Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu KSIĘGA PROCEDUR I ZASAD AUDYTU WEWNĘTRZNEGO

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu KSIĘGA PROCEDUR I ZASAD AUDYTU WEWNĘTRZNEGO"

Transkrypt

1 Załącznik nr 2 do do zarządzenia nr 7/12 z dnia 30 stycznia 2012 r. Rektora Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu KSIĘGA PROCEDUR I ZASAD AUDYTU WEWNĘTRZNEGO POZNAŃ 2012 SPIS TREŚCI KSIĘGA PROCEDUR I ZASAD AUDYTU WEWNĘTRZNEGO

2 I. WSTĘP... 4 II. AUDYT WEWNĘTRZNY Podstawy prawne funkcjonowania audytu wewnętrznego Definicje audytu wewnętrznego Rola i miejsce audytu wewnętrznego w strukturze organizacyjnej Uczelni Cele i zadania audytu wewnętrznego Zasady etyki zawodowej Zasady audytu wewnętrznego Dokumenty potrzebne audytorowi wewnętrznemu III. PLANOWANIE AUDYTU WEWNĘTRZNEGO Identyfikacja ryzyka Analiza ryzyka Plan roczny audytu wewnętrznego IV. ETAPY WYKONYWANIA ZADANIA ZAPEWNIAJĄCEGO I ETAP FAZA WSTĘPNA Wstępne zapoznanie z jednostką audytowaną Ocena systemu kontroli wewnętrznej II ETAP PLANOWANIE Zaplanowanie czynności audytorskich Program zadania zapewniającego Zawiadomienie jednostki audytowanej o rozpoczęciu audytu.. 48 III ETAP - REALIZACJA CZYNNOŚCI AUDYTOWYCH Narada otwierająca Przeprowadzenie zaplanowanych testów Zebranie faktów i ich ocena KSIĘGA PROCEDUR I ZASAD AUDYTU WEWNĘTRZNEGO 2

3 4. Narada zamykająca IV ETAP - SPORZĄDZENIE SPRAWOZDANIA Z ZADANIA ZAPEWNIAJĄCEGO Sprawozdanie Zmiany lub uzupełnienia do sprawozdania V ETAP CZYNNOŚCI SPRAWDZAJĄCE MONITORING V. DOKUMENTACJA AUDYTU WEWNĘTRZNEGO Cele tworzenia dokumentów roboczych Cechy dobrej dokumentacji roboczej Badanie dokumentów Dokumenty robocze audytu Charakterystyka dokumentów roboczych audytu Typy dowodów audytowych Źródła i rodzaje dowodów Akta audytu wewnętrznego VI. METODY I TECHNIKI AUDYTU WEWNĘTRZNEGO Techniki audytu wewnętrznego Próbkowanie- Rozpoznawcze badanie próbek Testy Metody analityczne VII. PODSUMOWANIE.. 80 VIII. ZAŁĄCZNIKI I. WSTĘP KSIĘGA PROCEDUR I ZASAD AUDYTU WEWNĘTRZNEGO 3

4 CEL OPRACOWANIA KSIĘGI PROCEDUR I ZASAD AUDYTU WEWNĘTRZNEGO Księga procedur i zasad audytu wewnętrznego, zwana dale księgą, zawiera opis procedur stosowanych przez audytora wewnętrznego w trakcie realizacji zadań audytowych we wszystkich jednostkach organizacyjnych Uczelni a także opis narzędzi, metod i standardów operacyjnych audytu wewnętrznego, sprawozdawczości, czynności audytorskich, problematyki szkoleń zawodowych audytorów wewnętrznych. Księga stanowi szczegółową instrukcję przeprowadzania audytu wewnętrznego w Uniwersytecie Medycznym im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu, zwanym dalej Uczelnią, mającą zastosowanie do wszystkich czynności audytowych przeprowadzanych w każdej jednostce organizacyjnej Uczelni. Ma ona za zadanie zapewnienie realizacji zadań audytowych w sposób standardowy z zastosowaniem jednolitych wzorów dokumentów audytu oraz jednolitej formy sprawozdań. Księga podlegać będzie corocznym przeglądom. Dokonywane będą jej zmiany oraz uzupełnienia związane z dynamicznym rozwojem audytu wewnętrznego, jak i procedur zawartych w międzynarodowych standardach praktyki zawodowej audytu wewnętrznego, wytycznych Ministra Finansów w ramach kodeksu etyki audytora wewnętrznego w jednostkach sektora finansów publicznych oraz karty audytu wewnętrznego w jednostkach sektora finansów publicznych, jak również rozporządzenia, dotyczącego przeprowadzania i dokumentowania audytu wewnętrznego. KSIĘGA PROCEDUR I ZASAD AUDYTU WEWNĘTRZNEGO 4

5 II. AUDYT WEWNĘTRZNY. 1. PODSTAWY PRAWNE FUNKCJONOWANIA AUDYTU WEWNĘTRZNEGO Audyt wewnętrzny działa w Uczelni na podstawie: Ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2009 roku, Nr 157, poz ze zm.), zwaną dalej ustawą o finansach publicznych. Rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 1 lutego 2010 r. w sprawie przeprowadzania i dokumentowania audytu wewnętrznego (Dz. U. z 2010 roku, Nr 21, poz. 108), zwanym dalej rozporządzeniem MF. Komunikat nr 1 Ministra Finansów z dnia 7 stycznia 2011 roku w sprawie wzoru informacji o realizacji zadań z zakresu audytu wewnętrznego (Dz. Urz. Min. Fin. z 2011 roku, Nr 15, poz. 85) Międzynarodowych Standardów Praktyki Zawodowej Audytu Wewnętrznego opracowanych przez The Institute of Internal Auditors jako standardy audytu wewnętrznego w jednostkach sektora finansów publicznych (Komunikat nr 4 Ministra Finansów z dnia 20 maja 2011 roku w sprawie standardów audytu wewnętrznego dla jednostek sektora finansów publicznych) - Dz. Urz. Min. Fin. z 2011 roku, Nr 5, poz. 23, zwanych dalej standardami. Kodeksu etyki audytora wewnętrznego w jednostkach sektora finansów publicznych - załącznik nr 1 do komunikatu nr 16/2006 Ministra finansów z dnia 18 lipca 2006 roku (Dz. Urz. Min. Fin. z 2006 roku, Nr 9, poz. 70) w sprawie ogłoszenia Kodeksu etyki audytora wewnętrznego w jednostkach sektora finansów publicznych, zwanego dalej kodeksem etyki. Karty audytu wewnętrznego w jednostkach sektora finansów publicznych - stanowiący załącznik nr 2 do komunikatu nr 16/2006 Ministra finansów z dnia 18 lipca 2006 roku (Dz. Urz. Min. Fin. z 2006 roku, Nr 9, poz. 70) w sprawie Karty audytu wewnętrznego w jednostkach sektora finansów publicznych, zwaną dalej kartą audytu. Regulaminu organizacyjnego Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu, zwanym dalej regulaminem Uczelni. Regulaminu Audytu Wewnętrznego, zwanym dalej regulaminem audytu. KSIĘGA PROCEDUR I ZASAD AUDYTU WEWNĘTRZNEGO 5

6 2. DEFINICJE I ZAGADNIENIA AUDYTU WEWNĘTRZNEGO Zgodnie z ustawą o finansach publicznych : Audyt wewnętrzny jest działalnością niezależną i obiektywną, której celem jest wspieranie kierownik jednostki w realizacji celów i zadań poprzez systematyczną ocenę kontroli zarządczej oraz czynności doradcze. Ocena, o której mowa wyżej, dotyczy w szczególności adekwatności, skuteczności i efektywności kontroli zarządczej w jednostce. Kolejną definicję Audytu Wewnętrznego należy postrzegać przez pryzmat Międzynarodowych Standardów Praktyki Zawodowej Audytu Wewnętrznego opracowanych przez The Institute of Internal Auditors, które audyt wewnętrzny definiują następująco: Audyt wewnętrzny to departament, wydział, zespół konsultantów lub innych ekspertów świadczący usługi zapewniające i doradcze, działający niezależnie i obiektywnie w celu przysporzenia wartości i usprawnienia działalności operacyjnej organizacji. Audyt wewnętrzny systematycznie, w uporządkowany sposób ocenia procesy zarządzania ryzykiem, kontroli i ładu organizacyjnego i przyczynia się do poprawy ich działania, tym samym pomagając organizacji osiągnąć cele. Pozostałe definicje i zagadnienia dotyczące audytu wewnętrznego w Uczelni: Legalność obejmuje w szczególności badanie: zgodności funkcjonowania Uczelni lub jednostki audytowanej z ogólnie obowiązującymi przepisami prawa, prawidłowości stanowienia przepisów wewnętrznych obowiązujących w Uczelni w ramach wykonywania jej zadań, zgodności audytowanej działalności z aktami administracyjnymi, orzeczeniami sadowymi, umowami cywilnoprawnymi oraz innymi obowiązującymi aktami i normami, zaniechania działania mimo prawnie określonego obowiązku. KSIĘGA PROCEDUR I ZASAD AUDYTU WEWNĘTRZNEGO 6

7 Gospodarność obejmuje w szczególności badanie: zapewnienia oszczędnego i efektywnego wykorzystania środków, uzyskania właściwej relacji nakładów do efektów (czy taki sam wynik działalności Uczelni można było osiągnąć mniejszym nakładem środków lub czy przy zastosowaniu takich samych środków można było osiągnąć lepszy wynik), wykorzystania możliwości zapobiegania lub ograniczania wysokości szkód powstałych w działalności. Celowość obejmuje w szczególności badanie: zapewnienia zgodności działań jednostki z jej celami statutowymi, zapewnienia optymalizacji zastosowanych metod i środków, ich adekwatności dla osiągnięcia założonych celów, zakresu przyjętych przez kierownictwo kryteriów oceny realizacji celów i zadań. Rzetelność obejmuje w szczególności badanie: wypełniania przez pracowników obowiązków z należytą starannością, sumiennie i terminowo, należytego wypełniania zadań Uczelni, w szczególności określonych dla poszczególnych jednostek organizacyjnych i osób, dokumentowania określonych zadań lub stanów faktycznych zgodnie z rzeczywistością, we właściwej formie i w wymaganych terminach, z uwzględnieniem wszystkich faktów i okoliczności. Przejrzystość obejmuje w szczególności badanie: klasyfikowania dochodów i wydatków publicznych, stosowania obowiązujących zasad rachunkowości, prowadzenia sprawozdawczości. Jawność obejmuje w szczególności badanie: udostępniania sprawozdań dotyczących finansów i działalności Uczelni, udostępniania innych informacji dotyczących funkcjonowania Uczelni i podejmowanych decyzji. KSIĘGA PROCEDUR I ZASAD AUDYTU WEWNĘTRZNEGO 7

8 Audyt wewnętrzny obejmuje w szczególności: Audyt finansowy badający: dowody księgowe i zapisy w księgach rachunkowych, zapewnienie przestrzegania procedur kontroli oraz prowadzenie wstępnej oceny celowości zaciągania zobowiązań finansowych i dokonywania wydatków, i porównujący stan faktyczny ze stanem wymaganym (pobierania i gromadzenia środków publicznych, zaciągania zobowiązań finansowych i dokonywania wydatków ze środków publicznych, udzielania zamówień publicznych oraz zwrotu środków publicznych), prowadzenie gospodarki finansowej oraz stosowanie procedur kontroli. Audyt operacyjny (systemów) badający elementy działalności operacyjnej, w tym systemów gromadzenia, dysponowania środkami i gospodarowania mieniem. Audyt zgodności badający przestrzeganie wyznaczonych wcześniej zasad i reguł z uwzględnieniem ich ekonomicznej racjonalności oraz terminowości. Audyt informatyczny badający i oceniający kontrolę wewnętrzną, która ma zapewnić, że właściwy system będzie funkcjonował zgodnie z zamierzeniami i oczekiwaniami. 3. ROLA I MIEJSCE AUDYTU WEWNĘTRZNEGO W STRUKTURZE ORGANIZACYJNEJ UCZELNI. Audyt wewnętrzny w Uczelni realizowany jest przez wyodrębnioną komórkę organizacyjną Stanowisko ds. Audytu Wewnętrznego. Audytor Wewnętrzny jest pracownikiem samodzielnym i niezależnym, podlegającym bezpośrednio Rektorowi. Rolą audytu jest służenie Uczelni w sposób profesjonalny i niezależny. Audytor wewnętrzny pełni również rolę doradczą, wspomaga Uczelnię w realizacji celów i funkcji wyznaczonych przez prawno. KSIĘGA PROCEDUR I ZASAD AUDYTU WEWNĘTRZNEGO 8

9 Audyt wewnętrzny poprzez swoją działalność daje Rektorowi racjonalne zapewnienie iż: cele postawione przed Uczelnią są realizowane, zasady i procedury wynikające z przepisów prawa powszechnie obowiązującego lub przyjęte przez Rektora są wdrażane i przestrzegane, mechanizmy i procedury stanowiące system kontroli wewnętrznej są adekwatne i skuteczne dla prawidłowego działania Uczelni. Działalność audytu wewnętrznego obejmuje przede wszystkim przegląd, ocenę i weryfikację stopnia przestrzegania, efektywności oraz adekwatności mechanizmów kontroli. Audytor jako doradca nie dysponuje żadnymi uprawnieniami władczymi wobec pracowników Uczelni i nie ustanawia ani nie wdraża zasad i procedur a jedynie dokonuje ich oceny i składa sprawozdania z ustaleniami dotyczącymi możliwości ich ulepszeń. Audyt wewnętrzny prowadzony jest zgodnie krajowymi i międzynarodowymi standardami, jest skorelowany z celami organizacji i spełnia wymagania ustawowe. 4. CELE I ZADANIA AUDYTU WEWNĘTRZNEGO. Audyt wewnętrzny charakteryzuje się przyjęciem odmiennego niż kontrola wewnętrzna operacyjnego celu działania - jest nim ocena zarządzania Uczelnią, która powinna dawać racjonalne zapewnienie jej prawidłowego działania Celem prowadzenia audytu wewnętrznego jest uzyskanie przez Rektora oceny funkcjonowania Uczelni pod względem adekwatności, skuteczności i efektywności systemów, poprzez: a) analizę ryzyka, dotyczącego działalności Uczelni, b) ocenę środowiska kontroli wewnętrznej, która ma na celu eliminowanie lub ograniczenie wystąpienia ryzyka, c) niezależne badanie systemów zarządzania i kontroli w Uczelni, w tym procedur kontroli finansowej, d) składanie sprawozdań z poczynionych ustaleń, oraz tam gdzie jest to właściwe przedstawianie zaleceń, e) wyrażanie opinii na temat skuteczności mechanizmów kontrolnych, f) dostarczenie w oparciu o ocenę systemu kontroli wewnętrznej, racjonalnego zapewnienia że Uczelnia działa prawidłowo, KSIĘGA PROCEDUR I ZASAD AUDYTU WEWNĘTRZNEGO 9

10 g) realizację czynności doradczych, w tym składanie wniosków mających na celu usprawnienie funkcjonowania Uczelni. Co rozumiemy przez: Ryzyko: możliwość zaistnienia zdarzenia, które będzie miało wpływ na realizację założonych celów Uczelni. Ryzyko jest mierzone wpływem (skutkami) i prawdopodobieństwem wystąpienia. Analiza ryzyka obejmuje ocenę ryzyka i zarządzanie ryzykiem. Ocena ryzyka jakościowa i ilościowa ocena zagrożeń związanych z działalnością Uczelni. Środowisko kontroli wewnętrznej - zasady procedury, rutyny, zabezpieczenia fizyczne oraz zaangażowany personel. W korzystnym środowisku kontrolnym najważniejsze jest nastawnie kierownictwa, przestrzeganie udokumentowanych zasad i procedur, niezawodne systemy i bezzwłoczne wykrywanie i naprawa błędów, personel o odpowiednich kwalifikacjach i kontrolowanej rotacji Cele audytu realizowane są przez: a) badanie: wiarygodności sprawozdań finansowych Uczelni poprzez sprawdzenie: przestrzegania zasad rachunkowości, zgodności zapisów w księgach rachunkowych z dowodami księgowymi, zgodności sprawozdań finansowych z zapisami w księgach rachunkowych, b) ocenę: adekwatności, efektywności i skuteczności systemów kontroli, w tym przestrzeganie procedur wstępnej oceny celowości zaciągania zobowiązań finansowych i dokonywania wydatków, c) ocenę: adekwatności, efektywności i skuteczności przestrzegania procedur zarządzania ryzykiem i kierowania Uczelnią, d) ocenę: przestrzegania zasady celowości i oszczędności w dokonywaniu wydatków, uzyskania optymalnych efektów w ramach posiadanych środków oraz przestrzegania terminów realizacji zadań i zaciąganych zobowiązań, e) badanie: efektywności pobierania i gromadzenia środków publicznych, zaciągania zobowiązań finansowych i dokonywania wydatków ze środków publicznych, udzielania zamówień publicznych oraz zwrotu środków publicznych, f) działania doradcze, które są uzgodnione z władzami Uczelni i których zamierzeniem jest przysporzenie wartości dodanej oraz usprawnienie procesów zarządzania, zarządzania KSIĘGA PROCEDUR I ZASAD AUDYTU WEWNĘTRZNEGO 10

11 ryzykiem i kontroli, z zachowaniem zasady, że audytor wewnętrzny nie przejmuje na siebie odpowiedzialności przypadającej władzom Uczelni. Zadaniem audytu wewnętrznego w Uczelni jest dostarczanie Rektorowi obiektywnego zapewnienia oraz niezależnych opinii i informacji o działalności Uczelni, ujawnianie wszelkich braków i nieprawidłowości, czuwanie nad efektywnością systemu kontroli wewnętrznej, przestrzeganiem przepisów i instrukcji w celu zagwarantowania bezpieczeństwa ekonomicznego i finansowego Uczelni oraz wspierania uporządkowanej i skutecznej realizacji zadań strategicznych poprzez: zapewnienie działalności Uczelni w sposób uporządkowany i efektywny, zapewnienie realizacji polityki kierownictwa Uczelni, ocenę efektywności ochrony majątku Uczelni, zapewnienie wiarygodności raportów finansowych oraz sprawozdawczości zarządczej, zapewnienie kompletności i poprawności ewidencji księgowej, aktywne zapobieganie powstawaniu strat, błędów i nadużyć finansowych poprzez ciągłe monitorowanie efektywności systemu kontroli wewnętrznej, zapewnienie zgodności działań z obowiązującym porządkiem prawnym, zasadami wiedzy fachowej oraz ustalonymi normami i procedurami. Audyt polega na wykonywaniu czynności uzależnionych od siebie i wzajemnie uzupełniających się, takich jak: ustalenie stanu faktycznego w zakresie funkcjonowania gospodarki finansowej Uczelni poprzez ocenę efektywności i celowości wydatkowania środków i znajdowanie możliwości poprawy, określanie oraz analizowanie przyczyn i skutków stwierdzonych uchybień, znajdowanie możliwości poprawy w tym zakresie oraz doradzanie w zakresie metod rozwiązywania zaistniałych problemów, określenie poziomu adekwatności i efektywności operacyjnych i rachunkowych systemów kontroli wewnętrznej, ocena wiarygodności i kompletności informacji finansowych oraz środków użytych w celu identyfikacji, wyliczenia i klasyfikacji oraz raportowania tych informacji, ocena systemów funkcjonalnych zapewniających zgodność z tymi działaniami, planami, procedurami i przepisami, które mają decydujący wpływ na funkcjonowanie Uczelni, ocena środków stosowanych dla ochrony majątku Uczelni, KSIĘGA PROCEDUR I ZASAD AUDYTU WEWNĘTRZNEGO 11

12 koordynacja prac z audytorami zewnętrznymi, w tym monitorowanie zaleceń audytorów zewnętrznych, prowadzenie bieżącej dokumentacji każdego przeprowadzonego audytu wewnętrznego w celu udokumentowania przebiegu i wyniku zadania audytowego, przedstawianie sprawozdań z rekomendacjami kierownikom jednostek audytowanych, ocena planów służących realizacji zaleceń audytu przedstawionych przez kierowników jednostek audytowanych. Jeżeli ocena wypadnie negatywnie, prowadzenie dalszych rozmów uzyskania satysfakcjonujących decyzji. 5. ZASADY ETYKI ZAWODOWEJ. Audytor wewnętrzny powinien przestrzegać następujących zasad etyki zawodowej: 5.1. Uczciwość. Uczciwość audytora wewnętrznego powinna budować zaufanie do jego pracy, a przez to stanowić podstawę do polegania na jego ocenie. Audytor wewnętrzny: a) powinien wykonywać swoją pracę uczciwie, odpowiedzialnie i z zaangażowaniem, b) powinien przestrzegać prawa oraz przepisów wewnętrznych obowiązujących w Uczelni, c) powinien uznawać i wspierać cele Uczelni, które są zgodne z prawem i zasadami etyki, d) powinien przedkładać dobro publiczne nad interesy własne i swojego środowiska, e) nie powinien angażować się w działania sprzeczne z prawem, które mogłyby podważyć zaufanie do zawodu audytora wewnętrznego lub Uczelni Obiektywizm. Audytor wewnętrzny zachowuje najwyższy stopień obiektywizmu podczas prowadzenia audytu wewnętrznego, w szczególności przy zbieraniu, ocenianiu i przekazywaniu informacji na temat badanej działalności lub procesu. Audytor wewnętrzny dokonuje wyważonej oceny, biorąc pod uwagę wszystkie istotne okoliczności związane z przeprowadzanym zadaniem audytowym. Formułując swoją ocenę nie kieruje się własnym interesem ani nie ulega wpływom innych osób. KSIĘGA PROCEDUR I ZASAD AUDYTU WEWNĘTRZNEGO 12

13 Audytor wewnętrzny: a) powinien chronić swoją niezależność przed próbami wpływania na wypracowane przez niego ustalenia i zalecenia, b) powinien przedstawiać jasne i przejrzyste sprawozdania z przeprowadzonych przez siebie zadań audytowych, opartych na dowodach zebranych i ocenionych zgodnie z obowiązującymi regulacjami i uznaną praktyką w zakresie audytu wewnętrznego, c) powinien ujawniać wszystkie istotne fakty, o których posiada wiedzę, a których nie ujawnienie mogłoby zniekształcić sprawozdanie z przeprowadzenia badania określonego obszaru działalności Uczelni, d) nie powinien uczestniczyć w działaniach, które mogłyby uniemożliwić dokonanie bezstronnej oceny lub byłyby w sprzeczności z interesami Uczelni, e) nie powinien uchylać się od podejmowania trudnych decyzji Poufność. Audytor wewnętrzny szanuje wartość i własność informacji, które otrzymuje i nie ujawnia jej bez odpowiedniego upoważnienia chyba, że istnieje prawny lub zawodowy obowiązek jej ujawnienia. Audytor wewnętrzny: a) powinien rozważnie wykorzystywać i chronić informacje uzyskane w trakcie wykonywania swoich obowiązków, b) nie powinien wykorzystywać informacji dla uzyskania osobistych korzyści lub w jakikolwiek inny sposób, który byłby sprzeczny z prawem lub przynosiłby szkodę celom Uczelni Profesjonalizm. Audytor wewnętrzny wykorzystuje posiadaną wiedzę, umiejętności i doświadczenie do przeprowadzania audytu wewnętrznego. Audytor wewnętrzny powinien: a) podejmować się przeprowadzenia tylko takich zadań audytowych, do wykonania których posiada wystarczającą wiedzę, umiejętności i doświadczenie, b) przeprowadzać audyt wewnętrzny zgodnie z przepisami ustawy o finansach publicznych oraz ze Standardami Audytu Wewnętrznego dla jednostkach sektora finansów publicznych, KSIĘGA PROCEDUR I ZASAD AUDYTU WEWNĘTRZNEGO 13

14 c) stale podwyższać swoje kwalifikacje zawodowe oraz efektywność i jakość wykonywanych zadań audytowych, d) dążyć do pełnej znajomości aktów prawnych oraz wszystkich faktycznych i prawnych okoliczności pojawiających się w trakcie przeprowadzanych zadań audytowych, e) zawsze być przygotowany do jasnego merytorycznego i prawnego uzasadnienia własnych decyzji i sposobu postępowania Postępowanie i relacje pomiędzy audytorami wewnętrznymi. Audytor wewnętrzny postępuje w sposób sprzyjający umacnianiu współpracy i dobrych stosunków z innymi audytorami. Audytor wewnętrzny: a) swoim postępowaniem i wzajemną współpracą w ramach uprawianej profesji umacnia jej rangę i prestiż, b) w stosunkach z innymi audytorami postępuje w sposób godny i uczciwy Konflikt interesów. Audytor wewnętrzny nie bierze udziału w zadaniach audytowych, których przeprowadzenie może prowadzić do powstania konfliktu interesów. Audytor wewnętrzny obowiązany jest: a) upewnić się, że wprowadzone uwagi i wnioski poczynione w trakcie audytu wewnętrznego oraz zalecenia nie przenoszą na niego żadnych kompetencji ani odpowiedzialności w zakresie zarządzania Uczelnią oraz gwarantują, że funkcje tego rodzaju pozostają w całkowitej i wyłącznej kompetencji kierownika jednostki, b) dbać o ochronę swojej niezależności i unikać konfliktu interesów, odmawiając przyjmowania jakichkolwiek korzyści, które mogłyby naruszać jego całkowitą niezależność, uczciwość i obiektywizm w wykonywanej pracy lub mogłyby być postrzegane w ten sposób, c) unikać wszelkich związków z członkami kadry kierowniczej i z pracownikami audytowanej przez siebie jednostki oraz innymi osobami, które mogą wywierać na niego naciski albo w jakikolwiek sposób umniejszać lub ograniczać zdolność do działania, d) unikać powiązań, które mogą powodować ryzyko korupcji lub mogą być źródłem wątpliwości co do obiektywizmu i niezależności audytora. KSIĘGA PROCEDUR I ZASAD AUDYTU WEWNĘTRZNEGO 14

15 6. ZASADY AUDYTU WEWNĘTRZNEGO Zasada funkcjonalnej niezależności. Stanowi ona fundament audytu podkreślając konieczność niezależności funkcji (czynności) audytu wewnętrznego od funkcji zarządczych czy operacyjnych Uczelni. Gwarantem niezależności audytora jest jego bezpośrednia podległość Rektorowi, który zapewnia jego niezależność organizacyjną Zasada obiektywizmu i bezstronności. Wymaga od audytora traktowania badanych procesów czy pracowników Uczelni w sposób bezstronny (nie może więc audytor bezpośrednio badać procesów, w których on sam albo osoba mu bliska była zaangażowana) Zasada kontradyktoryjności. Wprowadza ona możliwość sprzeciwu wobec uwag i wniosków przedstawionych w sprawozdaniu oraz nakłada obowiązek przeprowadzania spotkań (narad) z pracownikami jednostki audytowanej. Warto podkreślić, że zasada ta stanowi o nieobligatoryjności zaleceń audytora wewnętrznego, o tym rozstrzyga i decyduje ostatecznie Rektor Zasada profesjonalizmu i rzetelności. Wymaga aby osoby przeprowadzające audyt miały odpowiednią wiedzę umiejętności i profesjonalizm. Działania audytowe powinny być wykonywane w sposób rozważny, ale zdecydowany i skuteczny Zasada sprawozdawczości. Wyznacza warunki komunikowania wyników audytu i nakłada obowiązek sporządzania sprawozdania z zadania zapewniającego, które zawiera cele i zakres prac badawczych oraz wnioski i zalecenia Zasada planowości. Nakłada obowiązek sporządzania planu audytu wraz z terminarzem, który tworzony jest na podstawie tzw. analizy ryzyka ze szczególnym uwzględnieniem celów i procedur służących osiągnięciu tych celów. KSIĘGA PROCEDUR I ZASAD AUDYTU WEWNĘTRZNEGO 15

16 7. DOKUMENTY POTRZEBNE AUDYTOROWI WEWNĘTRZNEMU. Statut Uniwersytetu Medycznego, Struktura organizacyjna Uniwersytetu Medycznego, Regulamin organizacyjny Uczelni i jej poszczególnych jednostek, listy, upoważnień, wzory podpisów, Regulamin Pracy Uczelni, Dane personalne (kto jaką funkcję pełni, liczba i struktura zatrudnionych, itp.), Dane statystyczne i finansowe, Raporty z poprzednich kontroli i zagadnienia do ponownego badania, Zarządzenie Rektora i Kanclerza, Instrukcje wewnętrzne, Zarządzenia i polecenia upoważnionych organów zewnętrznych, Przepisy prawne dotyczące działalności Uczelni. KSIĘGA PROCEDUR I ZASAD AUDYTU WEWNĘTRZNEGO 16

17 III. PLANOWANIE AUDYTU WEWNĘTRZNEGO. 1. IDENTYFIKACJA RYZYKA. Przez ryzyko rozumie się: możliwość zaistnienia zdarzenia, które będzie miało wpływ na realizację celów Uczelni. Ryzyko jest mierzone wpływem (skutkami) i prawdopodobieństwem wystąpienia. Ocena ryzyka powinna być obecna na każdym etapie pracy audytora wewnętrznego, poprzedzającym opracowanie sprawozdania z przeprowadzenia audytu. Przeprowadzenie oceny ryzyka powinno w szczególności poprzedzać sporządzenie rocznego planu audytu wewnętrznego. Ograniczenie ryzyka w zakresie działalności Uczelni jest podstawowym celem audytu wewnętrznego W procesie oceny ryzyka wyróżniamy dwa etapy: a) identyfikacja obszarów ryzyka b) analiza ryzyka, w wyniku której zostaną uszeregowane obszary ryzyka pod względem ich ważności dla działania Uczelni, a w konsekwencji ustalona kolejność przeprowadzania zadań zapewniających. Audytor wewnętrzny identyfikuje obszary ryzyka, czyli procesy, zjawiska lub problemy wymagające przeprowadzenia audytu, zgodnie z najlepiej pojętą profesjonalną wiedzą i zawodową oceną. Ich rozpoznanie zależeć zawsze będzie od wiedzy audytora na temat działalności Uczelni oraz jego intuicji Zbierając informacje niezbędne przy identyfikacji obszarów ryzyka audytor powinien brać pod uwagę: a) cele i zadania Uczelni, b) przepisy prawne dotyczące działania Uczelni (ewentualne zmiany w tych przepisach), c) wyniki wcześniej przeprowadzonego audytu lub kontroli, d) wyniki wcześniej dokonywanych innych ocen adekwatności, efektywności i skuteczności systemów kontroli w Uczelni, w tym kontroli finansowej, e) sprawozdania finansowe oraz sprawozdania z wykonania budżetu, f) wyniki rozmów, jakie przeprowadził z kierownictwem, kierownikami jednostek organizacyjnych i innymi pracownikami Uczelni, KSIĘGA PROCEDUR I ZASAD AUDYTU WEWNĘTRZNEGO 17

18 g) pytania i wnioski, jakie kierują do niego pracownicy Uczelni, h) ankiety i kwestionariusze badające opinię pracowników Uczelni, i) informacje dotyczące Uczelni opublikowane w prasie, radiu, telewizji, na stronach internetowych czy listach dyskusyjnych itp Identyfikując obszary ryzyka audytor wewnętrzny powinien: a) zapewnić sobie dostęp do istotnych źródeł informacji o wszystkim tym, co dotyczy Uczelni, b) śledzić wszelkie zmiany w organizacji Uczelni - powoływanie nowych jednostek organizacyjnych, czy grup zadaniowych, c) zapoznawać się z harmonogramami prac poszczególnych jednostek organizacyjnych, d) zbierać i czytać dokumenty wykorzystywane przez te jednostki do monitorowania postępu swoich prac i osiągania celów (np. składane cyklicznie sprawozdania), e) zadbać o to, aby przy zbieraniu informacji odnoszących się do obszaru ryzyka mieć możliwość odbywania rozmów z kluczowymi osobami zajmujących się danym problemem, f) mieć możliwość przeglądania korespondencji, a także protokółów spotkań i narad, g) uczestniczyć w spotkaniach kierownictwa (jeżeli jest to możliwe w danej jednostce). Pomocne dla audytora przy badaniu obszarów ryzyka mogą być także sprawozdania i inna dokumentacja kontroli dokonywanych przez Dział Kontroli Wewnętrznej Uczelni, jak również dodatkowe ustne informacje uzyskane od kontrolerów. Najważniejszym źródłem informacji mogą się w praktyce okazać rozmowy z pracownikami Uczelni. Audytor powinien okazać swoim rozmówcom jak największe zainteresowanie, wysłuchać ich, nie narzucać swoich wniosków założonych z góry. Należy pamiętać, że pracownicy Uczelni na ogół wiedzą znacznie więcej niż audytor o określonym problemie i mogą zaproponować jego rozwiązanie. Audytor powinien być dla nich wiarygodnym rozmówcą. Musi zdobyć zaufanie i podkreślać, że skutkiem zbierania przez niego informacji nie będą represje ze strony kontrolerów czy kierownictwa, a jedynie ewentualne podjęcie działań prewencyjnych dla zapewnienia prawidłowego działania Uczelni. Nie można przy tym zakładać, że rozmowa przyniesie zawsze konkretne, pożądane przez audytora ustalenia. KSIĘGA PROCEDUR I ZASAD AUDYTU WEWNĘTRZNEGO 18

19 2. ANALIZA RYZYKA. Audyt wewnętrzny koncentruje się w pierwszej kolejności na analizie ryzyka wykorzystywanej jako narzędzie planowania i zarządzania. Kierowanie Uczelnią wiąże się z realizacją wyznaczonych celów. Dla Uczelni misją jest zaspakajanie określonych potrzeb społecznych. Aby skutecznie funkcjonować w zmieniającym się środowisku kierownictwo Uczelni musi zarządzać ryzykiem. Zadaniem kierownictwa wszystkich szczebli jest zwiększanie prawdopodobieństwa osiągnięcia zamierzonych celów. Dostępne zasoby są ograniczone, więc aby uzyskać optymalne efekty zarządzania należy je wykorzystywać rozważnie, uwzględniając wszystkie istotne ryzyka. Ryzyko jest to możliwość zaistnienia zdarzenia, które będzie miało wpływ na realizację założonych celów Uczelni. Ryzyko jest mierzone wpływem (skutkami) i prawdopodobieństwem wystąpienia. Analiza ryzyka obejmuje ocenę ryzyka i zarządzanie ryzykiem. Jest to metoda oceny podatności systemu lub grupy systemów na czynniki ryzyka. Czynnik ryzyka jest to zdarzenie, działanie lub zaniechanie działania, które może spowodować wystąpienie ryzyka. Czynniki ryzyka to kryteria używane do określenia względnego znaczenia i prawdopodobieństwa zaistnienia sytuacji lub zjawisk mogących mieć wpływ na działalność Uczelni. Liczba wykorzystanych czynników powinna być ograniczona, ale wystarczająca do zapewnienia faktu, że ocena ryzyka jest bezstronna Czynniki ryzyka dzielimy na następujące kategorie: a) czynniki wewnętrzne: jakość kontroli wewnętrznej, kompetencje kierownictwa, wielkość jednostki, złożoność działań, skomplikowanie systemu, rotację kluczowej kadry, presję wywieraną przez kierownictwo, struktura organizacyjna i podział obowiązków. b) czynniki zewnętrzne: nowe przepisy prawa, zmiana regulacji, zachowanie i praktyki konkurencji, KSIĘGA PROCEDUR I ZASAD AUDYTU WEWNĘTRZNEGO 19

20 zmiany ekonomiczne, zmiany zachowań i upodobań klientów (studentów, pacjentów), presja społeczna, siły wyższe (pożar, powódź, trzęsienie ziemi), środowisko naturalne i jego ochrona. Analiza ryzyka wspomaga planowanie, pozwala ocenić poszczególne elementy systemu kontroli wewnętrznej, pozwala ocenić jak kierownictwo zarządza ryzykiem, pozwala określić źródła i charakter zagrożeń oraz ich wpływ na działalność, ocenia prawdopodobieństwo wystąpienia ryzyka, pozwala wyznaczyć sposoby eliminacji lub zmniejszenia prawdopodobieństwa wystąpienia ryzyka. Ryzyko jest analizowane z perspektywy zasobów organizacji (zasobów fizycznych, finansowych, ludzkich oraz niematerialnych). Po uzyskaniu i zebraniu informacji następuje klasyfikacja czynników ryzyka, a następnie pomiar ryzyka Dokonując analizy napływających informacji audytor zwraca uwagę na newralgiczne, wrażliwe punkty związane z działalnością Uczelni, bierze pod uwagę także takie zagadnienia jak: a) działania Uczelni, które mogą wpływać na opinię publiczną, b) cele i zadania Uczelni, c) przepisy prawne dotyczące działalności Uczelni, d) liczba, rodzaj i wielkość dokonywanych operacji finansowych, e) wielkość majątku, którym dysponuje Uczelnia, f) sytuacja finansowa Uczelni, g) możliwość dysponowania przez Uczelnię środkami pochodzącymi ze źródeł zagranicznych, niepodlegających zwrotowi przy uwzględnieniu wymogów dawcy, h) liczba i kwalifikacje pracowników Uczelni, i) uwagi pracowników Uczelni, j) warunki pracy w Uczelni, k) postawy etyczne pracowników, ich nastawienie i motywacja do realizacji zadań Uczelni, l) przewidywane zmiany przepisów prawnych, m) zmiana zakresu rzeczowego lub terytorialnego działalności Uczelni, n) zmiany sposobu działalności, zmiany personelu, struktury organizacyjnej oraz systemu informatycznego, KSIĘGA PROCEDUR I ZASAD AUDYTU WEWNĘTRZNEGO 20

KOMUNIKAT Nr 16/2006 MINISTRA FINANSÓW. z dnia 18 lipca 2006 r.

KOMUNIKAT Nr 16/2006 MINISTRA FINANSÓW. z dnia 18 lipca 2006 r. Dz.Urz.MF.06.9.70 KOMUNIKAT Nr 16/2006 MINISTRA FINANSÓW z dnia 18 lipca 2006 r. w sprawie ogłoszenia "Kodeksu etyki audytora wewnętrznego w jednostkach sektora finansów publicznych" i "Karty audytu wewnętrznego

Bardziej szczegółowo

Karta audytu Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach

Karta audytu Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach Załącznik do zarządzenia Rektora UŚ nr 38 z dnia 28 lutego 2012 r. Uniwersytet Śląski w Katowicach Zatwierdzam: Rektor Uniwersytetu Śląskiego Karta audytu Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach Katowice,

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 55/2008 Rektora Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie z dnia 30 grudnia 2008 roku

Zarządzenie Nr 55/2008 Rektora Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie z dnia 30 grudnia 2008 roku Zarządzenie Nr 55/2008 Rektora Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie z dnia 30 grudnia 2008 roku w sprawie Karty Audytu Wewnętrznego Zespołu Audytu Wewnętrznego Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego

Bardziej szczegółowo

OPRACOWANIE ROCZNEGO PLANU AUDYTU ORAZ TRYB SPORZĄDZANIA SPRAWOZDANIA Z WYKONANIA PLANU AUDYTU

OPRACOWANIE ROCZNEGO PLANU AUDYTU ORAZ TRYB SPORZĄDZANIA SPRAWOZDANIA Z WYKONANIA PLANU AUDYTU Załącznik nr 2 do zarządzenia nr 48/09 Głównego Inspektora Pracy z dnia 21 lipca 2009 r. OPRACOWANIE ROCZNEGO PLANU AUDYTU ORAZ TRYB SPORZĄDZANIA SPRAWOZDANIA Z WYKONANIA PLANU AUDYTU PROCEDURA P1 SPIS

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE NR 9 DYREKTORA GENERALNEGO MINISTERSTWA ŚRODOWISKA z dnia 12 maja 2009 r. w sprawie wprowadzenia Karty audytu wewnętrznego

ZARZĄDZENIE NR 9 DYREKTORA GENERALNEGO MINISTERSTWA ŚRODOWISKA z dnia 12 maja 2009 r. w sprawie wprowadzenia Karty audytu wewnętrznego ZARZĄDZENIE NR 9 DYREKTORA GENERALNEGO MINISTERSTWA ŚRODOWISKA z dnia 12 maja 2009 r. w sprawie wprowadzenia Karty audytu wewnętrznego Na podstawie art. 50 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2005r. o finansach

Bardziej szczegółowo

Szkoła Podstawowa nr 336 im. Janka Bytnara Rudego - Ursynów

Szkoła Podstawowa nr 336 im. Janka Bytnara Rudego - Ursynów RAPORT OCENA KONTROLI ZARZĄDCZEJ Szkoła Podstawowa nr 336 im. Janka Bytnara Rudego - Ursynów raport za rok: 2015 Strona 1 z 12 I. WSTĘP: Kontrolę zarządczą w jednostkach sektora finansów publicznych stanowi

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN KONTROLI ZARZĄDCZEJ W ZESPOLE SZKÓŁ Nr 3 W PŁOŃSKU

REGULAMIN KONTROLI ZARZĄDCZEJ W ZESPOLE SZKÓŁ Nr 3 W PŁOŃSKU Załącznik nr 1 do zarządzenia nr 3 z dnia 20.10.214r REGULAMIN KONTROLI ZARZĄDCZEJ W ZESPOLE SZKÓŁ Nr 3 W PŁOŃSKU Na podstawie art. 69 ust. 1 pkt 3 ustawy z 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Bardziej szczegółowo

KARTA AUDYTU WEWNĘTRZNEGO

KARTA AUDYTU WEWNĘTRZNEGO Załącznik Nr 1 do Zarządzenia Starosty Suskiego Nr 35/2010 z dnia 30 lipca 2010 r. KARTA AUDYTU WEWNĘTRZNEGO Rozdział 1 Postanowienia ogólne 1 Karta audytu wewnętrznego reguluje funkcjonowanie audytu wewnętrznego

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 12 maja 2016 r. Poz. 20

Warszawa, dnia 12 maja 2016 r. Poz. 20 Warszawa, dnia 12 maja 2016 r. Poz. 20 Z A R Z Ą D Z E N I E N R 15 M I N I S T R A S P R AW Z A G R A N I C Z N Y C H 1) z dnia 10 maja 2016 r. w sprawie Karty audytu wewnętrznego w Ministerstwie Spraw

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 6 maja 2015 r. Poz. 16 M I N I S T R A S P R AW Z A G R A N I C Z N Y C H 1) z dnia 6 maja 2015 r.

Warszawa, dnia 6 maja 2015 r. Poz. 16 M I N I S T R A S P R AW Z A G R A N I C Z N Y C H 1) z dnia 6 maja 2015 r. DZIENNIK URZĘDOWY MINISTRA SPRAW ZAGRANICZNYCH Warszawa, dnia 6 maja 2015 r. Poz. 16 Z A R Z Ą D Z E N I E N R 15 M I N I S T R A S P R AW Z A G R A N I C Z N Y C H 1) z dnia 6 maja 2015 r. w sprawie Karty

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Rektora Politechniki Gdańskiej nr 36/2012 z 14 listopada 2012 r.

Zarządzenie Rektora Politechniki Gdańskiej nr 36/2012 z 14 listopada 2012 r. Zarządzenie Rektora Politechniki Gdańskiej nr 36/2012 z 14 listopada 2012 r. w sprawie: wprowadzenia Regulaminu Audytu Wewnętrznego Politechniki Gdańskiej Na podstawie art. 68-71 oraz art. 272-296 ustawy

Bardziej szczegółowo

Karta audytu wewnętrznego

Karta audytu wewnętrznego Załącznik nr 1 do Zarządzenia Nr 0050.149.2015 Burmistrza Miasta Lędziny z dnia 08.07.2015 Karta audytu wewnętrznego 1. Karta audytu wewnętrznego określa: cel oraz zakres audytu wewnętrznego; zakres niezależności

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE NR 111/2011 PREZYDENTA MIASTA TOMASZOWA MAZOWIECKIEGO z dnia 2 maja 2011 roku

ZARZĄDZENIE NR 111/2011 PREZYDENTA MIASTA TOMASZOWA MAZOWIECKIEGO z dnia 2 maja 2011 roku ZARZĄDZENIE NR 111/2011 PREZYDENTA MIASTA TOMASZOWA MAZOWIECKIEGO z dnia 2 maja 2011 roku w sprawie wprowadzenia Karty Audytu Wewnętrznego w Urzędzie Miasta w Tomaszowie Mazowieckim. Na podstawie art.

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr R 48/2011 Rektora Politechniki Lubelskiej z dnia 1 września 2011 r.

Zarządzenie Nr R 48/2011 Rektora Politechniki Lubelskiej z dnia 1 września 2011 r. Zarządzenie Nr R 48/2011 Rektora Politechniki Lubelskiej z dnia 1 września 2011 r. w sprawie wprowadzenia Regulaminu audytu wewnętrznego Politechniki Lubelskiej Na podstawie art. 66 Ustawy z dnia 27 lipca

Bardziej szczegółowo

PLAN AUDYTU WEWNĘTRZNEGO URZĘDU MIASTA KATOWICE NA ROK 2006

PLAN AUDYTU WEWNĘTRZNEGO URZĘDU MIASTA KATOWICE NA ROK 2006 Urząd Miasta Katowice 40-098 Katowice ul. Młyńska 4 PLAN AUDYTU WEWNĘTRZNEGO URZĘDU MIASTA KATOWICE NA ROK 2006 Katowice, dn. 12.10.2005r. 1. Informacje o Urzędzie Miasta Katowice istotne dla przeprowadzenia

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN FUNKCJONOWANIA KONTROLI ZARZADCZEJ W POWIATOWYM URZĘDZIE PRACY W GIśYCKU. Postanowienia ogólne

REGULAMIN FUNKCJONOWANIA KONTROLI ZARZADCZEJ W POWIATOWYM URZĘDZIE PRACY W GIśYCKU. Postanowienia ogólne Załącznik Nr 1 do Zarządzenia Nr 29 z 01.07.2013r. REGULAMIN FUNKCJONOWANIA KONTROLI ZARZADCZEJ W POWIATOWYM URZĘDZIE PRACY W GIśYCKU Postanowienia ogólne 1 1. Kontrola zarządcza w Powiatowym Urzędzie

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK URZĘDOWY MINISTRA KULTURY I DZIEDZICTWA NARODOWEGO. Warszawa, dnia 29 września 2014 r. Pozycja 38

DZIENNIK URZĘDOWY MINISTRA KULTURY I DZIEDZICTWA NARODOWEGO. Warszawa, dnia 29 września 2014 r. Pozycja 38 DZIENNIK URZĘDOWY MINISTRA KULTURY I DZIEDZICTWA NARODOWEGO Warszawa, dnia 29 września 2014 r. Pozycja 38 ZARZĄDZENIE MINISTRA KULTURY I DZIEDZICTWA NARODOWEGO 1) z dnia 29 września 2014 r. w sprawie Karty

Bardziej szczegółowo

Karta Audytu Wewnętrznego Urząd Gminy i Miasta w Miechowie

Karta Audytu Wewnętrznego Urząd Gminy i Miasta w Miechowie Załącznik Nr 1 do Zarządzenia Nr 21/2012 Burmistrza Gminy i Miasta Miechowa z dnia 20 stycznia 2012 r. Karta Audytu Wewnętrznego w Urzędzie Gminy i Miasta w Miechowie oraz w gminnych jednostkach organizacyjnych

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 4 do Zarządzenia Dyrektora nr 15/2010 z dnia 8 marca 2010 r.

Załącznik nr 4 do Zarządzenia Dyrektora nr 15/2010 z dnia 8 marca 2010 r. Załącznik nr 4 do Zarządzenia Dyrektora nr 15/2010 z dnia 8 marca 2010 r. Instrukcja dokonywania samooceny oraz sporządzania oświadczenia o stanie kontroli zarządczej w Szkole Podstawowej nr 4 im. Kawalerów

Bardziej szczegółowo

I. Postanowienia ogólne.

I. Postanowienia ogólne. PROCEDURY KONTROLI ZARZĄDCZEJ Załącznik Nr 1 do zarządzenia nr 291/11 Prezydenta Miasta Wałbrzycha z dnia 15.03.2011 r. I. Postanowienia ogólne. 1 Procedura kontroli zarządczej została opracowana na podstawie

Bardziej szczegółowo

SKZ System Kontroli Zarządczej

SKZ System Kontroli Zarządczej SKZ System Kontroli Zarządczej KOMUNIKAT Nr 23 MINISTRA FINANSÓW z dnia 16 grudnia 2009 r. w sprawie standardów kontroli zarządczej dla sektora finansów publicznych Na podstawie art. 69 ust. 3 ustawy z

Bardziej szczegółowo

Zasady i tryb przeprowadzania audytu wewnętrznego w Politechnice Warszawskiej

Zasady i tryb przeprowadzania audytu wewnętrznego w Politechnice Warszawskiej Załącznik nr 1 do Zarządzenia Nr 2 Rektora PW z dnia 25 stycznia 2006 r. Zasady i tryb przeprowadzania audytu wewnętrznego w Politechnice Warszawskiej Rozdział 1 Wstęp 1. Celem Zasad i trybu przeprowadzania

Bardziej szczegółowo

PLAN AUDYTU WEWNĘTRZNEGO NA ROK 2012 w Biurze Rzecznika Praw Obywatelskich

PLAN AUDYTU WEWNĘTRZNEGO NA ROK 2012 w Biurze Rzecznika Praw Obywatelskich Biuro Rzecznika Praw Obywatelskich AUDYTOR WEWNĘTRZNY Tel. 55-17-957 Warszawa, dnia 11 stycznia 2012 roku Sygnatura akt: BRPO-AW-0930-19/11 PLAN AUDYTU WEWNĘTRZNEGO NA ROK 2012 w Biurze Rzecznika Praw

Bardziej szczegółowo

Regulamin organizacji i zasad funkcjonowania kontroli zarządczej w Powiatowym Urzędzie Pracy w Tarnobrzegu

Regulamin organizacji i zasad funkcjonowania kontroli zarządczej w Powiatowym Urzędzie Pracy w Tarnobrzegu Regulamin organizacji i zasad funkcjonowania kontroli zarządczej w Powiatowym Urzędzie Pracy w Tarnobrzegu Postanowienia ogólne 1 1. Kontrolę zarządczą w PUP stanowi ogół działań podejmowanych dla zapewnienia

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE Nr 28/2015 WÓJTA GMINY CZERNIKOWO Z DNIA 11 MAJA 2015 r.

ZARZĄDZENIE Nr 28/2015 WÓJTA GMINY CZERNIKOWO Z DNIA 11 MAJA 2015 r. ZARZĄDZENIE Nr 28/2015 WÓJTA GMINY CZERNIKOWO Z DNIA 11 MAJA 2015 r. w sprawie wprowadzenia Regulaminu Audytu Wewnętrznego w Urzędzie Gminy Czernikowo. Na podstawie Standardu 2040 Międzynarodowych Standardów

Bardziej szczegółowo

ODNIESIENIA DO ZAPISÓW PROJEKTU KSWP 0 OGÓLNE REGUŁY POSTĘPOWANIA

ODNIESIENIA DO ZAPISÓW PROJEKTU KSWP 0 OGÓLNE REGUŁY POSTĘPOWANIA ZASADY STOSOWANIA KODEKSU ETYKI ZAWODOWEJ RZECZOZNAWCÓW MAJĄTKOWYCH I. Zasady Podstawowe 1. Niniejsze Zasady Stosowania Kodeksu Etyki Zawodowej Rzeczoznawców Majątkowych, stanowią zbiór zasad, jakimi powinni

Bardziej szczegółowo

Karta audytu wewnętrznego w Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu

Karta audytu wewnętrznego w Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu Załącznik nr 1 do Zarządzenia nr 45 Rektora UMK z dnia 29 kwietnia 2010 r. Karta audytu wewnętrznego w Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu I. Postanowienia ogólne. 1 1. Karta Audytu Wewnętrznego

Bardziej szczegółowo

SAMOOCENA SYSTEMU KONTROLI ZARZĄDCZEJ

SAMOOCENA SYSTEMU KONTROLI ZARZĄDCZEJ Załącznik Nr 3 Do Zarządzenia Nr 56/10 STAROSTY KOSZALIŃSKIEGO z dnia 1 października 2010 r. SAMOOCENA SYSTEMU KONTROLI ZARZĄDCZEJ W STAROSTWIE POWIATOWYM W KOSZALINIE Do sporządzenia samooceny wykorzystano

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN AUDYTU WEWNĘTRZNEGO W NARODOWYM FUNDUSZU ZDROWIA. 1. Celem przeprowadzania audytu wewnętrznego jest usprawnianie funkcjonowania NFZ.

REGULAMIN AUDYTU WEWNĘTRZNEGO W NARODOWYM FUNDUSZU ZDROWIA. 1. Celem przeprowadzania audytu wewnętrznego jest usprawnianie funkcjonowania NFZ. Zał. do zarządzenia Prezesa NFZ Nr 6 /2006 z dnia 5 września 2006 r. REGULAMIN AUDYTU WEWNĘTRZNEGO W NARODOWYM FUNDUSZU ZDROWIA I. Ogólne zasady i cele audytu wewnętrznego 1. Celem przeprowadzania audytu

Bardziej szczegółowo

Załącznik Nr 1 do Zarządzenia Nr 439/09 Prezydenta Miasta Szczecin z dnia 8 września 2009 r. STATUT AUDYTU WEWNĘTRZNEGO W GMINIE MIASTO SZCZECIN

Załącznik Nr 1 do Zarządzenia Nr 439/09 Prezydenta Miasta Szczecin z dnia 8 września 2009 r. STATUT AUDYTU WEWNĘTRZNEGO W GMINIE MIASTO SZCZECIN Załącznik Nr 1 do Zarządzenia Nr 439/09 Prezydenta Miasta Szczecin z dnia 8 września 2009 r. STATUT AUDYTU WEWNĘTRZNEGO W GMINIE MIASTO SZCZECIN 1. 1. Audytem wewnętrznym jest ogół działań obejmujących:

Bardziej szczegółowo

Kwestionarisz samooceny

Kwestionarisz samooceny Kwestionarisz samooceny 1) Przynajmniej raz w roku należy przeprowadzić samoocenę systemu kontroli zarządczej przez osoby zarzadzające, tj. Dyrektora jednostki, Kierowników jednostek organizacyjnych. Proces

Bardziej szczegółowo

KARTA AUDYTU WEWNĘTRZNEGO

KARTA AUDYTU WEWNĘTRZNEGO Załącznik nr 1 do Zarządzenia nr 13/09 Burmistrza Miasta Hajnówka z dnia 30 stycznia 2009 r. KARTA AUDYTU WEWNĘTRZNEGO 1. Nazwa JSFP Urząd Miasta Hajnówka zwany dalej Jednostką. 2. Adres Jednostki 17-200

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA zarządzania ryzykiem w Gminnym Ośrodku Pomocy Społecznej w Świdwinie

PROCEDURA zarządzania ryzykiem w Gminnym Ośrodku Pomocy Społecznej w Świdwinie PROCEDURA zarządzania ryzykiem w Gminnym Ośrodku Pomocy Społecznej w Świdwinie I. Postanowienia ogólne 1. Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej w Świdwinie jest jednostką finansów publicznych realizującą zadania

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN ORGANIZACYJNY SEKCJI AUDYTU WEWNĘTRZNEGO

REGULAMIN ORGANIZACYJNY SEKCJI AUDYTU WEWNĘTRZNEGO Załącznik do zarządzenia nr 11/2006 Głównego Inspektora Pracy z dnia 23 czerwca 2006 r. REGULAMIN ORGANIZACYJNY SEKCJI AUDYTU WEWNĘTRZNEGO Rozdział I Postanowienia ogólne 1. Sekcja Audytu Wewnętrznego

Bardziej szczegółowo

Z A R Z Ą D Z E N I E Nr 19 /11. Dyrektora Zarządu Budynków Mieszkalnych w Suwałkach z dnia r.

Z A R Z Ą D Z E N I E Nr 19 /11. Dyrektora Zarządu Budynków Mieszkalnych w Suwałkach z dnia r. Z A R Z Ą D Z E N I E Nr 19 /11 Dyrektora Zarządu Budynków Mieszkalnych w Suwałkach z dnia 12.04.2011r. W sprawie organizacji i funkcjonowania kontroli zarządczej w Zarządzie Budynków Mieszkalnych w Suwałkach.

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN KONTROLI ZARZĄDCZEJ DLA ZACHODNIOPOMORSKIEGO CENTRUM DOKONALENIA NAUCZYCIELI. Postanowienia ogólne

REGULAMIN KONTROLI ZARZĄDCZEJ DLA ZACHODNIOPOMORSKIEGO CENTRUM DOKONALENIA NAUCZYCIELI. Postanowienia ogólne Załącznik nr 1 do zarządzenia nr 5/2011 z dnia 26 stycznia 2011 r. REGULAMIN KONTROLI ZARZĄDCZEJ DLA ZACHODNIOPOMORSKIEGO CENTRUM DOKONALENIA NAUCZYCIELI Postanowienia ogólne 1 Ustalenia niniejszego regulaminu

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 21 lutego 2013 r. Poz. 5 DECYZJA NR 4 KOMENDANTA GŁÓWNEGO PAŃSTWOWEJ STRAŻY POŻARNEJ. z dnia 21 lutego 2013 r.

Warszawa, dnia 21 lutego 2013 r. Poz. 5 DECYZJA NR 4 KOMENDANTA GŁÓWNEGO PAŃSTWOWEJ STRAŻY POŻARNEJ. z dnia 21 lutego 2013 r. DZIENNIK URZĘDOWY KOMENDY GŁÓWNEJ PAŃSTWOWEJ STRAŻY POŻARNEJ Warszawa, dnia 21 lutego 2013 r. Poz. 5 DECYZJA NR 4 KOMENDANTA GŁÓWNEGO PAŃSTWOWEJ STRAŻY POŻARNEJ z dnia 21 lutego 2013 r. w sprawie wprowadzenia

Bardziej szczegółowo

Kontrola zarządcza w Zespole Szkół Publicznych w Borzechowie REGULAMIN KONTROLI FINANSOWEJ

Kontrola zarządcza w Zespole Szkół Publicznych w Borzechowie REGULAMIN KONTROLI FINANSOWEJ Załącznik nr 7 do regulaminu kontroli zarządczej REGULAMIN KONTROLI FINANSOWEJ 1 1. Kontrola finansowa jest elementem kontroli zarządczej. Jej przedmiotem są w szczególności procesy związane z gromadzeniem

Bardziej szczegółowo

Karta audytu wewnętrznego w Urzędzie Miejskim w Lipnie

Karta audytu wewnętrznego w Urzędzie Miejskim w Lipnie Załącznik Nr 1 do Zarządzenia Burmistrza Nr 31/2011 z dnia 16 maja 2011 roku w sprawie wprowadzenia Karty audytu wewnętrznego w Urzędzie Miejskim w Lipna Karta audytu wewnętrznego w Urzędzie Miejskim w

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 18/2011 Rektora Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Koninie z dnia 29 marca 2011 r.

Zarządzenie Nr 18/2011 Rektora Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Koninie z dnia 29 marca 2011 r. Zarządzenie Nr 18/2011 Rektora Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Koninie z dnia 29 marca 2011 r. w sprawie ustanowienia Polityki zarządzania ryzykiem w Państwowej Wyższej Szkole Zawodowej w Koninie

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie nr 98/2012. Wójta Gminy Żórawina z dnia 26 stycznia 2012 w sprawie wprowadzenia standardów kontroli zarządczej w Gminie Żórawina

Zarządzenie nr 98/2012. Wójta Gminy Żórawina z dnia 26 stycznia 2012 w sprawie wprowadzenia standardów kontroli zarządczej w Gminie Żórawina Zarządzenie nr 98/2012 Wójta Gminy Żórawina z dnia 26 stycznia 2012 w sprawie wprowadzenia standardów kontroli zarządczej w Gminie Żórawina Na podstawie art. 53 ust. 1, art. 68 ust. 1 i art. 69 ust. 1

Bardziej szczegółowo

Zbiór wytycznych do kontroli zarządczej w Akademii Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej

Zbiór wytycznych do kontroli zarządczej w Akademii Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej Załącznik Nr 1 do zarządzenia Nr 203/14-15 Rektora APS z dnia 17 lutego 2015 r. Zbiór wytycznych do kontroli zarządczej w Akademii Pedagogiki Specjalnej im. Marii Grzegorzewskiej 1. Zbiór wskazówek do

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 26/2011/2012 Rektora Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego z dnia 23 grudnia 2011 roku

Zarządzenie Nr 26/2011/2012 Rektora Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego z dnia 23 grudnia 2011 roku Zarządzenie Nr 26/2011/2012 Rektora Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego z dnia 23 grudnia 2011 roku w sprawie wprowadzenia Karty Audytu Wewnętrznego w Uniwersytecie Kazimierza Wielkiego oraz Programu zapewniania

Bardziej szczegółowo

Kontrola zarządcza w jednostkach samorządu terytorialnego z perspektywy Ministerstwa Finansów

Kontrola zarządcza w jednostkach samorządu terytorialnego z perspektywy Ministerstwa Finansów Kontrola zarządcza w jednostkach samorządu terytorialnego z perspektywy Ministerstwa Finansów Monika Kos, radca ministra Departament Polityki Wydatkowej Warszawa, 13 stycznia 2015 r. Program prezentacji

Bardziej szczegółowo

RAPORT Z AUDYTU WEWNĘTRZNEGO URZĘDU GMINY TRĄBKI WIELKIE

RAPORT Z AUDYTU WEWNĘTRZNEGO URZĘDU GMINY TRĄBKI WIELKIE RAPORT Z AUDYTU WEWNĘTRZNEGO URZĘDU GMINY TRĄBKI WIELKIE NA DZIEŃ 1.10.2012 r. 1. Nazwa jednostki. Urząd Gminy Trąbki Wielkie w myśl art. 9 oraz art. 274 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 157 Prezydenta Miasta Olsztyn z dnia 13 czerwca 2011r.

Zarządzenie Nr 157 Prezydenta Miasta Olsztyn z dnia 13 czerwca 2011r. Zarządzenie Nr 157 Prezydenta Miasta Olsztyn z dnia 13 czerwca 2011r. w sprawie przyjęcia Programu zapewnienia i poprawy wewnętrznego przeprowadzanego w Urzędzie Miasta Olsztyn. jakości audytu Na podstawie

Bardziej szczegółowo

Świadomy Podatnik projekt Rady Podatkowej PKPP Lewiatan. www.radapodatkowa.pl

Świadomy Podatnik projekt Rady Podatkowej PKPP Lewiatan. www.radapodatkowa.pl Świadomy Podatnik projekt Rady Podatkowej PKPP Lewiatan www.radapodatkowa.pl RYZYKO PODATKOWE Marcin Kolmas Definicja pojęcia ryzyka podatkowego na cele naszego spotkania Co to jest ryzyko podatkowe Ryzyko

Bardziej szczegółowo

Komunikowanie wyników audytu

Komunikowanie wyników audytu Komunikowanie wyników audytu w świetle doświadczeń UM Lublin z uwzględnieniem wyroku TK z 9.04.2015 r. oraz projektu rozporządzenia wykonawczego MF Katowice 2 października 2015 r. Plan wypowiedzi: 1. Dokumentowanie

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie nr 101/2014 Rektora Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu z dnia 21 listopada 2014 roku

Zarządzenie nr 101/2014 Rektora Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu z dnia 21 listopada 2014 roku Uniwersytet Medyczny Im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu DO-217/14 Zarządzenie nr 101/2014 Rektora Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu z dnia 21 listopada 2014 roku w sprawie

Bardziej szczegółowo

Karta Audytu Wewnętrznego. w Urzędzie Miejskim w Wyszkowie. i jednostkach organizacyjnych

Karta Audytu Wewnętrznego. w Urzędzie Miejskim w Wyszkowie. i jednostkach organizacyjnych Karta Audytu Wewnętrznego w Urzędzie Miejskim w Wyszkowie i jednostkach organizacyjnych SPIS TREŚCI I. Przepisy ogólne... 3 II. Ogólne cele i zasady audytu wewnętrznego... 3 III. Prawa i obowiązki Audytora

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie nr 8/2010/2011 Dyrektora Szkoły Podstawowej w Czekanowie z dnia 13 grudnia 2010 r. w sprawie wprowadzenia Regulaminu Kontroli Zarządczej

Zarządzenie nr 8/2010/2011 Dyrektora Szkoły Podstawowej w Czekanowie z dnia 13 grudnia 2010 r. w sprawie wprowadzenia Regulaminu Kontroli Zarządczej Kontrola zarządcza Na podstawie: Zarządzenie nr 8/2010/2011 Dyrektora Szkoły Podstawowej w Czekanowie z dnia 13 grudnia 2010 r. w sprawie wprowadzenia Regulaminu Kontroli Zarządczej - Ustawy o systemie

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 349/2015 Prezydenta Miasta Kalisza z dnia 11 sierpnia 2015 r.

Zarządzenie Nr 349/2015 Prezydenta Miasta Kalisza z dnia 11 sierpnia 2015 r. Zarządzenie Nr 349/2015 Prezydenta Miasta Kalisza z dnia 11 sierpnia 2015 r. w sprawie wprowadzenia Karty audytu wewnętrznego Na podstawie art. 274 ust. 3 i art. 276 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009r. o

Bardziej szczegółowo

Polityka zarządzania ryzykiem na Uniwersytecie Ekonomicznym w Poznaniu. Definicje

Polityka zarządzania ryzykiem na Uniwersytecie Ekonomicznym w Poznaniu. Definicje Załącznik do Zarządzenia nr 70/2015 Rektora UEP z dnia 27 listopada 2015 roku Polityka zarządzania ryzykiem na Uniwersytecie Ekonomicznym w Poznaniu 1 Definicje Określenia użyte w Polityce zarządzania

Bardziej szczegółowo

Wybawi się od niebezpieczeństwa jedynie ten, kto czuwa także gdy czuje się bezpieczny Publiusz Siro. Audyt bezpieczeństwa

Wybawi się od niebezpieczeństwa jedynie ten, kto czuwa także gdy czuje się bezpieczny Publiusz Siro. Audyt bezpieczeństwa Wybawi się od niebezpieczeństwa jedynie ten, kto czuwa także gdy czuje się bezpieczny Publiusz Siro Audyt bezpieczeństwa Definicja Audyt systematyczna i niezależna ocena danej organizacji, systemu, procesu,

Bardziej szczegółowo

PLAN AUDYTU WEWNĘTRZNEGO URZĘDU MIASTA KATOWICE NA ROK 2014

PLAN AUDYTU WEWNĘTRZNEGO URZĘDU MIASTA KATOWICE NA ROK 2014 Urząd Miasta Katowice 40-098 Katowice ul. Młyńska 4 PLAN AUDYTU WEWNĘTRZNEGO URZĘDU MIASTA KATOWICE NA ROK 014 1. Jednostki sektora finansów publicznych objęte audytem wewnętrznym L.p. Nazwa jednostki

Bardziej szczegółowo

Załącznik do Zarządzenia Nr160/08 z dnia 8 kwietnia 2008 r. KARTA AUDYTU WEWNĘTRZNEGO. 2. Adres Jednostki 17-100 Bielsk Podlaski, Kopernika 1

Załącznik do Zarządzenia Nr160/08 z dnia 8 kwietnia 2008 r. KARTA AUDYTU WEWNĘTRZNEGO. 2. Adres Jednostki 17-100 Bielsk Podlaski, Kopernika 1 Załącznik do Zarządzenia Nr160/08 z dnia 8 kwietnia 2008 r. KARTA AUDYTU WEWNĘTRZNEGO 1. Nazwa JSFP Urząd Miasta zwany dalej Jednostką 2. Adres Jednostki 17-100 Bielsk Podlaski, Kopernika 1 3. Podstawa

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE Z FUNKCJONOWANIA KONTROLI ZARZĄDCZEJ ZA ROK 2013. W Gimnazjum im. Ojca Ludwika Wrodarczyka w Radzionkowie

SPRAWOZDANIE Z FUNKCJONOWANIA KONTROLI ZARZĄDCZEJ ZA ROK 2013. W Gimnazjum im. Ojca Ludwika Wrodarczyka w Radzionkowie S t r o n a 1.... (pieczęć miejskiej jednostki organizacyjnej ) SPRAWOZDANIE Z FUNKCJONOWANIA KONTROLI ZARZĄDCZEJ ZA ROK 2013 W Gimnazjum im. Ojca Ludwika Wrodarczyka w Radzionkowie I. Działania podjęte

Bardziej szczegółowo

Oświadczenie o stanie kontroli zarządczej. Dyrektora Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej nr 1 w Bydgoszczy. za rok 2012

Oświadczenie o stanie kontroli zarządczej. Dyrektora Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej nr 1 w Bydgoszczy. za rok 2012 Oświadczenie o stanie kontroli zarządczej Dyrektora Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej nr 1 w Bydgoszczy za rok 2012 Dział I Jako osoba odpowiedzialna za zapewnienie funkcjonowania adekwatnej, skutecznej

Bardziej szczegółowo

PLAN AUDYTU WEWNĘTRZNEGO NA ROK 2013 W BIURZE RZECZNIKA PRAW OBYWATELSKICH

PLAN AUDYTU WEWNĘTRZNEGO NA ROK 2013 W BIURZE RZECZNIKA PRAW OBYWATELSKICH Sygnatura akt: BRPO-AW-0930-16/12 Warszawa, dnia 23 stycznia 2013 roku PLAN AUDYTU WEWNĘTRZNEGO NA ROK 2013 W BIURZE RZECZNIKA PRAW OBYWATELSKICH 1. Planowane zadania zapewniające Lp Temat planowanego

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie wewnętrzne Nr 1 / 2011

Zarządzenie wewnętrzne Nr 1 / 2011 D/BK-K 02003 1 /11 Zarządzenie wewnętrzne Nr 1 / 2011 Dyrektora Powiatowej Stacji Sanitarno Epidemiologicznej w Namysłowie z dnia 14.02.2011r. w sprawie ustalenia zasad kontroli zarządczej w Powiatowej

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN audytu wewnętrznego Akademii Rolniczej we Wrocławiu

REGULAMIN audytu wewnętrznego Akademii Rolniczej we Wrocławiu REGULAMIN audytu wewnętrznego Akademii Rolniczej we Wrocławiu 1 1. Audytem wewnętrznym jest ogół działań, przez które rektor kierujący uczelnią uzyskuje obiektywną i niezależną ocenę funkcjonowania uczelni

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 24/2012 Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego z dnia 28 marca 2012 r. w sprawie Polityki zarządzania ryzykiem

Zarządzenie Nr 24/2012 Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego z dnia 28 marca 2012 r. w sprawie Polityki zarządzania ryzykiem Zarządzenie Nr 24/2012 Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego z dnia 28 marca 2012 r. w sprawie Polityki zarządzania ryzykiem Na podstawie art. 66 ust. 2 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. - Prawo o szkolnictwie

Bardziej szczegółowo

NOSEK ( Narzędzie Oceny Systemu Efektywnej Kontroli ) Sporządzili: Bożena Grabowska Bogdan Rajek Anna Tkaczyk Urząd Miasta Częstochowy

NOSEK ( Narzędzie Oceny Systemu Efektywnej Kontroli ) Sporządzili: Bożena Grabowska Bogdan Rajek Anna Tkaczyk Urząd Miasta Częstochowy NOSEK ( Narzędzie Oceny Systemu Efektywnej Kontroli ) Sporządzili: Bożena Grabowska Bogdan Rajek Anna Tkaczyk Urząd Miasta Częstochowy Dziękujemy za współpracę uczestnikom GRUPY INOWACJI SAMORZĄDOWYCH:

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 28 września 2015 r. Poz. 1480 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW z dnia 4 września 2015 r. w sprawie audytu wewnętrznego oraz informacji o pracy i

Bardziej szczegółowo

Procedury Kontroli Zarządczej Starostwa Powiatowego w Skarżysku-Kamiennej

Procedury Kontroli Zarządczej Starostwa Powiatowego w Skarżysku-Kamiennej Procedury Kontroli Zarządczej Starostwa Powiatowego w Skarżysku-Kamiennej A. Środowisko wewnętrzne I. Przestrzeganie wartości etycznych. Osoby zarządzające i pracownicy powinni być świadomi wartości etycznych

Bardziej szczegółowo

Kontrola zarządcza stanowi ogół działań podejmowanych dla zapewnienia realizacji celów w sposób zgodny z prawem, efektywny, oszczędny i terminowy.

Kontrola zarządcza stanowi ogół działań podejmowanych dla zapewnienia realizacji celów w sposób zgodny z prawem, efektywny, oszczędny i terminowy. ANKIETA / KWESTIONARIUSZ DLA JEDNOSTEK PODLEGŁYCH / NADZOROWANYCH PRZEZ MINISTRA NAUKI I SZKOLNICTWA WYŻSZEGO W ZAKRESIE STOSOWANIA STANDARDÓW KONTROLI ZARZĄDCZEJ Kontrola zarządcza stanowi ogół działań

Bardziej szczegółowo

Procedura Systemu Zarządzania Jakością wg PN-EN ISO 9001:2009 Kontrola zarządcza w jednostkach organizacyjnych Gminy Wólka poziom II

Procedura Systemu Zarządzania Jakością wg PN-EN ISO 9001:2009 Kontrola zarządcza w jednostkach organizacyjnych Gminy Wólka poziom II Strona 1 z 5 Opracował Sprawdził Zatwierdził Ewa Flis Halina Gąsior Pełnomocnik ds. SZJ Ewa Flis Wójt Gminy Edwin Gortat 25.10.2011r.... 25.10.2011r.... 25.10.211r.... 25.10.2011r.... data podpis data

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 60/2011/2012 Rektora Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego z dnia 2 kwietnia 2012 r.

Zarządzenie Nr 60/2011/2012 Rektora Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego z dnia 2 kwietnia 2012 r. Zarządzenie Nr 60/2011/2012 Rektora Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego z dnia 2 kwietnia 2012 r. w sprawie wprowadzenia i funkcjonowania w Uniwersytecie Kazimierza Wielkiego Systemu zarządzania ryzykiem

Bardziej szczegółowo

Powiązania norm ISO z Krajowymi Ramami Interoperacyjności i kontrolą zarządczą

Powiązania norm ISO z Krajowymi Ramami Interoperacyjności i kontrolą zarządczą Powiązania norm ISO z Krajowymi Ramami Interoperacyjności i kontrolą zarządczą Punkt widzenia audytora i kierownika jednostki Agnieszka Boboli Ministerstwo Finansów w 22.05.2013 r. 1 Agenda Rola kierownika

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN ORGANIZACJI I KONTROLI ZARZĄDCZEJ W ZESPOLE SZKÓŁ Nr 1 im. JAKUBA STEFANA CEZAKA w ZGIERZU 1

REGULAMIN ORGANIZACJI I KONTROLI ZARZĄDCZEJ W ZESPOLE SZKÓŁ Nr 1 im. JAKUBA STEFANA CEZAKA w ZGIERZU 1 Załącznik nr 1 Dyrektora Zespołu Szkół Nr 1 im. Jakuba Stefa Cezaka w Zgierzu z dnia 21.10.2011 r. REGULAMIN ORGANIZACJI I KONTROLI ZARZĄDCZEJ W ZESPOLE SZKÓŁ Nr 1 im. JAKUBA STEFANA CEZAKA w ZGIERZU 1

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr OR.0050.40. 2012.OR Burmistrza Gminy i Miasta Lwówek Śląski z dnia 30 lipca 2012r.

Zarządzenie Nr OR.0050.40. 2012.OR Burmistrza Gminy i Miasta Lwówek Śląski z dnia 30 lipca 2012r. Zarządzenie Nr OR.0050.40. 2012.OR Burmistrza Gminy i Miasta Lwówek Śląski z dnia 30 lipca 2012r. w sprawie organizacji i funkcjonowania kontroli zarządczej w Urzędzie Gminy i Miasta Lwówek Śląski. Na

Bardziej szczegółowo

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 885 ze zm.),

Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (t.j. Dz.U. z 2013 r. poz. 885 ze zm.), ZARZĄDZENIE NR 4 / 2014 z dnia 12 grudnia 2014 r. Dyrektora Zespołu Szkół nr 1 im. gen. Jerzego Ziętka w Katowicach w sprawie Regulaminu Kontroli Zarządczej Podstawa prawna: Ustawa z dnia 27 sierpnia 2009

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE Z REALIZACJI W ROKU 2010 ZADAŃ KOMITETU AUDYTU DLA DZIAŁÓW ADMINISTRACJI RZĄDOWEJ, KTÓRYMI KIERUJE MINISTER INFRASTRUKTURY

SPRAWOZDANIE Z REALIZACJI W ROKU 2010 ZADAŃ KOMITETU AUDYTU DLA DZIAŁÓW ADMINISTRACJI RZĄDOWEJ, KTÓRYMI KIERUJE MINISTER INFRASTRUKTURY Załącznik do Uchwały Nr 1/2011 Komitetu Audytu z dnia 14 lutego 2011 r. w sprawie przyjęcia Sprawozdania z realizacji zadań Komitetu Audytu w roku 2010 SPRAWOZDANIE Z REALIZACJI W ROKU 2010 ZADAŃ KOMITETU

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN KONTROLI ZARZĄDCZEJ W PRZEDSZKOLU NR 25 BAJKA W KONINIE. Rozdział I

REGULAMIN KONTROLI ZARZĄDCZEJ W PRZEDSZKOLU NR 25 BAJKA W KONINIE. Rozdział I Załącznik do Zarządzenia Nr 2/2010/E Dyrektora z dnia 08.09.2010 r. REGULAMIN KONTROLI ZARZĄDCZEJ W PRZEDSZKOLU NR 25 BAJKA W KONINIE Rozdział I Postanowienia ogólne 1 Ustalenia niniejszego regulaminu

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr BO.0050.90.2012 Burmistrza Ozimka z dnia 03.08.2012 r.

Zarządzenie Nr BO.0050.90.2012 Burmistrza Ozimka z dnia 03.08.2012 r. Zarządzenie Nr BO.0050.90.2012 Burmistrza Ozimka z dnia 03.08.2012 r. Na podstawie art. 274 ust. 3 ustawy z dnia 29 sierpnia 2009r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2009 nr 157, poz. 1240 z późn. zm.)

Bardziej szczegółowo

KARTA AUDYTU WEWNĘTRZNEGO ROZDZIAŁ I POSTANOWIENIA OGÓLNE

KARTA AUDYTU WEWNĘTRZNEGO ROZDZIAŁ I POSTANOWIENIA OGÓLNE Załącznik nr 1 do zarządzenia Nr 15/2013 Prezydenta Miasta Konina z dnia 21.02.2013 r. KARTA AUDYTU WEWNĘTRZNEGO ROZDZIAŁ I POSTANOWIENIA OGÓLNE 1 Celem Karty audytu wewnętrznego, zwanej dalej Kartą, jest

Bardziej szczegółowo

K A R T A AUDYTU WEWNĘTRZNEGO UNIWERSYTETU GDAŃSKIEGO. Załącznik do zarządzenia Rektora UG nr 57/R/10

K A R T A AUDYTU WEWNĘTRZNEGO UNIWERSYTETU GDAŃSKIEGO. Załącznik do zarządzenia Rektora UG nr 57/R/10 K A R T A AUDYTU WEWNĘTRZNEGO UNIWERSYTETU GDAŃSKIEGO Załącznik do zarządzenia Rektora UG nr 57/R/10 Rozdział 1 POSTANOWIENIA OGÓLNE 1 1. Karta Audytu Wewnętrznego, zwana w dalszej części Kartą, określa:

Bardziej szczegółowo

Zasady funkcjonowania systemu kontroli zarządczej w Urzędzie Miasta Lublin i jednostkach organizacyjnych miasta Lublin

Zasady funkcjonowania systemu kontroli zarządczej w Urzędzie Miasta Lublin i jednostkach organizacyjnych miasta Lublin zasad funkcjonowania systemu kontroli zarządczej w Urzędzie Miasta Lublin i jednostkach organizacyjnych miasta Lublin Zasady funkcjonowania systemu kontroli zarządczej w Urzędzie Miasta Lublin i jednostkach

Bardziej szczegółowo

DOKUMENTOWANIE CZYNNOŚCI AUDYTORSKICH PROCEDURA P3

DOKUMENTOWANIE CZYNNOŚCI AUDYTORSKICH PROCEDURA P3 Załącznik nr 4 do zarządzenia nr 2/11 Głównego Inspektora Pracy z dnia 14 stycznia 2011 r. DOKUMENTOWANIE CZYNNOŚCI AUDYTORSKICH PROCEDURA P3 SPIS TREŚCI 1. CEL 2. ODPOWIEDZIALNOŚĆ 3. SPOSÓB POSTĘPOWANIA

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 15/2011 Rektora Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Nowym Sączu z dnia 25 lutego 2011 roku

Zarządzenie Nr 15/2011 Rektora Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Nowym Sączu z dnia 25 lutego 2011 roku BR. 082-1/2011 Zarządzenie Nr 15/2011 Rektora Państwowej Wyższej Szkoły Zawodowej w Nowym Sączu z dnia 25 lutego 2011 roku w sprawie zasad i trybu działania kontroli zarządczej Na podstawie art. 69 ustawy

Bardziej szczegółowo

System Kontroli Wewnętrznej w Banku BPH S.A.

System Kontroli Wewnętrznej w Banku BPH S.A. System Kontroli Wewnętrznej w Banku BPH S.A. Cel i elementy systemu kontroli wewnętrznej 1. System kontroli wewnętrznej umożliwia sprawowanie nadzoru nad działalnością Banku. System kontroli wewnętrznej

Bardziej szczegółowo

PROGRAM ZAPEWNIENIA I POPRAWY JAKOŚCI AUDYTU WEWNĘTRZNEGO W GMINIE OLECKO KWESTIONARIUSZ SAMOOCENY

PROGRAM ZAPEWNIENIA I POPRAWY JAKOŚCI AUDYTU WEWNĘTRZNEGO W GMINIE OLECKO KWESTIONARIUSZ SAMOOCENY PROGRAM ZAPEWNIA I POPRAWY JAKOŚCI AUDYTU WEWNĘTRZNEGO W GMI OLECKO Załącznik nr 3 do Programu zapewnienia i poprawy jakości audytu wewnętrznego w Gminie Olecko KWESTIONARIUSZ SAMOOCENY I. ORGANIZACJA

Bardziej szczegółowo

O odmowie wykonania czynności doradczych i jej przyczynie Audytor Wewnętrzny zawiadamia pisemnie Rektora lub Kanclerza

O odmowie wykonania czynności doradczych i jej przyczynie Audytor Wewnętrzny zawiadamia pisemnie Rektora lub Kanclerza Uniwersytet Medyczny Im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu DOP-201/12 Zarządzenie nr 77/2012 Rektora Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu z dnia 6 grudnia 2012 roku w sprawie zmiany

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN AUDYTU WEWNĘTRZNEGO

REGULAMIN AUDYTU WEWNĘTRZNEGO WYŻSZA SZKOŁA BEZPIECZEŃSTWA z siedzibą w Poznaniu REGULAMIN AUDYTU WEWNĘTRZNEGO POZNAŃ 2011 Spis treści: Rozdział 1 strona Postanowienia ogólne... 3 Rozdział 2 Organizacja i zakres audytu.... 3 Rozdział

Bardziej szczegółowo

Karta Audytu Wewnętrznego w Akademii Sztuk Pięknych im. Jana Matejki w Krakowie

Karta Audytu Wewnętrznego w Akademii Sztuk Pięknych im. Jana Matejki w Krakowie Załącznik do zarządzenia nr 2/2011 Karta Audytu Wewnętrznego w Akademii Sztuk Pięknych im. Jana Matejki w Krakowie 1 Karta Audytu Wewnętrznego w Akademii Sztuk Pięknych im. Jana Matejki w Krakowie, zwana

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE NR 451/2014 PREZYDENTA MIASTA KIELCE. z dnia 19 grudnia 2014 r.

ZARZĄDZENIE NR 451/2014 PREZYDENTA MIASTA KIELCE. z dnia 19 grudnia 2014 r. ZARZĄDZENIE NR 451/2014 PREZYDENTA MIASTA KIELCE z dnia 19 grudnia 2014 r. w sprawie zasad funkcjonowania oraz metod monitorowania i oceny systemu kontroli zarządczej w Urzędzie Miasta Kielce i jednostkach

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 2/11 Kierownika Miejsko Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Myślenicach z dnia r.

Zarządzenie Nr 2/11 Kierownika Miejsko Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Myślenicach z dnia r. Zarządzenie Nr 2/11 Kierownika Miejsko Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w Myślenicach z dnia 19.02.2011r. w sprawie wdrożenia Procedur zarządzania ryzykiem w MGOPS w Myślenicach Na podstawie art. 69

Bardziej szczegółowo

spis za³¹czników czêœæ IV

spis za³¹czników czêœæ IV spis za³¹czników czêœæ IV Za³¹cznik nr 1 - Wytyczne do prowadzenia dzia³añ informacyjnych i promuj¹cych dotycz¹cych przedsiêwziêæ Funduszu Spójnoœci Za³¹cznik nr 2 - Lista sprawdzaj¹ca dzia³ania promocyjne

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW. z dnia 1 lutego 2010 r. w sprawie przeprowadzania i dokumentowania audytu wewnętrznego

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW. z dnia 1 lutego 2010 r. w sprawie przeprowadzania i dokumentowania audytu wewnętrznego Dziennik Ustaw Nr 21 2066 Poz. 108 108 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW z dnia 1 lutego 2010 r. w sprawie przeprowadzania i dokumentowania audytu wewnętrznego Na podstawie art. 285 ustawy z dnia 27 sierpnia

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN OKREŚLAJĄCY ZASADY I FUNKCJONOWANIE KONTROLI ZARZĄDCZEJ W ZESPOLE SZKÓŁ W STAREJ ŁUBIANCE

REGULAMIN OKREŚLAJĄCY ZASADY I FUNKCJONOWANIE KONTROLI ZARZĄDCZEJ W ZESPOLE SZKÓŁ W STAREJ ŁUBIANCE REGULAMIN OKREŚLAJĄCY ZASADY I FUNKCJONOWANIE KONTROLI ZARZĄDCZEJ W ZESPOLE SZKÓŁ W STAREJ ŁUBIANCE Art. 1 Ustalenia niniejszego Regulaminu dotyczą zasad i funkcjonowania kontroli zarządczej w Zespole

Bardziej szczegółowo

Polityka zarządzania ryzykiem braku zgodności w Banku Spółdzielczym w Końskich

Polityka zarządzania ryzykiem braku zgodności w Banku Spółdzielczym w Końskich Załącznik do Uchwały Zarządu Nr 11/XLI/14 z dnia 30 grudnia 2014r. Załącznik do uchwały Rady Nadzorczej Nr 8/IX/14 z dnia 30 grudnia 2014r. Polityka zarządzania ryzykiem braku zgodności w Banku Spółdzielczym

Bardziej szczegółowo

Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu

Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu Uniwersytet Medyczny im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu DOP 17/12 Zarządzenie Nr 7/12 Rektora Uniwersytetu Medycznego im. Karola Marcinkowskiego w Poznaniu z dnia 30 stycznia 2012 roku w sprawie ustalenia:

Bardziej szczegółowo

PRZYZNAWANIE DOTACJI DLA ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH NA REALIZACJĘ ZADAŃ PUBLICZNYCH

PRZYZNAWANIE DOTACJI DLA ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH NA REALIZACJĘ ZADAŃ PUBLICZNYCH PRZYZNAWANIE DOTACJI DLA ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH NA REALIZACJĘ ZADAŃ PUBLICZNYCH Lilla Zajdel Bożena Grabowska Urząd Miasta Częstochowy Cel audytu Zapewnienie Prezydenta Miasta o efektywności i prawidłowości

Bardziej szczegółowo

zarządzam, co następuje:

zarządzam, co następuje: ZARZĄDZENIE NR 15 /12 DYREKTORA MIEJSKIEGO OŚRODKA POMOCY RODZINIE W TORUNIU z dnia 28 grudnia 2012 r. w sprawie wprowadzenia Zasad kontroli zarządczej w Miejskim Ośrodku Pomocy Rodzinie w Toruniu. Na

Bardziej szczegółowo

Część I. Kryteria oceny programowej

Część I. Kryteria oceny programowej Część I Kryteria oceny programowej 1. Jednostka formułuje koncepcję rozwoju ocenianego kierunku. 1) Koncepcja kształcenia nawiązuje do misji Uczelni oraz odpowiada celom określonym w strategii jednostki,

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie nr 9a / 2011 Dyrektora Domu Pomocy Społecznej Betania" w Lublinie z dnia 20.06.2011 roku

Zarządzenie nr 9a / 2011 Dyrektora Domu Pomocy Społecznej Betania w Lublinie z dnia 20.06.2011 roku Dom Pomocy Społecznej Betania Al. Kraśnicka 223, 20-718 Lublin tel./fax 081 526 49 29 NIP 712-19-36-365, REGON 000979981 Zarządzenie nr 9a / 2011 Dyrektora Domu Pomocy Społecznej Betania" w Lublinie z

Bardziej szczegółowo

Instrukcja kontroli zarządczej

Instrukcja kontroli zarządczej Instrukcja kontroli zarządczej Instrukcja kontroli zarządczej Załącznik do Pisma Okólnego Nr 19/2011 Burmistrza Dzierżoniowa z dnia 31.01. 2011 r. INSTRUKCJA KONTROLI ZARZĄDCZEJ ROZDZIAŁ 1 PRZEPISY OGÓLNE

Bardziej szczegółowo

SYSTEM ZARZĄDZANIA RYZYKIEM W DZIAŁALNOŚCI POLITECHNIKI WARSZAWSKIEJ FILII w PŁOCKU

SYSTEM ZARZĄDZANIA RYZYKIEM W DZIAŁALNOŚCI POLITECHNIKI WARSZAWSKIEJ FILII w PŁOCKU P OLITECHNIK A W AR S Z AWSKA FILIA W PŁOCKU ul. Łukasiewicza 17, 09-400 Płock SYSTEM ZARZĄDZANIA RYZYKIEM W DZIAŁALNOŚCI POLITECHNIKI WARSZAWSKIEJ FILII w PŁOCKU Opracowano na podstawie załącznika do

Bardziej szczegółowo

2.Cele, zadania i zakres działania oraz zasady organizacji audytu wewnętrznego w Starostwie Powiatowym w Zamościu... str. 3

2.Cele, zadania i zakres działania oraz zasady organizacji audytu wewnętrznego w Starostwie Powiatowym w Zamościu... str. 3 Karta audytu wewnętrznego Załącznik do Zarządzenia Nr 15/2008 Starosty Zamojskiego z dnia 2 września 2008r. KARTA AUDYTU WEWNĘTRZNEGO W STAROSTWIE POWIATOWYM W ZAMOŚCIU Zamość wrzesień 2008r. Karta audytu

Bardziej szczegółowo