RAPORT studia sukcesu wdrożone zrównoważone systemy użytkowania terenu

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "RAPORT studia sukcesu wdrożone zrównoważone systemy użytkowania terenu"

Transkrypt

1 Projekt pn. Wyzwania zrównoważonego użytkowania terenu na realizowany w ramach: poddziałania Projekty badawcze z wykorzystaniem metody foresight Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka jest współfinansowany przez Unię Europejską ze Środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego RAPORT studia sukcesu wdrożone zrównoważone systemy użytkowania terenu Gliwice, 1 marca 2012

2 ZESPÓŁ OPRACOWUJĄCY: Politechnika Śląska w Gliwicach Zbigniew Kamiński, Krzysztof Gasidło Tomasz Bradecki, Krzysztof Kafka, Roman Kuboś, Agnieszka Labus, Katarzyna Mazur-Belzyt, Agata Twardoch Strona 2 z 49

3 SPIS TREŚCI: Wstęp. Zrównoważone systemy użytkowania terenu Uzasadnienie podjęcia tematu... 5 Struktura raportu... 5 Wybrane przykłady Definicja pojęć kluczowych Nowy Urbanizm (New Urbanism) Wzrost inteligentny (Smart Growth) Odrodzenie miast (Urban Renaissance) Metoda badań Wyniki badań Lipsk Randstad Region Ruhry Stuttgart Zurych Rekomendacje Bibliografia: Strona 3 z 49

4 SPIS TABEL: Tabela 1-1. Zasady Karty Nowej Urbanistyki. Region: metropolia, duże i małe miasto Tabela 1-2. Zasady Wzrostu Inteligentnego Tabela 1-3. Kluczowe elementy prowadzące do odrodzenia miast Tabela 2-1. Wyznaczniki zrównoważonego systemu użytkowania terenu. Tabela zbiorcza Tabela 3-1. Lipsk zestawienie wyznaczników zrównoważonego systemu użytkowania terenu 19 Tabela 3-2. Randstad zestawienie wyznaczników zrównoważonego systemu użytkowania terenu Tabela 3-3. Region Ruhry zestawienie wyznaczników zrównoważonego systemu użytkowania terenu Tabela 3-4. Stuttgart zestawienie wyznaczników zrównoważonego systemu użytkowania terenu Tabela 3-5. Zurych zestawienie wyznaczników zrównoważonego systemu użytkowania terenu Tabela 4-1. Zestawienie wyników SPIS RYSUNKÓW: Rysunek 3-1. Region metropolitalny Lipska... Error! Bookmark not defined. Rysunek 3-2. Randstad Rysunek 3-3. Region Ruhry, schemat Rysunek 3-4. Stuttgart, schemat Rysunek 3-5. Zurych region metropolitalny, schemat Strona 4 z 49

5 Wstęp. Zrównoważone systemy użytkowania terenu. Uzasadnienie podjęcia tematu Wskutek postępującej urbanizacji w granicach administracyjnych miast oraz w strefach położonych wokół dużych ośrodków mieszka 75-80% ludności Polski [za: Koncepcja Przestrzennego, str. 36]. Według prognoz zaprezentowanych w Koncepcji Przestrzennego Zagospodarowania Kraju 2030 koncentracja ludności będzie następować w dużych ośrodkach miejskich kraju, oraz w ich obszarach funkcjonalnych, a najwyższe tempo przyrostu wystąpi na obszarach metropolitalnych. Województwo Śląskie jest tu przypadkiem specyficznym gdyż z jednej strony cechuje je rozpoznawalnie wysoki udział ludności miejskiej, z drugiej strony dotykają je silne procesy dezurbanizacyjne: zarówno w obszarach rdzeniowych jak i w strefach podmiejskich. Z tego względu jakość życia w miastach i miejskich regionach ma dla Śląska znaczenie szczególne. Kwestia wzrostu poziomu jakości życia od ponad 20 lat łączona jest z doktryną zrównoważonego rozwoju 1, która stopniowo obejmuje wszystkie sektory działalności człowieka. Koncepcja wg której: potrzeby obecnego pokolenia mogą (i powinny) być zaspokojone bez umniejszania szans przyszłych pokoleń na ich zaspokojenie (ze zdania przewodniego raportu WCED) jest nadal bardzo aktualna, lecz, ze względu na duży stopień ogólności niezmiernie trudna w operacjonalizacji [por. np. Zuziak 2010]. Dla implementacji polityki zrównoważonego rozwoju w strefę planowania regionalnego potrzebujemy skoordynowanego działania opartego na wspólnych zasadach społecznych, ekonomicznych i środowiskowych, sprzyjających osiąganiu zintegrowanego ładu przestrzennego. Wyzwaniem dla sfery polityki przestrzennej jest zatem znalezienie wyznaczników zrównoważonych systemów użytkowania terenu. Szczególna waga planowania na poziomie regionalnym, będącego przedmiotem tego opracowania, wynika z rozstrzygającej roli jaką planowanie regionalne ma dla najważniejszych kwestii rozwoju zarówno w skali kraju jak i w skali lokalnej, czego wyraz znajdujemy w programach rozwoju regionalnego Unii Europejskiej oraz w politykach krajów członkowskich. Struktura raportu Raport składa się z czterech rozdziałów. W rozdziale pierwszym przedstawiono założenia wybranych koncepcji rozwoju, wraz z uzasadnieniem doboru. W rozdziale drugim - metodę badań: opracowane na podstawie wybranych koncepcji rozwoju szczegółowe kryteria oceny uznanych za przykłady dobrej praktyki, regionów. W rozdziale trzecim przedstawiono wyniki badań wdrażania zrównoważonych systemów użytkowania terenu przez wybrane regiony. W 1 Rozwój zrównoważony (ang. sustainable development) zdefiniowany został w raporcie pt. Our common future przygotowanym przez World Commission on Environment and Development przy UE w 1987 r., pod przewodnictwem pani Brundtland. Strona 5 z 49

6 rozdziale czwartym, który stanowi podsumowanie badań, zaprezentowano końcowe rekomendacje dla osiągnięcia zrównoważonego systemu użytkowania terenu w Województwie Śląskim. Wybrane przykłady Studia nad przykładami udanego wdrażania zrównoważonych systemów użytkowania terenu przeprowadzono na pięciu regionach metropolitalnych: trzech obszarach metropolitalnych wieloośrodkowych: Randstad (Holandia), Region Ruhry (Niemcy) i Region Zurychu (Szwajcaria), oraz dwóch regionach miejskich: Lipska (wschodnie Niemcy) i Stuttgartu (Niemcy). Obszar metropolitalny Zurychu został wybrany jako przykład dobrej praktyki zrównoważonego użytkowania terenu oraz skutecznego wdrażania polityki przestrzennej ponieważ jest jednym z najsilniejszych w Europie obszarów gospodarczych, charakteryzującym się dostatnią i nowoczesną gospodarką rynkową, niskim bezrobociem i najlepszym w Europie systemem transportowym [Za: City Regions 2011]. Ponadto wg corocznego, światowego rankingu miast pod względem jakości życia, Zurych od lat plasuje się w pierwszej trójce 2. Randstad wybrano do badań jako odnoszący sukcesy region policentryczny, o wysokiej pozycji w rankingu regionów europejskich pod względem wysokości PKB na mieszkańca, wydajności pracy oraz wskaźnika zatrudnienia 3. Region Stuttgartu wybrano jako wyjątkowy w skali europejskiej przykład wprowadzania polityki regionalnej - interesująca jest szczególnie polityka transportu publicznego, który jest podstawowym obszarem działania Związku Regionalnego Stuttgartu. Z pozycji poszukiwania przykładów dobrej praktyki na uwagę zasługuje partycypacja społeczna, która stanowi istotny element niemieckiej polityki przestrzennej, a doświadczenia Stuttgartu, zdobyte przy okazji planowanej reorganizacji dworca kolejowego, są w tej kwestii szczególnie interesujące. Region metropolitalny Lipska oraz Region Ruhry wybrano ze względu na podobne do śląskich doświadczenia związane z dotkliwą restrukturyzacją przemysłu. W Regionie metropolitalnym Lipska, z którym Śląsk dzieli także doświadczenie transformacji ustrojowej, stojący u podstaw restrukturyzacji kryzys lat 90 XX wieku stał się bodźcem do podjęcia godnych uwagi działań planistycznych na różnych szczeblach; Lipsk był pierwszym miastem wschodnich Niemiec, w którym opracowano skuteczną strategię wyjścia z kryzysu i zatrzymania depopulacji. Jednym z budzących szczególne zainteresowanie elementów strategii była próba koordynacji sposobów użytkowania terenu w obrębie metropolii. Region Ruhry, w którym proces restrukturyzacji nie został jeszcze całkowicie ukończony, jest przykładem interesującym ze względu na udane, często pionierskie, przekształcenia terenów poprzemysłowych oraz konsekwentne dążenie do zmiany wizerunku przemysłowego regionu monofunkcyjnego. 2 Według corocznego, światowego rankingu miast pod względem jakości życia, opartego na analizie 39 czynników, przeprowadzonego przez Mercer Human Resorce Consulting (www.mercer.com, luty 2011). 3 Dane za Eurostat (www.epp.eurostat.ec.europa.eu, luty 2011). Strona 6 z 49

7 1 Definicja pojęć kluczowych W poszukiwaniu wyznaczników zrównoważonego systemu użytkowania terenu, w niniejszym opracowaniu oparto się o trzy oryginalne, kompleksowe i powszechnie uznane koncepcje rozwojowe wynikające z założeń zrównoważonego rozwoju 4. Są to: Nowy Urbanizm (New Urbanizm, USA), Wzrost Inteligentny (Smart Growth, USA) oraz Odrodzenie Miast (Urban Renaissance, UK). 1.1 Nowy Urbanizm 5 (New Urbanism) Kongres Nowej Urbanistyki został zapoczątkowany w 1993 roku przez grupę entuzjastów - urbanistów i architektów: Petera Calthorpe, Andrésa Duany ego, Elizabeth Moule, Elizabeth Plater-Zyberk, Stefanosa Polyzoides oraz Dana Solomona. Inicjatywa miała na celu opracowanie wzorca przyjaznych mieszkańcom zespołów mieszkaniowych, będących alternatywą dla panującego w USA, od czasu II Wojny Światowej, modelu rozproszonej zabudowy podmiejskiej. Organizowane corocznie kongresy, które miały nawiązywać do europejskich zjazdów CIAM u, doprowadziły do wypracowania, w 1996 roku, Karty Nowej Urbanistyki. Podpisana na IV Kongresie w Charlstone karta precyzyjnie określa zasady planowania w skali regionu, miasta, dzielnicy, a także reguły urbanistyczne w skali odpowiadającej pojedynczym budynkom. Postulaty Kongresu Nowej Urbanistyki stały się przyczynkiem do zmiany amerykańskiej praktyki urbanistycznej, oraz do ogólnoświatowej dyskusji na temat jej reguł. Kongres Nowej Urbanistyki obecnie zrzesza tysiące architektów i urbanistów z USA i 20 innych krajów, promuje konkretne wizje oraz pomysły i strategie działań, a także dostarcza narzędzi planistycznych (np. Smartcode 6 ) pozwalających na przekształcenie chaosu przestrzennego w dzielnice przyjazne mieszkańcom. Ze względu na tematykę opracowania poniżej zaprezentowano jedynie część Karty Nowej Urbanistyki odnoszącą się do kwestii regionów. Tabela 1-1. Zasady Karty Nowej Urbanistyki. Region: metropolia, duże i małe miasto. Nr PRINCIPLES OF THE NEW URBANISM (The region: metropolis, city and town) ZASADY NOWEJ URBANISTYKI (Region: metropolia, duże i małe miasto) WYZNACZNIKI 1. Metropolitan regions are finite places with geographic boundaries derived from topography, watersheds, coastlines, farmlands, regional parks, and river basins. The metropolis is made of multiple centers that are cities, towns, and Regiony metropolitalne to obszary o granicach geograficznych wynikających z topografii, działów wodnych, linii brzegowych, obszarów rolniczych, parków regionalnych i zlewni rzek. Metropolia składa się z wielu 1a. Granice regionu wynikają z uwarunkowań topograficznych. 1b. Region składa się z wielu ośrodków. 4 W oparciu o założenia zrównoważonego rozwoju powstało wiele konceptów rozwoju przestrzennego, są one jednak zazwyczaj wtórne wobec omawianych koncepcji, lub nieprzystające do skali regionalnej, mowa tu o: Compact City, Urban Village, Transport Oriented Developement, Suistainable Urbanizm, etc. 5 Opracowano m.in. na podstawie: (luty 2012) 6 Por.: (luty 2012). Strona 7 z 49

8 villages, each with its own identifiable center and edges. 2. The metropolitan region is a fundamental economic unit of the contemporary world. Governmental cooperation, public policy, physical planning, and economic strategies must reflect this new reality. 3. The metropolis has a necessary and fragile relationship to its agrarian hinterland and natural landscapes. The relationship is environmental, economic, and cultural. Farmland and nature are as important to the metropolis as the garden is to the house. 4. Development patterns should not blur or eradicate the edges of the metropolis. Infill development within existing urban areas conserves environmental resources, economic investment, and social fabric, while reclaiming marginal and abandoned areas. Metropolitan regions should develop strategies to encourage such infill development over peripheral expansion. ośrodków, którymi są duże i małe miasta oraz wsie, z których każdy posiada własne czytelne centrum i wyraźne granice Region metropolitalny jest podstawową jednostką ekonomiczną współczesnego świata. Współpraca rządowa, polityka społeczna, planowanie przestrzenne i strategie ekonomiczne muszą odzwierciedlać tę nową rzeczywistość. Metropolia posiada niezbędne a zarazem delikatne powiązania ze swym zapleczem rolniczym i naturalnym krajobrazem. Powiązania te mają charakter środowiskowy, gospodarczy i kulturowy. Obszary rolnicze i środowisko przyrodnicze są tak samo ważne dla metropolii jak ogród dla domu. Struktury nowej zabudowy nie powinny zacierać ani likwidować granic metropolii. Rozwój wewnątrz istniejących obszarów zurbanizowanych chroni zasoby środowiska naturalnego, zainwestowanie gospodarcze i tkankę społeczną, jednocześnie odzyskując obszary obrzeżne i opuszczone. Regiony metropolitalne powinny wdrażać strategie zachęcające do wewnętrznego rozwoju, a nie ekspansji peryferii. 1c. Każdy ośrodek ma czytelne centrum. 1d. Każdy ośrodek ma czytelne granice. 2a. Ustrój polityczny uwzględnia szczebel regionalny. 2b. Polityka społeczna występuje na poziomie regionalnym. 2c. Planowanie przestrzenne występuje na poziomie regionalnym. 2d. Planowanie ekonomiczne występuje na poziomie regionalnym. 3a. Metropolia ma przyrodnicze powiązania z otaczającymi terenami przyrodniczymi. 3b. Metropolia ma gospodarcze powiązania z otaczającymi terenami przyrodniczymi. 3c. Metropolia ma kulturowe powiązania z otaczającymi terenami przyrodniczymi. 3d. Powiązania metropolii z otaczającymi terenami przyrodniczymi nie kolidują z interesami terenów przyrodniczych. 4a. Rozwój przestrzenny nie prowadzi do zacierania granic metropolii. 4b. Rozwój regionów przebiega głównie wewnątrz istniejących obszarów zurbanizowanych. Strona 8 z 49

9 5. Where appropriate, new development contiguous to urban boundaries should be organized as neighborhoods and districts, and be integrated with the existing urban pattern. Noncontiguous development should be organized as towns and villages with their own urban edges, and planned for a jobs/housing balance, not as bedroom suburbs. Nowa zabudowa na odpowiednio wybranych terenach przy granicach miast, powinna być zorganizowana w formie dzielnic zintegrowanych z istniejącą tkanką urbanistyczną. Tereny zabudowywane bez styczności z obszarami zurbanizowanymi, powinny być organizowane jako małe miasta lub osady w wyraźnych granicach, projektowane z zachowaniem równowagi funkcji zamieszkania i pracy, a nie jako podmiejskie sypialnie. 5a. Nowa zabudowa powstaje w formie dzielnic powiązanych z istniejącymi strukturami urbanistycznymi. 5b. Zabudowa na terenach bez styczności z terenami zurbanizowanymi, przyjmuje postać zespołów wielofunkcyjnych. 6. The development and redevelopment of towns and cities should respect historical patterns, precedents, and boundaries. Rozwój i przekształcanie małych i dużych miast powinno szanować ich historyczną tkankę założenia oraz granice. 6a. Przekształcenia miast przebiegają z poszanowaniem ich układów historycznych. 6b. Rozwój miast przebiega z poszanowaniem ich granic. 7. Cities and towns should bring into proximity a broad spectrum of public and private uses to support a regional economy that benefits people of all incomes. Affordable housing should be distributed throughout the region to match job opportunities and to avoid concentrations of poverty. 8. The physical organization of the region should be supported by a framework of transportation alternatives. Transit, pedestrian, and bicycle systems should maximize access and mobility throughout the region while reducing dependence upon the automobile. 9. Revenues and resources can be shared more cooperatively among the municipalities and centers within regions to avoid destructive Miasta powinny skupiać szerokie spektrum funkcji publicznych i prywatnych w celu wsparcia gospodarki regionalnej i zaspokojenia potrzeb mieszkańców o różnych dochodach. Dostępne budownictwo mieszkaniowe powinno być tak rozmieszczone w relacji do rynku pracy, aby uniknąć skupisk ubóstwa. Przestrzenna organizacja regionu powinna być wspomagana alternatywnymi rozwiązaniami transportowymi. Transport publiczny, ruch pieszy i rowerowy powinny maksymalizować dostępność i mobilność w regionie, redukując uzależnienie od samochodu. Dochody i zasoby mogą być dzielone pomiędzy gminy i ośrodki wewnątrz regionów w sposób skoordynowany tak, aby uniknąć 7a. W każdym mieście znajdują się usługi publiczne i prywatne dostępne mieszkańcom niezależnie od statusu materialnego. 7b. Mieszkania z sektora dostępnego nie są izolowane od pozostałych. 7c. Mieszkania z sektora dostępnego znajdują się w zasięgu miejsc pracy. 8a. W regionie jest szerokie spektrum środków transportu dostępnych dla mieszkańców. 8b. Transport publiczny, ruch pieszy i rowerowy pozwalają na ograniczenie ruchu samochodowego. 9a. System rozdziału podatków nie wzmaga negatywnych zjawisk przestrzennych (np. suburbanizacji). Strona 9 z 49

10 competition for tax base and to promote rational coordination of transportation, recreation, public services, housing, and community institutions. destruktywnej konkurencji o dochody podatkowe, a także w celu racjonalnej koordynacji transportu, rekreacji, usług, mieszkalnictwa i instytucji komunalnych. 9b. System podatkowy umożliwia koordynację transportu, rekreacji, usług, mieszkalnictwa i instytucji komunalnych pomiędzy gminami. Źródło: tłumaczenie: arch. P. Choynowski i arch. M. M. Mycielski, redakcja: arch. G. Buczek, opr. własne 1.2 Wzrost inteligentny 7 (Smart Growth) Ruch Smart Growth jest amerykańskim stowarzyszeniem organizacji z sektora publicznego, prywatnego oraz organizacji pozarządowych. Został zapoczątkowany przez Amerykańską Agencję Ochrony Środowiska (U.S. Environmental Protection Agency EPA) w 1995 roku, w reakcji na negatywny wpływ jaki rozproszona zabudowa mieszkaniowa wywiera na środowisko przyrodnicze, stosunki społeczne oraz ekonomię. Początek działalności ruchu to wyznaczenie, na podstawie obserwacji satysfakcjonujących przykładów dzielnic mieszkaniowych, 10 zasad wzrostu inteligentnego (por. Tabela 1-2). Hasłowe zasady są doprecyzowane i uszczegółowione w wielu publikacjach 8 dzięki czemu łatwa jest ich implementacja do polityki przestrzennej na różnych szczeblach. Kilkanaście lat po zainicjowaniu ruchu, bazując na porównaniu dzielnic powstających zgodnie z zasadami Smart Growth oraz konwencjonalnych amerykańskich suburbiów, zwolennicy ruchu dowodzą, że przestrzeganie zasad wzrostu inteligentnego nie tylko prowadzi do powstania przyjaznych człowiekowi, żywych założeń, ale ma także uzasadnienie ekonomiczne 9. Tabela 1-2. Zasady Wzrostu Inteligentnego. Nr SMART GROWTH PRINCIPLES ZASADY WZROSTU INTELIGENTNEGO 1. Mix land uses Mieszanie użytkowania terenów 2. Take advantage of compact building design Wykorzystanie zwartego projektowania zabudowy 7 Opracowano m.in. na podstawie: (luty 2012) 8 Np.: Why Smart Growth, Best Development Practices, Pedestrian- and Transit-Friendly Design oraz dwie części serii Getting to Smart Growth: 100 Policies for Implementation, a także wiele broszur tematycznych, często dostępnych także w wersji elektronicznej. 9 Por. np.: Market Acceptance of Smart Growth U.S. Environmental Protection Agency, February 2011 (http://www.epa.gov/smartgrowth/pdf/market_acceptance.pdf, luty 2012): wartość rynkowa mieszkań, w przeliczeniu na metr kwadratowy, powstających w założeniach zgodnych z zasadami Smart Growth jest co najmniej taka sama lub wyższa niż mieszkań w porównywalnych założeniach typu suburbia. Fakt ten dowodzi opłacalności stosowania zasad Smart Growth, jest także przyczyną pojawiającej się krytyki ruchu jako prowadzącego do wzrostu cen nieruchomości, jest to jednak zarzut który może być stawiany wszystkim działaniom prowadzącym do poprawy jakości środowiska mieszkaniowego. Strona 10 z 49

11 3. Create a range of housing opportunities and choices Tworzenie oferty mieszkaniowej o wielu możliwościach i szerokim wyborze 4. Create walkable neighborhoods Tworzenie dzielnic przyjaznych pieszym 5. Foster distinctive, attractive communities with a strong sense of place 6. Preserve open space, farmland, natural beauty, and critical environmental areas 7. Strengthen and direct development towards existing communities Promowanie wyróżniających się, atrakcyjnych środowisk o silnej tożsamości miejsca Zachowanie przestrzeni otwartych, obszarów uprawnych, naturalnego krajobrazu i wrażliwych środowiskowo Wzmacnianie i kierowanie rozwojem w stronę istniejących środowisk 8. Provide a variety of transportation choices Zapewnienie zróżnicowanych możliwości transportowych 9. Make development decisions predictable, fair, and cost effective 10. Encourage community and stakeholder collaboration in development decisions Źródło: www. smartgrowth.org, tłumaczenie Z.K., A.T. Podejmowanie przewidywalnych, sprawiedliwych i opłacalnych decyzji rozwojowych Zachęcanie mieszkańców i interesariuszy do współpracy w podejmowaniu decyzji 1.3 Odrodzenie miast (Urban Renaissance) Termin Urban Renaissance używany jest do określenia zestawu zasad opracowanych w 1999 roku przez komisję Urban Task Force, stosowanych do repopulacji i regeneracji miast w Wielkiej Brytanii. W 1998 roku, w obliczu poważnej depopulacji miast, powołana zostaje komisja Urban Task Force pod przewodnictwem sir Richarda Rogersa, która ma za zadanie identyfikację przyczyn kryzysu oraz opracowanie wizji naprawy dla terenów miejskich. W wyniku prac komisji opublikowany zostaje raport Towards an Urban Renaissance [Rogers 1999], w którym zakreślona zostaje wizja dobrze zaprojektowanych, zawartych i połączonych ze sobą multifunkcjonalnych miast, gdzie ludzie żyją, pracują oraz spędzają czas wolny w jednym miejscu w zrównoważonym miejskim środowisku, dobrze zintegrowanym z transportem publicznym oraz podatnym na zmiany [Rogers 2005, str. 2, tłumaczenie A.T.]. Większość postulatów komisji Rogersa zostaje wzięta pod uwagę w rządowym dokumencie z 2000 roku, tak zwanym Urban White Paper, p.t.: Our Towns and Cities: The Future - Delivering an Urban Renaissance, który stanowi podstawę brytyjskiej miejskiej polityki przestrzennej. Działania podjęte w ramach tej polityki prowadzą do zmiany wizerunku miast brytyjskich, które na powrót stają się dobrym miejscem do życia. W ramach implementacji polityki zainicjowana zostaje także m.in. akcja Millennium Communities budowy nowych struktur osadniczych w 7 problemowych lokalizacjach, wybranych na terenach uprzednio zainwestowanych Np.: Greenwich Millennium Village w Londynie, oraz Allerton Bywater Millennium Community w pobliżu Leeds. Strona 11 z 49

12 Tabela 1-3. Kluczowe elementy prowadzące do odrodzenia miast 11. Nr CORE INGRIEDENS TO ACHIVE AN URBAN RENAISSANCES KLUCZOWE ELEMENTY PROWADZĄCE DO ODRODZENIA MIAST 1. Compact form: concentrating growth on existing centres and recycled land, while avoiding 'sprawl' around the edges. 2. Diversity: promoting a mix of activities within neighbourhoods, while encouraging cultural innovation and community participation in decision-making. 3. Connectivity: facilitating easy movement and contact by giving priority to walking, cycling and public transport, and integrating movement patterns with land use. 4. Economic strength: generating wealth and sustaining its value through targeted use of public and private investment. 5. Ecological awareness: ensuring efficient use of energy and safeguarding air, water and earth against pollution. Zwarta forma: koncentracja wzrostu w istniejących centrach, przy jednoczesnym unikaniu rozpełzania dookoła granic. Różnorodność: różnicowanie funkcji w obrębie każdego sąsiedztwa, przy jednoczesnym wspomaganiu kulturowej innowacyjności oraz partycypacji społecznej w procesie decyzyjnym. Powiązanie: priorytet dla ruchu pieszego, rowerowego oraz transportu publicznego, integracja systemu komunikacji z decyzjami o sposobie użytkowania terenu. Silna gospodarka: tworzenie i utrzymanie dobrobytu poprzez kierunkowe planowanie publicznych i prywatnych inwestycji. Świadomość ekologiczna: zapewnienie efektywnego użycia energii oraz ochrony powietrza, wody i ziemi przez zanieczyszczeniami. 6. Good governance: combining civic pride and forward-looking leadership with a commitment to strategic planning, participation and adaptation when needed. 7. Social inclusion: seeking to bring down economic and social barriers by mixing uses and tenures, with fairer access to housing, education and health services. 8. Good design: where architecture, landscape and urban design combine to create buildings and places of great beauty that lift the spirits. Dobre zarządzanie publiczne: łączenie dumy obywatelskiej z dalekowzrocznym, oddanym planowaniu strategicznemu, partycypacji i adaptacji przywództwem. Integracja społeczna: działania zmierzające do zredukowania społecznych i ekonomicznych barier: różnicowanie funkcji oraz form własności mieszkań, zapewnienie sprawiedliwego dostępu do mieszkań, edukacji oraz służby zdrowia. Dobre projektowanie: projektowanie architektoniczne, krajobrazowe oraz urbanistyczne razem powinny prowadzić do powstania pięknych przestrzeni, ku pokrzepieniu serc. Źródło: Rogers R. G. Sir. (red.), Urban Task Force: Towards an urban renaissance, Taylor & Francis, 1999, str. 306, tłumaczenie Z.K., A.T. 11 Tak jak w przypadku Karty Nowej Urbanistyki tu także przedstawiono jedynie tę część raportu Rogersa, która dotyczy zagadnień metropolitalnych. Strona 12 z 49

13 2 Metoda badań Wyznaczniki zrównoważonych systemów użytkowania terenu powstały poprzez syntezę trzech przedstawionych w rozdziale 1. zestawów wytycznych. Dla większej przejrzystości opracowania wyznaczniki zostały posegregowane w sześciu grupach tematycznych, odpowiadających odrębnym sferom zagadnień związanych z planowaniem regionalnym. Tabela 2-1. Wyznaczniki zrównoważonego systemu użytkowania terenu. Tabela zbiorcza. ELEMENT SMART GROWTH NEW URBANISM URBAN RENAISSANCE 1. FUNKCJE 1.1. Łączenie funkcji Mieszanie użytkowania terenów (1) Promowanie założeń interesujących o silnej tożsamości miejsca 2. STRUKTURA Promowanie wyróżniających się, atrakcyjnych środowisk o silnej tożsamości miejsca (5) Zabudowa na terenach bez styczności z terenami zurbanizowanymi, przyjmuje postać zespołów wielofunkcyjnych (5b) Różnorodność: różnicowanie funkcji w obrębie każdego sąsiedztwa, przy jednoczesnym wspomaganiu kulturowej innowacyjności ( ) (2) 2.1. Promowanie zabudowy zwartej Wykorzystanie zwartego projektowania zabudowy (2) 2.2. Zapewnienie powiązań nowej zabudowy z zabudową istniejącą Nowa zabudowa powstaje w formie dzielnic powiązanych z istniejącymi strukturami urbanistycznymi (5a) Mieszkania z sektora dostępnego nie są izolowane od pozostałych (7b) Mieszkania z sektora dostępnego znajdują się w zasięgu miejsc pracy (7c) 2.3. Koncentracja wzrostu wewnątrz istniejących obszarów zurbanizowanych Wzmacnianie i kierowanie rozwojem w stronę istniejących środowisk (7) Rozwój regionów przebiega głównie wewnątrz istniejących obszarów zurbanizowanych (4b) Zwarta forma: koncentracja wzrostu w istniejących centrach, przy jednoczesnym unikaniu rozpełzania dookoła 12 Liczby w nawiasach oznaczają numer zasady w danym systemie. Strona 13 z 49

14 2.4. Czytelne centra ośrodków metropolitalnych Każdy ośrodek ma czytelne centrum (1c) granic (1) 2.5. Zachowanie czytelnych granic ośrodków Rozwój przestrzenny nie prowadzi do zacierania granic metropolii (4a) Każdy ośrodek ma czytelne granice (1d) Rozwój miast przebiega z poszanowaniem ich granic (6b) 2.6. Zachowanie układów historycznych Przekształcenia miast przebiegają z poszanowaniem ich układów historycznych (6a) 2.7. Powiązania z terenami przyrodniczymi Metropolia ma przyrodnicze, gospodarcze i kulturowe powiązania z otaczającymi terenami przyrodniczymi (3a, 3b, 3c) 3. TRANSPORT 3.1. Prymat ruchu pieszego 3.2. Zróżnicowane możliwości transportowe Tworzenie dzielnic przyjaznych pieszym (4) Zapewnienie zróżnicowanych możliwości transportowych (8) W regionie jest szerokie spektrum środków transportu dostępnych dla mieszkańców (8a) Transport publiczny, ruch pieszy i rowerowy pozwalają na ograniczenie ruchu samochodowego (8b) Powiązanie: priorytet dla ruchu pieszego, rowerowego oraz transportu publicznego, integracja systemu komunikacji z decyzjami o sposobie użytkowania terenu (3) 4. WYRÓWNYWANIE SZANS 4.1. Różnorodność form mieszkaniowych (pod względem formy oraz sposobu zasiedlenia) Tworzenie oferty mieszkaniowej o wielu możliwościach i szerokim wyborze (3) Integracja społeczna: działania zmierzające do zredukowania społecznych i ekonomicznych barier: różnicowanie funkcji oraz form 4.2. Sprawiedliwy dostęp do usług W każdym mieście znajdują się usługi publiczne i prywatne dostępne mieszkańcom własności mieszkań, zapewnienie sprawiedliwego dostępu do mieszkań, edukacji oraz Strona 14 z 49

15 niezależnie od statusu materialnego (7a) służby zdrowia (7) 5. EKOLOGIA 5.1. Efektywne użycie zasobów Świadomość ekologiczna: zapewnienie efektywnego użycia energii oraz ochrony powietrza, wody i ziemi przez zanieczyszczeniami (5) 5.2. Ochrona terenów otwartych i cennych przyrodniczo 6. ZARZĄDZANIE 6.1. Przejrzysty i sprawiedliwy proces decyzyjny Zachowanie przestrzeni otwartych, obszarów uprawnych, naturalnego krajobrazu i wrażliwych środowiskowo (6) Podejmowanie decyzji rozwojowych w przewidywalnym procesie, sprawiedliwych i opłacalnych (9) Powiązania metropolii z otaczającymi terenami przyrodniczymi nie kolidują z interesami terenów przyrodniczych (3d) 6.2. Partycypacja społeczna Zachęcanie mieszkańców i interesariuszy do współpracy w podejmowaniu decyzji (10) Dobre zarządzanie publiczne: łączenie dumy obywatelskiej z dalekowzrocznym, oddanym planowaniu strategicznemu, partycypacji i adaptacji przywództwem (6) Różnorodność: różnicowanie funkcji w obrębie każdego sąsiedztwa, przy jednoczesnym wspomaganiu ( ) partycypacji społecznej w procesie decyzyjnym (2) 6.3. Istnieje planowanie na szczeblu regionalnym Ustrój polityczny uwzględnia szczebel regionalny (2a) Polityka społeczna występuje na poziomie regionalnym (2b) Planowanie przestrzenne występuje na poziomie regionalnym (2c) Planowanie ekonomiczne Strona 15 z 49

16 występuje na poziomie regionalnym (2d) 6.4. System podatkowy wspomaga zrównoważony rozwój w obrębie całych regionów metropolitalnych 6.5. Koordynacja systemu transportu, rekreacji, usług, mieszkalnictwa i instytucji komunalnych pomiędzy gminami System rozdziału podatków nie wzmaga negatywnych zjawisk przestrzennych (np. suburbanizacji) (9a) System podatkowy umożliwia koordynację transportu, rekreacji, usług, mieszkalnictwa i instytucji komunalnych pomiędzy gminami (9b) Opr. własne na podstawie Tabela 1-1, Tabela 1-2, Tabela 1-3. Strona 16 z 49

17 3 Wyniki badań Lipsk Rysunek 3-1. Region metropolitalny Lipska, schemat DELITZSCH HALLE LEIPZIG 0 10km 20km Źródło: opracowanie własne nazwa oficjalna / nazwy spotykane w literaturze: Stadt Leipzig państwo / region (kraj związkowy w przypadku federacji): Republika Federalna Niemiec / Saksonia Lipsk jest stolicą okręgu administracyjnego Lipsk, należy do aglomeracji Lipsk-Halle. o Leipzig (pol. Lipsk) - miasto na prawach powiatu w kraju związkowym Saksonia o Bezirk Leipzig (pol. okręg Lipsk) - były okręg administracyjny o Direktionsbezirk Leipzig (pol. okręg administracyjny Lipsk) - okręg administracyjny w kraju związkowym Saksonia 13 Regiony zaprezentowano w porządku alfabetycznym. Strona 17 z 49

18 o Landkreis Leipzig (pol. powiat Lipsk) - powiat w kraju związkowym Saksonia liczba ludności: 1,00 mln - powierzchnia: km² status administracyjny: miasto na prawach powiatu struktura administracyjna: Okręg administracyjny Lipsk (niem. Direktionsbezirk Leipzig) - jeden z trzech tego typów okręgów w Saksonii, składa się z miasta na prawach powiatu oraz dwóch powiatów ziemskich 80 liczba gmin: krótki opis zawierający dane nt. położenia geograficznego, klimatu, potencjału gospodarczego, potencjału kulturowego, naukowego, poziomu życia itd. Region miasta Lipska położony jest w granicach landu Saksonii, w południowo - wschodnich Niemczech. Forma organizacyjna regionu to związek samorządów lokalnych: miasta Lipsk oraz 2 okręgów, będących odpowiednikiem polskich powiatów: Lipsk i Nordsachsen. W sąsiedztwie znajdują się inne regiony miejskie t. j. Drezno, Halle i Chemnitz. Miasto należy także do aglomeracji Lipsk-Halle, która liczy ok mieszkańców. Lipsk to duży ośrodek przemysłowy, jedno z ważniejszych niemieckich centrów handlu (Targi Lipskie), ośrodek kultury i nauki z kilkusetletnią tradycją. Pod koniec ostatniej wojny miasto było bombardowane przez wojska alianckie. W porównaniu z innymi miastami niemieckimi, zniszczenia były niewielkie - straty poniosło głównie Stare Miasto (Altstadt), które zostało tylko częściowo odbudowane. Uratowały się jednak pozostałe dzielnice, dzięki czemu Lipsk ma dziś najlepiej zachowany zespół architektury z wieku XIX i początku XX wieku. Miasta w Niemczech Wschodnich, w tym Lipsk na początku lat 90-tych XX wieku przechodziły kryzys, który objawiał się: o upadkiem przemysłu (90% utraconych miejsc pracy w przemyśle w latach ); o malejącą liczbą ludności (20% spadek liczby mieszkańców w latach ); o starzeniem się społeczeństwa; o suburbanizacją i rozlewaniem się miast (50 tys. osób przeprowadziło się z miasta na jego przedmieścia w latach ); o złym stanem technicznym budynków mieszkaniowych i wzrostem liczby pustostanów ( z 30 tys. w 1989r. do 62,5 tys. w 2000r.). Wobec kryzysu zostały podjęte na różnych szczeblach planowania: Lipsk był pierwszym miastem Wschodnich Niemiec, w którym opracowano strategię, która obejmowała zasadnicze problemy i miała wskazać kierunki działań w celu dokonania zmian w mieście. Strona 18 z 49

19 W 2000 roku przyjęto Plan Rozwoju Miasta (Städtentwicklungsplan Wohnungsbau und Städterneuerung STEP). Dokument ten stanowi trzon strategii rozwoju i odnowy miejskiej w Lipsku, dotyczy: obszarów starej zabudowy, osiedli bloków mieszkalnych i obrzeży miasta. Działania odnowy miejskiej w Lipsku realizowane są w ramach: o programów finansowanych przez Unię Europejską: Fundusze strukturalne tj. EFRR - Lipsk Wschodni oraz URBAN II Lipsk Zachodni; o działań rządu federalnego: Miasto Socjalne (Sociale Stadt Grunau, Lipsk Wschodni), Przebudowa miast Wschód (Stadtumbau Ost całe miasto), Ochrona zabytków budownictwa miejskiego (Städtebaulicher Denkmalschutz Lipskcentrum, Waldstrasse/Bachstrasse); o działań rządu landu Saksonia: Miejska Odnowa (Städtebauliche Erneuerung cały Lipsk); o działań na poziomie landu Saksonia: wzmocnienie i dostosowanie budownictwa miejskiego do prognozowanych zmian demograficznych, przede wszystkim w obszarze centrum i śródmieścia; o wspierania Mieszkalnictwa (Wohnungsbauförderung - cały Lipsk) o działań władz miasta Lipska: Domy miejskie - inicjatywa remontów lokatorskich, Program użytkowania własnego, Strażnicy domów - tymczasowe wykorzystanie prywatnych posiadłości jako strefy publicznej; Programami odnowy miejskiej na terenie Lipska zostało objętych ponad 900 ha, są to: o Lipsk Wschodni o Lipsk Zachodni o Osiedle Grünau o Łuk Północno-Południowy o Centrum o Obszary wokół ulicy Waldstrasse i Bachstrasse Tabela 3-1. Lipsk zestawienie wyznaczników zrównoważonego systemu użytkowania terenu 1. FUNKCJE wielofunkcjonalne zagospodarowanie terenu; przemyślana strategia budowania usług komercyjnych (kontrola jakie usługi powinny znaleźć się w danym miejscu); rewitalizacja terenów przemysłowych z przełomu wieku nowa sceneria kulturalna, nowoczesne biura, galerie i mieszkania (teren stanowił projekt Lipska na wystawę światową EXPO 2000) Łączenie funkcji Promowanie interesujących założeń o silnej tożsamości miejsca + 2. STRUKTURA Strona 19 z 49

20 perforowana, luźna zabudowa, śródmieście posiada zwartą zabudowę, natomiast nowe osiedla oddzielane są od siebie klinami terenów zieleni; powiązania funkcjonalne - prowadzenie stałego monitoringu w celu określenia czego brakuje w danej części miasta; reurbanizacja rozwój wewnętrzny, powrót ludzi do centrum miasta, programy zachęcające mieszkańców do kupowania mieszkań w centrum miasta; ograniczanie urban sprawl; parki zlokalizowane w bliskiej odległości od historycznego centrum miasta; liczne atrakcje przyrodnicze w mieście (mini-zoo, park krajobrazowy, plaże, kąpieliska, ogród botaniczny); 2.1. Promowanie zabudowy zwartej b.d Zapewnienie powiązań nowej zabudowy z zabudową istniejącą Koncentracja wzrostu wewnątrz istniejących obszarów zurbanizowanych Czytelne centra ośrodków metropolitalnych b.d Zachowanie czytelnych granic ośrodków Zachowanie układów historycznych b.d Powiązania z terenami przyrodniczymi + 3. TRANSPORT większość ulic w ścisłym centrum Lipska zamknięto dla ruchu; centrum przyjazne do życia - bez samochodów, podziemne parkingi rozmieszczone dookoła strefy centralnej; strefy uspokojonego ruchu obejmują 200 km ulic; dobrze rozwinięty transport tramwajowy, autobusowy, kolej podmiejska i regionalna: o druga, co do wielkości, sieć torowisk (po Berlinie), o 14 linii tramwajowych i 30 linii autobusowych, o rozwinięta sieć parkingów typu Park&Ride Prymat ruchu pieszego Zróżnicowane możliwości transportowe WYRÓWNYWANIE SZANS przestrzenie publiczne dostosowane dla potrzeb osób niepełnosprawnych Różnorodność form mieszkaniowych (pod względem formy oraz sposobu zasiedlenia) 4.2. Sprawiedliwy dostęp do usług + 5. EKOLOGIA niewielka uciążliwość hałasu i zanieczyszczeń w obszarze centralnym miasta; polityka rozwoju miasta promuje powstawanie nowej zabudowy na terenach uprzednio zainwestowanych; b.d. Strona 20 z 49

ODNOWA MIAST A STARZEJĄCE SIĘ SPOŁECZEŃSTWO EUROPEJSKIE

ODNOWA MIAST A STARZEJĄCE SIĘ SPOŁECZEŃSTWO EUROPEJSKIE ODNOWA MIAST A STARZEJĄCE SIĘ SPOŁECZEŃSTWO EUROPEJSKIE MGR INŻ. ARCH. AGNIESZKA LABUS Wydział Architektury, Katedra Urbanistyki i Planowania Przestrzennego, Politechnika Śląska w Gliwicach II KONGRES

Bardziej szczegółowo

Przejście od planów transportowych do Planów Zrównoważonej Mobilności Miejskiej

Przejście od planów transportowych do Planów Zrównoważonej Mobilności Miejskiej dr Katarzyna HEBEL Prof. dr hab. Olgierd WYSZOMIRSKI Conference Baltic Sea Region advancing towards Sustainable Urban Mobility Planning Gdynia 22-24th of October 2014 Przejście od planów transportowych

Bardziej szczegółowo

Prof. dr hab. Tomasz Kaczmarek

Prof. dr hab. Tomasz Kaczmarek Prof. dr hab. Tomasz Kaczmarek Integracja terytorialna Obszar funkcjonalny Poznania Integracja instytucjonalna Samorządy 3 szczebli, instytucje, organizacje działające na obszarze Metropolii Koncepcja

Bardziej szczegółowo

Wyznaczanie miejskich obszarów funkcjonalnych w kontekście adaptacji do zmian klimatu

Wyznaczanie miejskich obszarów funkcjonalnych w kontekście adaptacji do zmian klimatu www.ietu.katowice.pl Otwarte seminaria 2014 Instytut Ekologii Terenów Uprzemysłowionych w Katowicach Wyznaczanie miejskich obszarów funkcjonalnych w kontekście adaptacji do zmian klimatu Dr inż. arch.

Bardziej szczegółowo

ZMIANY DEMOGRAFICZNE ZACHODZĄCE W WARSZAWIE I JEJ STREFIE PODMIEJSKIEJ PO TRANSFORMACJI USTROJOWEJ W 1989 ROKU

ZMIANY DEMOGRAFICZNE ZACHODZĄCE W WARSZAWIE I JEJ STREFIE PODMIEJSKIEJ PO TRANSFORMACJI USTROJOWEJ W 1989 ROKU ZMIANY DEMOGRAFICZNE ZACHODZĄCE W WARSZAWIE I JEJ STREFIE PODMIEJSKIEJ PO TRANSFORMACJI USTROJOWEJ W 1989 ROKU DR INŻ. ARCH. MAŁGORZATA DENIS, DR INŻ. ARCH. ANNA MAJEWSKA, MGR INŻ. AGNIESZKA KARDAŚ Politechnika

Bardziej szczegółowo

Miejskie obszary funkcjonalne w polityce Samorządu. Łukasz Urbanek Departament Rozwoju Regionalnego Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego

Miejskie obszary funkcjonalne w polityce Samorządu. Łukasz Urbanek Departament Rozwoju Regionalnego Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego Miejskie obszary funkcjonalne w polityce Samorządu Województwa Dolnośląskiego Łukasz Urbanek Departament Rozwoju Regionalnego Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego 1 Plan prezentacji 1. Obszary

Bardziej szczegółowo

Konferencja Rola Miast w Polityce Rozwoju: Prezentacja Projektu ZałoŜeń Krajowej Polityki Miejskiej. Warszawa, 21 maja 2012

Konferencja Rola Miast w Polityce Rozwoju: Prezentacja Projektu ZałoŜeń Krajowej Polityki Miejskiej. Warszawa, 21 maja 2012 Konferencja Rola Miast w Polityce Rozwoju: Prezentacja Projektu ZałoŜeń Krajowej Polityki Miejskiej Warszawa, 21 maja 2012 1 ZałoŜenia Krajowej Polityki Miejskiej Piotr śuber Dyrektor Departamentu Koordynacji

Bardziej szczegółowo

I Spotkanie Rady Strategii Rozwoju Tczewa przy Prezydencie Miasta Tczewa Luty, 2009

I Spotkanie Rady Strategii Rozwoju Tczewa przy Prezydencie Miasta Tczewa Luty, 2009 I Spotkanie Rady Strategii Rozwoju Tczewa przy Prezydencie Miasta Tczewa Luty, 2009 Strategią rozwoju nazywa się rozmaite sposoby oddziaływania w celu pobudzenia wzrostu gospodarczego Strategia rozwoju

Bardziej szczegółowo

SZCZECIN - OBSZARY O ZWARTEJ STRUKTURZE FUNKCJONALNO-PRZESTRZENNEJ

SZCZECIN - OBSZARY O ZWARTEJ STRUKTURZE FUNKCJONALNO-PRZESTRZENNEJ SZCZECIN - OBSZARY O ZWARTEJ STRUKTURZE FUNKCJONALNO-PRZESTRZENNEJ MAPA ROZKŁADU MIEJSC PRACY WARSZTATY URBANISTYCZNE UNIA METROPOLII POLSKICH / TUP WARSZAWA 4/5 lipca 2016 r. SZCZECIN STRUKTURA ADMINISTRACYJNA:

Bardziej szczegółowo

STRATEGIA ROZWOJU SPOŁECZNO - GOSPODARCZEGO MIASTA KOŚCIANA (zarys prognoz do 2015r.)

STRATEGIA ROZWOJU SPOŁECZNO - GOSPODARCZEGO MIASTA KOŚCIANA (zarys prognoz do 2015r.) STRATEGIA ROZWOJU SPOŁECZNO - GOSPODARCZEGO (zarys prognoz do 2015r.) "Żeglarz, który nie wie dokąd płynie, nigdy nie będzie miał pomyślnych wiatrów" Seneka STRATEGIA ROZWOJU SPOŁECZNO - GOSPODARCZEGO

Bardziej szczegółowo

REWITALIZACJA I ZRÓWNOWAŻONY ROZWÓJ MIASTA Przemiany Warszawy po 1990.

REWITALIZACJA I ZRÓWNOWAŻONY ROZWÓJ MIASTA Przemiany Warszawy po 1990. REWITALIZACJA I ZRÓWNOWAŻONY ROZWÓJ MIASTA Przemiany Warszawy po 1990. II KONGRES REWITALIZACJI MIAST Kraków 2012 Magdalena Staniszkis, Wydział Architektury, Politechnika Warszawska 1 ZRÓWNOWAŻONY ROZWÓJ

Bardziej szczegółowo

Poznań. kliny zieleni. rzeki i jeziora. jakość życia. miasto zwarte. dialog społeczny

Poznań. kliny zieleni. rzeki i jeziora. jakość życia. miasto zwarte. dialog społeczny Poznań kliny zieleni rzeki i jeziora jakość życia miasto zwarte dialog społeczny NIEZAGOSPODAROWANA PRZESTRZEŃ W MIEŚCIE DZIURA W MIEŚCIE WOLNE TORY teren pokolejowy powstały po przeniesieniu ruchu towarowego

Bardziej szczegółowo

UNIA METROPOLII POLSKICH / TUP WARSZAWA 4/5 lipca 2016 r.

UNIA METROPOLII POLSKICH / TUP WARSZAWA 4/5 lipca 2016 r. WARSZTATY URBANISTYCZNE OBSZARY O ZWARTEJ STRUKTURZE FUNKCJONALNO-PRZESTRZENNEJ UNIA METROPOLII POLSKICH / TUP WARSZAWA 4/5 lipca 2016 r. BIURO PLANOWANIA PRZESTRZENNEGO MIASTA, ul. Szymanowskiego 2, 71-418

Bardziej szczegółowo

Problemy planowania przestrzennego w polskich metropoliach. Zbigniew K. Zuziak

Problemy planowania przestrzennego w polskich metropoliach. Zbigniew K. Zuziak Problemy planowania przestrzennego w polskich metropoliach Zbigniew K. Zuziak Kraków, 08.09.2016 Założenie: nastąpią korzystne zmiany w systemie planowania przestrzennego w Polsce, ale SZCZEBEL KRAJOWY

Bardziej szczegółowo

Planowanie przestrzenne w aglomeracji poznańskiej

Planowanie przestrzenne w aglomeracji poznańskiej Łukasz Mikuła Centrum Badań Metropolitalnych UAM Rada Miasta Poznania Planowanie przestrzenne w aglomeracji poznańskiej Polskie Metropolie - Dokonania i Kierunki Rozwoju Poznań 19-20.04.2012 Rozwój aglomeracji

Bardziej szczegółowo

POLITYKA SPÓJNOŚCI na lata

POLITYKA SPÓJNOŚCI na lata ZINTEGROWANE DZIAŁANIA NA RZECZ ZRÓWNOWAŻONEGO ROZWOJU OBSZARÓW MIEJSKICH POLITYKA SPÓJNOŚCI na lata 2014-2020 Komisja Europejska przyjęła propozycje ustawodawcze dotyczące polityki spójności na lata 2014-2020

Bardziej szczegółowo

Organizacja transportu publicznego

Organizacja transportu publicznego Organizacja transportu publicznego Jędrzej Gadziński Instytut Geografii Społeczno-Ekonomicznej i Gospodarki Przestrzennej UAM w Poznaniu Projekt częściowo finansowany przez Unię Europejską w ramach Programu

Bardziej szczegółowo

PROGRAM SMART METROPOLIA LISTOPADA (ŚRODA)

PROGRAM SMART METROPOLIA LISTOPADA (ŚRODA) PROGRAM SMART METROPOLIA 2016 23 LISTOPADA (ŚRODA) 9:30 9:45 Uroczyste otwarcie Smart Metropolia 2016 9:45 10:15 10:15 11:00 11:00 11:45 Wykład wprowadzający do sesji plenarnej: Dlaczego metropolie? Silne

Bardziej szczegółowo

PROBLEM SUBURBANIZACJI W KONTEKŚCIE ROZWOJU ZRÓWNOWAŻONEGO

PROBLEM SUBURBANIZACJI W KONTEKŚCIE ROZWOJU ZRÓWNOWAŻONEGO PROBLEM SUBURBANIZACJI W KONTEKŚCIE ROZWOJU ZRÓWNOWAŻONEGO Dr inż. arch. Natalia Przesmycka Katedra Architektury, Urbanistyki i Planowania Przestrzennego Wydział Budownictwa i Architektury Politechniki

Bardziej szczegółowo

Mieszkalnictwo barierą rozwoju społecznego i gospodarczego miast

Mieszkalnictwo barierą rozwoju społecznego i gospodarczego miast P o l s k a A k a d e m i a N a u k Instytut Geografii i Przestrzennego Zagospodarowania Grzegorz Węcławowicz Mieszkalnictwo barierą rozwoju społecznego i gospodarczego miast Prezentacja na VI Forum Mieszkalnictwa

Bardziej szczegółowo

Plan zagospodarowania przestrzennego województwa stanowi podstawowe narzędzie dla prowadzenia polityki przestrzennej w jego obszarze.

Plan zagospodarowania przestrzennego województwa stanowi podstawowe narzędzie dla prowadzenia polityki przestrzennej w jego obszarze. Plan zagospodarowania przestrzennego województwa stanowi podstawowe narzędzie dla prowadzenia polityki przestrzennej w jego obszarze. Jej prowadzenie służy realizacji celu publicznego, jakim jest ochrona

Bardziej szczegółowo

Gminny Program Rewitalizacji Miasta Ostrów Mazowiecka na lata Spotkanie konsultacyjne 18/10/16 Ostrów Mazowiecka

Gminny Program Rewitalizacji Miasta Ostrów Mazowiecka na lata Spotkanie konsultacyjne 18/10/16 Ostrów Mazowiecka Gminny Program Rewitalizacji Miasta Ostrów Mazowiecka na lata 2016-2023 Spotkanie konsultacyjne 18/10/16 Ostrów Mazowiecka 1 Agenda Wprowadzenie o GPR Diagnoza czynników i zjawisk kryzysowych Obszar zdegradowany

Bardziej szczegółowo

WSPARCIE DZIAŁAŃ INWESTYCYJNYCH W RPO WM 2014-2020 Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego

WSPARCIE DZIAŁAŃ INWESTYCYJNYCH W RPO WM 2014-2020 Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego WSPARCIE DZIAŁAŃ INWESTYCYJNYCH W RPO WM 2014-2020 Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego dr Stanisław Sorys Wicemarszałek Województwa Małopolskiego 1_GOSPODARKA WIEDZY 2_CYFROWA MAŁOPOLSKA 3_PRZEDSIĘBIORCZA

Bardziej szczegółowo

Maciej Mycielski Daniel Piotrowski WARSZTATY CHARRETTE: ZRÓWNOWAŻONA URBANISTYKA W PRAKTYCE

Maciej Mycielski Daniel Piotrowski WARSZTATY CHARRETTE: ZRÓWNOWAŻONA URBANISTYKA W PRAKTYCE Maciej Mycielski Daniel Piotrowski WARSZTATY CHARRETTE: ZRÓWNOWAŻONA URBANISTYKA W PRAKTYCE MAU to biuro projektowe i konsultingowe specjalizujące się w zrównoważonej urbanistyce jako sztuce planowania

Bardziej szczegółowo

Integracja metropolitalna - doświadczenia zagraniczne

Integracja metropolitalna - doświadczenia zagraniczne Integracja metropolitalna - doświadczenia zagraniczne Prof. UAM dr hab. Tomasz Kaczmarek Centrum Badań Metropolitalnych UAM -------------------------------------------------------- Polskie metropolie dokonania

Bardziej szczegółowo

KRZYSZTOF GASIDŁO Politechnika Śląska REGIONALNE PRZESTRZENIE PUBLICZNE I MIESZKALNICTWO

KRZYSZTOF GASIDŁO Politechnika Śląska REGIONALNE PRZESTRZENIE PUBLICZNE I MIESZKALNICTWO KRZYSZTOF GASIDŁO Politechnika Śląska REGIONALNE PRZESTRZENIE PUBLICZNE I MIESZKALNICTWO Regionalne Forum Rozwoju Województwa Śląskiego Katowice 2008 Cele województwa w kształtowaniu przestrzeni publicznych:

Bardziej szczegółowo

Obszar strategiczny Metropolia Poznań

Obszar strategiczny Metropolia Poznań Obszar strategiczny Metropolia Poznań Prof. dr hab. Tomasz Kaczmarek Ocena aktualności wyzwań strategicznych w kontekście uwarunkowań rozwoju społeczno-gospodarczego miasta Poznania Rada Strategii rozwoju

Bardziej szczegółowo

Polityka rozwoju miast a ich adaptacja do zmian klimatu. Janusz Radziejowski Towarzystwo Urbanistów Polskich Oddział w Warszawie

Polityka rozwoju miast a ich adaptacja do zmian klimatu. Janusz Radziejowski Towarzystwo Urbanistów Polskich Oddział w Warszawie Polityka rozwoju miast a ich adaptacja do zmian klimatu Janusz Radziejowski Towarzystwo Urbanistów Polskich Oddział w Warszawie Przedmiot rozważań Czy obecny stan zarządzania gospodarką obszarami miejskimi

Bardziej szczegółowo

Dylematy polityki transportowej miast i regionów

Dylematy polityki transportowej miast i regionów Dylematy polityki transportowej miast i regionów Wojciech SUCHORZEWSKI Politechnika Warszawska IV Forum Transportu Aglomeracyjnego Warszawa, 24 czerwca 2015 Dylematy Rozwój sieci: Europejskiej, krajowej,

Bardziej szczegółowo

Środki RPO WK-P na lata jako instrument realizacji procesów rewitalizacyjnych

Środki RPO WK-P na lata jako instrument realizacji procesów rewitalizacyjnych Regionalny Program Operacyjny Województwa Kujawsko-Pomorskiego na lata 2014-2020 Środki RPO WK-P na lata 2014-2020 jako instrument realizacji procesów rewitalizacyjnych Toruń, luty 2016 r. Definicja Rewitalizacja

Bardziej szczegółowo

Szymala Kierunki rozwoju przestrzennego Wałbrzycha i jego powiązań Wałbrzych, 9 grudnia 2011 Historyczne dokumenty planistyczne: MIEJSCOWY PLAN OGÓLNY ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO ZESPOŁU MIEJSKIEGO

Bardziej szczegółowo

STUDIUM UWARUNKOWAŃ I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY PŁUśNICA

STUDIUM UWARUNKOWAŃ I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY PŁUśNICA SPIS TREŚCI Wstęp.. 8 I UWARUNKOWANIA PONADLOKALNE 9 1 UWARUNKOWANIA LOKALIZACYJNE GMINY. 9 1.1 Cechy położenia gminy 9 1.2 Regionalne uwarunkowania przyrodnicze 10 1.3 Historyczne przekształcenia na terenie

Bardziej szczegółowo

światowej na podstawie mapy podaje cechy podziału wyjaśnia wpływ ustroju politycznego na rozwój administracyjnego Polski

światowej na podstawie mapy podaje cechy podziału wyjaśnia wpływ ustroju politycznego na rozwój administracyjnego Polski Temat (rozumiany jako lekcja w podręczniku) 1. System władzy i podział administracyjny kraju 2. Zmiany liczby ludności Polski 3. Rozmieszczenie ludności Dział: ZAGADNIENIA LUDNOŚCIOWE Wymagania edukacyjne

Bardziej szczegółowo

Cele rozwoju przestrzennego miasta. Gospodarcze. Cel ogólny: Atrakcyjne gospodarczo miasto. Podniesienie rangi Gdańska jako ośrodka akademickiego.

Cele rozwoju przestrzennego miasta. Gospodarcze. Cel ogólny: Atrakcyjne gospodarczo miasto. Podniesienie rangi Gdańska jako ośrodka akademickiego. Cele rozwoju przestrzennego miasta. Gospodarcze. Cel ogólny: Atrakcyjne gospodarczo miasto. Podniesienie rangi Gdańska jako ośrodka akademickiego. Podniesienie rangi Gdańska jako miasta portowego. Cele

Bardziej szczegółowo

Rynek a władza publiczna; kształtowanie przestrzeni miasta Nowa polityka miejska-implikacje dla strategii rozwoju Krakowa 2030

Rynek a władza publiczna; kształtowanie przestrzeni miasta Nowa polityka miejska-implikacje dla strategii rozwoju Krakowa 2030 Rynek a władza publiczna; kształtowanie przestrzeni miasta Nowa polityka miejska-implikacje dla strategii rozwoju Krakowa 2030 Olgierd Dziekoński Kraków 22.02.2016 1 Rynek wobec przestrzeni miasta; ustawa

Bardziej szczegółowo

Rewitalizacja. Rewitalizacja jako kluczowy element polityki miejskiej. Rajmund Ryś Dyrektor Departamentu Polityki Przestrzennej w MIiR

Rewitalizacja. Rewitalizacja jako kluczowy element polityki miejskiej. Rajmund Ryś Dyrektor Departamentu Polityki Przestrzennej w MIiR Rewitalizacja Rewitalizacja jako kluczowy element polityki miejskiej Rajmund Ryś Dyrektor Departamentu Polityki Przestrzennej w MIiR Rewitalizacja jako kluczowy element polityki miejskiej Rajmund Ryś Dyrektor

Bardziej szczegółowo

Zintegrowane podejście do problemów obszarów funkcjonalnych na przykładzie Chorzowa, Rudy Śląskiej i Świętochłowicokreślenie obszaru funkcjonalnego

Zintegrowane podejście do problemów obszarów funkcjonalnych na przykładzie Chorzowa, Rudy Śląskiej i Świętochłowicokreślenie obszaru funkcjonalnego Zintegrowane podejście do problemów obszarów funkcjonalnych na przykładzie Chorzowa, Rudy Śląskiej i Świętochłowicokreślenie obszaru funkcjonalnego poprzez jego identyfikację i delimitację Podstawy identyfikacji

Bardziej szczegółowo

POLITYKA WOJEWÓDZTWA DOLNOŚLĄSKIEGO A ZJAWISKO URBAN SPRAWL

POLITYKA WOJEWÓDZTWA DOLNOŚLĄSKIEGO A ZJAWISKO URBAN SPRAWL POLITYKA WOJEWÓDZTWA DOLNOŚLĄSKIEGO A ZJAWISKO URBAN SPRAWL Magdalena Belof Wojewódzkie Biuro Urbanistyczne we Wrocławiu Urban sprawl jako zagroŝenie dla zrównowaŝonego rozwoju Sopot 3-4 czerwca 2011 r.

Bardziej szczegółowo

W jakim mieście żyjemy?

W jakim mieście żyjemy? Andreas Billert (Dresden) Zintegrowany plan rozwoju miasta problemy planowania i realizacji przekształceń miejskich na przykładzie Drezna i innych miast niemieckich Dobre praktyki Konferencja Rewitalizacja

Bardziej szczegółowo

Rewitalizacja. Komplementarny proces. Kompleksowa zmiana

Rewitalizacja. Komplementarny proces. Kompleksowa zmiana Rewitalizacja. Komplementarny proces. Kompleksowa zmiana Rewitalizacja to wyprowadzanie ze stanu kryzysowego obszarów zdegradowanych poprzez działania całościowe, obejmujące różne sfery życia. Sama definicja

Bardziej szczegółowo

STRATEGIA ROZWOJU KRAKOWA projekt

STRATEGIA ROZWOJU KRAKOWA projekt STRATEGIA ROZWOJU KRAKOWA 2030 projekt Strategia Rozwoju Krakowa 2030 (projekt) wizja i misja Nowa Wizja rozwoju Krakowa Kraków nowoczesna metropolia tętniąca kulturą, otwarta, bogata, bezpieczna i przyjazna,

Bardziej szczegółowo

Strategia Rozwoju Małopolski i finansowanie jej wdrożenia w ramach programu regionalnego w latach 2014 2020 Małgorzata Potocka-Momot

Strategia Rozwoju Małopolski i finansowanie jej wdrożenia w ramach programu regionalnego w latach 2014 2020 Małgorzata Potocka-Momot Strategia Rozwoju Małopolski i finansowanie jej wdrożenia w ramach programu regionalnego w latach 2014 2020 Małgorzata Potocka-Momot Urząd Marszałkowski Województwa Małopolskiego Departament Polityki Regionalnej

Bardziej szczegółowo

LOKALNY PROGRAM REWITALIZACJI MIASTA RUDA ŚLĄSKA DO ROKU 2030

LOKALNY PROGRAM REWITALIZACJI MIASTA RUDA ŚLĄSKA DO ROKU 2030 LOKALNY PROGRAM REWITALIZACJI MIASTA RUDA ŚLĄSKA DO ROKU 2030 Warsztat 1 Prowadzenie: prof. dr hab. Andrzej Klasik, dr Krzysztof Wrana, dr Adam Polko, mgr Marcin Budziński Fundacja Edukacji Przedsiębiorczej

Bardziej szczegółowo

Form-based Codes. Alternatywne metody planowania przestrzennego. Dr inż. arch. Michał Domińczak

Form-based Codes. Alternatywne metody planowania przestrzennego. Dr inż. arch. Michał Domińczak Form-based Codes Alternatywne metody planowania przestrzennego Dr inż. arch. Michał Domińczak Instytut Architektury i Urbanistyki Politechniki Łódzkiej Form-based Code [Kodeks form przestrzennych] Metoda

Bardziej szczegółowo

Aglomeracja Opolska w regionalnym system informacji przestrzennej. Opolskie w Internecie

Aglomeracja Opolska w regionalnym system informacji przestrzennej. Opolskie w Internecie Aglomeracja Opolska w regionalnym system informacji przestrzennej Opolskie w Internecie Podstawa prawna Realizacja projektu Opolskie w Internecie- system informacji przestrzennej i portal informacyjnopromocyjny

Bardziej szczegółowo

Dzielnice czyli MIASTO naszych marzeñ Czy wymarzone DZIELNICE będą automatycznie tworzyć nasze wymarzone MIASTO?

Dzielnice czyli MIASTO naszych marzeñ Czy wymarzone DZIELNICE będą automatycznie tworzyć nasze wymarzone MIASTO? Ewa Heczko-Hyłowa dr inż. arch./ Sieć Team Europe przy Komisji Europejskiej Dzielnice czyli MIASTO naszych marzeñ Czy wymarzone DZIELNICE będą automatycznie tworzyć nasze wymarzone MIASTO? Cele konferencji:

Bardziej szczegółowo

WPROWADZENIE DO DYSKUSJI PANELOWEJ PROF. WOJCIECH SUCHORZEWSKI

WPROWADZENIE DO DYSKUSJI PANELOWEJ PROF. WOJCIECH SUCHORZEWSKI WPROWADZENIE DO DYSKUSJI PANELOWEJ PROF. WOJCIECH SUCHORZEWSKI Politechnika Warszawska Transport w miastach w polityce Temat miasta i transport we wszystkich dokumentach dot. polityki wybrane: UE: Biała

Bardziej szczegółowo

WYZWANIA TERYTORIALNE ROZWOJU- KONCEPCJA PRZESTRZENNEGO ZAGOSPODAROWANIA KRAJU 2030

WYZWANIA TERYTORIALNE ROZWOJU- KONCEPCJA PRZESTRZENNEGO ZAGOSPODAROWANIA KRAJU 2030 WYZWANIA TERYTORIALNE ROZWOJU- KONCEPCJA PRZESTRZENNEGO ZAGOSPODAROWANIA KRAJU 2030 Magdalena Zagrzejewska, Naczelnik Wydziału Rozwoju Terytorialnego, Departament Koordynacji Polityki Strukturalnej WARSZAWA,

Bardziej szczegółowo

Konkurs Samorządowy Lider Zarządzania Razem dla Rozwoju.

Konkurs Samorządowy Lider Zarządzania Razem dla Rozwoju. Konkurs Samorządowy Lider Zarządzania 2015. Razem dla Rozwoju. Instrumenty wsparcia Inicjatywa współpracy 2014, Związek ZIT 2007, Rada Aglomeracji Poznańskiej Wspólne zarządzanie projektami Forma Współpracy

Bardziej szczegółowo

Strategia Zintegrowanego Rozwoju Łodzi 2020+

Strategia Zintegrowanego Rozwoju Łodzi 2020+ Strategia Zintegrowanego Rozwoju Łodzi 2020+ Strategia Zintegrowanego rozwoju Łodzi 2020+ będzie: odpowiedzią na długookresowe wyzwania rozwojowe, narzędziem planowania działań i inwestycji miejskich,

Bardziej szczegółowo

PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY PRZEZ SZWAJCARIĘ W RAMACH SZWAJCARSKIEGO PROGRAMU WSPÓŁPRACY Z NOWYMI KRAJAMI CZŁONKOWSKIMI UNII EUROPEJSKIEJ

PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY PRZEZ SZWAJCARIĘ W RAMACH SZWAJCARSKIEGO PROGRAMU WSPÓŁPRACY Z NOWYMI KRAJAMI CZŁONKOWSKIMI UNII EUROPEJSKIEJ Zrównoważony rozwój w strategii woj. wielkopolskiego wprowadzenie do części warsztatowej Patrycja Romaniuk, Związek Stowarzyszeń Polska Zielona Sieć Poznań, 04.03.2013 PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY PRZEZ SZWAJCARIĘ

Bardziej szczegółowo

WYZWANIA WSPÓŁCZESNEJ URBANISTYKI

WYZWANIA WSPÓŁCZESNEJ URBANISTYKI WYZWANIA WSPÓŁCZESNEJ URBANISTYKI W KREACJI MIASTA PRZYJAZNEGO MIESZKAŃCOM Konferencja: Rozwój metropolitalnego układu komunikacyjnego w Gdańsku Gdańsk, 23 marca 2015 r. arch. Marek Piskorski Dyrektor

Bardziej szczegółowo

WSTĘP MISJA I CELE KLASTRA

WSTĘP MISJA I CELE KLASTRA WSTĘP Dokument ten zawiera informacje na temat powołania do życia Klastra Rzecznego Mazovia. Ideą powstania takiego klastra na Mazowszu jest chęć przywrócenia transportu i turystyki na rzekach województwa

Bardziej szczegółowo

12.08.2014, Łódź. Szkolenie z zakresu krajowych Programów Operacyjnych na lata 2014-2020

12.08.2014, Łódź. Szkolenie z zakresu krajowych Programów Operacyjnych na lata 2014-2020 12.08.2014, Łódź Szkolenie z zakresu krajowych Programów Operacyjnych na lata 2014-2020 Program Operacyjny Infrastruktura i Środowisko 2014-2020 12.08.2014, Łódź PLAN PREZENTACJI 1. Opis Programu Operacyjnego

Bardziej szczegółowo

Wyzwania dla gospodarki przestrzennej w świetle najnowszych zmian prawnych

Wyzwania dla gospodarki przestrzennej w świetle najnowszych zmian prawnych Łukasz Mikuła Instytut Geografii Społeczno-Ekonomicznej i Gospodarki Przestrzennej UAM Wyzwania dla gospodarki przestrzennej w świetle najnowszych zmian prawnych Projekt częściowo finansowany przez Unię

Bardziej szczegółowo

Białystok jako ośrodek krajowy pełniący niektóre funkcje metropolitalne w Koncepcji Przestrzennego Zagospodarowania Kraju w perspektywie 20 lat

Białystok jako ośrodek krajowy pełniący niektóre funkcje metropolitalne w Koncepcji Przestrzennego Zagospodarowania Kraju w perspektywie 20 lat Białystok jako ośrodek krajowy pełniący niektóre funkcje metropolitalne w Koncepcji Przestrzennego Zagospodarowania Kraju w perspektywie 20 lat Toruń, 15-16 listopada 2012 r. dr Dariusz Piotrowski Joanna

Bardziej szczegółowo

Osie priorytetowe Gospodarka Innowacje Technologie Rozwój społeczeństwa informacyjnego Wsparcie gospodarki niskoemisyjnej

Osie priorytetowe Gospodarka Innowacje Technologie Rozwój społeczeństwa informacyjnego Wsparcie gospodarki niskoemisyjnej RPO WZ 2014-2020 Osie priorytetowe 1. Gospodarka Innowacje Technologie 2. Rozwój społeczeństwa informacyjnego 3. Wsparcie gospodarki niskoemisyjnej 4. Dostosowanie do zmian klimatu 5. Rozwój naturalnego

Bardziej szczegółowo

Jaka polityka miejska

Jaka polityka miejska Jaka polityka miejska wobec współczesnych procesów urbanizacyjnych? Iwona Sagan Iwona Sagan 29 lutego 2016 Problemy 1. Globalna urbanizacja i neoliberalny model gospodarki 2. Dylematy polityki miejskiej

Bardziej szczegółowo

Analiza wdrażania funduszy UE w Regionalnym Programie Operacyjnym Województwa Warmińsko-Mazurskiego pod kątem realizacji zasady zrównoważonego rozwoju

Analiza wdrażania funduszy UE w Regionalnym Programie Operacyjnym Województwa Warmińsko-Mazurskiego pod kątem realizacji zasady zrównoważonego rozwoju Analiza wdrażania funduszy UE w Regionalnym Programie Operacyjnym Województwa Warmińsko-Mazurskiego pod kątem realizacji zasady zrównoważonego rozwoju Olsztyn 2013-09-23 Regionalny Program Operacyjny Warmia

Bardziej szczegółowo

Tożsamość miast europejskich Komunikacja w miastach Osiedla mieszkaniowe Miasta małe i średniej wielkości Metropolie europejsk

Tożsamość miast europejskich Komunikacja w miastach Osiedla mieszkaniowe Miasta małe i średniej wielkości Metropolie europejsk SPIS TREŚCI WSTĘP... 13 Gospodarowanie przestrzenią... 13 Urbanistyka... 13 Zakres pojęcia gospodarka przestrzenna... 14 Urbanista... 15 Charakter podręcznika... 17 Rozdział I ŚRODOWISKO ZAMIESZKANIA...19

Bardziej szczegółowo

Rajmund Ryś Kierujący pracą Departamentu Polityki Przestrzennej Ministerstwo Rozwoju Regionalnego VI DZIEŃ URBANISTY, Poznań

Rajmund Ryś Kierujący pracą Departamentu Polityki Przestrzennej Ministerstwo Rozwoju Regionalnego VI DZIEŃ URBANISTY, Poznań RACJONALNE KSZTAŁTOWANIE PRZESTRZENI A FUNDUSZE EUROPEJSKIE - SZANSE I WYZWANIA Rajmund Ryś Kierujący pracą Departamentu Polityki Przestrzennej Ministerstwo Rozwoju Regionalnego VI DZIEŃ URBANISTY, Poznań

Bardziej szczegółowo

Zintegrowane zarządzanie zasobami wodnymi w Metropolii Poznań

Zintegrowane zarządzanie zasobami wodnymi w Metropolii Poznań Zintegrowane zarządzanie zasobami wodnymi w Metropolii Poznań Prof. UAM dr hab. Renata Graf Zakład Hydrologii I Gospodarki Wodnej, Instytut Geografii Fizycznej I Kształtowania Środowiska Przyrodniczego,

Bardziej szczegółowo

Joanna Kopczyńska Departament Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko

Joanna Kopczyńska Departament Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko Joanna Kopczyńska Departament Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko 1 22 grudnia 2014 Krajowa Strategia Rozwoju Regionalnego 2010-2020: Regiony, Miasta, Obszary Wiejskie, przyjęta przez Radę

Bardziej szczegółowo

Szymon Tumielewicz Departament Zrównoważonego Rozwoju i Współpracy Międzynarodowej

Szymon Tumielewicz Departament Zrównoważonego Rozwoju i Współpracy Międzynarodowej TWORZENIE PLANÓW ADAPTACJI DO ZMIAN KLIMATU W NAJWIĘKSZYCH MIASTACH W POLSCE Szymon Tumielewicz Departament Zrównoważonego Rozwoju i Współpracy Międzynarodowej Zagrożenia klimatyczne w Polsce - wzrost

Bardziej szczegółowo

Zielona Góra, 19 listopada 2014 r.

Zielona Góra, 19 listopada 2014 r. Zielona Góra, 19 listopada 2014 r. Wymiar terytorialny: Województwo Lubuskie, podobnie jak pozostałe regiony w Polsce, realizuje nową politykę regionalną z wykorzystaniem tzw. terytorialnego podejścia

Bardziej szczegółowo

Zwiększenie konkurencyjności regionu poprzez społeczną odpowiedzialność biznesu. Magdalena Woźniak - Miszewska Szczecin, 23-24 listopada 2011 r.

Zwiększenie konkurencyjności regionu poprzez społeczną odpowiedzialność biznesu. Magdalena Woźniak - Miszewska Szczecin, 23-24 listopada 2011 r. Zwiększenie konkurencyjności regionu poprzez społeczną odpowiedzialność biznesu Magdalena Woźniak - Miszewska Szczecin, 23-24 listopada 2011 r. Plan wystąpienia: 1. Cel główny 2. Centrum Obsługi Inwestorów

Bardziej szczegółowo

Jakie są wyniki dotychczasowych analiz bilansu otwarcia do zmiany Studium?

Jakie są wyniki dotychczasowych analiz bilansu otwarcia do zmiany Studium? Łódź, dnia 6 maja 2014 r. Materiał prasowy przygotowany przez Miejską Pracownię Urbanistyczną w Łodzi w związku z prezentacją 29 kwietnia 2014 r. na sesji Rady Miejskiej w Łodzi materiału dotyczącego prac

Bardziej szczegółowo

Strategia Rozwoju Miasta - Piotrków Trybunalski 2020

Strategia Rozwoju Miasta - Piotrków Trybunalski 2020 Strategia Rozwoju Miasta - Piotrków Trybunalski 2020 Kontekst otoczenia strategicznego Piotrków Trybunalski, 05 listopada 2013 r. Polityka spójności 2014-2020 Propozycja KE, aby strategie stały się warunkiem

Bardziej szczegółowo

Wymiar miejski w Regionalnym Programie Operacyjnym Województwa Śląskiego na lata oraz w perspektywie Katowice, 12 lutego 2009 r.

Wymiar miejski w Regionalnym Programie Operacyjnym Województwa Śląskiego na lata oraz w perspektywie Katowice, 12 lutego 2009 r. Wymiar miejski w Regionalnym Programie Operacyjnym Województwa Śląskiego na lata 2007-2013 oraz w perspektywie 2013+ Katowice, 12 lutego 2009 r. Charakterystyka województwa śląskiego najwyŝsza w kraju

Bardziej szczegółowo

ZAŁOŻENIA PROGRAMOWE STRATEGII ROZWOJU OBSZARÓW ŚLĄSKIEGO DO ROKU 2030 WIEJSKICH WOJEWÓDZTWA

ZAŁOŻENIA PROGRAMOWE STRATEGII ROZWOJU OBSZARÓW ŚLĄSKIEGO DO ROKU 2030 WIEJSKICH WOJEWÓDZTWA ZAŁOŻENIA PROGRAMOWE STRATEGII ROZWOJU OBSZARÓW WIEJSKICH WOJEWÓDZTWA ŚLĄSKIEGO DO ROKU 2030 dr Krzysztof Wrana Doradca strategiczny ds. Strategii Rozwoju Obszarów Wiejskich Województwa Śląskiego do roku

Bardziej szczegółowo

STUDIUM UWARUNKOWAŃ I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO MIASTA ŁODZI UWARUNKOWANIA. Projekt Studium 2016

STUDIUM UWARUNKOWAŃ I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO MIASTA ŁODZI UWARUNKOWANIA. Projekt Studium 2016 STUDIUM UWARUNKOWAŃ I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO MIASTA ŁODZI UWARUNKOWANIA Projekt Studium 2016 Strategia zintegrowanego rozwoju Łodzi 2020+ Strategia przestrzennego rozwoju Łodzi 2020+

Bardziej szczegółowo

REALIZACJA INWESTYCJI DROGOWYCH W ZAŁOŻENIACH PROJEKTU PLANU ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO WOJEWÓDZTWA WIELKOPOLSKIEGO. WIELKOPOLSKA 2020+

REALIZACJA INWESTYCJI DROGOWYCH W ZAŁOŻENIACH PROJEKTU PLANU ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO WOJEWÓDZTWA WIELKOPOLSKIEGO. WIELKOPOLSKA 2020+ REALIZACJA INWESTYCJI DROGOWYCH W ZAŁOŻENIACH PROJEKTU PLANU ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO WOJEWÓDZTWA WIELKOPOLSKIEGO. WIELKOPOLSKA 2020+ TOMASZ KUŹNIAR WIELKOPOLSKIE BIURO PLANOWANIA PRZESTRZENNEGO

Bardziej szczegółowo

Polska Sieć Najciekawszych Wsi europejski pomysł i nowa idea w odnowie wsi. Ryszard Wilczyński Wojewoda Opolski

Polska Sieć Najciekawszych Wsi europejski pomysł i nowa idea w odnowie wsi. Ryszard Wilczyński Wojewoda Opolski Polska Sieć Najciekawszych Wsi europejski pomysł i nowa idea w odnowie wsi Ryszard Wilczyński Wojewoda Opolski Rekomendacje dla odnowy wsi, jako metody rozwoju: budowanie specjalizacji, łączenie potencjałów

Bardziej szczegółowo

Podstawy procesu programowania perspektywy finansowej 2014-2020. Konsultacje społeczne Gliwice, 24 maja 2013 r.

Podstawy procesu programowania perspektywy finansowej 2014-2020. Konsultacje społeczne Gliwice, 24 maja 2013 r. Podstawy procesu programowania perspektywy finansowej 2014-2020 Konsultacje społeczne Gliwice, 24 maja 2013 r. Uwarunkowania programowe Unia Europejska Strategia Europa 2020 Pakiet legislacyjny dla Polityki

Bardziej szczegółowo

Rola roweru w polityce transportowej Polski i UE. Dr inż. Tadeusz Kopta Departament Studiów GDDKiA tkopta@krakow.gddkia.gov.pl

Rola roweru w polityce transportowej Polski i UE. Dr inż. Tadeusz Kopta Departament Studiów GDDKiA tkopta@krakow.gddkia.gov.pl Rola roweru w polityce transportowej Polski i UE Dr inż. Tadeusz Kopta Departament Studiów GDDKiA tkopta@krakow.gddkia.gov.pl Cambridge - 27% Berno 15% Ferara 31% Fryburg 20% Bazylea 23% Berno 15% Amsterdam

Bardziej szczegółowo

Zintegrowane Inwestycje Terytorialne a zrównoważone gospodarowanie przestrzenią. Paweł Trębacz, WA PW

Zintegrowane Inwestycje Terytorialne a zrównoważone gospodarowanie przestrzenią. Paweł Trębacz, WA PW Zintegrowane Inwestycje Terytorialne a zrównoważone gospodarowanie przestrzenią Paweł Trębacz, WA PW Spójność terytorialna Traktat Lizboński, 2007 r. Unia wspiera spójność gospodarczą, społeczną i terytorialną

Bardziej szczegółowo

Inicjatywy Wspólnotowe

Inicjatywy Wspólnotowe Inicjatywy Wspólnotowe INTERREG III Podstawowe informacje i dokumenty AUTOR: DOMINIKA RARÓG-OŚLIŹLOK 1.06.2004 Opracowano na podstawie informacji z Urzędu Marszałkowskiego w Katowicach, MGPiPS oraz stron

Bardziej szczegółowo

W kierunku zrównoważonej mobilności Warszawy

W kierunku zrównoważonej mobilności Warszawy Seminarium Jakośd powietrza a ochrona klimatu synergia działao W kierunku zrównoważonej mobilności Warszawy dr inż. Andrzej Brzeziński 9 czerwca 2015 r Ministerstwo Środowiska WSTĘP 1) WSTĘP- STRATEGIE

Bardziej szczegółowo

Regietów, 20 stycznia 2010

Regietów, 20 stycznia 2010 OPRACOWANIE STRATEGII ROZWOJU TRANSPORTU WOJEWÓDZTWA MAŁOPOLSKIEGO NA LATA 2010-2030 2030 Regietów, 20 stycznia 2010 PLAN PREZENTACJI Część I: Rola Strategii Rozwoju Transportu w planowaniu systemu transportowego

Bardziej szczegółowo

Gdańsk w nowej perspektywie. zagospodarowania przestrzennego. Raport z debat (kwiecień-czerwiec 2015)

Gdańsk w nowej perspektywie. zagospodarowania przestrzennego. Raport z debat (kwiecień-czerwiec 2015) Gdańsk w nowej perspektywie Porozmawiajmy o Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego Raport z debat (kwiecień-czerwiec 2015) Zagadnienia wprowadzające Partycypacja społeczna w planowaniu

Bardziej szczegółowo

Aktualizacja Strategii Rozwoju Krakowa 2030 Warsztat: Inteligentna / nowoczesna metropolia. Moderator: Aleksander Noworól 12 maja 2014

Aktualizacja Strategii Rozwoju Krakowa 2030 Warsztat: Inteligentna / nowoczesna metropolia. Moderator: Aleksander Noworól 12 maja 2014 Aktualizacja Strategii Rozwoju Krakowa 2030 Warsztat: Inteligentna / nowoczesna metropolia Moderator: Aleksander Noworól 12 maja 2014 Ramowymi celami aktualizacji dokumentu Strategii jest przygotowanie

Bardziej szczegółowo

Program HORYZONT 2020 w dziedzinie transportu

Program HORYZONT 2020 w dziedzinie transportu Program HORYZONT 2020 w dziedzinie transportu Rafał Rowiński, Przedstawicielstwo Komisji Europejskiej w Polsce Inwestycje w badania i rozwój są jednym ze sposobów wyjścia z kryzysu gospodarczego. Średni

Bardziej szczegółowo

Rewitalizacja na obszarach mieszkaniowych i o mieszanych funkcjach problemy obszarów

Rewitalizacja na obszarach mieszkaniowych i o mieszanych funkcjach problemy obszarów Rewitalizacja na obszarach mieszkaniowych i o mieszanych funkcjach problemy obszarów Obszary mieszkaniowe obszary o dominującej funkcji mieszkaniowej ( blokowiska ) obszary z przeważającą funkcją mieszkaniową

Bardziej szczegółowo

Brief załącznik nr 2 do umowy

Brief załącznik nr 2 do umowy Brief załącznik nr 2 do umowy Definicja: System Informacji Miejskiej (SIM) to system jednolitych pod względem wizualnym, architektonicznym i konstrukcyjnym nośników przekazujących informacje o charakterze

Bardziej szczegółowo

Uw a r u n k o w a n i a r o z w o j u Do l n e g o Śl ą s k a. Redaktor naukowy Teresa Kupczyk

Uw a r u n k o w a n i a r o z w o j u Do l n e g o Śl ą s k a. Redaktor naukowy Teresa Kupczyk Uw a r u n k o w a n i a r o z w o j u Do l n e g o Śl ą s k a w perspektywie roku 2020 Redaktor naukowy Teresa Kupczyk Wrocław 2010 Spis treści Wprowadzenie...7 1. Szanse i zagrożenia dla rozwoju Polski

Bardziej szczegółowo

Rowerowa sieć partycypacji społecznej w polityce transportowej. Polityka rowerowa w polskich miastach Wnioski i rekomendacje

Rowerowa sieć partycypacji społecznej w polityce transportowej. Polityka rowerowa w polskich miastach Wnioski i rekomendacje Rowerowa sieć partycypacji społecznej w polityce transportowej Polityka rowerowa w polskich miastach Wnioski i rekomendacje Cezary Grochowski Wrocławska Inicjatywa Rowerowa Miasta dla Rowerów Obszar badania

Bardziej szczegółowo

Współpraca miast i gmin Szczecińskiego Obszaru Metropolitalnego w zakresie integracji transportu publicznego

Współpraca miast i gmin Szczecińskiego Obszaru Metropolitalnego w zakresie integracji transportu publicznego Współpraca miast i gmin Szczecińskiego Obszaru Metropolitalnego w zakresie integracji transportu publicznego Szczecin, październik 2013 Gmina Miasto Szczecin Województwo Zachodniopomorskie Powiat Policki

Bardziej szczegółowo

- STAN - ZADANIA - PLANY

- STAN - ZADANIA - PLANY POLITYKA PRZESTRZENNA MIASTA PIŁY - STAN - ZADANIA - PLANY Informacja przedstawiona przez Prezydenta Miasta Piły na IX Sesji Rady Miasta Piły w dniu 31 maja 2011r., (pkt 20 porządku obrad, druk nr 90).

Bardziej szczegółowo

ZINTEGROWANY ROZWÓJ PRZEWORSKO- DYNOWSKIEGO OBSZARU WSPARCIA

ZINTEGROWANY ROZWÓJ PRZEWORSKO- DYNOWSKIEGO OBSZARU WSPARCIA ZINTEGROWANY ROZWÓJ PRZEWORSKO- DYNOWSKIEGO OBSZARU WSPARCIA projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Operacyjnego Pomoc Techniczna

Bardziej szczegółowo

Załącznik 1: przykłady projektów 1 INTERREG IVC

Załącznik 1: przykłady projektów 1 INTERREG IVC Załącznik 1: przykłady projektów 1 INTERREG IVC 1 Fragment z Punktu 5 Programu Operacyjnego INTERREG IVC Przykłady projektów w ramach 1 Priorytetu Innowacje oraz gospodarka oparta na wiedzy Innowacyjność

Bardziej szczegółowo

POLITYKA SPÓJNOŚCI na lata

POLITYKA SPÓJNOŚCI na lata ZINTEGROWANE INWESTYCJE TERYTORIALNE POLITYKA SPÓJNOŚCI na lata 2014-2020 Komisja Europejska przyjęła propozycje ustawodawcze dotyczące polityki spójności na lata 2014-2020 w październiku 2011 roku Niniejszy

Bardziej szczegółowo

Prof. Dr. Peter Dehne PRZEMIANY DEMOGRAFICZNE I ROZWÓJ PRZESTRZENNY W POLSKO- NIEMIECKIM REGIONIE PRZYGRANICZNYM

Prof. Dr. Peter Dehne PRZEMIANY DEMOGRAFICZNE I ROZWÓJ PRZESTRZENNY W POLSKO- NIEMIECKIM REGIONIE PRZYGRANICZNYM Prof. Dr. Peter Dehne PRZEMIANY DEMOGRAFICZNE I ROZWÓJ PRZESTRZENNY W POLSKO- NIEMIECKIM REGIONIE PRZYGRANICZNYM VI Konferencja Transgraniczna Nasze pogranicze. Między wizją a praktyką zbiór rekomendacji

Bardziej szczegółowo

Działania Rządu na rzecz CSR w Polsce. Zespół do spraw Społecznej Odpowiedzialności Przedsiębiorstw

Działania Rządu na rzecz CSR w Polsce. Zespół do spraw Społecznej Odpowiedzialności Przedsiębiorstw Działania Rządu na rzecz CSR w Polsce 2 Trendy yglobalne Globalizacja Zmiany demograficzne Zmiany klimatu WYZWANIE: Konieczność budowania trwałych podstaw wzrostu umożliwiających realizację aspiracji rozwojowych

Bardziej szczegółowo

PIASKI POŁUDNIE JEDNOSTKA: 33

PIASKI POŁUDNIE JEDNOSTKA: 33 33. PIASKI POŁUDNIE JEDNOSTKA: 33 POWIERZCHNIA: NAZWA: 327.11 ha PIASKI POŁUDNIE KIERUNKI ZMIAN W STRUKTURZE PRZESTRZENNEJ Istniejąca zabudowa mieszkaniowa jednorodzinna do utrzymania i uzupełnienia, z

Bardziej szczegółowo

WARSZAWA TRANSPORT. Polityka Transportowa Warszawy. Seminarium Jakość powietrza a ochrona klimatu synergia działań 09 czerwca 2015 r.

WARSZAWA TRANSPORT. Polityka Transportowa Warszawy. Seminarium Jakość powietrza a ochrona klimatu synergia działań 09 czerwca 2015 r. Polityka Transportowa Warszawy Seminarium Jakość powietrza a ochrona klimatu synergia działań 09 czerwca 2015 r. WARSZAWA TRANSPORT Tadeusz Bartosiński Biuro Drogownictwa i Komunikacji Urzędu m.st. Warszawy

Bardziej szczegółowo

Zakres terminologiczny obszarów specjalnych w dokumentach planistycznych i strategicznych. Wrocław, grudzień 2012 r.

Zakres terminologiczny obszarów specjalnych w dokumentach planistycznych i strategicznych. Wrocław, grudzień 2012 r. Zakres terminologiczny obszarów specjalnych w dokumentach planistycznych i strategicznych Wrocław, grudzień 2012 r. WPROWADZENIE Obszary strategicznej interwencji OBSZARY PROBLEMOWE 1.Koncepcja Przestrzennego

Bardziej szczegółowo

! Specjalny mechanizm zarządzania publicznego dla obszaru więcej niż jednej jednostki zasadniczego podziału terytorialnego nastawiony na wspólne

! Specjalny mechanizm zarządzania publicznego dla obszaru więcej niż jednej jednostki zasadniczego podziału terytorialnego nastawiony na wspólne ! Specjalny mechanizm zarządzania publicznego dla obszaru więcej niż jednej jednostki zasadniczego podziału terytorialnego nastawiony na wspólne programowanie rozwoju oraz wykonywanie zadań publicznych

Bardziej szczegółowo

STRATEGIE ROZWOJU GOSPODARCZEGO MIAST W POLSCE

STRATEGIE ROZWOJU GOSPODARCZEGO MIAST W POLSCE STRATEGIE ROZWOJU GOSPODARCZEGO MIAST W POLSCE Janusz Szewczuk Katowice, Grudzień 2008 ROZWÓJ GOSPODARCZY MIAST Czym jest rozwój gospodarczy? Jak mierzyć rozwój gospodarczy? Stan gospodarki polskich miast

Bardziej szczegółowo

Konsultacje społeczne projektu Lokalnego Programu Rewitalizacji m.st. Warszawy na lata

Konsultacje społeczne projektu Lokalnego Programu Rewitalizacji m.st. Warszawy na lata Konferencja Rewitalizacja szansą rozwoju miasta Warszawy 30 czerwca 2006r Konsultacje społeczne projektu Lokalnego Programu Rewitalizacji m.st. Warszawy na lata 2005-2013 1. Czy Państwa zdaniem Warszawa

Bardziej szczegółowo

CIVITAS National Networks

CIVITAS National Networks CiVITAS 2 CIVITAS National Networks Existing Networks CIVINET España & Portugal CIVINET Francophone CIVINET Italia CIVINET Slovenija & Croatia CIVINET UK & Ireland New Networks CIVINET Hungary CIVINET

Bardziej szczegółowo