PORZĄDKU PRZYWRACANIE NATURALNEGO

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "PORZĄDKU PRZYWRACANIE NATURALNEGO"

Transkrypt

1 PRZYWRACANIE NATURALNEGO PORZĄDKU Wizja ekstremistów religijnych nakłaniająca społeczeństwa europejskie do odrzucenia praw człowieka w zakresie seksualności i reprodukcji

2 Bruksela, kwiecień 2018 r. Copyright EPF 2018 Wszelkie prawa zastrzeżone. Zawartość niniejszego dokumentu nie może być powielana bez uprzedniej zgody autora. ISBN: Autor publikacji: Neil Datta, sekretarz Europejskiego Forum Parlamentarnego ds. Ludności i Rozwoju EPF to grupa parlamentarzystów z całej Europy zaangażowanych w ochronę zdrowia seksualnego i reprodukcyjnego osób najbardziej zagrożonych, zarówno w Europie, jak i poza nią. Uważamy, że kobiety zawsze powinny mieć prawo do decydowania, ile chcą mieć dzieci i nigdy nie powinny być pozbawione wykształcenia lub innych środków potrzebnych do jego zdobycia, do których mają prawo. Więcej informacji można uzyskać na stronie epfweb.org oraz na Twitterze.

3 Paryż, Francja, r.: Mężczyzna podczas protestu przeciwko prawom gejów w Paryżu trzymający transparent o treści: Jeden mężczyzna, jedna kobieta, jedno dziecko i nic więcej. Przywracanie naturalnego porządku : Wizja ekstremistów religijnych nakłaniająca społeczeństwa europejskie do odrzucenia praw człowieka w zakresie seksualności i reprodukcji STRESZCZENIE W 2013 roku 20 amerykańskich i europejskich działaczy zaczęło planować realizację osiągalnych celów, aby doprowadzić do odrzucenia praw człowieka w dziedzinie zdrowia seksualnego i reprodukcyjnego w Europie. Niedawno pojawiły się dokumenty ujawniające szczegółową, ekstremistyczną strategię działań pn. Przywracanie naturalnego porządku: Agenda dla Europy, której celem jest uchylenie obowiązujących przepisów w sprawie fundamentalnych praw człowieka związanych z seksualnością i reprodukcją, takich jak: prawo do rozwodu; dostęp kobiet do środków antykoncepcyjnych, technik wspomaganego rozrodu lub aborcji; równouprawnienie lesbijek, gejów, osób biseksualnych, transgenderycznych lub interseksualnych (LGBTI); prawo do zmiany płci bez obawy przed skutkami prawnymi. Pierwotna grupa działaczy znacznie się rozrosła, przyciągając ponad 100 organizacji z ponad 30 krajów Europy. Są to organizacje, które nie akceptują praw człowieka, praw kobiet i środowisk LGBTI. Obecnie ruch ten nosi nazwę Agenda Europe. Agenda Europe to wyspecjalizowana grupa wsparcia inspirowana Watykanem, której członkowie spotykają się w tajemnicy. Jej bezpośrednim celem jest wdrażanie szczegółowej strategii działań na rzecz odrzucenia praw człowieka. Strategia Agendy Europe przynosi konkretne rezultaty, takie jak polski projekt ustawy z 2016 roku o zakazie aborcji, zakaz zawierania małżeństw przez osoby tej samej płci obowiązujący w kilku krajach Europy Środkowej oraz kilkanaście podobnych ustaw na szczeblu krajowym i w instytucjach europejskich, których celem jest ograniczenie praw kobiet i środowisk LGBTI. W niniejszej publikacji zawarto szczegółowe informacje na temat celów, strategii i kluczowych podmiotów Agendy Europe, aby pomóc obrońcom praw człowieka podjąć właściwe kroki. 02

4 WSTĘP W ostatnich latach w Europie coraz częściej dochodzi do ataków na fundamentalne prawa człowieka. Choć widoczny jest wzrost tendencji ultrakonserwatywnych, nie jest jasne, w jaki dokładnie sposób główne podmioty przyczyniające się do takiego trendu organizują się, gromadzą fundusze i próbują wywierać wpływ. W niniejszym raporcie w unikatowy sposób zestawiono szczegółowe informacje na temat konspiracyjnych działań i przemyślanej strategii europejskiego ruchu antyaborcyjnego. Ruch ten napędzany jest doktryną religijną, a na jego działaniach często odciska swoje piętno Watykan. Choć podejście oparte na współczuciu stanowi istotę chrześcijaństwa, takiej postawy brak w kontekście europejskiego ruchu antyaborcyjnego. W założeniach tego ruchu jest zmuszanie kobiet do noszenia niechcianych ciąż, ograniczanie dostępu do środków antykoncepcyjnych oraz decydowanie o tym, kto może się ożenić i które osoby mogą nazywać siebie rodziną. Dla niektórych zaskoczeniem może być fakt, iż celem ataku stają się również takie prawa, jak prawo do rozwodu i dostęp do zabiegu in vitro. Poprzez takie działania działacze tego ruchu próbują narzucić innym swoje osobiste przekonania religijne, wykorzystując do tego celu politykę społeczną i prawo. Odpolitycznienie tych kwestii i skupienie się na faktach to najskuteczniejszy sposób walki z tymi, którzy próbują zawrzeć w przepisach prawa tradycje, kulturę i przekonania religijne naruszające prawa człowieka. Choć informacje zawarte w niniejszym raporcie są wstrząsające, jako przewodnicząca Europejskiego Forum Parlamentarnego ds. Ludności i Rozwoju mogę zapewnić, że na całym kontynencie i w różnych obszarach sceny politycznej istnieją parlamentarzyści, którym zależy na przeciwstawieniu się temu trendowi. Niniejszy raport to bezcenne źródło informacji dla nich samych, a także dla ich partii politycznych, społeczeństwa obywatelskiego i dziennikarzy. Świadomość istnienia tego ultrakonserwatywnego ruchu oraz próba zrozumienia motywów jego działania to czynniki mające duże znaczenie dla tych, którzy pragną chronić ideę nowoczesnej, zintegrowanej i tolerancyjnej Europy. Ulrika Karlsson, członek parlamentu Przewodnicząca Europejskiego Forum Parlamentarnego ds. Ludności i Rozwoju Ulrika Karlsson, członek parlamentu Ulrika Karlsson, członek parlamentu

5 SPIS TREŚCI 05 Wprowadzenie: Agenda Europe jako węzeł organizacyjny przeciwko prawom człowieka w zakresie seksualności i reprodukcji 06 Agenda Europe: Początki i założenia 07 Struktura Agendy Europe: kładzenie podwalin pod europejski think tank inspirowany chrześcijaństwem Agenda Europe blog Agenda Europe doroczne szczyty Wspólny manifest Agendy Europe: Przywracanie naturalnego porządku 11 Ramy normatywne przedstawione w manifeście RNO Małżeństwo i rodzina Prawo do życia Równość i przeciwdziałanie dyskryminacji 14 Strategie Agendy Europe: Nie powinniśmy obawiać się, że nasze cele będą nierealistyczne lub ekstremistyczne. Strategia 1: Stosować narzędzia naszych przeciwników i odwracać ich przeciwko nim samym Strategia 2: Rozpatrywać nasze sprawy w kategoriach praw, podobnie jak nasi przeciwnicy Strategia 3: Obrażać naszych przeciwników i instytucje, które nam nie sprzyjają Strategia 4: Zostać uznanym dyskutantem na arenie międzynarodowej 19 Kto stoi za Agendą Europe? Próba identyfikacji kluczowych podmiotów Organizatorzy: Osoby powiązane z Watykanem Luminarze: ponadnarodowi przywódcy koncepcji i strategii działań przeciwko prawom SRR Strony mające dostęp do informacji wewnętrznych: przywódcy polityczni i urzędnicy państwowi Realizatorzy: organy wdrażające manifest Agendy Europe na szczeblu krajowym Finansiści (przypuszczalnie): arystokraci, miliarderzy i oligarchowie, skorumpowani politycy i osoby zaprzeczające zmianom klimatycznym 26 Wdrażanie listy zadań Agendy Europe Konstytucyjne prawo do ochrony tradycyjnej rodziny Odrzucenie prawa do aborcji jest nadspodziewanie trudne Czy chrześcijanie mają prawo do podżegania do nienawiści? Lepsza organizacja i większe poważanie Ocena grup wsparcia dla Agendy Europe 34 Wnioski Wyspecjalizowana grupa wsparcia inspirowana Watykanem Wspólny program oparty na ekstremizmie Poufność i anonimowość Ostatni głos protestu 38 Załączniki Załącznik 1: Wykaz skrótów, organizacji i stron internetowych Załącznik 2: Przegląd osób związanych z Agendą Europe Paryż, Francja, r.: Ludzie maszerujący w pochodzie w ramach protestu przeciwko prawom gejów w Paryżu. Tamtego dnia w manifestacji wzięło udział ok osób. 41 Bibliografia 04

6 1 WPROWADZENIE Agenda Europe jako węzeł organizacyjny przeciwko prawom człowieka w zakresie seksualności i reprodukcji Pierwsza zasada klubu walki to nie rozmawiać o klubie walki. Chuck Palahniuk, Podziemny krąg, 1999 W 2013 roku w tzw. Brussels Bubble został utworzony anonimowy blog zatytułowany Agenda Europe 1. Na blogu zamieszczano informacje na temat wydarzeń i zmian w polityce europejskiej, krytykując prawne i polityczne osiągnięcia dotyczące praw człowieka w dziedzinie seksualności i reprodukcji. Agenda Europe szybko stała się punktem wyjścia do rozwijania tradycjonalistycznego podejścia do praw seksualnych i reprodukcyjnych (tzw. praw SRR), zyskując miano blogu posługującego się ostrym językiem. W latach 2013 i 2014 w różnych przemówieniach 2 popleczników religijnych można było usłyszeć, że blog jest zapowiedzią obiecującej, nowej inicjatywy na rzecz zachowania autorytetu religijnego w walce o prawa seksualne i reprodukcyjne. Zaskakujące jest jednak to, że brakuje informacji o tym, kto tworzy ten blog oraz co jego autorzy i darczyńcy chcieliby osiągnąć. Latem 2017 roku do telewizji ARTE 3 trafiły pewne dokumenty. Niektóre z tych dokumentów wskazywały na powiązanie z Agendą Europe. Wśród nich były programy spotkania założycielskiego z 2013 roku, które miały nosić nazwę Agenda Europe, informacje na temat kolejnych dorocznych szczytów Agendy Europe, główne zestawienie z mediów społecznościowych z nazwiskami uczestników oraz wspólny manifest dla sieci Agenda Europe zatytułowany Przywracanie naturalnego porządku: Agenda dla Europy. 1 Zob. blog Agenda Europe na stronie: 2 Kuby, Sophia Agenda Europe: a Network for Political Agenda Setting in Europe, prezentacja PowerPoint przedstawiona na szczycie transatlantyckim Political Network of Values, 5 grudnia 2014 r., Nowy Jork. 3 Zob. IVG: les croisés contre-attaquent, program wyprodukowany przez CAPA TV i nadany dnia 6 marca 2018 r. w ARTE TV, Dokumenty te przedstawiają twórców Agendy Europe, jej misję i wewnętrzne zasady funkcjonowania. Manifest Przywracanie naturalnego porządku to bezcenne źródło informacji na temat radykalnych poglądów tych, którzy sprzeciwiają się prawom SRR, usiłując cofnąć poczyniony na przestrzeni wielu lat postęp w dziedzinie praw człowieka. Aby osiągnąć ten cel, w manifeście proponuje się przyjęcie normatywnych ram w stosunku do praw SRR opartych na zintegrowanej koncepcji prawa naturalnego, a tym samym wykraczających poza konkretne, wyznaniowe rozważania teologiczne członków Agendy Europe, którzy inspiracje do swoich działań czerpią z pobudek religijnych. Manifest Przywracanie naturalnego porządku oraz programy corocznych spotkań Agendy Europe uwypuklają strukturę Agendy Europe, która bazuje na podziale pracy i specjalizacji wśród członków. W skrócie manifest stanowi zbiór strategii przeznaczonych dla ruchu skierowanego przeciwko prawom SRR w Europie, określa cele do spełnienia i przedstawia sposób, w jaki Agenda Europe stała się głównym węzłem organizacyjnym w Europie działającym przeciwko prawom człowieka w dziedzinie seksualności i reprodukcji, opowiadając się za kilkunastoma inicjatywami odrzucenia praw człowieka w odniesieniu do kobiet i środowisk LGBTI na szczeblu krajowym i za pośrednictwem instytucji europejskich. 05

7 2 AGENDA EUROPE: POCZĄTKI I ZAŁOŻENIA Pomysł na Agendę Europe skrystalizował się w styczniu 2013 roku w trakcie spotkania Strategic Retreat w Londynie, które zgromadziło około 20 przywódców ruchu pro-life i konsultantów strategicznych (...) z Ameryki Północnej i Europy chcących nawiązać kontakt i omówić dwie główne kwestie: stworzenie europejskiego think tanku inspirowanego chrześcijaństwem oraz opracowanie strategii dla ruchu pro-life w Europie. 4 Spotkanie w Londynie w 2013 roku zorganizowane przez austriacką aktywistkę sprzeciwiającą się prawom SRR Gudrun Kugler 5 i Terrence'a McKeegana 6 z USA miało mieć charakter ściśle poufny. Program ten nie może być przekazywany dalej z jakiegokolwiek powodu bez zgody organizatorów. W początkowym okresie działania Agendy Europe Peadar O'Scolai z irlandzkiej organizacji Family and Life przewodniczył sesji pn. Strategic Pro-Life Strategies, w trakcie której poprosił uczestników o określenie osiągalnych celów dla ruchu pro-life. 7 Kugler poprowadziła kolejną sesję poświęconą rozwijaniu ogólnoeuropejskiego think tanku z uwzględnieniem wartości chrześcijańskich. Kugler stwierdza: W Europie nie ma think tanku inspirowanego chrześcijaństwem, który analizowałby aktualne trendy, opracowywał odpowiedzi, wskazywał argumenty i rozwiązania alternatywne oraz kształtował języki. Zagadnienia skomplikowane pozostawiono organizacjom pozarządowym lub kilku ustawodawcom do samodzielnego rozwiązania. 8 Zapytała, jaką formę powinien przybrać think tank oraz w jaki sposób powinien działać i być finansowany. Odpowiedzi na pytania postawione przez Kugler stały się oczywiste wraz z pojawieniem się w 2013 roku nowej, europejskiej infrastruktury przeciwko prawom SRR. 4 Program spotkania Strategic Retreat Agendy Europe, Londyn, styczeń 2013 r. 5 Zob. załącznik Program spotkania Strategic Retreat Agendy Europe, Londyn, styczeń 2013 r. 8 06

8 3 STRUKTURA AGENDY EUROPE: KŁADZENIE PODWALIN POD EUROPEJSKI THINK TANK INSPIROWANY CHRZEŚCIJAŃSTWEM Infrastruktura Agendy Europe, która powstała w wyniku spotkania strategicznego w 2013 r., składa się z trzech elementów: tytułowego bloga przeznaczonego do wymiany informacji, corocznego spotkania, które organizatorzy nazywają szczytem, oraz wspólnego manifestu Przywracanie naturalnego porządku: Agenda dla Europy. Te trzy elementy to fundament inspirowanego chrześcijaństwem think tanku, który Kugler miała zamiar założyć. AGENDA EUROPE BLOG Pierwszym wprowadzonym elementem infrastruktury Agendy Europe był blog Agenda Europe, który przez długi czas był niczym wierzchołek góry lodowej 9. Twórcy bloga Agenda Europe twierdzą: Stworzyliśmy tę stronę internetową, aby promować ideę społeczeństwa opartego na spójnym rozumieniu godności ludzkiej godności, która odnosi się do wszystkich ludzi od momentu poczęcia do ich naturalnej śmierci 10. Autorzy bloga pozostają anonimowi. Ponadto wydaje się, że zespół składa się z nieco ponad trzech osób. 11 Blog jest regularnie aktualizowany, a nowe posty pojawiają się kilka razy w tygodniu. Blog prezentuje punkt widzenia stron mających dostęp do informacji wewnętrznych w Brukseli. Taki wniosek można wyciągnąć na podstawie komentarzy zamieszczanych na blogu, które świadczą o uważnym śledzeniu rozwoju sytuacji politycznej w instytucjach Unii Europejskiej i o pełnym zrozumieniu procesu podejmowania decyzji w UE. Blog ma szczególny wydźwięk. Komentarze pisane są często ostrym językiem i są nieustannie obraźliwe w kontekście doboru słownictwa i poziomu ataków na konkretne osoby 12. Biorąc pod uwagę zaledwie 1000 obserwujących na blogu i 294 na Twitterze 13 należy stwierdzić, że Agenda Europe pozostaje w dużej mierze wyspecjalizowaną platformą wymiany informacji, która służy osobom z instytucji UE zaangażowanym w działania przeciwko prawom SRR, a jednocześnie podmiotom monitorującym tego typu działania i ruchy skrajnie prawicowe. Wrocław, Polska, r. czarny protest przeciwko prawu antyaborcyjnemu zaproponowanemu przez polski rząd. 9 Blog Agenda Europe. Zob Zob O trzech autorach blogu Agenda Europe Wordpress mówi się na podstawie ich nazw użytkownika: Admin, J.C. i V.V.. 12 Zob Zob. z dnia 1 września 2017 r. 07

9 AGENDA EUROPE DOROCZNE SZCZYTY Drugim elementem jest doroczny szczyt Agendy Europe, w którym uczestniczy około działaczy z całej Europy sprzeciwiających się prawom SRR 14. W 2014 roku szczyt odbył się w zamku Fürstenried 15 pod Monachium. Szczyt 2015 miał miejsce w Dublinie, a szczyt 2016 gościła polska organizacja Ordo Iuris w Warszawie 16. Programy szczytu mają ustaloną formułę. Wieczorem w dniu przybycia uczestnicy zostają powitani i wysłuchują inspirującego przemówienia inaugurującego. Przemówienie wygłasza na przykład Jakob Cornides 17, administrator w Komisji Europejskiej, Rocco Buttiglione 18, włoski polityk, który został odrzucony jako kandydat Włoch do Komisji Europejskiej, lub Aleksander Stępkowski 19, polski wiceminister spraw zagranicznych. Po odprawieniu porannej mszy świętej następuje dwudniowy okres warsztatów, które różnią się pod względem formy, wykorzystując m.in. prezentacje plenarne i tematyczne grupy robocze, w ramach których przedstawione zostają kluczowe strategie działań obejmujące takie obszary, jak macierzyństwo zastępcze, wolność wyznania, eutanazja, małżeństwo i prawa dzieci nienarodzonych 20. Fürstenried Zamek pod Monachium Programy każdego kolejnego szczytu ukazują stały postęp Agendy Europe jako grupy wsparcia. Podczas spotkania strategicznego w 2013 roku społeczności sprzeciwiającej się prawom SRR z trudem przychodziło odpowiadanie na pytania typu Jak możemy wpływać na kulturę? i Jakie są nasze największe wyzwania?. Z kolei w czasie szczytu 2014 udało się już określić kluczowe obszary zainteresowania. Wśród nich znalazły się następujące zagadnienia: potrzeba obrony małżeństwa, działania lobbingowe na szczeblu krajowym przeciwko prawu równości, starania o akredytację w instytucjach międzynarodowych oraz omówienie strategii działań przeciwko macierzyństwu zastępczemu działaczy z całej Europy sprzeciwiających się prawom SRR 14 Zob. wpis z dnia 2 października 2016 r. autorstwa Life Foundation Network Malta na temat szczytu Agenda Europe w Warszawie w 2016 roku: 15 Zob. Fuerstenried. 16 Zob. programy szczytów Agenda Europe z lat 2014, 2015 i Zob. program szczytu z 2014 roku i załącznik Zob. program szczytu z 2016 roku i załącznik Program szczytu Agenda Europe z 2015 roku. 08

10 W 2015 roku Agenda Europe poczyniła kolejny krok naprzód, przedstawiając pięć odrębnych strategii tematycznych: 1) strategię działań przeciwko eutanazji; 2) strategię działań na rzecz wolności wyznania; 3) strategię działań na rzecz małżeństwa i rodziny; 4) strategię działań przeciwko ustawodawstwu na rzecz przeciwdziałania dyskryminacji; 5) strategię działań przeciwko macierzyństwu zastępczemu. Strategie te predefiniują zakres i podział zadań do wykonania przez organizacje Agendy Europe. Każda strategia prowadzona jest przez jedną lub dwie organizacje, a następnie prezentowana pozostałym 21. Inne obszary dyskusji w 2015 roku to prezentacja UN Resource Guide autorstwa Sharon Slater 22 z Family Watch International, wnioski wyciągnięte z irlandzkiego referendum w sprawie małżeństwa oraz opracowanie Planned Parenthood how to bring the debate to Europe (które stanowiło nawiązanie do fałszywych zarzutów krążących w USA, że organizacja Planned Parenthood była zaangażowana w nielegalną sprzedaż komórek płodowych) 23. Podczas szczytu w 2016 roku uczestnicy przeszli do omówienia konkretnych przepisów prawnych, które chcieli zmienić i które już wprowadzili. Przykładem może być proponowana w Polsce ustawa o całkowitym zakazie aborcji w 2016 roku, wywodząca się z inicjatywy obywatelskiej Ordo Iuris Powszechna ochrona życia 24, inicjatywa na rzecz zakazu późnej aborcji przedstawiona na Zgromadzeniu Parlamentarnym Rady Europy (ZPRE) 25 przez Europejskie Centrum na rzecz Prawa i Sprawiedliwości (ECLJ) 26, a także szereg inicjatyw obywatelskich dotyczących małżeństwa, takich jak Europejska Inicjatywa Obywatelska (EIO) Mama, Tata i Dzieci 27 oraz obywatelska inicjatywa w sprawie konstytucyjnej ochrony małżeństwa w Rumunii 28. Uczestnicy zastanawiali się również, jak wpłynąć na bieżące zmiany legislacyjne, takie jak ratyfikacja Konwencji Stambulskiej 29, zagrożenia wynikające z przepisów antydyskryminacyjnych oraz podnoszenie świadomości na temat prześladowań chrześcijan. Wraz z każdym następnym szczytem Agenda Europe zmieniała się w coraz bardziej strategiczny organ, jednak na każdym spotkaniu obowiązywała zasada brak udziału dziennikarzy oraz reguła Chatham House Strategię działań przeciwko eutanazji przedstawili Paul Moynan i Robert Clarke, strategię działań na rzecz wolności wyznania Gudrun Kugler i Luca Volonté, strategię działań na rzecz małżeństwa i rodziny Edit Fridvaldsky i Maria Hildingsson, strategię działań przeciwko ustawodawstwu na rzecz przeciwdziałania dyskryminacji Sophia Kuby i Adina Portaru, a strategię działań przeciwko macierzyństwu zastępczemu Grégor Puppinck i Leo van Doesburg. 22 Zob. załącznik W celu zapoznania się z kulisami zarzutów w sprawie sprzedaży tkanki płodowej przez Planned Parenthood zob. Glinza, Jessica, Planned Parenthood ends fetal tissue sale: how did we get here, The Guardian, 15 października 2015 r. 24 Zob. Ordo Iuris, Obywatelska Inicjatywa Ustawodawcza: Równa ochrona prawna dla dzieci przed i po urodzeniu, strona internetowa Ordo Iuris, 3 kwietnia 2016 r. and-after-birth. 25 Zob. komunikat ECLJ z czerwca 2015 r.: 26 Europejskie Centrum na rzecz Prawa i Sprawiedliwości: 27 Zob.: Europejska Inicjatywa Obywatelska Mama, Tata i Dzieci, ECI(2015)000006, 11 grudnia 2015 r. 28 Zob. Coaliția pentru Familie, 2017, FACT SHEET: Constitutional revision for Marriage and Family Protection in Romania, strona internetowa Coaliția pentru Familie. 29 Konwencja Stambulska to Konwencja Rady Europy z 2011 roku o zapobieganiu i zwalczaniu przemocy wobec kobiet i przemocy domowej. Zob Program szczytu Agenda Europe z 2014 roku. 09

11 WSPÓLNY MANIFEST AGENDY EUROPE: PRZYWRACANIE NATURALNEGO PORZĄDKU Trzeci element infrastruktury Agendy Europe to wspólny manifest pn. Przywracanie naturalnego porządku: Agenda dla Europy (nazywany w skrócie manifestem RNO), który jednoczy jej członków. Manifest RNO to 134-stronicowy, anonimowy, nieopatrzony datą i nieoznaczony dokument, który zawiera szczegółowe informacje na temat działań przeciwko prawom SRR z prawnego punktu widzenia, bez uwzględnienia wymiaru religijnego i bazując na wybiórczym rozumieniu prawa naturalnego 31. Manifest składa się z pięciu rozdziałów. Pierwszy rozdział odwołuje się do praw SRR w świetle szczególnej interpretacji prawa naturalnego w ramach Agendy Europe, trzy następne rozdziały poświęcone są głównym zagadnieniom, takim jak małżeństwo i rodzina, prawo do życia oraz równość i przeciwdziałanie dyskryminacji, natomiast w ostatnim rozdziale zawarto szczegółową strategię rozwiązywania tych problemów. Autor anonimowego manifestu stwierdza: Dlatego naszym celem jest przedstawienie spójnego obrazu życia i spraw rodzinnych oraz pokazanie, w jaki sposób się one łączą, a także określenie możliwego programu politycznego w celu przywrócenia porządku prawnego, który nie stoi w sprzeczności z ludzką godnością i prawem naturalnym 32. Odwołując się do statusu manifestu w kontekście Agendy Europe autor stwierdza: Każda organizacja członkowska powinna przestrzegać zasad analizy problemu zawartych w niniejszym dokumencie oraz długoterminowych celów (...). W celu przystąpienia do organizacji konieczne jest przestrzeganie pakietu wartości i celów politycznych określonych w niniejszym dokumencie 33. Wydarzenia, o których mowa w manifeście RNO, wskazują, że został on napisany w latach , a język i styl pisania użyte w dokumencie są podobne do języka i stylu artykułów na blogu Agenda Europe, co wskazywałoby na to, że teksty te mają wspólne pochodzenie 35. Dlatego naszym celem jest przedstawienie spójnego obrazu życia i spraw rodzinnych oraz pokazanie, w jaki sposób się one łączą, i określenie możliwego programu politycznego w celu przywrócenia porządku prawnego, który nie stoi w sprzeczności z ludzką godnością i prawem naturalnym. Manifest RNO 31 Definicja prawa naturalnego: system prawa lub sprawiedliwości uważany za wspólny dla wszystkich ludzi i wywodzący się z natury, a nie z reguł społecznych lub prawa stanowionego, zgodnie z definicją zawartą w Encyklopedii Britannica. Członkowie Agendy Europe przyjmują, że konserwatywne chrześcijańskie podejście do seksualności, reprodukcji i moralności wywodzi się z prawa naturalnego. 32 RNO, s RNO, s Odwołanie się na stronie 117 do Europejskiej Inicjatywy Obywatelskiej One of Us, która została zakończona i przekształcona w federację, wskazuje na to, że dokument został opracowany w latach Konsekwentne użycie stylu wskazuje, że tekst został napisany przez jedną osobę, która rozumie kontekst polityczny i prawny UE. Tekst zawiera błędy składniowe, które pozwalają zakładać, iż jego autor to rodzimy użytkownik języka niemieckiego. Styl pisania jest podobny do stylu użytego w artykułach na blogu Agenda Europe publikowanych przez użytkownika, który identyfikuje się jako J.C. Porównanie stylu i argumentów użytych w RNO z innymi opublikowanymi pracami skierowanymi przeciwko prawom SRR, np. Natural and Unnatural Law (2010) autorstwa Jakoba Cornidesa (który również jest członkiem Agendy Europe) wskazywałoby go jako współautora RNO i autora wielu wpisów na blogu Agenda Europe. 10

12 4 RAMY NORMATYWNE PRZEDSTAWIONE W MANIFEŚCIE RNO W manifeście RNO wyraźnie stwierdza się, że nie jest on oparty na przekonaniach religijnych, a na prawie naturalnym: Istnieje prawo naturalne, które rozum ludzki może dostrzec i zrozumieć, a którego ludzka wola nie może zmienić 36. Ponadto stwierdza się, że zadaniem i celem wszystkich stanowionych aktów prawnych jest transpozycja i egzekwowanie prawa naturalnego 37. Największym wyzwaniem dla prawa naturalnego była rewolucja kulturalna 38, która była przede wszystkim rewolucją «seksualną» 39. W dokumencie stwierdza się: Akt seksualny musiał być oddzielony od jego pierwotnego celu, prokreacji, i od wszystkich obowiązków z nim związanych: współczesne społeczeństwo chce seksu bez prokreacji i prokreacji bez seksu 40. Ponadto w sprawach związanych z życiem, małżeństwem i rodziną wszystko jest ze sobą powiązane (...), «rewolucja seksualna» jest jak pakiet 41 i przyjęcie jednej części z jednoczesnym odrzuceniem reszty wydaje się niemal niemożliwe 42. W szczególności pojawia się następujące stwierdzenie: Ten, kto uważa, że stosowanie środków antykoncepcyjnych jest «normalne», musi również zaakceptować homoseksualizm, a ten, kto zaakceptował wspomaganą prokreację, będzie miał trudności z opowiedzeniem się przeciwko aborcji 43. Warszawa, Polska, r.: Polki ubrane na czarno (czarny protest), stojące przed polskim Sejmem i protestujące przeciwko przyjęciu wniosku legislacyjnego w sprawie całkowitego zakazu aborcji Mając na uwadze wzajemne powiązania rewolucji kulturalnej, ci, którzy chcą powstrzymać upadek cywilizacyjny Zachodu i obalić rewolucję kulturalną, muszą być konsekwentni w swoich dyskusjach 44. W manifeście podkreśla się pilną potrzebę obalenia rewolucji kulturalnej: Mamy wąski zakres czasowy dziesięć bądź dwadzieścia lat. Jeśli tego nie wykorzystamy, zachodnia cywilizacja w wyniku przyjęcia perwersyjnej ideologii może łatwo ulec samounicestwieniu 45. W manifeście RNO argumentuje się, że w celu ochrony zachodniej cywilizacji przed samounicestwieniem konieczne są radykalne zmiany w obszarach takich, jak małżeństwo i rodzina, ochrona życia oraz równość i przeciwdziałanie dyskryminacji. 36 RNO, s Odwołując się do rewolucji kulturalnej, autor manifestu RNO odnosi się do zmian społecznych, które zaszły w okresie powojennym w świecie zachodnim, doprowadzając do zwiększenia praw kobiet w obszarach takich jak rozwód, antykoncepcja, aborcja, równe wynagrodzenie i reprezentacja w polityce. 39 RNO, s RNO, s

13 Akceptacja związków homoseksualnych, lesbijskich i ostatecznie pedofilskich wydaje się więc logiczną konsekwencją przyjęcia sztucznych metod antykoncepcji. Manifest RNO MAŁŻEŃSTWO I RODZINA W kwestii małżeństwa i rodziny w manifeście stwierdza się, że zdefiniowanie rodziny jako pary małżeńskiej i jej potomstwa to priorytet polityczny 46. Inne definicje, które mogłyby obejmować także pary tej samej płci oznaczałyby obrazę i znieważenie wszystkich rodziców wychowujących dzieci 47 i uniemożliwiłyby dostrzeżenie szczególnego wkładu rodzin we wspólne dobro oraz przyjęcie polityki zapewniającej wsparcie skierowane wprost do rodzin 48. Rozbudowana definicja rodziny proponowana ostatnio przez niektóre sądy 49 i w coraz większym stopniu przez krajowe ustawodawstwo 50 może mieć katastrofalne skutki, ponieważ ten pozornie dobroczynny pomysł rozszerzenia pojęcia rodziny może być najskuteczniejszym sposobem jej obalenia 51. W kwestii małżeństwa pierwszym i zasadniczym krokiem jest uznanie jego prokreacyjnego celu 52 oraz dostrzeżenie, że jest to instytucja istniejąca w interesie dzieci, a w pewnym stopniu także w interesie matek wychowujących dzieci 53. Małżeństwo (pomiędzy mężczyzną i kobietą) to nie wyłącznie jedna z wielu opcji dla dwóch osób, które chcą założyć rodzinę, ale jedyna moralnie dopuszczalna opcja 54. W kwestii rozwodów w manifeście zauważa się, że nie istnieją żadne międzynarodowe prawa człowieka, które zobowiązywałyby państwa do udzielenia zezwolenia na rozwód, a ponadto że ustawodawstwo zezwalające na zbyt łatwe uzyskanie rozwodu może być postrzegane jako naruszające prawo do zawarcia małżeństwa 55. W kwestii praw osób ze środowisk LGBTI manifest odwołuje się do Zasad Jogyakarty (zestawu praw człowieka w odniesieniu do orientacji seksualnej i tożsamości płciowej stworzonego przez ekspertów w dziedzinie praw człowieka) 56, określając je jako pretensjonalny dokument, którego celem jest zwiększenie uznania prawnego i 46 RNO, s Aby poznać przykłady sądów legalizujących małżeństwa osób tej samej płci, zob.: Austia Reuters, 2017, Austria s supreme court paves way for samesex marriage from 2019, strona internetowa Reuters, 5 grudnia 2017 r.; oraz USA BBC, 2015, US Supreme Court rules gay marriage is legal nationwide, strona internetowa BBC, 27 czerwca 2015 r. 50 Aby poznać przykłady ustawodawców przyjmujących ustawy o małżeństwach osób tej samej płci, zob.: Francja Loi n du 17 mai 2013 ouvrant le mariage aux couples de personnes de même sexe, JORF n 0114 du 18 mai 2013, s. 8253; oraz Wielka Brytania 2013, Marriage (Same Sex Couples) Bill (HC Bill 126), approved by the House of Commons in final reading on 16 July 2013, strona internetowa Parliament.uk. 51 RNO, s RNO, s RNO, s RNO, s Zasady Yogyakarty zostały napisane w 2006 roku przez grupę międzynarodowych ekspertów praw człowieka. Miały one służyć jako przewodnik po prawach człowieka zawierający zbiór międzynarodowych zasad w odniesieniu do kwestii orientacji seksualnych i tożsamości płciowej. Poza tym miały one potwierdzać wiążące międzynarodowe standardy prawne. Zob. przywilejów dla homoseksualistów 57. Jednocześnie zamiast używać ogólnonarodowego języka standardowego w odniesieniu do osób nieheteroseksualnych, autorzy manifestu zalecają użycie słowa sodomia i stwierdzają, że odwołując się do sodomii, należy konsekwentnie używać tego terminu 58. W manifeście sodomię definiuje się jako niewłaściwe wykorzystanie ludzkiego ciała prowadzące do zaprzeczenia godności ludzkiej 59 i poświęca się jej fragment, w którym opisuje się ją jako zagrożenie dla zdrowia 60. W manifeście uznaje się, że nie doceniono niebezpiecznych skutków zalegalizowania sodomii, a to stwarza mocne argumenty przemawiające za tym, aby podjąć prace mające na celu ponowne wprowadzenie praw ograniczających działania homoseksualne 61. Manifest RNO umieszcza temat antykoncepcji w części poświęconej rodzinie i małżeństwu, a nie prawu do życia, ponieważ antykoncepcja nie podważa prawa do życia, ale godność aktu seksualnego, a więc także małżeństwo 62. Wskazując na badania społeczne bez cytowania konkretnych autorów i opracowań, w manifeście twierdzi się, że istnieje bezpośredni związek pomiędzy praktykami antykoncepcyjnymi i pozamałżeńskimi kontaktami seksualnymi, co doprowadziło do wzrostu liczby niechcianych ciąż, a w konsekwencji także zabiegów aborcji 63. W manifeście formułuje się wniosek, że stosowanie sztucznych technik antykoncepcyjnych jest z tego względu z natury czynem niemoralnym 64. Manifest uznaje antykoncepcję za wierzchołek góry lodowej w wojnie kulturalnej, twierdząc, że zaakceptowanie związków homoseksualnych, lesbijskich i ostatecznie pedofilskich wydaje się logiczną konsekwencją zaakceptowania sztucznych metod antykoncepcji 65. Wg autorów manifestu zważywszy na fakt, iż antykoncepcja może być szkodliwa pod wieloma względami, istnieją tylko dwie okoliczności, w których jej stosowanie może być dopuszczalne moralnie: pierwsza odnosi się do kobiet żyjących w strefie działań wojennych żywiących uzasadnioną obawę przed gwałtem, a druga do prostytucji mężczyzn i kobiet, jako że prostytucja stanowi sama w sobie naruszenie aktu seksualnego i nie budzi jeszcze większego sprzeciwu, jeśli stosuje się praktyki antykoncepcyjne 66. W związku z tym manifest RNO podsumowuje, że przyjęcie przez państwo przepisów ograniczających stosowanie sztucznych środków antykoncepcyjnych lub zakazujących ich stosowania wydaje się całkowicie uzasadnione RNO, s RNO, s RNO, s RNO, s RNO, s RNO, s RNO, s RNO, s RNO, s

14 PRAWO DO ŻYCIA W kwestii prawa do życia manifest głosi, że nie może być żadnych uzasadnionych wątpliwości, że życie zaczyna się w momencie poczęcia. Stanowisko to ma swoje podstawy nie w wierze religijnej, ale w rozumie i nauce 68. W tym samym rozdziale zauważa się, że kara śmierci nie jest sama w sobie nieuzasadniona jako jedno z odstępstw od prawa do życia 69. W kwestii aborcji utrzymuje się, że we wszystkich przypadkach niszczy ona życie niewinnego i bezbronnego człowieka 70, a prawa legalizujące aborcję (...) stoją w jawnej sprzeczności z naturalnym prawem moralnym 71. Stanowisko to odnosi się także do zabiegów aborcji dokonywanych w przypadku gwałtu, kazirodztwa, anomalii płodu lub zagrożenia dla zdrowia matki, ponieważ interpretowanie takich przypadków w sposób liberalny będzie de facto krokiem w stronę zezwolenia na aborcję «na życzenie» 72. W manifeście potępia się stopniowe zaostrzanie w międzynarodowym prawie odnoszącym się do praw człowieka zobowiązań traktatowych dotyczących prawa do aborcji. Jednocześnie popiera się zasadę ostrożności, która mogłaby wprowadzać przepisy konstytucyjne nakładające na państwo obowiązek chronienia życia nienarodzonych dzieci 73. W związku z tym w manifeście wyrażone jest przekonanie, że aborcja powinna być zabroniona i powinna podlegać skutecznym i odstraszającym sankcjom, w tym sankcjom karnym, wobec wszystkich zaangażowanych w nią osób (tzn. nie tylko wobec matki, ale również wobec osoby dokonującej aborcji) 74. dyskryminacji ze względu na orientację seksualną, próbuje wyłączyć wszelkie osądy moralne z debaty, która zasadniczo dotyczy kwestii moralnych 80. W szczególności ustawodawstwo na rzecz przeciwdziałania dyskryminacji wykorzystywane jest w miejscach, w których funkcjonuje, do niewłaściwego ograniczania wolności poglądów i wypowiedzi w stosunku do wszystkich tych, którzy mają moralne zastrzeżenia wobec sodomii 81. Inne kwestie związane z prawem do życia to macierzyństwo zastępcze, medycznie wspomagana prokreacja, wykorzystanie embrionalnych komórek macierzystych, eutanazja i przeszczep narządów 75. W kwestii diagnostyki prenatalnej stwierdza się, że ponieważ prawie nigdy diagnostyka prenatalna nie jest wykorzystywana w sposób korzystny dla dziecka, które jest jej poddawane (...), powinna ona być wyraźnie zabroniona 76, a ponieważ medycznie wspomagana prokreacja zakłada niszczenie embrionów, korzystanie ze środków finansowych pochodzących z ubezpieczenia zdrowotnego do finansowania działań związanych z prokreacją wspomaganą to niedorzeczność 77. RÓWNOŚĆ I PRZECIWDZIAŁANIE DYSKRYMINACJI Manifest RNO zawiera także rozdział poświęcony ustawodawstwu dotyczącemu równości i przeciwdziałaniu dyskryminacji, w którym wyrażona jest obawa, że dojdzie do «dyktatury większości», co jest ewidentnie sprzeczne z zasadami demokracji 78. W manifeście podtrzymuje się tezę, że szczególnie ważne jest, aby z jego stosowania zwolnić sektor prywatny, gdyż tak jak w przypadku akcji afirmatywnej, zasady polityki takie jak parytety płci podkreślają tylko, że «przeciwdziałanie dyskryminacji» ma prawdziwie orwellowski charakter 79. Szczególnym problemem dla ustawodawstwa na rzecz przeciwdziałania dyskryminacji jest fakt, iż prawo zakazując 68 RNO, s RNO, s. 63 i RNO, s. 66. Madryt, Hiszpania r.: Chwyt reklamowy autorstwa Hazte Oir w centrum Madrytu. Z boku autobusu przeciw transgenderyzmowi widnieje napis: Chłopcy mają penisy, dziewczynki mają srom. Powiedz nie indoktrynacji płci RNO, s RNO, s. 69 i RNO, s RNO, s RNO, s RNO, s RNO, s RNO, s RNO, s

15 5 STRATREGIE AGENDY EUROPE: NIE POWINNIŚMY OBAWIAĆ SIĘ, ŻE NASZE CELE BĘDĄ NIEREALISTYCZNE LUB EKSTREMISTYCZNE metodologię, głosząc, że stanowi ona część strategii Kirka i Madsena, oraz że FRA trwoni pieniądze podatników 90. Monachium, Niemcy, 10 maja 2014 r.: Uczestnicy demonstracji antyaborcyjnej niosący chrześcijańskie krzyże i transparenty Manifest RNO odwołuje się do okoliczności, które umożliwiły rewolucjonistom kulturalnym poczynienie postępów: Program tych grup nacisku albo nie napotykał żadnego oporu albo (co zdarzało się częściej) natrafiał na opór, który miał na celu jedynie zachowanie status quo 82. Opór ten pomógł spowolnić postęp w działaniach uczestników walki o prawa SRR, ale nie miał go zatrzymać, co stawiało rewolucjonistów w wygodnym położeniu: mogli być pewni, że nie ważne o co poproszą, uda im się spełnić przynajmniej połowę swoich postulatów 83, ponieważ pożądanym rozwiązaniem było często pójście na kompromis 84. W konsekwencji w manifeście stwierdza się, że konieczne jest opracowanie ofensywnego programu działań, tj. listy celów politycznych, które zaszkodzą naszym przeciwnikom 85, w celu powstrzymania i odrzucenia rewolucji kulturalnej. Manifest zawiera następujące oświadczenie: Nie powinniśmy obawiać się, że nasze cele będą nierealistyczne lub ekstremistyczne 86. Przedstawiono w nim szereg konkretnych nierealistycznych i ekstremistycznych strategii działania na rzecz postępów w realizacji Agendy Europe, które są przedmiotem dyskusji na dorocznych szczytach. STRATEGIA 1: STOSOWAĆ NARZĘDZIA NASZYCH PRZECIWNIKÓW I ODWRACAĆ JE PRZECIWKO NIM SAMYM W pierwszej kolejności proponuje się przyjęcie następującej strategii: Stosować narzędzia naszych przeciwników i odwracać je przeciwko nim samym 87. Strategia ta przyjmuje kilka form. Jedną z nich jest obalanie twierdzenia przeciwników o statusie pokrzywdzonego 88. Twierdzenie to przypisuje się strategii opracowanej przez Kirka i Madsena w celu zwiększenia postępu w zakresie praw osób LGBT 89. Strategia ta zaczęła być stosowana w momencie, gdy Agenda Europe zaprzeczyła istnieniu homofobii w Europie, poddając krytyce w 2014 roku przełomowy raport sporządzony przez Agencję Praw Podstawowych UE (FRA) na temat przypadków homofobii w całej Europie. Agenda Europe uznała, że w raporcie zastosowano błędną 82 RNO, s Liviatan, Ofrit, 2013, Competing Fundamental Values: Comparing Law s Role in American and Western-European Conflicts over Abortion, In Law, Religion Constitution: Freedom of Religion, Equal Treatment, and the Law, pod redakcją W. Cole Durham Jr. i in., Surrey, Wielka Brytania: Ashgate. 85 RNO, s RNO, s RNO, s RNO, s Kirk, Marshall, Hunter Madsen, 1989, After the Ball: How America Will Conquer Its Fear and Hatred of Gays in the 90s, Nowy Jork: Plume, ISBN J.C., 2014, Fundamental Rights Agency and Italian EU Presidency use propaganda tactics to tackle LGBT discrimination, strona internetowa Agendy Europe, 5 listopada 2014 r. tactics-to-tackle-lgbtdiscrimination-2/; zob. także notatka informacyjna Agendy Europe na ten temat: Agenda Europe, 2014, The FRA and its LGBT Survey The EU Fundamental Rights Agency produces propaganda, not expertise, Bruksela: Agenda Europe. fra-lgbt-survey.pdf. 14

16 Enschede, Holandia r.: Demonstracja przeciwko rzezi chrześcijan na Bliskim Wschodzie Następnym krokiem jest przyjęcie przez osoby wierzące lub chrześcijan postawy zakładającej, że są oni nowymi, prawdziwymi ofiarami rewolucji kulturalnej. Ukazanie problemu jako konfliktu pomiędzy obrońcami wiary i nietolerancyjnymi rewolucjonistami kulturalnymi spowoduje rozkwit koncepcji zakładającej dyskryminację i nietolerancję wobec chrześcijan, czy też chrystianofobię 91, i ostatecznie pokaże obserwatorom, że nasi przeciwnicy to ciemiężcy, a nie ofiary 92. Bazując na takich założeniach, Kugler założył Obserwatorium Dyskryminacji i Nietolerancji Chrześcijan (OIDAC) 93, które regularnie sporządza raporty na temat przypadków takiej dyskryminacji. Definicja dyskryminacji 94 chrześcijan jest szeroka, obejmując swym zakresem przemoc fizyczną i słowną wobec chrześcijan, kwestionowanie przywilejów historycznych Kościoła katolickiego oraz demokratyczne wyrażanie poglądów antyklerykalnych 95. Członkowie Agendy Europe widzą chrześcijanina jako tego, który nie ma prawa odstąpić od ustawodawstwa dotyczącego równości, od mowy nienawiści lub od świadczenia opieki zdrowotnej ofiarom dyskryminacji 96. Nie jest to zaskakujące, ponieważ przepisy, które ostatecznie naruszają prawa osób wierzących, są często forsowane przez jedną z trzech następujących grup: radykalne feministki, radykalne grupy homoseksualne i radykalnych zwolenników sekularyzmu 97. Innymi słowy sam postęp w zakresie praw SRR miałby stanowić formę dyskryminacji wobec osób wierzących. Na szczycie Agenda Europe 2016 poświęcono pół dnia na omówienie planu wykorzystania prześladowań chrześcijan do przyspieszenia realizacji programu działań przeciwko prawom SRR Zob. (źródło francuskie) oraz (źródło włoskie). 92 RNO, s Zob Zob OIDAC, 2010, Observatory s Report on Intolerance and Discrimination against Christians from 2005 to 2010, strona internetowa OIDAC Zob. raporty OIDAC z lat : 97 Kugler, Martin, 2014, The Challenge of Religious Freedom, The European Conservative, wyd. 9, zima Program szczytu Agenda Europe

17 STRATEGIA 2: ROZPATRYWAĆ NASZE SPRAWY W KATEGORIACH PRAW, PODOBNIE JAK NASI PRZECIWNICY W manifeście stwierdza się: Czasami możemy rozpatrywać nasze sprawy w kategoriach «praw», podobnie jak nasi przeciwnicy 99. Drugą strategię społeczność postępowa określiła mianem kolonizacji praw człowieka, polegającej na zniekształceniu inspirowanych religijnie opinii na temat seksualności i reprodukcji, tak aby sztucznie przypominały klasyczny język praw człowieka. Strategia ta znajduje odzwierciedlenie w coraz szerszym stosowaniu przez Stolicę Apostolską języka praw SRR w odniesieniu do Organizacji Narodów Zjednoczonych (ONZ). Nastąpiło ogólne odejście od argumentów doktrynalnych na rzecz bardziej świeckiej retoryki, wykorzystującej wyszukane dowody techniczne i strategiczne interpretacje międzynarodowych standardów praw człowieka w celu przekazania swojego stanowiska. Nie odrzucono jednak doktrynalnych podstaw stanowiska Stolicy Apostolskiej. Stolica Apostolska w sposób wybiórczy przywłaszczyła sobie przyjęty język ONZ, aby wzmocnić własne wpływy 100. Wśród oferowanych praw znajduje się: prawo ojców do zapobiegania aborcji swoich dzieci, prawo rodziców do bycia pierwszymi wychowawcami swoich dzieci, prawo dzieci do otrzymywania prawidłowych informacji, a nie informacji propagandowych na temat sodomii. Czasami takie prawo może przybrać formę istniejącego prawa człowieka i być zastosowane w nowym kontekście. Wiązałoby się to na przykład z możliwością opowiedzenia się za tym, aby prawo dotyczące wolności sumienia miało zastosowanie do zdrowia reprodukcyjnego, zwłaszcza w odniesieniu do aborcji i antykoncepcji, co dawałoby osobom zawodowo związanym z prawami SRR możliwość odmowy opieki w zakresie seksualności i reprodukcji. W istocie wg autorów manifestu klauzule sumienia powinny być uznawane za minimalny standard w zakresie praw człowieka. 101 Ważnym elementem tej strategii jest przedefiniowanie języka i terminologii dotyczących praw człowieka. W tej kwestii manifest stanowi: O wiele lepiej jest użyć wszystkich tych słów, w tym (...) «prawa reprodukcyjne», ale jednocześnie wyjaśnić, jakie znaczenie mają te słowa dla nas. Jeżeli taka praktyka będzie stosowana w sposób konsekwentny, możemy nawet być w stanie doprowadzić do zanieczyszczenia (czy też w rzeczywistości skorygowania) słownictwa, które stworzyli nasi przeciwnicy 102. Manifest zawiera tabelę z listą 14 dwuznacznych słów, w której jedna kolumna jest zatytułowana jak rozumieją to nasi przeciwnicy, a druga prawdziwe znaczenie 103. Ponadto w manifeście zachęca się do tworzenia alternatywnych znaczeń dla utrwalonych praw człowieka oraz stosowania ich w pracach naukowych w celu wpłynięcia na dyskusję na poziomie akademickim 104. Stanowi to odzwierciedlenie przekucia założeń Agendy Europe w konkretne strategie polityczne ujęte wcześniej przez hierarchów Stolicy Apostolskiej w Leksykonie na temat Rodziny 105. Klauzule sumienia powinny być uznawane za minimalny standard w zakresie praw człowieka. Manifest RNO 99 RNO, s Coates i in., 2014, The Holy See on sexual and reproductive health and rights: conservative in position, dynamic in response, Reproductive Health Matters. 101 RNO, s RNO, s RNO, s RNO, s Watykan, 2002, Lexicon on the Family and Life; Commission of the Episcopates of the European Community, 2012, Science and Ethics, nr 2. 16

18 Paryż, Francja, r.: Plakat przeciwko zabiegowi in vitro w odniesieniu do środowiska LGBTQ wystawiony podczas protestu przeciwko prawom gejów w Paryżu STRATEGIA 3: OBRAŻAĆ NASZYCH PRZECIWNIKÓW I INSTYTUCJE, KTÓRE NAM NIE SPRZYJAJĄ Według manifestu RNO Przemoc jest nierozerwalnie związana z programem działań naszych przeciwników 106. Do przeciwników tych zalicza się lobby aborcyjne, lobby lesbijskie i homoseksualne, radykalne lobby feministyczne i wojujących ateistów 107. W rozdziale dotyczącym potrzeby zrozumienia naszych przeciwników i uczenia się od nich 108 przedstawiono, w jaki sposób rewolucjoniści kulturalni podejmują się podstępnych strategii, do których należą: unikanie racjonalnej debaty, propaganda i zastraszanie, przemoc fizyczna oraz zmuszanie przeciwników do podporządkowania się. Używa się stwierdzenia, że stosowanie zastraszania i jawnej przemocy fizycznej odgrywa ważną rolę w promowaniu aborcji i agendy gejowskiej 109. Z tego powodu ważne jest, aby aktywnie dążyć do zaprzestania finansowania lobby aborcyjnego i homoseksualnego 110. Jeśli chodzi o współpracę z instytucjami ponadnarodowymi, w manifeście nawołuje się do zachowania ostrożności, ponieważ Europejski Trybunał Praw Człowieka (ETPC) i FRA są kontrolowane przez osoby, które silnie sympatyzują z rewolucją kulturalną 111. W związku z tym w przypadku strategicznych sporów sądowych radzi się: podejmować działania wyłącznie w sprawach, w których na podstawie wcześniejszego orzecznictwa możemy śmiało oczekiwać, że zwycięży nasz punkt widzenia 112. Agenda Europe powinna natomiast aktywnie starać się wychwytywać błędne decyzje i oświadczenia oraz publicznie je krytykować, wychwytywać i nagłaśniać systemowe niedociągnięcia tych instytucji (np. system rekrutacji, autoreferencja, brak otwartości, brak przejrzystości), kwestionować zasadność oświadczeń i decyzji, które nie są zgodne z prawem naturalnym 113. Niektóre instytucje, takie jak FRA, mogą jednak być tak mocno zatracone w wyniku rewolucji kulturalnej, że można by zapytać, czy nie byłoby lepiej ich po prostu zlikwidować RNO, s RNO, s. 107, na gruncie brukselskim zalicza się do nich następujące podmioty: Międzynarodową Federację Planowanego Rodzicielstwa (IPPF), Europejskie Forum Parlamentarnego ds. Ludności i Rozwoju (EPF), Deutsche Stiftung Weltbevölkerung (DSW), Marie Stopes International (MSI), Międzynarodowe Stowarzyszenie Lesbijek i Gejów w Europie (ILGA-Europe), Europejskie Lobby Kobiet (EWL) oraz Europejską Federację Humanistyczną (EHF). 108 RNO, s RNO, s Oto przykłady domniemanej przemocy podane przez Agendę Europe: Agenda Europe, 2017, Argentina: Feminist pro-abortion mob tries to burn Cathedral, strona internetowa Agendy Europe, 24 października 2017 r. Agenda Europe, 2016, Lesbian-Gay Bullying Totalitarians (LGBT) try to silence Church of Cyprus, strona internetowa Agendy Europe, 5 listopada 2016 r RNO, s. 125 (ILGA) i s. 129 (IPPF). 111 RNO, s RNO, s RNO, s

19 STRATEGIA 4: ZOSTAĆ UZNANYM DYSKUTANTEM NA ARENIE MIĘDZYNARODOWEJ Tworzenie sieci kontaktów to ważna strategia Agendy Europe. W manifeście zauważa się, że nasi przeciwnicy działają na poziomie globalnym, tworząc zwarte sieci organizacji pozarządowych, polityków i innych podobnych urzędników państwowych. Aby odnieść sukces w naszej walce, musimy stworzyć podobną sieć 115. Stworzenie takiej sieci miałoby kilka potencjalnych zalet. Jedną z nich byłoby zyskanie uznania i poszanowania w roli dyskutanta na szczeblu międzynarodowym i w ONZ 116. Na szczycie Agenda Europe 2014 Kugler wraz z Paulem Colemanem z organizacji Alliance Defending Freedom International (ADF) poprowadzili sesję zatytułowaną Przemarsz przez instytucje międzynarodowe (Marching through the International Institutions) na podstawie pracy The Global Human Rights Landscape 117 opisującej, w jaki sposób organizacje pozarządowe mogą wejść w szereg instytucji międzynarodowych i ponadnarodowych 118. Kugler i Coleman podkreślają, że organizacje powinny uzyskać akredytację we wszystkich odpowiednich instytucjach. Następnie członkowie informują się wzajemnie, jaki jest stan rzeczy w Radzie Praw Człowieka ONZ, FRA, Radzie Europy oraz Organizacji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie (OBWE), a Grégor Puppinck z ECLJ informuje o zewnętrznych interwencjach w ETPC i Trybunale Sprawiedliwości (TS) oraz o procedurze mianowania sędziów 119. Efektem udanej sieci kontaktów byłoby przeniknięcie do kluczowych instytucji. W manifeście zaleca się, aby Agenda Europe dążyła do włączenia właściwych osób do właściwych instytucji 120, zaczynając od sporządzenia listy kluczowych stanowisk, które zostaną zwolnione 121, w tym kluczowych stanowisk ONZ obejmujących traktatowe organy monitorujące, specjalnych sprawozdawców oraz sędziów w TS i ETPC, a także pracowników w instytucjach UE 122. Kolejną korzyścią płynącą z posiadania sieci kontaktów byłoby zwiększenie potencjału w zakresie pozyskiwania środków finansowych. W manifeście zwraca się uwagę na fakt, iż UE przekazuje znaczne środki finansowe społeczeństwu obywatelskiemu o zasięgu ogólnounijnym, zauważając również, że z pewnością również moglibyśmy z nich skorzystać po spełnieniu warunków. Zwiększyłoby to nasz budżet, a jednocześnie pomniejszyłoby budżet naszych przeciwników 123. W tym kontekście podmioty sprzeciwiające się prawom SRR już czynią znaczne postępy, ponieważ w następstwie Europejskiej Inicjatywy Obywatelskiej One of Us istnieje obecnie parcie w kierunku europejskiej federacji organizacji pro-life i mogłyby istnieć podobne federacje, które zajmowałyby się innymi zagadnieniami wymienionymi w niniejszym dokumencie, takimi jak małżeństwo i rodzina, wolność wyznania itd RNO, s RNO, s Coleman i in., 2014, The Global Human Rights Landscape, A Short Guide to Understanding the International Organizations and the Opportunities for Engagement, Vienna: Kairos. 118 Program szczytu Agenda Europe RNO, s RNO, s RNO, s RNO, s

20 Paryż, Francja, r.: Ludzie maszerujący w pochodzie w ramach protestu przeciwko prawom gejów w Paryżu 6 KTO STOI ZA AGENDĄ EUROPE? PRÓBA IDENTYFIKACJI KLUCZOWYCH PODMIOTÓW Organizatorzy szczytu Agenda Europe 2015 w Dublinie stwierdzają: Agenda Europe jest jedyną europejską siecią, która skupia główne europejskie organizacje pozarządowe w celu opracowania wspólnej strategii na rzecz rozwijania wiarygodnej agendy dotyczącej praw człowieka. Od czasu jej powstania w jej gronie znaleźli się kluczowi przywódcy idei pro-life i inicjatyw prorodzinnych ze wszystkich krajów europejskich 125. Z dokumentów wynika, że Agenda Europe składa się z około osób z co najmniej 50 konserwatywnych europejskich organizacji pozarządowych działających przeciwko różnym aspektom związanym z prawami SRR. Sami członkowie Agendy Europe stosują podział organizacji na organizacje pro-life (antyaborcyjne) i prorodzinne (sprzeciwiające się prawom osób LGBT). Organizacja obejmuje swym zasięgiem ponad 30 krajów europejskich. Można wyróżnić kilka kategorii zaangażowanych podmiotów: organizatorzy, strony mające dostęp do informacji wewnętrznych, luminarze, realizatorzy i osoby przypuszczalnie finansujące ruch. Osoby powiązane z Watykanem spowodowały szybsze ukształtowanie się w Europie chrześcijańskiej wspólnoty sprzeciwiającej się prawom SRR oraz wykorzystały instytucje katolickie do stworzenia przestrzeni, w której członkowie Agendy Europe mogliby dyskretnie zwoływać spotkania i opracowywać strategie działań, z dala od publicznego nadzoru, ale z pomocą przyglądającej się Stolicy Apostolskiej. 125 Program szczytu Agenda Europe

21 ORGANIZATORZY: OSOBY POWIĄZANE Z WATYKANEM Agenda Europa to europejski ruch społeczeństwa obywatelskiego, który skupia podmioty ze wszystkich wyznań chrześcijańskich. Choć większość z nich to katolicy, w działania organizacji w pełni włączają się także główni przedstawiciele tradycjonalistycznych protestantów i prawosławnych 126. Niemniej jednak podmioty katolickie i instytucje bezpośrednio związane z hierarchią watykańską to główni organizatorzy w szeregach Agendy Europe. Stolica Apostolska zazwyczaj sprzeciwiała się postępowi w dziedzinie praw SRR przy różnych okolicznościach, m.in. na forum ONZ 127. Dwie osoby, które zwołały Spotkanie Strategiczne 2013, Gudrun Kugler i Terrence McKeegan, to katoliccy działacze polityczni. Kugler wykłada gościnnie w stworzonym przez Watykan Międzynarodowym Instytucie Teologicznym (ITI) 128. Pełniła szereg funkcji w Stolicy Apostolskiej 129. McKeegan, współorganizator spotkania, może poszczycić się obszerną historią działalności w organizacjach sprzeciwiających się prawom SRR 130. Ponadto pełnił on funkcję doradcy prawnego w ramach Stałej Misji Obserwacyjnej przy ONZ z ramienia Stolicy Apostolskiej 131. W związku z tym należy stwierdzić, iż dwaj pierwsi organizatorzy spotkania, którego celem było uruchomienie Agendy Europe, mają ścisłe zawodowe powiązania z hierarchią Stolicy Apostolskiej. Inni przywódcy Agendy Europe o podobnych powiązaniach to Grégor Puppinck z ECLJ, który regularnie reprezentuje Stolicę Apostolską w różnych organach Rady Europy 132, oraz Luca Volonté, który uzyskał jawne poparcie Stolicy Apostolskiej w związku ze staraniem się o fotel przewodniczącego grupy Europejskiej Partii Ludowej (EPL) w ramach ZPRE w 2010 roku 133. Następnie instytucje katolickie otworzyły swoje drzwi dla organizatorów szczytów Agenda Europe. Dziękowano ITI za współpracę przy organizacji spotkania w Londynie z 2013 roku 134, a drugie spotkanie w Monachium odbyło się w zamku Fürstenried posiadłości, która służy jako miejsce duchowego odizolowania dla monachijskiego biskupstwa katolickiego 135. Ponadto swoją obecnością na szczytach Agenda Europe zaszczyciło kilku wybitnych przedstawicieli duchowieństwa katolickiego 136. Podsumowując, osoby powiązane z Watykanem spowodowały szybsze ukształtowanie się w Europie chrześcijańskiej wspólnoty sprzeciwiającej się prawom SRR oraz wykorzystały instytucje katolickie do stworzenia przestrzeni, w której członkowie Agendy Europe mogliby dyskretnie zwoływać spotkania i opracowywać strategie działań, z dala od publicznego nadzoru, ale z pomocą przyglądającej się Stolicy Apostolskiej. 126 Na przykład do przedstawicieli religii protestanckiej należy Leo Van Doesburg z ECPM, a do przedstawicieli religii prawosławnej Alexey Komov. Zob. załącznik Coates i in., 2014, The Holy See on sexual and reproductive health and rights: conservative in position, dynamic in response, Reproductive Health Matters. 128 Papież Jan Paweł II założył ITI w 1996 roku. Insytut opisuje się jako eklezjastyczny, prywatny i rzymskokatolicki. Zob Zob. CV Gudrun Kugler: Life/Academic_CV_KUGLER_Gudrun_Web.pdf. 130 Zob. załącznik Zob. CV Terrence a McKeegana: Komitet Ekspertów ds. systemu Europejskiej konwencji praw człowieka: Foret, François, Religion and Politics in the European Union, Cambridge: Cambridge University Press, page Program szczytu Agenda Europe Zob. Bildung/Exerzitienhaus-Schloss-Fuerstenried. 136 Należeli do nich m.in.: Fr Tadej Strehovec na Konferencji Episkopatu Słowenii zatytułowanej Czego możemy nauczyć się ze słoweńskiego referendum w sprawie ochrony małżeństwa? w trakcie szczytu 2016; H.E. the Most Rev. Charles John Brown, nuncjusz apostolski w Irlandii, na szczycie Agenda Europe 2015; mgr Gintas Grusas z Litwy na szczycie

22 STRONY MAJĄCE DOSTĘP DO INFORMACJI WEWNĘTRZNYCH: PRZYWÓDCY POLITYCZNI I URZĘDNICY PAŃSTWOWI Watykan w swojej Nocie doktrynalnej dotyczącej pewnych kwestii związanych z udziałem i postawą katolików w życiu politycznym sformułował jasne wytyczne dotyczące oczekiwanego od Katolików sposobu postępowania w życiu publicznym w sprawach związanych z nauczaniem Kościoła 137. Agenda Europe dla wielu polityków pełni rolę węzła i stanowi przykład dostępu do procesu podejmowania decyzji, jaki uzyskały organizacje działające przeciwko prawom SRR w krajowych parlamentach, rządach i instytucjach europejskich. Na szczeblu ministerialnym Agenda Europe przyciągnęła osobistości z Polski, takie jak wiceministra spraw zagranicznych Konrada Szymańskiego 138, który przemawiał na szczycie 2016, czy polskiego wiceministra spraw zagranicznych z 2016 roku Aleksandra Stępkowskiego 139, który był również prezesem Instytutu Ordo Iuris i stałym uczestnikiem szczytów Agenda Europe 140. Członkami Agendy Europe jest wielu polityków, a wśród nich znajdują się liderzy polityczni sprzeciwiający się prawom SRR, tacy jak senator Ronan Mullen 141 z Irlandii, Luca Volonté 142 z Włoch i Zejlka Markic, założycielka chorwackiej partii politycznej HRAST. Wolonté był przewodniczącym największej partii politycznej w ZPRE Europejskiej Partii Ludowej 143. Biorąc pod uwagę wewnętrzne struktury Parlamentu Europejskiego, w kilku szczytach uczestniczył Paul Moynan 144, doradca polityczny Partii Europejskich Konserwatystów i Reformatorów (EKR) 145. Regularnym uczestnikiem Agendy Europe był również Leo van Doesburg, dyrektor ds. europejskich w Europejskim Chrześcijańskim Ruchu Politycznym (ECPM) 146 europejskiej partii politycznej z siecią krajowych partii politycznych z 20 krajów Europy. Senator Sami Mullen i partia HRAST Zejlki Markic są powiązane z ECPM 147. Biorąc pod uwagę instytucje europejskie, w roli prelegenta na szczycie Agenda Europe 2014 wystąpił Jakob Cornides 148, urzędnik w Dyrekcji Generalnej ds. Handlu w Komisji Europejskiej. Z kolei na 137 Papież Jan Paweł II, 2002, Nota doktrynalna dotycząca pewnych kwestii związanych z udziałem i postawą katolików w życiu politycznym, Watykan: Kongregacja Nauki Wiary. on_cfaith_doc_ _politica_en.html. 138 Profil Konrada Szymańskiego, polskiego sekretarza stanu ds. europejskich: Zob. załącznik Na podstawie projektu programów Agenda Europe Zob. załącznik EuroFora, 2012, PACE biggest Group EPP Chair Volonté to EuroFora: Youth s Desire to Change the Future=Asset v. Crisis, strona internetowa EuroFora, 26 czerwca 2012 r Zob. załącznik Partia Europejskich Konserwatystów i Reformatorów (EKR): Europejski Chrześcijański Ruch Polityczny (ECPM): Zob. informacja o członkostwie w ECPM 2017: =0ahUKEwiZ-aPz16_YAhXR- 6QKHWL_D5oQFghDMAM&url=http%3A%2F%2Fwww.epgencms.europarl.e uropa.eu%2fcmsdata%2fupload%2f461d8a58-30d0-4db5-9d7ecbe f%2f05a_mep.mp.mrp_list_august_2017_ecpm.docx&u sg=aovvaw1pzgrqribxpikii0qs77m. 148 Zob. załącznik 2. szczycie 2016 przemawiał gościnnie Jan Figel 149, były komisarz UE, a obecnie specjalny wysłannik UE ds. promocji wolności religii i przekonań religijnych 150. Podsumowując, Agenda Europe zrzeszała przedstawicieli (zajmujących w niektórych przypadkach stanowiska przywódcze) wielu partii politycznych, które obejmowały swoim zasięgiem centroprawicę, włączając w to partie EPL, EKR i ECPM. Ogółem Agenda Europe stworzyła sieć oddanych zwolenników w wielu parlamentach krajowych, ZPRE, Parlamencie Europejskim (PE), poszczególnych partiach politycznych i Komisji Europejskiej. Ján Figel (Źródło: Wikipedia Creative Commons) Agenda Europe stworzyła sieć oddanych zwolenników w wielu parlamentach krajowych, Radzie Europy, Parlamencie Europejskim, poszczególnych partiach politycznych i Komisji Europejskiej Program szczytu Agenda Europe

23 Luca Volontè LUMINARZE: PONADNARODOWI PRZYWÓDCY DZIAŁAJĄCY NA RZECZ KONCEPCJI I STRATEGII Każda wspólnota ma wybitnych członków, którzy potrafią wykazać się dużą dawką oryginalnego sposobu myślenia dla swojego ruchu. Takie osoby określane są mianem luminarzy. Luminarze to często te podmioty, które działają na poziomie transnarodowym i opracowują strategie tematyczne dla krajowych realizatorów zadań w celu przyjęcia, wprowadzenia i zaadaptowania kontekstu krajowego. Szczyty Agenda Europe przyciągnęły luminarzy sprzeciwiających się prawom SRR, aby skłonić społeczność do działania na bazie ich wiedzy specjalistycznej. Oprócz tych, którzy opracowali pięć strategii przedstawionych na szczycie (w sprawie eutanazji, wolności wyznania, małżeństwa/rodziny, przeciwdziałania dyskryminacji i macierzyństwa zastępczego), do grupy luminarzy należą także: Kugler, która wniosła swoje doświadczenie w wykorzystywaniu dyskryminacji chrześcijan do osiągnięcia celu związanego z przeciwstawianiem się prawom SRR, oraz Kuby, która przedstawiła swoje prawne i polityczne ekspertyzy w zakresie spraw publicznych UE. Do grona wybitnych luminarzy, którzy uczestniczyli w szczytach należy także matka Sophii Kuby Gabrielle Kuby, osoba, która odkryła globalne zagrożenie ze strony ideologii płci 152. Puppink wniósł swoją wiedzę w dziedzinie prawnej mobilizacji w szczególności w zakresie aborcji i macierzyństwa zastępczego, Leo van Doesburg z ECPM. zajmował się tworzeniem sieci kontaktów pomiędzy chrześcijańskimi partiami politycznymi, natomiast Maria Hildingsson 153 z Europejskiej Federacji Stowarzyszeń Rodzin Katolickich (FAFCE) 154 zajmowała się procedurami prawnymi dotyczącymi prawa do sprzeciwu sumienia w odniesieniu do 151 Zob. punkt Zob. załącznik Zob. załącznik Fédération des Associations Familiales Catholiques en Europe (FAFCE): DZIAŁAŃ PRZECIWKO PRAWOM SRR Szwecji 155. Niektóre z tych osób dostarczyły podmiotom krajowym informacje na temat sposobu realizacji kampanii europejskich w kontekście krajowym, np. kampanii przedstawicieli ADF i Instytutu Ordo Iuris przeciwko ratyfikacji Konwencji Stambulskiej. Luca Volonté z Fondazione Novae Terrae (FNT) wykazał się fachową wiedzą na temat inicjatyw dotyczących wolności wyznania w ZPRE, a Ignacio Arsuaga z Hazte Oir wiedzą na temat crowdfundingu w związku ze społecznie konserwatywnymi sprawami 156. Wszystkie powyższe osoby zostały wymienione jako osoby, które jako prelegenci lub podmioty zapewniające zasoby uczestniczyły w co najmniej trzech spotkaniach Agendy Europe 157. Ponieważ społeczność ze Stanów Zjednoczonych sprzeciwiająca się prawom SRR ma o kilkadziesiąt lat większe doświadczenie niż jej europejski odpowiednik, amerykańscy luminarze również pojawiali się na szczytach Agenda Europe. Do takich osób należą m.in. Brian Brown 158 z National Organization for Marriage (NOM), Lila Rose 159 z Live Action, Marie Smith 160 z Priests for Life i Sharon Slater 161 z Family Watch International. 155 Zob. FAFCE v. Sweden, skarga nr 99/ Arsuaga, Ignacio, 2015, Mass Mobilization, prezentacja PowerPoint przedstawiona na szczycie Agenda Europe 2015, Dublin. 157 Zob. programy szczytu Agenda Europe z lat Zob. załącznik

24 Zeljka Markic REALIZATORZY: ORGANY WDRAŻAJĄCE MANIFEST AGENDY EUROPE NA SZCZEBLU KRAJOWYM Szczyty Agenda Europe zrzeszają prawdziwe grono osób na miarę leksykonu Who's who z narodowych ruchów antyaborcyjnych i ruchów sprzeciwiających się prawom osób LGBT w całej Europie. Po przedstawieniu przez luminarzy ogólnych strategii tematycznych dla regionu krajowi realizatorzy przyjmują je, dostosowują i realizują w sposób dostosowany do ich kontekstu krajowego, uwzględniając możliwości polityczne każdego kraju. Do grona tych osób należą także przywódcy ruchów przeciwko środowiskom LGBT, m.in.: Ludovine de la Rochère 162 z francuskich homofobicznych marszów z 2013 roku, Zeljka Markic autorka chorwackiego referendum z 2013 roku w sprawie tradycyjnych małżeństw i Bogdan Stanciu z Provita Romania 163 z inicjatywy obywatelskiej w sprawie tradycyjnych małżeństw. Wśród przywódców antyaborcyjnych są twórcy zakazu aborcji w Polsce z 2016 roku (Instytut Ordo Iuris) oraz inicjatorzy ograniczeń aborcyjnych w Hiszpanii z 2013 roku (Hazte Oir), którzy dzielili się swoimi doświadczeniami na dorocznych szczytach. Inni informowali o swoim nowoczesnym, innowacyjnym podejściu, np. Emile Duport 164 z francuskiej organizacji Les Survivants 165. Les Survivants działa przez zaskoczenie pod wpływem inspiracji grupą Act-Up, twierdząc, że wszyscy w społeczeństwie francuskim podzielają zbiorową traumę bycia w ciąży, która potencjalnie jest jedną na pięć ciąż kończących się aborcją. Organizacja ta stworzyła nawet aplikację Pokemon, w której zadaniem jest uratowanie Pikachu przed osobami dokonującymi zabiegu aborcji 166. Szczyty Agenda Europe obrazują, w jaki sposób te krajowe podmioty przekazują sobie nawzajem aktualne dane (interesujące obie strony) na temat rozwoju sytuacji w ich krajowych kontekstach oraz w jaki sposób dzielą się oni doświadczeniami i wiedzą specjalistyczną na poziomie ponadnarodowym. Poza tym okoliczności te sprzyjały rozwojowi ponadnarodowych inicjatyw, które wymagały współpracy transgranicznej, takich jak Europejska Inicjatywa Obywatelska Mama, Tata i Dzieci na rzecz ochrony małżeństwa (zob. punkt 7.1). 162 Zob. załącznik Zob Zob. załącznik Les Survivants: L Obs, 2016, Ils aiment les Pokémon mais pas l IVG: qui sont les Survivants? L Obs, 22 sierpnia 2016 r. 23

25 PRZYPUSZCZALNE OSOBY FINANSUJĄCE RUCH: ARYSTOKRACI, MILIARDERZY I OLIGARCHOWIE, SKORUMPOWANI POLITYCY I OSOBY ZAPRZECZAJĄCE ZMIANOM KLIMATYCZNYM Organizatorzy strategicznego spotkania w Londynie w 2013 roku postawili pytanie, w jaki sposób Agenda Europe będzie finansowana. Nie ma jasnej odpowiedzi na pytanie, kto dostarczył środki finansowe, jednak analiza programów i uczestników może dostarczyć pewnych wskazówek. Wydaje się, że niektórzy uczestniczy nie mają innego celu, poza tym wskazującym na powiązanie z potencjalnymi źródłami finansowania. Po pierwsze, kilku uczestników londyńskiego spotkania zasługuje na uwagę ze względu na potwierdzone powiązania z konserwatywnymi darczyńcami. Są to Vincente Segu, arcyksiążę Imre Habsburg-Lorraine i Oliver Hylton. Vincente Segu, który stoi na czele Incluyendo Mexico 167, meksykańskiej organizacji sprzeciwiającej się prawom SRR, ma silne powiązania z meksykańskim miliarderem Patrickiem Slim Domitem, fundatorem ruchu antyaborcyjnego w Meksyku i na świecie oraz synem jednego z najbogatszych ludzi na świecie, Carlosa Slima 168. Arcyksiążę Imre i jego żona, arcyksiężna Kathleen, którzy reprezentują rodzinę Habsburg-Lorraine (byłą cesarską rodzinę Austrii), rozszerzyli swój patronat na szereg inicjatyw przeciwko prawom SRR 169. Trzecią osobą obecną na spotkaniu w Londynie był Oliver Hylton. Hylton był menadżerem aktywów dla darczyńcy z brytyjskiej partii konserwatywnej, Sir Michaela Hintze'a, który znany jest z udzielania wsparcia finansowego dla think tanku zaprzeczającego zmianom klimatu 170 i jest darczyńcą ECPM 171. Inny uczestnik szczytu 2014, Aleksiej Komow, reprezentujący Rosyjską Cerkiew Prawosławną, jest również urzędnikiem programowym w Saint Basil the Great Charitable Foundation w Rosji, fundacji wspierającej sprawy społecznie konserwatywne, założonej przez skrajnie prawicowego rosyjskiego oligarchę Konstantina Małofiejewa 172. Komow odpowiada za międzynarodowe projekty w Fundacji 173. Jest również Luca Volonté 174, były poseł do parlamentu włoskiego, a także założyciel Fondazione Nova Terrae (FNT). Organizacja FNT wspierała inicjatywy sprzeciwiające się prawom SRR, w tym niektóre wynikające z Agendy Europe, takie jak Europejska Inicjatywa Obywatelska (EIO) Mama, Tata i Dzieci (zob. punkt 7.1.1). Wydaje się, że od momentu utworzenia FNT do 2016 roku jedyne źródło finansowania stanowiła kwota 3 mln EUR, prawdopodobnie uzyskana w sposób niedozwolony i pochodząca z płatności dokonywanych przez podmioty w imieniu rządu Azerbejdżanu w celu uzyskania korzystnych wyników głosowania w sprawie praw człowieka w ZPRE 175. W 2017 roku Luce Volonté postawiono zarzuty korupcyjne we Włoszech i wszczęto dochodzenie w ZPRE 176. Wydaje się, że grono potencjalnych darczyńców całego programu Agenda Europe tworzy barwną obsadę, składającą się z meksykańskiego miliardera antyaborcyjnego, europejskiej arystokracji, brytyjskiego miliardera zaprzeczającego zmianom klimatycznym, skrajnie prawicowego rosyjskiego oligarchy oraz skorumpowanego polityka włoskiego na posługach Azerbejdżanu. Podsumowując, majątek osobisty uczestników Agendy Europe wynosi: 5,3 mld USD dla Patricka Slima, 177 od 63 mln USD do 207 mln USD dla rodziny Habsburg-Lorraine, 178 2,1 mld USD dla Sir Michaela Hintze'a 179 i 225 mln USD dla Konstantina Małofiejewa 180. Wydaje się, że grono potencjalnych darczyńców ogólnego programu Agenda Europe tworzy barwną obsadę składającą się z meksykańskiego miliardera antyaborcyjnego, europejskiej arystokracji, brytyjskiego miliardera zaprzeczającego zmianom klimatycznym, skrajnie prawicowego rosyjskiego oligarchy oraz skorumpowanego polityka włoskiego na posługach Azerbejdżanu. 167 Zob Beauregard, Luis Pablo, 2017, La guerra contra el aborto en México, La millonaria asociación provida que mueve los hilos de la ultraderecha en México, El Pais, 16 lutego 2017 r. 169 Na przykład Otto von Hapsburg figuruje jako założyciel i patron Dignitatis Humanae Institute: a Christiana von Habsburg-Lothringen, arcyksiężna Austrii, była prelegentką na WCF w Budapeszcie w 2017 roku (Gillian Kane, Notes of WCF 2017). Aby uzsykać więcej informacji na temat powiązań klerykalno-arystokratycznych, zob. Kemper, Andreas, 2015, Christlicher Fundamentalismus und neoliberal-nationalkonservative Ideologie am Beispiel der «Alternative für Deutschland». In Unheilige Allianz: Das Geflecht von christlichen Fundamentalisten und politisch Rechten am Beispiel des Widerstands gegen den Bildungsplan in Baden-Württemberg, pod redakcją Lucie Billmann, Berlin: Rosa-Luxemburg-Stiftung. 170 The Guardian, 2012, Michael Hintze revealed as funder of Lord Lawson s climate thinktank, The Guardian, 27 marca 2012 r. 171 Sprawozdanie roczne ECPM dla Parlamentu Europejskiego w 2014 roku: zob. strona 7 dotycząca darowizny w wysokości EUR od Sir Michaela Hintze a. 172 Zob. załącznik Feder, J. Lester, Alberto Nardelli, 2017, This Anti-Abortion Leader Is Charged With Laundering Money From Azerbaijan, strona internetowa BuzzFeed, 26 kwietnia 2017 r. 176 Rankin, Jennifer, 2017, Azerbaijan revelations spark great concern at Council of Europe, The Guardian, 8 września 2017 r. 177 Zob Suma oscyluje pomiędzy 63 mln USD, zgodnie z i 207 mln, zgodnie z Zob Zob. 24

26 Demonstracja przeciwko Konwencji Stambulskiej w Zagrzebiu w Chorwacji w 2017 r. Autor fotografii: Davor Kovačević/Novi List RYC. 1. PRZEGLĄD KLUCZOWYCH PODMIOTÓW AGENDY EUROPE Strony mające dostęp do informacji wewnętrznych PE i KE ZPRE Rządy i parlamenty krajowe Partie polityczne (EPL, EKR i ECPM) Luminarze Gudrun Kugler: dyskryminacja chrześcijan Sophia Kuby: prawo i polityka UE Grégor Puppinck: aborcja Ignacio Arsuaga: crowdfunding Sharon Slater: ONZ Osoby powiązane z Watykanem Gudrun Kugler i Terrence McKeegan Przypuszczalni finansiści Europejscy arystokraci Meksykański miliarder Rosyjski oligarcha Brytyjczyk zaprzeczający zmianom klimatycznym Skorumpowany polityk włoski Krajowi realizatorzy La Manif Pour Tous (Francja) Ordo Iuris (Polska) Hazte Oir (Hiszpania) In the Name of the Family (Chorwacja) i inne 25

27 7 REALIZACJA STRATEGII AGENDY EUROPE Manifest RNO kończy się ambitną dziesięciostronicową listą działań, zawierającą długo-, średnio- i krótkoterminowe cele w zakresie małżeństwa i rodziny, życia, równości i przepisów antydyskryminacyjnych 181. Tab. 1 przedstawia przegląd listy zadań w ramach polityki Agendy Europe, w tym przepisy uchylające pewne prawa lub ich zakazujące i inne przepisy, które należy przyjąć w celu przywrócenia porządku naturalnego, oraz działania pozalegislacyjne. Manifest RNO kończy się ambitną dziesięciostronicową listą działań, zawierającą długo-, średnio- i krótkoterminowe cele w dziedzinie małżeństwa i rodziny, życia, równości i przepisów antydyskryminacyjnych. Madryt, Hiszpania r.: Demonstranci podczas marszu na rzecz dostępu do bezpiecznej i legalnej aborcji 181 RNO, s

28 Równość i przeciwdziałanie dyskryminacji Życie: antykoncepcja, aborcja, prokreacja wspomagana, komórki macierzyste, eutanazja Małżeństwo i rodzina TAB. 1. POLITYKA AGENDY EUROPE LISTA ZADAŃ Przepisy do uchylenia/praktyki, których należy zakazać Przepisy do wprowadzenia Działania pozalegislacyjne 01. Uchylenie przepisów dotyczących związków osób tej samej płci i związków partnerskich 02. Uchylenie wszystkich przepisów zezwalających na rozwód 03. Uchylenie wszystkich przepisów zezwalających na adopcję przez pary homoseksualne 04. Przepisy przeciwdziałające sodomii 5. Przepisy utrudniające przeprowadzenie rozwodu 06. Zapewnienie przyjęcia korzystniejszego podejścia do małżeństwa (prawo podatkowe i społeczne) 07. Przepisy zakazujące propagandy homoseksualnej 08. Legalizacja edukacji domowej we wszystkich krajach 09. Zaprzestanie finansowania lobby LGBT i lobby aborcyjnego oraz zakończenie finansowania aborcji w ramach Oficjalnej Pomocy Rozwojowej 10. Dokonanie korekty planu zajęć z edukacji seksualnej w taki sposób, aby odzwierciedlały one prawo naturalne 11. Popieranie uchwał przeciwko macierzyństwu zastępczemu w PE i ZPRE 12. Podkreślenie proaborcyjnego charakteru sodomii 13. Zakaz sprzedaży wszelkich farmaceutycznych środków antykoncepcyjnych 14. Zakaz zawierania umów obejmujących zabiegi aborcji, środki antykoncepcyjne i sterylizację 15. Zakaz przeprowadzania diagnostyki prenatalnej 16. Zakaz przeprowadzania zabiegu in vitro (IVF) 17. Klauzule sumienia dla wszystkich lekarzy i farmaceutów (w celu zapewnienia prawa do odmowy opieki) 18. Zakazy aborcji we wszystkich jurysdykcjach, w tym w prawie międzynarodowym 19. Międzynarodowa konwencja zabraniająca stosowania ludzkich komórek macierzystych 20. Międzynarodowa konwencja zabraniająca eutanazji 21. W odniesieniu do aborcji, promowanie praw rodzicielskich, okresów oczekiwania i restrykcyjnych norm w zakresie higieny 22. Wprowadzenie finansowanego przez rząd doradztwa pro-life w zakresie aborcji 23. Zniesienie ustawodawstwa dotyczącego równości na poziomie UE, w szczególności uchylenie art. 21 i 23 Karty praw podstawowych Zniesienie wszelkich przepisów dotyczących równości na szczeblu krajowym 25. Zapobieżenie przyjęciu piątej dyrektywy o równym traktowaniu 26. Budowanie koalicji małych i średnich przedsiębiorstw, korporacji biznesowych i właścicieli domów 27. Informowanie o niepewności prawnej i obciążeniach administracyjnych spowodowanych przepisami antydyskryminacyjnymi 28. Podkreślenie kosztów wprowadzenia przepisów antydyskryminacyjnych do gospodarki narodowej 29. Krytykowanie działań zwolenników praw antydyskryminacyjnych (np. ILGA) 183 Manifest RNO to nie tylko życzeniowa lista zadań, ale w dużej mierze realny plan działania, który członkowie Agendy Europe dotychczas aktywnie wdrażali w UE, ZPRE oraz w różnych kontekstach krajowych. Poniżej przedstawiono kilka przykładów tego, w jaki sposób członkowie Agendy Europe realizują cele określone w manifeście, w tym zarówno skoordynowane działania na poziomie europejskim, jak i krajowe inicjatywy prowadzone przez poszczególnych członków. 182 Art. 21 dotyczy przeciwdziałania dyskryminacji, Art. 23 dotyczy równości kobiet i mężczyzn, Zob. kluczowe żądania ILGA-Europe dotyczące zapewnienia możliwości korzystania z prawa do zdrowia i dostępu do opieki zdrowotnej bez dyskryminowania, 27

29 KONSTYTUCYJNE PRAWO DO OCHRONY TRADYCYJNEJ RODZINY Prawdopodobnie największy sukces Agenda Europe odniosła w dziedzinie małżeństwa i rodziny, wstrzymując rozszerzenie praw do zawierania małżeństw przez osoby tej samej płci. Preferowaną metodą było zachęcanie obywateli do podejmowania inicjatyw, takich jak formalne petycje, które mobilizują organy publiczne do działania, poprzez organizowanie referendów lub angażowanie się w inne formalne procedury. W celu wstrzymania postępu w obszarze małżeństw osób tej samej płci w Chorwacji, Słowenii, Słowacji, a ostatnio także w Rumunii, krajowi przedstawiciele Agendy Europe zastosowali podejście polegające na zaangażowaniu obywateli. Od 2013 roku chorwacka organizacja pozarządowa In the Name of the Family (U ime obitelji) 184 do maja 2014 roku zebrała 700 tys. podpisów, aby wezwać do przeprowadzenia ogólnokrajowego referendum w sprawie zmiany konstytucji w celu zdefiniowania małżeństwa jako związku kobiety i mężczyzny. Referendum zostało łatwo rozstrzygnięte: 66% wyborców opowiedziało się za taką zmianą 185. Wkrótce potem członkowie Agendy Europe w Słowenii podjęli podobną próbę wstrzymania inicjatywy parlamentarnej z 2015 roku w celu rozszerzenia definicji małżeństwa. Z wynikiem 64% głosujących za odrzuceniem wniosku członkom Agendy Europe udało się wstrzymać postępową ustawę w tej sprawie na dwa lata 186. W tym samym roku członkowie Agendy Europe na Słowacji próbowali powtórzyć sukces swoich bałkańskich sąsiadów w referendum wzywającym do przyjęcia tradycyjnej definicji małżeństwa w konstytucji. Referendum zakończyło się jednak niepowodzeniem, gdyż tylko 21% uprawnionych do głosowania oddało głos 187. W 2016 roku przedstawiciele Agendy Europe w Europie poszli za przykładem poprzedników, zbierając 3 miliony podpisów, aby wezwać do przeprowadzenia referendum konstytucyjnego w sprawie tradycyjnej definicji małżeństwa 188. Referendum zaplanowano na 2018 rok 189. Na poziomie UE Agenda Europe stworzyła sprzyjające warunki do koordynowania działań swoich członków. Jako przykład warto przywołać prace nad europejską inicjatywą obywatelską w sprawie tradycyjnych małżeństw, która została określona mianem Mama, Tata i Dzieci 190. Na szczycie 2014 Luca Volonté przedstawił swój pomysł na prorodzinną inicjatywę w Europie 191. Później, w 2014 roku, z inicjatywy Volonté spotkali się niektórzy członkowie Agendy Europe, zaznaczając, że podczas naszego ostatniego spotkania w Mediolanie w sprawie Europejskiej Inicjatywy Obywatelskie (EIO) na rzecz promowania rodziny (także poprzez zasadę pomocniczości) kontynuowaliśmy prace związane z ocenę prawną tekstu i zaczęliśmy myśleć o najlepszych możliwościach organizacyjnych 192. Następnie członkowie podzielili między siebie zadania związane z uruchomieniem EIO. W pierwszej kolejności odniesiono się do kwestii finansowania: Zatwierdzono plan budżetowy ( EUR). Koszty te pokryje Fundacja Novae Terrae 193. W wyniku osiągnięcia przez członków konsensusu w sprawie finansowania, ustalenia terminów i zapewnienia, że inicjatywa jest prawnie uzasadniona stwierdzono, że musimy więc być poważni i respektować terminy, sugestie i uwagi (...) Do 31 grudnia 2014 r. mamy wysłać do Jacoba Cornidesa i Javiera Borrego 194 jedynie nowe i krótkie zmiany do dokumentu prawnego 195. Na koniec przedyskutowano kwestię dalszej identyfikacji krajowych punktów centralnych, rozdzielono między sobą zadania i omówiono inne kluczowe aspekty uruchomienia EIO w grudniu 2015 r. Pomimo tych działań nie zdołano zebrać wymaganej liczby podpisów w ramach EIO w terminie przewidzianym prawem 196. Podsumowując, członkom Agendy Europe udało się wstrzymać postęp w zakresie praw osób LGBT w Chorwacji (2013 r.) i Słowenii (2015 r.). Ich inicjatywy zakończyły się niepowodzeniem na Słowacji (2015 r.) i na szczeblu UE (2017 r.), natomiast w Rumunii są one w toku 197. W tym samym czasie postępy w zakresie zawierania związków małżeńskich przez osoby tej samej płci poczyniły następujące kraje: Francja i Wielka Brytania w 2013 r., Irlandia i Luksemburg w 2015 r. oraz Austria, Finlandia, Niemcy i Malta w 2017 r Zob The Guardian, 2013a, Croatians vote to ban gay marriage, The Guardian, 1 grudnia 2013 r. 186 Oliveira, Ivo, 2015, Slovenia says No to gay marriage, Politico, 20 grudnia 2015 r. 187 BBC, 2015a, Slovakia referendum to strengthen same-sex marriage ban fails, strona internetowa BBC, 8 lutego 2015 r. 188 Weatherbe, Steve, 2016, 3 million Romanians sign petition to enshrine natural marriage in Constitution, Lifesitenews, 25 maja 2016 r. 189 Norris, Sian, 2017, How Romania became a battleground in the transatlantic backlash against LGBT rights, strona internetowa Open Democracy, 14 grudnia 2017 r. 190 Europejska Inicjatywa Obywatelska Mama, Tata i Dzieci, ECI(2015)000006, 11 grudnia 2015 r. 191 Program szczytu Agenda Europe grudnia; pismo podsumowujące EIO Mama, Tata i Dzieci Javier Borrego jest byłym sędzią ETPC i pracownikiem naukowym w ECLJ. Zob grudnia; pismo podsumowujące EIO Mama, Tata i Dzieci. 196 Zob Należy pamiętać, że nie wszystkie inicjatywy przeciwko środowiskom LGBT w Europie można przypisać członkom Agendy Europa. 198 Zob. 28

30 Warszawa, Polska, r.: Polki ubrane na czarno, bojkotujące miejsca pracy i klasy w ramach ogólnokrajowego protestu przeciwko przyjęciu wniosku ustawodawczego w sprawie całkowitego zakazu aborcji ODRZUCENIE PRAWA DO ABORCJI JEST NADSPODZIEWANIE TRUDNE Agenda Europe działała ambitnie, ale nie udało jej się zrealizować celów pod hasłem życia, głównie poprzez kwestionowanie prawa do aborcji i jej piętnowanie. Do najbardziej spektakularnych działań należą inicjatywa członków Agendy Europe z Hazte Oir na rzecz proponowanych ograniczeń dotyczących aborcji w Hiszpanii w latach oraz inicjatywa instytutu Ordo Iuris na rzecz projektu ustawy zakazującej aborcji w Polsce w 2016 roku 200. Po masowych protestach w każdym kraju poszczególne rządy zdały sobie sprawę, że działania te posunęły się za daleko, i wycofano projekty ustaw 201. Jednak Agenda Europe odniosła częściowy sukces, ponieważ rząd hiszpański zaostrzył prawo aborcyjne, wymagając od nieletnich uzyskania zgody rodziców 202, a od marca 2018 r. rząd polski rozważa ograniczenie aborcji w przypadku anomalii płodowych 203. Kolejną nieudaną próbą napiętnowania aborcji, tym razem poprzez skoncentrowanie się na kwestiach finansowania, była Europejska Inicjatywa Obywatelska One of Us 204. Inicjatywa została uruchomiona w 2013 roku, a jej celem było wstrzymanie finansowania przez UE procedur związanych z niszczeniem embrionów ludzkich, w tym badań nad komórkami macierzystymi i opieki zdrowotnej dla matek w krajach rozwijających się (ponieważ w ramach takich działań mogą być również przewidziane zabiegi aborcji). Koordynowana przez Puppincka inicjatywa One of Us angażowała większość krajowych członków Agendy Europe 205 i była jedną z bardziej udanych europejskich inicjatyw obywatelskich, w ramach której udało się zebrać ponad 1,7 milionów podpisów 206. Jednak z uwagi na zasadniczo błędne rozumowanie w aspekcie prawnym Komisja Europejska w maju 2014 r. jednoznacznie odrzuciła tę inicjatywę 207. Kolejna próba napiętnowania faktu finansowania aborcji i podmiotów związanych z usługami aborcyjnymi miała miejsce w 2015 roku. W związku ze szczytem Agenda Europe 2015 Kuby z ADF podniosła kwestię tego, jak przenieść skandal w organizacji Planned Parenthood, który miał miejsce w USA, do Europy 208, natomiast organizacja ADF i sprzymierzeni z nią posłowie do Parlamentu Europejskiego sprzeciwiający się prawom SRR 209 zmusili do przerwania we wrześniu 2015 r. spotkania zorganizowanego przez Międzynarodową Federację Planowanego Rodzicielstwa European Network (IPPF EN) w Parlamencie Europejskim, przywołując te same fałszywe oskarżenia, które krążą w Stanach Zjednoczonych, dotyczące nielegalnej sprzedaży tkanki płodowej. W następnym miesiącu ADF zorganizowała wydarzenie zatytułowane You Can t Put a Price on a Baby s Heart: The Sale of Baby Organs (Nie można wycenić serca dziecka: sprzedaż dziecięcych organów) 210, które poprowadziła Lila Rose z Live Action, pełniąc rolę głównego prelegenta i prowadząc kampanię na Twitterze #DefundIPPF 211. W wyniku określenia celów Agendy Europe, polegających na podważeniu praw aborcyjnych i zapewnieniu chrześcijanom prawa do odstępstwa od ustawodawstwa w oparciu o ich przekonania religijne, członkowie Agendy Europe jako swój główny cel wyznaczyli prawo do sprzeciwu sumienia w dziedzinie zdrowia reprodukcyjnego w Szwecji. W 2015 roku FAFCE złożyła skargę zbiorową przeciwko Szwecji na mocy Europejskiej Karty Społecznej (ESC) 212 z powodu nieuwzględnienia prawa do sprzeciwu sumienia w dziedzinie zdrowia reprodukcyjnego. Europejskie Towarzystwo Antykoncepcji i Zdrowia Reprodukcyjnego (ESC) całkowicie odrzuciło twierdzenie FAFCE, że jest to forma dyskryminacji 213. Niezależnie od tego Skandynawscy Prawnicy na rzecz Praw Człowieka (SHRL) 214 za pośrednictwem szwedzkiego systemu prawnego przejęli sprawę szwedzkiej położnej, twierdząc, że padła ona ofiarą dyskryminacji, ponieważ jako chrześcijanka odmówiła udziału w aborcji i z tego powodu nie mogła zostać zatrudniona jako położna 215. Kiedy w 2017 roku SHRL wyczerpała prawne możliwości w Szwecji, organizacja ADF ogłosiła, że wniesie sprawę do Europejskiego Trybunału Praw Człowieka 216. Inny przypadek dotyczy lekarki rodzinnej w Norwegii, który odmawia przepisania środków antykoncepcyjnych, twierdząc, że stoją one w sprzeczności z jej przekonaniami religijnymi. Sprawa jest rozpatrywana w ramach norweskiego systemu prawnego z uwzględnieniem wskazówek z ADF 217. Mimo że drastyczne ograniczenia aborcyjne forsowane w Hiszpanii i Polsce poniosły w końcu spektakularną porażkę, członkom Agendy Europe udało się wprowadzić pośrednie ograniczenia. Próby zredukowania Oficjalnej Pomocy Rozwojowej UE na rzecz aborcji również nie powiodły się i nigdy nie przyciągnęły uwagi opinii publicznej, tak jak to miało miejsce w Stanach Zjednoczonych. Postępowanie sądowe w sprawie ograniczeń dotyczących aborcji wykorzystujące klauzule sumienia dopiero się rozpoczyna, ale już na jego wczesnym etapie widoczne są niepowodzenia na tym polu w kontekstach krajowym i europejskim. 199 The Guardian, 2013, Spain government approves restrictive abortion law despite opposition, The Guardian, 20 grudnia 2013 r. 200 Davies, Christian, 2016, Polish women strike over planned abortion ban, The Guardian, 3 października 2016 r. 201 Lifesitenews, 2014, Massive pro-life march in Madrid demands Spanish government rescind permissive abortion law, Lifesitenews, 24 listopada 2014 r. 202 BBC, 2014, Spain abortion: Rajoy scraps tighter law, strona internetowa BBC, 23 września 2014 r. 203 Radio Poland, 2017, Polish pro-life activists push to ban eugenic abortion, strona internetowa Radio Poland, 20 sierpnia 2017 r. 204 Zob. Europejska Inicjatywa Obywatelska One of Us, ECI(2012) Zob. organizatorów/członków komitetu obywatelskiego EIO: public/initiatives/successful/details/2012/ Zob Zob Zacharenko, Elena, 2016, Perspectives on anti-choice lobbying in Europe: Study for policy makers on opposition to sexual and reproductive health and rights in Europe, Bruksela: Parlament Europejski, s Study-_-Elena-Zacharenco.pdf. 209 Zacharenko (2016, s. 53). 210 Zob. ADF International, 2015, ADF Intl to Co-host Event at European Parliament on Current Planned Parenthood Video Scandal, strona internetowa ADF, 13 października 2015 r Zacharenko (2016, s. 42). 212 Europejska Karta Społeczna to konwencja Rady Europy, która gwarantuje podstawowe prawa społeczne i gospodarcze jako odpowiednik Europejskiej konwencji praw człowieka, która odnosi się do praw obywatelskich i politycznych FAFCE v. Sweden, skarga nr 99/ Zob. Skandynawscy Prawnicy na rzecz Praw Człowieka: Zob ADF International, 2017, Swedish conscience trial: Will Court protect fundamental right for medical staff?, strona internetowa ADF, 29 stycznia 2017 r ADF International, 2017, Norway forces doctors to choose between conscience and profession, strona internetowa ADF, 18 stycznia 2017 r. 29

31 CZY CHRZEŚCIJANIE MAJĄ PRAWO DO PODŻEGANIA DO NIENAWIŚCI? Wysiłki Agendy Europe w obszarze dyskryminacji koncentrowały się na próbie uznania rozbudowanej definicji dyskryminacji religijnej i nietolerancji, w szczególności wobec chrześcijan, tak aby taki punkt widzenia można było wykorzystać do realizacji działań przeciwko prawom SRR poprzez uzyskanie prawa do odstąpienia od ustawodawstwa dotyczącego równości. W ramach tych działań na celowniku znalazły się ZPRE i UE, jednak były one przeprowadzane ze zmiennym powodzeniem. W latach Luca Volonté przedstawił na ZPRE trzy inicjatywy dotyczące dyskryminacji chrześcijan 218, używając tej samej co OIDAC rozbudowanej definicji dyskryminacji i nietolerancji (zob. pkt 5.1). Choć klęska wyborcza Volonté w 2013 roku zmusiła go do opuszczenia FPRE, jego prace przejął jego bliski sojusznik Valeriu Ghiletchi, członek mołdawskiego parlamentu 219, Ghiletchi nie zniweczył wcześniejszych wysiłków. Zgłosił tę samą inicjatywę w 2015 roku, co zaowocowało Rezolucją ZPRE 2036 (2015) w sprawie zwalczania nietolerancji i dyskryminacji w Europie, ze szczególnym uwzględnieniem chrześcijan 220. Według podmiotów postępowych pierwotne brzmienie zawierało kilka problematycznych ustępów dotyczących ustawodawstwa w dziedzinie równości, prawa do sprzeciwu sumienia i prawa młodych ludzi do edukacji seksualnej. Fragmenty te stanowiłyby naruszenie ostatnich orzeczeń TS 221. Mimo że inicjatywa Ghiletchiego została ostatecznie przyjęta w styczniu 2015 roku, postępowym członkom ZPRE udało się wprowadzić kilka poprawek, które zneutralizowały problematyczne sformułowania 222. Członkowie Agendy Europe mieli więcej szczęścia w Parlamencie Europejskim, zarówno w kwestii ugruntowania sposobu rozumienia dyskryminacji chrześcijan, jak i w kwestii realizacji innego zdefiniowanego celu, jakim jest umieszczanie właściwych osób we właściwym miejscu. W następstwie wydarzenia zorganizowanego przez ADF w Parlamencie Europejskim w lutym 2016 r. w sprawie prześladowań chrześcijan przez ISIS 223 Parlament Europejski przyjął w lutym rezolucję wzywającą do stworzenia nowego stanowiska stałego specjalnego przedstawiciela ds. promocji wolności religii i przekonań 224. Rezolucja została omówiona na marcowym posiedzeniu EPL, na którym kierownictwo partii przyjęło kandydaturę Jana Figla na nowe stanowisko 225. W maju 2016 roku podczas wizyty szefów trzech instytucji UE w Watykanie Figel został ogłoszony nowym specjalnym wysłannikiem 226. Figel stanowi część sieci Agenda Europe. Uczestniczył w jej szczytach oraz spotkaniach Federacji One of Us w Paryżu w 2016 roku. Obecnie znajduje się w szeregach Komisji Europejskiej w Departamencie ds. Rozwoju 227, który nadzoruje finansowanie rozwoju, w tym praw SRR w krajach rozwijających się. Podsumowując, choć członkowie Agendy Europe szczególnie uporczywie dążą do uznania dyskryminacji chrześcijan, odnieśli oni jedynie częściowy sukces. Zarówno w UE, jak i ZPRE wszelkie postępy należy w dużej mierze utożsamiać z bieżącymi wydarzeniami związanymi z przestępstwami popełnianymi przez ISIS wobec ludności cywilnej na Bliskim Wschodzie, a nie uznaniem samego zjawiska przez którąkolwiek z instytucji, jak twierdzą członkowie Agendy Europe. 218 Przemoc wobec chrześcijan, Wniosek o rezolucję, Doc , 17 marca 2011 r.; Ochrona praw człowieka w odniesieniu do religii i wyznania, ochrona społeczności religijnych przed przemocą, Rezolucja 1928 (2013); Przemoc wobec społeczności chrześcijańskiej w północnej Nigerii, Pisemna deklaracja nr 531, Doc , 6 lutego 2013 r. 219 Zob. załącznik Zwalczanie nietolerancji i dyskryminacji w Europie ze szczególnym uwzględnieniem chrześcijan, Resolucja 2036 (2015). 221 Na podstawie list wsparcia z EPF i EHF. 222 Zob. szczególnie punkt w tekście końcowym: Zob. Never again, kampania ADF International przeciwko ludobójstwu chrześcijan i innych mniejszości religijnych na Bliskim Wschodzie: Parlament Europejski, Rezolucja z dnia 4 lutego 2016 r. w sprawie systematycznego masowego mordowania mniejszości religijnych przez tzw. ISIS/Daisz (2016/2529(RSP)). 225 Nový CAS, 2016, Exlíder KDH Ján Figeľ má novú, nábožensky ladenú funkciu: Prvý v histórii!, Nový CAS, 6 maja 2016 r. 226 Zob. Komisja Europejska, 2016, President Juncker appoints the first Special Envoy for the promotion of freedom of religion or belief outside the European Union, strona internetowa Komisji Europejskiej, 6 maja 2016 r Zob. informacje na temat specjalnego wysłannika Jána Figla: 30

32 LEPSZA ORGANIZACJA I WIĘKSZE POWAŻANIE Członkowie Agendy Europe poczynili również postępy w kwestii wywierania wpływu na dyskurs akademicki i ubiegania się o akredytację w instytucjach międzynarodowych, do czego zachęca się także w manifeście RNO. Na przykład Puppinck napisał kilka artykułów, które zostały opublikowane w czasopismach akademickich 228. Jednak jak zauważa Zacharenko, publikacje o tematyce antyaborcyjnej (...) nie są powszechnie akceptowane przez środowisko akademickie, ponieważ (...) opierają się one na ubogiej metodologii 229. Jeśli chodzi o akredytację w instytucjach międzynarodowych, część członków Agendy Europe zarejestrowała się w FRA 230, a niektórzy uzyskali wpływowe pozycje w ramach Panelu Doradczego Platformy Praw Podstawowych 231. Ponadto Hazte Oir i Ordo Iuris uzyskały ostatnio status w Radzie Gospodarczej i Społecznej ONZ 232. W kwestii umieszczania właściwych osób na właściwym miejscu należy zauważyć, że poza umieszczeniem Figela w Komisji Europejskiej Agenda Europe odniosła niewielki sukces, powołując Puppincka w 2016 roku do Panelu Ekspertów OBWE ds. wolności wyznania lub przekonań oraz jako Eksperta w Radzie Europy 233. Publikacje akademickie Status w Radzie Gospodarczej i Społecznej ONZ Infrastruktura prawna z nowymi biurami w Brukseli, Genewie i Strasburgu Strategia niszczenia reputacji przeciwników Agenda Europa poczyniła także pewne postępy w zakresie tworzenia sieci kontaktów. Po zakończeniu procesu związanego z Europejską Inicjatywą Obywatelską francuska Fundacja Jérôme Lejeune 234 przejęła One of Us i przekształciła ją w federację pro-life zarejestrowaną w Belgii jako organizacja non-profit 235. Na szczycie 2016 przedstawiono zaktualizowaną postać Federacji One of Us, przy czym wydaje się, że stała się ona głównym medium działań członków Agendy Europe przeciwko aborcji 236. Jeśli chodzi o spory strategiczne, najbardziej godnym uwagi osiągnięciem członków Agendy Europe jest rozbudowa infrastruktura prowadzenia sporów przeciwko prawom SRR. W ramach tej infrastruktury zostały otwarte międzynarodowe biura ADF w Brukseli w celu współpracy z instytucjami UE (marzec 2015 r.), w Genewie w celu zaznaczenia swojej obecności w Radzie Praw Człowieka ONZ (wrzesień 2015 r.) oraz w Strasburgu w celu współpracy w ramach Europejskiej konwencji praw człowieka i Rady Europy (luty 2016 r.) 237. Tworząc własną sieć kontaktów i infrastrukturę, członkowie Agendy Europe próbowali jednocześnie zniszczyć reputację głównych przedstawicieli rewolucji kulturalnej. Poza IPPF (zob. pkt 7.2) Agenda Europe wzięła również na celownik krajowych członków organizacji, prowadząc kampanię przeciwko hiszpańskiemu członkowi IPPF, której celem było pozbawienie go statusu użyteczności publicznej 238. Agenda Europe miała swoje plany wobec organizacji ILGA-Europe, która stała się ofiarą kampanii mającej na celu nękanie poprzez kwestionowanie źródeł finansowania i oskarżenia, że organizacja ta jest fałszywą organizacją pozarządową, ponieważ uzależniona jest od środków publicznych 239. Działania te podejmowane są niezależnie od bloga Agenda Europe, którego ataki są nieustannie wymierzane w stronę postępowych liderów działających w instytucjach europejskich Zob. Abortion and the European Convention on Human Rights (2013); Abortion on Demand and the European Convention on Human Rights (2013); Procedural Obligations under the European Convention on Human Rights: an Instrument to Ensure a Broader Access to Abortion (2013). 229 Zob. Zacharenko (2016). 230 Na dzień 31 lipca 2017 r. członkami FRA byli następujący członkowie Agendy Europe: Citizen Go, FAFCE, U ime Obitelji, Ordo Iuris, OIDAC i SHRL. Zob Tak było w przypadku Rogera Kiski działającego w Panelu Doradczym Platformy Praw Podstawowych w latach oraz Gudrun Kugler działającej w latach Zob Zob.: ECOSOC/6578-NGO/772 z dnia 22 maja 2013 r., odnośnie Hazte Oir; ECOSOC/6810-NGO/843 z dnia 1 lutego 2017 r., odnośnie Ordo Iuris. 233 OBWE, 2016, Newly-appointed OSCE/ODIHR panel of experts on freedom of religion or belief meets in Warsaw, strona internetowa OBWE, 5 października 2016 r Zob Zob. rejestracja Federacji One of Us : Zob Zob Zob. kampania Abogadosa Cristianosa przeciwko statusowi użyteczności publicznej FPFE: Agenda Europe, 2017, The European Commission s funding for fake civil society : new documents, blog Agenda Europe, 17 stycznia 2015 r Zob. kampanie i artykuły skierowane przeciwko członkom Parlamentu Europejskiego: Sophie Int Veldt na stronie Ulrika Lunacek na stronie Senator Petra De Sutter w Senacie Belgii na stronie Bruno Selun na stronie Neil Datta na stronie in civil society. 31

33 OCENA GRUP WSPARCIA DLA AGENDY EUROPE W wyniku strategicznych działań organizacyjnych na przestrzeni czterech lat możliwa jest wstępna ocena grup wsparcia dla Agendy Europe. Stopień powodzenia poszczególnych działań jest zróżnicowany. Agendzie Europe udało się zahamować postępy w zakresie małżeństw osób tej samej płci, ale głównie w krajach, w których dominowały postawy homofobiczne 241. Z kolei w dziedzinie praw aborcyjnych Agenda Europe odnotowała spore niepowodzenia, a wiele wskazuje na to, że tak samo będzie w odniesieniu do dyskryminacji. Tab. 2 przedstawia przegląd 10 inicjatyw przeciwko prawom SRR w ośmiu krajach i czterech ogólnoeuropejskich instytucjach, które można utożsamiać z członkami Agendy Europe 242. TAB. 2. PRZEGLĄD DZIAŁAŃ AGENDY EUROPE Data Kraj Przedmiot działań Członek Agendy Europe Rezultat działań Rodzina i małżeństwo 2013 Chorwacja Petycja i referendum w sprawie tradycyjnych małżeństw 2015 Słowenia Petycja i referendum w sprawie zakazu zawierania związków małżeńskich przez osoby tej samej płci In the Name of the Family (U ime obitelji) Children at stake Petycja została przyjęta: zebrano 700 tys. podpisów Referendum zakończyło się sukcesem: 66% głosujących opowiedziało się za Petycja została przyjęta Referendum zakończyło się sukcesem: 64% głosujących opowiedziało się za 2015 Słowacja Referendum w sprawie tradycyjnych małżeństw Konferencja Episkopatu Słowenii Referendum nie powiodło się: próg wyborczy nie został osiągnięty UE Europejska Inicjatywa Obywatelska (EIO) Mama, Tata i Dzieci Volonté i inni Inicjatywa nie powiodła się: niedostateczna liczba podpisów Rumunia Petycja i referendum w sprawie tradycyjnych małżeństw Coalition for the Family Petycja została przyjęta: zebrano 3 miliony podpisów Referendum w toku 241 Zob. Homosceptycyzmin w Europie Wschodniej na stronie Inicjatywy te można utożsamiać z Agendą Europe, ponieważ znajdują się one w programie szczytu, a członkowie Agendy Europe byli głównymi jej wykonawcami. 32

34 Data Kraj Przedmiot działań Prawo do życia UE Europejska Inicjatywa Obywatelska (EIO) One of Us Członek Agendy Europe ECLJ i inne podmioty Rezultat działań Inicjatywa nie powiodła się: została odrzucona przez Komisję Hiszpania Projekt ograniczeń aborcyjnych Hazte Oir Projekt nie powiódł się: został wycofany we wrześniu 2014 r. W przypadku osób nieletnich wymagana jest jednak zgoda rodziców na zabieg aborcji Szwecja, ESC Skarga zbiorowa przeciwko Szwecji z powodu nieuwzględnienia prawa do sprzeciwu sumienia w dziedzinie zdrowia reprodukcyjnego 2016 Polska Projekt ustawy dotyczącej zakazu aborcji i kar więzienia dla kobiet FAFCE Ordo Iuris Skarga nie powiodła się: ESC odrzuciła wszystkie żądania Projekt nie powiódł się: został odrzucony przez parlament w październiku 2016 r. Rząd rozważa ograniczenie aborcji w przypadku anomalii płodowych ZPRE Późna aborcja i dzieciobójstwo noworodków ECLJ Wynik niepomyślny Równość i przeciwdziałanie dyskryminacji 2012 ZPRE Przemoc wobec chrześcijan Volonté, ECLJ Wynik niepomyślny 2015 UE Utworzenie funkcji specjalnego wysłannika UE ds. dyskryminacji religijnej i nietolerancji 2015 ZPRE Walka z nietolerancją i dyskryminacją w Europie ze szczególnym uwzględnieniem chrześcijan 2017 Szwecja, EKPC Sprawa dotycząca dyskryminacji chrześcijan w związku z prawem do sprzeciwu sumienia w dziedzinie zdrowia reprodukcyjnego 2017 Norwegia Sprawa dotycząca dyskryminacji chrześcijan w związku z prawem do sprzeciwu sumienia w dziedzinie zdrowia reprodukcyjnego ADF Ghiletchi, ECLJ SHRL, ADF ADF Działania powiodły się: utworzono funkcję i powierzono ją członkowi Agendy Europe Działania nie powiodły się: wniosek został zneutralizowany przez poprawki Szwecja: działania nie powiodły się EKPC: działania w toku Działania w toku Bułgaria, Chorwacja, Polska Kampanie przeciwko przyjęciu Konwencji Stambulskiej ADF i partnerzy krajowi Bułgaria kampania powiodła się / Chorwacja kampania w toku / Polska kampania nie powiodła się 33

35 8 WNIOSKI Nowe informacje na temat Agendy Europe znacznie ułatwiają zrozumienie ostatnich prób wycofania praw człowieka w zakresie seksualności i reprodukcji w Europie. Dzięki temu podmioty postępowe mogą wyciągnąć kilka ważnych wniosków na temat organizacji ruchu oraz jego mocnych i słabych stron. WYSPECJALIZOWANA GRUPA WSPARCIA INSPIROWANA WATYKANEM Pierwsze spostrzeżenie to strategiczna organizacja ruchu przeciwko prawom SRR na poziomie ponadnarodowym w Europie. Ta ponadnarodowa organizacja działająca pod przewodnictwem Watykanu zdołała wypracować konsensus pośród wszystkich konserwatywnych, tradycjonalistycznych grup chrześcijan w całej Europie, obejmując swym zakresem wszystkie odłamy. W niektórych przypadkach różnice wyznaniowe są znaczne 243, ale przeważa jedność przeciwko rewolucji kulturalnej. Kuhar i Paternotte opisują, w jaki sposób watykańscy myśliciele postrzegali w ujęciu teoretycznym koncepcję ideologii gender, widząc w niej uniwersalne narzędzie do wprowadzania innowacji społecznych, które były sprzeczne z naukami Kościoła, oraz w jaki sposób była ona wykorzystywana jako motor napędowy na poziomie krajowym w całej Europie 244. Agenda Europe wydaje się być miejscem, w którym europejscy przeciwnicy praw SRR opracowują strategię działań na rzecz mobilizacji przeciwko genderyzmowi na poziomie krajowym dla osiągnięcia odpowiednich efektów politycznych. Działania te obejmują następujące obszary: rodzina i małżeństwo, prawo do życia oraz wolność religijna/przeciwdziałanie dyskryminacji. Jeśli spojrzeć na Agendę Europe z szerszej perspektywy, zajmuje ona szczególne miejsce pośród całej gamy platform koordynacyjnych skierowanych przeciwko prawom SRR. Agenda Europe to europejskie centrum zrzeszające globalną społeczność sprzeciwiającą się prawom SRR. Agenda reprezentowana jest na Światowym Kongresie Rodzin (WCF) 245, na którym obecni są niektórzy jej członkowie 246, oraz na platformie Political Network of Values (PNV) 247, która zrzesza światowych decydentów politycznych. W działania Agendy Europe zaangażowani są jej krajowi realizatorzy, którzy zrzeszyli się pod tym samym szyldem, np. aborcji w ramach Federacji One of Us, pośród tradycjonalistycznych chrześcijańskich partii politycznych w ECPM i potencjalnie innych grup skupionych wokół idei tradycyjnej rodziny. 243 Aby zapoznać się z historią ewolucji wyznań chrześcijańskich, zob Kuhar, Roman, David Paternotte, 2017, Anti-Gender Campaigns in Europe Mobilizing against Equality. Londyn: Rowman and Littlefield International, ISBN , Kane, Gillian, Cole Parke, 2015, Pernicious work of World Congress of Families fuels anti-lgbtq sentiment, The Guardian, 19 listopada 2015 r Zob. niektórzy przedstawiciele Agendy Europe figurują jako członkowie zarządu WCF. 247 Zob.: Eriksson, Aleksandra, 2017, EP chief faces questions after homophobic summit, EU Observer, 28 kwietnia 2017 r. 34

36 WSPÓLNY PROGRAM OPARTY NA EKSTREMIZMIE Drugie spostrzeżenie to zjednoczone wysiłki na rzecz określenia precyzyjnych zasad zmieniania prawnego i społecznego status quo zgodnie z wizją Agendy Europe. Sposób realizacji tych zamierzeń stoi w jawnej sprzeczności z podstawowymi prawami europejskimi zapisanymi w prawie UE 248 i orzecznictwem ETPC 249. Ta wspólna wizja zmian została wyrażona w manifeście RNO. Ma ona charakter ekspansywny i konserwatywny. Celem tych zamierzonych działań jest cofnięcie poczynionego na przestrzeni wielu lat postępu w dziedzinie praw człowieka. W zakres tych działań wchodzi m.in. zdelegalizowanie antykoncepcji i aborcji oraz uznanie związków osób tej samej płci za niezgodne z prawem. Jak słusznie twierdzą członkowie Agendy Europe, po raz pierwszy opracowano jasny i szczegółowy plan odrzucenia postępu dokonanego w ramach rewolucji kulturalnej. Plan ten jest o wiele bardziej szczegółowy niż publicznie udostępnione dotychczas materiały na temat działań przeciwko prawom SRR. Plan określa konkretne krótko-, średnio- i długoterminowe cele dotyczące ustawodawstwa tworzonego w europejskich instytucjach w następujących obszarach: rodzina i małżeństwo, ochrona życia oraz równość i przeciwdziałanie dyskryminacji. W manifeście przedstawiono działania, które sprawiły, że ruch skierowany przeciwko prawom SRR stał się bardziej profesjonalny. Ta profesjonalizacja przejawia się w kilku obszarach: w uzyskiwaniu akredytacji od organów międzynarodowych, w rozwijaniu ekspertyz prawnych i politycznych w celu uczestniczenia w postępowaniach sądowych i ustawodawczych, a czasem także ich wszczynania, często przy użyciu narzędzi demokracji uczestniczącej, np. inicjatyw obywatelskich i petycji, oraz w publikowaniu prac naukowych. Na podstawie działań członków Agendy Europe można wywnioskować, że założenia manifestu wdrażane są w sposób aktywny, a w niektórych przypadkach także z powodzeniem. To, co wygląda na odrębne inicjatywy dotyczące pozornie niepowiązanych kwestii, takich jak aborcja, małżeństwa osób tej samej płci, płeć, kompleksowa edukacja seksualna, dostęp do antykoncepcji, wdrożenie Konwencji Stambulskiej i ochrona chrześcijan, to powiązane ze sobą zagadnienia, które stanowią część planu przedstawionego w manifeście RNO. Demonstracja przeciwko Konwencji Stambulskiej w Zagrzebiu w Chorwacji w 2017 r. Autor fotografii: Davor Kovačević/Novi List 248 Zob. Art. 2 (na temat wartości); Art. 2 i 3 (na temat równości kobiet i mężczyzn oraz przeciwdziałania dyskryminacji) Traktatu o Unii Europejskiej; Art. 8 i 153 (na temat równości kobiet i mężczyzn); Art. 10 i 19 (na temat przeciwdziałania dyskryminacji) oraz Art. 6, 9 i 168 (na temat zdrowa) Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej; Art. 21 (na temat przeciwdziałania dyskryminacji), Art. 23 (na temat równości kobiet i mężczyzn) oraz Art. 35 (na temat opieki zdrowotnej) Karty praw podstawowych. Skonsolidowane traktaty UE: Zob. Rada Europy, Komisarz ds. Praw Człowieka, Zdrowie i prawa seksualne i reprodukcyjne kobiet w Europie, Dokument problemowy, grudzień 2017 r., ; Europejski Trybunał Praw Człowieka, Press Unit, Zestawienie informacji na temat praw reprodukcyjnych, luty 2018 r. 35

37 POUFNOŚĆ I ANONIMOWOŚĆ Agenda Europe w sposób świadomy lub podświadomy poczyniła już znaczne ustępstwa wobec rewolucji kulturalnej. Co więcej, członkowie Agendy Europe przyznali, że ich zainspirowany religijnie światopogląd nie uzyskuje poklasku ze strony opinii publicznej ani klas politycznych. W związku z tym zostali oni zmuszeni do zsekularyzowania swojego sposobu argumentacji, tak aby był on do przyjęcia dla szerokiej publiczności. Aby osiągnąć swoje cele, Agenda Europe organizuje spotkania w sposób dyskretny, przechowuje swój anonimowy manifest z dala od opinii publicznej i nakazuje swoim członkom nie przekazywać informacji o spotkaniach lub programie działań. W związku ze swoimi ekstremistycznymi i nierealistycznymi ambicjami członkowie Agendy Europe zostali zmuszeni do szukania popleczników pozostających w cieniu. Działania tych popleczników stanowią potępienie idei demokracji pluralistycznych współczesnej Europy i podobnie jak działania Agendy Europe są celowo ukrywane. Kiedy prawdziwa twarz członków Agendy Europe zostaje podana do publicznej wiadomości na przykład w formie relacji prasowych na temat działań korupcyjnych Volonté w ZPRE, które stanowiły źródło finansowania azerbejdżańskich inicjatyw homofobicznych, na temat transfobicznej inicjatywy Hazte Oir, w wyniku której doszło do włamania się na jej wewnętrzne serwery 250, i na temat instytutu Ordo Iuris, który stanowi współczesny przejaw kolorowego, skrajnie prawicowego, brazylijskiego, ultrakatolickiego ruchu określanego czasem mianem kultowy 251 Agendzie Europe przypisywany jest marginalny, ekstremistyczny i nierealistyczny charakter, co w istocie ma pokrycie w rzeczywistości. Paryż, Francja, r.: Ludzie machający różowymi flagami w trakcie protestu przeciwko prawom gejów w Paryżu. Tamtego dnia w manifestacji wzięło udział ok osób. 250 Zob. Cotto, C., 2017, Hackeo masivo a Hazte Oír: sus finanzas, bases de datos y denuncias, al descubierto, El Confidencial, 5 kwietnia 2017 r. 251 Zob. Despot, Sanja TFP: Srednjovjekovni upliv u rad Vlade, Faktograf, 11 maja 2017 r.; Piątek, Tomasz, 2017, Ordo Iuris i brazylijska sekta. Kim są obrońcy życia od samego poczęcia, Wyborcza, 27 marca 2017 r.

38 OSTATNI GŁOS PROTESTU Pomimo postępów poczynionych ostatnio przez podmioty działające w ramach Agendy Europe w strukturach organizacyjnych przeciwko prawom SRR można dostrzec kilka kluczowych słabości strukturalnych. Agenda Europa przedstawia wewnętrznie spójny plan przeciwko niedawno poczynionym i dającym się przewidzieć postępom w dziedzinie praw człowieka w zakresie seksualności i reprodukcji, a jednocześnie jest ruchem z natury reakcyjnym, który nawet sam określa się jako ekstremistyczny i nierealistyczny. Agenda Europe poczyniła krok naprzód w dwóch obszarach: przy tworzeniu nowoczesnej infrastruktury wsparcia w Europie oraz przy podejmowaniu inicjatyw politycznych. Inicjatywy te rzadko kończyły się jednak powodzeniem. Wszystkie ich zamiary związane z aborcją zakończyły się porażką. Jeśli chodzi o tradycyjne małżeństwa, udało im się zahamować postępujące zmiany, choć potencjalnie tylko tymczasowo. Miało to jednak miejsce w krajach, w których dyskusja na temat małżeństw osób tej samej płci dopiero zaczynała wchodzić na scenę polityczną. Podsumowując, pomimo finezji wykazanej w ostatnich działaniach wysiłki Agendy Europe stanowią ostatnią próbę konserwatywnego oporu w społeczeństwie, której finał dla członków Agendy będzie trudny do przewidzenia. Jeśli pokusić by się o najbardziej szczodrą ocenę Agendy Europe, można by stwierdzić, że przynajmniej jej idee nie zostaną zniweczone bez podjęcia walki. Podmioty postępowe powinny pamiętać, że walka toczy się, a postępu społecznego nie można wziąć za pewnik. Kolejne etapy tej walki prawdopodobnie będą rozstrzygać się w austriackim parlamencie, do którego we wrześniu 2017 r. wybrano Gudrun Kugler, organizatorkę Agendy Europe, oraz na europejskich sądowych i quasisądowych płaszczyznach rozstrzygania sporów, jako że ADF zaczyna wdrażać swoją nową europejską infrastrukturę prowadzenia sporów. Patrząc w przyszłość, zrozumienie Agendy Europe, jej reakcyjnego programu i sposobu jego realizacji powinno umożliwić podmiotom stawiającym na postęp poczynić kolejne kroki w umacnianiu praw człowieka w zakresie seksualności i reprodukcji. Demonstracja przeciwko Konwencji Stambulskiej w Zagrzebiu w Chorwacji w 2017 r. Autor fotografii: Davor Kovačević/Novi List 37

Europejska Inicjatywa Obywatelska. w obronie Małżeństwa i Rodziny. Tytuł przedkładanej inicjatywy obywatelskiej: Europejska Inicjatywa Obywatelska

Europejska Inicjatywa Obywatelska. w obronie Małżeństwa i Rodziny. Tytuł przedkładanej inicjatywy obywatelskiej: Europejska Inicjatywa Obywatelska Europejska Inicjatywa Obywatelska w obronie Małżeństwa i Rodziny I. Proponowany wniosek do Komisji Europejskiej Tytuł przedkładanej inicjatywy obywatelskiej: Europejska Inicjatywa Obywatelska w obronie

Bardziej szczegółowo

Rada proszona jest o przyjęcie projektu konkluzji w wersji zawartej w załączniku na swoim posiedzeniu 7 marca 2016 r.

Rada proszona jest o przyjęcie projektu konkluzji w wersji zawartej w załączniku na swoim posiedzeniu 7 marca 2016 r. Rada Unii Europejskiej Bruksela, 7 marca 2016 r. 6255/1/16 REV 1 SOC 81 GENDER 13 ANTIDISCRIM 13 FREMP 34 NOTA Od: Komitet Stałych Przedstawicieli Do: Rada Nr poprz. dok.: 6255/16 SOC 81 GENDER 13 ANTIDISCRIM

Bardziej szczegółowo

Konwencja Stambulska KONWENCJA RADY EUROPY O ZAPOBIEGANIU I ZWALCZANIU PRZEMOCY WOBEC KOBIET I PRZEMOCY DOMOWEJ BEZPIECZNI OD STRACHU BEZPIECZNI OD

Konwencja Stambulska KONWENCJA RADY EUROPY O ZAPOBIEGANIU I ZWALCZANIU PRZEMOCY WOBEC KOBIET I PRZEMOCY DOMOWEJ BEZPIECZNI OD STRACHU BEZPIECZNI OD KONWENCJA RADY EUROPY O ZAPOBIEGANIU I ZWALCZANIU PRZEMOCY WOBEC KOBIET I PRZEMOCY DOMOWEJ Konwencja Stambulska BEZPIECZNI OD STRACHU BEZPIECZNI OD PRZEMOCY JAKI JEST CEL KONWENCJI? Konwencja Rady Europy

Bardziej szczegółowo

Program szkolenia dla osób wykonujących zawody prawnicze. Organizator: Polskie Towarzystwo Prawa Antydyskryminacyjnego

Program szkolenia dla osób wykonujących zawody prawnicze. Organizator: Polskie Towarzystwo Prawa Antydyskryminacyjnego Ochrona ofiar przestępstw w świetle standardów Dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2012/29/UE z dnia 25 października 2012 r. ustanawiającej normy minimalne w zakresie praw, wsparcia i ochrony ofiar

Bardziej szczegółowo

Zdania odrębne w praktyce sądów najwyższych państw członkowskich

Zdania odrębne w praktyce sądów najwyższych państw członkowskich DYREKCJA GENERALNA DS. POLITYK WEWNĘTRZNYCH DEPARTAMENT TEMATYCZNY C: PRAWA OBYWATELSKIE I SPRAWY KONSTYTUCYJNE KWESTIE PRAWNE Zdania odrębne w praktyce sądów najwyższych państw członkowskich STRESZCZENIE

Bardziej szczegółowo

PROJEKT SPRAWOZDANIA

PROJEKT SPRAWOZDANIA PARLAMENT EUROPEJSKI 2009-2014 Komisja Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych 14.10.2013 2013/2183(INI) PROJEKT SPRAWOZDANIA w sprawie unijnego harmonogramu działań przeciwko homofobii

Bardziej szczegółowo

10116/14 mb/aga/mak 1 DG D 2B

10116/14 mb/aga/mak 1 DG D 2B RADA UNII EUROPEJSKIEJ Bruksela, 21 maja 2014 r. (02.06) (OR. en) 10116/14 NOTA Od: Do: Sprawozdanie Komisji: FREMP 100 JAI 352 POLGEN 72 ASILE 16 COHOM 88 COPEN 157 CULT 85 DATAPROTECT 78 DROIPEN 78 ECOFIN

Bardziej szczegółowo

- ratyfikacja przez Polskę Protokołu Nr 12 do Europejskiej Konwencji Praw Człowieka,

- ratyfikacja przez Polskę Protokołu Nr 12 do Europejskiej Konwencji Praw Człowieka, Warszawa, 24 czerwca 2015 r. Sz. Pani Ewa Kopacz Prezes Rady Ministrów Szanowna Pani Premier, W imieniu Koalicji na Rzecz Równych Szans, porozumienia kilkudziesięciu polskich organizacji pozarządowych

Bardziej szczegółowo

PROJEKT SPRAWOZDANIA

PROJEKT SPRAWOZDANIA PARLAMENT EUROPEJSKI 2009-2014 Komisja Prawna 2013/2119(INI) 5.12.2013 PROJEKT SPRAWOZDANIA w sprawie 29. sprawozdania rocznego z kontroli stosowania prawa UE (za 2011 r.) (2013/2119 (INI)) Komisja Prawna

Bardziej szczegółowo

DEKLARACJA PRAW OSÓB NALEŻĄCYCH DO MNIEJSZOŚCI NARODOWYCH LUB ETNICZNYCH, RELIGIJNYCH I JĘZYKOWYCH

DEKLARACJA PRAW OSÓB NALEŻĄCYCH DO MNIEJSZOŚCI NARODOWYCH LUB ETNICZNYCH, RELIGIJNYCH I JĘZYKOWYCH DEKLARACJA PRAW OSÓB NALEŻĄCYCH DO MNIEJSZOŚCI NARODOWYCH LUB ETNICZNYCH, RELIGIJNYCH I JĘZYKOWYCH rezolucja Zgromadzenia Ogólnego ONZ nr 47/135 przyjęta i proklamowana w dniu 10 grudnia 1992 roku Zgromadzenie

Bardziej szczegółowo

KONWENCJA RAMOWA O OCHRONIE MNIEJSZOŚCI NARODOWYCH

KONWENCJA RAMOWA O OCHRONIE MNIEJSZOŚCI NARODOWYCH KONWENCJA RAMOWA O OCHRONIE MNIEJSZOŚCI NARODOWYCH COUNCIL OF EUROPE CONSEIL DE L EUROPE Czym jest Konwencja Ramowa o Ochronie Mniejszości Narodowych? Konwencja Ramowa, która weszła w życie 1 lutego 1998

Bardziej szczegółowo

POLITYKA SPÓJNOŚCI na lata

POLITYKA SPÓJNOŚCI na lata ZINTEGROWANE DZIAŁANIA NA RZECZ ZRÓWNOWAŻONEGO ROZWOJU OBSZARÓW MIEJSKICH POLITYKA SPÓJNOŚCI na lata 2014-2020 Komisja Europejska przyjęła propozycje ustawodawcze dotyczące polityki spójności na lata 2014-2020

Bardziej szczegółowo

Karta praw LGBT. razem

Karta praw LGBT. razem Karta Karta 1. ustawy antydyskryminacyjne 2. małżeństwa dla wszystkich 3. ułatwienie drogi do uzgodnienia płci 4. rozszerzenie kodeksu karnego 5. edukacja społeczna 6. edukacja seksualna 7. edukacja w

Bardziej szczegółowo

PROJEKT ZALECENIA DLA RADY

PROJEKT ZALECENIA DLA RADY Parlament Europejski 2014-2019 Dokument z posiedzenia B8-1365/2016 9.12.2016 PROJEKT ZALECENIA DLA RADY zgodnie z art. 134 ust. 1 Regulaminu w sprawie priorytetów UE na 61. sesję Komisji ONZ ds. Statusu

Bardziej szczegółowo

Agencja Praw Podstawowych Unii Europejskiej. Joanna Skonieczna

Agencja Praw Podstawowych Unii Europejskiej. Joanna Skonieczna Agencja Praw Podstawowych Unii Europejskiej Joanna Skonieczna Agencja Praw Podstawowych Unii Europejskiej European Union Agency for Fundamental Rights (FRA) Rozporządzenie Rady (WE) nr 168/2007 z dnia

Bardziej szczegółowo

11246/16 dh/en 1 DGC 1

11246/16 dh/en 1 DGC 1 Rada Unii Europejskiej Bruksela, 18 lipca 2016 r. (OR. en) 11246/16 WYNIK PRAC Od: Sekretariat Generalny Rady Data: 18 lipca 2016 r. Do: Delegacje Nr poprz. dok.: 10998/16 Dotyczy: Pakistan Konkluzje Rady

Bardziej szczegółowo

PROJEKT SPRAWOZDANIA

PROJEKT SPRAWOZDANIA PARLAMENT EUROPEJSKI 2009-2014 Komisja Prawna 2.10.2013 2013/2117(INI) PROJEKT SPRAWOZDANIA na temat unijnej tablicy wyników wymiaru sprawiedliwości spraw z zakresu prawa cywilnego i administracyjnego

Bardziej szczegółowo

Wniosek DECYZJA RADY

Wniosek DECYZJA RADY KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 7.6.2016 r. COM(2016) 367 final 2016/0168 (NLE) Wniosek DECYZJA RADY upoważniająca Republikę Austrii i Rumunię do wyrażenia zgody, w interesie Unii Europejskiej, na przystąpienie

Bardziej szczegółowo

Warszawa, 4 maja 2012 r. Sz. P. Donald Tusk Prezes Rady Ministrów

Warszawa, 4 maja 2012 r. Sz. P. Donald Tusk Prezes Rady Ministrów Warszawa, 4 maja 2012 r. Sz. P. Donald Tusk Prezes Rady Ministrów Dotyczy: Działań rządu na rzecz podpisania i ratyfikacji Konwencji Rady Europy w sprawie zapobiegania i zwalczania przemocy wobec kobiet

Bardziej szczegółowo

11 Konferencja Ministrów ds. Sportu państw członkowskich Rady Europy Ateny, Grecja grudnia 2008 r.

11 Konferencja Ministrów ds. Sportu państw członkowskich Rady Europy Ateny, Grecja grudnia 2008 r. Rada Europy i Sport MSL11 (2008 r.) 8 wersja ostateczna 17.12.2008 r. 11 Konferencja Ministrów ds. Sportu państw członkowskich Rady Europy Ateny, Grecja 10-12 grudnia 2008 r. przyjęła rezolucję nr 3 Bieżące

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wprowadzenie... V Wykaz skrótów... XIII. Część I. Koncepcja konstytucyjnego modelu regulacji wolności i praw jednostki

Spis treści. Wprowadzenie... V Wykaz skrótów... XIII. Część I. Koncepcja konstytucyjnego modelu regulacji wolności i praw jednostki Spis treści Wprowadzenie... V Wykaz skrótów... XIII Część I. Koncepcja konstytucyjnego modelu regulacji wolności i praw jednostki Rozdział I. Idee przewodnie wolności i praw jednostki w procesie uchwalania

Bardziej szczegółowo

PL Zjednoczona w różnorodności PL B8-0441/3. Poprawka. Igor Šoltes w imieniu grupy Verts/ALE

PL Zjednoczona w różnorodności PL B8-0441/3. Poprawka. Igor Šoltes w imieniu grupy Verts/ALE 11.4.2016 B8-0441/3 3 Ustęp 3 3. odnotowuje fakt, że w dniu 26 stycznia 2016 r. Rada Ministrów Bośni i Hercegowiny przyjęła decyzję o ustanowieniu mechanizmu koordynacji w sprawach UE, a w dniu 9 lutego

Bardziej szczegółowo

Równość płci na stanowiskach pochodzących z wyboru: Sześcioetapowy Plan Działania

Równość płci na stanowiskach pochodzących z wyboru: Sześcioetapowy Plan Działania Równość płci na stanowiskach pochodzących z wyboru: Sześcioetapowy Plan Działania Raport przygotowany przez Pippę Norris oraz Monę Lenę Krook Kristin van der Leest Biuro Instytucji Demokratycznych i Praw

Bardziej szczegółowo

Co wolno dziennikarzowi?

Co wolno dziennikarzowi? Co wolno dziennikarzowi? Co w dziennikarstwie jest etyczne? Co i rusz czytamy słowa oburzenia na dziennikarzy za ich udział w wojnie politycznej, po jej lewej, bądź prawej stronie. Wydawało się, że różnimy

Bardziej szczegółowo

DOKUMENT ROBOCZY SŁUŻB KOMISJI STRESZCZENIE OCENY SKUTKÓW. Towarzyszący dokumentowi: wniosek dotyczący ROZPORZĄDZENIA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY

DOKUMENT ROBOCZY SŁUŻB KOMISJI STRESZCZENIE OCENY SKUTKÓW. Towarzyszący dokumentowi: wniosek dotyczący ROZPORZĄDZENIA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 13.9.2017 r. SWD(2017) 501 final DOKUMENT ROBOCZY SŁUŻB KOMISJI STRESZCZENIE OCENY SKUTKÓW Towarzyszący dokumentowi: wniosek dotyczący ROZPORZĄDZENIA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO

Bardziej szczegółowo

PL Zjednoczona w różnorodności PL A8-0048/160

PL Zjednoczona w różnorodności PL A8-0048/160 7.3.2018 A8-0048/160 160 Ustęp 96 96. zaleca utworzenie wewnętrznego Europejskiego Funduszu na rzecz Demokracji zarządzanego przez Komisję, służącego większemu wspieraniu społeczeństwa obywatelskiego i

Bardziej szczegółowo

Konwencja Rady Europy o zapobieganiu i zwalczaniu przemocy wobec kobiet i przemocy domowej

Konwencja Rady Europy o zapobieganiu i zwalczaniu przemocy wobec kobiet i przemocy domowej Konwencja Rady Europy o zapobieganiu i zwalczaniu przemocy wobec kobiet i przemocy domowej Katarzyna Wolska-Wrona Biuro Pełnomocniczki Rządu do Spraw Równego Traktowania Footer Text 12/3/2013 1 Postęp

Bardziej szczegółowo

Wolności i prawa jednostki w Konstytucji RP. Tom I. Idee i zasady przewodnie konstytucyjnej regulacji wolności i praw jednostki w RP

Wolności i prawa jednostki w Konstytucji RP. Tom I. Idee i zasady przewodnie konstytucyjnej regulacji wolności i praw jednostki w RP Wolności i prawa jednostki w. Tom I. Idee i zasady przewodnie konstytucyjnej regulacji wolności i praw jednostki w RP Red.: Mariusz Jabłoński Wprowadzenie Wykaz skrótów Część I. Koncepcja konstytucyjnego

Bardziej szczegółowo

Kodeks Etyczny. Compass Group

Kodeks Etyczny. Compass Group Kodeks Etyczny Compass Group Spis treści Wstęp 4 1. Relacje z naszymi pracownikami 5 2. Relacje z klientami i konsumentami 6 3. Relacje z inwestorami 7 4. Relacje z dostawcami i podwykonawcami 8 5. Relacje

Bardziej szczegółowo

RADA EUROPY STRAŻNIK PRAW CZŁOWIEKA W SKRÓCIE

RADA EUROPY STRAŻNIK PRAW CZŁOWIEKA W SKRÓCIE RADA EUROPY STRAŻNIK PRAW CZŁOWIEKA W SKRÓCIE Państwa niebędące członkami Rady Europy (Białoruś) PAŃSTWA CZŁONKOWSKIE SIEDZIBA GŁÓWNA I BIURA BUDŻET Albania, Andora, Armenia, Austria, Azerbejdżan, Belgia,

Bardziej szczegółowo

6052/16 mkk/gt 1 DG C 2A

6052/16 mkk/gt 1 DG C 2A Rada Unii Europejskiej Bruksela, 15 lutego 2016 r. (OR. en) 6052/16 COEST 30 WYNIK PRAC Od: Sekretariat Generalny Rady Data: 15 lutego 2016 r. Do: Delegacje Nr poprz. dok.: 5946/16 COEST 22 Dotyczy: STOSUNKI

Bardziej szczegółowo

Rada Unii Europejskiej Bruksela, 14 listopada 2014 r. (OR. en)

Rada Unii Europejskiej Bruksela, 14 listopada 2014 r. (OR. en) Rada Unii Europejskiej Bruksela, 14 listopada 2014 r. (OR. en) 15206/14 FREMP 198 JAI 846 COHOM 152 POLGEN 156 NOTA Od: Do: Dotyczy: Prezydencja Rada Zapewnienie poszanowania praworządności I. WPROWADZENIE

Bardziej szczegółowo

Spis treści Przedmowa... Wykaz skrótów... Wykaz literatury... Wykaz orzecznictwa... Wykaz aktów prawnych... Wykaz pozostałych dokumentów... XIII XVII

Spis treści Przedmowa... Wykaz skrótów... Wykaz literatury... Wykaz orzecznictwa... Wykaz aktów prawnych... Wykaz pozostałych dokumentów... XIII XVII Przedmowa... Wykaz skrótów... Wykaz literatury... Wykaz orzecznictwa... Wykaz aktów prawnych... Wykaz pozostałych dokumentów... XIII XVII XXI XXXIII XXXIX Rozdział I. Rekonstrukcja koncepcji demokratycznego

Bardziej szczegółowo

9233/19 aga/dh/gt 1 RELEX.1.B LIMITE PL

9233/19 aga/dh/gt 1 RELEX.1.B LIMITE PL Rada Unii Europejskiej Bruksela, 20 czerwca 2019 r. (OR. en) 9233/19 NOTA DO PUNKTU I/A Od: Do: Dotyczy: Sekretariat Generalny Rady LIMITE DEVGEN 104 SUSTDEV 89 ACP 59 RELEX 493 Komitet Stałych Przedstawicieli

Bardziej szczegółowo

Obywatelski Parlament Seniorów reprezentacja interesów osób starszych na poziomie krajowym i partner w kreowaniu polityki senioralnej

Obywatelski Parlament Seniorów reprezentacja interesów osób starszych na poziomie krajowym i partner w kreowaniu polityki senioralnej Obywatelski Parlament Seniorów reprezentacja interesów osób starszych na poziomie krajowym i partner w kreowaniu polityki senioralnej Michał Szczerba Przewodniczący Parlamentarnego Zespołu Spotkanie inauguracyjne

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE KOMISJI DLA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY. Europejski program bezpieczeństwa lotniczego

SPRAWOZDANIE KOMISJI DLA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY. Europejski program bezpieczeństwa lotniczego KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 7.12.2015 r. COM(2015) 599 final SPRAWOZDANIE KOMISJI DLA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY Europejski program bezpieczeństwa lotniczego PL PL 1. KOMUNIKAT KOMISJI Z 2011

Bardziej szczegółowo

ZAŁĄCZNIK KOMUNIKATU KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY. Nowe ramy UE na rzecz umocnienia praworządności

ZAŁĄCZNIK KOMUNIKATU KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY. Nowe ramy UE na rzecz umocnienia praworządności KOMISJA EUROPEJSKA Strasburg, dnia 11.3.2014 r. COM(2014) 158 final ANNEXES 1 to 2 ZAŁĄCZNIK do KOMUNIKATU KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY Nowe ramy UE na rzecz umocnienia praworządności PL

Bardziej szczegółowo

POLITYKA PRAW CZŁOWIEKA

POLITYKA PRAW CZŁOWIEKA POLITYKA PRAW CZŁOWIEKA Wszyscy ludzie rodzą się wolni i równi pod względem swej godności i swych praw. Są oni obdarzeni rozumem i sumieniem i powinni postępować wobec innych w duchu braterstwa. Art.

Bardziej szczegółowo

Zakres rozszerzony - moduł 36 Prawa człowieka. Janusz Korzeniowski

Zakres rozszerzony - moduł 36 Prawa człowieka. Janusz Korzeniowski Zakres rozszerzony - moduł 36 Prawa człowieka Opracowanie: Janusz Korzeniowski nauczyciel konsultant ds. edukacji obywatelskiej w Zachodniopomorskim Centrum Doskonalenia Nauczycieli 1 Spis slajdów Idea

Bardziej szczegółowo

15571/17 pas/mak 1 DG C 1

15571/17 pas/mak 1 DG C 1 Rada Unii Europejskiej Bruksela, 11 grudnia 2017 r. (OR. en) 15571/17 WYNIK PRAC Od: Sekretariat Generalny Rady Data: 11 grudnia 2017 r. Do: Delegacje Nr poprz. dok.: 14446/17 Dotyczy: DEVGEN 290 ACP 144

Bardziej szczegółowo

Ramy prawne UE w zakresie równości

Ramy prawne UE w zakresie równości Ramy prawne UE w zakresie równości dr Adam Bodnar Uniwersytet Warszawski, Wydział Prawa i Administracji Helsińska Fundacja Praw Człowieka Trewir, dnia 19 maja 2014 r. Równe traktowanie kobiet i mężczyzn

Bardziej szczegółowo

9011/1/15 REV 1 bc/mkk/mak 1 DG B 3A

9011/1/15 REV 1 bc/mkk/mak 1 DG B 3A Rada Unii Europejskiej Bruksela, 11 czerwca 2015 r. (OR. en) Międzyinstytucjonalny numer referencyjny: 2008/0140 (CNS) 9011/1/15 REV 1 SPRAWOZDANIE Od: Do: Prezydencja Komitet Stałych Przedstawicieli /

Bardziej szczegółowo

BIULETYN 11/2015. Punkt Informacji Europejskiej EUROPE DIRECT - POZNAŃ. Podsumowanie Milenijnych Celów Rozwoju 2000-2015

BIULETYN 11/2015. Punkt Informacji Europejskiej EUROPE DIRECT - POZNAŃ. Podsumowanie Milenijnych Celów Rozwoju 2000-2015 Podsumowanie Milenijnych Celów Rozwoju 2000-2015 W 2000 roku społeczność międzynarodowa przyjęła Milenijne Cele Rozwoju na rzecz eliminowania ubóstwa oraz zapewnienia globalnej równowagi gospodarczej.

Bardziej szczegółowo

Czarne kontra białe - o co chodzi w wojnie o aborcję?

Czarne kontra białe - o co chodzi w wojnie o aborcję? https://www. Czarne kontra białe - o co chodzi w wojnie o aborcję? Autor: Małgorzata Wróblewska-Borek Data: 3 października 2016 Czarny protest, strajk kobiet. Kobiety za życiem, Pracuję w poniedziałek.

Bardziej szczegółowo

Czy do znamion przestępstwa znieważenia funkcjonariusza publicznego (art k.k.) należy publiczność działania sprawcy?

Czy do znamion przestępstwa znieważenia funkcjonariusza publicznego (art k.k.) należy publiczność działania sprawcy? PIERWSZY PREZES SĄDU NAJWYŻSZEGO RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 19 kwietnia 2012 r. BSA II - 4410-3/12 Sąd Najwyższy Izba Karna Na podstawie art. 60 1 ustawy z dnia 23 listopada 2002 r. o Sądzie

Bardziej szczegółowo

Prawa Człowieka i systemy ich ochrony

Prawa Człowieka i systemy ich ochrony Prawa Człowieka i systemy ich ochrony Konwencja o prawach dziecka Zaoczne Studia Administracji 2016/2017 semestr zimowy Konwencja o prawach dziecka 1. Konwencja o prawach dziecka a) Geneza b) Wartości

Bardziej szczegółowo

Komisja Monitoringu Demokracji w Europie (Commission for Monitoring Democracy in Europe)

Komisja Monitoringu Demokracji w Europie (Commission for Monitoring Democracy in Europe) Komisja Monitoringu Demokracji w Europie (Commission for Monitoring Democracy in Europe) Uwagi wstępne 1. Powołana w 1949 roku Rada Europy dostała potrójny mandat: aby dbać o prawa człowieka, o rządy prawa,

Bardziej szczegółowo

KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO. na podstawie art. 294 ust. 6 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. dotyczący

KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO. na podstawie art. 294 ust. 6 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej. dotyczący KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 24.10.2016 r. COM(2016) 691 final 2013/0015 (COD) KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO na podstawie art. 294 ust. 6 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE DELEGOWANE KOMISJI (UE) / z dnia r.

ROZPORZĄDZENIE DELEGOWANE KOMISJI (UE) / z dnia r. KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 13.12.2017 r. C(2017) 8320 final ROZPORZĄDZENIE DELEGOWANE KOMISJI (UE) / z dnia 13.12.2017 r. zmieniające rozporządzenie delegowane (UE) 2016/1675 uzupełniające dyrektywę

Bardziej szczegółowo

ZAPROSZENIE DO SKŁADANIA WNIOSKÓW EAC/S20/2019. Sport jako narzędzie integracji i włączenia społecznego uchodźców

ZAPROSZENIE DO SKŁADANIA WNIOSKÓW EAC/S20/2019. Sport jako narzędzie integracji i włączenia społecznego uchodźców ZAPROSZENIE DO SKŁADANIA WNIOSKÓW EAC/S20/2019 Sport jako narzędzie integracji i włączenia społecznego uchodźców Niniejsze zaproszenie do składania wniosków ma na celu wdrożenie rocznego programu prac

Bardziej szczegółowo

Wniosek DECYZJA RADY

Wniosek DECYZJA RADY KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 21.12.2011 KOM(2011) 911 wersja ostateczna 2011/0447 (NLE) Wniosek DECYZJA RADY w sprawie oświadczenia o wyrażeniu przez państwa członkowskie, w interesie Unii Europejskiej,

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Rozdział I RUCHY SPOŁECZNE

Spis treści. Rozdział I RUCHY SPOŁECZNE Spis treści Wstęp... 10 Rozdział I RUCHY SPOŁECZNE 1. Definicja ruchu społecznego... 21 2. Rodzaje ruchów społecznych... 31 2.1. Wybrane klasyfikacje... 31 2.2. Stare i nowe ruchy społeczne... 35 3. Ruch

Bardziej szczegółowo

Karta Edukacji Obywatelskiej i Edukacji o Prawach Człowieka Rady Europy

Karta Edukacji Obywatelskiej i Edukacji o Prawach Człowieka Rady Europy Peti Wiskemann PREMS106812 POL Karta Edukacji Obywatelskiej i Edukacji o Prawach Człowieka Rady Europy Departament ds. Edukacji Rada Europy F-67075 Strasbourg Cedex Tel.: +33 (0)3 88 41 35 29 Fax: +33

Bardziej szczegółowo

TEKSTY PRZYJĘTE Wydanie tymczasowe. Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 14 lutego 2019 r. w sprawie praw osób interseksualnych (2018/2878(RSP))

TEKSTY PRZYJĘTE Wydanie tymczasowe. Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 14 lutego 2019 r. w sprawie praw osób interseksualnych (2018/2878(RSP)) Parlament Europejski 2014-2019 TEKSTY PRZYJĘTE Wydanie tymczasowe P8_TA-PROV(2019)0128 Prawa osób interseksualnych Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 14 lutego 2019 r. w sprawie praw osób interseksualnych

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI Wstęp... 9 Wykaz skrótów... 13 Rozdział 1. Prawo podatkowe w systemie prawa... 15 1.1. Uwagi wprowadzające... 16 1.2. Prawo podatkowe jako gałąź prawa... 16 1.2.1. Przesłanki uzasadniające

Bardziej szczegółowo

Luki w europejskim międzynarodowym prawie prywatnym i perspektywy na przyszłość: dążenie do stworzenia kodeksu międzynarodowego prawa prywatnego

Luki w europejskim międzynarodowym prawie prywatnym i perspektywy na przyszłość: dążenie do stworzenia kodeksu międzynarodowego prawa prywatnego DYREKCJA GENERALNA DS. POLITYK WEWNĘTRZNYCH DEPARTAMENT TEMATYCZNY C: PRAWA OBYWATELSKIE I SPRAWY KONSTYTUCYJNE KWESTIE PRAWNE Luki w europejskim międzynarodowym prawie prywatnym i perspektywy na przyszłość:

Bardziej szczegółowo

KOMUNIKAT KOMISJI. Zwiększone zaangażowanie na rzecz równości między kobietami i mężczyznami Karta Kobiet

KOMUNIKAT KOMISJI. Zwiększone zaangażowanie na rzecz równości między kobietami i mężczyznami Karta Kobiet KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 5.3.2010 KOM(2010)78 wersja ostateczna KOMUNIKAT KOMISJI Zwiększone zaangażowanie na rzecz równości między kobietami i mężczyznami Karta Kobiet Deklaracja Komisji Europejskiej

Bardziej szczegółowo

*** PROJEKT ZALECENIA

*** PROJEKT ZALECENIA PARLAMENT EUROPEJSKI 2009-2014 Komisja Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych 2011/0431(APP) 3.9.2012 *** PROJEKT ZALECENIA w sprawie wniosku dotyczącego decyzji Rady ustanawiającej

Bardziej szczegółowo

Obywatele dla demokracji spotkanie informacyjne. Słubice,

Obywatele dla demokracji spotkanie informacyjne. Słubice, Obywatele dla demokracji spotkanie informacyjne Słubice, 20.03.2014 O programie Program Obywatele dla Demokracji finansowany jest ze środków Mechanizmu Finansowego Europejskiego Obszaru Gospodarczego (czyli

Bardziej szczegółowo

PL Zjednoczona w różnorodności PL A8-0278/2. Poprawka. Christel Schaldemose i inni

PL Zjednoczona w różnorodności PL A8-0278/2. Poprawka. Christel Schaldemose i inni 6.4.2016 A8-0278/2 2 Motyw A A. mając na uwadze, że jednolity rynek to kluczowe narzędzie przywracania wzrostu gospodarczego i tworzenia miejsc pracy w Unii; A. mając na uwadze, że jednolity rynek to kluczowe

Bardziej szczegółowo

WSPÓLNA DECYZJA KOMISJI EUROPEJSKIEJ I WYSOKIEGO PRZEDSTAWICIELA UNII DO SPRAW ZAGRANICZNYCH I POLITYKI BEZPIECZEŃSTWA

WSPÓLNA DECYZJA KOMISJI EUROPEJSKIEJ I WYSOKIEGO PRZEDSTAWICIELA UNII DO SPRAW ZAGRANICZNYCH I POLITYKI BEZPIECZEŃSTWA KOMISJA EUROPEJSKA WYSOKI PRZEDSTAWICIEL UNII DO SPRAW ZAGRANICZNYCH I POLITYKI BEZPIECZEŃSTWA Bruksela, dnia 27.8.2015 r. JOIN(2015) 32 final WSPÓLNA DECYZJA KOMISJI EUROPEJSKIEJ I WYSOKIEGO PRZEDSTAWICIELA

Bardziej szczegółowo

Komisja Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych DOKUMENT ROBOCZY

Komisja Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych DOKUMENT ROBOCZY Parlament Europejski 2014-2019 Komisja Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych 26.1.2016 DOKUMENT ROBOCZY w sprawie ustanowienia europejskiego mechanizmu na rzecz demokracji, państwa

Bardziej szczegółowo

PL Zjednoczona w różnorodności PL B8-0230/1. Poprawka. Sophia in t Veld w imieniu grupy ALDE

PL Zjednoczona w różnorodności PL B8-0230/1. Poprawka. Sophia in t Veld w imieniu grupy ALDE 27.3.2019 B8-0230/1 1 Umocowanie 19 uwzględniając wysłuchania i wymiany poglądów przeprowadzone przez utworzoną w dniu 4 czerwca 2018 r. przez Komisję Wolności Obywatelskich, Sprawiedliwości i Spraw Wewnętrznych

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 26 marca 2013 r. Szanowny Pan. Antoni Górski Przewodniczący Krajowej Rady Sądownictwa. Szanowny Panie Przewodniczący,

Warszawa, dnia 26 marca 2013 r. Szanowny Pan. Antoni Górski Przewodniczący Krajowej Rady Sądownictwa. Szanowny Panie Przewodniczący, Warszawa, dnia 26 marca 2013 r. Szanowny Pan Antoni Górski Przewodniczący Krajowej Rady Sądownictwa Szanowny Panie Przewodniczący, W imieniu Koalicji na Rzecz Równych Szans, nieformalnej platformy skupiającej

Bardziej szczegółowo

PROJEKT OPINII. PL Zjednoczona w różnorodności PL 2012/0237(COD) 29.11.2012. Komisji Budżetowej. dla Komisji Spraw Konstytucyjnych

PROJEKT OPINII. PL Zjednoczona w różnorodności PL 2012/0237(COD) 29.11.2012. Komisji Budżetowej. dla Komisji Spraw Konstytucyjnych PARLAMENT EUROPEJSKI 2009-2014 Komisja Budżetowa 29.11.2012 2012/0237(COD) PROJEKT OPINII Komisji Budżetowej dla Komisji Spraw Konstytucyjnych w sprawie wniosku dotyczącego rozporządzenia Parlamentu Europejskiego

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia... o zmianie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej

USTAWA. z dnia... o zmianie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej Projekt USTAWA z dnia... o zmianie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej Art. 1 W Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997r. (Dz.U.1997.78.483) wprowadza się następujące zmiany: 1)

Bardziej szczegółowo

Polityka w zakresie Odpowiedzialnych Zakupów

Polityka w zakresie Odpowiedzialnych Zakupów Polityka w zakresie Odpowiedzialnych Zakupów Przedmowa Zgodnie ze ścieżką swojego rozwoju Arriva przedstawi Politykę z zakresie Odpowiedzialnych Zakupów, stworzoną z myślą o swoich klientach i pracownikach.

Bardziej szczegółowo

8361/17 nj/ako/as 1 DGB 2B

8361/17 nj/ako/as 1 DGB 2B Rada Unii Europejskiej Bruksela, 25 kwietnia 2017 r. (OR. en) 8361/17 WYNIK PRAC Od: Sekretariat Generalny Rady Data: 25 kwietnia 2017 r. Do: Delegacje Nr poprz. dok.: 7783/17 + ADD 1 Dotyczy: FIN 266

Bardziej szczegółowo

ZAŁĄCZNIK SPROSTOWANIE

ZAŁĄCZNIK SPROSTOWANIE ZAŁĄCZNIK SPROSTOWANIE do rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie

Bardziej szczegółowo

PRAWA CZŁOWIEKA W BIOMEDYCYNIE. ks. Artur Aleksiejuk

PRAWA CZŁOWIEKA W BIOMEDYCYNIE. ks. Artur Aleksiejuk PRAWA CZŁOWIEKA W BIOMEDYCYNIE ks. Artur Aleksiejuk Pojęcie praw człowieka Przez prawa człowieka rozumie się te prawa, które są bezpośrednio związane z naturą człowieka jako istoty rozumnej i wolnej (osoby)

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE DELEGOWANE KOMISJI (UE)

ROZPORZĄDZENIE DELEGOWANE KOMISJI (UE) 10.11.2015 L 293/15 ROZPORZĄDZENIE DELEGOWANE KOMISJI (UE) 2015/1973 z dnia 8 lipca 2015 r. uzupełniające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 514/2014 przepisami szczegółowymi dotyczącymi

Bardziej szczegółowo

mnw.org.pl/orientujsie

mnw.org.pl/orientujsie mnw.org.pl/orientujsie Jeżeli dziecko czuje się bezpieczne, kochane i jest szczęśliwe, to jest to, co tworzy dom, co tworzy rodzinę. kamila i beata Bardzo często, gdy mówi się o osobach LGBT+, pojawia

Bardziej szczegółowo

Warsztaty FRAME. Sygnatura warsztatu: W1 (W3) Czas trwania: 3 dni

Warsztaty FRAME. Sygnatura warsztatu: W1 (W3) Czas trwania: 3 dni Sygnatura warsztatu: W1 (W3) Czas trwania: 3 dni Warsztaty FRAME I. Cel Zapoznanie uczestników z możliwościami wykorzystania Europejskiej Ramowej Architektury ITS FRAME (zwanej dalej FRAME ) oraz jej narzędzi

Bardziej szczegółowo

PROJEKT SPRAWOZDANIA

PROJEKT SPRAWOZDANIA PARLAMENT EUROPEJSKI 2009-2014 Komisja Spraw Zagranicznych 30.4.2013 2013/2082(INI) PROJEKT SPRAWOZDANIA zawierającego projekt zalecenia Parlamentu Europejskiego dla Rady w sprawie projektu wytycznych

Bardziej szczegółowo

Cele Zrównoważonego Rozwoju ONZ

Cele Zrównoważonego Rozwoju ONZ Cele Zrównoważonego Rozwoju ONZ Zgromadzenie Ogólne ONZ podczas Szczytu Zrównoważonego Rozwoju w dniach 25 27 września 2015 roku w Nowym Jorku przyjęło Cele Zrównoważonego Rozwoju (Sustainable Development

Bardziej szczegółowo

Zalecenie DECYZJA RADY

Zalecenie DECYZJA RADY KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 3.5.2017 r. COM(2017) 218 final Zalecenie DECYZJA RADY upoważniająca Komisję do rozpoczęcia negocjacji dotyczących umowy ze Zjednoczonym Królestwem Wielkiej Brytanii i

Bardziej szczegółowo

Spis treści Wykaz skrótów Wstęp Rozdział I. Status prawny podmiotu chronionego Rozdział II. Rodzice a dziecko poczęte

Spis treści Wykaz skrótów Wstęp Rozdział I. Status prawny podmiotu chronionego Rozdział II. Rodzice a dziecko poczęte Wykaz skrótów... 11 Wstęp... 15 Rozdział I. Status prawny podmiotu chronionego... 23 1. Uwagi wstępne... 23 2. Sytuacja dziecka poczętego w polskim prawie... 32 3. Status prawny dziecka poczętego de lege

Bardziej szczegółowo

PL Zjednoczona w różnorodności PL A8-0412/3. Poprawka. Edouard Martin w imieniu grupy S&D

PL Zjednoczona w różnorodności PL A8-0412/3. Poprawka. Edouard Martin w imieniu grupy S&D 6.12.2018 A8-0412/3 3 Motyw 34 (34) Komisja powinna dążyć do utrzymania dialogu z państwami członkowskimi i sektorem przemysłowym w celu zapewnienia powodzenia funduszu. (34) Komisja powinna dążyć do utrzymania

Bardziej szczegółowo

15648/17 dh/mo/mf 1 DGD 1C

15648/17 dh/mo/mf 1 DGD 1C Rada Unii Europejskiej Bruksela, 12 grudnia 2017 r. (OR. en) 15648/17 WYNIK PRAC Od: Sekretariat Generalny Rady Data: 11 grudnia 2017 r. Do: Delegacje Nr poprz. dok.: 14755/17 Dotyczy: CT 160 ENFOPOL 614

Bardziej szczegółowo

Zasada równości szans w perspektywie finansowej STANDARD MINIMUM

Zasada równości szans w perspektywie finansowej STANDARD MINIMUM Zasada równości szans w perspektywie finansowej 2014 2020 STANDARD MINIMUM Zasada równości szans kobiet i mężczyzn na rynku pracy jest w przypadku funduszy unijnych jedną z naczelnych i podstawowych zasad

Bardziej szczegółowo

Rada Unii Europejskiej Bruksela, 11 października 2017 r. (OR. en)

Rada Unii Europejskiej Bruksela, 11 października 2017 r. (OR. en) Rada Unii Europejskiej Bruksela, 11 października 2017 r. (OR. en) 12913/17 NOTA Od: Do: Prezydencja Rada Nr poprz. dok.: 12727/17 Dotyczy: FREMP 110 JAI 880 COHOM 111 DROIPEN 129 ASILE 66 JUSTCIV 228 SOC

Bardziej szczegółowo

OPINIA KRAJOWEJ RADY SĄDOWNICTWA z dnia 27 listopada 2017 r.

OPINIA KRAJOWEJ RADY SĄDOWNICTWA z dnia 27 listopada 2017 r. OPINIA KRAJOWEJ RADY SĄDOWNICTWA z dnia 27 listopada 2017 r. w przedmiocie projektu ustawy o europejskiej partii politycznej i europejskiej fundacji politycznej (nr z wykazu prac legislacyjnych: UC93)

Bardziej szczegółowo

dr Krystyna Cygorijni dr med. Rafał Michalik dr inż. Adam Kisiel mgr Jadwiga Zaborska dr inż. Antoni Zięba

dr Krystyna Cygorijni dr med. Rafał Michalik dr inż. Adam Kisiel mgr Jadwiga Zaborska dr inż. Antoni Zięba Szanowni Państwo! Jako aktualni i byli pracownicy wyższych uczelni ośmielamy się zwrócić do wspólnoty akademickiej z prośbą o włączenie się w Europejską Inicjatywę Obywatelską "Jeden z nas". Idea tej inicjatywy

Bardziej szczegółowo

POLITYKA RÓŻNORODNOŚCI ORBIS

POLITYKA RÓŻNORODNOŚCI ORBIS POLITYKA RÓŻNORODNOŚCI ORBIS 1 Wierzymy, że różnorodność i integracja to elementy niezbędne do realizacji naszych wartości pasji hotelarstwa, zrównoważonego rozwoju, ducha walki, innowacyjności, zaufania

Bardziej szczegółowo

Katarzyna Wojewoda-Buraczyńska Koncepcja multicentryczności prawa a derywacyjne argumenty systemowe. Studenckie Zeszyty Naukowe 9/13, 84-87

Katarzyna Wojewoda-Buraczyńska Koncepcja multicentryczności prawa a derywacyjne argumenty systemowe. Studenckie Zeszyty Naukowe 9/13, 84-87 Katarzyna Wojewoda-Buraczyńska Koncepcja multicentryczności prawa a derywacyjne argumenty systemowe Studenckie Zeszyty Naukowe 9/13, 84-87 2006 Katarzyna Wojewoda-Buraczyńska Koncepcja multicentryczności

Bardziej szczegółowo

KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY I EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPOŁECZNEGO

KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY I EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPOŁECZNEGO KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 21.8.2014 r. COM(2014) 527 final KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY I EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPOŁECZNEGO dotyczący strategii UE i planu działania

Bardziej szczegółowo

Glosa do wyroku Europejskiego Trybunału Praw Człowie4ka z dnia 24 czerwca 2010 r. w sprawie Schalk i Kopf przeciwko Austrii

Glosa do wyroku Europejskiego Trybunału Praw Człowie4ka z dnia 24 czerwca 2010 r. w sprawie Schalk i Kopf przeciwko Austrii Glosa do wyroku Europejskiego Trybunału Praw Człowie4ka z dnia 24 czerwca 2010 r. w sprawie Schalk i Kopf przeciwko Austrii Polski Rocznik Praw Człowieka i Prawa Humanitarnego 2, 348-351 2011 348 Dokumenty

Bardziej szczegółowo

DECYZJA RAMOWA RADY 2003/568/WSISW(1) z dnia 22 lipca 2003 r. w sprawie zwalczania korupcji w sektorze prywatnym RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

DECYZJA RAMOWA RADY 2003/568/WSISW(1) z dnia 22 lipca 2003 r. w sprawie zwalczania korupcji w sektorze prywatnym RADA UNII EUROPEJSKIEJ, Stan prawny: 2009-03-18 Numer dokumentu LexPolonica: 63305 DECYZJA RAMOWA RADY 2003/568/WSISW(1) z dnia 22 lipca 2003 r. w sprawie zwalczania korupcji w sektorze prywatnym RADA UNII EUROPEJSKIEJ, uwzględniając

Bardziej szczegółowo

RESOL-VI/ sesja plenarna w dniach 22 i 23 marca 2017 r. REZOLUCJA. Praworządność w UE z perspektywy lokalnej i regionalnej

RESOL-VI/ sesja plenarna w dniach 22 i 23 marca 2017 r. REZOLUCJA. Praworządność w UE z perspektywy lokalnej i regionalnej RESOL-VI/020 122. sesja plenarna w dniach 22 i 23 marca 2017 r. REZOLUCJA Praworządność w UE z perspektywy lokalnej i regionalnej COR-2017-00961-00-01-RES-TRA (EN) 1/5 Rezolucja Europejskiego Komitetu

Bardziej szczegółowo

10579/1/15 REV 1 ADD 1 pas/kal 1 DPG

10579/1/15 REV 1 ADD 1 pas/kal 1 DPG Rada Unii Europejskiej Bruksela, 15 grudnia 2015 r. (OR. en) Międzyinstytucjonalny numer referencyjny: 2013/0015 (COD) 10579/1/15 REV 1 ADD 1 TRANS 230 CODEC 987 PARLNAT 148 UZASADNIENIE RADY Dotyczy:

Bardziej szczegółowo

POLITYKA SPÓJNOŚCI na lata

POLITYKA SPÓJNOŚCI na lata ZINTEGROWANE INWESTYCJE TERYTORIALNE POLITYKA SPÓJNOŚCI na lata 2014-2020 Komisja Europejska przyjęła propozycje ustawodawcze dotyczące polityki spójności na lata 2014-2020 w październiku 2011 roku Niniejszy

Bardziej szczegółowo

wykorzystanie funduszy Unii Europejskiej w celu przejścia od opieki instytucjonalnej do opieki świadczonej na poziomie lokalnych społeczności

wykorzystanie funduszy Unii Europejskiej w celu przejścia od opieki instytucjonalnej do opieki świadczonej na poziomie lokalnych społeczności wykorzystanie funduszy Unii Europejskiej w celu przejścia od opieki instytucjonalnej do opieki świadczonej na poziomie lokalnych społeczności Co rozumiemy przez deinstytucjonalizację Deinstytucjonalizacja

Bardziej szczegółowo

O POTRZEBWIE WPROWADZENIA REJESTRU ZAGRANICZNYCH LOBBYSTÓW

O POTRZEBWIE WPROWADZENIA REJESTRU ZAGRANICZNYCH LOBBYSTÓW O POTRZEBWIE WPROWADZENIA REJESTRU ZAGRANICZNYCH LOBBYSTÓW Dr Andrzej Pogłódek Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie Żeby prowadzić wojnę potrzeba trzech rzeczy: pieniędzy, pieniędzy i

Bardziej szczegółowo

WSZYSCY MAMY TE SAME MARZENIA KAMPANIA UŚWIADAMIAJĄCA

WSZYSCY MAMY TE SAME MARZENIA KAMPANIA UŚWIADAMIAJĄCA WSZYSCY MAMY TE SAME MARZENIA KAMPANIA UŚWIADAMIAJĄCA ZESTAW NARZĘDZI DOTYCZĄCYCH MEDIÓW SPOŁECZNOŚCIOWYCH ec.europa.eu/lgbti Sprawiedliwość i konsumenci Wszystkie materiały i łącza są objęte blokadą do

Bardziej szczegółowo

Stowarzyszenie Pedagogów NATAN

Stowarzyszenie Pedagogów NATAN 1 z 2 2014-05-17 19:26 -- Treść oryginalnej wiadomości -- Temat:RE: Czy jest Pani za rodziną jako główną zasadą polityki UE? Prosimy o podpisanie manifestu FAFCE Data:Mon, 5 May 2014 17:54:09 +0200 Witam

Bardziej szczegółowo

Przyjęcie przez ONZ Konwencji o Prawach Dziecka to punkt zwrotny, ponieważ uznaje ona na

Przyjęcie przez ONZ Konwencji o Prawach Dziecka to punkt zwrotny, ponieważ uznaje ona na Przyjęcie przez ONZ Konwencji o Prawach Dziecka to punkt zwrotny, ponieważ uznaje ona na skalę światową fakt, że dzieci nie tylko podlegają ochronie, ale także posiadają prawa obywatelskie i polityczne.

Bardziej szczegółowo

PL Zjednoczona w różnorodności PL A8-0411/1. Poprawka. Peter Jahr w imieniu grupy PPE

PL Zjednoczona w różnorodności PL A8-0411/1. Poprawka. Peter Jahr w imieniu grupy PPE 5.12.2018 A8-0411/1 1 Motyw K K. mając na uwadze, że UE nadal mierzy się z najpoważniejszym kryzysem gospodarczym, społecznym i politycznym od czasu jej powstania; mając na uwadze, że nieskuteczne podejście

Bardziej szczegółowo

KOMUNIKAT DLA POSŁÓW

KOMUNIKAT DLA POSŁÓW PARLAMENT EUROPEJSKI 2014-2019 Komisja Petycji 27.5.2014 KOMUNIKAT DLA POSŁÓW Przedmiot: Petycja 0194/2013, którą złożył D. G. (Niemcy), w sprawie niejednorodności szkoleń dla koordynatorów ds. bezpieczeństwa

Bardziej szczegółowo

Rozwiązania rekrutacyjne dla firm. Copyright 2015 EFFECTIVENESS Sp.zo.o. All rights reserved.

Rozwiązania rekrutacyjne dla firm. Copyright 2015 EFFECTIVENESS Sp.zo.o. All rights reserved. Rozwiązania rekrutacyjne dla firm Dotychczasowe wyzwania w rekrutacji? znalezienie osoby, która będzie realizować cele i nie straci motywacji do pracy współpraca z osobą, która będzie się chciała rozwijać

Bardziej szczegółowo