DZIAŁ I. Zalecane źródła informacji Fizjologia człowieka. Podręcznik dla studentów medycyny. Red. Stanisław J. Konturek, Elservier Urban&Partner 2007

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "DZIAŁ I. Zalecane źródła informacji Fizjologia człowieka. Podręcznik dla studentów medycyny. Red. Stanisław J. Konturek, Elservier Urban&Partner 2007"

Transkrypt

1 DZIAŁ I. PODSTAWY REGULACJI I KONTROLI CZYNNOŚCI ORGANIZMU. TKANKI POBUDLIWE. Ćw. 1. Fizjologia jako nauka o homeostazie. (1-2 X 2012) 1. Wprowadzenie do przedmiotu. 2. Fizjologia i jej znaczenie w naukach lekarskich. 3. Fizjologia jako nauka o homeostazie. Homeostaza i sposoby jej utrzymywania; sterowanie w systemach homeostatycznych; homeostat. Środowisko wewnętrzne organizmu, powierzchnie kontaktu organizmu ze środowiskiem zewnętrznym. Podstawowe wskaźniki (parametry) homeostazy środowiska wewnętrznego organizmu, warunki utrzymania homeostazy organizmu, homeostaza a optymalizacja funkcji. Ćw. 2. Ogólna charakterystyka i podstawy regulacji czynności układu dokrewnego. Hormonalna czynność podwzgórza i przysadki mózgowej. (4-5 X 2012) 1. Charakterystyka i kontrola wydzielania wewnętrznego omawianie i dyskusja. 2. Hormony podwzgórzowe omawianie i dyskusja. 3. Hormony przedniego płata przysadki mózgowej omawianie i dyskusja. Pojęcie hormonu; podział hormonów. Ogólne cechy hormonów. Sprzężenia zwrotne w układzie dokrewnym. Mechanizmy uwalniania i kontrola wydzielania hormonów. Dokrewna czynność podwzgórza: podwzgórzowe hormony uwalniające i hamujące (liberyny i statyny) oraz hormony o działaniu ogólnoustrojowym (hormon antydiuretyczny/wazopresyna ADH/AVP); oksytocyna (OXY). Hormony tropowe przysadki mózgowej. Oś podwzgórzowo-przysadkowo-narządowa. Regulacja wydzielania i działanie hormonu wzrostu (GH, somatotropina) i prolaktyny. Fizjologia człowieka. Podręcznik dla studentów medycyny. Red. Stanisław J. Konturek, Ćw. 3. Przestrzenie wodne organizmu. Hormonalna regulacja gospodarki wodno-elektrolitowej. (8-9 X 2012) 1. Zasady oznaczania przestrzeni wodnych. 2. Oznaczanie ECF za pomocą rodanku potasu demonstracja, wyliczanie objętości ECF. 3. Wpływ roztworów hipo- i hipertonicznych na erytrocyty. 4. Hormonalna regulacja gospodarki wodno-elektrolitowej omawianie i dyskusja. Zawartość wody w tkankach. Całkowita woda organizmu (TBW) i jej podział: metody oznaczania, substancje testowe. Składowe osocza, płynu międzykomórkowego i wewnątrzkomórkowego. Wpływ ADH i aldosteronu na gospodarkę wodno-elektrolitową. 2. Fizjologia. WF Ganong, Wyd. I PZWL Podstawy fizjologii lekarskiej, A. Paradowski, PAM 1986, s i

2 Ćw. 4. Pobudliwość, pobudzenie. Tkanka nerwowa. (11-12 X 2012) 1. Doświadczenia z wykorzystaniem animacji i symulacji komputerowych: Prąd stały jako podnieta dla nerwu kształt i składowe potencjału czynnościowego. Zmiany pobudliwości nerwu w czasie trwania potencjału czynnościowego refrakcja bezwzględna i względna. Sposoby oceny pobudliwości komórki: podnieta progowa (próg pobudliwości), czas użyteczny wyznaczanie reobazy i chronaksji. Zależność między wielkością bodźca a wielkością pobudzenia: bodziec podprogowy, progowy, submaksymalny, maksymalny, hipermaksymalny. Wpływ czynników mechanicznych i farmakologicznych (blokerów kanałów jonowych) na pobudliwość i przewodnictwo nerwu. Prawo biegunowego drażnienia. Wpływ temperatury i stężenia jonów na kształt potencjału czynnościowego. Rola błony komórkowej w przestrzennej separacji jonów kształtowanie spoczynkowego potencjału błonowego komórki. Podstawy jonowe błonowego potencjału spoczynkowego. Tkanki pobudliwe. Pojęcie bodźca, podział bodźców: bodźce progowe i podprogowe, submaksymalne maksymalne i hipermaksymalne. Potencjał krytyczny (progowy). Geneza i składowe potencjału czynnościowego. Zmiany przewodności i pobudliwości błony komórkowej podczas jej pobudzenia. Pojęcia: depolaryzacja, repolaryzacja, hiperpolaryzacja; refrakcja względna i bezwzględna; prąd czynnościowy, impuls. Budowa i czynności neuronu, podział neuronów. Podział włókien nerwowych; przewodzenie ciągłe i skokowe. Przewodzenie ortodromowe i antydromowe. Budowa i czynność oraz podział synaps. Neurotransmitery (przekaźniki nerwowe, mediatory) pobudzające i hamujące powstawanie EPSP i IPSP. Fizjologia. WF Ganong, Wyd. I PZWL 2008 Ćw. 5. Fizjologia mięśni szkieletowych. (15-16 X 2012) 1. Doświadczenia z wykorzystaniem animacji i symulacji komputerowych drażnienie mięśni szkieletowych prądem stałym: zależność siły skurczu od wielkości bodźca i wyjściowego rozciągnięcia (obciążenia) mięśnia. częstotliwość bodźców a rodzaj skurczu (pojedynczy, tężcowy niezupełny i zupełny), rodzaje skurczów: izotoniczny, izometryczny, auksotoniczny. 2. Sprzężenie elektromechaniczne w mięśniu szkieletowym animacja komputerowa i dyskusja. Podział mięśni. Mięśnie szkieletowe podział włókien mięśniowych. Aparat kurczliwy mięśnia budowa i rola miozyny i aktyny. Znaczenie tropomiozyny i tropnin; kalcysekwestryna. Układ sarkotubularny. Przewodnictwo nerwowo-mięśniowe. Rola DHPR receptora dihydropirydynowego (kanału wapniowego cewek T wiążącego dihydropirydynę) i RyR rianodynowego (kanału wapniowego siateczki sarkoplazmatycznej). Sprzężenie elektromechaniczne. Mechanizm skurczu mięśnia sekwencja zdarzeń, rola jonów wapniowych. Rodzaje skurczów skurcz pojedynczy, tężcowy zupełny i niezupełny; skurcz izometryczny, izotoniczny i auksotoniczny. Sumowanie się skurczów w mięśniach szkieletowych. 2. Fizjologia. WF Ganong, Wyd. I PZWL

3 Ćw. 6. Mięsień sercowy. (18-19 X 2012) 1. Doświadczenia z wykorzystaniem animacji i symulacji komputerowych oglądanie i zapisywanie czynności izolowanego serca szczura: wpływ agonistów (adrenalina, acetylocholina) i antagonistów (propranolol, atropina) receptorów układu autonomicznego oraz blokerów kanału wapniowego na czynność serca. 2. Czynność komórek P jako podstawa automatyzmu mięśnia sercowego omawianie i dyskusja. 3. Fazy potencjału czynnościowego kardiomiocytów omawianie i dyskusja. Rodzaje miocytów serca. Zasadnicze grupy kanałów błony miocytów serca kanały sodowe, wapniowe i potasowe; zależność kształtów potencjałów czynnościowych miocytów komór i przedsionków serca oraz komórek P od przewodności kanałów błonowych. Fazy potencjału czynnościowego kardiomiocytów. Podstawy automatyzmu serca czynność komórek P; przebieg powolnej depolaryzacji a częstotliwość skurczów serca. Składowe układu bodźcoprzewodzącego serca. Sprzężenie elektromechaniczne w kardiomiocycie. Pojęcia: chronotropizm, inotropizm, dromotropizm, batmotropizm, tonotropizm. 2. Wykłady Ćw. 7. Mięśnie gładkie. (22-23 X 2012) 1. Doświadczenia z wykorzystaniem animacji i symulacji komputerowych: zapisywanie spontanicznej aktywności skurczowej mięśni gładkich, agonistów (adrenalina, acetylocholina) i antagonistów (propranolol, atropina) receptorów układu autonomicznego oraz blokerów kanału wapniowego na mięśnie gładkie. 2. Specyficzne właściwości morfologiczne, elektrofizjologiczne i mechanizm skurczu mięśni gładkich omawianie i dyskusja. 3. Porównawcza charakterystyka mięśni trzewnych i wielojednostkowych dyskusja. Budowa, podział, unerwienie mięśni gładkich. Różnice między mięśniami gładkimi trzewnymi i wielojednostkowymi. Charakterystyczne zjawiska elektrofizjologiczne (bioelektryczne) w mięśniach gładkich. Charakterystyka skurczu mięśni gładkich; interakcja aktyny i miozyny w mięśniach gładkich. Unerwienie mięśni gładkich. Ćw. 8. Układ autonomiczny. Zajęcia uzupełniające z działu I (25-26 X 2012) 1. Współdziałanie układu autonomicznego z hormonami rdzenia nadnerczy w regulacji czynności organizmu dyskusja. Podział układu autonomicznego. Mediatory, receptory oraz działanie układu współczulnego i przywspółczulnego. Hormony rdzenia nadnerczy (adrenalina, noradrenalina) regulacja wydzielania, mechanizm i zakres działania. 1. Wykłady 2. Fizjologia człowieka. Podręcznik dla studentów medycyny. Red. Stanisław J. Konturek, Elservier Urban&Partner

4 ZALICZENIE DZIAŁU I: 07 XI 2012 Zagadnienia Homeostaza. Środowisko wewnętrzne organizmu, powierzchnie kontaktu organizmu ze środowiskiem zewnętrznym. Podstawowe wskaźniki homeostazy środowiska wewnętrznego organizmu, warunki utrzymania homeostazy organizmu, homeostaza a optymalizacja funkcji. Funkcja izolacyjna i recepcyjna błony komórkowej: budowa i znaczenie błony komórkowej; białka błony komórkowej podział, rola. Formy transportu błonowego bez udziału ruchu błon transport bierny (dyfuzja prosta i ułatwiona) i czynny. Kanały jonowe błony, transportery błonowe (uniporty; kotransportery symporty i antyporty) i pompy jonowe. Transport zależny od ruchu błon: endocytoza, egzocytoza. Pojęcie ligandów, agonistów, antagonistów i receptorów dla ligandów; ligandy zewnątrzkomórkowe i wewnątrzkomórkowe. Sposoby komunikacji (przekazywania informacji) międzykomórkowej. Podział receptorów zależnie od lokalizacji, budowy i sposobu przenoszenia (transdukcji) sygnału. Transdukcja sygnałów w komórce. Rola białek G. Receptory metabotropowe i jonotropowe. Narządy hormonalnie czynne. Ogólna charakterystyka i podstawy regulacji czynności układu dokrewnego; sprzężenia zwrotne w układzie dokrewnym. Współzależność układów regulacyjnych: hormonalnego i nerwowego. Mechanizmy uwalniania i działania hormonów. Dokrewna czynność podwzgórza: liberyny i statyny podwzgórzowe oraz hormony o działaniu ogólnoustrojowym (hormon antydiuretyczny/wazopresyna ADH/VP; oksytocyna OXY). Hormony przysadki mózgowej: hormony tropowe, hormon wzrostu, prolaktyna regulacja wydzielania, mechanizmy i efekty działania. Oś podwzgórzowo-przysadkowo-narządowa. Regulacja wydzielania i działanie hormonów rdzenia nadnerczy. Hormonalna czynność szyszynki. Zawartość wody w tkankach, całkowita woda organizmu (TBW) i jej podział: metody oznaczania, substancje testowe. Składowe osocza, płynu międzykomórkowego i wewnątrzkomórkowego. Podstawy regulacji gospodarki wodno-mineralnej organizmu i jej zaburzenia. Bilans wodny. Rola błony komórkowej w przestrzennej separacji jonów kształtowanie spoczynkowego potencjału błonowego. Pojęcie pobudliwości tkanki pobudliwe; pojęcie bodźca, cechy bodźca skutecznego, klasyfikacja bodźców. Sposoby oceny pobudliwości komórki; próg pobudliwości, reobaza, chronaksja. Zmiany przewodności błony komórkowej i pobudliwości komórki podczas potencjału czynnościowego. Pojęcia: depolaryzacja, repolaryzacja, hiperpolaryzacja; prąd czynnościowy, impuls; refrakcja względna i bezwzględna. Budowa i czynności neuronu, podział neuronów. Podział włókien nerwowych; przewodzenie ciągłe i skokowe. Przewodzenie ortodromowe i antydromowe. Budowa, czynność oraz podział synaps (połączeń synaptycznych). Transmitery (mediatory, przekaźniki), pobudzające i hamujące powstawanie EPSP i IPSP. Modulatory synaptyczne. Pojęcia: konwergencja, dywergencja otwarta i zamknięta, sumowanie w czasie i przestrzeni, okluzja, facylitacja, działanie następcze, rekrutacja. Układ autonomiczny: podział, mediatory, receptory i ich agoniści oraz antagoniści. Czynność komórek zwoju autonomicznego. Wpływ układu współczulnego i przywspółczulnego na narządy i tkanki. Podział mięśni. Rodzaje białek miocytów. Białka kurczliwe i regulacyjne w mięśniach poprzecznie prążkowanych i gładkich. Przekaźnictwo nerwowo mięśniowe: sprzężenie elektrowydzielnicze i elektromechaniczne oraz mechanizm skurczu w mięśniach poprzecznie prążkowanych. Rola receptora dihydropirydynowego i rianodynowego w sprzężeniu elektromechanicznym mięśni szkieletowych i mięśnia sercowego. Mechanizm skurczu mięśnia sekwencja zdarzeń, rola jonów wapniowych. Rodzaje skurczów skurcz pojedynczy, tężcowy zupełny i niezupełny; skurcz izometryczny, izotoniczny i auksotoniczny. Zależność szybkości i zakresu skracania (dl/dt) od obciążenia (P) mięśnia równanie Hilla. Zależność siły skurczu od wstępnego rozciągnięcia mięśnia, częstotliwości pobudzeń i rekrutacji jednostek motorycznych. Źródła energetyczne mięśni. Rodzaje miocytów serca. Zależność kształtów potencjałów czynnościowych miocytów komór i przedsionków serca oraz komórek P od przewodności kanałów błonowych. Fazy potencjału czynnościowego kardiomiocytów. Podstawy automatyzmu serca czynność komórek P; przebieg powolnej depolaryzacji a częstotliwość skurczów serca. Specyfika gospodarki wapniowej w mięśniu sercowym. Pojęcia: chronotropizm, inotropizm, dromotropizm, batmotropizm, tonotropizm. Budowa, znaczenie, unerwienie, podział mięśni gładkich. Mięśnie gładkie trzewne i wielojednostkowe. Charakterystyczne zjawiska elektrofizjologiczne (bioelektryczne) w mięśniach gładkich. Charakterystyka skurczu mięśni gładkich; interakcja aktyny i miozyny w mięśniach gładkich. Napięcie neurogenne i miogenne mięśni gładkich naczyń krwionośnych. Różnice między mięśniami szkieletowymi, mięśniem sercowym i mięśniami gładkimi. 4

5 : na zaliczeniu obowiązuje znajomość treści we wskazanych powyżej podręcznikach oraz zagadnień omawianych na ćwiczeniach i wykładach w zakresie tematyki działu I. 5

DZIAŁ I. PODSTAWY REGULACJI I KONTROLI CZYNNOŚCI ORGANIZMU. FIZJOLOGIA KRWI.

DZIAŁ I. PODSTAWY REGULACJI I KONTROLI CZYNNOŚCI ORGANIZMU. FIZJOLOGIA KRWI. DZIAŁ I. PODSTAWY REGULACJI I KONTROLI CZYNNOŚCI ORGANIZMU. FIZJOLOGIA KRWI. Na dwiczeniach obowiązuje znajomośd metodyk udostępnionych na stronie internetowej Zakładu; na zajęcia praktyczne z fizjologii

Bardziej szczegółowo

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne. Fizjologia

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne. Fizjologia S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne Kod AF modułu Rodzaj modułu Wydział PUM Kierunek studiów Specjalność Poziom studiów Forma studiów Rok studiów Nazwa modułu Fizjologia Obowiązkowy Nauk

Bardziej szczegółowo

Dział III Fizjologia układu krążenia

Dział III Fizjologia układu krążenia Dział III Fizjologia układu krążenia Ćw. 1. Mięsień sercowy. (18 II 2014) 1. Doświadczenia z wykorzystaniem animacji i symulacji komputerowych oglądanie i zapisywanie czynności izolowanego serca szczura:

Bardziej szczegółowo

Krwiobieg duży. Krwiobieg mały

Krwiobieg duży. Krwiobieg mały Mięsień sercowy Budowa serca Krązenie krwi Krwiobieg duży Krew (bogata w tlen) wypływa z lewej komory serca przez zastawkę aortalną do głównej tętnicy ciała, aorty, rozgałęzia się na mniejsze tętnice,

Bardziej szczegółowo

biologiczne mechanizmy zachowania seminarium + laboratorium M.Eng. Michal Adam Michalowski

biologiczne mechanizmy zachowania seminarium + laboratorium M.Eng. Michal Adam Michalowski biologiczne mechanizmy zachowania seminarium + laboratorium M.Eng. Michal Adam Michalowski michal.michalowski@uwr.edu.pl michaladamichalowski@gmail.com michal.michalowski@uwr.edu.pl https://mmichalowskiuwr.wordpress.com/

Bardziej szczegółowo

Harmonogram szczegółowy zajęć przedmiot: Fizjologia; Kierunek Dietetyka, rok 2016/2017

Harmonogram szczegółowy zajęć przedmiot: Fizjologia; Kierunek Dietetyka, rok 2016/2017 Harmonogram szczegółowy zajęć przedmiot: Fizjologia; Kierunek Dietetyka, rok 2016/2017 Wykład 1. Wprowadzenie do przedmiotu fizjologia. Homeostaza organizmu. Czynność hormonalna. Woda organizmu i regulacja

Bardziej szczegółowo

Mięśnie. dr Magdalena Markowska

Mięśnie. dr Magdalena Markowska Mięśnie dr Magdalena Markowska Zjawisko ruchu 1) Jako możliwość przemieszczania przestrzennego mięśnie poprzecznie prążkowane 2) Pompa serce 3) Jako podstawa do utrzymywania czynności życiowych mięśnie

Bardziej szczegółowo

Biologiczne mechanizmy zachowania - fizjologia. zajecia 1 :

Biologiczne mechanizmy zachowania - fizjologia. zajecia 1 : Biologiczne mechanizmy zachowania - fizjologia zajecia 1 : 8.10.15 Kontakt: michaladammichalowski@gmail.com https://mmichalowskiuwr.wordpress.com/ II gr 08:00 10:0 III gr 10:15 11:45 IV gr 12:00 13:30

Bardziej szczegółowo

Budowa i funkcje komórek nerwowych

Budowa i funkcje komórek nerwowych Budowa i funkcje komórek nerwowych Fizjologia Komórki nerwowe neurony w organizmie człowieka około 30 mld w większości skupione w ośrodkowym układzie nerwowym podstawowa funkcja przekazywanie informacji

Bardziej szczegółowo

FIZJOLOGIA CZŁOWIEKA

FIZJOLOGIA CZŁOWIEKA FIZJOLOGIA CZŁOWIEKA Daniel McLaughlin, Jonathan Stamford, David White FIZJOLOGIA CZŁOWIEKA Daniel McLaughlin Jonathan Stamford David White Przekład zbiorowy pod redakcją Joanny Gromadzkiej-Ostrowskiej

Bardziej szczegółowo

Budowa i zróżnicowanie neuronów - elektrofizjologia neuronu

Budowa i zróżnicowanie neuronów - elektrofizjologia neuronu Budowa i zróżnicowanie neuronów - elektrofizjologia neuronu Neuron jest podstawową jednostką przetwarzania informacji w mózgu. Sygnał biegnie w nim w kierunku od dendrytów, poprzez akson, do synaps. Neuron

Bardziej szczegółowo

Biologiczne mechanizmy zachowania - fizjologia. zajecia 2 :

Biologiczne mechanizmy zachowania - fizjologia. zajecia 2 : Biologiczne mechanizmy zachowania - fizjologia zajecia 2 : 15.10.15 Kontakt: michaladammichalowski@gmail.com https://mmichalowskiuwr.wordpress.com/ I gr 08:30 10:00 II gr 10:15 11:45 III gr 12:00 13:30

Bardziej szczegółowo

Fizjologia czlowieka seminarium + laboratorium. M.Eng. Michal Adam Michalowski

Fizjologia czlowieka seminarium + laboratorium. M.Eng. Michal Adam Michalowski Fizjologia czlowieka seminarium + laboratorium M.Eng. Michal Adam Michalowski michal.michalowski@uwr.edu.pl michaladamichalowski@gmail.com michal.michalowski@uwr.edu.pl https://mmichalowskiuwr.wordpress.com/

Bardziej szczegółowo

Biologiczne mechanizmy zachowania - fizjologia. zajecia 8 :

Biologiczne mechanizmy zachowania - fizjologia. zajecia 8 : Biologiczne mechanizmy zachowania - fizjologia zajecia 8 : 19.11.15 Kontakt: michaladammichalowski@gmail.com https://mmichalowskiuwr.wordpress.com/ I gr 08:30 10:00 II gr 10:15 11:45 III gr 12:00 13:30

Bardziej szczegółowo

Droga impulsu nerwowego w organizmie człowieka

Droga impulsu nerwowego w organizmie człowieka Droga impulsu nerwowego w organizmie człowieka Impuls nerwowy Impuls nerwowy jest zjawiskiem elektrycznym zachodzącym na powierzchni komórki nerwowej i pełni podstawową rolę w przekazywaniu informacji

Bardziej szczegółowo

Właściwości błony komórkowej

Właściwości błony komórkowej Właściwości błony komórkowej płynność asymetria selektywna przepuszczalność Transport przez błony Współczynnik przepuszczalności [cm/s] RóŜnice składu jonowego między wnętrzem komórki ssaka a otoczeniem

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 1. Ćwiczenie 2. Temat: Mięśnie szkieletowe i gładkie. Regulacja czynności motorycznych.

Ćwiczenie 1. Ćwiczenie 2. Temat: Mięśnie szkieletowe i gładkie. Regulacja czynności motorycznych. Ćwiczenie 1 Temat: Komórka nerwowa. Przekaźnictwo synaptyczne. Szkolenie BHP. 1. Funkcje układu nerwowego. 2. Morfologia komórek nerwowych w aspekcie przewodnictwa. 3. Bodziec definicja, rodzaje. 4. Potencjał

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU. 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Fizjologia KOD WF/I/st/5

KARTA PRZEDMIOTU. 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Fizjologia KOD WF/I/st/5 KARTA PRZEDMIOTU 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Fizjologia KOD WF/I/st/5 2. KIERUNEK: Wychowanie fizyczne 3. POZIOM STUDIÓW 1 : I stopień studia stacjonarne 4. ROK/ SEMESTR STUDIÓW: II rok/iii semestr 5. LICZBA

Bardziej szczegółowo

Fizjologia zwierząt SYLABUS A. Informacje ogólne

Fizjologia zwierząt SYLABUS A. Informacje ogólne Fizjologia zwierząt SYLABUS A. Informacje ogólne Elementy sylabusu Nazwa jednostki prowadzącej kierunek Nazwa kierunku studiów Poziom kształcenia Profil studiów Forma studiów Kod przedmiotu Język przedmiotu

Bardziej szczegółowo

Obowiązujący materiał - Wydział Lekarski 2017/18

Obowiązujący materiał - Wydział Lekarski 2017/18 Obowiązujący materiał - Wydział Lekarski 2017/18 Literatura podstawowa: (wymienić wg istotności, nie więcej niż 3 pozycje) 1. William F. Ganong FIZJOLOGIA, red. wyd. pol. Joanna Lewin-Kowalik, Wydawnictwo

Bardziej szczegółowo

Autonomiczny układ nerwowy - AUN

Autonomiczny układ nerwowy - AUN Autonomiczny układ nerwowy - AUN AUN - różnice anatomiczne część współczulna część przywspółczulna włókna nerwowe tworzą odrębne nerwy (nerw trzewny większy) wchodzą w skład nerwów czaszkowych lub rdzeniowych

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. Fizjologia Wydział Lekarski I Lekarski magisterski stacjonarne polski. obowiązkowy. 155, w tym: 35 - wykłady, 48 seminaria, 72 ćwiczenia

SYLABUS. Fizjologia Wydział Lekarski I Lekarski magisterski stacjonarne polski. obowiązkowy. 155, w tym: 35 - wykłady, 48 seminaria, 72 ćwiczenia SYLABUS Nazwa przedmiotu/modułu Wydział Nazwa kierunku studiów Poziom kształcenia Forma studiów Język przedmiotu Rodzaj przedmiotu Fizjologia Wydział Lekarski I Lekarski magisterski stacjonarne polski

Bardziej szczegółowo

Czynności komórek nerwowych. Adriana Schetz IF US

Czynności komórek nerwowych. Adriana Schetz IF US Czynności komórek nerwowych Adriana Schetz IF US Plan wykładu 1. Komunikacja mędzykomórkowa 2. Neurony i komórki glejowe jedność architektoniczna 3. Czynności komórek nerwowych Komunikacja międzykomórkowa

Bardziej szczegółowo

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2014/2015

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2014/2015 Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego Karta przedmiotu WydziałLekarski i Nauk o Zdrowiu obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2014/201 Kierunek studiów: Dietetyka

Bardziej szczegółowo

Odpowiedzi na pytania FM1G3

Odpowiedzi na pytania FM1G3 Odpowiedzi na pytania FM1G3 23 czerwca 2011 2 Spis treści 1 Fizjologia ogólna 7 1.1 Na czym polega konflikt matczyno-płodowy w układzie Rh?......................... 7 1.2 Granulocyty, ich podział i rola

Bardziej szczegółowo

Fizjologia CZŁOWIEKA W ZARYSIE PZWL. Wydawnictwo Lekarskie

Fizjologia CZŁOWIEKA W ZARYSIE PZWL. Wydawnictwo Lekarskie W ł a d y s ł a w Z. T r a c z y k Fizjologia CZŁOWIEKA W ZARYSIE Wydawnictwo Lekarskie PZWL prof. dr hab. med. WŁADYSŁAW Z. TRACZYK Fizjologia CZŁOWIEKA W ZARYSIE W ydanie VIII - uaktualnione M Wydawnictwo

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. Fizjologia ogólna człowieka i fizjologia wysiłku. Studia Kierunek studiów Poziom kształcenia Forma studiów

SYLABUS. Fizjologia ogólna człowieka i fizjologia wysiłku. Studia Kierunek studiów Poziom kształcenia Forma studiów SYLABUS Nazwa przedmiotu Fizjologia ogólna człowieka i fizjologia wysiłku Nazwa jednostki prowadzącej przedmiot Wydział Medyczny, Instytut Fizjoterapii, Katedra Nauk Podstawowych Kod przedmiotu Studia

Bardziej szczegółowo

ROLA WAPNIA W FIZJOLOGII KOMÓRKI

ROLA WAPNIA W FIZJOLOGII KOMÓRKI ROLA WAPNIA W FIZJOLOGII KOMÓRKI Michał M. Dyzma PLAN REFERATU Historia badań nad wapniem Domeny białek wiążące wapń Homeostaza wapniowa w komórce Komórkowe rezerwuary wapnia Białka buforujące Pompy wapniowe

Bardziej szczegółowo

Biologiczne mechanizmy zachowania

Biologiczne mechanizmy zachowania Biologiczne mechanizmy zachowania Przekaźnictwo chemiczne w mózgu mgr Monika Mazurek IPs UJ Odkrycie synaps Ramon y Cajal (koniec XIX wieku) neurony nie łączą się między sobą, między nimi jest drobna szczelina.

Bardziej szczegółowo

Transport przez błony

Transport przez błony Transport przez błony Transport bierny Nie wymaga nakładu energii Transport aktywny Wymaga nakładu energii Dyfuzja prosta Dyfuzja ułatwiona Przenośniki Kanały jonowe Transport przez pory w błonie jądrowej

Bardziej szczegółowo

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć Nazwa modułu: Fizjologia człowieka Rok akademicki: 2030/2031 Kod: BTR-1-105-s Punkty ECTS: 1 Wydział: Geologii, Geofizyki i Ochrony Środowiska Kierunek: Turystyka i Rekreacja Specjalność: - Poziom studiów:

Bardziej szczegółowo

Układ wewnątrzwydzielniczy

Układ wewnątrzwydzielniczy Układ wewnątrzwydzielniczy 1. Gruczoły dokrewne właściwe: przysadka mózgowa, szyszynka, gruczoł tarczowy, gruczoły przytarczyczne, nadnercza 2. Gruczoły dokrewne mieszane: trzustka, jajniki, jądra 3. Inne

Bardziej szczegółowo

Ruch i mięśnie. dr Magdalena Markowska

Ruch i mięśnie. dr Magdalena Markowska Ruch i mięśnie dr Magdalena Markowska Zjawisko ruchu Przykład współpracy wielu układów Szkielet Szkielet wewnętrzny: szkielet znajdujący się wewnątrz ciała, otoczony innymi tkankami. U kręgowców składa

Bardziej szczegółowo

Błona komórkowa grubość od 50 do 100 A. Istnieje pewna różnica potencjałów, po obu stronach błony, czyli na błonie panuje pewne

Błona komórkowa grubość od 50 do 100 A. Istnieje pewna różnica potencjałów, po obu stronach błony, czyli na błonie panuje pewne Błona komórkowa grubość od 50 do 100 A Istnieje pewna różnica potencjałów, po obu stronach błony, czyli na błonie panuje pewne napięcie elektryczne, zwane napięciem na błonie. Różnica potencjałów to ok.

Bardziej szczegółowo

Tkanka nerwowa. Komórki: komórki nerwowe (neurony) sygnalizacja komórki neurogleju (glejowe) ochrona, wspomaganie

Tkanka nerwowa. Komórki: komórki nerwowe (neurony) sygnalizacja komórki neurogleju (glejowe) ochrona, wspomaganie Komórki: komórki nerwowe (neurony) sygnalizacja komórki neurogleju (glejowe) ochrona, wspomaganie Tkanka nerwowa Substancja międzykomórkowa: prawie nieobecna (blaszki podstawne) pobudliwość przewodnictwo

Bardziej szczegółowo

V REGULACJA NERWOWA I ZMYSŁY

V REGULACJA NERWOWA I ZMYSŁY V REGULACJA NERWOWA I ZMYSŁY Zadanie 1. Na rysunku przedstawiającym budowę neuronu zaznacz elementy wymienione poniżej, wpisując odpowiednie symbole literowe. Następnie wskaż za pomocą strzałek kierunek

Bardziej szczegółowo

Podział tkanki mięśniowej w zależności od budowy i lokalizacji w organizmie

Podział tkanki mięśniowej w zależności od budowy i lokalizacji w organizmie Tkanka mięśniowa Podział tkanki mięśniowej w zależności od budowy i lokalizacji w organizmie Tkanka mięśniowa poprzecznie prążkowana poprzecznie prążkowana serca gładka Tkanka mięśniowa Podstawową własnością

Bardziej szczegółowo

Dr inż. Marta Kamińska

Dr inż. Marta Kamińska Nowe techniki i technologie dla medycyny Dr inż. Marta Kamińska Układ nerwowy Układ nerwowy zapewnia łączność organizmu ze światem zewnętrznym, zezpala układy w jedną całość, zprawując jednocześnie nad

Bardziej szczegółowo

4. Głównym neurotransmitterem pozazwojowych włókien współczulnych unerwiających serce jest: A. Acetylocholina B. ATP C. Noradrenalina D.

4. Głównym neurotransmitterem pozazwojowych włókien współczulnych unerwiających serce jest: A. Acetylocholina B. ATP C. Noradrenalina D. 1. Pobudzenie nerwu błędnego prowadzi do: A. Zwiększenia szybkości przewodzenia w wężle przedsionkowo-komorowym B. Zwiększenia rytmu serca C. Zmniejszenia rytmu serca D. Żadne z powyższych 2. Współczulne

Bardziej szczegółowo

Tkanka mięśniowa pobudliwość kurczliwość Miofilamenty nie kurczą się, lecz przesuwają względem siebie ( główki miozyny kroczą po aktynie)

Tkanka mięśniowa pobudliwość kurczliwość Miofilamenty nie kurczą się, lecz przesuwają względem siebie ( główki miozyny kroczą po aktynie) Tkanka mięśniowa Aparat kuczliwy: miofilamenty cienkie (aktyna i białka pomocnicze) miofilamenty grube (miozyna 2) pobudliwość kurczliwość Miofilamenty nie kurczą się, lecz przesuwają względem siebie (

Bardziej szczegółowo

Kierunek: Technologia Żywności i Żywienie Człowieka studia stacjonarne I stopnia

Kierunek: Technologia Żywności i Żywienie Człowieka studia stacjonarne I stopnia Wydział Nauk o Żywności i Biotechnologii Kierunek: Technologia Żywności i Żywienie Człowieka studia stacjonarne I stopnia Prowadzący przedmiot: dr n. wet. Sylwester Kowalik Szczegółowy program wykładów

Bardziej szczegółowo

Fizjologia zwierząt i człowieka

Fizjologia zwierząt i człowieka Fizjologia zwierząt i człowieka Udział w wykładach 30 godz. Udział w ćwiczeniach 30 godz. Liczba punktów ECTS 5 mgr Agnieszka Stankiewicz (Wądołowska) wadolowska.agnieszka@gmail.com Pracowania Neurobiologii

Bardziej szczegółowo

Wykład I. Komórka. 1. Bioczasteczki : węglowodany, białka, tłuszcze nukleotydy

Wykład I. Komórka. 1. Bioczasteczki : węglowodany, białka, tłuszcze nukleotydy Wykład I. Komórka 1. Bioczasteczki : węglowodany, białka, tłuszcze nukleotydy 2. Funkcje białek błonowych: 1. Transport: a. bierny b. czynny, z wykorzystaniem energii 2. Aktywność enzymatyczna 3. Receptory

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA (skrajne daty) Fizjologia ogólna i fizjologia wysiłku

SYLABUS. DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA (skrajne daty) Fizjologia ogólna i fizjologia wysiłku SYLABUS DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA 2015-2018 (skrajne daty) 1.1. PODSTAWOWE INFORMACJE O PRZEDMIOCIE/MODULE Nazwa przedmiotu/ modułu Kod przedmiotu/ modułu* Wydział (nazwa jednostki prowadzącej kierunek)

Bardziej szczegółowo

WYCHOWANIE FIZYCZNE II rok semestr 4 / studia stacjonarne. Specjalności: wf i gimnastyka korekcyjna, wf i edukacja dla bezpieczeństwa, wf i przyroda

WYCHOWANIE FIZYCZNE II rok semestr 4 / studia stacjonarne. Specjalności: wf i gimnastyka korekcyjna, wf i edukacja dla bezpieczeństwa, wf i przyroda Fizjologia WYCHOWANIE FIZYCZNE II rok semestr 4 / studia stacjonarne Specjalności: wf i gimnastyka korekcyjna, wf i edukacja dla bezpieczeństwa, wf i przyroda Tematyka ćwiczeń ( zajęcia 2 godz.) 1. Fizjologia

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIA OBOWIĄZUJĄCE Z FIZJOLOGII i ELEKTROFIZJOLOGII KIERUNEK: Elektroradiologia

ZAGADNIENIA OBOWIĄZUJĄCE Z FIZJOLOGII i ELEKTROFIZJOLOGII KIERUNEK: Elektroradiologia ZAGADNIENIA OBOWIĄZUJĄCE Z FIZJOLOGII i ELEKTROFIZJOLOGII KIERUNEK: Elektroradiologia Fizjologia ogólna i mięśnie 1. Homeostaza, układ homeostatyczny, współczynnik homeostazy. 2. Skład płynu wewnątrz i

Bardziej szczegółowo

Tkanka mięśniowa. pobudliwość kurczliwość

Tkanka mięśniowa. pobudliwość kurczliwość Aparat kurczliwy: miofilamenty cienkie ( i białka pomocnicze) miofilamenty grube (miozyna 2) Tkanka mięśniowa troponina tropomiozyna troponina lub kaldesmon i kalponina łańcuchy lekkie miozyna 2 pobudliwość

Bardziej szczegółowo

Fizjologiczne podstawy badań elektrofizjologicznych obwodowego układu nerwowego

Fizjologiczne podstawy badań elektrofizjologicznych obwodowego układu nerwowego neuroelektrofizjologia Fizjologiczne podstawy badań elektrofizjologicznych obwodowego układu nerwowego Rafał Rola I Klinika Neurologiczna, Instytut Psychiatrii i Neurologii, Warszawa Adres do korespondencji:

Bardziej szczegółowo

REGULACJA WYDZIELANIA HORMONÓW

REGULACJA WYDZIELANIA HORMONÓW REGULACJA WYDZIELANIA HORMONÓW Regulacja nerwowa wpływ układu wegetatywnego na czynność endokrynną gruczołów wydzielania dokrewnego wytwarzanie i uwalnianie hormonów z zakończeń neuronów np.wazopresyny

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia do kolokwia

Zagadnienia do kolokwia Zagadnienia do kolokwia Obowiązuje ten sam materiał, co na sprawdzian wejściowy oraz (szczegółowo) wymienione niżej zagadnienia. W trakcie kolokwium dopuszczalne jest posługiwanie się skrótami nazw, jeśli

Bardziej szczegółowo

Fizjologia zwierząt i człowieka

Fizjologia zwierząt i człowieka Fizjologia zwierząt i człowieka Udział w wykładach 30 godz. Udział w ćwiczeniach 30 godz. Liczba punktów ECTS 5 mgr Agnieszka Wądołowska wadolowska.agnieszka@gmail.com Pracowania Neurobiologii konsultacje:

Bardziej szczegółowo

Z47 BADANIA WŁAŚCIWOŚCI ELEKTROFIZJOLOGICZNYCH BŁON KOMÓRKOWYCH

Z47 BADANIA WŁAŚCIWOŚCI ELEKTROFIZJOLOGICZNYCH BŁON KOMÓRKOWYCH Z47 BADANIA WŁAŚCIWOŚCI ELEKTROFIZJOLOGICZNYCH BŁON KOMÓRKOWYCH I. Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest zapoznanie się z podstawową wiedzą na temat pomiarów elektrofizjologicznych żywych komórek metodą Patch

Bardziej szczegółowo

Sylabus - Fizjologia

Sylabus - Fizjologia Sylabus - Fizjologia 1. Metryczka Nazwa Wydziału: Program kształcenia (kierunek studiów, poziom i profil kształcenia, forma studiów, np. Zdrowie publiczne I stopnia profil praktyczny, studia stacjonarne):

Bardziej szczegółowo

Tkanka mięśniowa. pobudliwość kurczliwość

Tkanka mięśniowa. pobudliwość kurczliwość Tkanka mięśniowa troponina tropomiozyna Aparat kurczliwy: miofilamenty cienkie ( i białka pomocnicze) miofilamenty grube (miozyna 2) białka pomocnicze łańcuchy lekkie miozyna 2 miozyna 2 pobudliwość kurczliwość

Bardziej szczegółowo

Zestaw ćwiczeń laboratoryjnych z Biofizyki dla kierunku Fizjoterapia

Zestaw ćwiczeń laboratoryjnych z Biofizyki dla kierunku Fizjoterapia Zestaw ćwiczeń laboratoryjnych z Biofizyki dla kierunku Fizjoterapia 1. Ćwiczenie wprowadzające: Wielkości fizyczne i błędy pomiarowe. Pomiar wielkości fizjologicznych 2. Prąd elektryczny: Pomiar oporu

Bardziej szczegółowo

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2016/2017

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2016/2017 Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego Karta przedmiotu WydziałZdrowia i Nauk Medycznych obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 016/017 Kierunek studiów: Fizjoterapia

Bardziej szczegółowo

Fizjologia człowieka

Fizjologia człowieka Akademia Wychowania Fizycznego i Sportu w Gdańsku Katedra: Promocji Zdrowia Zakład: Biomedycznych Podstaw Zdrowia Fizjologia człowieka Osoby prowadzące przedmiot: Prof. nadzw. dr hab. Zbigniew Jastrzębski

Bardziej szczegółowo

Elektrofizjologia komórki nerwowej

Elektrofizjologia komórki nerwowej 1 Elektrofizjologia komórki nerwowej Za stan nierównowagi jonowej są odpowiedzialne trzy czynniki: Wewnątrz komórki w przewadze występują aniony organiczne oraz jony K +, natomiast w płynie zewnątrzkomórkowym

Bardziej szczegółowo

Dział IV. Fizjologia układu krążenia

Dział IV. Fizjologia układu krążenia Dział IV Fizjologia układu krążenia UWAGA! Ćwiczenia 1 i 2 oraz 7 i 8 odbywać się będą systemem rotacyjnym zgodnie z niżej podanym podziałem. Ćw. 1. Serce cz. I. Cykl hemodynamiczny serca. Badanie fizykalne

Bardziej szczegółowo

Fizjologia. Fizjologia. Prof. Dr hab. Paweł Szulczyk. podstawowy

Fizjologia. Fizjologia. Prof. Dr hab. Paweł Szulczyk. podstawowy Fizjologia 1. Metryczka Nazwa Wydziału: Program kształcenia (kierunek studiów, poziom i profil kształcenia, forma studiów, np. Zdrowie publiczne I stopnia profil praktyczny, studia stacjonarne): Wydział

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE 1 Temat: Wprowadzenie do zajęć z Fizjologii. Regulamin i szkolenie BHP. ĆWICZENIE 2 Temat: Komórka nerwowa. Przekaźnictwo synaptyczne

ĆWICZENIE 1 Temat: Wprowadzenie do zajęć z Fizjologii. Regulamin i szkolenie BHP. ĆWICZENIE 2 Temat: Komórka nerwowa. Przekaźnictwo synaptyczne ĆWICZENIE 1 Temat: Wprowadzenie do zajęć z Fizjologii. Regulamin i szkolenie BHP ĆWICZENIE 2 Temat: Komórka nerwowa. Przekaźnictwo synaptyczne 1. Funkcje układu nerwowego. 2. Morfologia komórek nerwowych

Bardziej szczegółowo

ILUSTROWANA FIZJOLOGIA CZŁOWIEKA

ILUSTROWANA FIZJOLOGIA CZŁOWIEKA Stefan Silbernagl Agamemnon Despopoulos ILUSTROWANA FIZJOLOGIA CZŁOWIEKA l-s s, Redakcja naukowa tłumaczenia Joanna Lew in-k ow alik Wydawnictwo Lekarskie PZWL Stefan Silbernagl Agamemnon Despopoulos ILUSTROWANA

Bardziej szczegółowo

SYLABUS DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA

SYLABUS DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA SYLABUS DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA 2016-2022 1.1. PODSTAWOWE INFORMACJE O PRZEDMIOCIE/MODULE Nazwa przedmiotu/ modułu Kod przedmiotu/ modułu* Wydział (nazwa jednostki prowadzącej kierunek) Nazwa jednostki

Bardziej szczegółowo

KARTA KURSU. Neurophysiology

KARTA KURSU. Neurophysiology KARTA KURSU Nazwa Nazwa w j. ang. Neurofizjologia Neurophysiology Kod Punktacja ECTS* 1 Koordynator Dr hab. Grzegorz Formicki Zespół dydaktyczny Dr hab. Grzegorz Formicki Prof. dr hab. Peter Massanyi Dr

Bardziej szczegółowo

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2015/2016

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2015/2016 Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego Karta przedmiotu WydziałLekarski i Nauk o Zdrowiu obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 015/016 Kierunek studiów: Fizjoterapia

Bardziej szczegółowo

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć

Opis efektów kształcenia dla modułu zajęć Nazwa modułu: Fizjologia Rok akademicki: 2014/2015 Kod: JFM-1-203-s Punkty ECTS: 3 Wydział: Fizyki i Informatyki Stosowanej Kierunek: Fizyka Medyczna Specjalność: - Poziom studiów: Studia I stopnia Forma

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY. Ratownictwo Medyczne I rok. FIZJOLOGIA (I rok, semestr 1 i 2)

PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY. Ratownictwo Medyczne I rok. FIZJOLOGIA (I rok, semestr 1 i 2) PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY Ratownictwo Medyczne I rok FIZJOLOGIA (I rok, semestr 1 i 2) ZAKŁAD BIOFIZYKI I FIZJOLOGII CZŁOWIEKA 02-004 Warszawa, ul. Chałubińskiego 5, tel. (22) 6287846 Kierownik Zakładu: prof.

Bardziej szczegółowo

Rok / Semestr Stacjonarne Niestacjonarne Fizjoterapia praktyczny 1/ 1 i 2 1/ 1 i 2

Rok / Semestr Stacjonarne Niestacjonarne Fizjoterapia praktyczny 1/ 1 i 2 1/ 1 i 2 KARTA OPISU MODUŁU KSZTAŁCENIA Kierunek studiów Profil kształcenia (ogólnoakademicki, praktyczny) Rok / Semestr Stacjonarne Niestacjonarne Fizjoterapia praktyczny 1/ 1 i 2 1/ 1 i 2 Specjalność Przedmiot

Bardziej szczegółowo

Fizjologia II - opis przedmiotu

Fizjologia II - opis przedmiotu Fizjologia II - opis przedmiotu Informacje ogólne Nazwa przedmiotu Fizjologia II Kod przedmiotu 12.9-WL-Lek-FII Wydział Wydział Lekarski i Nauk o Zdrowiu Kierunek Lekarski Profil praktyczny Rodzaj studiów

Bardziej szczegółowo

KARTA KURSU. Kod Punktacja ECTS* 3

KARTA KURSU. Kod Punktacja ECTS* 3 KARTA KURSU Nazwa Nazwa w j. ang. FIZJOLOGIA ZWIERZĄT ANIMAL PHYSIOLOGY Kod Punktacja ECTS* 3 Koordynator Dr Waldemar Szaroma Zespół dydaktyczny Dr hab. Grzegorz Formicki, Prof. UP Dr Agnieszka Greń Dr

Bardziej szczegółowo

Kanały jonowe i pompy błonowe

Kanały jonowe i pompy błonowe Kanały jonowe i pompy błonowe Jak badad przepływ jonów? Patch-clamp -zassanie powoduje ścisłe połączenie błony komórkowej z kapilarą (opornośd miedzy wnętrzem pipety a otaczającym roztworem = 10^9 omów)

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIA OBOWIĄZUJĄCE Z FIZJOLOGII KIERUNEK: FIZJOTERAPIA

ZAGADNIENIA OBOWIĄZUJĄCE Z FIZJOLOGII KIERUNEK: FIZJOTERAPIA ZAGADNIENIA OBOWIĄZUJĄCE Z FIZJOLOGII KIERUNEK: FIZJOTERAPIA Fizjologia ogólna i mięśnie 1. Homeostaza, układ homeostatyczny, współczynnik homeostazy. 2. Skład płynu wewnątrz i zewnątrzkomórkowego oraz

Bardziej szczegółowo

Karta Opisu Przedmiotu

Karta Opisu Przedmiotu Politechnika Opolska Wydział Wychowania Fizycznego i Fizjoterapii Kierunek studiów Profil kształcenia Poziom studiów Specjalność Forma studiów Semestr studiów Fizjoterapia Praktyczny Studia pierwszego

Bardziej szczegółowo

FIZJOLOGIA. b. umiejętności:

FIZJOLOGIA. b. umiejętności: FIZJOLOGIA 1. Informacje o przedmiocie (zajęciach), jednostce koordynującej przedmiot, osobie prowadzącej 1.1. Nazwa przedmiotu (zajęć): Fizjologia 1.2.Forma przedmiotu: Wykłady, ćwiczenia 1.3. Przedmiot

Bardziej szczegółowo

KARTA KURSU. Kod Punktacja ECTS* 2

KARTA KURSU. Kod Punktacja ECTS* 2 KARTA KURSU Nazwa Nazwa w j. ang. Neurofizjologia Neurophysiology Kod Punktacja ECTS* 2 Koordynator Dr hab. Grzegorz Formicki Zespół dydaktyczny Dr hab. Grzegorz Formicki Prof. dr hab. Peter Massanyi Dr

Bardziej szczegółowo

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE. WYDZIAŁ Kultury Fizycznej i Ochrony Zdrowia

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE. WYDZIAŁ Kultury Fizycznej i Ochrony Zdrowia PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE WYDZIAŁ Kultury Fizycznej i Ochrony Zdrowia Katedra Morfologicznych i Czynnościowych Podstaw Kultury Fizycznej Kierunek: Wychowanie Fizyczne SYLABUS Nazwa przedmiotu

Bardziej szczegółowo

ZARYS FIZJOLOGII WYSIŁKU FIZYCZNEGO Podręcznik dla studentów

ZARYS FIZJOLOGII WYSIŁKU FIZYCZNEGO Podręcznik dla studentów ZARYS FIZJOLOGII WYSIŁKU FIZYCZNEGO Podręcznik dla studentów ZARYS FIZJOLOGII WYSIŁKU FIZYCIKIES Podręcznik dla studentów Pod redakcją dr n. med. Bożeny Czarkowskiej-Pączek prof. dr. hab. n. med. Jacka

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY DLA STUDENTÓW KIERUNKU LEKARSKO-DENTYSTYCZNEGO WYDZIAŁU LEKARSKO-STOMATOLOGICZNEGO POMORSKIEJ AKADEMII MEDYCZNEJ W SZCZECINIE

PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY DLA STUDENTÓW KIERUNKU LEKARSKO-DENTYSTYCZNEGO WYDZIAŁU LEKARSKO-STOMATOLOGICZNEGO POMORSKIEJ AKADEMII MEDYCZNEJ W SZCZECINIE PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY DLA STUDENTÓW KIERUNKU LEKARSKO-DENTYSTYCZNEGO WYDZIAŁU LEKARSKO-STOMATOLOGICZNEGO POMORSKIEJ AKADEMII MEDYCZNEJ W SZCZECINIE II ROK Pomorska Akademia Medyczna w Szczecinie 2008/2009

Bardziej szczegółowo

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2012/2013

Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 2012/2013 Krakowska Akademia im. Andrzeja Frycza Modrzewskiego Karta przedmiotu WydziałLekarski i Nauk o Zdrowiu obowiązuje studentów, którzy rozpoczęli studia w roku akademickim 01/013 Kierunek studiów: Fizjoterapia

Bardziej szczegółowo

PLPILA02-IOZFIZ-L-1p6-2013S Pozycja planu: B6. Instytut Ochrony Zdrowia Zakład Fizjoterapii

PLPILA02-IOZFIZ-L-1p6-2013S Pozycja planu: B6. Instytut Ochrony Zdrowia Zakład Fizjoterapii Kod przedmiotu: PLPILA02-IOZFIZ-L-1p6-2013 Pozycja planu: B6 1. INFORMACJE O PRZEDMIOCIE 1 Nazwa przedmiotu Fizjologia I 2 Kierunek studiów Fizjoterapia 3 Poziom studiów I stopnia 4 Forma studiów tudia

Bardziej szczegółowo

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne FIZJOLOGIA CZŁOWIEKA

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne FIZJOLOGIA CZŁOWIEKA Kod modułu Rodzaj modułu Wydział PUM Kierunek studiów Specjalność Poziom studiów S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) Nazwa modułu I nforma cje ogólne FIZJOLOGIA CZŁOWIEKA Obowiązkowy Lekarsko-Stomatologiczny

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Część II. Fizjologia mięśni...31. Część I. Fizjologia ogólna...13. Wstęp...11

Spis treści. Część II. Fizjologia mięśni...31. Część I. Fizjologia ogólna...13. Wstęp...11 Spis treści Wstęp...11 Część I. Fizjologia ogólna...13 Żywa komórka, jej struktura i funkcje... 15 Budowa i funkcje komórki....15 Struktura błony komórkowej...16 Kanały błony komórkowej...17 Transport

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA (skrajne daty) Fizjologia ogólna i fizjologia wysiłku

SYLABUS. DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA (skrajne daty) Fizjologia ogólna i fizjologia wysiłku SYLABUS DOTYCZY CYKLU KSZTAŁCENIA 2016-2019 (skrajne daty) 1.1. PODSTAWOWE INFORMACJE O PRZEDMIOCIE/MODULE Nazwa przedmiotu/ modułu Kod przedmiotu/ modułu* Wydział (nazwa jednostki prowadzącej kierunek)

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIA DO PRZYGOTOWANIA DO ĆWICZEŃ Z BIOFIZYKI DLA STUDENTÓW I ROKU WYDZIAŁU LEKARKIEGO W SEMESTRZE LETNIM 2011/2012 ROKU.

ZAGADNIENIA DO PRZYGOTOWANIA DO ĆWICZEŃ Z BIOFIZYKI DLA STUDENTÓW I ROKU WYDZIAŁU LEKARKIEGO W SEMESTRZE LETNIM 2011/2012 ROKU. ZAGADNIENIA DO PRZYGOTOWANIA DO ĆWICZEŃ Z BIOFIZYKI DLA STUDENTÓW I ROKU WYDZIAŁU LEKARKIEGO W SEMESTRZE LETNIM 2011/2012 ROKU. B1 CIŚNIENIE JAKO WIELKOŚĆ BIOFIZYCZNA, CIŚNIENIE A FUNKCJE PODSTAWOWYCH

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Dział II. Fizjologia komórek nerwowych i mięśniowych. Dział III. Czynność układu nerwowego

Spis treści. Dział II. Fizjologia komórek nerwowych i mięśniowych. Dział III. Czynność układu nerwowego Gangong-00.fm Page IX Friday, December 7, 2007 2:03 PM Spis treści Dział I. Wprowadzenie do fizjologii 1. Ogólne i komórkowe podstawy fizjologii... 3 Wprowadzenie................. 3 Zasady ogólne..................

Bardziej szczegółowo

Biologiczne mechanizmy zachowania - fizjologia. zajecia 6 :

Biologiczne mechanizmy zachowania - fizjologia. zajecia 6 : Biologiczne mechanizmy zachowania - fizjologia zajecia 6 : 12.11.15 Kontakt: michaladammichalowski@gmail.com https://mmichalowskiuwr.wordpress.com/ I gr 08:30 10:00 (s. Cybulskiego; 08.10. 19.11.) II gr

Bardziej szczegółowo

Fizjologia człowieka

Fizjologia człowieka Akademia Wychowania Fizycznego i Sportu w Gdańsku Katedra: Promocji Zdrowia Zakład: Biomedycznych Podstaw Zdrowia Fizjologia człowieka Osoby prowadzące przedmiot: Prof. nadzw. dr hab. Zbigniew Jastrzębski

Bardziej szczegółowo

Karta przedmiotu. obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 2015/2016. Forma studiów: Stacjonarne Kod kierunku: 12.

Karta przedmiotu. obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 2015/2016. Forma studiów: Stacjonarne Kod kierunku: 12. Instytut Zdrowia Państwowa Wyższa Szko la Zawodowa w Nowym Sa czu Karta przedmiotu obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 201/2016 Kierunek studiów: Pielęgniarstwo Profil: Praktyczny

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie XIII Autonomiczny układ nerwowy

Ćwiczenie XIII Autonomiczny układ nerwowy Ćwiczenie XIII Autonomiczny układ nerwowy Organizacja układu autonomicznego Niezależny od naszej woli Sympatyczny i parasympatyczny - układ limbiczny - wyjście poprzez podwzgórze - komponenta w wyrażaniu

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIA OBOWIĄZUJĄCE Z FIZJOLOGII KIERUNEK: RATOWNICTWO MEDYCZNE

ZAGADNIENIA OBOWIĄZUJĄCE Z FIZJOLOGII KIERUNEK: RATOWNICTWO MEDYCZNE ZAGADNIENIA OBOWIĄZUJĄCE Z FIZJOLOGII KIERUNEK: RATOWNICTWO MEDYCZNE Fizjologia ogólna i mięśnie 1. Homeostaza, układ homeostatyczny, współczynnik homeostazy. 2. Skład płynu wewnątrz i zewnątrzkomórkowego

Bardziej szczegółowo

Dział IV. Fizjologia układu krążenia

Dział IV. Fizjologia układu krążenia Dział IV Fizjologia układu krążenia UWAGA! Dwiczenia 1 i 2 odbywad się będą systemem rotacyjnym zgodnie z niżej podanym podziałem. Dw. 1. Serce cz. I. Cykl hemodynamiczny serca. Badanie fizykalne serca.

Bardziej szczegółowo

MIĘŚNIE Czynności i fizjologia mięśni

MIĘŚNIE Czynności i fizjologia mięśni Biomechanika sportu MIĘŚNIE Czynności i fizjologia mięśni CZYNNOŚCI MIĘŚNIA W opisie czynności mięśnia i siły przez niego wyzwolonej odwołujemy się do towarzyszącej temu zmianie jego długości. Zmiana długości

Bardziej szczegółowo

Obowiązujący zakres materiału na ćwiczenia w semestrze 1 (letnim)

Obowiązujący zakres materiału na ćwiczenia w semestrze 1 (letnim) Obowiązujący zakres materiału na ćwiczenia w semestrze 1 (letnim) 1 Ćwiczenie organizacyjne. Homeostaza* 15-19.02.2016 1. Zapoznanie studentów z organizacją zajęć, regulaminem przedmiotu, regulaminem BHP.

Bardziej szczegółowo

PATOFIZJOLOGIA ZWIERZĄT

PATOFIZJOLOGIA ZWIERZĄT PATOFIZJOLOGIA ZWIERZĄT Rok akademicki 2016/2017 Wykłady z przedmiotu Patofizjologia Zwierząt odbywać się będą w poniedziałki i środy o godzinie 8.30 w Audytorium Kliniki Małych Zwierząt Pierwszy wykład

Bardziej szczegółowo

obowiązkowy x fakultatywny kierunkowy podstawowy X polski X angielski inny

obowiązkowy x fakultatywny kierunkowy podstawowy X polski X angielski inny Załącznik nr 2 do Uchwały Senatu Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu nr 1441 z dnia 24 września 2014 r. Nazwa modułu/przedmiotu Sylabus Część A - Opis przedmiotu kształcenia Fizjologia człowieka Grupa

Bardziej szczegółowo

Temat: Przegląd i budowa tkanek zwierzęcych.

Temat: Przegląd i budowa tkanek zwierzęcych. Temat: Przegląd i budowa tkanek zwierzęcych. 1. Czym jest tkanka? To zespół komórek o podobnej budowie, które wypełniają w organizmie określone funkcje. Tkanki tworzą różne narządy, a te układy narządów.

Bardziej szczegółowo

Kompartmenty wodne ustroju

Kompartmenty wodne ustroju Kompartmenty wodne ustroju Tomasz Irzyniec Oddział Nefrologii, Szpital MSWiA Katowice Zawartość wody w ustroju jest funkcją wieku, masy ciała i zawartości tłuszczu u dzieci zawartość wody wynosi około

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIA TEMATYCZNE Z ZAKRESU FIZJOLOGII. KIERUNEK: POŁOŻNICTWO stacjonarne pierwszego stopnia. Fizjologia ogólna i mięśnie

ZAGADNIENIA TEMATYCZNE Z ZAKRESU FIZJOLOGII. KIERUNEK: POŁOŻNICTWO stacjonarne pierwszego stopnia. Fizjologia ogólna i mięśnie ZAGADNIENIA TEMATYCZNE Z ZAKRESU FIZJOLOGII KIERUNEK: POŁOŻNICTWO stacjonarne pierwszego stopnia Fizjologia ogólna i mięśnie 1. Homeostaza, układ homeostatyczny, współczynnik homeostazy. 2. Skład płynu

Bardziej szczegółowo

Wysiłek krótkotrwały o wysokiej intensywności Wyczerpanie substratów energetycznych:

Wysiłek krótkotrwały o wysokiej intensywności Wyczerpanie substratów energetycznych: Zmęczenie Zmęczenie jako jednorodne zjawisko biologiczne o jednym podłożu i jednym mechanizmie rozwoju nie istnieje. Zmęczeniem nie jest! Zmęczenie po dniu ciężkiej pracy Zmęczenie wielogodzinną rozmową

Bardziej szczegółowo