Informacje dotyczące choroby neuronu ruchowego (MND)

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Informacje dotyczące choroby neuronu ruchowego (MND)"

Transkrypt

1 Informacje dotyczące choroby neuronu ruchowego (MND)

2 Spis treści 1. W jaki sposób te informacje mogą mi pomóc? 2. Czym jest choroba neuronu ruchowego (ang. MND)? Kto może zachorować na chorobę neuronu ruchowego? W jaki sposób diagnozowana jest choroba neuronu ruchowego? Czy istnieje wiele rodzajów choroby neuronu ruchowego? Czy choroba Kennedy ego to jeden z rodzajów choroby neuronu ruchowego? Jakie są przyczyny choroby neuronu ruchowego? 3. Jakie są symptomy choroby? 4. Jaka pomoc jest dostępna? Czy istnieje leczenie? 5. O czym muszę pamiętać? 6. W jaki sposób mogę uzyskać więcej informacji? Materiały referencyjne Podziękowania Niniejsza dokumentacja stanowi tłumaczenie informacji źródłowych. Stowarzyszenie MND Association korzysta z usług renomowanych biur tłumaczeń, nie może jednak ponosić żadnej odpowiedzialności za jakiekolwiek ewentualne błędy w tłumaczeniu. Przed podjęciem jakichkolwiek decyzji dotyczących leczenia i opieki, należy zawsze zasięgnąć opinii swojego lekarza i przedstawicieli zespołu medycznego. Mogą oni zorganizować spotkanie w celu przeprowadzenia rozmowy z udziałem tłumacza. Wykonanie tłumaczenia bardziej szczegółowych informacji jest możliwe, jednak dostępne usługi są ograniczone. Aby uzyskać dalsze informacje, należy skontaktować się z linią pomocy telefonicznej MND Connect: Telefon:

3 1. W jaki sposób te informacje mogą mi pomóc? Jeżeli została u Pana/i zdiagnozowana choroba neuronu ruchowego (MND), prosimy o zapoznanie się z tą broszurą, która zawiera wstępne informacje na temat tego schorzenia. Zostały tutaj zamieszczone informacje dotyczące: choroby i osób narażonych na zachorowanie, sposobów diagnozowania MND i najczęściej występujących symptomów poszczególnych rodzajów choroby MND bieżącego stanu wiedzy na temat przyczyn choroby rodzaju pomocy lekarskiej oraz leczenia, jakie może Pan/i otrzymać porad ułatwiających radzenie sobie z chorobą możliwości uzyskania dalszych informacji i pomocy. Zdajemy sobie sprawę, że diagnoza zachorowania na MND może być dla pacjenta bardzo przygnębiająca. Może Pan/i wraz z rodziną i osobami bliskimi potrzebować czasu, aby przystosować się do nowej sytuacji. Pomimo zrozumiałych trudności, prowadzenie szczerych i otwartych rozmów na temat choroby może być przydatne. Pacjent może poczuć się lepiej, jeżeli będzie mógł podzielić się swoimi obawami z bliskimi, zarówno obecnie, jak i w przyszłości. Kiedy będzie Pan/i gotowy/a, aby zapoznać się z dalszymi informacjami na temat choroby, w naszej placówce dostępne jest wiele bardziej szczegółowych publikacji, w tym nasz główny przewodnik noszący tytuł Jak żyć z chorobą neuronu ruchowego. W rozdziale Dalsze informacje na końcu tej broszury zamieszczone zostały tytuły dostępnych publikacji oraz dane kontaktowe naszej linii pomocy telefonicznej MND Connect. Wszystkie cytaty zamieszczone w tej dokumentacji to wypowiedzi osób cierpiących na MND. Zdolność dostosowania się do zmian stanowi olbrzymią zaletę w zakresie życia z chorobą MND.

4 2. Czym jest MND? W naszym mózgu i rdzeniu kręgowym znajdują się nerwy, które zarządzają pracą mięśni. Są one nazywane neuronami ruchowymi. MND to choroba dotycząca właśnie neuronów ruchowych. U osób cierpiących na MND, neurony ruchowe stopniowo przestają przesyłać do mięśni informacje dotyczące ruchów, jakie mają one wykonać. Kiedy dalsze poruszanie się mięśni nie jest już możliwe, stają się one coraz słabsze, co powoduje ich zesztywnienie i utratę masy mięśniowej. MND to choroba skracająca życie, podczas której pacjent stopniowo traci zdolność do chodzenia, mówienia, jedzenia, picia i oddychania. W przypadku każdego pacjenta przebieg choroby może być różny. Nie wszystkie symptomy występują u wszystkich chorych, a ponadto mogą one pojawiać się w różnej kolejności. Choroba stopniowo się nasila, co oznacza, że symptomy stają się coraz bardziej uciążliwe. U niektórych pacjentów proces ten postępuje szybko, u innych znacznie wolniej. Nie są obecnie znane żadne sposoby leczenia choroby MND, jednak lekarze i przedstawiciele personelu medycznego mogą udzielić Panu/i pomocy w zakresie radzenia sobie z symptomami oraz zachowania niezależności przez jak najdłuższy czas. Należy koniecznie podkreślić, że pomimo, iż ludzie najczęściej nie chcą rozmawiać o swojej chorobie natychmiast po jej zdiagnozowaniu, w późniejszym okresie często poszukują pomocy. Kto może zachorować na MND? MND to rzadka choroba, która występuje przede wszystkim u osób dorosłych. Zdarza się, że jest diagnozowana również u ludzi młodych, jednak zachorowania dotyczą najczęściej osób w wieku ponad 40 lat. Zdecydowana większość osób chorujących na MND ma od 50 do 70 lat. Choroba występuje dwukrotnie częściej u mężczyzn niż u kobiet, jednak proporcja ta może być różna. Zależy ona od rodzaju choroby MND, a w przypadku osób w wieku powyżej 70 lat proporcja obu płci jest identyczna.

5 W jaki sposób diagnozowana jest choroba MND? Kiedy lekarz ogólny stwierdzi, że choruje Pan/i na jakiekolwiek schorzenia neurologiczne (czyli dotyczące mózgu i układu nerwowego), zostanie Pan/i skierowany/a do neurologa. Lekarze neurolodzy są zazwyczaj zatrudnieni na oddziale neurologicznym szpitala lub w ośrodkach opieki zdrowotnej MND. Przeprowadzą oni wszystkie niezbędne badania, a ewentualnie także serię testów. Przeprowadzane badania mogą obejmować pobranie próbek krwi, a także różnego rodzaju testy układu nerwowego mające na celu stwierdzenie, czy występujące symptomy nie są spowodowane jakimikolwiek innymi przyczynami. W pewnych przypadkach może być konieczne spędzenie pewnego czasu w szpitalu lub wykonanie dalszych badań w późniejszym czasie. W zależności od wyników przeprowadzonych badań, może zostać postawiona diagnoza MND, należy jednak pamiętać, że dokładne określenie przyczyny występujących symptomów może nieco potrwać. Po prawie roku badań, wizyt u mojego lekarza ogólnego i w szpitalu, potwierdzona została diagnoza MND. Postawienie diagnozy dotyczącej MND jest szczególnie trudne z następujących przyczyn: jest to choroba występująca rzadko, a jej wczesne symptomy, takie jak zaburzenia koordynacji, słabość lub niewielkie zaburzenia mowy mogą być również spowodowane wielu innymi przyczynami termin wizyty u lekarza ogólnego może być dość odległy nie wszystkie symptomy występują u każdego pacjenta, a ponadto mogą one występować w różnej kolejności badania umożliwiają jedynie stwierdzenie, że pacjent nie cierpi na inną chorobę, jednak nie ma żadnych bezpośrednich metod umożliwiających stwierdzenie zachorowania na MND. Czy istnieje wiele rodzajów MND? Istnieją cztery główne rodzaje choroby neuronu ruchowego, których symptomy są zróżnicowane. Niemniej jednak, ich rozróżnienie może być utrudnione, ponieważ symptomy te są często do siebie zbliżone. Stwardnienie zanikowe boczne (ALS): jest to postać występująca najczęściej, a jej najważniejsze objawy obejmują osłabienie kończyn,

6 sztywnienie i skurcze mięśni. We wczesnym stadium pacjent może się potykać lub upuszczać przedmioty trzymane w rękach. Postępujące porażenie opuszkowe (PBP): występuje u mniejszej liczby osób, niż ALS wczesne symptomy obejmują najczęściej zaburzenia pracy mięśni twarzy, gardła i języka. Często pojawiają się zaburzenia mowy lub trudności z połykaniem. Pierwotny zanik mięśni (PMA): występuje u mniejszej liczby osób, niż ALS, a symptomy najczęściej postępują wolniej. Najważniejsze z nich to osłabienie, opóźnienie reakcji lub niezręczność rąk. Pierwotne stwardnienie zanikowe boczne (PLS): występuje u mniejszej liczby osób niż ALS, a symptomy najczęściej postępują wolniej. Najważniejsze z nich to osłabienie kończyn dolnych, a także niezręczność rąk i problemy z mówieniem. Czy choroba Kennedy ego to jeden z rodzajów MND? Choroba Kennedy'ego stanowi odmienne, rzadkie schorzenie neuronów ruchowych, które podobnie jak MND prowadzi do osłabienia mięśni. Niemniej jednak, choroba Kennedy ego rozwija się najczęściej zdecydowanie wolniej, dzięki czemu oczekiwana długość życia pacjentów jest normalna. W odniesieniu do rozpoznania możliwe jest pomylenie choroby Kennedy'ego z MND. Niemniej jednak, jej przyczyną jest mutacja genetyczna, która może zostać stwierdzona w testach genetycznych. Choroba Kennedy'ego dotyka najczęściej mężczyzn, ponieważ u kobiet występuje tendencja do przenoszenia mutacji genetycznych. Niektóre symptomy mogą występować także u kobiet, jednak zdarza się to niezwykle rzadko. Stowarzyszenie MND Association zapewnia pomoc także wszystkim osobom, u których stwierdzona została choroba Kennedy ego, podobnie jak i MND. Jakie są przyczyny MND? Przyczyny choroby nie są jeszcze znane, ponieważ u różnych pacjentów może ona być wywoływana przez różnorodne czynniki. MND występuje najczęściej bez jakiejkolwiek historii choroby w rodzinie. Przeprowadzone badania wskazują na wspólne występowanie czynników genetycznych i środowiskowych, chociaż kwestie związane z genetyką wydają się odgrywać mniejszą rolę. Czynniki środowiskowe mogą obejmować spożywane pokarmy i napoje, dotykane lub wdychane substancje, bądź też połączenie wszystkich tych czynników. Czynniki chorobowe mogą być inne w przypadku poszczególnych osób, dlatego też stwierdzenie, w jaki sposób choroba się rozpoczęła jest zazwyczaj niemożliwe.

7 W bardzo nielicznych przypadkach istnieje rodzinna historia choroby MND. W takim przypadku choroba jest spowodowana dziedziczną nieprawidłowością kodu genetycznego, chociaż do jej uaktywnienia może być konieczne wystąpienie także innych czynników. W rozdziale Dalsze informacje na końcu tej broszury zamieszczone zostały szczegółowe informacje dotyczące dziedzicznej odmiany choroby neuronu ruchowego. Badania dotyczące choroby i jej przyczyn są wciąż prowadzone, między innymi w ramach projektów finansowanych przez stowarzyszenie MND Association. W rezultacie, stopniowo coraz lepiej rozumiemy działanie neuronów ruchowych. Zachowuję optymizm i wierzę, że metoda leczenia zostanie wreszcie znaleziona. To prawdziwe wyzwanie XXI wieku i mam nadzieję, że nauka znajdzie sposób na tę chorobę.

8 3. Jakie są symptomy choroby? Dla mnie ważne jest przynajmniej ogólne zrozumienie, co się ze mną stanie. Choroba MND może mieć następujące skutki: słabość i stopniowe ograniczenie zdolności ruchowych kończyn uczucie skurczy i mrowienia pod skórą usztywnienie i występowanie skurczy mięśni (które może być bolesne) trudności oddechowe i odczucie olbrzymiego zmęczenia trudności z mową, połykaniem i wydzielaniem śliny. Najczęściej choroba atakuje początkowo mięśnie rąk, stóp i ust, jednak niekoniecznie następuje to równocześnie. W przypadku niektórych pacjentów mogą również występować zaburzenia prawidłowego myślenia i rozumowania, a także zachowania, nazywane ogólnie zmianami kognitywnymi, jednak zazwyczaj nie są one zbyt poważne. U bardzo niewielkiej liczby pacjentów występują poważne zaburzenia rozumowania. W pewnych przypadkach mogą występować nieoczekiwane reakcje emocjonalne pacjent zaczyna płakać, kiedy jest szczęśliwy lub śmiać się, gdy jest smutny. Zaburzenie to jest nazywane chwiejnością emocjonalną i może być dosyć niepokojące, jednak pracownicy placówek służby zdrowia i opieki społecznej umieją udzielić pomocy pacjentom znajdującym się w takim stanie. Zaburzenia tego rodzaju nie występują u wszystkich osób cierpiących na MND. Choroba MND nie powoduje najczęściej żadnych zaburzeń funkcjonowania: zmysłów wzroku, słuchu, powonienia, dotyku i smaku. pęcherza i jelit, chociaż problemy dotyczące mobilności mogą sprawić, że pacjent będzie miał trudności z udaniem się do toalety. Zmniejszenie mobilności pacjenta może również być przyczyną zaparć (ponieważ ruch wspomaga pracę jelit). funkcji płciowych, jednak prowadzenie normalnego życia seksualnego może być utrudnione ze względu na odczucie zmęczenia, utratę zdolności ruchowych oraz uwarunkowania emocjonalne związane ze zdiagnozowaną chorobą. W rozdziale Dalsze informacje zamieszczone zostały szczegółowe informacje dotyczące symptomów chorobowych.

9 Bardzo trudno jest ocenić przyszłe potrzeby, ponieważ u każdego z pacjentów postępy choroby MND są różne i nigdy nie wiadomo, kiedy pojawią się nowe objawy.

10 4. Jaka pomoc jest dostępna? W razie potrzeby może zostać Panu/i udzielona pomoc w zakresie: zachowania niezależności przez najdłuższy możliwy czas radzenia sobie z występującymi symptomami zapewnienia większego poziomu komfortu i mobilności radzenia sobie z emocjonalnymi konsekwencjami MND składania wniosków dotyczących pomocy finansowej wykonywania codziennych czynności życiowych oraz zapewnienia pomocy w tym zakresie planowania przyszłej opieki. Pomoc może być udzielana pacjentom przez trzy główne kanały: Pracownicy placówek służby zdrowia i opieki społecznej: nie wszyscy pracownicy placówek służby zdrowia i opieki społecznej dysponują szczegółową wiedzą na temat MND, ponieważ choroba ta występuje stosunkowo rzadko. Niemniej jednak, Ośrodki Leczenia MND (w których finansowaniu bierzemy udział) i miejscowe ośrodki neurologiczne zapewniają szeroki wachlarz usług świadczonych przez wykwalifikowanych specjalistów, dysponujących wieloletnimi doświadczeniami w zakresie udzielania pomocy pacjentom cierpiącym na MND. Pacjent ma możliwość leczenia u wielu różnorodnych specjalistów, takich jak lekarz neurolog, koordynator MND, wyspecjalizowane pielęgniarki i terapeuci. Wszyscy ci specjaliści pracują najczęściej w jednostkach nazywanych zespołami wielodyscyplinarnymi (MDT), obejmujących także pielęgniarki rejonowe i lekarzy ogólnych. Każdy z członków zespołu może skierować Pana/ią do specjalisty, najczęściej jednak skierowanie takie jest sporządzane przez Pana/i lekarza ogólnego. Nic nie może być bardziej przydatne, niż pomoc specjalistów, którzy opiekowali się już wieloma chorymi osobami. Członkowie zespołu mogą udzielić Panu/i pomocy w zakresie dostępu do specjalistycznej opieki i leczenia, usług doradztwa, wyposażenia oraz pomocy. Dostępne usługi umożliwiają zachowanie najwyższej możliwej jakości życia osób cierpiących na MND przez najdłuższy możliwy czas. Placówki opieki społecznej dla osób dorosłych: umożliwiają przeprowadzenie oceny potrzeb pacjenta i jego głównego opiekuna. W ramach świadczonych usług możliwe jest określenie niezbędnego zakresu pomocy domowej oraz udzielenie porad dotyczących innego rodzaju wsparcia dla pacjenta. W celu przeprowadzenia takiej oceny należy skontaktować się z miejscową placówką opieki społecznej w przypadku Irlandii Północnej

11 pomocy udzielają krajowe instytucje służby zdrowia i opieki społecznej, jednak usługi dostępne na szczeblu miejscowym mogą być różne, dlatego też podczas przeprowadzania oceny należy uzyskać informacje dotyczące ich dostępności. Bardzo ważne jest uzyskanie szczegółowych informacji dotyczących dostępnych usług. Pacjentowi mogą zostać zaoferowane różnorodne usługi dotyczące pomocy, wyposażenia i opieki, chociaż może być również wymagany jego udział finansowy. W ramach pomocy finansowej możliwe jest opracowanie rozwiązań dotyczących uiszczania płatności bezpośrednio przez pacjenta lub przekazywania środków finansowych. W rozdziale Dalsze informacje zamieszczone zostały szczegółowe informacje dotyczące naszych publikacji, a także wskazówek w zakresie możliwości uzyskiwania poszczególnych świadczeń opieki społecznej. Stowarzyszenie MND: nasza organizacja zapewnia bardzo różnorodne wsparcie przeznaczone dla osób cierpiących na MND. Nasza linia pomocy telefonicznej MND Connect udziela wsparcia i informacji, a ponadto służy swoją pomocą wszystkim pacjentom, którzy potrzebują rozmówcy rozumiejącego ich potrzeby i z którym mogą szczerze porozmawiać o swojej chorobie. Zespół pracowników stowarzyszenia pomoże Panu/i znaleźć dostępne usługi, w tym na poziomie naszych oddziałów lokalnych i grupowych, a także placówek zatrudniających osoby odwiedzające i doradców regionalnych (RCDA). Ponadto oferujemy możliwość wynajmu określonych rodzajów wyposażenia. Osoby cierpiące na MND mogą również uzyskać wsparcie finansowe ze środków funduszy pomocowych MND Support Grant w zakresie zakupu wyposażenia zapewniającego zachowanie odpowiedniego poziomu życia. Wszystkie wnioski dotyczące wsparcia w zakresie zakupu wyposażenia muszą być składane za pośrednictwem odpowiedniej placówki służby zdrowia lub opieki społecznej. W rozdziale Dalsze informacje zamieszczone zostały szczegółowe dane kontaktowe wymienionych powyżej placówek. Czy istnieje leczenie? W zależności od występujących symptomów i ich postępu, w ramach dyskusji prowadzonych z pracownikami placówek służby zdrowia lub opieki społecznej mogą zostać omówione następujące sposoby leczenia: Riluzole: nie istnieje obecnie żaden sposób leczenia lub umożliwiający zatrzymanie postępów choroby, jednak lek o nazwie riluzole jest uznawany za skuteczny w zakresie spowolnienia tychże postępów (na kilka miesięcy). Lek

12 riluzole został atestowany w zakresie leczenia MND i zatwierdzony do użycia w placówkach krajowej służby zdrowia NHS. Należy zasięgnąć opinii swojego lekarza ogólnego lub neurologa, aby dowiedzieć się, czy użycie leku riluzole może być przydatne u danego pacjenta. Inne leki: istnieje wiele różnorodnych leków umożliwiających zwalczanie poszczególnych symptomów. Mogą one zostać Panu/i zalecone przez lekarza ogólnego bądź specjalistę. Jeżeli pacjent ma trudności z połykaniem tabletek, wiele leków może być mu dostarczonych w innej postaci, na przykład płynu lub plastrów naklejanych na skórę. Fizjoterapia: nie umożliwia ona wprawdzie przywrócenia normalnej pracy mięśni osłabionych przez MND, może jednak przyczynić się do zmniejszenia poziomu dyskomfortu i sztywności mięśni oraz do zwiększenia ich elastyczności. Indywidualne potrzeby pacjenta powinny zostać ocenione przez fizjoterapeutę i modyfikowane w zależności od postępów choroby. Nie należy wykonywać ćwiczeń zbyt męczących, nawet przy pomocy innej osoby, ponieważ nadmierne zmęczenie nie jest korzystne dla osób cierpiących na MND. Fizjoterapeuci także mają określoną specjalizację - dla przykładu, fizjoterapeuta oddechowy może udzielić skutecznej pomocy w zakresie ułatwienia oddychania oraz radzenia sobie z problemami dotyczącymi śliny i innych wydzielin (patrz dalej w rozdziale Pomoc w zakresie oddychania). Pomoc w zakresie zdolności mowy i komunikacji: po pojawieniu się pierwszych problemów należy skorzystać z pomocy terapeuty wyspecjalizowanego w dziedzinie zdolności komunikacyjnych i językowych. Pomoże on pacjentowi jak najlepiej kształtować mowę i głos, aby mówić w najbardziej zrozumiały sposób. W miarę pogarszania się symptomów, pacjent może korzystać z dalszych środków terapeutycznych i komunikacyjnych, począwszy od prostych tablic alfabetycznych, aż po oprogramowanie komputerowe i aplikacje na smartfony. Terapeuta wyspecjalizowany w dziedzinie zdolności komunikacyjnych i językowych może udzielić pacjentowi pomocy w zakresie zwalczania trudności z połykaniem, śliną i innymi wydzielinami. Pomoc w zakresie oddychania: w razie wystąpienia trudności z oddychaniem, pacjent może skorzystać z wielu różnych metod leczenia i środków terapeutycznych. Należy zwrócić się do pracowników służby zdrowia i opieki społecznej w celu uzyskania skierowania do odpowiedniego konsultanta. Można również omówić rozwiązania dostępne w zakresie mechanicznych środków wspomagania oddychania (zwanych również pomocami oddechowymi). Pacjent powinien uzyskać informacje dotyczące dostępnych środków, aby podjąć świadomą decyzję dotyczącą ich wykorzystania. Pomoc w zakresie diety, oddychania i połykania: w razie wystąpienia trudności z połykaniem, należy uzyskać pomoc ze strony specjalisty w dziedzinie odżywiania. Umożliwi on zapewnienie pacjentowi prawidłowego spożywania posiłków i napojów, a także zażywania leków, dzięki bezpiecznemu i wygodnemu połykaniu. Porady specjalisty mogą dotyczyć

13 stosowania odpowiednich terapii, dodatków, odżywek, posiłków łatwych do połykania lub też alternatywnych metod podawania pacjentowi jedzenia i napojów. Należy zwrócić się do pracownika służby zdrowia lub opieki społecznej, aby otrzymać skierowanie do dietetyka lub specjalisty w dziedzinie zdolności komunikacyjnych i językowych. Zdałem sobie sprawę, że szybko tracę na wadze. Kontynuacja diety niskotłuszczowej i niskocukrowej nie stanowiła najlepszego rozwiązania. W rozdziale Dalsze informacje zamieszczone zostały szczegółowe informacje dotyczące naszych publikacji oraz porad w zakresie zachowania mobilności, zdolności komunikacyjnych, połykania i oddychania. Terapie uzupełniające: w przypadku niektórych pacjentów terapie uzupełniające mogą przyczyniać się do łagodzenia symptomów i zmniejszenia poziomu stresu. Pomimo, iż nie istnieje żadna metoda leczenia MND, tego rodzaju terapie mogą stanowić skuteczne uzupełnienie wykorzystywanych metod terapeutycznych. Istnieje wiele różnorodnych terapii uzupełniających, takich jak masaż, akupunktura i refleksologia. Specjalista w dziedzinie refleksologii łagodnie masuje moje stopy, ręce i ramiona, co ułatwia krążenie krwi i przyczynia się do poprawy mojego nastroju. Możliwość skorzystania z zabiegu refleksologii została mi zapewniona przez miejscowy szpital.

14 5. O czym muszę pamiętać? W przypadku zdiagnozowania choroby MND u Pana/i bezpośrednio lub u osoby bliskiej, należy pamiętać o wielu ważnych rzeczach. Tego rodzaju diagnoza może wywołać duże przygnębienie. Przedstawione poniżej porady zostały opracowane na podstawie wypowiedzi osób cierpiących na MND, które mówią nam często szkoda, że nie wiedziałem/am o tym od początku. Szczegółowe informacje zostały zamieszczone w naszym podstawowym przewodniku Jak żyć z chorobą neuronu ruchowego. W rozdziale Dalsze informacje zamieszczone zostały szczegółowe dane dotyczące naszych pozostałych publikacji. Nie należy spieszyć się z zakupem wyposażenia: potrzeby pacjenta powinny zostać dokładnie ocenione przez terapeutę zajęciowego lub specjalistę w dziedzinie zdolności komunikacyjnych i językowych przed zakupem jakiegokolwiek wyposażenia. Nie wszystkie urządzenia mogą być odpowiednie dla każdego pacjenta, a błędne zakupy mogą być kosztowne. Niektóre rodzaje wyposażenia mogą zostać udostępnione bezpłatnie lub wypożyczone przez placówki krajowej służby zdrowia NHS lub instytucje opieki społecznej. Porady dotyczące zdolności finansowych: należy zasięgnąć porady niezależnego doradcy finansowego i księgowego. Dla przykładu, uzyskiwanie środków z tytułu wcześniejszej emerytury może spowodować utratę praw do niektórych świadczeń socjalnych. Osoby, które nie uzyskały wcześniej prawa do świadczeń, mogą uważać, że wymagane formalności są niewygodne i bardzo skomplikowane, jednak doradca umożliwi pacjentowi zorientowanie się, do jakich świadczeń jest on uprawniony. Ważne może być również skontaktowanie się z bankiem w celu określenia, w jaki sposób można udzielić opiekunowi pełnomocnictwa do korzystania z rachunku bankowego na wypadek, gdyby pacjent nie był już w stanie korzystać z usług banku. Odpowiednie dostosowanie miejsca zamieszkania może wymagać sporo czasu: należy zadbać o uzyskanie niezbędnych informacji jak najwcześniej, ponieważ przeprowadzenie prac dotyczących odpowiedniego dostosowania miejsca zamieszkania może nieco potrwać. Terapeuta zajęciowy może również udzielić pacjentowi porad dotyczących jego przyszłych potrzeb. Jeżeli pacjent jest do tego uprawniony, może on uzyskać finansowanie ze środków przeznaczonych dla pomocy osobom niepełnosprawnym (Disabled Facilities Grant), jednak niezbędne formalności mogą również wymagać wiele czasu. Przekazanie szczegółowych informacji w ramach formalności dotyczących przeprowadzanej oceny: jeżeli przeprowadzana jest procedura oceny uprawnień dotyczących określonych świadczeń (takich, jak osobiste świadczenia dotyczące zapewnienia niezależności i przeznaczone dla osób niepełnosprawnych), należy przekazać jak najwięcej szczegółowych informacji. Należy przedstawić prawdziwe informacje dotyczące utrudnień odczuwanych przez pacjenta w odniesieniu do uzyskiwanej pomocy nawet,

15 jeżeli mogą one szybko się zmieniać. Jeżeli pacjent prowadzi dzienniczek swoich symptomów, może wykorzystać go w celu zamieszczenia przykładów dotyczących czasu potrzebnego mu na wykonywanie zwykłych prac domowych oraz innych konsekwencji jego choroby. Ponadto może w ten sposób określić, jak szybki jest postęp symptomów chorobowych, aby możliwe było przeprowadzenie oceny przyszłych potrzeb. Należy notować wszystkie swoje pytania: wizyty u lekarza są często męczące, a pacjent może z łatwością zapomnieć o ważnych pytaniach, należy więc zawsze przygotować sobie listę pytań. Należy także zawsze zapisać sobie odpowiedzi udzielane przez lekarza, aby móc z łatwością spokojnie przeczytać je później. Większość telefonów komórkowych i tabletów jest wyposażonych w funkcję nagrywania rozmów tego rodzaju rozwiązanie może być łatwiejsze, niż sporządzanie notatek. Znalezienie usług opieki paliatywnej: celem opieki paliatywnej jest zapewnienie Panu/i (lub bliskim osobom) najwyższej możliwej jakości życia podczas ciężkiej, nieuleczalnej choroby. Opieka paliatywna umożliwia łagodzenie symptomów oraz korzystanie z pomocy w odniesieniu do aspektów praktycznych, finansowych, uczuciowych, duchowych, religijnych oraz psychologicznych. Współpraca ze specjalistą w dziedzinie opieki paliatywnej umożliwia także skrócenie czasu spędzanego w szpitalu, ponieważ lepsza znajomość pacjenta umożliwi lekarzom szybsze i dokładniejsze zrozumienie jego potrzeb. Na podstawie własnego doświadczenia mogę powiedzieć, że należy przygotować się w najlepszy możliwy sposób. Nie każdy pacjent potrzebuje opieki paliatywnej od samego początku swojej choroby, ale należy porozmawiać o tym ze swoim neurologiem lub lekarzem ogólnym, którzy mogą skierować pacjenta do odpowiednich placówek. Usługi opieki paliatywnej mogą być dostępne w domu, przychodni, szpitalu lub ośrodku opieki dziennej. Uzyskanie jak największej ilości informacji na temat dostępnych zabiegów: należy omówić z odpowiednimi pracownikami placówek służby zdrowia i opieki społecznej wszystkie dostępne opcje. Należy znać wszelkie możliwe opcje i ich potencjalne konsekwencje dla pacjenta, aby móc skorzystać z nich w najbardziej odpowiednim terminie. Pacjent ma prawo podjęcia decyzji, czy zamierza skorzystać z określonych zabiegów, powinien więc dysponować niezbędnymi informacjami w tym celu. Chciałem wiedzieć wszystko. Należy zaplanować wszystko jak najwcześniej: planowanie kolejnych etapów postępów choroby MND może być bardzo przygnębiające. Oznacza to konieczność przeprowadzenia trudnych rozmów ze swoimi bliskimi oraz odpowiednimi pracownikami placówek służby zdrowia i opieki społecznej. Niemniej jednak, w przypadku wystąpienia zaburzeń zdolności mowy i komunikacji lub trudności w zakresie myślenia oraz rozumowania,

16 sporządzenie odpowiednich planów może być zdecydowanie łatwiejsze z odpowiednim wyprzedzeniem. Planowanie może obejmować podjęcie decyzji dotyczących ważnych aspektów finansowych oraz rodzinnych, a także przyszłej opieki. Pracownicy placówek służby zdrowia i opieki społecznej mogą udzielić pacjentowi pomocy w zakresie przeprowadzenia tego rodzaju rozmów. Wiele osób twierdzi, że po przekazaniu bliskim swoich życzeń na przyszłość czują się spokojniejsi. Kiedy już to zrobisz, masz to za sobą. Możesz odpocząć... i czujesz się lepiej.

17 6. W jaki sposób mogę uzyskać więcej informacji? Nasza organizacja zapewnia: publikację Jak żyć z chorobą neuronu ruchowego jest to nasz główny przewodnik dotyczący pomocy osobom cierpiącym na MND w zakresie ich codziennego życia i walki z chorobą szeroki wachlarz materiałów informacyjnych, dotyczących symptomów chorobowych, dostępnych świadczeń i usług opieki społecznej informacje przeznaczone dla opiekunów, ułatwiające im opanowanie własnych nastrojów oraz otrzymanie wszelkiej dostępnej pomocy prosty przewodnik przeznaczony dla osób cierpiących na trudności z uczeniem lub czytaniem zestaw materiałów informacyjnych dotyczących wyników badań naukowych, w tym na temat dziedzicznej odmiany choroby MND inne publikacje i materiały ułatwiające podejmowanie decyzji dotyczących choroby MND. Nasze publikacje są w większości dostępne do pobrania z naszej witryny internetowej lub mogą zostać zamówione w postaci drukowanej za pośrednictwem linii pomocy telefonicznej: Linia pomocy telefonicznej MND Connect Nasza linia pomocy telefonicznej MND Connect udziela wsparcia i informacji, a ponadto służy swoją pomocą wszystkim pacjentom, którzy potrzebują rozmówcy rozumiejącego ich potrzeby i z którym mogą szczerze porozmawiać o swojej chorobie. Ponadto udziela ona informacji dotyczących dostępnych usług zewnętrznych, w tym również świadczonych na poziomie naszych oddziałów lokalnych i grupowych, a także placówek zatrudniających osoby odwiedzające i doradców regionalnych (RCDA). Telefon: Wsparcie finansowe ze środków pomocowych MND i w zakresie wynajmu wyposażenia Szczegółowe informacje są dostępne pod adresem lub mogą zostać uzyskane od pracowników naszego zespołu Usług Wsparcia: Telefon:

18 Forum internetowe Nasze forum internetowe umożliwia wymianę informacji na temat swoich przeżyć i doświadczeń z innymi osobami cierpiącymi na MND: Grupa wsparcia dla osób cierpiących na PMA/PLS za pośrednictwem poczty Do naszej grupy wsparcia mogą przystąpić wszystkie osoby, u których zdiagnozowany został postępujący zanik mięśni (PMA) lub pierwotne stwardnienie zanikowe boczne (PLS). W tym celu należy przesłać swoje dane kontaktowe pocztą na adres Usługi informacyjne przeznaczone dla pracowników placówek służby zdrowia i opieki społecznej Ze względu na fakt, że choroba występuje rzadko, nie wszyscy pracownicy służby zdrowia i opieki społecznej dysponują doświadczeniami w zakresie opieki nad osobami cierpiącymi na MND. Nasza organizacja zapewnia usługi informacyjne, edukacyjne i dotyczące wsparcia, przeznaczone dla pracowników służby zdrowia oraz opieki społecznej, za pośrednictwem naszych doradców regionalnych oraz linii pomocy telefonicznej MND Connect. Dane kontaktowe linii pomocy telefonicznej dla pracowników placówek służby zdrowia i opieki społecznej są następujące: Telefon: MND Association PO Box 246, Northampton, NN1 2PR Telefon: Faks: Witryna internetowa: Pracownicy stowarzyszenia MND zawsze udzielają nam odpowiedzi przez telefon lub za pośrednictwem poczty e- mail... Dzięki nim czuję, że należę do społeczności osób, które mają takie same problemy w ten sposób możemy sobie wzajemnie pomagać i omawiać dostępne rozwiązania. Dzięki temu życie ma dla mnie sens. Oczekujemy na Państwa uwagi Stowarzyszenie MND zachęca do przedstawiania Państwa opinii na temat opracowywanych przez naszą organizację materiałów informacyjnych. Aby przekazać swoje uwagi na temat broszury Informacje dotyczące choroby

19 neuronu ruchowego (MND), należy wypełnić nasz formularz dostępny w sieci pod adresem: lub skontaktować się z nami pocztą na adres: bądź listownie: Information feedback MND Association PO Box 246 Northampton NN1 2PR Państwa uwagi są dla nas niezwykle ważne, ponieważ ułatwiają nam opracowywanie nowych materiałów informacyjnych oraz doskonalenie istniejących, z korzyścią dla wszystkich osób cierpiących na MND.

20 Materiały referencyjne Materiały referencyjne wykorzystane podczas opracowywania tej dokumentacji są dostępne na każde żądanie. Aby je otrzymać, należy skierować odpowiednie zapytanie: pocztą na adres: bądź listownie: Information feedback MND Association PO Box 246 Northampton NN1 2PR Podziękowania Serdecznie dziękujemy wszystkim osobom, które uczestniczyły w opracowywaniu tej dokumentacji informacyjnej: Emma Husbands, Konsultant do spraw opieki paliatywnej, Szpitale Gloucestershire NHS Trust Kevin Ilsley, Doradca Medyczny Grupy Placówek Klinicznych Herefordshire, wcześniej lekarz ogólny, Herefordshire Elizabeth Ilsley, Terapeuta w dziedzinie zdolności mowy i języka, Szpitale Rotherham NHS Trust, Rotherham Amanda Mobley, Psycholog kliniczny, specjalista w dziedzinie rehabilitacji neurologicznej/pomocy dla osób po udarze mózgu, Szpitale Walsall Healthcare NHS Trust Gabrielle Tilley, Lider Zespołu Pracowników Opieki Lokalnej, Szpitale Great Western NHS Foundation Trust, Calne

Decyzje dotyczące resuscytacji krążeniowooddechowej

Decyzje dotyczące resuscytacji krążeniowooddechowej Resuscytacja Szpitale Uniwersyteckie Coventry i Warwickshire NHS Trust Decyzje dotyczące resuscytacji krążeniowooddechowej Informacje przeznaczone dla pacjentów szpitali Coventry and Warwickshire, ich

Bardziej szczegółowo

Wsparcie i. informacje o. chorobie Parkinsona. Parkinson s information and support Polish

Wsparcie i. informacje o. chorobie Parkinsona. Parkinson s information and support Polish Wsparcie i informacje o chorobie Parkinsona Parkinson s information and support Polish Diagnoza choroby Parkinsona może wywróci życie do góry nogami - dlatego warto zwrócić się do nas Jeśli chorują Państwo

Bardziej szczegółowo

Informacje dla pacjentów Serwis Wybierz i zarezerwuj

Informacje dla pacjentów Serwis Wybierz i zarezerwuj Informacje dla pacjentów Serwis Wybierz i zarezerwuj Serwis Wybierz i zarezerwuj to świetny pomysł, ponieważ daje pacjentom takim jak ja, możliwość wyboru szpitala, w którym chcieliby umówić się na wizytę

Bardziej szczegółowo

DRUGA OPINIA MEDYCZNA INTER PARTNER ASSISTANCE

DRUGA OPINIA MEDYCZNA INTER PARTNER ASSISTANCE DRUGA OPINIA MEDYCZNA INTER PARTNER ASSISTANCE DLACZEGO DRUGA OPINIA MEDYCZNA? Coraz częściej pacjenci oraz ich rodziny poszukują informacji o przyczynach chorób oraz sposobach ich leczenia w różnych źródłach.

Bardziej szczegółowo

zdrowia Zaangażuj się

zdrowia Zaangażuj się Ochrona Twojego zdrowia Zaangażuj się Niniejszy projekt jest finansowany przez Ochrona Twojego zdrowia Zaangażuj się www.oha.com 1. Zainteresuj się ochroną swojego zdrowia. Jeśli masz pytania lub wątpliwości

Bardziej szczegółowo

Ulepszenia w Usługach Wspierających Loklną Służbę Zdrowia. poradnik skrócony

Ulepszenia w Usługach Wspierających Loklną Służbę Zdrowia. poradnik skrócony Ulepszenia w Usługach Wspierających Loklną Służbę Zdrowia poradnik skrócony Nowe prawo ulepszające usługi W październiku 2012r. weszły w życie nowe przepisy prawne, których celem jest usprawnienie działania

Bardziej szczegółowo

Wstępne informacje o chorobie Parkinsona

Wstępne informacje o chorobie Parkinsona Wstępne informacje o chorobie Parkinsona A quick introduction to Parkinson s Polish Jeśli chorują Państwo na chorobę Parkinsona lub znają kogoś kto na nią cierpi, najprawdopodobniej mają Państwo wiele

Bardziej szczegółowo

Broszura dla pacjentów Podstawowe informacje o serwisie Choose and Book

Broszura dla pacjentów Podstawowe informacje o serwisie Choose and Book Broszura dla pacjentów Podstawowe informacje o serwisie Choose and Book Co to jest Choose and Book? Choose and Book (Wybierz i zarezerwuj) to serwis umożliwiający pacjentowi wybór szpitala lub kliniki

Bardziej szczegółowo

ŚWIAT CHORYCH NA SM RAPORT Z BADANIA ILOŚCIOWEGO

ŚWIAT CHORYCH NA SM RAPORT Z BADANIA ILOŚCIOWEGO ŚWIAT CHORYCH NA SM RAPORT Z BADANIA ILOŚCIOWEGO dla Warszawa, 16/11/2012 Niniejsze raport stanowi podsumowanie kampanii społecznej SM. Walcz o siebie. Raport przedstawia wyniki pre- i post- testu kampanii.

Bardziej szczegółowo

Programy Edukacyjne dla Pacjentów i Opiekunów

Programy Edukacyjne dla Pacjentów i Opiekunów Programy Edukacyjne dla Pacjentów i Opiekunów Julia Johnson i Victoria MacDonald Środowiskowy Zespół SM Walkergate Park International Centre for Neuro-rehabilitation and Neuropsychiatry Newcastle-upon-Tyne

Bardziej szczegółowo

WCZESNE OBJAWY RAKA JELITA GRUBEGO BYWAJĄ CZĘSTO UKRYTE

WCZESNE OBJAWY RAKA JELITA GRUBEGO BYWAJĄ CZĘSTO UKRYTE WCZESNE OBJAWY RAKA JELITA GRUBEGO BYWAJĄ CZĘSTO UKRYTE SPOŚRÓD CHORYCH NA RAKA JELITA GRUBEGO UDAJE SIĘ POKONAĆ CHOROBĘ POD WARUNKIEM JEJ WCZESNEGO WYKRYCIA. Rak jelita grubego jest trzecim najczęściej

Bardziej szczegółowo

Lekarz pierwszego kontaktu, pielęgniarki środowiskowe i szkolna opieka zdrowotna - przewodnik

Lekarz pierwszego kontaktu, pielęgniarki środowiskowe i szkolna opieka zdrowotna - przewodnik Ten przewodnik odpowiada na pytania, które możesz mieć odnośnie lekarza pierwszego kontaktu, pielęgniarek środowiskowych i szkolnej opieki zdrowotnej w rejonie Grampian Polish - Polski Lekarz pierwszego

Bardziej szczegółowo

WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH DZIENNYCH PSYCHIATRYCZNYCH ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI

WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH DZIENNYCH PSYCHIATRYCZNYCH ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI Projekt z dnia 28.11.2014 r. Załącznik nr 4 WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH DZIENNYCH PSYCHIATRYCZNYCH ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI Lp. Profil lub rodzaj komórki organizacyjnej

Bardziej szczegółowo

Opieka i medycyna paliatywna

Opieka i medycyna paliatywna Lek. med. Katarzyna Scholz Opieka i medycyna paliatywna Informator dla chorych i ich rodzin Centrum Onkologii Ziemi Lubelskiej im. św. Jana z Dukli Lublin, 2011 Szanowni Państwo, Drodzy Pacjenci, Rodziny.

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 6. Lp. Profil oraz rodzaj komórki organizacyjnej Warunki realizacji świadczenia gwarantowanego

Załącznik nr 6. Lp. Profil oraz rodzaj komórki organizacyjnej Warunki realizacji świadczenia gwarantowanego Załącznik nr 6 WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH AMBULATORYJNYCH PSYCHIATRYCZNYCH I LECZENIA ŚRODOWISKOWEGO (DOMOWEGO) ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI Lp. Profil oraz rodzaj komórki

Bardziej szczegółowo

Opinia lekarska wybitnych światowych specjalistów

Opinia lekarska wybitnych światowych specjalistów Trafna diagnoza i właściwe leczenie Opinia lekarska wybitnych światowych specjalistów Oferta specjalna dla najlepszych klientów Avivy i ich rodzin Dziękujemy, że są Państwo z nami Upewnij się, kiedy chodzi

Bardziej szczegółowo

OPIEKA NAD PACJENTEM CHORYM PRZEWLEKLE

OPIEKA NAD PACJENTEM CHORYM PRZEWLEKLE OPIEKA NAD PACJENTEM CHORYM PRZEWLEKLE Zakład pielęgnacyjno-opiekuńczy i opiekuńczo-leczniczy Zadaniem zakładu opiekuńczego jest okresowe objęcie całodobową pielęgnacją oraz kontynuacją leczenia świadczeniobiorców

Bardziej szczegółowo

(Paragraf 7 Ustawy o zdrowiu psychicznym [Mental Health Act 1983] z 1983 r.)

(Paragraf 7 Ustawy o zdrowiu psychicznym [Mental Health Act 1983] z 1983 r.) OPIEKA (Paragraf 7 Ustawy o zdrowiu psychicznym [Mental Health Act 1983] z 1983 r.) 1. Imię i nazwisko pacjenta 2. Dane opiekuna 2.1 Imię i nazwisko 2.2 Adres 2.3 Nr telefonu: 3. Lokalne władze opieki

Bardziej szczegółowo

Karta Praska (The Prague Charter) Dlaczego jest to ważne. Prawo do opieki paliatywnej

Karta Praska (The Prague Charter) Dlaczego jest to ważne. Prawo do opieki paliatywnej Karta Praska (The Prague Charter) Dlaczego jest to ważne Prawo do opieki paliatywnej Dostęp do opieki paliatywnej stanowi prawny obowiązek, potwierdzony przez konwencję Organizacji Narodów Zjednoczonych

Bardziej szczegółowo

PORADNIK DLA OPIEKUNÓW OSÓB STARSZYCH

PORADNIK DLA OPIEKUNÓW OSÓB STARSZYCH PORADNIK DLA OPIEKUNÓW OSÓB STARSZYCH Co mam zrobić gdy podopieczny skarży się na boleści? Co zrobić gdy zachoruje? Jak opiekować się osobą z Alzheimerem, Demencją czy inna chorobą? Jakie problemy mogą

Bardziej szczegółowo

Służba do Zapobiegania Upadkom

Służba do Zapobiegania Upadkom Służba do Zapobiegania Upadkom Ważne informacje dla osób, które doznały uszkodzeń ciała w wyniku upadku, lub którym grozi upadek Dzieci i Rodziny Lokalne Ośrodki Zdrowia Zdrowie Psychiczne Usługi Ochrony

Bardziej szczegółowo

Informacje dla pacjentów: dlaczego placówki NHS pozyskują Państwa dane i jak są one wykorzystywane

Informacje dla pacjentów: dlaczego placówki NHS pozyskują Państwa dane i jak są one wykorzystywane Jakość obsługi i bezpieczeństwo pacjentów Szpitale Uniwersyteckie Coventry i Warwickshire NHS Trust Informacje dla pacjentów: dlaczego placówki NHS pozyskują Państwa dane i jak są one wykorzystywane W

Bardziej szczegółowo

Poradnictwo. bez barier. Projekt realizowany w ramach programu Obywatele dla Demokracji, finansowanego z Funduszy EOG

Poradnictwo. bez barier. Projekt realizowany w ramach programu Obywatele dla Demokracji, finansowanego z Funduszy EOG Poradnictwo bez barier Projekt realizowany w ramach programu Obywatele dla Demokracji, finansowanego z Funduszy EOG Cel Co jest celem projektu? Chcemy pomóc osobom chorym i niepełnosprawnym, a także ich

Bardziej szczegółowo

Leczenie w domu pacjenta - praca w Zespole Leczenia Środowiskowego

Leczenie w domu pacjenta - praca w Zespole Leczenia Środowiskowego Leczenie w domu pacjenta - praca w Zespole Leczenia Środowiskowego Zespół Leczenia Środowiskowego Wieliczka Paweł Sacha specjalista psychiatra Idea psychiatrycznego leczenia środowiskowego, a codzienna

Bardziej szczegółowo

także innych schorzeń o podłożu psychologicznym.

także innych schorzeń o podłożu psychologicznym. Witam Państwa na stronie Centrum Konsultacyjnego AKMED i serdecznie zapraszam do skorzystania z pomocy naszych specjalistów oraz z naszej oferty terapeutycznej. O sukcesach, jakie odnosimy w leczeniu uzależnień

Bardziej szczegółowo

Przewodnik NHS Grampian Leczenie bezpłodności. Polish - Polski

Przewodnik NHS Grampian Leczenie bezpłodności. Polish - Polski W tej broszurze zamieszczono odpowiedzi na pytania dotyczące leczenia bezpłodności w NHS Grampian Polish - Polski Przewodnik NHS Grampian Leczenie bezpłodności Październik 2009 NHS Grampian Aberdeen Fertility

Bardziej szczegółowo

2. Podstawą przyjęcia do ZPOP jest zdiagnozowana przewlekła choroba psychiczna.

2. Podstawą przyjęcia do ZPOP jest zdiagnozowana przewlekła choroba psychiczna. Kontakt: Punkt Pielęgniarski: (087) 562 64 83, Sekretariat: (087) 562 64 79 Kliknij po więcej informacji Regulamin Zakładu Pielęgnacyjno-Opiekuńczego Psychiatrycznego w Specjalistycznym Psychiatrycznym

Bardziej szczegółowo

Polish. Jak mogę uzyskać pomoc medyczną w Londynie?

Polish. Jak mogę uzyskać pomoc medyczną w Londynie? Jak mogę uzyskać pomoc medyczną w Londynie? Co oznacza skrót GP? Aby uzyskać pomoc medyczną w Londynie, należy zarejestrować się w lokalnej przychodni rodzinnej, w której pracuje lokalny lekarz rodzinny

Bardziej szczegółowo

Informacje na temat MND lub choroby Kennedy ego w innych językach lub alfabetem Braille a

Informacje na temat MND lub choroby Kennedy ego w innych językach lub alfabetem Braille a 1B Informacje na temat MND lub choroby Kennedy ego w innych językach lub alfabetem Braille a Informacje dla ludzi cierpiących na chorobę neuronu ruchowego lub chorobę Kennedy'ego Jeżeli język angielski

Bardziej szczegółowo

Elektroniczne Kartoteki Pacjenta w ramach NHS

Elektroniczne Kartoteki Pacjenta w ramach NHS Prosimy o zapoznanie się z treścią niniejszej ulotki. Musisz dokonać wyboru. Elektroniczne Kartoteki Pacjenta w ramach NHS Twoja skrócona kartoteka w razie konieczności udzielenia Ci pomocy medycznej w

Bardziej szczegółowo

Jak żyć z SM? Magdalena Fac-Skhirtladze Sekretarz generalna PTSR. Warszawa 2016

Jak żyć z SM? Magdalena Fac-Skhirtladze Sekretarz generalna PTSR. Warszawa 2016 Jak żyć z SM? Magdalena Fac-Skhirtladze Sekretarz generalna PTSR Warszawa 2016 SM wczoraj i dziś Zmiany w możliwościach leczenia choroby, innowacje Zmiany w rozumieniu SM i przebiegu choroby Zmiany w postrzeganiu

Bardziej szczegółowo

Co to jest demencja (demens)?

Co to jest demencja (demens)? Hva er demens? Co to jest demencja (demens)? Zapominasz tyle rzeczy, że trudno jest ci funkcjonować na co dzień? Masz problem z zapamiętaniem zwykłych słów albo z zapamiętaniem drogi do sklepu? To może

Bardziej szczegółowo

Jak rozmawiać z rodziną po stracie osoby bliskiej? szkolenie dla lekarzy i personelu medycznego

Jak rozmawiać z rodziną po stracie osoby bliskiej? szkolenie dla lekarzy i personelu medycznego Jak rozmawiać z rodziną po stracie osoby bliskiej? szkolenie dla lekarzy i personelu medycznego Cele szkolenia Celem szkolenia jest przedstawienie lekarzom i personelowi medycznemu technik właściwej komunikacji

Bardziej szczegółowo

POWIKŁANIA. Personal solutions for everyday life.

POWIKŁANIA. Personal solutions for everyday life. POWIKŁANIA Personal solutions for everyday life. Powikłania Cukrzyca występuje u osób, w przypadku których organizm nie potrafi sam kontrolować poziomu glukozy we krwi (określanego również jako poziom

Bardziej szczegółowo

Zgoda na przeprowadzenie operacji, zabiegu lub badania i zapewnienie opieki

Zgoda na przeprowadzenie operacji, zabiegu lub badania i zapewnienie opieki INFORMACJE DLA PACJENTÓW Zgoda na przeprowadzenie operacji, zabiegu lub badania i zapewnienie opieki Niniejsza ulotka informacyjna została przygotowana z myślą o pacjentach, którzy ukończyli 18 rok życia.

Bardziej szczegółowo

WARUNKI WOBEC ŚWIADCZENIODAWCÓW

WARUNKI WOBEC ŚWIADCZENIODAWCÓW YJNEJ 1 2 świadczenia w oddziale psychiatrycznym świadczenia w oddziale psychiatrycznym dla dzieci i młodzieży 4700 4701 4703 4705 oddział psychiatryczny oddział psychiatryczny dla dzieci, oddział psychiatryczny

Bardziej szczegółowo

Życie z Zespołem Miastenicznym Lamberta-Eatona

Życie z Zespołem Miastenicznym Lamberta-Eatona Życie z Zespołem Miastenicznym Lamberta-Eatona Zdiagnozowano u Pani/Pana Zespół Miasteniczny Lamberta- Eatona (LEMS). Ulotka ta zawiera informacje o chorobie, a dedykowana jest dla pacjentów i ich rodzin.

Bardziej szczegółowo

Problemy pielęgnacyjne pacjentów z depresją.

Problemy pielęgnacyjne pacjentów z depresją. Problemy pielęgnacyjne pacjentów z depresją. mgr Irena Ewa Rozmanowska specjalista w dziedzinie pielęgniarstwa psychiatrycznego fot. Vedran Vidovic shutterstock.com Depresja ma w psychiatrii pozycję podobną

Bardziej szczegółowo

Dr Anna Andruszkiewicz Mgr Agata Kosobudzka. System opieki długoterminowej w Polsce

Dr Anna Andruszkiewicz Mgr Agata Kosobudzka. System opieki długoterminowej w Polsce Dr Anna Andruszkiewicz Mgr Agata Kosobudzka System opieki długoterminowej w Polsce Świadczenia w zakresie opieki długoterminowej zapewnia w Polsce ochrona zdrowia i pomoc społeczna cześć świadczeń (usług)

Bardziej szczegółowo

SCHIZOFRENIA ROLA OPIEKUNÓW W KREOWANIU WSPÓŁPRACY DR MAREK BALICKI

SCHIZOFRENIA ROLA OPIEKUNÓW W KREOWANIU WSPÓŁPRACY DR MAREK BALICKI SCHIZOFRENIA ROLA OPIEKUNÓW W KREOWANIU WSPÓŁPRACY DR MAREK BALICKI PACJENT NA RYNKU PRACY 43 lata, stan wolny, wykształcenie średnie Pierwsze objawy w wieku 29 lat. Średnio 1 rok mija od momentu pierwszych

Bardziej szczegółowo

Społeczne aspekty chorób rzadkich. Maria Libura Instytut Studiów Interdyscyplinarnych

Społeczne aspekty chorób rzadkich. Maria Libura Instytut Studiów Interdyscyplinarnych Społeczne aspekty chorób rzadkich Maria Libura Instytut Studiów Interdyscyplinarnych Narodowe Plany w EU - zabezpieczenie społeczne Koordynacja pomiędzy sektorem ochrony zdrowia i zabezpieczenia społecznego.

Bardziej szczegółowo

AKADEMIA SKUTECZNEJ SAMOKONTROLI W CUKRZYCY

AKADEMIA SKUTECZNEJ SAMOKONTROLI W CUKRZYCY AKADEMIA SKUTECZNEJ SAMOKONTROLI W CUKRZYCY Aktywność fizyczna glukometr glukometr glukometr glukometr glukometr skrocona 8 str broszura aktywnosc fizyczna.indd 1 2013-05-09 14:12:46 AKTYWNOŚĆ FIZYCZNA

Bardziej szczegółowo

ANKIETA PODOPIECZNEGO. I Wstęp

ANKIETA PODOPIECZNEGO. I Wstęp 1 ANKIETA PODOPIECZNEGO Numer ankiety * Data otrzymania ankiety * Data przyjęcia do Fundacji * * Pola na szarym tle wypełnia przedstawiciel Fundacji I Wstęp Zadaniem Fundacji Pomocy Dzieciom Pomagamy z

Bardziej szczegółowo

Choroby somatyczne, izolacja społeczna, utrata partnera czy nadużywanie leków to główne przyczyny częstego występowania depresji u osób starszych

Choroby somatyczne, izolacja społeczna, utrata partnera czy nadużywanie leków to główne przyczyny częstego występowania depresji u osób starszych Choroby somatyczne, izolacja społeczna, utrata partnera czy nadużywanie leków to główne przyczyny częstego występowania depresji u osób starszych 23 lutego, przypada obchodzony po raz szósty, ogólnopolski

Bardziej szczegółowo

CMS świadczenia dla chorych na choroby przewlekłe w lokalnej aptece

CMS świadczenia dla chorych na choroby przewlekłe w lokalnej aptece CMS świadczenia dla chorych na choroby przewlekłe w lokalnej aptece C ARE Nowa forma pomocy świadczonej przez NHS na rzecz osób leczonych na choroby przewlekłe CMS - dostępne w lokalnej aptece usługi NHS

Bardziej szczegółowo

CZYM JEST BADANIE KLINICZNE? Przewodnik dla pacjentów

CZYM JEST BADANIE KLINICZNE? Przewodnik dla pacjentów CZYM JEST BADANIE KLINICZNE? Przewodnik dla pacjentów BADANIA KLINICZNE INFORMACJE OGÓLNE CZYM SĄ BADANIA KLINICZNE? DZIĘKUJEMY ZA (PAŃSTWA) ZAINTERESOWANIE W niniejszej broszurze zawarto podstawowe informacje

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WCZESNEGO WYKRYWANIA ZABURZEŃ WIDZENIA PROWADZĄCYCH DO INWALIDZTWA WZROKOWEGO SKIEROWANY DO DZIECI W WIEKU 1-6 LAT

PROGRAM WCZESNEGO WYKRYWANIA ZABURZEŃ WIDZENIA PROWADZĄCYCH DO INWALIDZTWA WZROKOWEGO SKIEROWANY DO DZIECI W WIEKU 1-6 LAT PROGRAM WCZESNEGO WYKRYWANIA ZABURZEŃ WIDZENIA PROWADZĄCYCH DO INWALIDZTWA WZROKOWEGO SKIEROWANY DO DZIECI W WIEKU 1-6 LAT Joanna Sowińska-Szkocka Zespół Poradni Okulistycznych SPS ZOZ ZDROJE Cele programu

Bardziej szczegółowo

Mały przewodnik po zdrowiu kobiety

Mały przewodnik po zdrowiu kobiety Mały przewodnik po zdrowiu kobiety Poradnie dla kobiet w ramach podstawowej opieki zdrowotnej w Skåne DOKĄD MAM SIĘ UDAĆ? CZY BĘDĘ MIAŁA BLIŹNIAKI? CZY TO DLA MNIE DOBRE? CZY TO NORMALNE? CZY TO JEST PŁATNE?

Bardziej szczegółowo

Informacja prasowa. Ruszył drugi cykl spotkań edukacyjnych dla chorych na szpiczaka mnogiego

Informacja prasowa. Ruszył drugi cykl spotkań edukacyjnych dla chorych na szpiczaka mnogiego Informacja prasowa Ruszył drugi cykl spotkań edukacyjnych dla chorych na szpiczaka mnogiego Warszawa, 28 października Chorzy na szpiczaka mnogiego w Polsce oraz ich bliscy mają możliwość uczestniczenia

Bardziej szczegółowo

W szpitalach psychiatrycznych organizuje się całodobowe oddziały wyspecjalizowane, takie jak oddziały:

W szpitalach psychiatrycznych organizuje się całodobowe oddziały wyspecjalizowane, takie jak oddziały: Oddzialy psychiatryczne szpitalne - Opieka całodobowa Opieka całodobowa Psychiatryczne oddziały szpitalne Psychiatryczne leczenie szpitalne powinno być stosowane tylko w przypadkach ciężkich zaburzeń psychicznych

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 6. Porada lekarska diagnostyczna

Załącznik nr 6. Porada lekarska diagnostyczna Załącznik nr 6 Wykaz świadczeń gwarantowanych realizowanych w warunkach ambulatoryjnych psychiatrycznych i leczenia środowiskowego (domowego) oraz warunki realizacji tych świadczeń L.p. Nazwa świadczenia

Bardziej szczegółowo

Choroba Parkinsona. najczęstsze pytania i najtrudniejsze zagadnienia. Anna Potulska-Chromik, Izabela Stefaniak. egzemplarz bezpłatny

Choroba Parkinsona. najczęstsze pytania i najtrudniejsze zagadnienia. Anna Potulska-Chromik, Izabela Stefaniak. egzemplarz bezpłatny Choroba Parkinsona najczęstsze pytania i najtrudniejsze zagadnienia egzemplarz bezpłatny Anna Potulska-Chromik, Izabela Stefaniak Wydawnictwo w całości powstało dzięki wsparciu firmy Lundbeck Poland Sp.

Bardziej szczegółowo

DEFINICJE. OPIEKA DŁUGOTERMINOWA Opieka długoterminowa w Polsce jest realizowana w dwóch obszarach: pomocy społecznej i służby zdrowia.

DEFINICJE. OPIEKA DŁUGOTERMINOWA Opieka długoterminowa w Polsce jest realizowana w dwóch obszarach: pomocy społecznej i służby zdrowia. PROJECT - TRAINING FOR HOMECARE WORKERS IN THE FRAME OF LOCAL HEALTH CARE INITIATIVES PILOT TRAINING IN INOWROCŁAW, POLAND 22-23.02.2014 DEFINICJE W Polsce w ramach świadczeń poza szpitalnych wyróżniamy

Bardziej szczegółowo

Wsparcie psychospołeczne podopiecznych Łódzkiego Hospicjum dla Dzieci i Dorosłych

Wsparcie psychospołeczne podopiecznych Łódzkiego Hospicjum dla Dzieci i Dorosłych Forum Przedstawicieli Opieki Paliatywno-Hospicyjnej w Regionie Łódzkim Łódź, 14 maja 2016 r. Wsparcie psychospołeczne podopiecznych Łódzkiego Hospicjum dla Dzieci i Dorosłych Jarosław J. Maćkiewicz Fundraiser

Bardziej szczegółowo

Na czym polega leczenie lekiem Tecfidera

Na czym polega leczenie lekiem Tecfidera Na czym polega leczenie lekiem Tecfidera Informacje dla pacjentów, którym przepisano leczenie lekiem Tecfidera. (fumaran dimetylu) Spis treści Informacje na temat stwardnienia rozsianego (MS) Co to jest

Bardziej szczegółowo

Hiperglikemia. Schemat postępowania w cukrzycy

Hiperglikemia. Schemat postępowania w cukrzycy Hiperglikemia Schemat postępowania w cukrzycy Postępowanie w przypadku stwierdzenia wysokiego poziomu glukozy we krwi, czyli hiperglikemii Codzienne monitorowanie poziomu cukru (glukozy) we krwi stanowi

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr XLVII/461/2013 Rady Miasta Nowego Sącza z dnia 23 kwietnia 2013 r.

Uchwała Nr XLVII/461/2013 Rady Miasta Nowego Sącza z dnia 23 kwietnia 2013 r. Uchwała Nr XLVII/461/2013 w sprawie: określenia szczegółowych warunków przyznawania i odpłatności za usługi opiekuńcze, specjalistyczne usługi opiekuńcze oraz szczegółowych warunków częściowego lub całkowitego

Bardziej szczegółowo

Poradnik kampanii Rak. To się leczy! z dn. 14. 03.2013

Poradnik kampanii Rak. To się leczy! z dn. 14. 03.2013 Poradnik kampanii Rak. To się leczy! z dn. 14. 03.2013 Materiały prasowe mogą być wykorzystane przez redakcję ze wskazaniem źródła: Fundacja Rosa / Rak. To się leczy! W naszym poradniku redagowanym przy

Bardziej szczegółowo

WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH AMBULATORYJNYCH LECZENIA UZALEŻNIEŃ ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI

WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH AMBULATORYJNYCH LECZENIA UZALEŻNIEŃ ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI Projekt z dnia 28.11.2014 r. WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH AMBULATORYJNYCH LECZENIA UZALEŻNIEŃ ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI Załącznik nr 7 Lp. Profil lub rodzaj komórki organizacyjnej

Bardziej szczegółowo

Co to jest cukrzyca?

Co to jest cukrzyca? Co to jest cukrzyca? Schemat postępowania w cukrzycy Wstęp Cukrzyca to stan, w którym organizm nie może utrzymać na odpowiednim poziomie stężenia glukozy (cukru) we krwi. Glukoza jest głównym źródłem energii

Bardziej szczegółowo

Co to jest cukrzyca?

Co to jest cukrzyca? CEL/75/11/09 Co to jest cukrzyca? Schemat postępowania w cukrzycy Wstęp Cukrzyca to stan, w którym organizm nie może utrzymać na odpowiednim poziomie stężenia glukozy (cukru) we krwi. Glukoza jest głównym

Bardziej szczegółowo

/ Raport Medyczny * /Proszę o wypełnienie formularza w j. angielskim

/ Raport Medyczny * /Proszę o wypełnienie formularza w j. angielskim Raport Medyczny * Proszę o wypełnienie formularza w j. angielskim PL-KR 5A A. DO WYPEŁNIENIA PRZEZ UBEZPIECZONEGO OSOBĘ SKŁADAJĄCĄ WNIOSEK 1) Ubezpieczony 2) () Numer telefonu (wraz z numerem kierunkowym

Bardziej szczegółowo

Pacjenci głuchoniemi a prawa pacjenta - szczegółowa analiza problemu.

Pacjenci głuchoniemi a prawa pacjenta - szczegółowa analiza problemu. Pacjenci głuchoniemi a prawa pacjenta - szczegółowa analiza problemu. Według informacji ze Sprawozdania z działalności statutowej Polskiego Związku Głuchych za 2013 r. (sporządzonego w czerwcu 2014 r.)

Bardziej szczegółowo

Kolejny udany, rodzinny przeszczep w Klinice przy ulicy Grunwaldzkiej w Poznaniu. Mama męża oddała nerkę swojej synowej.

Kolejny udany, rodzinny przeszczep w Klinice przy ulicy Grunwaldzkiej w Poznaniu. Mama męża oddała nerkę swojej synowej. Kolejny udany, rodzinny przeszczep w Klinice przy ulicy Grunwaldzkiej w Poznaniu. Mama męża oddała nerkę swojej synowej. 34-letnia Emilia Zielińska w dniu 11 kwietnia 2014 otrzymała nowe życie - nerkę

Bardziej szczegółowo

Jak rozmawiać o chorobie i śmierci z pacjentami terminalnie chorymi i ich rodzinami szkolenie dla lekarzy i personelu medycznego

Jak rozmawiać o chorobie i śmierci z pacjentami terminalnie chorymi i ich rodzinami szkolenie dla lekarzy i personelu medycznego Jak rozmawiać o chorobie i śmierci z pacjentami terminalnie chorymi i ich rodzinami szkolenie dla lekarzy i personelu medycznego Cele szkolenia Celem szkolenia jest zapoznanie lekarzy i personelu medycznego

Bardziej szczegółowo

A N K I E T A - test funkcjonalny i badanie neurologiczne

A N K I E T A - test funkcjonalny i badanie neurologiczne A N K I E T A - test funkcjonalny i badanie neurologiczne Nazwisko i imię:... Adres:...-...... ul.... Telefon (ew. inny kontakt):... rok urodzenia... CZĘŚĆ I WYPEŁNIA OSOBA UBIEGAJĄCA SIĘ O PRZYJĘCIE DO

Bardziej szczegółowo

your smear test results

your smear test results Wyniki badania cytologicznego your smear test results Informacje szczegółowe explained POLISH Twój ostatni wynik badania cytologicznego wykazał pewne nieprawidłowości. Niniejsza ulotka wyjaśnia, co oznacza

Bardziej szczegółowo

SPECJALISTYCZNE USŁUGI OPIEKUŃCZE DLA DZIECI

SPECJALISTYCZNE USŁUGI OPIEKUŃCZE DLA DZIECI SPECJALISTYCZNE USŁUGI OPIEKUŃCZE DLA DZIECI SPECJALISTYCZNE USŁUGI OPIEKUŃCZE PRZEZNACZONE SĄ DLA: Osób dorosłych wykazujących zaburzenia wymienione w art. 3 ustawy o ochronie zdrowia psychicznego: Chorych

Bardziej szczegółowo

ORGANIZACJE NA RZECZ OSÓB Z NIEPEŁNOSPRAWNOŚCIĄ DZIAŁAJĄCE W TYCHACH

ORGANIZACJE NA RZECZ OSÓB Z NIEPEŁNOSPRAWNOŚCIĄ DZIAŁAJĄCE W TYCHACH ORGANIZACJE NA RZECZ OSÓB Z NIEPEŁNOSPRAWNOŚCIĄ DZIAŁAJĄCE W TYCHACH Stowarzyszenie na Rzecz Dzieci z Porażeniem Mózgowym "Bliżej Nas" Działalność Stowarzyszenia polega kompleksowej rehabilitacji dzieci;

Bardziej szczegółowo

Przykłady opóźnień w rozpoznaniu chorób nowotworowych u dzieci i młodzieży Analiza przyczyn i konsekwencji

Przykłady opóźnień w rozpoznaniu chorób nowotworowych u dzieci i młodzieży Analiza przyczyn i konsekwencji PROGRAM POPRAWY WCZESNEGO WYKRYWANIA I DIAGNOZOWANIA NOWOTWORÓW U DZIECI W PIĘCIU WOJEWÓDZTWACH POLSKI Przykłady opóźnień w rozpoznaniu chorób nowotworowych u dzieci i młodzieży Analiza przyczyn i konsekwencji

Bardziej szczegółowo

Informacje o projekcie oraz świadoma zgoda na udział w projekcie ARegPKD.

Informacje o projekcie oraz świadoma zgoda na udział w projekcie ARegPKD. Informacje o projekcie oraz świadoma zgoda na udział w projekcie ARegPKD. Inicjator projektu: Zastępca: Max C. Liebau, MD Markus Feldkötter, MD Department of Pediatrics Department of Pediatrics University

Bardziej szczegółowo

WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH PSYCHIATRYCZNYCH ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI

WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH PSYCHIATRYCZNYCH ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI Załączniki do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 2014 r. (poz. ) Załącznik nr 1 WYKAZ ŚWIADCZEŃ GWARANTOWANYCH REALIZOWANYCH W WARUNKACH STACJONARNYCH PSYCHIATRYCZNYCH ORAZ WARUNKI ICH REALIZACJI Lp.

Bardziej szczegółowo

Badanie w ramach programu pt. Audyt społeczny leczenia w AMD w Polsce realizowanego przez Stowarzyszenie Retina AMD Polska

Badanie w ramach programu pt. Audyt społeczny leczenia w AMD w Polsce realizowanego przez Stowarzyszenie Retina AMD Polska Dane demograficzne: Badanie w ramach programu pt. Audyt społeczny leczenia w AMD w Polsce realizowanego przez Stowarzyszenie Retina AMD Polska Opracowanie: dr n. med. Anna Kieszkowska-Grudny 1. Inicjały

Bardziej szczegółowo

Czy grozi mi wirusowe zapalenie wątroby typu B?

Czy grozi mi wirusowe zapalenie wątroby typu B? Czy grozi mi wirusowe zapalenie wątroby typu B? Co to jest? Wirus zapalenia wątroby typu B (HBW) powoduje zakażenie wątroby mogące prowadzić do poważnej choroby tego organu. Wątroba jest bardzo ważnym

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN ORGANIZACYJNY Stowarzyszenia na Rzecz Chorych z Chorobą Nowotworową Promyk w Giżycku

REGULAMIN ORGANIZACYJNY Stowarzyszenia na Rzecz Chorych z Chorobą Nowotworową Promyk w Giżycku REGULAMIN ORGANIZACYJNY Stowarzyszenia na Rzecz Chorych z Chorobą Nowotworową Promyk w Giżycku I. Postanowienia ogólne 1 1. Regulamin organizacyjny Stowarzyszenia Promyk siedzibą w Giżycku, zwanej dalej

Bardziej szczegółowo

Samodzielny Publiczny Wojewódzki Szpital Chirurgii Urazowej, Piekary Śląskie 41-940 ul. Bytomska 62, Tel. 032 3934 299

Samodzielny Publiczny Wojewódzki Szpital Chirurgii Urazowej, Piekary Śląskie 41-940 ul. Bytomska 62, Tel. 032 3934 299 Konsultant Krajowy w dz. Pielęgniarstwa dr n. biol. Grażyna Kruk- Kupiec Samodzielny Publiczny Wojewódzki Szpital Chirurgii Urazowej, Piekary Śląskie 41-940 ul. Bytomska 62, Tel. 032 3934 299 Piekary Śląskie

Bardziej szczegółowo

Jednostka dydaktyczna 1: Analiza problemów psycho-społecznych

Jednostka dydaktyczna 1: Analiza problemów psycho-społecznych Jednostka dydaktyczna 1: Analiza problemów psycho-społecznych W tej jednostce dydaktycznej poznasz najbardziej powszechne problemy osób z nabytą niepełnosprawnością i ich rodzin. Nie znajdziesz tutaj rozwiązań,

Bardziej szczegółowo

PROPOZYCJA UBEZPIECZENIA GRUPOWEGO ZIPH GORZÓW

PROPOZYCJA UBEZPIECZENIA GRUPOWEGO ZIPH GORZÓW PROPOZYCJA UBEZPIECZENIA GRUPOWEGO ZIPH GORZÓW 2012-2013 --------------------------------------------------- ZAKRES OCHRONY KL. W-1 W-2 W-3 W-4 W-5 W-6 Ubezpieczenie następstw nieszczęśliwego wypadku powodującego

Bardziej szczegółowo

STATUT ŚRODOWISKOWEGO DOMU SAMOPOMOCY W JASIONNIE. Rozdział I Postanowienia ogólne

STATUT ŚRODOWISKOWEGO DOMU SAMOPOMOCY W JASIONNIE. Rozdział I Postanowienia ogólne Załącznik nr 1 do Uchwały Nr 2/2011 Zarządu Katolickiego Stowarzyszenia Serca dla serc w Jasionnie z dnia 21 listopada 2011r. STATUT ŚRODOWISKOWEGO DOMU SAMOPOMOCY W JASIONNIE Rozdział I Postanowienia

Bardziej szczegółowo

Znamy się na dzieciach. i rozumiemy rodziców

Znamy się na dzieciach. i rozumiemy rodziców Znamy się na dzieciach i rozumiemy rodziców Jesteś ekspertem w sprawach dotyczących Twojego dziecka Jesteśmy specjalistami w dziedzinie zdrowia dziecka Zostać rodzicem to ogromne i niesamowite przeżycie.

Bardziej szczegółowo

10. PLANOWANIE NA PRZYSZŁOŚĆ

10. PLANOWANIE NA PRZYSZŁOŚĆ 10. PLANOWANIE NA PRZYSZŁOŚĆ Public Advocate (Rzecznik Praw Obywatelskich Osób Niezdolnych Do Podejmowania Decyzji) oferuje telefoniczną służbę poradnictwa (1300 858 455) udzielającą informacji na temat

Bardziej szczegółowo

STATUT Domu Pomocy Społecznej w Rożdżałach

STATUT Domu Pomocy Społecznej w Rożdżałach STATUT Domu Pomocy Społecznej w Rożdżałach (nadany Domowi Pomocy Społecznej w Rożdżałach Uchwałą Rady Powiatu Sieradzkiego z dnia 27.05.1999r Nr VII/58/99, ze zmianami dokonanymi Uchwałą Rady Powiatu Sieradzkiego

Bardziej szczegółowo

Gorączka krwotoczna Ebola informacja dla podróżnych 21 października 2014 r. Wersja 3

Gorączka krwotoczna Ebola informacja dla podróżnych 21 października 2014 r. Wersja 3 KOMISJA EUROPEJSKA DYREKCJA GENERALNA ds. ZDROWIA IKONSUMENTÓW Dyrekcja ds. zdrowia publicznego Wydział zagrożeń dla zdrowia Sekretariat Komitetu Bezpieczeństwa Zdrowia Gorączka krwotoczna Ebola informacja

Bardziej szczegółowo

DEKA SMARTLIPO - LASER LIPOLISI - ADIPOCYTOLIZA LASEROWA IMIĘ I NAZWISKO PACJENTA. Osoba kontaktowa TEL. TEL. KOM.

DEKA SMARTLIPO - LASER LIPOLISI - ADIPOCYTOLIZA LASEROWA IMIĘ I NAZWISKO PACJENTA. Osoba kontaktowa TEL. TEL. KOM. DEKA SMARTLIPO - LASER LIPOLISI - ADIPOCYTOLIZA LASEROWA IMIĘ I NAZWISKO PACJENTA Data urodzenia Wiek Waga kg Wzrost cm Leczony obszar.. Wymiary dotyczące obszaru- obwód.. Osoba kontaktowa Zawód ADRES

Bardziej szczegółowo

ARKUSZ EGZAMINACYJNY ETAP PRAKTYCZNY EGZAMINU POTWIERDZAJ CEGO KWALIFIKACJE ZAWODOWE STYCZEŃ 2014

ARKUSZ EGZAMINACYJNY ETAP PRAKTYCZNY EGZAMINU POTWIERDZAJ CEGO KWALIFIKACJE ZAWODOWE STYCZEŃ 2014 Zawód: technik masaysta Symbol cyfrowy zawodu: 322[12] Numer zadania: 1 Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczcia egzaminu 322[12]-01-141 Czas trwania egzaminu: 240 minut ARKUSZ

Bardziej szczegółowo

Wysoki poziom hemoglobiny glikowanej (HbA1c)

Wysoki poziom hemoglobiny glikowanej (HbA1c) Wysoki poziom hemoglobiny glikowanej (HbA1c) Cukrzyca wieku dziecięcego Ulotka informacyjna dla pacjentów Wprowadzenie Otrzymaliście Państwo tę ulotkę ze względu na wysoki poziom hemoglobiny glikowanej

Bardziej szczegółowo

Badania predyspozycji dziedzicznych do nowotworów złośliwych

Badania predyspozycji dziedzicznych do nowotworów złośliwych Badania predyspozycji dziedzicznych do nowotworów złośliwych Onkologiczne Poradnictwo Genetyczne Profilaktyka, diagnostyka i leczenie Postęp, jaki dokonuje się w genetyce, ujawnia coraz większy udział

Bardziej szczegółowo

OŚRODEK ODDZIAŁ DZIENNY CZYNNY OD PONIEDZIAŁKU DO PIĄTKU W GODZINACH 8.00-18.00 Rejestracja tel. 14 627 10 22

OŚRODEK ODDZIAŁ DZIENNY CZYNNY OD PONIEDZIAŁKU DO PIĄTKU W GODZINACH 8.00-18.00 Rejestracja tel. 14 627 10 22 OŚRODEK ODDZIAŁ DZIENNY CZYNNY OD PONIEDZIAŁKU DO PIĄTKU W GODZINACH 8.00-18.00 Rejestracja tel. 14 627 10 22 Ośrodek realizuje świadczenia medyczne na rzecz dzieci zagrożonych nieprawidłowym rozwojem

Bardziej szczegółowo

Rak publiczny priorytet?

Rak publiczny priorytet? Rak publiczny priorytet? Ipsos Sp. z o.o. ul. Taśmowa 7 02-677 Warszawa tel.: + 48 22 448 77 00 2012 Ipsos Wszystkie prawa zastrzeżone Nobody s Unpredictable 2011 Ipsos Spis treści 1. Opis projektu 3 2.

Bardziej szczegółowo

OKRĘG TRANZYTOWY GREATER HARTFORDADA (Ustawa o niepełnosprawnych) APLIKACJA NA PARATRANZYT

OKRĘG TRANZYTOWY GREATER HARTFORDADA (Ustawa o niepełnosprawnych) APLIKACJA NA PARATRANZYT Nr ID Otrzym. dn. Wysłano elektr. Zakończ. plik/inicjały OKRĘG TRANZYTOWY GREATER HARTFORDADA (Ustawa o niepełnosprawnych) APLIKACJA NA PARATRANZYT NA WSZYSTKIE PYTANIA NALEŻY UDZIELIĆ PEŁNYCH ODPOWIEDZI

Bardziej szczegółowo

Olinek - ośrodek naszych marzeń

Olinek - ośrodek naszych marzeń W ośrodku, który niebawem będzie obchodził swoje czwarte urodziny, prowadzona jest Oczekiwanie na narodziny upragnionego dziecka to jedna z najpiękniejszych chwil w życiu każdej rodziny. Cud narodzin i

Bardziej szczegółowo

ANKIETA NA POTRZEBY BUDOWANIA MODELU CENTRUM ASYSTENTURY SPOŁECZNEJ

ANKIETA NA POTRZEBY BUDOWANIA MODELU CENTRUM ASYSTENTURY SPOŁECZNEJ ANKIETA NA POTRZEBY BUDOWANIA MODELU CENTRUM ASYSTENTURY SPOŁECZNEJ WYPEŁNIA PRZEDSTAWICIEL ORGANIZACJI POZARZADOWEJ / JEDNOSTKI DZIAŁAJĄCEJ NA RZECZ ON Niniejsza ankieta pomoże ocenić w jakich dziedzinach

Bardziej szczegółowo

(imię i nazwisko) 1.2.Data urodzenia:.. 1.4 Adres ( kod pocztowy, miejscowość, ulica, nr domu, nr mieszkania ) 1.5 KONTAKTOWY NR TELEFONU.

(imię i nazwisko) 1.2.Data urodzenia:.. 1.4 Adres ( kod pocztowy, miejscowość, ulica, nr domu, nr mieszkania ) 1.5 KONTAKTOWY NR TELEFONU. .. (miejscowość, data).. (Pieczątka zakładu kierującego) WNIOSEK O PRZYJECIE DO ODDZIAŁU REHABILITACJI OGÓLNOUSTROJOWEJ CENTRUM POMOCOWEGO CARITAS im. Św. Ojca Pio ul. Jęczmienna 8, 81-089 Gdynia tel.

Bardziej szczegółowo

Informacja dla pacjentów

Informacja dla pacjentów info Informacja dla pacjentów ze szpiczakiem mnogim leczonych bortezomibem Polineuropatia indukowana bortezomibem Konsultacja merytoryczna: Prof. dr hab. Lidia Usnarska-Zubkiewicz Katedra i Klinika Hematologii,

Bardziej szczegółowo

Zgłaszanie zażaleń do NHS od 1 kwietnia 2011

Zgłaszanie zażaleń do NHS od 1 kwietnia 2011 Poprawiamy relacje Zgłaszanie zażaleń do NHS od 1 kwietnia 2011 NHS (Państwowa Służba Zdrowia) w Walii dąży do zapewnienia pacjentom jak najlepszej opieki medycznej. Dlatego bardzo istotne jest przyjmowanie

Bardziej szczegółowo

Regulamin Porządkowy Oddziału Rehabilitacji Dziennej dla Dzieci z Zaburzeniami Wieku Rozwojowego.

Regulamin Porządkowy Oddziału Rehabilitacji Dziennej dla Dzieci z Zaburzeniami Wieku Rozwojowego. Regulamin Porządkowy Oddziału Rehabilitacji Dziennej dla Dzieci z Zaburzeniami Wieku Rozwojowego. I. Charakterystyka Oddziału 1. Oddział Dzienny Rehabilitacji Dzieci z Zaburzeniami Wieku Rozwojowego działa

Bardziej szczegółowo

Standardy Grupy ds. Zdrowia. Spotkanie ogólnopolskie partnerów projektu Standardy w Pomocy Warszawa, 27 września 2011

Standardy Grupy ds. Zdrowia. Spotkanie ogólnopolskie partnerów projektu Standardy w Pomocy Warszawa, 27 września 2011 Standardy Grupy ds. Zdrowia Spotkanie ogólnopolskie partnerów projektu Standardy w Pomocy Warszawa, 27 września 2011 Cel główny Cel główny: optymalny stan zdrowia osób bezdomnych (świadczeniobiorców) utrzymanie

Bardziej szczegółowo

Regulamin Porządkowy Zespołu Poradni Specjalistycznych

Regulamin Porządkowy Zespołu Poradni Specjalistycznych Regulamin Porządkowy Zespołu Poradni Specjalistycznych I. Charakterystyka 1. Zespół Poradni Specjalistycznych jest jednostką organizacyjną Krakowskiego Centrum Rehabilitacji i Ortopedii, realizującą zadania

Bardziej szczegółowo