INNOWACJE W MORSKICH RODKACH TRANSPORTU PODNOSZ CE JEGO EKOLOGICZNY CHARAKTER

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "INNOWACJE W MORSKICH RODKACH TRANSPORTU PODNOSZ CE JEGO EKOLOGICZNY CHARAKTER"

Transkrypt

1 P R A C E N A U K O W E P O L I T E C H N I K I W A R S Z A W S K I E J z. 102 Transport 2014 Anna Kulbacka, Piotr Kooda Akademia Morska w Gdyni INNOWACJE W MORSKICH RODKACH TRANSPORTU PODNOSZCE JEGO EKOLOGICZNY CHARAKTER Rkopis dostarczono: luty 2014 Streszczenie: Artyku przedstawia innowacyjne metody dostosowywania si do coraz bardziej restrykcyjnych przepisów dotyczcych ochrony rodowiska naturalnego. Wymienione s rozwizania najbardziej nowoczesnych róde napdów gównych i pomocniczych statków morskich oraz konstrukcyjne sposoby obnienia zuycia paliwa i emisji szkodliwych zwizków do atmosfery. Sowa kluczowe: transport morski, energia odnawialna, ekologia 1. ASPEKT EKOLOGICZNY ROZWOJU TRANSPORTU Ochrona rodowiska naturalnego stanowi gówny problem cywilizacji XXI wielu. Szczególnie wysokie wymagania w tym zakresie stawia Unia Europejska. Sposobem obnienia emisji pochodzcych z transportu w UE i na wiecie maj by nowe technologie w zakresie pojazdów i zarzdzania ruchem. Bez wprowadzania adnych zmian przewiduje si, e zaleno transportu od ropy moe wynosi prawie 90%, a jedynie ok 10 % energii pochodzi ze róde odnawialnych [4]. Zasoby opacalne w wydobycie ropy naftowej wyczerpi si za lat, co determinuje konieczno rozwoju alternatywnych paliw i rodzajów napdów [1]. Wprowadzenie nowych technologii ma na celu pomoc w oszczdnym gospodarowaniu zasobami bez koniecznoci ograniczenia mobilnoci poprzez: zastosowanie nowych silników, materiaów i konstrukcji, wykorzystanie bardziej ekologicznej energii dziki zastosowaniu nowych paliw i ukadów napdowych, zastosowanie lepszych systemów zarzdzania ruchem i informacji oraz zaawansowanych rodków logistycznych [2]. Morza i oceany stanowi coraz wiksze znaczenie jako droga komunikacyjna, obecnie ponad 70% przewozów wiatowych odbywa si drog morsk, dlatego wody s przedmiotem szczególnej ochrony, co powoduje wprowadzanie coraz bardziej wymagajcych przepisów dotyczcych transportu morskiego [3].

2 68 Anna Kulbacka, Piotr Kooda Kluczowym elementem jest obecnie ograniczanie emisji CO 2 oraz szkodliwych zawizków siarki i azotu do atmosfery. W 2013 roku Midzynarodowa Organizacja Morska (IMO) wprowadzia nowe przepisy regulujce eglug morsk i wymagania odnonie norm emisji substancji zanieczyszczajcych. Zgodnie z VI aneksem konwencji MARPOL O ograniczeniu emisji zaniczyszcze do powietrza. rozdzia 4 [5], zmniejszanie iloci wydzielania gazów przez statki morskie podzielono na fazy czasowe. W tablicy 1 pokazano prognoz obniania emisji CO 2 w latach Prognozowanie obnienia emisji CO 2 w czasie wg IMO [11] Tablica 1 Termin Obnienie iloci emisji CO 2 statków morskich Do 2013 Wejcie przepisów do stosowania przez okoo 90% statków we flocie wiatowej Do 2015 Wymagania spenienia warunków wskaników EEDI przez nowe statki Do 2020 Nowe statki musz zmniejszy emisj CO2 o 20% na ton/km Do 2025 Statki nowobudowane musz wykazywa zmniejszon emisj CO2 o dalsze 20% Do 2030 Obowizek zmniejszenia iloci emitowanych gazów o dalsze 20% Do 2050 Redukcja emisji CO2 o 50% na ton/km Redukcja emisji CO 2 w transporcie morskim zwizana jest ze zmniejszeniem zuycia paliwa, a to prowadzi do mniejszych kosztów eksploatacyjnych. 2. LNG, JAKO PALIWO PRZYJAZNE RODOWISKU Ostatnio daje si zauway trend wyposaania coraz wikszej liczby projektowanych i nowo budowanych statków bliskiego zasigu w systemy napdowe z silnikami zasilanymi skroplonym gazem ziemnym (LNG). Jest on bogatym ródem energii i bardziej przyjaznym dla rodowiska w procesie spalania, a wedug Komisji Europejskiej [4] najbardziej perspektywicznym alternatywnym paliwem dla transportu wodnego. Od 2015 roku obowizywa bd nowe normy UE odnoszce si do limitów zawartoci siarki w paliwie jednostek pywajcych na Batyku i Morzu Pónocnym. Dziki przejciu na paliwo LNG mona osign znaczne korzyci m.in. prawie cakowit redukcj SO x i czsteczek staych, zmniejszenie emisji NO x nawet do 90%, a CO 2 o ok. 20% [7] STATEK CAKOWICIE NAPDZANY SPRONYM GAZEM ZIEMNYM Przykadem statku napdzanego paliwem LNG moe by dwustronny prom fiordowy, Moldefjord, zbudowany przez gdask stoczni Remontow Shipbuilding S.A. dla norweskiego armatora Fjord1 MRF AS [10]. Jednostka napdzana jest wycznie LNG i awaryjnie gazem CNG.Statek o dugoci 122 m. moe pomieci 390 pasaerów, 128 samochodów osobowych lub 12 zestawów drogowych i 55 samochodów. Jest wprawiany

3 Innowacje w morskich rodkach transportu podnoszce jego ekologiczny charakter 69 w ruch za pomoc elektrycznych pdników, które zasila energia elektryczna wytwarzana przez generatory napdzane silnikami gazowymi o mocy po 900 kw kady. Silniki i zbiornik gazu umieszczone zostay w kontenerach o minimalnej objtoci tu pod pokadem. Dziki temu w przypadku wycieku gaz rozprzestrzenia si w minimalnej przestrzeni, a rozprajce si paliwo jako lejsze od powietrza, ulatuje, nie dostajc si do pozostaych pomieszcze statku, w czym pomaga równie system wentylacyjny. Zewntrzna warstwa sieci rurocigów doprowadzajcych gaz do silnika jest wentylowana, a ilo gazu monitorowana w celu szybkiego wykrycia ewentualnego wycieku. Moldefjeld, pierwszy wród czterech bliniaczych jednostek otrzyma tytu Ekologicznego Statku Roku STATKI ELEKTRYCZNE Ciekaw alternatyw na przyszo s statki wykorzystujce energi elektryczn do napdzania jednostki, co wykorzystuje si na okrtach podwodnych. Na typowych statkach z generatorem diesla i oddzielnym silnikiem diesla napdzajcym gówny wa ze rub prdko obrotowa ruby i silnika s ze sob sprzone, a efektywno zuycia paliwa spada przy niskich prdkociach. Napd spalinowo-elektryczny, czyli generatory napdzane silnikiem diesla i silnik elektryczny napdzajcy gówn rub napdow, utrzymuje prac silnika na optymalnym poziomie, niezalenie od prdkoci statku. Energi elektryczn stosuje si m.in. na statkach z sektora górnictwa morskiego (offshore) z systemem dynamicznego pozycjonowania, które musz cechowa si precyzj manewrowania. Napd elektryczny jest te uyteczny na zbiornikowcach arktycznych i lodoamaczach ze wzgldu na wyszy moment obrotowy przy maych prdkociach, a na statkach pasaerskich, wycieczkowcach i jednostkach sejsmicznych zalet napdu jest niski haas, niewielkie wibracje i drgania pokadu PROM NAPDZANY CAKOWICIE ENERGI ELEKTRYCZN Na pocztku 2013 roku zosta przedstawiony projekt zbudowania pierwszego na wiecie elektrycznego promu przy wspópracy firmy Siemens, Norled i norweskiej stoczni Fjellstrand [8]. Prom ma posiada kilkutonowe akumulatory i nie wydziela adnych spalin podczas caego okresu uytkowania. Dla porównania prom zasilany silnikiem diesla zuywa rocznie 8500 t oleju napdowego wraz z emisj 628 t CO 2 oraz 16,5 t NO x. Jednostka o dugoci 80 m pomieci 360 pasaerów i 120 samochodów. Zasilany przez dwa jedenastotonowe silniki elektryczne bdzie podróowa pomidzy Lavik i Oppedal. Maksymalna moc to 800 kw, a pync ze standardow prdkoci 10 wzów bdzie potrzebowa 400 kw mocy [9].

4 70 Anna Kulbacka, Piotr Kooda Oszczdno energii zapewnia równie konstrukcja aluminiowego kaduba w formie katamarana, co powoduje mniejszy opór oraz baterie soneczne na pokadzie. Pierwszy rejs planowany jest na 2015 rok. Od jego sukcesu zaley dalszy rozwój elektrycznych statków. Co najciekawsze, baterie promu maj si adowa jedynie 10 minut i bd adowane przy kadej wizycie statku w porcie. Jeli testy przebiegn bezproblemowo, jest szansa, e tego typu konstrukcje wkrótce zastpi wszystkie poczenia w Norwegii na trasach, których przebycie nie zajmuje wicej ni 30 minut NAPD SOLARNO- ELEKTRYCZNY Projekt solarno-elektrycznego zasilania promu jest nowym pomysem Eco Marine Power, firmy wprowadzajcej na rynek innowacyjne rozwizania w ukadach napdowych. Tonbo, soneczny prom elektryczny wykorzystuje najnowszy modu soneczny, bateri litow i elektryczn technologi zarzdzania energi. Ponadto generator niskiej emisji dostarczy zapasowych rodków, aby naadowa bateri w razie potrzeby. Wykonany z aluminium statek, przy niskich obrotach do 8 wzów, bdzie móg dziaa w cakowicie elektrycznym trybie. Technologie wykorzystywane w Tonbo Solar Hybrid Ferry s rozwizaniem przyjaznym rodowisku i zmniejszajcym koszty operacyjne przez cicie kosztów paliw [12]. 4. POMOCNICZY NAPD WIATROWY W historii eglugi stosowano ju kilka rozwiza wspomagania napdów konwencjonalnych statków za pomoc siy wiatru z rónymi skutkami. Jednak w optymalnych warunkach pogodowych rozwizania te pozwalay na zmniejszenie zuycia paliwa nawet o 50%. Pierwsze kroki w tym celu podjli Japoczycy, którzy w latach 80. ubiegego wieku, w dobie ogromnego wzrostu cen ropy naftowej, zbudowali 2 statki z metalowymi aglami, rozkadanymi w korzystnych warunkach wiatrowych. Firma konsultingowa inynierii w Cambridge w Anglii, który wspópracowaa armatorami owych statków, stwierdzia, e w ocenach przeprowadzonych w latach 1984 i 1993 statki te osigny zmniejszenie zuycia paliwa o 30% - 40% w idealnych warunkach wiatrowych, ale projekty zostay zakoczone z powodu spadku cen ropy i wysokich kosztów utrzymania [6]. Obecnie stosuje si nowoczeniejsze i tasze w utrzymaniu rozwizania WINGSAIL WALKER Wprowadzone równie w latach 80, lecz niewprowadzone na szersz skal, rozwizanie agla o profilu skrzyda samolotowego, obecnie stosowane przez wielu proekologicznych

5 Innowacje w morskich rodkach transportu podnoszce jego ekologiczny charakter 71 armatorów, przoduj w tej dziedzinie Brytyjczycy i Norwedzy. Badania przeprowadzane przez norweskie stowarzyszenia, na pywajcych jednostkach dowiody redukcj zuycia paliwa na poziomie od 5% do 10% w dugoterminowym okresie eksploatacji i nawet 30% do 40% w najkorzystniejszych warunkach pogodowych i istniejcych optymalnych trasach eglugowych. Badania prowadzone na trasie Rotterdam (Holandia) Nowy Jork (USA) przy redniej prdkoci wiatru 8m/s wykazay oszczdno 20% do 27% kosztów paliwa, a tym samym znaczne zmniejszenie emisji CO 2, zwizków NO x i SO x [13] LATAWCE Przy niesprzyjajcych wiatrach agle i dodatkowe maszty zamontowane na kadubach statków handlowych mog powodowa wzrost oporów i tym samym zuycie paliwa. Celem napdu latawca wspomagane jest ograniczenie lub uniknicie tych problemów, korzystajc jednoczenie z silniejszych wiatrów, które s dostpne w wysokociach wyszych ni te osigalne przez agle na masztach. Co najmniej dwie firmy - KiteShip z siedzib w USA [14] oraz niemiecki SkySails [13] - opracoway systemy potencjalnego zastosowania do handlowych statków towarowych. Latawce zajmuj mao miejsca i mog by dodane do istniejcych statków bez wikszych zmian w kadubie i nie pogarszajc tym samym waciwoci morskich statków. W niekorzystnych warunkach s zwijane i chowane w bezpiecznym miejscu. Tablica 2 Przybliona zastpcza moc silnika odpowiadajca danej powierzni agla [15] Powierzchnia agla [m 2 ] Zastpcza moc [kw] Badania firm wykorzystujcych technologi latawców dowiody zwrot inwestycji w ten dodatek w cigu 3-5 lat w zalenoci od kosztów poniesionych na zainstalowanie owego sytemu (480 tys. do 3,4 mln US$ zalenie od wielkoci statku i jego specyfiki [15]) przy cenie 50$ za baryk ropy. Obecnie ta cena jest duo wysza i wynosi 110$ za baryk. Najbardziej znanym statkiem w tej dziedzinie jest MV Beluga. Uznaje si, e energia wiatrowa jest najbardziej przyszociow i opacaln w uyciu na statkach morskich, ze wzgldu na dostpno w ogromnych ilociach i niskich kosztach utrzymania [6].

6 72 Anna Kulbacka, Piotr Kooda 5. PROJEKT STATKU WYKORZYSTUJCEGO WYCZNIE ENERGI ZE RÓDE ODNAWIALNYCH W 2005 roku zosta opracowany projekt statku wykorzystujcego do napdu i zasilania tylko i wycznie energi ze róde odnawialnych. Projektowy pentamaran E/S Orcelle wykorzystuje ogniwa paliwowe (które generuj okoo poow energii statku), energi wiatru, energi soneczn oraz energi fal. Pozyskanie energii z fal ma nastpowa za pomoc 12 horyzontalnych petw, które transformuj energi fal na wodór do ogniw paliwowych lub bezporednio w energi elektryczn lub mechaniczn. Maj one równie spenia rol napdu w poczeniu z dwoma pdnikami podowymi. Samochodowiec o zdolnoci przewozowej ok 10 tys. samochodów (50% wicej ni wspóczesne statki tego typu) charakteryzowa si bdzie niemal zerow emisj substancji zanieczyszczajcych do atmosfery. Przewiduje si, e statek bdzie oddany do eksploatacji w 2025 roku [16]. 6. SYSTEMY ZMNIEJSZANIA OPORU KADUBA STATKÓW MORSKICH 6.1. SYSTEMY SMAROWANIA KADUBA STATKU POWIETRZEM Smarowanie powietrzem jest sposobem zmniejszenia oporu pomidzy kadubem statku z uyciem wody morskiej i pcherzyków powietrza. Dystrybucja pcherzyków powietrza na powierzchni kaduba zmniejsza opór na kadubie okrtu. Oczekuje si, e ukad smarowania powietrzem, osignie do 10-15% redukcji emisji CO2, wraz z znacznymi oszczdnociami paliwa [15]. W 2010 r. holenderskie przedsibiorstwo wprowadzio na rynek ukady smarujce bbelkami powietrza kaduby kontenerowców, a w 2012 roku koncern Mitsubishi opracowa ukad smarowania powietrzem do supertankowców. Prekursorami w tej dziedzinie s Japoczycy, którzy ju 2010 roku wyposayli prom pasaerski o dugoci 145 m, szerokoci 25 m i wypornoci 8000 ton w system ALS. Podczas prób przeprowadzanych na statku odnotowano znaczne (10%) zmniejszenie emisji szkodliwych gazów i zuycia paliwa. Nawet przy stosunkowo trudnych warunkach pogodowych 3-metrowej fali system redukowa konsumpcj paliwa o prawie 6%. Obecnie stocznia Mitsubishi Heavy Industries Ltd. buduje 2 statki pasaerskie o dugoci ponad 220 m wyposaone przez opatentowany przez Mitsubishi system smarowania powietrzem MALS [20]. Wodowanie jednostek zaplanowane jest na pocztek 2015 i 2016 roku.

7 Innowacje w morskich rodkach transportu podnoszce jego ekologiczny charakter ZMNIEJSZENIE MASY STATKU Zmniejszenie masy konstrukcji statku moemy osign poprzez dobór materiaów sucych do budowy kaduba jak i nadbudówki. Lejszy statek oznacza mniejsze zanurzenie, a to z kolei oznacza mniejsze opory i mniejsze zuycie paliwa. Obecnie Duczycy pracuj nad zastosowaniem wókna wglowego i innych lekkich materiaów dla statków. Przeczytamy tam wypowied profesora Christiana Berggreen, który jest szefem projektu w DTU ds. Inynierii Mechanicznej. Jego zadaniem jest udowodnienie tego, e jest moliwe zbudowanie taniej, lekkiej i odpornej na ogie konstrukcji nadbudówek na statkach pasaerskich, aby zastpi istniejce konstrukcje ze stali. Projekt COMPASS zajmie si nadbudówkami na statkach pasaerskich i jeeli uda si zastpi cikie stalowe konstrukcje lekkimi materiaami, bdzie to ogromna oszczdno paliwa, a co najwaniejsze - korzy dla rodowiska naturalnego w postaci mniejszego zanieczyszczenia [17]. Projekt jest realizowany we wspópracy z niemieckim armatorem Scandlines, który udostpni dla potrzeb zespou badawczego dane futurystycznych promów Prince Richard i Princess Benedikte, aby zespó zaj si przeprojektowaniem nadbudówek. Jako priorytet jest okrelone bezpieczestwo przeciwpoarowe. To midzy innymi gówny powód, dla którego nie udao si dotychczas opracowa materiaów dla nowych konstrukcji. Projekt zakada wykonanie testów na bezpieczestwo przeciwpoarowe. Obecne przepisy dotyczce budowy statków dopuszczaj stosowanie innych ni sta materiaów. 7. PODSUMOWANIE Koncepcje nowych technologii redukujcych zanieczyszczenie rodowiska wymagaj wieloletnich bada i ogromnych nakadów finansowych. Wiele futurystycznych koncepcji zostay z tego powodu zaniechane. Przedstawione w artykule projekty statków wykorzystujcych alternatywne róda energii oraz innowacyjne systemy pozwalaj na ocen moliwoci redukcji zuycia paliwa, z czym zwizana jest cile emisja zwizków szkodliwych do rodowiska naturalnego. Zaleno t przedstawia tabela. Porównanie proekologicznych technologii wymienionych w artykule Tablica 3 Rodzaj statku Redukcja zuycia paliwa i emisji Optymalne zastosowanie substancji szkodliwych Napdzany LNG SOx prawie 100%; Nox do 90%; CO2 Wszystkie statki morskie do 20% O napdzie elektrycznym Brak emisji szkodliwych zwizków egluga przybrzena, na krótkich trasach O napdzie elektryczno-solarnym Brak emisji szkodliwych zwizków egluga penomorska Z pomocniczym napdem wiatrowym 5-10%, w najkorzystniejszych warunkach wiatrowych do 40% egluga dugodystansowa i oceaniczna, prdko statku do 32km/h Z systemem smarowania powietrzem 10 15% obnienia emisji CO 2 i egluga penomorska znaczne zmniejszenie zuycia paliwa O obnionej masie kaduba 5-10% obnienia emisji CO 2 Wszystkie statki morskie

8 74 Anna Kulbacka, Piotr Kooda Kada z wymienionych metod ma swoje wady i zalety. Jak wida z tabeli sposoby przynoszce najwiksze korzyci, czyli przede wszystkim napd elektryczny, nie maj szerokiego zastosowania. Statki o napdzie elektrycznych mog by konstruowane dla eglugi przybrzenej. Ze wzgldu na konieczno ich adowania moliwy jest jedynie przewóz midzy blisko pooonymi portami. Ponadto jednostki te potrzebuj dodatkowego róda energii, którym nie zawsze moe by energia pochodzca ze róde odnawialnych. Napd wiatrowy czy solarny s wykorzystywane, jako napd pomocniczy, pozwalajcy uzyska zmniejszon emisj szkodliwych substancji. Niewtpliw zalet jest niski koszt utrzymania, jednak ich uycie ograniczaj niesprzyjajce warunki. LNG jest najbardziej ekologicznym paliwem. Niemniej koszt wytworzenia statków z takim napdem jest o okoo 10-20% wyszy ni przy zastosowaniu napdu na paliwo standardowe. Ponadto warunkiem koniecznym do wdroenia LNG jest zapewnienie jego dostpnoci, w tym infrastruktura zwizana z bunkrowaniem tego paliwa. W celu uzyskania podanego efektu systemu smarowania kaduba powietrzem, wane jest, e pcherzyki powietrza musz by jednakowej wielkoci i by równomiernie rozmieszczone pod powierzchni kaduba. Ponadto, zmiana rednicy baki powietrza drastycznie wpywa na rozkad pcherzyków powietrza pod kadubem. Mog one te le wpywa na waciwoci morskie statków w trudnych warunkach pogodowych. Odcienie kaduba statku poprzez zastosowanie lekkich materiaów do budowy nadbudówek wymaga duych nakadów finansowych podczas budowy statku i zwraca si do powoli. Bibliografia 1. Burnewicz J.: Innowacje w transporcie morskim. Gdask Cielik H., Kubacka M., Jdrzejewska A.: Statek ekologiczny w rozwoju zrównowaonym. Centrum Techniki Okrtowej. Gdask Jurdziski M.: Innowacje technologiczne na statkach morskich w celu redukcji zuycia energii i emisji CO 2. Zeszyty Naukowe Akademii Morskiej w Gdyni, nr 77. Gdynia Komisja Europejska oraz Dyrekcja Generalna Ds. Mobilnoci i Transportu.: Biaa ksiga transportu: Plan utworzenia jednolitego europejskiego obszaru transportu. Bruksela Midzynarodowa Organizacja Morska.: Midzynarodowa konwencja o zapobieganiu zanieczyszczaniu morza przez statki MARPOL 1973/ Ronald O'Rourke, Navy Ship Propulsion Technologies: Options for Reducing Oil Us, Washington, GJENNOMBRUDD FOR FJELLSTRAND MILJØFERGE ZeroCat Tonbo Solar Hybrid Power Ferry 13. SkySails Propulsion System: Turn wind into profit 14. KiteShips and%20Operational%20Measures/Marginal%20abatement%20cost.pdf Reduction of GHG emissions from ships. IMO Marine Environment Protection Committee

9 Innowacje w morskich rodkach transportu podnoszce jego ekologiczny charakter PromySkat Wókno wglowe zastpi metal w budowie nowoczesnych promów MarineInsight.com https://www.mhi.co.jp/technology/review/pdf/e481/e pdf INNOVATIONS IN MARITIME TRANSPORT THAT IMPROVE ITS ECOLOGICAL CHARACTER Summary: The article presents new methods of implementation of environmental protection regulations which year by year become more restrictive. The most modern main and auxiliary propulsion systems on vessels, as well as, new design methods for fuel consumption reduction and decreasing the emission of pollutants into the atmosphere are described in the article. Keywords: maritime transport, renewable energy, ecology

10

O rodek Szkoleniowo-Badawczy w Zakresie Energii Odnawialnej w Ostoi

O rodek Szkoleniowo-Badawczy w Zakresie Energii Odnawialnej w Ostoi Orodek Szkoleniowo-Badawczy w Zakresie Energii Odnawialnej w Ostoi Techniczne i ekonomiczne aspekty wykorzystania energii wiatru 0..0 . Kryteria podziau elektrowni wiatrowych. Fizyka elektrowni wiatrowej

Bardziej szczegółowo

Prof. dr hab. in. Lech Dzienis Rektor Politechniki Bia ostockiej

Prof. dr hab. in. Lech Dzienis Rektor Politechniki Bia ostockiej Prof. dr hab. in. Lech Dzienis Rektor Politechniki Biaostockiej Politechnika Biaostocka w latach 2013-2015 zamierza zrealizowa 3 due projekty ukierunkowane na edukacj, dydaktyk, realizacj bada oraz promowanie

Bardziej szczegółowo

ELEKTROMOBILNOŚĆ WPROWADZENIE. Michał Kaczmarczyk, GLOBEnergia Zakopane, 26.06.2014

ELEKTROMOBILNOŚĆ WPROWADZENIE. Michał Kaczmarczyk, GLOBEnergia Zakopane, 26.06.2014 ELEKTROMOBILNOŚĆ WPROWADZENIE Michał Kaczmarczyk, GLOBEnergia Zakopane, 26.06.2014 DLACZEGO POTRZEBNA JEST DYSKUSJA? wyczerpywanie się stosowanych dotychczas źródeł energii problem ekologiczny (efekt cieplarniany)

Bardziej szczegółowo

OGNIWO PALIWOWE W UKŁADACH ZASILANIA POTRZEB WŁASNYCH

OGNIWO PALIWOWE W UKŁADACH ZASILANIA POTRZEB WŁASNYCH Antoni DMOWSKI, Politechnika Warszawska, Instytut Elektroenergetyki Bartłomiej KRAS, APS Energia OGNIWO PALIWOWE W UKŁADACH ZASILANIA POTRZEB WŁASNYCH 1. Wstp Obecne rozwizania podtrzymania zasilania obwodów

Bardziej szczegółowo

Omówienie obowiązujących aktów prawnych, spodziewanych zmian prawa dotyczącego żeglugi oraz planowanych działań w ramach UE dot.

Omówienie obowiązujących aktów prawnych, spodziewanych zmian prawa dotyczącego żeglugi oraz planowanych działań w ramach UE dot. Omówienie obowiązujących aktów prawnych, spodziewanych zmian prawa dotyczącego żeglugi oraz planowanych działań w ramach UE dot. siarki Agnieszka Zapłatka Naczelnik Wydziału Ochrony Środowiska Morskiego

Bardziej szczegółowo

POZIOM EMISJI CO 2 JAKO KRYTERIUM PROJEKTOWE WSPÓ CZESNYCH STATKÓW TRANSPORTOWYCH

POZIOM EMISJI CO 2 JAKO KRYTERIUM PROJEKTOWE WSPÓ CZESNYCH STATKÓW TRANSPORTOWYCH PRACE NAUKOWE POLITECHNIKI WARSZAWSKIEJ z. 98 Transport 2013 Tadeusz Szelangiewicz, Katarzyna elazny Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny w Szczecinie Wydzia Techniki Morskiej i Transportu POZIOM

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie: Krystyna Gurbiel Dyrektor Generalny Polskiej Fundacji Promocji i Rozwoju Ma"ych i (rednich Przedsi)biorstw... 9. Streszczenie...

Wprowadzenie: Krystyna Gurbiel Dyrektor Generalny Polskiej Fundacji Promocji i Rozwoju Maych i (rednich Przedsi)biorstw... 9. Streszczenie... SPIS TRE%CI Wprowadzenie: Krystyna Gurbiel Dyrektor Generalny Polskiej Fundacji Promocji i Rozwoju Ma"ych i (rednich Przedsi)biorstw... 9 Streszczenie... 11 1. Zmiany makroekonomiczne w Polsce w latach

Bardziej szczegółowo

PROPOSAL OF TURBINE PROPULSION FOR A NEW GENERATION LIQUEFIED NATURAL GAS CARRIER WITH A CAPACITY OF 250 000-300 000 CBM

PROPOSAL OF TURBINE PROPULSION FOR A NEW GENERATION LIQUEFIED NATURAL GAS CARRIER WITH A CAPACITY OF 250 000-300 000 CBM Journal of KONES Powertrain and Transport, Vol.14, No. 2 2007 PROPOSAL OF TURBINE PROPULSION FOR A NEW GENERATION LIQUEFIED NATURAL GAS CARRIER WITH A CAPACITY OF 250 000-300 000 CBM Zygmunt Górski, Romuald

Bardziej szczegółowo

ZARZ DZANIE RYZYKIEM W TECHNOLOGII MORSKIEGO TRANSPORTU ADUNKU

ZARZ DZANIE RYZYKIEM W TECHNOLOGII MORSKIEGO TRANSPORTU ADUNKU 1 IOURI SEMENOV ZARZDZANIE RYZYKIEM W TECHNOLOGII MORSKIEGO TRANSPORTU ADUNKU 1. Wstp W ostatnim wierwieczu w Europie notowano cigy wzrost wydajnoci transportowej, której ilociow ocen przedstawiono w tabeli

Bardziej szczegółowo

INNOWACJE TECHNOLOGICZNE NA STATKACH MORSKICH W CELU REDUKCJI ZUŻYCIA ENERGII I EMISJI CO 2

INNOWACJE TECHNOLOGICZNE NA STATKACH MORSKICH W CELU REDUKCJI ZUŻYCIA ENERGII I EMISJI CO 2 Mirosław Jurdziński Akademia Morska w Gdyni INNOWACJE TECHNOLOGICZNE NA STATKACH MORSKICH W CELU REDUKCJI ZUŻYCIA ENERGII I EMISJI CO 2 Celem pracy jest przegląd aktualnie realizowanych innowacji na statkach

Bardziej szczegółowo

PRZYSZŁOŚĆ ODNAWIALNYCH ŹRÓDEŁ ENERGII NA TLE WYZWAŃ ENERGETYCZNYCH POLSKI. Prof. dr hab. inż. Maciej Nowicki

PRZYSZŁOŚĆ ODNAWIALNYCH ŹRÓDEŁ ENERGII NA TLE WYZWAŃ ENERGETYCZNYCH POLSKI. Prof. dr hab. inż. Maciej Nowicki PRZYSZŁOŚĆ ODNAWIALNYCH ŹRÓDEŁ ENERGII NA TLE WYZWAŃ ENERGETYCZNYCH POLSKI Prof. dr hab. inż. Maciej Nowicki ENERGIA WARUNKIEM WZROSTU GOSPODARCZEGO W XX wieku liczba ludności świata wzrosła 4-krotnie,

Bardziej szczegółowo

Laboratorium elektryczne. Falowniki i przekształtniki - I (E 14)

Laboratorium elektryczne. Falowniki i przekształtniki - I (E 14) POLITECHNIKA LSKA WYDZIAŁINYNIERII RODOWISKA I ENERGETYKI INSTYTUT MASZYN I URZDZE ENERGETYCZNYCH Laboratorium elektryczne Falowniki i przekształtniki - I (E 14) Opracował: mgr in. Janusz MDRYCH Zatwierdził:

Bardziej szczegółowo

EP io default website

EP io default website 26-01-2015 Od regulacji Internetu po bezpieczestwo publiczne debata na temat dylematów ochrony danych Nowoczesna gospodarka opiera si w duej mierze na przetwarzaniu danych, dlatego potrzebne s jasne reguy,

Bardziej szczegółowo

Budowa hali magazynowo-serwisowej wraz z budynkiem oraz towarzyszc infrastruktur w Łaziskach Górnych przy ul. wierczewskiego.

Budowa hali magazynowo-serwisowej wraz z budynkiem oraz towarzyszc infrastruktur w Łaziskach Górnych przy ul. wierczewskiego. Załcznik nr 1 do Decyzji Burmistrza Miasta Łaziska Górne z dnia 29.05.2008r. nr WO.2-U/08 o rodowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizacje przedsiwzicia. Budowa hali magazynowo-serwisowej wraz z budynkiem

Bardziej szczegółowo

Strategia rozwoju poszczególnych gmin powinna polega na pełnym wykorzystaniu własnych zasobów naturalnych biosfery, hydrosfery i litosfery, poprzez

Strategia rozwoju poszczególnych gmin powinna polega na pełnym wykorzystaniu własnych zasobów naturalnych biosfery, hydrosfery i litosfery, poprzez ł Strategia rozwoju poszczególnych gmin powinna polega na pełnym wykorzystaniu własnych zasobów naturalnych biosfery, hydrosfery i litosfery, poprzez budow odpowiednich zakładów wytwórczych, zapewniajcych

Bardziej szczegółowo

ŹRÓDŁA NAPĘDU W MIEJSKIEJ KOMUNIKACJI AUTOBUSOWEJ -KIERUNKI INNOWACYJNOŚCI

ŹRÓDŁA NAPĘDU W MIEJSKIEJ KOMUNIKACJI AUTOBUSOWEJ -KIERUNKI INNOWACYJNOŚCI ŹRÓDŁA NAPĘDU W MIEJSKIEJ KOMUNIKACJI AUTOBUSOWEJ -KIERUNKI INNOWACYJNOŚCI Zbiorowy transport miejski = alternatywa dla transportu indywidualnego Warszawa, Trasa Łazienkowska, analiza ruchu w godzinach

Bardziej szczegółowo

MIEJSKIE PRZEDSI"BIORSTWO ENERGETYKI CIEPLNEJ SP. Z O.O. OLSZTYN WYKORZYSTANIE BIOMASY W INWESTYCJACH MIEJSKICH GDA!SK 26-27.10.

MIEJSKIE PRZEDSIBIORSTWO ENERGETYKI CIEPLNEJ SP. Z O.O. OLSZTYN WYKORZYSTANIE BIOMASY W INWESTYCJACH MIEJSKICH GDA!SK 26-27.10. MIEJSKIE PRZEDSI"BIORSTWO ENERGETYKI CIEPLNEJ SP. Z O.O. OLSZTYN WYKORZYSTANIE BIOMASY W INWESTYCJACH MIEJSKICH GDA!SK 26-27.10.2006 OLSZTYN Stolica Warmii i Mazur Liczba mieszka#ców 174 ty$. Powierzchnia

Bardziej szczegółowo

Izolacja Anteny szerokopasmowe i wskopasmowe

Izolacja Anteny szerokopasmowe i wskopasmowe Izolacja Anteny szerokopasmowe i wskopasmowe W literaturze technicznej mona znale róne opinie, na temat okrelenia, kiedy antena moe zosta nazwana szerokopasmow. Niektórzy producenci nazywaj anten szerokopasmow

Bardziej szczegółowo

ŹRÓDŁA NAPĘDU W MIEJSKIEJ KOMUNIKACJI AUTOBUSOWEJ -KIERUNKI INNOWACYJNOŚCI BARTŁOMIEJ WALCZAK

ŹRÓDŁA NAPĘDU W MIEJSKIEJ KOMUNIKACJI AUTOBUSOWEJ -KIERUNKI INNOWACYJNOŚCI BARTŁOMIEJ WALCZAK ŹRÓDŁA NAPĘDU W MIEJSKIEJ KOMUNIKACJI AUTOBUSOWEJ -KIERUNKI INNOWACYJNOŚCI BARTŁOMIEJ WALCZAK Solaris Bus & Coach Kierunek rozwoju komunikacji miejskiej Wymagania prawne Przepisy lokalne pojazdy elektryczne

Bardziej szczegółowo

Silniki zasilane alternatywnymi źródłami energii

Silniki zasilane alternatywnymi źródłami energii Silniki zasilane alternatywnymi źródłami energii Jacek Biedrzycki Przemysłowy Instytut Motoryzacji 71 Forum Energia - Efekt Środowisko - Ekologiczne formy transportu Warszawa, 31.03.2015r. Plan prezentacji

Bardziej szczegółowo

72 Beata STACHOWIAK Uniwersytet Miko!aja Kopernika w Toruniu POTRZEBY EDUKACYJNE MIESZKA!CÓW WSI A RYNEK PRACY W SPO"ECZE!STWIE INFORMACYJNYM Pocz"tek XXI wieku dla Polski to czas budowania nowego spo!ecze#stwa,

Bardziej szczegółowo

gospodarki energetycznej...114 5.4. Cele polityki energetycznej Polski...120 5.5. Działania wspierające rozwój energetyki odnawialnej w Polsce...

gospodarki energetycznej...114 5.4. Cele polityki energetycznej Polski...120 5.5. Działania wspierające rozwój energetyki odnawialnej w Polsce... SPIS TREŚCI Wstęp... 11 1. Polityka energetyczna Polski w dziedzinie odnawialnych źródeł energii... 15 2. Sytuacja energetyczna świata i Polski u progu XXI wieku... 27 2.1. Wstęp...27 2.2. Energia konwencjonalna

Bardziej szczegółowo

M.o~. l/i. Liceum Ogólnokształcące im. Jana Kochanowskiego w Olecku ul. Kościuszki 29, 19-400 Olecko

M.o~. l/i. Liceum Ogólnokształcące im. Jana Kochanowskiego w Olecku ul. Kościuszki 29, 19-400 Olecko l/i M.o~. Liceum Ogólnokształcące im. Jana Kochanowskiego w Olecku ul. Kościuszki 29, 19-400 Olecko Adres e-mail szkoły:dyrektor@lo.olecko.pl Telefon: +875234183 Nauczyciel chemii: mgr Teresa Świerszcz

Bardziej szczegółowo

Energia odnawialna w województwie zachodniopomorskim Koncepcje współpracy

Energia odnawialna w województwie zachodniopomorskim Koncepcje współpracy Energia odnawialna w województwie zachodniopomorskim Koncepcje współpracy Podstaw rozwoju kadego społeczestwa jest jego rozwój gospodarczy, a energia stanowi wan rol w jego realizacji. Z uwagi na cigły

Bardziej szczegółowo

ź Ł Ó ź Ą Ł ź ź ź ć ć ć Ę ź ź ź Ę Ę ź ć Ł ź ź ć ć Ł Ł ź Ś Ś Ę Ę ź ć Ę Ą Ę ź Ł Ł Ą Ę ć Ę ź ź Ę Ł Okres Energia elektryczna Zuycie 2011 zrn:inna IMWh] stycze 280,88 Iuty 263,53 marzc 224,56 kwiecie 228,49

Bardziej szczegółowo

VI. W e do gazów spalinowych silników benzynowych i diesla.

VI. W e do gazów spalinowych silników benzynowych i diesla. VI. We do gazów spalinowych silników benzynowych i diesla. W do gazów spalinowych o temperaturze do +200 o C Obejma limakowa Clip Grip Szybkozcze Clip Grip Prostka symetryczna CARFLEX 200 Materia cianka

Bardziej szczegółowo

Pojęcie Ekojazdy Eco-Driving

Pojęcie Ekojazdy Eco-Driving Ekojazda Pojęcie Ekojazdy Eco-Driving jest nurtem edukacyjnym i świadomość zainicjowanym w celu dostarczenia użytkownikom dróg porad i zasad, które pokazują, że regularne przeglądy pojazdu połączone ze

Bardziej szczegółowo

Bałtyckie Centrum Badawczo-Wdrożeniowe Gospodarki Morskiej i jego rola we wzmacnianiu innowacyjności Pomorza Zachodniego.

Bałtyckie Centrum Badawczo-Wdrożeniowe Gospodarki Morskiej i jego rola we wzmacnianiu innowacyjności Pomorza Zachodniego. Bałtyckie Centrum Badawczo-Wdrożeniowe Gospodarki Morskiej i jego rola we wzmacnianiu innowacyjności Pomorza Zachodniego. KONCEPCJA STRUKTURY ORGANIZACYJNEJ CENTRUM Zakład b-r górnictwa morskiego Prowadzenie

Bardziej szczegółowo

POJAZDÓW ELEKTRYCZNYCH NA TERENIE DU YCH AGLOMERACJI MIEJSKICH

POJAZDÓW ELEKTRYCZNYCH NA TERENIE DU YCH AGLOMERACJI MIEJSKICH PRACE NAUKOWE POLITECHNIKI WARSZAWSKIEJ z. 92 Transport 2013 Marcin Koniak Politechnika Warszawska, Wydzia Transportu ZASOBNIK ENERGII W UKADACH ADOWANIA POJAZDÓW ELEKTRYCZNYCH NA TERENIE DUYCH AGLOMERACJI

Bardziej szczegółowo

Krajowy System Monitorowania Technologii rodowiskowych Zarys koncepcji Dlaczego taki system jest potrzebny?

Krajowy System Monitorowania Technologii rodowiskowych Zarys koncepcji Dlaczego taki system jest potrzebny? Krajowy System Monitorowania Technologii rodowiskowych Dlaczego taki system jest potrzebny? Zarys koncepcji Sektor technologii rodowiskowych postrzegany jest w Europie i na wiecie jako jeden z najbardziej

Bardziej szczegółowo

Instrumenty rynku pracy dla osób poszukuj cych pracy, aktualnie podlegaj cych ubezpieczeniu spo ecznemu rolników w pe nym zakresie.

Instrumenty rynku pracy dla osób poszukuj cych pracy, aktualnie podlegaj cych ubezpieczeniu spo ecznemu rolników w pe nym zakresie. Instrumentyrynkupracydlaosóbposzukujcychpracy, aktualniepodlegajcychubezpieczeniuspoecznemurolnikówwpenymzakresie. Zdniem1lutego2009r.weszywycieprzepisyustawyzdnia19grudnia2008r. o zmianie ustawy o promocji

Bardziej szczegółowo

II. W e ssawne dla przemys u drzewnego

II. W e ssawne dla przemys u drzewnego II. We ssawne dla przemysu drzewnego W przesyowy trudnopalny wg DIN 4102 B1 Szybkozcze Master Grip Prostka symetryczna FLAMEX B-F-se Materia cianka wa: 100% poliuretan poliestrowy z domieszk rodka opóniajcego

Bardziej szczegółowo

Fundacja Green Fuel Skuteczne wdrażanie paliw metanowych w Polsce

Fundacja Green Fuel Skuteczne wdrażanie paliw metanowych w Polsce Fot. Rajd Blue Corridor 2013 Hansa w Polsce Fundacja Green Fuel Skuteczne wdrażanie paliw metanowych w Polsce Materiał opracowany przez ekspertów Portalu cng.auto.pl Korzyści wynikające z zastosowania

Bardziej szczegółowo

MODEL SEKTORA KONTROLI OBSZARU DO BADANIA P YNNO CI RUCHU LOTNICZEGO

MODEL SEKTORA KONTROLI OBSZARU DO BADANIA P YNNO CI RUCHU LOTNICZEGO Piotr Andrzej Dmochowski Polska Agencja eglugi Powietrznej Jacek Skorupski MODEL SEKTORA KONTROLI OBSZARU DO BADANIA PYNNOCI RUCHU LOTNICZEGO Rkopis dostarczono, kwiecie 2012 Streszczenie: Stay wzrost

Bardziej szczegółowo

IV. W e ssawne i przesy owe do wentylacji, klimatyzacji powietrza i wyci gu dymów spawalniczych.

IV. W e ssawne i przesy owe do wentylacji, klimatyzacji powietrza i wyci gu dymów spawalniczych. IV. We ssawne i przesyowe do wentylacji, klimatyzacji powietrza i wycigu dymów spawalniczych. W ssawny i przesyowy do wentylacji/klimatyzacji powietrza Szybkozcze Clip Grip Prostka symetryczna Redukcja

Bardziej szczegółowo

Odnawialne źródła energii i pojazdy proekologiczne - Jastrzębska GraŜyna. Spis treści. Przedmowa Wykaz oznaczeń Wykaz skrótów

Odnawialne źródła energii i pojazdy proekologiczne - Jastrzębska GraŜyna. Spis treści. Przedmowa Wykaz oznaczeń Wykaz skrótów Odnawialne źródła energii i pojazdy proekologiczne - Jastrzębska GraŜyna Spis treści Przedmowa Wykaz oznaczeń Wykaz skrótów l. ODNAWIALNE ŹRÓDŁA ENERGII 1. Energetyka konwencjonalna a odnawialne źródła

Bardziej szczegółowo

W POLSCE. Fakty i mity. Energia Odnawialna szans dla gmin

W POLSCE. Fakty i mity. Energia Odnawialna szans dla gmin Fakty i mity ODNAWIALNE o odnawialnychróda ródach energii ENERGII W POLSCE Micha wil Polska Izba Gospodarcza Energii Odnawialnej Micha wil, Tomasz Podgajniak Dyrektor Generalny / Wiceprezes Zarzdu Polska

Bardziej szczegółowo

POMPY CIEPŁA Analiza rynku Wykres 1

POMPY CIEPŁA Analiza rynku Wykres 1 POMPY CIEPŁA Analiza rynku W Polsce dominującą rolę w produkcji energii elektrycznej odgrywa węgiel ( jego udział w globalnej wielkości mocy zainstalowanej w naszym kraju w 2005 roku wynosił 95%). Struktura

Bardziej szczegółowo

Główne problemy. Wysokie koszty importu ropy: 1 mld dziennie w 2011 Deficyt w bilansie handlowym: ~ 2.5 % of PKB 7% wydatków gospodarstw domowych

Główne problemy. Wysokie koszty importu ropy: 1 mld dziennie w 2011 Deficyt w bilansie handlowym: ~ 2.5 % of PKB 7% wydatków gospodarstw domowych Pakiet "Czysta Energia dla u" Europejska strategia dotycząca paliw alternatywnych i towarzyszącej im infrastruktury Warszawa, 15 kwietnia 2013 Katarzyna Drabicka, Policy Officer, European Commission, DG

Bardziej szczegółowo

Instrukcje obs ugi, konserwacji i utrzymania dobrego stanu technicznego dla drewnianych okien i drzwi

Instrukcje obs ugi, konserwacji i utrzymania dobrego stanu technicznego dla drewnianych okien i drzwi Instrukcje obsugi, konserwacji 1. Zalecenia po montau/ - w czasie budowy Ochrona elementów Prosimy o zwrócenie uwagi na prawidow ochron wszystkich elementów w czasie caego czasu budowy! Oklejanie odpowiednimi

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WDROŻENIA PALIW ALETERNATYWNYCH w MZK SŁUPSKS

PROGRAM WDROŻENIA PALIW ALETERNATYWNYCH w MZK SŁUPSKS PROGRAM WDROŻENIA PALIW ALETERNATYWNYCH w MZK SŁUPSKS WYKORZYSTYWANE PALIWA Olej Napędowy 39 pojazdów CNG 10 pojazdów ETANOL ED-95 7 pojazdów Motoryzacja a środowisko naturalne Negatywny wpływ na środowisko

Bardziej szczegółowo

CNG jako alternatywne źródło zasilania dla pojazdów komunikacji miejskiej. Radom, 2013-09-12

CNG jako alternatywne źródło zasilania dla pojazdów komunikacji miejskiej. Radom, 2013-09-12 CNG jako alternatywne źródło zasilania dla pojazdów komunikacji miejskiej Radom, 2013-09-12 funkcjonuje od 1 stycznia 1954 roku. Jest jednym z dwóch przewoźników obsługujących trakcję miejską na zlecenie

Bardziej szczegółowo

nowe trendy mobilności w regionach Europy

nowe trendy mobilności w regionach Europy E-pojazdy nowe trendy mobilności w regionach Europy Marek Drożdż Instytut Gospodarki Surowcami Mineralnymi i Energią PAN Partnerzy programu Polska Holandia Hiszpania Wielka Brytania Szwecja Włochy Małopolska

Bardziej szczegółowo

Lista kontrolna umowy z podwykonawc

Lista kontrolna umowy z podwykonawc Dane podstawowe projektu:... Zleceniodawca:...... Nazwa podwykonawcy z którym zawierana jest umowa:... Nazwa detalu:... Numer detalu:... Odbiór Czy definicja tymczasowego odbioru jest jasno ustalona? Czy

Bardziej szczegółowo

KATALIZATOR DO PALIW

KATALIZATOR DO PALIW KATALIZATOR DO PALIW REDUXCO KATALIZATOR DO PALIW Katalizator REDUXCO jest stosowany jako dodatek do paliw węglowodorowych, jest substancją czynną zmniejszającą napięcie powierzchniowe węgla powodując

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia... o podatku tonaowym. Rozdział 1. Podmiot i przedmiot opodatkowania

USTAWA. z dnia... o podatku tonaowym. Rozdział 1. Podmiot i przedmiot opodatkowania 1 Projekt USTAWA z dnia... o podatku tonaowym Rozdział 1 Podmiot i przedmiot opodatkowania Art. 1. 1. Ustawa reguluje opodatkowanie, niektórych przychodów osiganych przez armatorów eksploatujcych morskie

Bardziej szczegółowo

(podstawy i wymagania ze szczególnym zwróceniem uwagi na funkcjonalno systemów. w odniesieniu do poszczególnych poziomów)

(podstawy i wymagania ze szczególnym zwróceniem uwagi na funkcjonalno systemów. w odniesieniu do poszczególnych poziomów) TIER CZTERY POZIOMY NIEZAWODNOCI (podstawy i wymagania ze szczególnym zwróceniem uwagi na funkcjonalno systemów klimatyzacji precyzyjnej w odniesieniu do poszczególnych poziomów) 1 Spis treci 1. Definicja

Bardziej szczegółowo

1. termomodernizacja budynku 2. autorski program edukacyjny oparty na urzdzeniach produkujcych energi z OZE

1. termomodernizacja budynku 2. autorski program edukacyjny oparty na urzdzeniach produkujcych energi z OZE ł ł !"#$ 1. termomodernizacja budynku 2. autorski program edukacyjny oparty na urzdzeniach produkujcych energi z OZE Propozycja utworzenia Projektu wynika z: Praktyczne moliwoci wykorzystania OZE, Plan

Bardziej szczegółowo

MINISTERSTWO INFRASTRUKTURY

MINISTERSTWO INFRASTRUKTURY MINISTERSTWO INFRASTRUKTURY STRATEGIA ROZWOJU TRANSPORTU MORSKIEGO UNII EUROPEJSKIEJ DO 2018 ROKU Andrzej Gdula Zastępca Dyrektora Departamentu Transportu Morskiego i śeglugi Śródlądowej Konferencja Perspektywy

Bardziej szczegółowo

Rynek motoryzacyjny 2011 Europa vs Polska

Rynek motoryzacyjny 2011 Europa vs Polska Rynek motoryzacyjny 2011 Europa vs Polska Rynek cz!"ci motoryzacyjnych nierozerwalnie #$czy si! z parkiem samochodowym, dlatego te% podczas oceny wyników sprzeda%y samochodowych cz!"ci zamiennych nie mo%na

Bardziej szczegółowo

Automatyka ch odnicza seminarium. SiUChKl. Gda sk, 5.12.2009 r.

Automatyka ch odnicza seminarium. SiUChKl. Gda sk, 5.12.2009 r. Systemy automatyki do precyzyjnej regulacji wilgotnoci powietrza w przestrzenia adunkowej kontenerów specjalizowanych przeznaczonych do transportu i przechowywania bananów. Automatyka chodnicza seminarium

Bardziej szczegółowo

Niskoemisyjne, alternatywne paliwa w transporcie. Sławomir Nestorowicz Pełnomocnik Dyrektora ds. Paliw Metanowych

Niskoemisyjne, alternatywne paliwa w transporcie. Sławomir Nestorowicz Pełnomocnik Dyrektora ds. Paliw Metanowych Niskoemisyjne, alternatywne paliwa w transporcie Sławomir Nestorowicz Pełnomocnik Dyrektora ds. Paliw Metanowych Ramowe dokumenty dotyczące stosowania niskoemisyjnych, alternatywnych paliw w transporcie

Bardziej szczegółowo

Samochody na wodór. Zastosowanie. Wodór w samochodach. Historia. Przechowywanie wodoru

Samochody na wodór. Zastosowanie. Wodór w samochodach. Historia. Przechowywanie wodoru Samochody na wodór Zastosowanie Wodór w samochodach Historia Przechowywanie wodoru Wodór ma szanse stać się najważniejszym nośnikiem energii w najbliższej przyszłości. Ogniwa paliwowe produkują zeń energię

Bardziej szczegółowo

OCENA SKUTKÓW POTENCJALNEGO ROZSZERZENIA ZAKRESU OBSZARÓW KONTROLI EMISJI TLENKÓW SIARKI NA SZCZEBLU UE WZDŁUŻ CAŁEJ EUROPEJSKIEJ LINII BRZEGOWEJ

OCENA SKUTKÓW POTENCJALNEGO ROZSZERZENIA ZAKRESU OBSZARÓW KONTROLI EMISJI TLENKÓW SIARKI NA SZCZEBLU UE WZDŁUŻ CAŁEJ EUROPEJSKIEJ LINII BRZEGOWEJ DYREKCJA GENERALNA DS. POLITYK WEWNĘTRZNYCH UNII DEPARTAMENT POLITYCZNY B: POLITYKA STRUKTURALNA I POLITYKA SPÓJNOŚCI TRANSPORT I TURYSTYKA OCENA SKUTKÓW POTENCJALNEGO ROZSZERZENIA ZAKRESU OBSZARÓW KONTROLI

Bardziej szczegółowo

Stosowanie wieloźródłowych systemów bioenergetycznych w celu osiągnięcia efektu synergicznego

Stosowanie wieloźródłowych systemów bioenergetycznych w celu osiągnięcia efektu synergicznego Stosowanie wieloźródłowych systemów bioenergetycznych w celu osiągnięcia efektu synergicznego mgr inż. Jakub Lenarczyk Oddział w Poznaniu Zakład Odnawialnych Źródeł Energii Czym są wieloźródłowe systemy

Bardziej szczegółowo

Piotr MAŁECKI. Zakład Ekonomiki Ochrony Środowiska. Katedra Polityki Przemysłowej i Ekologicznej Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie

Piotr MAŁECKI. Zakład Ekonomiki Ochrony Środowiska. Katedra Polityki Przemysłowej i Ekologicznej Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie Piotr MAŁECKI Zakład Ekonomiki Ochrony Środowiska Katedra Polityki Przemysłowej i Ekologicznej Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie 1 PODATKI EKOLOGICZNE W POLSCE NA TLE INNYCH KRAJÓW UNII EUROPEJSKIEJ 2

Bardziej szczegółowo

Opis wyników projektu

Opis wyników projektu Opis wyników projektu Nowa generacja wysokosprawnych agregatów spalinowoelektrycznych Nr projektu: WND-POIG.01.03.01-24-015/09 Nr umowy: UDA-POIG.01.03.01-24-015/09-01 PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY PRZEZ UNIĘ

Bardziej szczegółowo

Garrett ACE 150, ACE 250

Garrett ACE 150, ACE 250 INSTRUKCJA OBSŁUGI WYKRYWACZY Garrett ACE 150, ACE 250 przeczytaj zanim zaczniesz uywa wykrywacz w terenie Dystrybucja w Polsce: Talcomp Systemy Bezpieczestwa 30-629 Kraków ul. A. Dauna 70 e-mail: hobby@garrett.pl

Bardziej szczegółowo

AQUAGOR POMPA CIEPŁA WODA/WODA

AQUAGOR POMPA CIEPŁA WODA/WODA AQUAGOR POMPA CIEPŁA WODA/WODA Pompy ciepła woda/woda to jeden z najbardziej wydajnych systemów energii cieplnej. Temperatura wód gruntowych to bardzo solidne i stałe ródło energii, bo ich temperatura

Bardziej szczegółowo

OCENA METOD I MOŻLIWOŚCI ZMNIEJSZENIA ZUŻYCIA PALIWA ORAZ EMISJI GAZÓW NA STATKACH MORSKICH

OCENA METOD I MOŻLIWOŚCI ZMNIEJSZENIA ZUŻYCIA PALIWA ORAZ EMISJI GAZÓW NA STATKACH MORSKICH MIROSŁAW JURDZIŃSKI Akademia Morska w Gdyni Katedra Nawigacji OCENA METOD I MOŻLIWOŚCI ZMNIEJSZENIA ZUŻYCIA PALIWA ORAZ EMISJI GAZÓW NA STATKACH MORSKICH Celem publikacji jest zwrócenie uwagi na możliwości

Bardziej szczegółowo

KONWERGENCJA ELEKTROENERGETYKI I GAZOWNICTWA vs INTELIGENTNE SIECI ENERGETYCZNE WALDEMAR KAMRAT POLITECHNIKA GDAŃSKA

KONWERGENCJA ELEKTROENERGETYKI I GAZOWNICTWA vs INTELIGENTNE SIECI ENERGETYCZNE WALDEMAR KAMRAT POLITECHNIKA GDAŃSKA KONWERGENCJA ELEKTROENERGETYKI I GAZOWNICTWA vs INTELIGENTNE SIECI ENERGETYCZNE WALDEMAR KAMRAT POLITECHNIKA GDAŃSKA SYMPOZJUM NAUKOWO-TECHNICZNE Sulechów 2012 Kluczowe wyzwania rozwoju elektroenergetyki

Bardziej szczegółowo

FLOTA NOWEJ GENERACJI NA ODRZA SKIEJ DRODZE WODNEJ

FLOTA NOWEJ GENERACJI NA ODRZA SKIEJ DRODZE WODNEJ PRACE NAUKOWE POLITECHNIKI WARSZAWSKIEJ z. 82 Transport 2012 Jan Kulczyk Tadeusz Lisiewicz Tomasz Nowakowski Politechnika Wrocawska FLOTA NOWEJ GENERACJI NA ODRZASKIEJ DRODZE WODNEJ Rkopis dostarczono,

Bardziej szczegółowo

Instrukcja dla pracowników Uniwersytetu Rzeszowskiego.

Instrukcja dla pracowników Uniwersytetu Rzeszowskiego. Dost p!do!infrastruktury!informatycznej. Instrukcja dla pracowników Uniwersytetu Rzeszowskiego. Wersja dokumentu: 1.0.0 Rzeszów: 23.10.2009 OPTeam S.A. 35-032 Rzeszów, ul. Lisa Kuli 3 INFORMACJA O NOWYCH

Bardziej szczegółowo

Argumenty na poparcie idei wydzielenia OSD w formie tzw. małego OSD bez majtku.

Argumenty na poparcie idei wydzielenia OSD w formie tzw. małego OSD bez majtku. Warszawa, dnia 22 03 2007 Zrzeszenie Zwizków Zawodowych Energetyków Dotyczy: Informacja prawna dotyczca kwestii wydzielenia Operatora Systemu Dystrybucyjnego w energetyce Argumenty na poparcie idei wydzielenia

Bardziej szczegółowo

Wytyczne dotycz ce systemów gwarancji dla ywno ci * )

Wytyczne dotycz ce systemów gwarancji dla ywno ci * ) Wytyczne dotyczce systemów gwarancji dla ywnoci * ) WPROWADZENIE Agencja ds. Standardów ywnoci uwaa, e systemy gwarancji dla ywnoci mog przyczyni si do szeregu korzyci dla konsumentów oraz wikszej moliwoci

Bardziej szczegółowo

Autobusy zasilane skroplonym metanem kopalnianym. Maj 2013

Autobusy zasilane skroplonym metanem kopalnianym. Maj 2013 Autobusy zasilane skroplonym metanem kopalnianym Maj 2013 1 Solbus to polska firma rodzinna Statuetki Gazeli Biznesu Fabryka Autobusów Solbus jest polską, rodzinną firmą produkującą nowoczesne autobusy,

Bardziej szczegółowo

Planowanie Gospodarki Niskoemisyjnej proekologiczne rozwiązania w transporcie. Marcin Cholewa Instytut Gospodarki Surowcami Mineralnymi i Energią PAN

Planowanie Gospodarki Niskoemisyjnej proekologiczne rozwiązania w transporcie. Marcin Cholewa Instytut Gospodarki Surowcami Mineralnymi i Energią PAN Planowanie Gospodarki Niskoemisyjnej proekologiczne rozwiązania w transporcie Marcin Cholewa Instytut Gospodarki Surowcami Mineralnymi i Energią PAN Praca naukowa finansowana ze środków NCBiR w ramach

Bardziej szczegółowo

AKADEMIA TECHNICZNO - ROLNICZA WYDZIAŁ MECHANICZNY OSPRZT ELEKTRYCZNY POJAZDÓW MECHANICZNYCH

AKADEMIA TECHNICZNO - ROLNICZA WYDZIAŁ MECHANICZNY OSPRZT ELEKTRYCZNY POJAZDÓW MECHANICZNYCH AKADEMIA TECHNICZNO - ROLNICZA WYDZIAŁ MECHANICZNY Bogdan ółtowski Henryk Tylicki OSPRZT ELEKTRYCZNY POJAZDÓW MECHANICZNYCH Bydgoszcz 1999 SPIS TRECI WSTP 1. DIAGNOZOWANIE OSPRZTU ELEKTRYCZNEGO POJAZDÓW

Bardziej szczegółowo

LNG. Nowoczesne źródło energii. Liquid Natural Gas - Ekologiczne paliwo na dziś i jutro. Systemy. grzewcze

LNG. Nowoczesne źródło energii. Liquid Natural Gas - Ekologiczne paliwo na dziś i jutro. Systemy. grzewcze LG owoczesne źródło energii Liquid atural - Ekologiczne paliwo na dziś i jutro Systemy B Szanowni Państwo, W obecnych czasach obserwujemy stały wzrost zapotrzebowania na paliwa płynne oraz wzrost ich cen

Bardziej szczegółowo

PROPOSAL OF PROPULSION FOR LIQUEFIED NATURAL GAS TANKER (LNG CARRIER) SUPPLYING LNG TERMINAL IN POLAND

PROPOSAL OF PROPULSION FOR LIQUEFIED NATURAL GAS TANKER (LNG CARRIER) SUPPLYING LNG TERMINAL IN POLAND Journal of KONES Powertrain and Transport, Vol. 5, No. 008 PROPOSAL OF PROPULSION FOR LIQUEFIED NATURAL GAS TANKER (LNG CARRIER) SUPPLYING LNG TERMINAL IN POLAND Zygmunt Górski, Romuald Cwilewicz, ukasz

Bardziej szczegółowo

Zrównowaona technologia elementem współczesnych metod zarzdzania produkcj

Zrównowaona technologia elementem współczesnych metod zarzdzania produkcj AMME 2001 10th JUBILEE INTERNATIONAL SC IENTIFIC CONFERENCE Zrównowaona technologia elementem współczesnych metod zarzdzania produkcj R. Nowosielski, M. Spilka Zakład Materiałów Nanokrystalicznych i Funkcjonalnych

Bardziej szczegółowo

Opracował: Marcin Bąk

Opracował: Marcin Bąk PROEKOLOGICZNE TECHNIKI SPALANIA PALIW W ASPEKCIE OCHRONY POWIETRZA ATMOSFERYCZNEGO Opracował: Marcin Bąk Spalanie paliw... Przy produkcji energii elektrycznej oraz wtransporcie do atmosfery uwalnia się

Bardziej szczegółowo

CELE I ZADANIA RODOWISKOWE Harmonogram działa

CELE I ZADANIA RODOWISKOWE Harmonogram działa CELE I ZADANIA RODOWISKOWE Harmonogram działa Stron 5 WYDANIE I Data wydania: 10.03.2006 r. ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZDZANIA JAKOCI I RODOWISKIEM WG NORMY PN-EN ISO 9001:2000 I PN-EN ISO 14001 Opracowanie

Bardziej szczegółowo

1 ISL, Shipping Statistics 2001.

1 ISL, Shipping Statistics 2001. 1 UZASADNIENIE Wstp Celem ustawy jest wprowadzenie w Polsce instytucji podatku tonaowego, majc na wzgldzie potrzeb dostosowania warunków działania armatorów krajowych do warunków działania armatorów pastw

Bardziej szczegółowo

Wymierne korzyci wynikajce z analizy procesów

Wymierne korzyci wynikajce z analizy procesów Wymierne korzyci wynikajce z analizy procesów Analiza procesu jest narzdziem do osignicia wyszej efektywnoci organizacji (midzy innymi). Wymaga ona zbudowania modelu procesu biznesowego bdcego opisem funkcjonowania

Bardziej szczegółowo

Program Sprzeda wersja 2011 Korekty rabatowe

Program Sprzeda wersja 2011 Korekty rabatowe Autor: Jacek Bielecki Ostatnia zmiana: 14 marca 2011 Wersja: 2011 Spis treci Program Sprzeda wersja 2011 Korekty rabatowe PROGRAM SPRZEDA WERSJA 2011 KOREKTY RABATOWE... 1 Spis treci... 1 Aktywacja funkcjonalnoci...

Bardziej szczegółowo

Oferta Kompanii Węglowej S.A. dla sektora ciepłownictwa

Oferta Kompanii Węglowej S.A. dla sektora ciepłownictwa Biuro Marketingu i Analiz Kompania Węglowa S.A. Oferta Kompanii Węglowej S.A. dla sektora ciepłownictwa Rynek Ciepła Systemowego IV Puławy, 10-12 luty 2015 r. 1 Schemat przedstawiający zmiany restrukturyzacyjne

Bardziej szczegółowo

3.8. Ochrona przed naturalnymi niebezpieczestwami 3.9. Ochrona przed promieniowaniem radioaktywnym 3.10. Inne badania nad rodowiskiem

3.8. Ochrona przed naturalnymi niebezpieczestwami 3.9. Ochrona przed promieniowaniem radioaktywnym 3.10. Inne badania nad rodowiskiem NABS 1992 1 Eksploracja i eksploatacja ziemi 1.0. Badania ogólne 1.1. Poszukiwania surowców mineralnych, ropy naftowej i gazu 1.2. Eksploracja i eksploatacja dna morskiego 1.3. Skorupa i płaszcz ziemi

Bardziej szczegółowo

Innowacyjne technologie a energetyka rozproszona.

Innowacyjne technologie a energetyka rozproszona. Innowacyjne technologie a energetyka rozproszona. - omówienie wpływu nowych technologii energetycznych na środowisko i na bezpieczeństwo energetyczne gminy. Mgr inż. Artur Pawelec Seminarium w Suchej Beskidzkiej

Bardziej szczegółowo

Bazy danych Podstawy teoretyczne

Bazy danych Podstawy teoretyczne Pojcia podstawowe Baza Danych jest to zbiór danych o okrelonej strukturze zapisany w nieulotnej pamici, mogcy zaspokoi potrzeby wielu u!ytkowników korzystajcych z niego w sposóbs selektywny w dogodnym

Bardziej szczegółowo

NARODOWY PROGRAM ZDROWIA 2007-2015

NARODOWY PROGRAM ZDROWIA 2007-2015 Teresa Karwowska 1 z 6 NARODOWY PROGRAM ZDROWIA 2007-2015 1 : Okrela gówne kierunki polityki zdrowotnej pastwa Jest prób zjednoczenia wysików rónych organów administracji rzdowej, organizacji pozarzdowych

Bardziej szczegółowo

WAYS TO CORRECTIONS EXPENSIVE ECONOMICS WORK OF ENGINE OF HEAVY LOADED TRUCK

WAYS TO CORRECTIONS EXPENSIVE ECONOMICS WORK OF ENGINE OF HEAVY LOADED TRUCK Journal of KONES Powertrain and Transport, Vol.14, No. 3 2007 WAYS TO CORRECTIONS EXPENSIVE ECONOMICS WORK OF ENGINE OF HEAVY LOADED TRUCK Jaromir Mysowski Politechnika Szczeciska Katedra Eksploatacji

Bardziej szczegółowo

UWARUNKOWANIA PRAWNE KSZTA TOWANIA PROEKOLOGICZNEGO SYSTEMU TRANSPORTOWEGO

UWARUNKOWANIA PRAWNE KSZTA TOWANIA PROEKOLOGICZNEGO SYSTEMU TRANSPORTOWEGO PRACE NAUKOWE POLITECHNIKI WARSZAWSKIEJ z. 97 Transport 2013 Piotr Gobiowski, Roland Jachimowski, Konrad Lewczuk, Emilian Szczepaski, Mariusz Wasiak Politechnika Warszawska, Wydzia Transportu UWARUNKOWANIA

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN ZADANIA KONKURENCJI CASE STUDY V OGOLNOPOLSKIEGO KONKURSU BEST EGINEERING COMPETITION 2011

REGULAMIN ZADANIA KONKURENCJI CASE STUDY V OGOLNOPOLSKIEGO KONKURSU BEST EGINEERING COMPETITION 2011 REGULAMIN ZADANIA KONKURENCJI CASE STUDY V OGOLNOPOLSKIEGO KONKURSU BEST EGINEERING COMPETITION 2011 Cel zadania: Zaplanować 20-letni plan rozwoju energetyki elektrycznej w Polsce uwzględniając obecny

Bardziej szczegółowo

Zeszyty Naukowe UNIWERSYTETU PRZYRODNICZO-HUMANISTYCZNEGO w SIEDLCACH Nr 97 Seria: Administracja i Zarz dzanie 2013

Zeszyty Naukowe UNIWERSYTETU PRZYRODNICZO-HUMANISTYCZNEGO w SIEDLCACH Nr 97 Seria: Administracja i Zarz dzanie 2013 Zeszyty Naukowe UNIWERSYTETU PRZYRODNICZO-HUMANISTYCZNEGO w SIEDLCACH Nr 97 Seria: Administracja i Zarzdzanie 2013 dr Adam Marcysiak prof. dr hab. Krystyna Pieniak-Lendzion Uniwersytet Przyrodniczo-Humanistyczny

Bardziej szczegółowo

System Connector Opis wdrożenia systemu

System Connector Opis wdrożenia systemu System Connector Opis wdrożenia systemu Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Spistre ci Wymagania z perspektywy Powiatowego Urzdu Pracy... 3

Bardziej szczegółowo

08. PLANY PRZEDSIBIORSTW ENERGETYCZNYCH A

08. PLANY PRZEDSIBIORSTW ENERGETYCZNYCH A ZZAAŁŁOOEENNI IAA DDOO PPLLAANNUU ZZAAOOPPAATTRRZZEENNI IAA W CCI IEEPPŁŁOO,,, EENNEERRGGI I EELLEEKKTTRRYYCCZZNN I PPAALLI IWAA GGAAZZOOWEE MIAASSTTAA RRZZEESSZZÓÓW W-544.08 1 08. PLANY PRZEDSIBIORSTW

Bardziej szczegółowo

BEVELMASTERTM TM 203C - PRZENONA OBRABIARKA DO RUR W EKRANACH BEVELMASTER TM 204B - PRZENONA OBRABIARKA DO RUR I KOŁNIERZY

BEVELMASTERTM TM 203C - PRZENONA OBRABIARKA DO RUR W EKRANACH BEVELMASTER TM 204B - PRZENONA OBRABIARKA DO RUR I KOŁNIERZY BEVELMASTERTM TM 203C - PRZENONA OBRABIARKA DO RUR W EKRANACH Obrabiarka typu Bevelmaster TM 203C słuy do obróbki czoła rur w zakresie rednic zewntrznych Ø19,10-76,20mm. Maszyna posiada zewntrzny system

Bardziej szczegółowo

Napędy hybrydowe kontra elektryczne. Perspektywy rozwoju na najbliższe lata. Sebastian Kucia

Napędy hybrydowe kontra elektryczne. Perspektywy rozwoju na najbliższe lata. Sebastian Kucia Napędy hybrydowe kontra elektryczne. Perspektywy rozwoju na najbliższe lata. Sebastian Kucia Przegląd rynku aut elektrycznych w Polsce Model Segment Waga w kg Prz śpiesze ie od 0 do 100 km/h Prędkość maksymalna

Bardziej szczegółowo

NVG w Świecie i w Polsce

NVG w Świecie i w Polsce Sprzężony Gaz Ziemny do Napędu pojazdów komunikacji masowej NVG w Świecie i w Polsce Dr inż.. Jan Sas Wydział Zarządzania AGH Kraków 12 października 2000 r. 1 CNG LNG LPG NGV (Compressed Natural Gas) gaz

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczno-techniczne aspekty wykorzystania gazu w energetyce

Ekonomiczno-techniczne aspekty wykorzystania gazu w energetyce Ekonomiczno-techniczne aspekty wykorzystania gazu w energetyce Janusz Kotowicz W1 Wydział Inżynierii i Ochrony Środowiska Politechnika Częstochowska Układ prezentacji wykładów W1,W2,W3 1. Wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

ZWROTY RATOWNICZE MAYCH STATKÓW MORSKICH, KUTRÓW I JACHTÓW Z POMOCNICZYM NAPDEM MOTOROWYM. Streszczenie

ZWROTY RATOWNICZE MAYCH STATKÓW MORSKICH, KUTRÓW I JACHTÓW Z POMOCNICZYM NAPDEM MOTOROWYM. Streszczenie Jdrzej Porada ZWROTY RATOWNICZE MAYCH STATKÓW MORSKICH, KUTRÓW I JACHTÓW Z POMOCNICZYM NAPDEM MOTOROWYM Streszczenie W morskiej literaturze technicznej dotyczcej problematyki ratownictwa, funkcjonuje pojcie

Bardziej szczegółowo

ROLNICZYCH I ICH WP YW NA KOSZTY

ROLNICZYCH I ICH WP YW NA KOSZTY Wspópraca sfery nauki i instytucji rynkowych w za wiejskich oraz lokalnego przemysu sta ROLNICZYCH I ICH WPYW NA KOSZTY Stanisaw Zaj Zakad Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich sza Szkoa Zawodowa w Kro

Bardziej szczegółowo

PERSPEKTYWY ZRÓWNOWAŻONEGO ROZWOJU TRANSPORTU DROGOWEGO W POLSCE DO 2030 ROKU

PERSPEKTYWY ZRÓWNOWAŻONEGO ROZWOJU TRANSPORTU DROGOWEGO W POLSCE DO 2030 ROKU Ekonomia i Środowisko 2 (49) 2014 Tadeusz Pindór Mariusz Trela PERSPEKTYWY ZRÓWNOWAŻONEGO ROZWOJU TRANSPORTU DROGOWEGO W POLSCE DO 2030 ROKU Tadeusz Pindór, dr hab. inż. Akademia Górniczo-Hutnicza Mariusz

Bardziej szczegółowo

ODNAWIALNE I NIEODNAWIALNE ŹRÓDŁA ENERGII. Filip Żwawiak

ODNAWIALNE I NIEODNAWIALNE ŹRÓDŁA ENERGII. Filip Żwawiak ODNAWIALNE I NIEODNAWIALNE ŹRÓDŁA ENERGII Filip Żwawiak WARTO WIEDZIEĆ 1. Co to jest energetyka? 2. Jakie są konwencjonalne (nieodnawialne) źródła energii? 3. Jak dzielimy alternatywne (odnawialne ) źródła

Bardziej szczegółowo

C40 UrbanLife. Warszawa. Zapotrzebowanie na środki transportu o niskiej emisji CO 2. 9 maja 2011 r. Leszek Drogosz Stanisław Jedliński

C40 UrbanLife. Warszawa. Zapotrzebowanie na środki transportu o niskiej emisji CO 2. 9 maja 2011 r. Leszek Drogosz Stanisław Jedliński C40 UrbanLife Warszawa Zapotrzebowanie na środki transportu o niskiej emisji CO 2 9 maja 2011 r. Leszek Drogosz Stanisław Jedliński Porozumienie Burmistrzów inicjatywa pod patronatem Komisji Europejskiej

Bardziej szczegółowo

NOWOCZESNE TECHNOLOGIE WYTWARZANIA CIEPŁA Z WYKORZYSTANIEM ODPADÓW KOMUNALNYCH I PALIW ALTERNATYWNYCH - PRZYKŁADY TECHNOLOGII ORAZ WDROŻEŃ INSTALACJI

NOWOCZESNE TECHNOLOGIE WYTWARZANIA CIEPŁA Z WYKORZYSTANIEM ODPADÓW KOMUNALNYCH I PALIW ALTERNATYWNYCH - PRZYKŁADY TECHNOLOGII ORAZ WDROŻEŃ INSTALACJI NOWOCZESNE TECHNOLOGIE WYTWARZANIA CIEPŁA Z WYKORZYSTANIEM ODPADÓW KOMUNALNYCH I PALIW ALTERNATYWNYCH - PRZYKŁADY TECHNOLOGII ORAZ WDROŻEŃ INSTALACJI O MOCY DO 20 MW t. Jacek Wilamowski Bogusław Kotarba

Bardziej szczegółowo

Opinia PKPP Lewiatan do projektu ustawy o wiadczeniu us ug na terytorium RP /druk 2590 cz.1/ z dnia 11.01.2010 r.

Opinia PKPP Lewiatan do projektu ustawy o wiadczeniu us ug na terytorium RP /druk 2590 cz.1/ z dnia 11.01.2010 r. Uwagi ogólne: Opinia PKPP Lewiatan do projektu ustawy o wiadczeniu usug na terytorium RP /druk 2590 cz.1/ z dnia 11.01.2010 r. Ad. Tytu projektu ustawy i przedmiot projektu ustawy o wiadczeniu usug na

Bardziej szczegółowo

Informacja i Promocja. Mechanizm Finansowy EOG Norweski Mechanizm Finansowy

Informacja i Promocja. Mechanizm Finansowy EOG Norweski Mechanizm Finansowy Informacja i Promocja Mechanizm Finansowy EOG Norweski Mechanizm Finansowy Spis treci 1. Wstp... 3 2. Ogólne działania informacyjno - promocyjne... 3 3. Działania informacyjno-promocyjne projektu... 4

Bardziej szczegółowo

Kierunki i dobre praktyki wykorzystania biogazu

Kierunki i dobre praktyki wykorzystania biogazu Kierunki i dobre praktyki wykorzystania biogazu Paulina Łyko Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanisław Staszica w Krakowie Wydział Górnictwa i Geoinżynierii Katedra Inżynierii Środowiska i Przeróbki Surowców

Bardziej szczegółowo