15. KWALIFIKACJA DO LECZENIA FARMAKOLOGICZNEGO OSTEOPOROZY NA PODSTAWIE METODY FRAX I METODY JAKOŚCIOWEJ. BADANIE POMOST

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "15. KWALIFIKACJA DO LECZENIA FARMAKOLOGICZNEGO OSTEOPOROZY NA PODSTAWIE METODY FRAX I METODY JAKOŚCIOWEJ. BADANIE POMOST"

Transkrypt

1 15. KWALIFIKACJA DO LECZENIA FARMAKOLOGICZNEGO OSTEOPOROZY NA PODSTAWIE METODY FRAX I METODY JAKOŚCIOWEJ. BADANIE POMOST J. Przedlacki, K. Księżopolska-Orłowska, A. Grodzki, T. Bartuszek, D. Bartuszek, A. Świrski, J. Musiał, E. Łuczak, E. Loth, P. Teter, A. Łasiewicki, A. Walkiewicz, I. Drozdowska-Rusinowicz Krajowe Centrum Osteoporozy w Warszawie Wstęp W Polsce toczy się nadal dyskusja na temat wypracowania zasad optymalnego postępowania diagnostyczno-leczniczego w osteoporozie. Istnieje szeroka akceptacja koncepcji 10-letniego ryzyka złamania kości, które jest podstawą podejmowania decyzji o konieczności leczenia farmakologicznego za pomocą leków o udowodnionej aktywności przeciwzłamaniowej. Ponieważ stosowana w KCO metoda jakościowa uwzględniająca obecność wybranych czynników klinicznych ryzyka złamania kości i odpowiedniego wyniku badania DXA została wprowadzona przed 3 laty, kiedy nie były obecne w naszym kraju powszechnie zaakceptowane inne zasady postępowania, proponowane nowe metody każą nam odnieść się do tych propozycji i odpowiedzieć na pytanie, czy metoda nasza może być nadal stosowana w całości, czy musi zostać ponownie zmodyfikowana, czy też zastąpioną całkowicie. Metoda nasza oparta była przede wszystkim na dostępnej w 2005 roku jakościowej metodzie kanadyjskiej. Od tego czasu metoda kanadyjska została zastąpiona nową, a metoda KCO zmodyfikowana. Ostatnio, po długich zapowiedziach została wprowadzona przez WHO metoda FRAX wyliczająca 10-letnie ryzyko złamania kości. Kalkulator ryzyka jest dostępny na stronie internetowej IOF. Metody wykorzystujące 10-letnie ryzyko złamania kości wymagają przyjęcia procentowego progu ryzyka złamania kości upoważniającego do wdrożenia leczenia. Aby wartość ta nie była oparta na arbitralnej decyzji musi być uzasadniona ekonomicznym wyliczeniem zasadności rozpoczęcia leczenia. Autorzy metody FRAX podkreślają niedoszacowanie ryzyka złamania kości w przypadku licznych złamań kości i nieuwzględnienie ciężkości złamania kości. Cel pracy Celem pracy było porównanie metody FRAX opartej na ocenie indywidualnego 10-letniego ryzyka złamania kości i metody jakościowej stosowanej w Krajowym Centrum Osteoporozy (KCO) w kwalifikowaniu pacjentów do leczenia farmakologicznego osteoporozy za pomocą leków o udowodnionej aktywności przeciwzłamaniowej. Metoda FRAX kalkulacji ryzyka złamania kości została opracowana przez WHO. Materiał i Metoda Badania wykonano u 539 osób (73 mężczyzn i 466 kobiet) w wieku 68,7±7,1 lat (49-98 lat), spośród 1193 skierowanych pierwszorazowo do KCO w okresie 1 roku ( ) głównie przez lekarzy rodzinnych, w celu diagnostyki i leczenia osteoporozy, w ramach umowy refundacyjnej podpisanej z Narodowym Funduszem Zdrowia. Badanie jest fragmentem programu POMOST. Do badania zakwalifikowano osoby nie leczone dotąd farmakologicznie z powodu osteoporozy, u których wykonano przy przyjęciu badanie DXA szyjki kości udowej. Przeprowadzono oddzielnie analizę przy zastosowaniu metody stosowanej w KCO opartej na obecności określonych czynników ryzyka złamania kości oraz wyniku badania DXA w zakresie szyjki kości udowej (T-score) oraz analizę przy zastosowaniu metody FRAX. Korzystano z kalkulatora ryzyka złamania kości dostępnego na stronie internetowej IOF. Po uwzględnieniu obecności określonych czynników ryzyka złamania kości: wiek, płeć, BMI, przebyte złamanie osteoporotyczne, przebyte złamanie biodra u rodziców, aktualne palenie tytoniu, przewlekłe przyjmowanie glikokortykoidów, obecność

2 RZS, osteoporozy wtórnej, nadużywanie alkoholu oraz wynik BMD w zakresie szyjki kości udowej (T-score) wyliczono ryzyko głównych złamań kości (klinicznie jawne złamanie kręgosłupa, złamanie biodra, kości przedramienia, barku). Ponieważ nie jest dostępny na stronie IOF kalkulator opracowany dla Polski (jest dla 9 krajów), podjęto arbitralną decyzję o wyborze wersji przygotowanej dla Wielkiej Brytanii (z uwagi na głównego autora opracowania prof. J. Kanisa). Na przykładzie losowo wybranych 16 pacjentów porównano wyniki 10-letniego ryzyka złamania kości 6 krajów europejskich oraz wyniki uzyskane z zastosowania kalkulatora dostępnego na stronie Polskiej Fundacji Osteoporozy dotyczące polskiej populacji. Za graniczną wartość 10-letniego ryzyka złamania kości będącego wskazaniem do leczenia farmakologicznego przy użyciu leków o udowodnionej aktywności przeciwzłamaniowej w metodzie FRAX przyjęto proponowaną w Polsce (Terapia 2008) wartość 20% ryzyka złamania kości dla najważniejszych lokalizacji (wymienione wyżej). Wyniki Na podstawie metody stosowanej w KCO do leczenia zakwalifikowano 180 osób (33,4% wszystkich, 24 mężczyzn i 156 kobiet). Przy zastosowaniu metody FRAX 101 osób (18,7% wszystkich, 18 mężczyzn i 83 kobiety) zostałoby zakwalifikowanych do leczenia. Gdyby przy kwalifikacji do leczenia uwzględniono 20% próg ryzyka, ale wyłącznie w zakresie biodra, to jedynie 12 osób spośród wszystkich badanych zostałoby do tego leczenia zakwalifikowanych. Ogólnie, decyzje kwalifikujące do leczenia (Na TAK i na NIE) według metody KCO były zgodne w 452 przypadkach (83,9%) z metodą FRAX. Spośród 101 pacjentów zakwalifikowanych do leczenia farmakologicznego według metody FRAX, 97 pacjentów (96%) było zakwalifikowanych do leczenia według metody KCO. Spośród tych 4 pacjentów, 3 nie miało, według kryteriów KCO, wskazań do badania DXA. Spośród 438 pacjentów nie zakwalifikowanych do leczenia według metody FRAX, taką samą decyzję o nie leczeniu podjęto według metody KCO u 355 pacjentów (81,1%). Spośród pozostałych 83 pacjentów, 59 zostało zakwalifikowanych do leczenia na podstawie jedynie odpowiedniego wieku i wyniku badania DXA, 12 miało przebyte złamanie kręgosłupa o charakterze osteoporotycznym, 3 innych przyjmowało przewlekle glikokortykoidy (Tscore<-2,0). Pytania dotyczące zastosowania w Polsce metody FRAX: 1. Czy dostępne na stronie internetowej IOF kalkulatory dla 10-letniego ryzyka złamania kości mogą być zastosowane w Polsce, a jeżeli tak, to który z nich byłby najbardziej przydatny? 2. Czy dostępny na stronie internetowej Polskiej Fundacji Osteoporozy kalkulator odpowiada metodzie FRAX i może być zastosowany w Polsce? 3. Jaki graniczny próg 10-letniego ryzyka złamania kości powinien być zastosowany w Polsce? Czy należy zaakceptować proponowany arbitralnie próg 20%? Propozycje odpowiedzi Ad. 1. Nie jest możliwe ustalenie, który z krajów jest najbardziej zbliżony do Polski pod względem ryzyka złamania kości. Najwięcej zgodnych decyzji leczniczych uzyskano w porównaniu do Szwecji, najmniej do Turcji. Najwięcej zgodnych decyzji w porównaniu do metody dostępnej na stronie internetowej PFO dotyczyło również Szwecji, a zaraz potem Wielkiej Brytanii i Włoch. Ad. 2. Nie jest pewne czy kalkulator dostępny na stronie internetowej PFO oparty na koncepcji metody FRAX odpowiada pod względem sposobu wyliczenia 10-letniego ryzyka złamania kości rzeczywiście metodzie FRAX, ponieważ: a) 10-letnie ryzyko złamania kości wyliczone według metody FRAX zależy od wartości BMI (ciężaru i wysokości pacjenta), czego nie uwzględnia metoda PFO

3 b) 10-letnie ryzyko złamania kości wyliczone według metody FRAX dla mężczyzny w porównaniu do kobiety w tym samym wieku i o tym samym ciężarze ciała i wysokości jest znacznie niższe, czego nie uwzględnia metoda PFO (ryzyko jest takie samo). c) metoda FRAX nie uwzględnia wyliczeń na podstawie badania kręgosłupa lędźwiowego. Zakładając jednak przyjęcie metody PFO, pozwala ona utrzymać dotychczasowe postępowanie w KCO polegające na stosowaniu metody jakościowej. Każe jednak przesunąć graniczną wartość T- score w kierunku niższych wartości. Kobiety w wieku 65 lat i starszym byłyby zakwalifikowane do leczenia farmakologicznego przy nieobecności innych klinicznych (poza wiekiem) czynników ryzyka złamania kości, kiedy T-score wynosiłoby od -3,5 dla wieku 65 lat do -3,0 dla wieku 80 lat, przy założeniu granicznego 20% ryzyka złamania kości. Wychodząc naprzeciw propozycjom PFO większego granicznego ryzyka złamania kości będącego wskazaniem do leczenia farmakologicznego w starszym wieku (np. 80 lat graniczne ryzyko 25%) można zaproponować dla wszystkich kobiet w wieku 65 lat bez obecności dodatkowych czynników ryzyka złamania kości następujące schematy postępowania: A. przyjmując graniczny próg ryzyka złamania kości jako 20%, należy przyjąć za graniczną wartość T-score -3,5. Przyjmując wyliczenia PFO taki sam próg należałoby przyjąć również dla mężczyzn. Przyjmując wyliczenia ze strony IOF, dla mężczyzn należałoby obniżyć graniczną wartość T- score o około 1, do -4,5. B. Przyjmując graniczny próg ryzyka złamania kości jako 15%, należy przyjąć za graniczną wartość T-score -3,0. Pozostałe rozważania jw. C. Zachowanie granicznej wartości T-score -2,5 zapewniałoby leczenie kobiet w wieku 65 lat z 10-letnim ryzykiem złamania kości 12% (wg PFO). Ad. 3. Należy rozważyć przesunięcie granicznej wartości T-score do -2,5 dla kobiet w wieku 65 i więcej lat z przebytym złamaniem osteoporotycznym (poza kręgosłupem i biodrem) i/lub przebytym złamaniem biodra u rodziców. Ad. 4. Bez danych dotyczących częstości występowania poszczególnych złamań kości, kosztów leczenia i nie leczenia złamań, decyzja o progu interwencji farmakologicznej może być tylko arbitralna. PFO proponuje też przyjęcie różnych progów interwencji w zależności od wieku pacjenta (u starszych wyższy). W chwili obecnej dla kalkulacji przyjęliśmy próg 20% jako próg interwencji farmakologicznej. Wnioski 1. Uzyskano znaczną zgodność jakościowej metody kwalifikacji do leczenia farmakologicznego osteoporozy stosowanej w Krajowym Centrum Osteoporozy z metodą FRAX (Wielka Brytania), szczególnie w odniesieniu do decyzji kwalifikującymi pozytywnie do leczenia. 2. Uzyskane wyniki nakazują zwrócenie szczególnie uwagi na sposóbkwalifikowania do leczenia farmakologicznego według metody stosowanej w KCO jedynie na podstawie wieku badanej osoby i wyniku badania DXA, bez obecności innych czynników ryzyka złamania kości. 3. Wydaje się właściwe obniżenie granicznej wartości T-score w przypadku kwalifikowania do leczenia osób w starszym wieku bez obecności klinicznych czynników ryzyka złamania kości. Należy również rozważyć przesunięcie w górę granicy wieku będącego samodzielnym wskazaniem do badania w kierunku osteoporozy. 4. Na podstawie uzyskanych danych nie widzimy powodu do rezygnacji z prostej, jakościowej metody kwalifikacji do leczenia farmakologicznego osteoporozy stosowanej dotąd w KCO, a

4 uzyskane wyniki będą brane pod uwagę przy przygotowywaniu kolejnej aktualizacji metody postępowania w Krajowym Centrum Osteoporozy. 5. Przy analizie wyników należy pamiętać o arbitralności decyzji przyjęcia progu 20% ryzyka złamania kości przy kwalifikowaniu do leczenia farmakologicznego osteoporozy. Decyzja ta wymaga precyzyjnej oceny wielu aspektów, w tym ekonomicznych.

5

6

Metoda FRAX jako metoda diagnostyczna w osteoporozie

Metoda FRAX jako metoda diagnostyczna w osteoporozie Metoda FRAX jako metoda diagnostyczna w osteoporozie W opracowaniu dotyczącym metody FRAX przedstawiono odpowiedzi na następujące pytania: - Jakie jest zastosowanie metody FRAX? - Dlaczego wprowadzono

Bardziej szczegółowo

30. DWULETNIA OBSERWACJI WYNIKÓW PROFILAKTYKI I LECZENIA OSTEOPOROZY. PROGRAM POMOST

30. DWULETNIA OBSERWACJI WYNIKÓW PROFILAKTYKI I LECZENIA OSTEOPOROZY. PROGRAM POMOST 30. DWULETNIA OBSERWACJI WYNIKÓW PROFILAKTYKI I LECZENIA OSTEOPOROZY. PROGRAM POMOST Przedlacki J, Księżopolska-Orłowska K, Grodzki A, Sikorska-Siudek K, Bartuszek T, Bartuszek D, Świrski A, Musiał J,

Bardziej szczegółowo

Poniżej prezentuję treść własnego wystąpienia w ramach spotkania okrągłego stołu. Główne punkty wystąpienia:

Poniżej prezentuję treść własnego wystąpienia w ramach spotkania okrągłego stołu. Główne punkty wystąpienia: Kwalifikacja do leczenia osteoporozy i kosztoefektywność leczenia osteoporozy w Polsce, polska wersja FRAX konferencja okrągłego stołu podczas IV Środkowo Europejskiego Kongresu Osteoporozy i Osteoartrozy

Bardziej szczegółowo

Zasady wdroŝenia absolutnego ryzyka złamaz. amań w algorytmach diagnostyczno-leczniczych

Zasady wdroŝenia absolutnego ryzyka złamaz. amań w algorytmach diagnostyczno-leczniczych Zasady wdroŝenia absolutnego ryzyka złamaz amań w algorytmach diagnostyczno-leczniczych Dr hab. med. Jerzy Przedlacki XVII Wielodyscyplinarne Forum Osteoporotyczne Warszawa-Mi Międzylesie, 20.05.2006 Algorytm

Bardziej szczegółowo

Zasady postępowania w osteoporozie. skrócona wersja

Zasady postępowania w osteoporozie. skrócona wersja Zasady postępowania w osteoporozie skrócona wersja Zasady postępowania w osteoporozie skrócona wersja 1 U kogo wykonywać badania w kierunku osteoporozy? Badania w kierunku osteoporozy należy wykonać u

Bardziej szczegółowo

Rola oceny 10-letniego ryzyka złamania kości za pomocą metody FRAX w kwalifikowaniu do badania w kierunku osteoporozy. Wyniki programu POMOST

Rola oceny 10-letniego ryzyka złamania kości za pomocą metody FRAX w kwalifikowaniu do badania w kierunku osteoporozy. Wyniki programu POMOST Osteoartrologia/Osteoarthrology Artykuł oryginalny/original paper Reumatologia 2008; 46, 6: 348 355 Rola oceny 10-letniego ryzyka złamania kości za pomocą metody FRAX w kwalifikowaniu do badania w kierunku

Bardziej szczegółowo

Badania przesiewowe w rozpoznawaniu osteoporozy

Badania przesiewowe w rozpoznawaniu osteoporozy Badania przesiewowe w rozpoznawaniu osteoporozy Informacja dla pacjenta Czy powinniśmy wykonywać badania przesiewowe w kierunku osteoporozy? Badania przesiewowe Informacja dla pacjenta Czy powinniśmy wykonywać

Bardziej szczegółowo

POMOST. Propozycja i. Ocena. Modelu postępowania diagnostyczno- leczniczego w. OSTeoporozie

POMOST. Propozycja i. Ocena. Modelu postępowania diagnostyczno- leczniczego w. OSTeoporozie POMOST Propozycja i Ocena Modelu postępowania diagnostyczno- leczniczego w OSTeoporozie Krajowe Centrum Osteoporozy Warszawa, październik 2007 Nakład: 1000 egz. Druk i oprawa: Zakład Wydawniczo-Poligraficzny

Bardziej szczegółowo

Tomasz Szafrański UNIWERSYTET MEDYCZNY IM. KAROLA MARCINKOWSKIEGO W POZNANIU ODDZIAŁ REUMATOLOGII I OSTEOPOROZY SZPITAL IM. J. STRUSIA W POZNANIU

Tomasz Szafrański UNIWERSYTET MEDYCZNY IM. KAROLA MARCINKOWSKIEGO W POZNANIU ODDZIAŁ REUMATOLOGII I OSTEOPOROZY SZPITAL IM. J. STRUSIA W POZNANIU 5 Tomasz Szafrański UNIWERSYTET MEDYCZNY IM. KAROLA MARCINKOWSKIEGO W POZNANIU ODDZIAŁ REUMATOLOGII I OSTEOPOROZY SZPITAL IM. J. STRUSIA W POZNANIU Historia choroby pacjenta Pacjentka lat 67 Wzrost 156

Bardziej szczegółowo

DENSYTOMETRIA - BADANIE GĘSTOŚCI KOŚCI

DENSYTOMETRIA - BADANIE GĘSTOŚCI KOŚCI KRAKOWSKIE CENTRUM MEDYCZNE Prof. dr hab. med. Edward Czerwiński Kraków 31-501, ul. Kopernika 32, www.kcm.pl tel. 12 430 00 00 DENSYTOMETRIA - BADANIE GĘSTOŚCI KOŚCI Informacje dla pacjentów Oferta Krakowskiego

Bardziej szczegółowo

Streszczenia plakatów prezentowanych na XIX Wielodyscyplinarnym Forum Osteoporotycznym Warszawa, 17 maja 2008

Streszczenia plakatów prezentowanych na XIX Wielodyscyplinarnym Forum Osteoporotycznym Warszawa, 17 maja 2008 Streszczenia plakatów prezentowanych na XIX Wielodyscyplinarnym Forum Osteoporotycznym Warszawa, 7 maja 008 Kwalifikacja do leczenia farmakologicznego osteoporozy na podstawie metody FRAX TM i metody jakościowej.

Bardziej szczegółowo

"Postępowanie lecznicze w osteoporozie" Cz. II. Maria Rell-Bakalarska Interdyscyplinarna Akademia Medycyny Praktycznej

Postępowanie lecznicze w osteoporozie Cz. II. Maria Rell-Bakalarska Interdyscyplinarna Akademia Medycyny Praktycznej "Postępowanie lecznicze w osteoporozie" Cz. II Maria Rell-Bakalarska Interdyscyplinarna Akademia Medycyny Praktycznej 15 Nasze najlepsze bo Mówi się często, że największym przekleństwem Polaków jest nadmiar

Bardziej szczegółowo

Zasady postępowania diagnostyczno-leczniczego w osteoporozie u osób po 20 r.ż. (propozycja)

Zasady postępowania diagnostyczno-leczniczego w osteoporozie u osób po 20 r.ż. (propozycja) Zasady postępowania diagnostyczno-leczniczego w osteoporozie u osób po 20 r.ż. (propozycja) Postępowanie w osteoporozie Część 2 Dr hab. med. Jerzy Przedlacki Katedra i Klinika Chorób Wewnętrznych i Nefrologii

Bardziej szczegółowo

Jak poprawić dostępność do leczenia osteoporozy w Polsce? Jerzy Gryglewicz Warszawa, 20 października 2015 r.

Jak poprawić dostępność do leczenia osteoporozy w Polsce? Jerzy Gryglewicz Warszawa, 20 października 2015 r. Jak poprawić dostępność do leczenia osteoporozy w Polsce? Jerzy Gryglewicz Warszawa, 20 października 2015 r. Plan prezentacji: 1.Organizacja i finansowanie poradni osteoporozy w 2016 r. 2. Propozycje zmian

Bardziej szczegółowo

Agencja Oceny Technologii Medycznych

Agencja Oceny Technologii Medycznych Agencja Oceny Technologii Medycznych Opinia Prezesa Agencji Oceny Technologii Medycznych nr 196/2014 z dnia 25 sierpnia 2014 r. o projekcie programu Program profilaktyki i wczesnego wykrywania osteoporozy

Bardziej szczegółowo

Problem: Problem: U kogo i kiedy prowadzić badania przesiewowe w kierunku osteoporozy?

Problem: Problem: U kogo i kiedy prowadzić badania przesiewowe w kierunku osteoporozy? List został zamieszczony na stronach internetowych: - Polskiej Fundacji Osteoporozy - Wielodyscyplinarnego Forum Osteoporozy - Polskiego Towarzystwa Osteoartrologicznego Zwracamy się do wszystkich środowisk

Bardziej szczegółowo

Rola markerów metabolizmu kostnego w kwalifikacji do leczenia osteoporozy. Wyniki programu POMOST

Rola markerów metabolizmu kostnego w kwalifikacji do leczenia osteoporozy. Wyniki programu POMOST /ORIGINAL PAPERS Endokrynologia Polska/Polish Journal of Endocrinology Tom/Volume 60; Numer/Number 1/2009 ISSN 0423 104X Rola markerów metabolizmu kostnego w kwalifikacji do leczenia osteoporozy. Wyniki

Bardziej szczegółowo

www.aotm.gov.pl Agencja Oceny Technologii Medycznych

www.aotm.gov.pl Agencja Oceny Technologii Medycznych Agencja Oceny Technologii Medycznych www.aotm.gov.pl Rekomendacja nr 122/2014 z dnia 19 maja 2014 r. Prezesa Agencji Oceny Technologii Medycznych w sprawie objęcia refundacją produktu leczniczego Prolia,

Bardziej szczegółowo

ZASADY PROFILAKTYKI, ROZPOZNAWANIA I LECZENIA OSTEOPOROTYCZNYCH Z AMAÑ KOŒCI

ZASADY PROFILAKTYKI, ROZPOZNAWANIA I LECZENIA OSTEOPOROTYCZNYCH Z AMAÑ KOŒCI STRONY KRAJOWEGO KONSULTANTA W DZIEDZINIE ORTOPEDII I TRAUMATOLOGII NARZ DU RUCHU I PREZESA POLSKIEGO TOWARZYSTWA ORTOPEDYCZNEGO I TRAUMATOLOGICZNEGO Ortopedia Traumatologia Rehabilitacja MEDSPORTPRESS,

Bardziej szczegółowo

POLSKI PORTAL OSTEOPOROZY

POLSKI PORTAL OSTEOPOROZY y POLSKI PORTAL OSTEOPOROZY www.osteoporoza.pl kontakt@osteoporoza.pl ZAWARTOŚĆ PORTALU Stan w dniu: 25.01.2016 DANE OGÓLNE (2015) Liczba stałych użytkowników 6 045 Liczba odsłon strony miesięcznie 238.000

Bardziej szczegółowo

WSPÓŁCZESNE MOŻLIWOŚCI LECZENIA ZŁAMAŃ OSTEOPOROTYCZNYCH

WSPÓŁCZESNE MOŻLIWOŚCI LECZENIA ZŁAMAŃ OSTEOPOROTYCZNYCH XXXII KONFERENCJA NAUKOWO -SZKOLENIOWA ORTOPEDÓW WOJSKA POLSKIEGO BYDGOSZCZ 14-16 maja 2015 WSPÓŁCZESNE MOŻLIWOŚCI LECZENIA ZŁAMAŃ OSTEOPOROTYCZNYCH Sławomir Dudko, Damian Kusz, Konrad Kopeć, Sławomir

Bardziej szczegółowo

NARODOWY FUNDUSZ ZDROWIA

NARODOWY FUNDUSZ ZDROWIA NARODOWY FUNDUSZ ZDROWIA SZCZEGÓŁOWE MATERIAŁY INFORMACYJNE O PRZEDMIOCIE POSTĘPOWANIA W SPRAWIE ZAWARCIA UMÓW O UDZIELANIE ŚWIADCZEŃ OPIEKI ZDROWOTNEJ w rodzaju: programy profilaktyczne i promocja zdrowia

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1 do zarządzenia Nr 53/2006 Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia. Program profilaktyki chorób układu krążenia

Załącznik nr 1 do zarządzenia Nr 53/2006 Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia. Program profilaktyki chorób układu krążenia Program profilaktyki chorób układu krążenia 1 I. UZASADNIENIE CELOWOŚCI WDROŻENIA PROGRAMU PROFILAKTYKI CHORÓB UKŁADU KRĄŻENIA, zwanego dalej Programem. 1. Opis problemu zdrowotnego. Choroby układu krążenia

Bardziej szczegółowo

OSTEOPOROZA choroba milionów złamań FAKTY

OSTEOPOROZA choroba milionów złamań FAKTY OSTEOPOROZA choroba milionów złamań FAKTY Czerwiński E. 1,2, Osieleniec J 2, Borowy P 2 1 Zakład Chorób Kości i Stawów, WOZ, Coll. Med. Uniwersytetu Jagiellońskiego 2 Krakowskie Centrum Medyczne, ul. Kopernika

Bardziej szczegółowo

IV. Termin składania ofert Oferty należy składać w Wydziale Kultury i Spraw Społecznych Urzędu Miasta Zamość w terminie do dnia 6 maja 2014 r.

IV. Termin składania ofert Oferty należy składać w Wydziale Kultury i Spraw Społecznych Urzędu Miasta Zamość w terminie do dnia 6 maja 2014 r. Załącznik do Zarządzenia nr 74/2014 Prezydenta Miasta Zamość z dnia 9 kwietnia 2014 r. Zasady finansowania realizacji zadania ujętego w Miejskim Programie Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych

Bardziej szczegółowo

Osteoporoza, 1 czerwca 2005 roku List otwarty

Osteoporoza, 1 czerwca 2005 roku List otwarty Osteoporoza, 1 czerwca 2005 roku List otwarty Zwracamy się do wszystkich środowisk zainteresowanych problemem osteoporozy o podjęcie publicznej dyskusji na temat wypracowania jednolitych zasad postępowania

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWY PLAN ĆWICZEŃ DLA SŁUCHACZY 5 lub 6 RS Wydziału Wojskowo lekarskiego UM w Łodzi

SZCZEGÓŁOWY PLAN ĆWICZEŃ DLA SŁUCHACZY 5 lub 6 RS Wydziału Wojskowo lekarskiego UM w Łodzi SZCZEGÓŁOWY PLAN ĆWICZEŃ DLA SŁUCHACZY 5 lub 6 RS Wydziału Wojskowo lekarskiego UM w Łodzi I. Przedmiot fakultatywny Choroby metaboliczne kości problem współczesnej cywilizacji. Mity i fakty (zajęcia oparte

Bardziej szczegółowo

XIX KURS I WARSZTATY ZROZUMIENIA, DIAGNOSTYKI I LECZENIA OSTEOPOROZY. 29-31.03.2012, Szczyrk, Orle Gniazdo PROGRAM

XIX KURS I WARSZTATY ZROZUMIENIA, DIAGNOSTYKI I LECZENIA OSTEOPOROZY. 29-31.03.2012, Szczyrk, Orle Gniazdo PROGRAM XIX KURS I WARSZTATY ZROZUMIENIA, DIAGNOSTYKI I LECZENIA OSTEOPOROZY 29-31.03.2012, Szczyrk, Orle Gniazdo PROGRAM PROGRAM SPIS TREŚCI str. Organizatorzy 4 Informacje adresowe 5 Główni Sponsorzy 6 Wystawcy

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1. www.polkard.org 2 http://www.stat.gov.pl/cps/rde/xbcr/wroc/assets_08_03_16.pdf

Załącznik nr 1. www.polkard.org 2 http://www.stat.gov.pl/cps/rde/xbcr/wroc/assets_08_03_16.pdf Załącznik nr 1 Opis programu zdrowotnego pn. Rozszerzenie dostępu do rehabilitacji kardiologicznej w ramach wtórnej prewencji chorób sercowo-naczyniowych 1. Opis problemu zdrowotnego Pomimo zaznaczającego

Bardziej szczegółowo

DEFERAZYROKS W LECZENIU PRZEWLEKŁEGO OBCIĄŻENIA ŻELAZEM W WYNIKU TRANSFUZJI KRWI U DOROSŁYCH

DEFERAZYROKS W LECZENIU PRZEWLEKŁEGO OBCIĄŻENIA ŻELAZEM W WYNIKU TRANSFUZJI KRWI U DOROSŁYCH DEFERAZYROKS W LECZENIU PRZEWLEKŁEGO OBCIĄŻENIA ŻELAZEM W WYNIKU TRANSFUZJI KRWI U DOROSŁYCH ANALIZA WPŁYWU NA SYSTEM OCHRONY ZDROWIA Wersja 1.1 Wykonawca: MAHTA Sp. z o.o. ul. Rejtana 17/33 02-516 Warszawa

Bardziej szczegółowo

RAPORT OSTEOPOROZA - CICHA EPIDEMIA W POLSCE

RAPORT OSTEOPOROZA - CICHA EPIDEMIA W POLSCE Europejska Fundacja Osteoporozy i Chorób Mięśniowo-Szkieletowych Polskie Towarzystwo Ortopedyczne i Traumatologiczne RAPORT OSTEOPOROZA - CICHA EPIDEMIA W POLSCE Kraków 2015-02-10 Spis treści 1. Zagrożenie

Bardziej szczegółowo

Epidemiologia złamań osteoporotycznych i ocena 10-letniego ryzyka złamania w populacji kobiet regionu Białystok (BOS-2) algorytmem FRAX WHO

Epidemiologia złamań osteoporotycznych i ocena 10-letniego ryzyka złamania w populacji kobiet regionu Białystok (BOS-2) algorytmem FRAX WHO Osteortrologia/Osteorthrology Artykuł oryginalny/original paper Reumatologia 2008; 46, 2: 72 79 Epidemiologia złamań osteoporotycznych i ocena 10-letniego ryzyka złamania w populacji kobiet regionu Białystok

Bardziej szczegółowo

Osteoporoza. (skrypt z najważniejszymi informacjami dla studentów nieobecnych na wykładzie)

Osteoporoza. (skrypt z najważniejszymi informacjami dla studentów nieobecnych na wykładzie) 1 Osteoporoza (skrypt z najważniejszymi informacjami dla studentów nieobecnych na wykładzie) 1. Osteoporoza jest chorobą metaboliczną kości, charakteryzująca się zmniejszoną mineralną gęstością kości,

Bardziej szczegółowo

Ortopedia Traumatologia Rehabilitacja, Osteoporoza a ryzyko złamania (2006; 4(6);vol.8)

Ortopedia Traumatologia Rehabilitacja, Osteoporoza a ryzyko złamania (2006; 4(6);vol.8) Ortopedia Traumatologia Rehabilitacja, Osteoporoza a ryzyko złamania (2006; 4(6);vol.8) SPRAWOZDANIE ZE ŚWIATOWEGO KONGRESU OSTEOPOROZY IOF (INTERNATIONAL OSTEOPOROSIS FOUNDATION) 2-6.06.2006 Toronto REPORT

Bardziej szczegółowo

Szanse i zagrożenia przygotowania RSS na podstawie raportu HTA

Szanse i zagrożenia przygotowania RSS na podstawie raportu HTA Szanse i zagrożenia przygotowania RSS na podstawie raportu HTA Co może być istotne w procesie tworzenia RSS? Magdalena Władysiuk Ustawa refundacyjna W krajach o średnim dochodzie RSSs są szansą na finansowanie

Bardziej szczegółowo

LEGISLACJA A DOSTĘP DO NOWOCZESNYCH TERAPII

LEGISLACJA A DOSTĘP DO NOWOCZESNYCH TERAPII LEGISLACJA A DOSTĘP DO NOWOCZESNYCH TERAPII INFARMA, Katarzyna Połujan Prawo i finanse 2015 Warszawa 08.12.2014 PLANOWANE KIERUNKI DZIAŁAŃ RESORTU ZDROWIA W ZAKRESIE BEZPIECZEŃSTWA ZDROWOTNEGO OBYWATELI

Bardziej szczegółowo

PLACEBO JAKO PROBLEM ETYCZNY PRZY OCENIE BADAŃ KLINICZNYCH

PLACEBO JAKO PROBLEM ETYCZNY PRZY OCENIE BADAŃ KLINICZNYCH PLACEBO JAKO PROBLEM ETYCZNY PRZY OCENIE BADAŃ KLINICZNYCH W badaniach nowych leków placebo - nieomal standardem. zasady dopuszczające jego stosowanie u ludzi por. Deklaracja Helsińska dyrektywy Unii Europejskiej

Bardziej szczegółowo

Spodziewany efekt kliniczny wpływu wit. K na kość

Spodziewany efekt kliniczny wpływu wit. K na kość Rola witaminy K2 w prewencji utraty masy kostnej i ryzyka złamań i w zaburzeniach mikroarchitektury Ewa Sewerynek, Michał Stuss Zakład Zaburzeń Endokrynnych i Metabolizmu Kostnego Uniwersytetu Medycznego

Bardziej szczegółowo

Osteoporoza. Opracowanie: dr n. med. Bogdan Bakalarek www.ortopeda.biz.pl Strona: 1 /5

Osteoporoza. Opracowanie: dr n. med. Bogdan Bakalarek www.ortopeda.biz.pl Strona: 1 /5 Osteoporoza Osteoporoza jest chorobą cywilizacyjną. Zagraża ona co dziesiątej osobie. Polega na nadmiernej utracie masy kostnej połączonej z osłabieniem wytrzymałości kości. Kości stają się kruche i łatwo

Bardziej szczegółowo

NADCIŚNIENIE ZESPÓŁ METABOLICZNY

NADCIŚNIENIE ZESPÓŁ METABOLICZNY NADCIŚNIENIE ZESPÓŁ METABOLICZNY Poradnik dla pacjenta i jego rodziny Konsultacja: prof. dr hab. med. Zbigniew Gaciong CO TO JEST ZESPÓŁ METABOLICZNY Nadciśnienie tętnicze (inaczej podwyższone ciśnienie

Bardziej szczegółowo

Osteoporoza w granicznej niewydolności nerek - problem niedoboru witaminy D

Osteoporoza w granicznej niewydolności nerek - problem niedoboru witaminy D Atlanta Osteoporoza w granicznej niewydolności nerek - problem niedoboru witaminy D Jerzy Przedlacki Katedra i Klinika Nefrologii Dializoterapii i Chorób Wewnętrznych, WUM Echa ASBMR 2016 Łódź, 14.01.2017

Bardziej szczegółowo

Ortopedia i ortopedia dziecięca z traumatologią i elementami rehabilitacji. narządu ruchu - opis przedmiotu

Ortopedia i ortopedia dziecięca z traumatologią i elementami rehabilitacji. narządu ruchu - opis przedmiotu Ortopedia i ortopedia dziecięca z traumatologią i elementami rehabilitacji narządu ruchu - opis przedmiotu Informacje ogólne Nazwa przedmiotu Ortopedia i ortopedia dziecięca z traumatologią i elementami

Bardziej szczegółowo

Problemy kostne u chorych ze szpiczakiem mnogim doświadczenia własne

Problemy kostne u chorych ze szpiczakiem mnogim doświadczenia własne Problemy kostne u chorych ze szpiczakiem mnogim doświadczenia własne dr n.med. Piotr Wojciechowski Szpiczak Mnogi Szpiczak Mnogi (MM) jest najczęstszą przyczyną pierwotnych nowotworów kości u dorosłych.

Bardziej szczegółowo

Kaskada złamań Czy mamy szansę w walce z osteoporozą?

Kaskada złamań Czy mamy szansę w walce z osteoporozą? Kaskada złamań Czy mamy szansę w walce z osteoporozą? Maria Rell-Bakalarska Interdyscyplinarna Akademia Medycyny Praktycznej 1 Duchess of Cornwall, Camilla Parker Bowles and Professor Cooper Widząc kogoś

Bardziej szczegółowo

Pakiet onkologiczny. w podstawowej opiece zdrowotnej

Pakiet onkologiczny. w podstawowej opiece zdrowotnej Pakiet onkologiczny w podstawowej opiece zdrowotnej Agnieszka Jankowska-Zduńczyk Specjalista medycyny rodzinnej Konsultant krajowy w dziedzinie medycyny rodzinnej Profilaktyka chorób nowotworowych Pakiet

Bardziej szczegółowo

LECZENIE BIOLOGICZNE CHORÓB

LECZENIE BIOLOGICZNE CHORÓB LECZENIE BIOLOGICZNE CHORÓB REUMATYCZNYCH U PACJENTÓW 65+ Włodzimierz Samborski Katedra Reumatologii i Rehabilitacji Uniwersytet Medyczny im. K. Marcinkowskiego w Poznaniu LECZENIE BIOLOGICZNE CHORÓB REUMATYCZNYCH

Bardziej szczegółowo

Doustne środki antykoncepcyjne a ryzyko wystąpienia zakrzepicy. Dr hab. Jacek Golański Zakład Zaburzeń Krzepnięcia Krwi Uniwersytet Medyczny w Łodzi

Doustne środki antykoncepcyjne a ryzyko wystąpienia zakrzepicy. Dr hab. Jacek Golański Zakład Zaburzeń Krzepnięcia Krwi Uniwersytet Medyczny w Łodzi Doustne środki antykoncepcyjne a ryzyko wystąpienia zakrzepicy Dr hab. Jacek Golański Zakład Zaburzeń Krzepnięcia Krwi Uniwersytet Medyczny w Łodzi Żylna choroba zakrzepowozatorowa (ŻChZZ) stanowi ważny

Bardziej szczegółowo

Konieczność monitorowania działań niepożądanych leków elementem bezpiecznej farmakoterapii

Konieczność monitorowania działań niepożądanych leków elementem bezpiecznej farmakoterapii Konieczność monitorowania działań niepożądanych leków elementem bezpiecznej farmakoterapii dr hab. Anna Machoy-Mokrzyńska, prof. PUM Katedra Farmakologii Regionalny Ośrodek Monitorujący Działania Niepożądane

Bardziej szczegółowo

BADANIA PASS ROLA CRO W PLANOWANIU I ZARZĄDZANIU

BADANIA PASS ROLA CRO W PLANOWANIU I ZARZĄDZANIU BADANIA PASS ROLA CRO W PLANOWANIU I ZARZĄDZANIU Agnieszka Almgren- Rachtan MD PhD BADANIEM Post- authorisajon safety study Porejestracyjne badanie farmakoepidemiologiczne lub próba kliniczna przeprowadzona

Bardziej szczegółowo

Kierownik Kliniki Rehabilitacji Reumatologicznej Instytut Reumatologii im. Eleonory Reicher Adres: ul. Spartańska 1 02-637 Warszawa

Kierownik Kliniki Rehabilitacji Reumatologicznej Instytut Reumatologii im. Eleonory Reicher Adres: ul. Spartańska 1 02-637 Warszawa Warszawa, 14.06.2011 Życiorys Krystyna Księżopolska- Orłowska prof. ndzw. dr hab. n. med. Kierownik Kliniki Rehabilitacji Reumatologicznej Instytut Reumatologii im. Eleonory Reicher Adres: ul. Spartańska

Bardziej szczegółowo

Współczesne standardy diagnostyczno-terapeutyczne osteoporozy rola lekarza stomatologa w diagnozowaniu schorzenia

Współczesne standardy diagnostyczno-terapeutyczne osteoporozy rola lekarza stomatologa w diagnozowaniu schorzenia PROTET. STOMATOL., 2008, LVIII, 6, 403-407 Współczesne standardy diagnostyczno-terapeutyczne osteoporozy rola lekarza stomatologa w diagnozowaniu schorzenia Standards of contemporary diagnosis and treatment

Bardziej szczegółowo

Postępowanie orzecznicze wobec kierowców z zaburzeniami tolerancji węglowodanów i cukrzycą

Postępowanie orzecznicze wobec kierowców z zaburzeniami tolerancji węglowodanów i cukrzycą Zalecenia kliniczne dotyczące postępowania u chorych na cukrzycę, 2013 Aneks 2 Postępowanie orzecznicze wobec kierowców z zaburzeniami tolerancji węglowodanów i cukrzycą Opracowano we współpracy z dr.

Bardziej szczegółowo

Leczenie osteoporozy w Polsce stan 2010-2015. Piotr Głuszko

Leczenie osteoporozy w Polsce stan 2010-2015. Piotr Głuszko Leczenie osteoporozy w Polsce stan 2010-2015 Piotr Głuszko W 2010 r w 27 krajach UE 3.490 000 nowych złamań osteoporotycznych Kanis JA, Borgstrom F, Comspton J, et al. SCOPE: a scorecard for osteoporosis

Bardziej szczegółowo

Idea opieki farmaceutycznej Idea opieki farmaceutycznej narodziła się Stanach Zjednoczonych w latach 90- tych XX w., Jest to proces w którym

Idea opieki farmaceutycznej Idea opieki farmaceutycznej narodziła się Stanach Zjednoczonych w latach 90- tych XX w., Jest to proces w którym Idea opieki farmaceutycznej Idea opieki farmaceutycznej narodziła się Stanach Zjednoczonych w latach 90- tych XX w., Jest to proces w którym farmaceuta współpracuje z pacjentem oraz innym personelem medycznym,

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWE WARUNKI BADANIA LEKARSKIEGO W ZAKRESIE UKŁADU

SZCZEGÓŁOWE WARUNKI BADANIA LEKARSKIEGO W ZAKRESIE UKŁADU Załącznik nr 5 Załącznik nr 5 SZCZEGÓŁOWE WARUNKI BADANIA LEKARSKIEGO W ZAKRESIE UKŁADU NERWOWEGO, SZCZEGÓŁOWE W WARUNKI TYM PADACZKI BADANIA LEKARSKIEGO W ZAKRESIE UKŁADU NERWOWEGO, W TYM PADACZKI 1.

Bardziej szczegółowo

Łódź, 2016 Wojciech Pluskiewicz

Łódź, 2016 Wojciech Pluskiewicz Łódź, 2016 Wojciech Pluskiewicz Abstrakty przedstawiane w czasie dorocznego kongresu American Society of Bone and Mineral Research 2015 (Seattle, USA) Znaczenie upadków 2 prace Wpływ leków 2 prace Ocena

Bardziej szczegółowo

Badania przesiewowe w ocenie stanu odżywienia

Badania przesiewowe w ocenie stanu odżywienia LECZENIE ŻYWIENIOWE DLA ZESPOŁÓW ŻYWIENIOWYCH Kurs pod patronatem POLSPEN. Gdynia, dnia 8.04.2015 Badania przesiewowe w ocenie stanu odżywienia Sylwia Małgorzewicz Katedra Żywienia Klinicznego GUMed Celem

Bardziej szczegółowo

PARLAMENT EUROPEJSKI

PARLAMENT EUROPEJSKI PARLAMENT EUROPEJSKI 2004 Dokument z posiedzenia 2009 30.11.2007 B6-0000/2007 PROJEKT REZOLUCJI w odpowiedzi na pytanie wymagające ustnej odpowiedzi B6-0000/2007 zgodnie z art. 108 ust. 5 regulaminu złożyli

Bardziej szczegółowo

Mefelor 50/5 mg Tabletka o przedłużonym uwalnianiu. Metoprololtartrat/Felodipi n AbZ 50 mg/5 mg Retardtabletten

Mefelor 50/5 mg Tabletka o przedłużonym uwalnianiu. Metoprololtartrat/Felodipi n AbZ 50 mg/5 mg Retardtabletten ANEKS I WYKAZ NAZW, POSTACI FARMACEUTYCZNYCH, MOCY PRODUKTÓW LECZNICZYCH, DRÓG PODANIA, WNIOSKODAWCÓW, POSIADACZY POZWOLEŃ NA DOPUSZCZENIE DO OBROTU W PAŃSTWACH CZŁONKOWSKICH Państwo członkowskie Podmiot

Bardziej szczegółowo

Podsumowanie u zarządzania rzyzkiem dla produktu leczniczego Cartexan przeznaczone do publicznej wiadomości

Podsumowanie u zarządzania rzyzkiem dla produktu leczniczego Cartexan przeznaczone do publicznej wiadomości Podsumowanie u zarządzania rzyzkiem dla produktu leczniczego Cartexan przeznaczone do publicznej wiadomości Omówienie rozpowszechnienia choroby Rosnąca oczekiwana długość życia i starzejące się społeczeństwo

Bardziej szczegółowo

Dlaczego my 2 Istota naszej działalności 3 Oferta współpracy 4 Opis badania 5

Dlaczego my 2 Istota naszej działalności 3 Oferta współpracy 4 Opis badania 5 Pełna oferta Dlaczego my 2 Istota naszej działalności 3 Oferta współpracy 4 Opis badania 5 Poradnia Leczenia Osteoporozy, dr n. med. Wacław Wieszczycki. 99-300 Kutno, ul. Lelewela 29. tel.: 605 109 333,

Bardziej szczegółowo

Zespół Metaboliczny w praktyce chirurga naczyniowego

Zespół Metaboliczny w praktyce chirurga naczyniowego Zespół Metaboliczny w praktyce chirurga naczyniowego Wacław Karakuła Katedra i Klinika Chirurgii Naczyń i Angiologii U.M. w Lublinie Kierownik Kliniki prof. Tomasz Zubilewicz Lublin, 27.02.2016 Zespół

Bardziej szczegółowo

Aneks I Wnioski naukowe i podstawy zmiany warunków pozwoleń na dopuszczenie do obrotu

Aneks I Wnioski naukowe i podstawy zmiany warunków pozwoleń na dopuszczenie do obrotu Aneks I Wnioski naukowe i podstawy zmiany warunków pozwoleń na dopuszczenie do obrotu Wnioski naukowe Uwzględniając sprawozdanie oceniające PRAC w sprawie okresowych raportów o bezpieczeństwie (PSUR) dotyczących

Bardziej szczegółowo

Agencja Oceny Technologii Medycznych

Agencja Oceny Technologii Medycznych Agencja Oceny Technologii Medycznych Rada Przejrzystości Stanowisko Rady Przejrzystości nr 61/2013 z dnia 15 kwietnia 2013 r. w sprawie zakwalifikowania świadczenia opieki zdrowotnej Przezcewnikowa nieoperacyjna

Bardziej szczegółowo

Finansowanie technologii sierocych bariery systemowe w Polsce

Finansowanie technologii sierocych bariery systemowe w Polsce Karolina Skóra Finansowanie technologii sierocych bariery systemowe w Polsce znaczenie dla ekonomiki zdrowia oraz sens oceny technologii sierocych względem progu opłacalności Choroby rzadkie i ultrarzadkie

Bardziej szczegółowo

Lek. Olgierd Woźniak. Streszczenie rozprawy doktorskiej

Lek. Olgierd Woźniak. Streszczenie rozprawy doktorskiej Lek. Olgierd Woźniak Streszczenie rozprawy doktorskiej Ocena czynników ryzyka adekwatnych interwencji kardiowerteradefibrylatora u pacjentów z arytmogenną kardiomiopatią prawej komory. Wstęp Arytmogenna

Bardziej szczegółowo

BEST PRACTICE FRAMEWORK dla FRACTURE LIAISON SERVICES (FLS)

BEST PRACTICE FRAMEWORK dla FRACTURE LIAISON SERVICES (FLS) IOF CAPTURE the FRACTURE BEST PRACTICE FRAMEWORK dla FRACTURE LIAISON SERVICES (FLS) Wyznaczanie standardów Wg. badań modele Fracture Liaison Services są najbardziej kosztoefektywnym sposobem zapobiegania

Bardziej szczegółowo

SPRAWDŹ, CZY JESTEŚ ZAGROŻONA OSTEOPOROZĄ

SPRAWDŹ, CZY JESTEŚ ZAGROŻONA OSTEOPOROZĄ SPRAWDŹ, CZY JESTEŚ ZAGROŻONA OSTEOPOROZĄ Test ryzyka osteoporozy umożliwia określenie zagrożenie jej wystąpienia zanim wykonamy badania specjalistyczne. Został opracowany przez IOF (Międzynarodowa Fundacja

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZYPADKU Nr. 1. PROF. dr hab. med MAŁGORZATA WISŁOWSKA. KLINIKA REUMATOLOGI I CHORÓB WEWNĘTRZNYCH CSK MSWiA WARSZAWA, Wołoska

OPIS PRZYPADKU Nr. 1. PROF. dr hab. med MAŁGORZATA WISŁOWSKA. KLINIKA REUMATOLOGI I CHORÓB WEWNĘTRZNYCH CSK MSWiA WARSZAWA, Wołoska OPIS PRZYPADKU Nr. 1 PROF. dr hab. med MAŁGORZATA WISŁOWSKA KLINIKA REUMATOLOGI I CHORÓB WEWNĘTRZNYCH CSK MSWiA WARSZAWA, Wołoska 137 02-507 70-letnia kobieta z cukrzycą i miażdżycą tętnic obwodowych została

Bardziej szczegółowo

ORTEZY STAWU BARKOWEGO

ORTEZY STAWU BARKOWEGO ORTEZY STAWU BARKOWEGO to grupa ortez stabilizujących i odciążających staw ramienny i barkowo-obojczykowy, a w części modeli także staw łokciowy, ramię i przedramię. Ortezy A-KOB, A-SOB-02 i A-SOB-03 utrzymują

Bardziej szczegółowo

Zastosowania markerów w technikach zdjęć RTG dla:

Zastosowania markerów w technikach zdjęć RTG dla: Metodologia pozycjonowania markera dla zdjęć RTG do przedoperacyjnych procedur planowania komputerowego Jan Siwek Zastosowania markerów w technikach zdjęć RTG dla: Aparatów bez skalibrowanego detektora

Bardziej szczegółowo

Jakość jako element konkurencji w ochronie zdrowia. Perspektywa świadczeniodawcy i pacjenta w kontekście planowanych zmian

Jakość jako element konkurencji w ochronie zdrowia. Perspektywa świadczeniodawcy i pacjenta w kontekście planowanych zmian Jakość jako element konkurencji w ochronie zdrowia Perspektywa świadczeniodawcy i pacjenta w kontekście planowanych zmian Jerzy Gryglewicz Warszawa, 28 marca 2017 r. Zdarzenie niepożądane zdarzenie wywołane

Bardziej szczegółowo

Poradnia Pomocy Palącym i Infolinia

Poradnia Pomocy Palącym i Infolinia Poradnia Pomocy Palącym i Infolinia Magdalena Cedzyńska Zakład Epidemiologii i Prewencji Nowotworów CO-I Spotkanie współorganizatorów Programu Prewencji Pierwotnej Nowotworów 5 maja 2008, Centrum Onkologii-Instytut

Bardziej szczegółowo

Aktywność zawodowa osób starszych w wybranych krajach Unii Europejskiej

Aktywność zawodowa osób starszych w wybranych krajach Unii Europejskiej Aktywność zawodowa osób starszych w wybranych krajach Unii Europejskiej dr Ewa Wasilewska II Interdyscyplinarna Konferencja Naukowa Społeczne wyzwania i problemy XXI wieku. STARZEJĄCE SIĘ SPOŁECZEŃSTWO

Bardziej szczegółowo

EBM w farmakoterapii

EBM w farmakoterapii EBM w farmakoterapii Dr Przemysław Niewiński Katedra i Zakład Farmakologii Klinicznej AM we Wrocławiu Katedra i Zakład Farmakologii Klinicznej AM Wrocław EBM Evidence Based Medicine (EBM) "praktyka medyczna

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYKI I WCZESNEGO WYKRYWANIA CHORÓB UKŁADU KRĄŻENIA

PROGRAM PROFILAKTYKI I WCZESNEGO WYKRYWANIA CHORÓB UKŁADU KRĄŻENIA PROGRAM PROFILAKTYKI I WCZESNEGO WYKRYWANIA CHORÓB UKŁADU KRĄŻENIA - 2006 1. UZASADNIENIE POTRZEBY PROGRAMU Choroby układu krążenia są główną przyczyną zgonów w Polsce i na świecie. Umieralność z tego

Bardziej szczegółowo

ST S U T DI D UM M WYKONALNOŚCI

ST S U T DI D UM M WYKONALNOŚCI STUDIUM WYKONALNOŚCI I. INFORMACJE OGÓLNE O WNIOSKODAWCY Dane Wnioskodawcy (zgodnie z dokumentami rejestrowymi) Ogólna charakterystyka ( kapitał własny, współwłaściciele, struktura organizacyjna) Charakterystyka

Bardziej szczegółowo

Regionalny Program Aktywności Fizycznej Seniorów

Regionalny Program Aktywności Fizycznej Seniorów Regionalny Program Aktywności Fizycznej Seniorów Koordynator programu: dr Gabriel Chęsy - Katedra i Zakład Fizjologii Collegium Medium im. L. Rydygiera w Bydgoszczy, Wojewódzka Przychodnia Sportowo Lekarska

Bardziej szczegółowo

Badania laboratoryjne (i inne) są wykonywane w jednych z najlepszych na świecie laboratoriów.

Badania laboratoryjne (i inne) są wykonywane w jednych z najlepszych na świecie laboratoriów. {jcomments off} BADANIA KLINICZNE 1. W badaniach klinicznych testuje się nowe leki. 2. Badania kliniczne są często jedyną okazją do podjęcia leczenia w przypadku nieskuteczności lub niskiej sktutecznosći

Bardziej szczegółowo

własna) Nazwa Actonel Combi D Norsedcombi 35 mg mg/880 IU Norsed plus Calcium D Optinate Plus Ca &D Opticalcio D3 35 mg mg/880 IU

własna) Nazwa Actonel Combi D Norsedcombi 35 mg mg/880 IU Norsed plus Calcium D Optinate Plus Ca &D Opticalcio D3 35 mg mg/880 IU ANEKS I WYKAZ NAZW, POSTAĆ(CI) FARMACEUTYCZNA(YCH), MOC(Y), PRODUKTÓW LECZNICZYCH, DROGA(DRÓG) PODANIA, WNIOSKODAWCA(Y), PODMIOT(Y) ODPOWIEDZIALNY(E) POSIADAJĄCY(E) POZWOLENIE NA DOPUSZCZENIE DO OBROTU

Bardziej szczegółowo

Wdrażanie metod analizy środowiskowego ryzyka zdrowotnego do ustalania i przestrzegania normatywów środowiskowych

Wdrażanie metod analizy środowiskowego ryzyka zdrowotnego do ustalania i przestrzegania normatywów środowiskowych Program Wieloletni Wdrażanie metod analizy środowiskowego ryzyka zdrowotnego do ustalania i przestrzegania normatywów środowiskowych Etap II Przegląd wytycznych i zalecanych rozwiązań pod kątem wykorzystania

Bardziej szczegółowo

ZASTOSOWANIE ENDOPROTEZ KRÓTKOTRZPIENIOWYCH U PACJENTÓW OPEROWANYCH W DZIECIŃSTWIE Z POWODU DDH

ZASTOSOWANIE ENDOPROTEZ KRÓTKOTRZPIENIOWYCH U PACJENTÓW OPEROWANYCH W DZIECIŃSTWIE Z POWODU DDH Marcin Borowski, Łukasz Cieliński, Damian Kusz, Piotr Wojciechowski Katedra i Klinika Ortopedii i Traumatologii Narządu Ruchu, Śląski Uniwersytet Medyczny w Katowicach ZASTOSOWANIE ENDOPROTEZ KRÓTKOTRZPIENIOWYCH

Bardziej szczegółowo

Materiały edukacyjne. Diagnostyka i leczenie nadciśnienia tętniczego

Materiały edukacyjne. Diagnostyka i leczenie nadciśnienia tętniczego Materiały edukacyjne Diagnostyka i leczenie nadciśnienia tętniczego Klasyfikacja ciśnienia tętniczego (mmhg) (wg. ESH/ESC )

Bardziej szczegółowo

Rola i zadania AOTMiT w procesie refundacji leków Aneta Lipińska

Rola i zadania AOTMiT w procesie refundacji leków Aneta Lipińska Rola i zadania AOTMiT w procesie refundacji leków Aneta Lipińska Agencja Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji (AOTMiT) Słów kilka o HTA HTA nie jest: nauką o ochronie zdrowia nauką / analizą dot.

Bardziej szczegółowo

ENDOKRYNOLOGIA POLSKA

ENDOKRYNOLOGIA POLSKA E P ENDOKRYNOLOGIA POLSKA POLISH JOURNAL OF ENDOCRINOLOGY REVIEWS / REVIEWS Endokrynologia Polska / Polish Journal of Endocrinology Tom/Volume 55; Numer/Number 6/2004 ISSN 0423-104X New ISCD recommendations

Bardziej szczegółowo

Leczenie farmakologiczne osteoporozy w Polsce dostępność, przyczyny braku jego wdrażania

Leczenie farmakologiczne osteoporozy w Polsce dostępność, przyczyny braku jego wdrażania Postępy Nauk Medycznych, t. XXVIII, nr 12, 2015 INNE PRACE/OTHER ARTICLES Borgis PRACA POGLĄDOWA REVIEW PAPER *Ewa Marcinowska-Suchowierska 1, Piotr Głuszko 2, Janusz Badurski 3, Edward Czerwiński 4, Krystyna

Bardziej szczegółowo

Warszawa,14 lutego 2017r. Pan Marek Kuchciński Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej. Szanowny Panie Marszałku,

Warszawa,14 lutego 2017r. Pan Marek Kuchciński Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej. Szanowny Panie Marszałku, Warszawa,14 lutego 2017r. Pan Marek Kuchciński Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Szanowny Panie Marszałku, w odpowiedzi na interpelację nr 9087 Posłów na Sejm RP: Krystyny Sibińskiej, Marii Janyska,

Bardziej szczegółowo

TREŚCI MERYTORYCZNE PRAKTYK ZAWODOWYCH NA KIERUNKU PIELĘGNIARSTWO I STOPNIA. rok II semestr III

TREŚCI MERYTORYCZNE PRAKTYK ZAWODOWYCH NA KIERUNKU PIELĘGNIARSTWO I STOPNIA. rok II semestr III TREŚCI MERYTORYCZNE PRAKTYK ZAWODOWYCH NA KIERUNKU PIELĘGNIARSTWO I STOPNIA rok II semestr III PODSTAWY PIELĘGNIARSTWA (oddział wewnętrzny, oddział gastroenterologii) 1. Rola i zadania pielęgniarki w podejmowaniu

Bardziej szczegółowo

Program profilaktyki i wczesnego wykrywania osteoporozy

Program profilaktyki i wczesnego wykrywania osteoporozy Załącznik nr 4 do Programu Ochrony Zdrowia na lata 2017-2019 Program profilaktyki i wczesnego wykrywania osteoporozy 2017 r. 2019 r. Wydział Polityki Mieszkaniowej, Spraw Socjalnych i Zdrowia Urzędu Miasta

Bardziej szczegółowo

Ogólne podsumowanie oceny naukowej produktu leczniczego Mifepristone Linepharma i nazw produktów związanych (patrz aneks I)

Ogólne podsumowanie oceny naukowej produktu leczniczego Mifepristone Linepharma i nazw produktów związanych (patrz aneks I) Aneks II Wnioski naukowe i podstawy pozytywnej opinii zgodnie z warunkiem pozwolenia na dopuszczenie do obrotu i warunkiem zmiany charakterystyki produktu leczniczego i ulotki dla pacjenta przedstawione

Bardziej szczegółowo

Śmiertelność przypisana w tys; całość Ezzatti M. Lancet 2002; 360: 1347

Śmiertelność przypisana w tys; całość Ezzatti M. Lancet 2002; 360: 1347 Nadciśnienie tętnicze Prewencja i leczenie Prof. dr hab. med. Danuta Czarnecka I Klinika Kardiologii i Elektrokardiologii Interwencyjnej oraz Nadciśnienia Tętniczego Uniwersytet Jagielloński, Kraków Warszawa.07.04.2013

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYKI I WCZESNEGO WYKRYWANIA OSTEOPOROZY BADANIA DENSYTOMETRYCZNE na lata 2012-2016

PROGRAM PROFILAKTYKI I WCZESNEGO WYKRYWANIA OSTEOPOROZY BADANIA DENSYTOMETRYCZNE na lata 2012-2016 Załącznik do uchwały Nr XXXIV/529/12 Rady Miasta Opola z dnia 29 listopada 2012 r. PROGRAM PROFILAKTYKI I WCZESNEGO WYKRYWANIA OSTEOPOROZY BADANIA DENSYTOMETRYCZNE na lata 2012-2016 Urząd Miasta Opola

Bardziej szczegółowo

STANDARD MINIMUM W PROJEKTACH POKL

STANDARD MINIMUM W PROJEKTACH POKL STANDARD MINIMUM W PROJEKTACH POKL opracowanie Standard minimum w projektach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki stanowi element każdego wniosku o dofinansowanie, a jego spełnienie jest niezbędnym warunkiem

Bardziej szczegółowo

TRANSGRANICZNA OPIEKA ZDROWOTNA

TRANSGRANICZNA OPIEKA ZDROWOTNA TRANSGRANICZNA OPIEKA ZDROWOTNA Warszawa, 18 czerwca 2015 Rola Oddziałów Wojewódzkich NFZ w realizacji zadań wynikających z zaimplementowania do przepisów krajowych założeń dyrektywy transgranicznej. Podstawowe

Bardziej szczegółowo

CAPTURE the FRACTURE KWESTIONARIUSZ BEST PRACTICE FRAMEWORK

CAPTURE the FRACTURE KWESTIONARIUSZ BEST PRACTICE FRAMEWORK CAPTURE the FRACTURE KWESTIONARIUSZ BEST PRACTICE FRAMEWORK WSTĘP Autorzy inicjatywy Capture the Fracture zapraszają placówki zajmujące się profilaktyką złamań wtórnych (Fracture Liaison Services - FLS)

Bardziej szczegółowo

Umowa - S.C./ /2012. pomiędzy Wojewódzkim Szpitalem im. Zofii z Zamoyskich Tarnowskiej w Tarnobrzegu,

Umowa - S.C./ /2012. pomiędzy Wojewódzkim Szpitalem im. Zofii z Zamoyskich Tarnowskiej w Tarnobrzegu, Umowa - S.C./ /2012 Zawarta w dniu 31.07.2012 r. w Tarnobrzegu pomiędzy Wojewódzkim Szpitalem im. Zofii z Zamoyskich Tarnowskiej w Tarnobrzegu, ul. Szpitalna 1, NIP 867-18-81-486, REGON 000312573, KRS

Bardziej szczegółowo

ZASTOSOWANIE ENDOPROTEZ KRÓTKOTRZPIENIOWYCH U PACJENTÓW OPEROWANYCH W DZIECIŃSTWIE Z POWODU DDH

ZASTOSOWANIE ENDOPROTEZ KRÓTKOTRZPIENIOWYCH U PACJENTÓW OPEROWANYCH W DZIECIŃSTWIE Z POWODU DDH ZASTOSOWANIE ENDOPROTEZ KRÓTKOTRZPIENIOWYCH U PACJENTÓW OPEROWANYCH W DZIECIŃSTWIE Z POWODU DDH Marcin Borowski, Łukasz Cieliński, Damian Kusz, Piotr Wojciechowski Katedra i Klinika Ortopedii i Traumatologii

Bardziej szczegółowo

SYSTEM ZAPOBIEGANIA ZŁAMANIOM W POLSCE KORZYŚCI, BARIERY, GDZIE JESTEŚMY w 2015?

SYSTEM ZAPOBIEGANIA ZŁAMANIOM W POLSCE KORZYŚCI, BARIERY, GDZIE JESTEŚMY w 2015? E. Czerwiński, K. Zając, J. Amarowicz SYSTEM ZAPOBIEGANIA ZŁAMANIOM W POLSCE KORZYŚCI, BARIERY, GDZIE JESTEŚMY w 2015? Uniwersytet Jagielloński, Coll. Med. Zakład Chorób Kości i Stawów Krakowskie Centrum

Bardziej szczegółowo

Wzór zgody na rozpoczęcie leczenia

Wzór zgody na rozpoczęcie leczenia Wzór zgody na rozpoczęcie leczenia Pacjent wyraził zgodę na rozpoczęcie leczenia. Został poinformowany o przeciwwskazaniach do rozpoczęcia leczenia, sposobie przeprowadzenia terapii, o najczęściej występujących

Bardziej szczegółowo

Pułapki farmakoterapii nadciśnienia tętniczego. Piotr Rozentryt III Katedra i Kliniczny Oddział Kardiologii Śląskie Centrum Chorób Serca, Zabrze

Pułapki farmakoterapii nadciśnienia tętniczego. Piotr Rozentryt III Katedra i Kliniczny Oddział Kardiologii Śląskie Centrum Chorób Serca, Zabrze Pułapki farmakoterapii nadciśnienia tętniczego Piotr Rozentryt III Katedra i Kliniczny Oddział Kardiologii Śląskie Centrum Chorób Serca, Zabrze Leczenie nadciśnienia tętniczego versus leczenie chorego

Bardziej szczegółowo