Pan CEZARY GRABARCZYK MINISTER SPRAWIEDLIWOŚCI

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Pan CEZARY GRABARCZYK MINISTER SPRAWIEDLIWOŚCI"

Transkrypt

1 KRAJOWA RADA KURATORÓW WARSZAWA Warszawa, 21 stycznia 2015 roku Warszawa, Al. Ujazdowskie 11 tel.: , , KRK 5/IV/2015 Pan CEZARY GRABARCZYK MINISTER SPRAWIEDLIWOŚCI Warszawa, Al. Ujazdowskie 11 Krajowa Rada Kuratorów wykonując swoje ustawowe zadania wynikające z przepisu art. 46 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. (Dz. U nr 98, poz. 1071), uprzejmie przekazuje opinię do projektu założeń projektu ustawy o zmianie ustawy- Kodeks rodzinny i opiekuńczy z 23 września 2014 roku. Poniższe uwagi są przejawem troski środowiska zawodowych kuratorów sądowych o podejmowanie działań zmierzających do poprawy funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości, także w odniesieniu do roli i zadań Kuratorskiej Służby Sądowej. W przedstawionym projekcie założeń dostrzegalna jest troska, ażeby proponowane rozwiązania uwzględniały zmiany w stosunkach społecznych jakie zaistniały w naszym kraju w okresie ostatnich kilkunastu lat w zakresie przenikania się tradycyjnych ról społecznych i zacierania granic pomiędzy nimi, także w kwestiach dotyczących postaw rodzicielskich. Przedstawione rozwiązania uwzględniają postulaty wielu grup społecznych zainteresowanych uregulowaniem tej materii prawa rodzinnego w sposób zbieżny z Konwencją o Prawach Dziecka i Kartą Praw Podstawowych Unii Europejskiej. Są one niezwykle ważne dla prawidłowego kształtowania stosunków społecznych w zakresie odpowiedzialnego rodzicielstwa. Zmierzają do zapewnienia możliwie równorzędnej obecności obojga rodziców w życiu i wychowaniu dziecka, w sytuacji 1

2 rozwodu lub życia w rozłączeniu. Wynikają z potrzeby dbałości o dobro dziecka i ochronę jego pozycji, pomimo konfliktu pomiędzy rodzicami. Proponowane zmiany powinny wpłynąć pozytywnie na wyrównanie pozycji obojga rodziców w zakresie sprawowania opieki i wychowania wspólnych dzieci. Należy również oczekiwać, że ich nadrzędnym celem jest dążenie do ograniczenia konfliktów pomiędzy rodzicami w kwestiach związanych z opieką i wychowaniem dzieci, a w szczególności przeciwdziałaniu wykorzystywania dziecka jako instrumentu w walce przeciwko drugiemu z rodziców. Krajowa Rada Kuratorów pragnie podkreślić, że co do zasady pozostawienie obydwojgu rodzicom prawa do wykonywania władzy rodzicielskiej po orzeczeniu rozwodu jest słuszna, a automatyzm w zakresie orzekania o jej ograniczeniu temu z rodziców, który nie sprawuje bezpośredniej pieczy nad małoletnimi dziećminiewskazany. Uzasadnione jest, ażeby ingerencja sądu w sposób wykonywania władzy rodzicielskiej poprzez jej ograniczenie (czy też pozbawienie), następowała wyłącznie na zasadach ogólnych, to jest w sytuacji zagrożenia dobra dziecka, rażącego nadużywania władzy rodzicielskiej, czy też rażącego jej zaniedbywania (także poprzez długotrwały i uporczywy brak zainteresowania osobą dziecka). Pragniemy jednak zauważyć, że choć używany termin ograniczenie może mieć wydźwięk pejoratywny, to w sytuacji, gdy po orzeczeniu rozwodu rodzice zamieszkują w rozdzieleniu ich udział w wychowaniu dziecka i zaspokajaniu jego potrzeb jest różny. Aktywność każdego z rodziców jest przede wszystkim konsekwencją tego, który z nich sprawuje bezpośrednią pieczę nad małoletnim dzieckiem. Rola rodzica, który pieczy takiej nie sprawuje jest w sposób oczywisty ograniczona z przyczyn od niego niezależnych, lecz wynikających z zamieszkiwania w rozdzieleniu od dziecka. Nie ma jednak niczego wspólnego z instytucją ograniczenia prawa do wykonywania władzy rodzicielskiej wynikającą z wydania zarządzeń opiekuńczych uwzględnionych art krio. Dotychczasowe doświadczenia wskazują, że bardzo często strony postępowania o rozwód, separację, czy też toczącego się na podstawie przepisów art. 107 krio. są ze sobą znacząco skonfliktowane, a osią tego konfliktu są także kwestie związane z wykonywaniem władzy rodzicielskiej. Nagminnie dochodzi do sytuacji, w których małoletnie dzieci są w tych konfliktach traktowane w sposób instrumentalny 2

3 i przedmiotowy, poddawane nieuprawnionym wpływom ze strony rodziców, czy też zawłaszczane, izolowane od drugiego rodzica, bądź krzywdzone emocjonalne poprzez inne, całkowicie niedopuszczalne zachowania osób dorosłych. Dlatego też, w celu zminimalizowania ryzyka wystąpienia elementów konfliktogennych koniecznym wydaje się, ażeby każdorazowo sąd orzekał co najmniej o miejscu zamieszkania dziecka (w sposób tożsamy z miejscem zamieszkania tego z rodziców, któremu powierzone zostanie sprawowanie bezpośredniej pieczy nad osobą dziecka), a także kontaktach tego z rodziców, który pieczy takiej nad dzieckiem sprawował nie będzie. Także w przypadku orzeczeń o pieczy naprzemiennej. W pełni uzasadnionym jest ujednolicenie praktyki, tak aby każdorazowo kwestie te znalazły odzwierciedlenie w orzeczeniach sądu zapadających w sprawach o rozwód i separację, a także tych wydawanych w oparciu o przepisy art. 107 krio. Bez wątpienia inicjatywa w zakresie określenia sposobu wykonywania władzy rodzicielskiej i kontaktów z dzieckiem winna spoczywać przede wszystkim na rodzicach. Dlatego też, rodzice każdorazowo przed wyznaczeniem terminu pierwszego posiedzenia sądu winni przedstawić propozycję takiego porozumienia, niezależnie od tego czy zawarte w nim rozwiązania będą ze sobą spójne, czy też rozbieżne (proponujemy modyfikację brzmienia art kpc. i odpowiednie zapisy w znowelizowanym brzmieniu art. 58 krio. i 107 krio.). Prawdopodobnym jest, że niewielka liczba dotychczas zawartych porozumień w sprawach o rozwód i separację wynika z niewiedzy stron o możliwości przedstawienia takiego porozumienia. W przypadku rodziców, którzy nie byli w stanie osiągnąć porozumienia uzasadnionym wydaje się, ażeby każdorazowo sąd przedstawiał im propozycję jego wypracowania poprzez udział w mediacji. Jednakże, wprowadzenie obligatoryjności udziału w mediacji może budzić wątpliwości, w szczególności ze względu na to, że jedną z jej elementarnych zasad jest dobrowolność. Porozumienie, czy też orzeczenie o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej winno być przede wszystkim zbieżne z dobrem dziecka, stąd koniecznością wydaje się uzyskanie jego stanowiska w tej kwestii. Przeprowadzenie tej czynności wymaga uwzględnienia takich czynników jak poziomu rozwoju intelektualnego i emocjonalnego dziecka, a przede wszystkim zdolności do wyrażenia przez nie takiego stanowiska. Dlatego też, Krajowa Rada Kuratorów postuluje, ażeby w przypadku dzieci poniżej 3

4 13 roku życia stanowisko takie było odbierane przez biegłego psychologa, bądź przy jego udziale. Kompetencje w tym zakresie mogłyby zostać nadane również Rodzinnym Ośrodkom Diagnostyczno- Konsultacyjnym, przy uwzględnieniu w przepisach rangi ustawy delegacji do wydania szczegółowego rozporządzenia w sprawie warunków i sposobu odbierania stanowiska, a także wykonywania na zlecenie sądu badań małoletnich dzieci dla potrzeb postępowania w sprawach opiekuńczych, o rozwód i separację, a także sporządzania na ich podstawie opinii (obecnie kwestie te nie są unormowane i istnieją w tym zakresie bardzo różnorodne praktyki). W aktualnym stanie prawnym Rodzinne Ośrodki Diagnostyczno- Konsultacyjne nie są uprawnione do wykonywania na zlecanie sądu badań w sprawach opiekuńczych (vide: stanowisko Biura Spraw Konstytucyjnych Prokuratury Generalnej RP wyrażone w piśmie z 17 kwietnia 2013 roku, oznaczonym PG VIII TKw 38/12, stanowisko Rzecznika Praw Obywatelskich wyrażone w piśmie z 14 lutego 2013 roku, oznaczone RPO IV11/MK, stanowisko Ministerstwa Sprawiedliwości wyrażone w piśmie z 25 kwietnia 2013 roku, oznaczonym DSO-I /13/2). W przypadku porozumień o wykonywaniu władzy rodzicielskiej i kontaktach z dzieckiem zatwierdzonych przez sąd i ocenionych jako zbieżne z dobrem dziecka, wydaje się celowym, ażeby ich treść została przeniesiona do końcowego orzeczenia w sprawach o rozwód i separację, a także w postępowaniach prowadzonych na podstawie przepisów art. 107 krio., tak aby w przypadku ich nieprzestrzegania możliwym było zastosowanie przez analogię środków uwzględnionych w art kpc. Celowe jest rozważenie możliwości wprowadzenia rozwiązania, w którym wypracowane przez rodziców porozumienie w sprawie wykonywania władzy rodzicielskiej i kontaktów z dzieckiem obowiązywałoby już w ramach zabezpieczenia na czas trwania postępowania, co pozwoliłoby zweryfikować jego funkcjonowanie i przestrzeganie przez strony. Należy podkreślić, że konieczność wnikliwego rozpoznania sytuacji opiekuńczej i wychowawczej dzieci dla potrzeb postępowania w sprawach o rozwód, separację, a także tych prowadzonych w oparciu o przepisy art. 107 krio. z dużym prawdopodobieństwem skutkowała będzie dalszym wzrostem liczby wywiadów środowiskowych wykonywanych przez zawodowych kuratorów sądowych wykonujących orzeczenia w sprawach rodzinnych i nieletnich. Niosła za sobą będzie 4

5 również wzrost wydatków na wynagrodzenia dla biegłych za opinie sporządzane dla potrzeb tych postępowań. Reasumując, Krajowa Rada Kuratorów postuluje: 1. Zaniechanie automatycznego ograniczania prawa do wykonywania władzy rodzicielskiej w sprawach o rozwód, separację, a także tych prowadzonych na podstawie art. 107 krio., jednemu z rodziców o ile nie wynika to z potrzeby wydania zarządzeń opiekuńczych w sytuacji zagrożenia dobra dziecka, o której mowa w art krio. 2. Wprowadzenie obligatoryjności przedstawienia sądowi przez rodziców propozycji porozumienia o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej i kontaktach z dzieckiem w toku postępowania o rozwód, separację, prowadzonych na podstawie art. 107 krio. 3. Rozważenie możliwości wprowadzenia porozumienia o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej także dla potrzeb wydania zabezpieczenia na czas trwania postępowania we wskazanych powyżej kategoriach spraw. 4. Szersze wykorzystanie instytucji mediacji w sprawach dotyczących władzy rodzicielskiej i kontaktów z dzieckiem, w szczególności poprzez nałożenie na sędziego obowiązku każdorazowego przedstawienia rodzicom, którzy nie osiągnęli porozumienia w tych kwestiach, bądź przedstawione przez nich porozumienie nie zostały przez sąd zaakceptowane, propozycji wypracowania go w toku mediacji. 5. Wprowadzenie rozwiązań dla pełnego wykorzystania przez sąd możliwości wysłuchania dziecka w sposób dający gwarancję, że przy czynności tej nie zostanie naruszone jego dobro- w szczególności poprzez dokonanie jej przy udziale biegłego psychologa (rozważyć należy możliwość zawarcia delegacji ustawowej do wydania rozporządzenia określającego przebieg, warunki i sposób wykonania tej czynności). 6. Zniwelowanie ryzyka wystąpienia konfliktów stanowiących zagrożenie dla instrumentalnego potraktowania dziecka poprzez zachowanie obligatoryjności uwzględniania w orzeczeniach kończących postępowanie 5

6 w sprawach o rozwód, separację, a także tych prowadzonych na podstawie art. 107 krio., o miejscu zamieszkania dziecka i jego kontaktach z tym z rodziców, którego bezpośredniej pieczy nie będzie ono podlegało (jeśli rodzice nie będą w stanie wypracować porozumienia, a o wszelakich kwestiach związanych z wykonywaniem władzy rodzicielskiej będzie orzekał sąd, uzasadnionym wydaje się, ażeby w orzeczeniu uwzględnione zostały wszystkie elementy jej dotyczące, również w kwestiach dotyczących podejmowania ważnych decyzji dotyczących osoby dziecka, wykraczających poza zakres zwykłej pieczy, wynikającej z potrzeby wykonywania codziennych obowiązków związanych z osobą dziecka). 7. Przyjęcie zasady, że w przypadku wypracowania przez rodziców porozumienia, którego unormowania nie będę budziły wątpliwości sądu, że mogą być one sprzeczne z dobrem dziecka, jego treść zostanie uwzględniona w orzeczeniu kończącym postępowanie o rozwód, separację, bądź prowadzone na podstawie art. 107 krio. Przewodniczący Krajowej Rady Kuratorów Henryk Pawlaczyk 6

PETYCJA. Prawo dzieci do obojga rodziców

PETYCJA. Prawo dzieci do obojga rodziców Stowarzyszenie Dla Dobra Dziecka Plac Zamkowy 3/9 62-500 Konin Konin, 6 grudnia 2015 Szanowny Pan Zbigniew Ziobro Minister Sprawiedliwości PETYCJA Prawo dzieci do obojga rodziców Działając na podstawie

Bardziej szczegółowo

SENAT RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VIII KADENCJA SPRAWOZDANIE

SENAT RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VIII KADENCJA SPRAWOZDANIE SENAT RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VIII KADENCJA Warszawa, dnia 17 grudnia 2014 r. Druk nr 757 S SPRAWOZDANIE KOMISJI USTAWODAWCZEJ, KOMISJI PRAW CZŁOWIEKA, PRAWORZĄDNOŚCI I PETYCJI, KOMISJI RODZINY, POLITYKI

Bardziej szczegółowo

Opinia. do ustawy o zmianie ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz ustawy Kodeks postępowania cywilnego. (druk nr 920)

Opinia. do ustawy o zmianie ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz ustawy Kodeks postępowania cywilnego. (druk nr 920) Warszawa, 10 czerwca 2015 r. Opinia do ustawy o zmianie ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz ustawy Kodeks postępowania cywilnego (druk nr 920) I. Cel i przedmiot ustawy Nowelizacja ustawy z dnia 25

Bardziej szczegółowo

ROZSTRZYGNIĘCIA SĄDÓW W ZAKRESIE WŁADZY RODZICIELSKIEJ I KONTAKTÓW SYTUACJI KONFLIKTÓW MIĘDZY RODZICAMI. SSO Maria Prusinowska

ROZSTRZYGNIĘCIA SĄDÓW W ZAKRESIE WŁADZY RODZICIELSKIEJ I KONTAKTÓW SYTUACJI KONFLIKTÓW MIĘDZY RODZICAMI. SSO Maria Prusinowska ROZSTRZYGNIĘCIA SĄDÓW W ZAKRESIE WŁADZY RODZICIELSKIEJ I KONTAKTÓW SYTUACJI KONFLIKTÓW MIĘDZY RODZICAMI SSO Maria Prusinowska WŁADZA RODZICIELSKA WEDŁUG KODEKSU RODZINNEGO I OPIEKUŃCZEGO Art. 93 1. Kro

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA SENATU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. z dnia 9 stycznia 2015 r.

UCHWAŁA SENATU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. z dnia 9 stycznia 2015 r. UCHWAŁA SENATU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ z dnia 9 stycznia 2015 r. w sprawie wniesienia do Sejmu projektu ustawy o zmianie ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz ustawy Kodeks postępowania cywilnego

Bardziej szczegółowo

Pani dr hab. Monika Zbrojewska Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Sprawiedliwości Warszawa, Al. Ujazdowskie 11

Pani dr hab. Monika Zbrojewska Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Sprawiedliwości Warszawa, Al. Ujazdowskie 11 KRAJOWA RADA KURATORÓW WARSZAWA Warszawa; dnia 30 kwietnia 2015 roku 00-950 Warszawa, Al. Ujazdowskie 11 e-mail: krajowarada.kuratorow@o2.pl KRK 30/IV/2015 Pani dr hab. Monika Zbrojewska Podsekretarz Stanu

Bardziej szczegółowo

Marek Biernacki. Rzecznik Praw Dziecka. Marek Michalak. Minister Sprawiedliwości

Marek Biernacki. Rzecznik Praw Dziecka. Marek Michalak. Minister Sprawiedliwości Marek Michalak Pan ZSRI5OO42O 14/KW Praw Dziecka brakiem realizacji prawa dziecka do kontaktu z obojgiem rodziców, proszę działań legislacyjnych. mających na celu zabezpieczenie praw i dobra dzieci w tym

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego

UCHWAŁA składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego Sygn. akt III CZP 72/11 UCHWAŁA składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 5 czerwca 2012 r. SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Wojciech Katner SSN Anna Owczarek SSN Henryk

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE. SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Antoni Górski SSN Grzegorz Misiurek (sprawozdawca) Protokolant Iwona Budzik

POSTANOWIENIE. SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Antoni Górski SSN Grzegorz Misiurek (sprawozdawca) Protokolant Iwona Budzik Sygn. akt III CZP 109/08 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 20 listopada 2008 r. SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Antoni Górski SSN Grzegorz Misiurek (sprawozdawca) Protokolant Iwona

Bardziej szczegółowo

ROZWÓD, A OPIEKA NAD DZIECKIEM. Czym jest władza rodzicielska?

ROZWÓD, A OPIEKA NAD DZIECKIEM. Czym jest władza rodzicielska? Marlena Dawidowicz, Robert Cisek Recenzja: dr Grzegorz Trojanowski ROZWÓD, A OPIEKA NAD DZIECKIEM Rozwód jako trwały i zupełny rozkład pożycia małżeńskiego skutkuje nie tylko zmianą sytuacji między samymi

Bardziej szczegółowo

Początkowo prawo do kontaktów było przyznane rodzicom. W uchwale z. dnia 14 czerwca 1988 r. (III CZP 42/88, LexisNexis nr , OSNCP 1989, nr 10,

Początkowo prawo do kontaktów było przyznane rodzicom. W uchwale z. dnia 14 czerwca 1988 r. (III CZP 42/88, LexisNexis nr , OSNCP 1989, nr 10, Początkowo prawo do kontaktów było przyznane rodzicom. W uchwale z dnia 14 czerwca 1988 r. (III CZP 42/88, LexisNexis nr 310619, OSNCP 1989, nr 10, poz. 156) Sąd Najwyższe wskazał, że rodzice mają obowiązek

Bardziej szczegółowo

do ustawy z dnia 27 maja 2015 r. o zmianie ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz ustawy Kodeks postępowania cywilnego (druk nr 920)

do ustawy z dnia 27 maja 2015 r. o zmianie ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz ustawy Kodeks postępowania cywilnego (druk nr 920) BIURO LEGISLACYJNE/ Materiał porównawczy M A T E R I A Ł P O R Ó W N AW C Z Y do ustawy z dnia 27 maja 2015 r. o zmianie ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy oraz ustawy Kodeks postępowania cywilnego (druk

Bardziej szczegółowo

Jak zostać rodzicem zastępczym?

Jak zostać rodzicem zastępczym? Jak zostać rodzicem zastępczym? AKTY PRAWNE Problematyka dotycząca rodzin zastępczych rozproszona została w kilku aktach prawnych poczynając od Konwencji o prawach dziecka, a na aktach wykonawczych kończąc.

Bardziej szczegółowo

Rola kuratora w sprawach o kontakty

Rola kuratora w sprawach o kontakty Rola kuratora w sprawach o kontakty Specyfika spraw o kontakty Sprawy o kontakty należą do najtrudniejszych i najbardziej obciążających dla kuratorów Silny konflikt między rodzicami powoduje, że pomimo

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Rozdział I. Władza rodzicielska. Przedmowa... Wykaz skrótów... Wykaz literatury...

Spis treści. Rozdział I. Władza rodzicielska. Przedmowa... Wykaz skrótów... Wykaz literatury... Przedmowa................................................ Wykaz skrótów............................................. Wykaz literatury............................................ XIII XV XIX Rozdział I.

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wykaz skrótów... 13. Przedmowa... 15. Wprowadzenie... 27

Spis treści. Wykaz skrótów... 13. Przedmowa... 15. Wprowadzenie... 27 Wykaz skrótów..................................................... 13 Przedmowa........................................................ 15 Wprowadzenie.....................................................

Bardziej szczegółowo

Protokół siedemnastego posiedzenia Parlamentarnego Zespołu ds. Dzieci

Protokół siedemnastego posiedzenia Parlamentarnego Zespołu ds. Dzieci Warszawa, dnia 24 lipca 2014 r. Protokół siedemnastego posiedzenia Parlamentarnego Zespołu ds. Dzieci Dnia 23 lipca 2014 r. o godz. 12.00 w sali nr 176 w Gmachu Senatu odbyło się posiedzenie Parlamentarnego

Bardziej szczegółowo

RZECZPOSPOLITA POLSKA Zastępca Rzecznika Praw Obywatelskich. Ryszard CZERNIAWSKI RPO-742891-VII-720/13/KG/MMa

RZECZPOSPOLITA POLSKA Zastępca Rzecznika Praw Obywatelskich. Ryszard CZERNIAWSKI RPO-742891-VII-720/13/KG/MMa RZECZPOSPOLITA POLSKA Zastępca Rzecznika Praw Obywatelskich Ryszard CZERNIAWSKI RPO-742891-VII-720/13/KG/MMa 00-090 Warszawa Tel. centr. 22 551 77 00 Al. Solidarności 77 Fax 22 827 64 53 Pan Tadeusz Sławecki

Bardziej szczegółowo

Zadania kuratorów sądowych

Zadania kuratorów sądowych Krzysztof Jędrysiak Kierownik IV Zespołu Kuratorskiej służby Sądowej w Sądzie Rejonowym dla Warszawy-Woli Zadania kuratorów sądowych Kurator sądowy w strukturze Sądu Zawodowy kurator sądowy dla dorosłych

Bardziej szczegółowo

Uchwała z dnia 21 grudnia 2010 r., III CZP 107/10

Uchwała z dnia 21 grudnia 2010 r., III CZP 107/10 Uchwała z dnia 21 grudnia 2010 r., III CZP 107/10 Sędzia SN Krzysztof Strzelczyk (przewodniczący) Sędzia SN Dariusz Zawistowski Sędzia SA Maria Szulc (sprawozdawca) Sąd Najwyższy w sprawie z wniosku Sławomira

Bardziej szczegółowo

Panie i Panowie Przewodniczący, Panie i Panowie Posłowie, Szanowni Państwo,

Panie i Panowie Przewodniczący, Panie i Panowie Posłowie, Szanowni Państwo, Wystąpienie Rzecznika Praw Dziecka podczas wspólnego posiedzenia sejmowych Komisji Polityki Społecznej i Rodziny oraz Sprawiedliwości i Praw Człowieka w dn. 12.12.2013 Panie i Panowie Przewodniczący, Panie

Bardziej szczegółowo

Pan. Lech Czapla. Szef Kancelarii Sejmu RP. Warszawa, dnia 05 lutego 2012 roku KRAJOWA RADA KURATORÓW WARSZAWA

Pan. Lech Czapla. Szef Kancelarii Sejmu RP. Warszawa, dnia 05 lutego 2012 roku KRAJOWA RADA KURATORÓW WARSZAWA Warszawa, dnia 05 lutego 2012 roku KRAJOWA RADA KURATORÓW WARSZAWA Ministerstwo Sprawiedliwości Al. Ujazdowskie 11 00-950 Warszawa martuszewicz@e-zone.com.pl KRK 11/III/2012 Pan Lech Czapla Szef Kancelarii

Bardziej szczegółowo

Stanowisko Rzecznika Praw Dziecka do rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Druk nr 164)

Stanowisko Rzecznika Praw Dziecka do rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Druk nr 164) Stanowisko Rzecznika Praw Dziecka do rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy (Druk nr 164) Naturalnym środowiskiem rozwoju i dobra dziecka jest rodzina. Z tego względu powinna

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wykaz skrótów... 11. Wstęp... 13

Spis treści. Wykaz skrótów... 11. Wstęp... 13 Wykaz skrótów... 11 Wstęp... 13 ROZDZIAŁ I. Instytucje prawne regulujące sytuację dziecka w rodzinie... 17 1. Władza rodzicielska... 17 1.1. Rodzice... 17 1.2. Reprezentowanie małoletniego... 21 1.3. Zakres

Bardziej szczegółowo

Interpelacja nr 17096 - do ministra sprawiedliwości

Interpelacja nr 17096 - do ministra sprawiedliwości Interpelacja nr 17096 - do ministra sprawiedliwości w sprawie określenia szczegółowych procedur przymusowego odebrania dziecka i przekazania go osobie uprawnionej Szanowny Panie Ministrze! W polskim prawie

Bardziej szczegółowo

Rodzeństwo dzieci pochodzące od tych samych rodziców.

Rodzeństwo dzieci pochodzące od tych samych rodziców. Wersja 03 Projekt lipiec 2013, listopad 2014 obywatelski projekt zmian ustaw w celu równego traktowania rodziców zmiany naniesiono kursywą. część. 1. KRiO W ustawie z dnia 25 lutego 1964 roku Kodeks rodzinny

Bardziej szczegółowo

Kurator sądowy. W tym numerze : Kurator sądowy w sprawach cywilnych. Pozycja i rola kuratora sądowego w świetle oczekiwań organu procesowego

Kurator sądowy. W tym numerze : Kurator sądowy w sprawach cywilnych. Pozycja i rola kuratora sądowego w świetle oczekiwań organu procesowego dnia 2016.11.21 Jeśli pobrałeś Biuletyn, czytasz i wiedza tu zawarta jest Tobie przydatna wpłać chociaż 5 zł na konto : Jeśli masz ciekawy temat prześlij go, opublikujemy W tym numerze : Kurator sądowy

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Przedmowa... Wykaz skrótów... Wykaz literatury... Rozdział I. Władza rodzicielska

Spis treści. Przedmowa... Wykaz skrótów... Wykaz literatury... Rozdział I. Władza rodzicielska Przedmowa... Wykaz skrótów... Wykaz literatury... XIII XV XIX Rozdział I. Władza rodzicielska A. Komentarz tezowy... 3 Kodeks rodzinny i opiekuńczy.... 3 Tytuł II. Pokrewieństwo i powinowactwo... 3 Dział

Bardziej szczegółowo

W toku analizy przepisów prawa dotyczących autonomii pacjentów w zakresie leczenia

W toku analizy przepisów prawa dotyczących autonomii pacjentów w zakresie leczenia RZECZPOSPOLITA POLSKA Rzecznik Praw Obywatelskich RPO-634333-X-09/ST 00-090 Warszawa Tel. centr. 0-22 551 77 00 Al. Solidarności 77 Fax 0-22 827 64 53 Pani Ewa Kopacz Minister Zdrowia W toku analizy przepisów

Bardziej szczegółowo

Pani Irena Lipowicz Rzecznik Praw Obywatelskich

Pani Irena Lipowicz Rzecznik Praw Obywatelskich *vi \j MINISTER SPRAWIEDLIWOŚCI Warszawa, dnia JŁO. &t20\3 r. : DWOIP-I-072-21/13 2013-09- 2 4 ^ : :? Pani Irena Lipowicz Rzecznik Praw Obywatelskich -^?

Bardziej szczegółowo

MINISTER Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej

MINISTER Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej MINISTER Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej Warszawa, dnia czerwca 2016 r. DSR-IV-I.0700.66.2016.AW Pan Marek Kuchciński Marszałek Sejmu RP Odpowiadając na wystąpienie z dnia 9 czerwca 2016 r., znak:

Bardziej szczegółowo

KATALOG PRAW I OBOWIĄZKÓW RODZICÓW

KATALOG PRAW I OBOWIĄZKÓW RODZICÓW KATALOG PRAW I OBOWIĄZKÓW RODZICÓW Dziecko pozostaje pod władzą rodzicielską, ponieważ nie jest zdolne do samodzielnego prowadzenia swoich spraw. Z tego względu wymaga pomocy i ochrony ze strony osób dorosłych.

Bardziej szczegółowo

Uchwała z dn. 21 października 2010 r., III CZP 107/10

Uchwała z dn. 21 października 2010 r., III CZP 107/10 Uchwała z dn. 21 października 2010 r., III CZP 107/10 SSN Krzysztof Strzelczyk (przewodniczący) SSN Dariusz Zawistowski SSA Maria Szulc (sprawozdawca) Sąd Najwyższy w sprawie z wniosku Sławomira P. przy

Bardziej szczegółowo

Pani Krystyna Szumilas Minister Edukacji Narodowej Al. J. Ch. Szucha 25 00-918 Warszawa

Pani Krystyna Szumilas Minister Edukacji Narodowej Al. J. Ch. Szucha 25 00-918 Warszawa RZECZPOSPOLITA POLSKA Rzecznik Praw Obywatelskich Irena LIPOWICZ RPO-654450 - I/10/AWO 00-090 Warszawa Tel. centr. 22 551 77 00 Al. Solidarności 77 Fax 22 827 64 53 Pani Krystyna Szumilas Minister Edukacji

Bardziej szczegółowo

- o zmianie ustawy o komornikach sądowych i egzekucji (druk nr 2738).

- o zmianie ustawy o komornikach sądowych i egzekucji (druk nr 2738). SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI kadencja Prezes Rady Ministrów DSPA-140-24 (5)/10 Warszawa, 27 maja 2010 r. Pan Bronisław Komorowski Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Przekazuję przyjęte przez

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA. SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Maria Szulc (sprawozdawca) SSN Dariusz Zawistowski. Protokolant Katarzyna Bartczak

UCHWAŁA. SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Maria Szulc (sprawozdawca) SSN Dariusz Zawistowski. Protokolant Katarzyna Bartczak Sygn. akt III CZP 19/15 UCHWAŁA Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 13 maja 2015 r. SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Maria Szulc (sprawozdawca) SSN Dariusz Zawistowski Protokolant Katarzyna Bartczak

Bardziej szczegółowo

Pan Jarosław Duda Pełnomocnik Rządu Do Spraw Osób Niepełnosprawnych

Pan Jarosław Duda Pełnomocnik Rządu Do Spraw Osób Niepełnosprawnych RZECZPOSPOLITA POLSKA Rzecznik Praw Obywatelskich RPO- 723715 -V/2013/EO 00-090 Warszawa Tel. centr. 22 551 77 00 Al. Solidarności 77 Pax 22 827 64 53 Pan Jarosław Duda Pełnomocnik Rządu Do Spraw Osób

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Nr 25/2017 KRAJOWEJ RADY SĄDOWNICTWA. z dnia 13 stycznia 2017 r. w sprawie ogłoszenia ujednoliconego tekstu

UCHWAŁA Nr 25/2017 KRAJOWEJ RADY SĄDOWNICTWA. z dnia 13 stycznia 2017 r. w sprawie ogłoszenia ujednoliconego tekstu UCHWAŁA Nr 25/2017 KRAJOWEJ RADY SĄDOWNICTWA z dnia 13 stycznia 2017 r. w sprawie ogłoszenia ujednoliconego tekstu Zbioru Zasad Etyki Zawodowej Sędziów i Asesorów Sądowych Na podstawie art. 3 ust. 1 pkt

Bardziej szczegółowo

Prawo rodzinne i opiekuńcze. Wydanie 5. Autor: Marek Andrzejewski

Prawo rodzinne i opiekuńcze. Wydanie 5. Autor: Marek Andrzejewski Prawo rodzinne i opiekuńcze. Wydanie 5. Autor: Marek Andrzejewski Wykaz skrótów Wykaz literatury Przedmowa do wydania Piątego Rozdział I. Zagadnienia wprowadzające 1. Prawo rodzinne i prawo opiekuńcze

Bardziej szczegółowo

RZECZPOSPOLITA POLSKA Warszawa,

RZECZPOSPOLITA POLSKA Warszawa, OO-951 Warszawa Plac Krasińskich 2/4/6 Sąd Najwyższy ZSR/500/3/20 14/MS Mi;ck Mic/ic,/c,k Rzecznik Praw Dzika organizacyjnej pomocy społecznej? dziecka, czy też może przenieść swoje uprawnienia na rzecz

Bardziej szczegółowo

Dz.U. 1992 Nr 75 poz. 376 UCHWAŁA. TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO z dnia 30 września 1992 r. (W. 5/92)

Dz.U. 1992 Nr 75 poz. 376 UCHWAŁA. TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO z dnia 30 września 1992 r. (W. 5/92) Kancelaria Sejmu s. 1/6 Dz.U. 1992 Nr 75 poz. 376 UCHWAŁA TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO z dnia 30 września 1992 r. (W. 5/92) w sprawie wykładni art. 44 ust. 2a ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ I SPORTU

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ I SPORTU ROZPORZĄDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ I SPORTU z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie sposobu prowadzenia przez publiczne przedszkola, szkoły i placówki dokumentacji przebiegu nauczania, działalności

Bardziej szczegółowo

System pieczy zastępczej

System pieczy zastępczej Katarzyna Wrona Nauki o Rodzinie Wydział Teologiczny US System pieczy zastępczej Umieszczenie dziecka w formie instytucjonalnej, bądź rodzinnej pieczy zastępczej ma na celu tymczasowe zastąpienie rodziców

Bardziej szczegółowo

- o zmianie ustawy o Rzeczniku Praw Dziecka oraz niektórych innych ustaw (druk nr 2266).

- o zmianie ustawy o Rzeczniku Praw Dziecka oraz niektórych innych ustaw (druk nr 2266). SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI kadencja Prezes Rady Ministrów DSPA-140-154(5)/09 Warszawa, 18 lutego 2010 r. Pan Bronisław Komorowski Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Przekazuję przyjęte przez

Bardziej szczegółowo

Kodeks cywilny, ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r. poz.380

Kodeks cywilny, ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r. poz.380 1 Podstawa prawna. Kodeks cywilny, ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. (tekst jedn. Dz.U. z 2016 r. poz.380 ze zm.) Kodeks postępowania cywilnego, ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. (tekst jedn. Dz.U. 2016

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA. SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Grzegorz Misiurek (sprawozdawca) SSN Hubert Wrzeszcz. Protokolant Iwona Budzik

UCHWAŁA. SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Grzegorz Misiurek (sprawozdawca) SSN Hubert Wrzeszcz. Protokolant Iwona Budzik Sygn. akt III CZP 96/16 UCHWAŁA Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 16 lutego 2017 r. SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Grzegorz Misiurek (sprawozdawca) SSN Hubert Wrzeszcz Protokolant Iwona Budzik w

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wykaz skrótów... 13

Spis treści. Wykaz skrótów... 13 Spis treści Spis treści Wykaz skrótów.............................................. 13 Wstęp..................................................... 15 1. Uwagi ogólne materialne i procesowe.........................

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Kazimierz Klugiewicz (przewodniczący) SSN Andrzej Ryński (sprawozdawca) SSN Barbara Skoczkowska

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Kazimierz Klugiewicz (przewodniczący) SSN Andrzej Ryński (sprawozdawca) SSN Barbara Skoczkowska Sygn. akt V KK 452/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 9 marca 2016 r. SSN Kazimierz Klugiewicz (przewodniczący) SSN Andrzej Ryński (sprawozdawca) SSN Barbara Skoczkowska

Bardziej szczegółowo

POWÓDKA:..., zam..., PESEL:.. POZWANY:..., POZEW O ROZWÓD

POWÓDKA:..., zam..., PESEL:.. POZWANY:..., POZEW O ROZWÓD , dnia. 201 r. SĄD OKRĘGOWY WYDZIAŁ CYWILNY W.. POWÓDKA:..., zam..., PESEL:.. POZWANY:..., zam. POZEW O ROZWÓD Działając imieniem własnym wnoszę o: 1. orzeczenie rozwodu małżeństwa stron to jest Powódki

Bardziej szczegółowo

STANDARDY OPINIOWANIA RODZINNYCH OŚRODKACH DIAGNOSTYCZNO-KONSULTACYJNYCH. Ministerstwo Sprawiedliwości marzec 2011

STANDARDY OPINIOWANIA RODZINNYCH OŚRODKACH DIAGNOSTYCZNO-KONSULTACYJNYCH. Ministerstwo Sprawiedliwości marzec 2011 STANDARDY OPINIOWANIA W RODZINNYCH OŚRODKACH DIAGNOSTYCZNO-KONSULTACYJNYCH Ministerstwo Sprawiedliwości marzec 2011 Standardy opiniowania w rodzinnych ośrodkach diagnostyczno-konsultacyjnych wyznaczają

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE. Protokolant Jolanta Grabowska

POSTANOWIENIE. Protokolant Jolanta Grabowska Sygn. akt IV KK 144/15 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 7 października 2015 r. SSN Wiesław Kozielewicz (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Józef Dołhy SSA del. do SN Dariusz Kala Protokolant

Bardziej szczegółowo

RZECZNIK PRAW OBYWATELSKICH Warszawa, 2,. AZ-

RZECZNIK PRAW OBYWATELSKICH Warszawa, 2,. AZ- RZECZNIK PRAW OBYWATELSKICH Warszawa, 2,. AZ- V.7 0 1 1.2 4.2 0 1 4.E O Pan Bartosz Arłukowicz Minister Zdrowia Rzecznik Praw Obywatelskich z dużym zadowoleniem przyjął wprowadzoną w ubiegłym roku możliwość

Bardziej szczegółowo

Pan gen. Jacek Włodarski Dyrektor Generalny Służby Więziennej

Pan gen. Jacek Włodarski Dyrektor Generalny Służby Więziennej Warszawa, dnia 03 stycznia 2012 roku KRAJOWA RADA KURATORÓW WARSZAWA KRK 01/III/2012 Pan gen. Jacek Włodarski Dyrektor Generalny Służby Więziennej Szanowny Panie Dyrektorze W odpowiedzi na zapytanie Dyrektora

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA. SSN Katarzyna Tyczka-Rote (przewodniczący) SSN Iwona Koper SSN Dariusz Zawistowski (sprawozdawca)

UCHWAŁA. SSN Katarzyna Tyczka-Rote (przewodniczący) SSN Iwona Koper SSN Dariusz Zawistowski (sprawozdawca) Sygn. akt III CZP 80/12 UCHWAŁA Sąd Najwyższy w składzie : Dnia 12 grudnia 2012 r. SSN Katarzyna Tyczka-Rote (przewodniczący) SSN Iwona Koper SSN Dariusz Zawistowski (sprawozdawca) w sprawie upadłości

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI Wykaz skrótów Wykaz literatury Przedmowa do wydania Piątego Rozdział I. Zagadnienia wprowadzające Rozdział II.

SPIS TREŚCI Wykaz skrótów Wykaz literatury Przedmowa do wydania Piątego Rozdział I. Zagadnienia wprowadzające Rozdział II. SPIS TREŚCI Wykaz skrótów... Wykaz literatury... Przedmowa do wydania Piątego... XI XIII XV Rozdział I. Zagadnienia wprowadzające... 1 1. Prawo rodzinne i prawo opiekuńcze w systemie prawa... 3 I. Pojęcie

Bardziej szczegółowo

- o zmianie ustawy - Kodeks pracy.

- o zmianie ustawy - Kodeks pracy. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI kadencja Prezes Rady Ministrów RM 10-120-10 Druk nr 3478 Warszawa, 11 października 2010 r. Pan Grzegorz Schetyna Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Szanowny Panie

Bardziej szczegółowo

Pan. Donald Tusk. W związku z licznymi wątpliwościami jakie wywołała informacja o planowanym na

Pan. Donald Tusk. W związku z licznymi wątpliwościami jakie wywołała informacja o planowanym na Pan Donald Tusk Prezes Rady Ministrów Aleje Ujazdowskie 1/3 00-071 Warszawa W związku z licznymi wątpliwościami jakie wywołała informacja o planowanym na dzień 26 stycznia 2012 r. podpisaniu przez Polskę

Bardziej szczegółowo

Ustawa z dnia... 2011 r. o zmianie ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej

Ustawa z dnia... 2011 r. o zmianie ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej Projekt z dnia 2 grudnia 2011 r. Ustawa z dnia... 2011 r. o zmianie ustawy o wspieraniu rodziny i systemie pieczy zastępczej Art. 1. W ustawie z dnia 9 czerwca 2011 r. o wspieraniu rodziny i systemie pieczy

Bardziej szczegółowo

USTAWA. o zmianie ustawy Kodeks cywilny, Kodeks rodzinny i opiekuńczy, Kodeks postępowania cywilnego oraz o zmianie innych ustaw 1

USTAWA. o zmianie ustawy Kodeks cywilny, Kodeks rodzinny i opiekuńczy, Kodeks postępowania cywilnego oraz o zmianie innych ustaw 1 USTAWA z dnia o zmianie ustawy Kodeks cywilny, Kodeks rodzinny i opiekuńczy, Kodeks postępowania cywilnego oraz o zmianie innych ustaw 1 Art. 1. W ustawie z dnia 25 lutego 1964 r. Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Bardziej szczegółowo

Dobro dziecka Pracownikom socjalnym pod rozwagę

Dobro dziecka Pracownikom socjalnym pod rozwagę Dobro dziecka Pracownikom socjalnym pod rozwagę Grzegorz P. Kubalski Związek Powiatów Polskich Warszawa, dn. 22 września 2011 roku Zalecenia kierunkowe Stosując ustawę, należy mieć na względzie podmiotowość

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Henryk Gradzik (przewodniczący) SSN Małgorzata Gierszon (sprawozdawca) SSN Eugeniusz Wildowicz

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Henryk Gradzik (przewodniczący) SSN Małgorzata Gierszon (sprawozdawca) SSN Eugeniusz Wildowicz Sygn. akt III KK 14/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 28 lutego 2017 r. SSN Henryk Gradzik (przewodniczący) SSN Małgorzata Gierszon (sprawozdawca) SSN Eugeniusz

Bardziej szczegółowo

MS-S40. SPRAWOZDANIE z działalności kuratorskiej służby sądowej. za rok 2015 r.

MS-S40. SPRAWOZDANIE z działalności kuratorskiej służby sądowej. za rok 2015 r. MINISTERSTWO SPRAWIEDLIWOŚCI, Al. Ujazdowskie 11, 00-950 Warszawa Sąd Rejonowy w Białymstoku Okręg Numer identyfikacyjny REGON Apelacja Białostocka MS-S40 SPRAWOZDANIE z działalności kuratorskiej służby

Bardziej szczegółowo

Lp. Zgłoszona uwaga do paragrafu rozporządzenia Zgłaszający Stanowisko. Ad. 3. ust. 2 pkt. 1 i 2

Lp. Zgłoszona uwaga do paragrafu rozporządzenia Zgłaszający Stanowisko. Ad. 3. ust. 2 pkt. 1 i 2 Lp. Zgłoszona uwaga do paragrafu rozporządzenia Zgłaszający Stanowisko 2. Ad. 2 pkt 3 1. W par. 2 pkt 3 nie jest do końca jasne, kto komu zleca czynności sprawdzenia: ABI GIODO czy GIODO ABI? Po słowie

Bardziej szczegółowo

Współpraca kuratora sądowego ze szkołą w wykonywaniu środków wychowawczych

Współpraca kuratora sądowego ze szkołą w wykonywaniu środków wychowawczych Współpraca kuratora sądowego ze szkołą w wykonywaniu środków wychowawczych Krzysztof Stasiak Kurator Okręgowy Sądu Okręgowego w Gdańsku Współpraca zdolność tworzenia więzi i współdziałania z innymi, umiejętność

Bardziej szczegółowo

Opinia prawna w sprawie pytania prawnego Sądu Rejonowego w Poznaniu skierowanego do Trybunału Konstytucyjnego (sygn akt. P. 28/02)

Opinia prawna w sprawie pytania prawnego Sądu Rejonowego w Poznaniu skierowanego do Trybunału Konstytucyjnego (sygn akt. P. 28/02) Warszawa, dnia 16 grudnia 2002 r. Opinia prawna w sprawie pytania prawnego Sądu Rejonowego w Poznaniu skierowanego do Trybunału Konstytucyjnego (sygn akt. P. 28/02) Stosownie do zlecenia z dnia 18 listopada

Bardziej szczegółowo

Warszawa, marca 2014 roku. RZECZPOSPOLITA POLSKA / Rzecznik Praw Dziecka. Marek Michalak

Warszawa, marca 2014 roku. RZECZPOSPOLITA POLSKA / Rzecznik Praw Dziecka. Marek Michalak Pan ZSRI5 OO/4/20 14/MM Marek Michalak Kwestię uregulowania treści wokandy sądowej określa zarządzenie Ministra Sprawiedliwości z 12 grudnia 2003 roku w sprawie organizacji i zakresu działania salą, w

Bardziej szczegółowo

Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie. Informator dla rodzin zastępczych

Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie. Informator dla rodzin zastępczych Powiatowe Centrum Pomocy Rodzinie Informator dla rodzin zastępczych SPIS TREŚCI: Regulacje prawne dotyczące rodzicielstwa zastępczego... Prawa rodzica zastępczego: bieżąca piecza nad dzieckiem, czyli co

Bardziej szczegółowo

- o zmianie ustawy Kodeks postępowania karnego (druk nr 3187).

- o zmianie ustawy Kodeks postępowania karnego (druk nr 3187). SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI kadencja Prezes Rady Ministrów DSPA-140-86(5)/10 Warszawa, 22 września 2010 r. Pan Grzegorz Schetyna Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Przekazuję przyjęte przez

Bardziej szczegółowo

PG VIII TKw 38/12. N a podstawie art. 191 ust. l pkt l w związku z art pkt 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej

PG VIII TKw 38/12. N a podstawie art. 191 ust. l pkt l w związku z art pkt 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej RZECZPOSPOLITA FOLSKA PROKURATOR GENERALNY Warszawa, dnia 5 lipca 2013 PG VIII TKw 38/12 N a podstawie art. 191 ust. l pkt l w związku z art. 18 8 pkt 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej wnoszę o stwierdzenie

Bardziej szczegółowo

ZOSTAŃ RODZICEM ZASTĘPCZYM STWÓRZ DOM DZIECIOM POZBAWIONYM OPIEKI RODZICIELSKIEJ

ZOSTAŃ RODZICEM ZASTĘPCZYM STWÓRZ DOM DZIECIOM POZBAWIONYM OPIEKI RODZICIELSKIEJ ROK 2009 ROKIEM RODZICIELSTWA ZASTĘPCZEGO Tylko życie poświęcone innym warte jest przeżycia (Albert Einstein) ZOSTAŃ RODZICEM ZASTĘPCZYM STWÓRZ DOM DZIECIOM POZBAWIONYM OPIEKI RODZICIELSKIEJ Wiele dzieci

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE z działalności kuratorskiej służby sądowej. za rok 2015 r. Wykonywanie dozorów

SPRAWOZDANIE z działalności kuratorskiej służby sądowej. za rok 2015 r. Wykonywanie dozorów MINISTERSTWO SPRAWIEDLIWOŚCI, Al. Ujazdowskie 11, 00-950 Warszawa MS-S40 Okręg Numer identyfikacyjny REGON Apelacja Rzeszowska SPRAWOZDANIE z działalności kuratorskiej służby sądowej za rok 2015 r. Adresaci:

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE z działalności kuratorskiej służby sądowej. za rok 2015 r. Wykonywanie dozorów

SPRAWOZDANIE z działalności kuratorskiej służby sądowej. za rok 2015 r. Wykonywanie dozorów Dozory dotyczące: warunkowego MINISTERSTWO SPRAWIEDLIWOŚCI, Al. Ujazdowskie 11, 00-950 Warszawa MS-S40 Okręg Numer identyfikacyjny REGON Apelacja Białostocka SPRAWOZDANIE z działalności kuratorskiej służby

Bardziej szczegółowo

z dnia 10 czerwca 2016 r.

z dnia 10 czerwca 2016 r. Kancelaria Sejmu s. 1/7 U S T AWA z dnia 10 czerwca 2016 r. Opracowano na podstawie: Dz. U. z 2016 r. poz. 1070, 2103. o zmianie ustawy Kodeks postępowania karnego, ustawy o zawodach lekarza i lekarza

Bardziej szczegółowo

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III Łódź ul. Piotrkowska 135. Odpowiedź na skargę

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III Łódź ul. Piotrkowska 135. Odpowiedź na skargę Załącznik Nr 1 do Uchwały Nr XXIX/534/13 Rady Miasta Piotrkowa Trybunalskiego z dnia 22 stycznia 2013r. Piotrków Trybunalski, dnia 22 stycznia 2013r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE. SSN Jacek Sobczak (przewodniczący) SSN Przemysław Kalinowski SSN Barbara Skoczkowska (sprawozdawca) Protokolant Barbara Kobrzyńska

POSTANOWIENIE. SSN Jacek Sobczak (przewodniczący) SSN Przemysław Kalinowski SSN Barbara Skoczkowska (sprawozdawca) Protokolant Barbara Kobrzyńska Sygn. akt V KK 177/13 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 9 października 2013 r. SSN Jacek Sobczak (przewodniczący) SSN Przemysław Kalinowski SSN Barbara Skoczkowska (sprawozdawca) Protokolant

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA NIEBIESKIE KARTY. W Zespole Szkól Ekonomiczno-Ogrodniczych w Tarnowie

PROCEDURA NIEBIESKIE KARTY. W Zespole Szkól Ekonomiczno-Ogrodniczych w Tarnowie PROCEDURA NIEBIESKIE KARTY W Zespole Szkól Ekonomiczno-Ogrodniczych w Tarnowie W dniu 1 sierpnia 2010 r. weszła w życie znowelizowana ustawa o przeciwdziałaniu przemocy w rodzinie. Zakłada ona m.in. opracowanie

Bardziej szczegółowo

RZĄDOWE CENTRUM LEGISLACJI WICEPREZES Piotr Gryska

RZĄDOWE CENTRUM LEGISLACJI WICEPREZES Piotr Gryska Warszawa, dnia 08 lipca 2015 r. RZĄDOWE CENTRUM LEGISLACJI WICEPREZES Piotr Gryska RCL.DPG.54.1/2015 Dot.:PK4.8010.3.2015 Pan Janusz Cichoń Sekretarz Stanu w Ministerstwie Finansów W odpowiedzi na pismo

Bardziej szczegółowo

Kierownik Ośrodka mgr Elżbieta Kuleszko zaprasza interesantów w poniedziałek 12.00-14.00

Kierownik Ośrodka mgr Elżbieta Kuleszko zaprasza interesantów w poniedziałek 12.00-14.00 RODZINNY OŚRODEK DIAGNOSTYCZNO KONSULTACYJNY przy SĄDZIE OKRĘGOWYM W TORUNIU ul. MOSTOWA 30, 87-100 TORUŃ TEL./FAX. ( 056) 61-05-909 E-MAIL : rodk@so.torun.pl Adres: Toruń, ul. Mostowa 30 Telefon: (56)61

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. Protokolant Danuta Bratkrajc

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. Protokolant Danuta Bratkrajc Sygn. akt IV KK 248/12 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 5 marca 2013 r. SSN Roman Sądej (przewodniczący) SSN Eugeniusz Wildowicz SSA del. do SN Dorota Wróblewska

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE z dnia 27 maja 2003 r. Sygn. akt K 43/02

POSTANOWIENIE z dnia 27 maja 2003 r. Sygn. akt K 43/02 45 POSTANOWIENIE z dnia 27 maja 2003 r. Sygn. akt K 43/02 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Mirosław Wyrzykowski przewodniczący Wiesław Johann Ewa Łętowska Jadwiga Skórzewska-Łosiak Marian Zdyb sprawozdawca,

Bardziej szczegółowo

ZBIÓR ZASAD ETYKI ZAWODOWEJ SĘDZIÓW

ZBIÓR ZASAD ETYKI ZAWODOWEJ SĘDZIÓW UCHWAŁA Nr 16/2003 KRAJOWEJ RADY SĄDOWNICTWA z dnia 19 lutego 2003 r. w sprawie uchwalenia zbioru zasad etyki zawodowej sędziów. ZBIÓR ZASAD ETYKI ZAWODOWEJ SĘDZIÓW Rozdział 1 Zasady ogólne 1 Z pełnieniem

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Nr XV/106/2016 RADY MIEJSKIEJ GMINY NEKLA z dnia 30 marca 2016 r.

UCHWAŁA Nr XV/106/2016 RADY MIEJSKIEJ GMINY NEKLA z dnia 30 marca 2016 r. UCHWAŁA Nr XV/106/2016 RADY MIEJSKIEJ GMINY NEKLA z dnia 30 marca 2016 r. w sprawie przyjęcia Miejsko Gminnego Programu Wspierania Rodziny na lata 2016 2018 Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z

Bardziej szczegółowo

Irena LIPOWICZ. Pani Krystyna Szumilas Minister Edukacji Narodowej

Irena LIPOWICZ. Pani Krystyna Szumilas Minister Edukacji Narodowej RZECZPOSPOLITA POLSKA Rzecznik Praw Obywatelskich Irena LIPOWICZ RPO - 737388 - I/13/NC 00-090 Warszawa Tel. centr. 0-22 551 77 00 AL Solidarności 77 Fax 0-22 827 64 53 Pani Krystyna Szumilas Minister

Bardziej szczegółowo

Ośrodka Badań, Studiów i Legislacji

Ośrodka Badań, Studiów i Legislacji Łódź, dnia 30 maja 2014 r. Opinia Ośrodka Badań, Studiów i Legislacji Krajowej Rady Radców Prawnych do projektu założeń do projektu ustawy o zmianie ustawy Kodeks postępowania cywilnego, ustawy Kodeks

Bardziej szczegółowo

Zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa do odebrania dziecka rodzinie przez Policję lub jej udziału w tej czynności może dojść w sytuacjach:

Zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa do odebrania dziecka rodzinie przez Policję lub jej udziału w tej czynności może dojść w sytuacjach: Odebranie dziecka Odebranie dziecka rodzinie i umieszczenie go w obcym środowisku to dla niego sytuacja traumatyczna. Od wszystkich podmiotów uprawnionych do odebrania dziecka rodzinie wymagana jest wyjątkowa

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN Sądu Koleżeńskiego Przy Polskiej Izbie Książki. zatwierdzony na posiedzeniu Rady PIK r.

REGULAMIN Sądu Koleżeńskiego Przy Polskiej Izbie Książki. zatwierdzony na posiedzeniu Rady PIK r. REGULAMIN Sądu Koleżeńskiego Przy Polskiej Izbie Książki zatwierdzony na posiedzeniu Rady PIK 18.06.2015 r. 1 1. Podstawą działania Sądu Koleżeńskiego jest Statut Polskiej Izby Książki ( PIK ) oraz niniejszy

Bardziej szczegółowo

MEDIACJA DLA KAŻDEGO. - poradnik

MEDIACJA DLA KAŻDEGO. - poradnik MEDIACJA DLA KAŻDEGO - poradnik Czym jest mediacja? Mediacja należy do coraz bardziej rozpowszechnionych i promowanych form polubownego rozwiązywania sporów. Jest szybsza niż postępowanie sądowe, niedroga

Bardziej szczegółowo

Pan Wojciech R. Wiewiórowski Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych ul. Stawki 2 00-193 Warszawa

Pan Wojciech R. Wiewiórowski Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych ul. Stawki 2 00-193 Warszawa RZECZPOSPOLITA POLSKA Rzecznik Praw Obywatelskich Irena LIPOWICZ RPO-681846-1/11/A WO 00-090 Warszawa Tel. centr. 22 551 77 00 Al. Solidarności 77 Fax 22 827 64 53 Pan Wojciech R. Wiewiórowski Generalny

Bardziej szczegółowo

Pozew o separację. jest dopuszczalne (np. wskutek rozwodu ucierpiałoby dobro wspólnych małoletnich dzieci

Pozew o separację. jest dopuszczalne (np. wskutek rozwodu ucierpiałoby dobro wspólnych małoletnich dzieci Pozew o separację Informacje ogólne Separacja Separacja oznacza uchylenie, lecz nie rozwiązanie małŝeństwa. MałŜonkowie pozostający w separacji nie mają prawa wstąpić w nowy związek małŝeński. Sąd orzeka

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA SPRAWIEDLIWOŚCI

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA SPRAWIEDLIWOŚCI Dz.U.2014.855 z dnia 2014.06.27 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA SPRAWIEDLIWOŚCI z dnia 24 czerwca 2014 r. w sprawie nadzoru nad nieletnim Na podstawie art. 70e ustawy z dnia 26 października 1982 r. o postępowaniu

Bardziej szczegółowo

Analiza ustawy z dnia 2 kwietnia 2009 r. o obywatelstwie polskim (Dz. U. 2012 r.

Analiza ustawy z dnia 2 kwietnia 2009 r. o obywatelstwie polskim (Dz. U. 2012 r. nie w I RZECZPOSPOLITA POLSKA Warszawa. czerwca 2014 r. Rzecznik Praw Dziecka Marek Micha/ak ZSM/5 00/2/201 4/AJ Pan Bartiomiej Sienkiewicz Minister Spraw Wewnętrznych w związku z napływającymi do mojego

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Włodzimierz Wróbel (przewodniczący) SSN Andrzej Ryński (sprawozdawca) SSN Roman Sądej

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Włodzimierz Wróbel (przewodniczący) SSN Andrzej Ryński (sprawozdawca) SSN Roman Sądej Sygn. akt III KK 444/15 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 13 stycznia 2016 r. SSN Włodzimierz Wróbel (przewodniczący) SSN Andrzej Ryński (sprawozdawca) SSN Roman

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA. SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Wojciech Katner SSN Barbara Myszka (sprawozdawca)

UCHWAŁA. SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Wojciech Katner SSN Barbara Myszka (sprawozdawca) Sygn. akt III CZP 25/13 UCHWAŁA Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 22 maja 2013 r. SSN Jacek Gudowski (przewodniczący) SSN Wojciech Katner SSN Barbara Myszka (sprawozdawca) w sprawie z wniosku R. C. przy uczestnictwie

Bardziej szczegółowo

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Tomasz Grzegorczyk (przewodniczący) SSN Małgorzata Gierszon (sprawozdawca) SSN Andrzej Stępka

WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. SSN Tomasz Grzegorczyk (przewodniczący) SSN Małgorzata Gierszon (sprawozdawca) SSN Andrzej Stępka Sygn. akt III KK 423/13 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 20 marca 2014 r. SSN Tomasz Grzegorczyk (przewodniczący) SSN Małgorzata Gierszon (sprawozdawca) SSN Andrzej

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 2013 r. o zmianie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej

USTAWA z dnia 2013 r. o zmianie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej Projekt USTAWA z dnia 2013 r. o zmianie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej Art. 1. W Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483, z 2001 r. Nr 28, poz. 319,

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE. Sygn. akt III CZP 12/13

POSTANOWIENIE. Sygn. akt III CZP 12/13 Sygn. akt III CZP 12/13 POSTANOWIENIE Dnia 5 kwietnia 2013 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Krzysztof Strzelczyk (przewodniczący) SSN Anna Owczarek SSN Maria Szulc (sprawozdawca) w sprawie z powództwa

Bardziej szczegółowo

Pan Zbigniew Ziobro Minister Sprawiedliwości RP

Pan Zbigniew Ziobro Minister Sprawiedliwości RP KRAJOWA RADA KURATORÓW Warszawa, dnia 3 marca 2016 roku WARSZAWA 00-950 Warszawa, Al. Ujazdowskie 11 e-mail: krajowarada.kuratorow@o2.pl tel. 695 984 360, 603 294 416, 503 487 671 KRK 11/IV/2016 Pan Zbigniew

Bardziej szczegółowo

POSTANOWIENIE. SSN Barbara Skoczkowska (przewodniczący) SSN Andrzej Ryński SSN Andrzej Stępka (sprawozdawca)

POSTANOWIENIE. SSN Barbara Skoczkowska (przewodniczący) SSN Andrzej Ryński SSN Andrzej Stępka (sprawozdawca) Sygn. akt III KK 411/14 POSTANOWIENIE Sąd Najwyższy w składzie: Dnia 30 stycznia 2015 r. SSN Barbara Skoczkowska (przewodniczący) SSN Andrzej Ryński SSN Andrzej Stępka (sprawozdawca) na posiedzeniu w trybie

Bardziej szczegółowo

Ważne zmiany w świadczeniu pielęgnacyjnym

Ważne zmiany w świadczeniu pielęgnacyjnym Wiadomości Czwartek, 21 lutego 2013 Ważne zmiany w świadczeniu pielęgnacyjnym W wyniku nowelizacji Ustawy z dnia 23 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych od dnia 1 stycznia 2013r. zmienione zostały

Bardziej szczegółowo

1. Organizacja pracy z rodziną. 1.Organizatorem pracy z rodziną w Gminie Nisko jest Ośrodek Pomocy Społecznej w Nisku.

1. Organizacja pracy z rodziną. 1.Organizatorem pracy z rodziną w Gminie Nisko jest Ośrodek Pomocy Społecznej w Nisku. Załącznik do Zarządzenia Nr 6/2016 Kierownika Ośrodka Pomocy Społecznej w Nisku z dnia 25 maja 2016r. PROCEDURA DZIAŁAŃ PODEJMOWANYCH PRZEZ ASYSTENTA RODZINY I PRACOWNIKA SOCJALNEGO NA RZECZ RODZIN PRZEŻYWAJĄCYCH

Bardziej szczegółowo