PODSTAWY TEORETYCZNE. II. Interakcyjne modele zdolności.

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "PODSTAWY TEORETYCZNE. II. Interakcyjne modele zdolności."

Transkrypt

1 Dziecko zdolne - podstawy teoretyczne, sylwetka ucznia zdolnego, środowisko szkolne (konspekt wykładu dla nauczycieli liderów programu Wars i Sawa - wygłoszonego z prezentacją multimedialną przez mgr Teresę Grąziewicz - Jóźwik) Żadne państwo nie może sobie pozwolić na marnowanie talentów, na stratę ludzkiego bogactwa, żadne państwo nie jest tak bogate, aby marnować talenty swych obywateli 1. PODSTAWY TEORETYCZNE I. Proponowana definicja Dzieci uzdolnione, to dzieci, które przejawiają możliwości zaawansowanych dokonań w dziedzinie umysłowej, twórczej, artystycznej, w zakresie zdolności przywódczych czy w poszczególnych przedmiotach nauczania, i które w celu pełnego rozwinięcia tych możliwości wymagają usług lub zajęć nie dostarczanych przez standardową szkołę 2 Współcześnie przyjmuje się dwojakie rozumienie zdolności: wąskie, elitarne osoby zdolne to około 5 % populacji, szerokie, egalitarne osoby zdolne to 25-30% (za W. Limont) II. Interakcyjne modele zdolności. Model zdolności J. Renzulliego 1978 r. Zdolności rozwijają się poprzez interakcję trzech czynników: zdolności, twórczości i zaangażowania zdaniowego na bazie osobowości i środowiska społecznego. Zdolności intelektualne zapewniają poznawanie dotychczasowego dorobku oraz logiczne manipulowanie wiedzą. Uzdolnienia kreacyjne sprawiają, że wiedza ta może być skutecznie przetwarzana, a oprócz tego mogą być tworzone treści i wytwory zupełnie nowe. Skuteczne działanie poznawcze i wytwórcze może dokonywać się dzięki aktywizacji motywacyjnej. Oprócz zdolności ogólnych i kierunkowych zdolności twórcze, są jednym z najważniejszych komponentów talentu. 1 Zapis z posiedzenia Komitetu ds. Kultury i Edukacji UE z r. na 31 posiedzeniu na którym przyjęto dokument z rekomendacjami dla Parlamentu Europejskiego na temat Kształcenia Dzieci Zdolnych 2 Kongres Stanów Zjednoczonych

2 Model uzdolnień Stanisława Popka. Model uzdolnień S. Popka opiera się na triadzie zdolności intelektualnych, uzdolnień specjalnych i uzdolnień twórczych, które mogą być zrealizowane dzięki motywacyjnej i emocjonalnej sferze osobowości w sprzyjających warunkach środowiska społeczno kulturowego. Wszystkie obszary są ze sobą powiązane. Emocje i motywacja pełnią funkcję aktywizującą lub hamującą w stosunku do uzdolnień intelektualnych, specjalnych i twórczych. Stymulacja, bądź hamowanie odbywa się w konkretnych warunkach środowiska społecznokulturowego (rodzinnego, szkolnego i grup rówieśniczych). Każdy człowiek ma inne zapotrzebowanie na stymulację i to zarówno co do siły, jak i jakości bodźców. To, co dla jednego człowieka ma wpływ hamujący (stres, trudne warunki materialne, społecznopolityczne), dla innego może mieć znaczenie stymulujące. Opracowywanie programów wspierających zdolności i uzdolnienia w oparciu o przedstawione przykładowe modele zdolności pozwala na spojrzenie na zagadnienie z szerszej perspektywy i wskazuje na konieczność uwzględniania w nich pozaintelektualnej sfery rozwoju. III. Poszczególne sfery rozwoju 1. Zdolności ogólne Zdolności w literaturze psychologicznej pojawiają się co najmniej w czterech ujęciach: jako synonim sprawności i szybkości w działaniu, jako większa (lepsza) pojemność niektórych procesów poznawczych, jako wyższa jakość, głębokość i rozległość operacji intelektualnych; jako aktualna, potencjalna lub maksymalna możliwość wykonania czegoś, jako względnie trwałe właściwości procesów poznawczych, właściwości poznawcze stanowiące przyczynę niejednakowych rezultatów w uczeniu się i działaniu, iloraz inteligencji powyżej przeciętnej. jako indywidualne właściwości osobowości człowieka, które zapewniają zróżnicowane osiągnięcia w jakiejś dziedzinie. Wrodzone mogą być jedynie zadatki, które leżą u podstaw zdolności, jednak same zdolności stanowią zawsze wynik działania. 2

3 2. Zdolności kierunkowe - model rozwojowy U-U Dawida Feldmana Wg. Feldmana rozwój zdolności przebiega od poziomu U- uniwersalnego, dostępnego dla wszystkich, poprzez kolejne regiony, do poziomu Uq- unikatowego, który osiągają tylko nieliczni. Uzdolnienia wyższego stopnia są osadzone w strukturze niższych poziomów. Istnieje wiele typów i rodzajów zdolności, które ujawniają się wtedy, gdy człowiek podejmie działanie w konkretnej dziedzinie są to tzw. doświadczenia krystalizujące. 3. Zdolności kierunkowe w świetle koncepcji inteligencji wielorakich Gardnera. pomyśl JAK jesteś mądry, a nie JAKI mądry jesteś Gardner inteligencja lingwistyczna wrażliwość na język mówiony i pisany, zdolności do nauki języków, umiejętność sprawnego wykorzystywania języka do zrealizowania określonych celów. Uczniowie o wysokiej inteligencji lingwistycznej lubią słuchać, czytać i pisać, bawić się słowem w różnych sytuacjach (gry słowne), mówić, dyskutować. Są wrażliwi na wzorce, dobrze zorganizowani i systematyczni. Posiadają umiejętność rozumowani i zapamiętywania szczegółów, nie mają problemów z ortografią. inteligencja matematyczno logiczna przejawia się w rozumieniu i posługiwaniu się abstrakcyjnymi relacjami, w tzw. myśleniu naukowym np. rozwiązywaniu problemów badawczych, zbieraniu danych, tworzeniu, ocenianiu i odrzucaniu hipotez, wyciąganiu wniosków. Uczniowie o tej inteligencji stosują logiczne struktury myślowe, myślą abstrakcyjnie, precyzyjnie się wysławiają, dobrze organizują swoją pracę, lubią liczyć, pracować z komputerem, rozwiązywać problemy i eksperymentować. inteligencja wizualno przestrzenna zdolność do postrzegania, odtwarzania, transformowania i modyfikowania informacji wzrokowych i przestrzennych, umiejętność rozwiązywania problemów przestrzennych, w tym praktycznych, np. posługiwanie się mapą, nawigacją, Uczniowie ci lubią sztukę, myślą obrazami, tworzą mentalne wizerunki rzeczywistości i zapamiętują informacje w postaci obrazów. Podczas tworzenia jednej idei mogą wykorzystywać wszystkie zmysły, mają dobre wyczucie koloru i stosunków przestrzennych, nie mają trudności z odczytywaniem map, rysunków, wykresów. Mają poczucie sensu całości. Chętnie używają przenośni. inteligencja muzyczna tworzenie, rozumienie i przekazywanie różnorodnych znaczeń za pomocą dźwięków, wrażliwość na dźwięki, ich wysokość, barwę, rytm. inteligencja kinestetyczna przejawia się w używaniu i kontroli własnego ciała, jego motoryki 3

4 (w celu wyrażenia, np. emocji, rozwiązania określonego problemu), zdolności do manipulowania przedmiotami, narzędziami. Uczniowie o tym typie inteligencji lubią zajęcia sportowe, uczą się przez aktywny udział w procesie, poprzez działanie, ruch, są uzdolnieni manualnie, technicznie, reagują automatycznie, mają prawidłowe odruchy oraz są wrażliwi na otoczenie. inteligencja przyrodnicza (naturalistyczna) umiejętność klasyfikowania i rozróżniania różnych gatunków fauny i flory, rozróżniania cech i innych aspektów w obszarze jednego gatunku, poszukiwania i dostrzegania relacji między gatunkami, umiejętność rozpoznawania wzorów. Uczniowie o tym typie inteligencji lubią środowisko, dobrze różnicują i klasyfikują jego cechy, najlepiej uczą się przez wyciąganie wniosków z danych. inteligencja interpersonalna charakteryzuje się zdolnością do rozpoznawania, odróżniania, przewidywania i rozumienia uczuć, intencji, przekonań, nastrojów, motywacji, pragnień i potrzeb (także ukrytych) własnych i innych ludzi, rozumieniem i umiejętnością postępowania z innymi osobami oraz zdolnością kształtowania ich postaw i zachowań. Uczniowie co tym typie inteligencji lubią przebywać z ludźmi i współpracować z nimi. Są dobrymi negocjatorami, łatwo nawiązują kontakty z rówieśnikami i dorosłymi, łatwo się porozumiewają, ale potrafią również wykorzystać te umiejętności do manipulowania innymi. inteligencja intrapersonalna jest przejawem swoistej wiedzy o samym sobie, jest to umiejętność rozróżniania, określania nazywania i zrozumienia własnych uczuć, intencji, motywacji, zachowań, pragnień, lęków i potencjałów. Uczniowie ci są świadomi siebie, swoich wad i zalet, słabości, uczuć, mają wysoką samoświadomość, są wyczuleni na własny życiowy cel i uznawane przez siebie wartości, posiadają intuicję i motywację wewnętrzną, mogą być skryci, mają silną potrzebę wyróżniania się spośród innych. 4. Twórczość. Umysł to nie dzban, który należy wypełnić, ale ognisko, które wypada rozpalić Plutarch proces twórczy: myślenie dywergencyjne; płynność, giętkość, oryginalność myślenia; pięć etapów psychologicznego modelu rozwiązywania problemów H. Kraucha - pojawienie się sytuacji problemowej, faza preparacji, frustracji, inkubacji, iluminacji i weryfikacji; zdolności ważne w twórczości: skojarzenia, myślenie dedukcyjne, indukcyjne (analogie), 4

5 metaforyczne, transformacje; podział procesów twórczych wg Margaret Boden eksploracje (myślenie pytajne), kombinacje, transformacje; cechy osoby twórczej: otwartość na nowe doświadczenia, na informacje dwuznaczne, niepewne, sprzeczne; ciekawość poznawcza, dociekliwość; łatwość wychwytywania potrzebnych informacji; duża potrzeba różnorodności, nowości i zmiany, a mała odporność na nudę; umiejętność rozwiązywania problemów; wytrwałość w oczekiwaniu na rezultat; bogata wyobraźnia, pomysłowość; preferencja ryzyka w myśleniu i działaniu; nastawienie na przeżywanie przygód i przezwyciężanie przeszkód; naturalne inhibitory twórczości percepcyjne obronność percepcyjna polegająca na ignorowaniu bodźców; umysłowe, związane z wyobraźnią i myśleniem - sztywność (schematyzm) myślenia, tendencyjność, konkretyzm, słaba umiejętność posługiwania się analogią i metaforą; emocjonalno - motywacyjne - zbyt niski napęd, lęk przed nowym, nieznanym, niemożliwym, lęk przed ośmieszeniem, przed autorytetem lub niepowodzeniem; osobowościowe brak wiary we własne możliwości, konformizm, egocentryzm, słaba wola, brak odwagi, nieadekwatny obraz świata i siebie samego, pesymizm itd.; wpływy szkoły hamujące twórczość: przekonania kształtowane przez szkołę wpływają na zahamowanie rozwoju twórczości dzieci (za W. Dobrołowicz) np.: nie można opanować całej wiedzy, wszystko zostało już wynalezione ; tworzyć mogą jedynie wybrańcy ; wiedza ma małe znaczenie w osiąganiu sukcesu życiowego ; wyuczona bezradność dziecko uczy się, że jego działania nie mają wpływu na otoczenie; niedocenianie twórczości, brak wiedzy o procesach i kryzysach twórczości; promowanie zachowań mało inteligentnych, stereotypowych, podporządkowanych; 5

6 5. Sfera emocjonalno motywacyjna: Zaangażowanie zadaniowe (J. Renzulli) obejmuje motywację do podejmowania zadań, motywację wewnętrzną, wytrwałość w pokonywaniu przeszkód, upór, pracowitość, zaangażowanie, wiarę w zdolności i możliwości. Inteligencja emocjonalna obejmuje (Peter Salovey): samoświadomość, znajomość własnych uczuć i rozpoznawanie ich w chwili pojawienia się; umiejętność kierowania emocjami, w celu podejmowania zdrowych decyzji życiowych, skuteczne panowanie nad takimi emocjami i nastrojami jak strach, gniew, depresja; zdolność motywowania się i podejmowania decyzji, zachowanie optymizmu mimo niepowodzeń; empatia zdolność rozpoznawania i przewidywania emocji innych ludzi; umiejętność nawiązywania i podtrzymywania związków z innymi ludźmi, umiejętność kierowania nimi; Według Salovey'a, Marey'a, Golemana wyniki badań, wskazują na jednoznaczny związek, między inteligencją emocjonalną, a osiągnięciami poznawczymi, a nawet między inteligencją emocjonalną, a subiektywnością postrzegania uczniów. Osoby z wysoką IE są lepiej postrzegane w sferze poznawczej (zjawisko aureoli ) i tym samym dostają lepsze wsparcie społeczne. SYLWETKA DZIECKA ZDOLNEGO I. Przykłady klasyfikacji uczniów zdolnych: 1. Szabos i Kingore dzielą uczniów zdolnych na: bystrych są to uczniowie zainteresowani nauką, znają odpowiedzi na pytania, mają dobre relacje, często przewodzą grupie, dobrze się zachowują, dobrze wypadają w testach, zdolnych są ciekawi, zadają dużo pytań, zaangażowani, uczenie się jest dla nich relaksem, mają często dziwaczne pomysły, pracują zrywami, izolują się od grupy, myślą abstrakcyjnie, szukają alternatyw, gorzej wypadają w testach. twórczych - słabo wypadają w testach - rozpatrują rożne możliwości rozwiązania zadania i nie wystarcza im czasu na odpowiedź. 2. J. Renzulli i Sally M. Reis, dzielą uczniów zdolnych na dwie grupy. posiadających uzdolnienia szkolne (w zakresie rozwiązywania testów i uczenia się). 6

7 Uczniowie z tej grupy osiągają dobre rezultaty w myśleniu odtwórczym, są przystosowani do funkcjonowania w systemie szkolnym, zmotywowani do osiągania jak najlepszych ocen, są lubiani przez nauczycieli, przestrzegają reguł, dążą do osiągania sukcesów (solidni urzędnicy). Ich uzdolnienia w ciągu życia pozostają mniej więcej na tym samym poziomie. posiadających uzdolnienia twórczo produktywne. Uczniowie mający te uzdolnienia preferują naukę przez dedukcję, wynajdywanie i rozwiązywanie problemów, rozwijają własne autonomiczne style uczenia się. Ważne jest dla nich odnoszenie przyswajanych treści do własnych potrzeb i zainteresowań. Trudno ich diagnozować za pomocą wystandaryzowanych testów. Większość uczniów łączy w sobie cechy charakterystyczne dla obu typów. W zależności od cech, sytuacji (zadania) i osobistych preferencji mogą zmieniać nasilenie danego sposobu funkcjonowania. II. Najczęściej występujące cechy dzieci zdolnych: szybko się uczą, mają szeroką, różnorodną wiedzę, zainteresowania, bogate słownictwo, łatwość wypowiadania się; są ciekawe i dociekliwe, wnikliwe intelektualnie, potrafią poszukiwać informacji; potrafią wykorzystywać wiedzę i umiejętności w nowej sytuacji, szybko rozumieją i zapamiętują, stosują różnorodne strategie pamięciowe; mają podzielność uwagi, dobrą koncentrację; są zmotywowane wewnętrznie; potrafią pokonywać trudności; łatwo się dostosowują do otoczenia; są aktywne, mają wiele sukcesów; są twórcze, nudzi je rutyna, potrzebują różnorodności, oryginalności; potrafią dostrzegać problemy i rozwiązywać je w nowy, oryginalny sposób; ma specyficzne poczucie humoru; III. Szczególne cechy wynikające ze specyfiki wysokich zdolności: 1. w obszarze logiki dziecko: organizuje sytuacje i ludzi według określonego porządku; systematyzuje, konstruuje złożone systemy i struktury; 7

8 dostrzega zależności przyczynowo skutkowe; używa wyrafinowanych i efektywnych strategii myślenia; sprawdza autorytety, dostrzega błędy w rozumowaniu dorosłych; jest krytyczne w stosunku do samego siebie; posiada meta - wiedzę na temat procesów myślenia; 2. w obszarze motywacji (najczęściej występujące motywy działania dzieci zdolnych): autonomiczna motywacja poznawcza - jest niezależna od wzmocnień zewnętrznych, ukierunkowana na wybrany problem lub czynność. Celem działania jest zaspokojenie ciekawości, wzbogacenie doświadczeń i rozwój. Osoby ujawniające ten rodzaj motywacji, są niezależne w swoich działaniach od otoczenia i wewnątrz sterowne. instrumentalna motywacja poznawcza jej funkcją jest zaspokajanie potrzeb, a celem zdobycie informacji. samoistna opiera się na satysfakcji z wykonywania czynności; motywacja hubrystyczna opiera się na dążeniu do potwierdzania i podnoszenia własnej ważności jako osoby, daje poczucie dumy i próżności; motywacja osiągnięć celem jest osiąganie wyniku, sukcesu. 3. wzmożona pobudliwość psychiczna (cechy charakteryzujące ludzi zdolnych wyróżnione przez Kazimierza Dąbrowskiego w teorii dezintegracji pozytywnej): wzmożona pobudliwość psychomotoryczna - jest to nadmiar energii ujawniającej się w szybkiej mowie, zauważalnym pobudzeniu, intensywnej działalności fizycznej, preferencji działania, w rywalizacji. Ekspresją emocjonalnego napięcia jest niekontrolowane mówienie, wydawanie dźwięków, impulsywne działanie, nerwowe nawyki (tiki, obgryzanie paznokci), niekontrolowane wybuchy, pracoholizm; wzmożona pobudliwość intelektualna - ciekawość poznawcza, zdolność do długotrwałej koncentracji i wysiłku, wnikliwość obserwacji, dobra pamięć wzrokowa szczegółów, umiejętność dokładnego planowania, pasja w rozwiązywaniu problemów, myślenie refleksyjne, meta- myślenie, umiłowanie teorii, umiejętność dokonywania analizy, fascynacja logiką i zagadnieniami moralnymi, introspekcja, ale bez samooceny, pojęciowa i intuicyjna integracja, niezależność, myślenie krytyczne. wzmożona pobudliwość sensoryczna wiąże się z odczuwaniem przyjemności z pobudzenia zmysłów (wzroku, zapachu, smaku, dotyku, słuchu), z piękna zawartego 8

9 w materialnych obiektach, dźwiękach, słowach, muzyce, w formie, barwie, równowadze. wzmożona pobudliwość emocjonalna intensywne przeżywanie pozytywnych i negatywnych uczuć oraz skrajnych emocji, złożoność uczuć i emocji, empatia, świadomość różnorodności uczuć. wzmożona pobudliwość wyobrażeniowa - wiąże się z myśleniem animistycznym i magicznym, swobodnym używaniem aktywnej wyobraźni, posługiwaniem się fantazją, poetycką i dramatyczną percepcją, częstym wykorzystywaniem wyobrażeń i metafor, łatwością tworzenia pomysłów oraz wizualizacji o dużej ilości szczegółów, zdolnościami dramatycznymi. Jest to zdolność do przebywania w świecie fantazji, wymyślania fantastycznych opowiadań i bajek, tendencja do tworzenia własnych prywatnych światów, posiadania wyimaginowanych przyjaciół i znajomych, ekspresja emocjonalna spontaniczne wyobrażenia, mieszanie prawdy z fikcją, upodobanie do marzeń, niska tolerancja na nudę. ŚRODOWISKO I. Hamujące wpływy środowiska szkolnego: słabe wykorzystywanie uregulowań prawnych dotyczących indywidualnego programu i toku nauczania; metody podawcze hamujące aktywność i zaangażowanie dzieci; przewaga wiedzy odtwórczej i zadań wymagających myślenia konwergencyjnego; niedocenianie wszystkich rodzajów inteligencji i zainteresowań; niedostosowanie wymagań do indywidualnych potrzeb uczniów (zbyt niskie wymagania - sukcesy osiągane są bez wysiłku, brak możliwości doświadczania porażki; wymagania zbyt wysokie działanie pod presją); nieadekwatne oczekiwania związane z osiągnięciami szkolnymi i funkcjonowaniem społecznym; promowanie postaw konformistycznych; tłumienie przejawów twórczości; zachęcanie do rywalizacji; negatywne postawy nauczycieli (tendencje do przypisywania dzieciom zdolnym cech negatywnych), brak zrozumienia specyficznych potrzeb dziecka zdolnego i konieczności 9

10 stosowania specyficznych form wspierania jego rozwoju; stereotypy, a szczególnie stereotypy w postrzeganiu chłopców i dziewcząt, inny sposób oceniania ze względu na występowanie stylu poznawczego ( niedoceniane są refleksyjne dziewczęta i impulsywni chłopcy); system klasowy utrudniający dziecku nawiązywanie relacji z rówieśnikami o podobnym poziomie rozwoju intelektualnego i podobnych zainteresowaniach. II. Środowisko wspierające stworzenie przestrzeni umożliwiającej rozwój we własnym stylu, we własnym tempie, własnym obszarze (nie osaczanie wymaganiami typu olimpiada, akademia). właściwa diagnoza umożliwiająca dostosowanie wymagań do indywidualnych potrzeb dziecka; dostrzeganie i zrozumienie indywidualności, unikanie porównywania i równania z innymi; obecność nauczyciela mistrza; docenianie i wspieranie rozwoju różnorodnych zdolności; wspieranie sfery pozaintelektualnej - kształtowanie umiejętności życiowych sprzyjających realizacji zdolności i osiąganiu sukcesów, niezbędnych w budowaniu korzystnych relacji rówieśniczych. III. Środowisko wyzwalające usuwanie barier i ograniczeń (wewnętrznych i środowiskowych); dostarczanie doświadczeń krystalizujących, dających szanse podejmowania aktywności w rożnych dziedzinach; wprowadzanie aktywnych metod kształcenia, projektów, zadań stanowiących wyzwania, pobudzających motywację wewnętrzną, ciekawość poznawczą, angażujących wszystkie style uczenia się (wzrokowy, słuchowy, kinestetyczny), lewą i prawą półkulę, wszystkie rodzaje inteligencji, dających szansę na zaprezentowanie mocnych stron, umiejętności i zainteresowań pozaszkolnych, docenianie, stymulowanie twórczości wprowadzenie lekcji twórczości, wykorzystywanie technik twórczych w nauczaniu przedmiotowym; IV. Środowisko kształtujące kształtowanie nawyków uczenia się, umiejętności korzystania z niekonwencjonalnych 10

11 metod, z wykorzystaniem obu półkul mózgowych, intuicji, uczenia się wielozmysłowego, dostosowanego do dominującego stylu poznawczego; kształtowanie nawyków poszukiwania wiedzy, problemów, rozwiązań, aktywnego przetwarzania informacji (nie tylko zapamiętywania i odtwarzania); kształtowanie postawy proaktywnej i twórczej. V. Nauczyciel dziecka zdolnego 3 1. Cechy osobowości i intelektualne: entuzjazm, pasja, poczucie misji, zaangażowanie, energia, zainteresowanie pracą, wysoka motywacja, samodyscyplina, upór wytrwałość, ponadprzeciętna inteligencja, zdolności poznawcze żeby móc być partnerem, szerokie zainteresowania, pewność siebie, nastawienie na osiąganie sukcesów, empatia, uwzględnianie potrzeb innych ludzi, obiektywność, sprawiedliwość, tolerancja, elastyczność, otwartość, poczucie humoru, dobra intuicja, zadowolenie z pracy, wrażliwość na kulturę. 2. Kompetencje zawodowe: Merytoryczne: rozległa wiedza z zakresu nauczanego przedmiotu, wiedza o istocie zdolności i edukacji uczniów zdolnych, wiedza metodyczna. Dydaktyczne: indywidualizowanie podejścia do ucznia, uwzględnianie jego potrzeb, umiejętność przekazania wiedzy, elastyczne dostosowanie programu do ucznia, różnicowanie programów nauczania, 3 Lista cech zaczerpnięta z: Wiesława Limont, Uczeń zdolny, jak go rozpoznać, jak z nim pracować, GWP. Toruń

12 umiejętność budowania programów wspierających ucznia zdolnego, stosowanie odpowiednich metod nauczania i materiałów, stymulowanie, aktywizowanie i motywowanie uczniów, zachęcanie uczniów do niezależnego, samodzielnego uczenia się, używanie strategii uruchamiających wyższe poziomy myślenia, elastyczne gospodarowanie czasem, dobra organizacja pracy, systematyczność. Społeczne: umiejętność budowania pozytywnych relacji, dopuszczanie możliwości popełniania błędów, tolerowanie niedociągnięć, wrażliwość na potrzeby ucznia, organizowanie środowiska społecznego. Komunikacyjne - liczba i jakość interakcji werbalnych; Twórcze - myślenie twórcze, działania innowacyjne; Badawcze - identyfikowanie zdolności; Rozwojowe: podejmowanie kształcenia ustawicznego, skupienie się na roli zawodowej, odpowiedzialność zawodowa, duża dojrzałość, Przekonania filozoficzne: światopogląd w zakresie filozoficznych wyznaczników kształcenia zdolności, przyjęcie odpowiedniej koncepcji zdolności oraz uwarunkowania wyboru rodzaju i kierunków nauczania uczniów zdolnych. 3. Cechy nauczyciela rozwijającego zdolności twórcze uczniów: indywidualizowanie podejścia do ucznia; uwzględnianie jego potrzeb; umiejętność przekazania wiedzy; elastyczne dostosowanie programu do ucznia; zachęcanie do samodzielnej nauki; pobudzanie do giętkości myślenia; preferowanie stylu uczenia opartego na współpracy i adaptacji; 12

13 realizowanie zróżnicowanego programu nauczania i metod kształcenia; odraczanie oceny poglądów i propozycji uczniów; tolerowanie usprawiedliwionych błędów; zachęcanie do samooceny i pomoc w przezwyciężaniu frustracji; poważne traktowanie pytań; akceptowanie alternatywnych propozycji i rozwiązań; na równi nagradza odwagę i poprawność; chronienie uczniów przed presją konformizmu; posiadanie cech osoby ułatwiającej zdobywanie wiedzy, a nie surowego pedagoga. W edukacji i wychowaniu ważny jest rozwój wielopłaszczyznowy i wielopoziomowy osobowości, talentów i systemów wartości. Znaczący wpływ mają wszystkie obszary środowiska, w którym funkcjonuje dziecko: rodzina, szkoła, rówieśnicy. Zdolności wymagają społecznej oprawy, sprzyjającego kontekstu i powinien być zapewniony odpowiedni edukacyjny serwis. Opracowanie Teresa Grąziewicz Jóźwik psycholog, lider programu Wars i Sawa Poradnia Psychologiczno Pedagogiczna nr 12 w Warszawie Literatura Dobrołowicz Witold- Psychodydaktyka kreatywności, WSPS Warszawa, 1995 Eby J. W. Smutny J. F., Jak kształcić uzdolnienia dzieci i młodzieży, WSiP, Warszawa, 1998 Fisher R., Uczymy jak myśleć, WSiP, Warszawa,1999 Fisher R., Uczymy jak się uczyć, WSiP, Warszawa, 1999 Goleman D., Inteligencja emocjonalna, Media Rodzina, Poznań, 1997 Limont W., Uczeń zdolny. Jak go rozpoznać, jak z nim pracować., Wydawnictwo Naukowe UMK, Toruń, 2011, Nęcka Edward, Psychologia twórczości, Gd.Wyd. Psych., Gdańsk, 2001 Osobowościowe i środowiskowe uwarunkowania rozwoju ucznia zdolnego, t. I i II, red.: Limont W., Dreszer J., Cieślikowska J. Wydawnictwo Naukowe UMK, Toruń, 2010, Partyka M. (red), Modele opieki nad dzieckiem zdolnym,cmpp-p MEN, Warszawa,

14 Partyka M., Zdolni, utalentowani twórczy, CMPP-P, Warszawa, 1998 Popek S. (red), Twórczość artystyczna w wychowaniu dzieci i młodzieży, WSiP, Warszawa, 1985 Popek S.(red), Aktywność twórcza dzieci i młodzieży, WSiP, Warszawa, 1988 Puślecki W., Wspieranie elementarnych zdolności twórczych uczniów, Oficyna Wydawnicza Impuls, Kraków, 1998 Zdolności, talent, twórczość, t.i i II, red. W. Limont, J. Cieślikowska, J. Dreszer, Wydawnictwo naukowe, Toruń, 2008 Sękowski A. E. Osiągnięcia uczniów zdolnych, Towarzystwo Naukowe KUL, Lublin, 2001 Szmidt K., Trening kreatywności, Wydawnictwo HELION, Gliwice, 2008 Sołowiej Janina - Psychologia twórczości, Uniwersytet Gdański 1997 Szmidt Krzysztof Szkice do pedagogiki twórczości, Oficyna Wyd. Kraków

Model pracy z uczniem zdolnym Oprac. Anna Descour, Anna Wolny

Model pracy z uczniem zdolnym Oprac. Anna Descour, Anna Wolny Model pracy z uczniem zdolnym Oprac. Anna Descour, Anna Wolny 1 Dziecko rodzi się wszechstronnie uzdolnione, z pełną możliwością rozwoju we wszystkich kierunkach, potencjalną wybitną inteligencją i zadatkami

Bardziej szczegółowo

OFERTA WARSZTATÓW PSYCHOEDUKACYJNYCH DLA SZKÓŁ

OFERTA WARSZTATÓW PSYCHOEDUKACYJNYCH DLA SZKÓŁ OFERTA WARSZTATÓW PSYCHOEDUKACYJNYCH DLA SZKÓŁ Rok szkolny 2013/2014 Pracownia SENSOS przeprowadza ambitne i bezpieczne programy szkoleniowe dla dziec i i młodzieży. Program każdego warsztatu jest dostosowany

Bardziej szczegółowo

INTELIGENCJE WIELORAKIE W EDUKACJI

INTELIGENCJE WIELORAKIE W EDUKACJI dr Aldona Kopik INTELIGENCJE WIELORAKIE W EDUKACJI TEORIA INTELIGENCJI WIELORAKICH http://www.weac.org/aboutwea/conven97/gardner.htm TWÓRCA teorii inteligencji wielorakich HOWARD GARDNER UR. W 1943 R.

Bardziej szczegółowo

CZEGO RODZICE NIE WIEDZĄ O SWOICH DZIECIACH A WIEDZIEĆ POWINNI?

CZEGO RODZICE NIE WIEDZĄ O SWOICH DZIECIACH A WIEDZIEĆ POWINNI? CZEGO RODZICE NIE WIEDZĄ O SWOICH DZIECIACH A WIEDZIEĆ POWINNI? mgr Magdalena Jabłońska mgr Dorota Orłowska 1 DLACZEGO RODZICE NIE MAJĄ WIEDZY O ISTOTNYCH PROBLEMACH SWOICH DZIECI? brak czasu mało doświadczeń

Bardziej szczegółowo

Referat po szkoleniu Praca z uczniem zdolnym przygotowany przez Annę Serafin i Jadwigę Łakomek. Mottem szkolenia, w którym brałyśmy udział było:

Referat po szkoleniu Praca z uczniem zdolnym przygotowany przez Annę Serafin i Jadwigę Łakomek. Mottem szkolenia, w którym brałyśmy udział było: Referat po szkoleniu Praca z uczniem zdolnym przygotowany przez Annę Serafin i Jadwigę Łakomek Mottem szkolenia, w którym brałyśmy udział było: Każde dziecko jest zdolne. Szkoła ma obowiązek odkryć te

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Dlaczego orły nie pływają. O wspieraniu talentów i zdolności u dzieci Magdalena Zientalska Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu 27 września 2012 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET

Bardziej szczegółowo

Procedura pracy z uczniem zdolnym

Procedura pracy z uczniem zdolnym Procedura pracy z uczniem zdolnym KaŜde dziecko jest zdolne. Szkoła ma obowiązek odkryć te zdolności i je rozwijać Uczniowie uzdolnieni to tacy, którzy przejawiają moŝliwości zaawansowanych dokonań w dziedzinie

Bardziej szczegółowo

ROLA PORADNI PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ WE WSPIERANIU DZIECI UZDOLNIONYCH

ROLA PORADNI PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ WE WSPIERANIU DZIECI UZDOLNIONYCH ROLA PORADNI PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ WE WSPIERANIU DZIECI UZDOLNIONYCH Opracowanie: Lucyna Hoffmann-Czyżyk Projekt współfinansowany z Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

Bardziej szczegółowo

Teoria inteligencji wielorakich.

Teoria inteligencji wielorakich. Od lutego do czerwca 2010 r. uczniowie klasy pierwszej Szkoły Podstawowej w Rękoraju byli uczestnikami II etapu projektu Pierwsze uczniowskie doświadczenia drogą do wiedzy finansowanego przez Unię Europejską

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY PROGRAM EFEKTYWNEGO UCZENIA SIĘ

SZKOLNY PROGRAM EFEKTYWNEGO UCZENIA SIĘ SZKOLNY PROGRAM EFEKTYWNEGO UCZENIA SIĘ Szkoła Podstawowa im. Jana Pawła II w Kowalach Oleckich opracował zespół w składzie: Jadwiga Lizanowicz Mirosław Mularczyk Teresa Truchan Urszula Kołodzińska Kluczem

Bardziej szczegółowo

POSZUKIWANIA AUTONOMICZNYCH ROZWIĄZAŃ W BUDOWANIU SUKCESU SZKOŁY

POSZUKIWANIA AUTONOMICZNYCH ROZWIĄZAŃ W BUDOWANIU SUKCESU SZKOŁY POSZUKIWANIA AUTONOMICZNYCH ROZWIĄZAŃ W BUDOWANIU SUKCESU SZKOŁY I. Ogólna charakterystyka Szkoły Podstawowej Nr 2 w Ustce. II. Opis ważniejszych przedsięwzięć. 1. Projekty unijne: a) Twój rozwój, twoja

Bardziej szczegółowo

OFERTA SZKOLENIOWA Propozycje tematów szkoleń dla nauczycieli

OFERTA SZKOLENIOWA Propozycje tematów szkoleń dla nauczycieli POLSKIE TOWARZYSTWO DYSLEKSJI Oddział w Łodzi www.ptd-lodz.com, ptd.lodz@gmail.com OFERTA SZKOLENIOWA Propozycje tematów szkoleń dla nauczycieli Tytuł szkolenia Adresaci Tematyka Autorstwo i prowadzenie

Bardziej szczegółowo

Indywidualizacja nauczania. pracy z uczniem zdolnym

Indywidualizacja nauczania. pracy z uczniem zdolnym Indywidualizacja nauczania a psychospołeczne uwarunkowania pracy z uczniem zdolnym Wiesława Limont Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu plan zdolności identyfikacja uczniów zdolnych zagrożenia rozwoju

Bardziej szczegółowo

www.prototo.pl MATERIAŁY Z KURSU KWALIFIKACYJNEGO

www.prototo.pl MATERIAŁY Z KURSU KWALIFIKACYJNEGO Wszystkie materiały tworzone i przekazywane przez Wykładowców NPDN PROTOTO są chronione prawem autorskim i przeznaczone wyłącznie do użytku prywatnego. MATERIAŁY Z KURSU KWALIFIKACYJNEGO www.prototo.pl

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Psychologia potrzeb. Dr Monika Wróblewska EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Psychologia potrzeb. Dr Monika Wróblewska EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Psychologia potrzeb Dr Monika Wróblewska Uniwersytet w Białymstoku 10 czerwca 2010 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY WWW.UNIWERSYTET-DZIECIECY.PL 1. Specyfika potrzeb

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO DLA UCZNIÓW Z DYSLEKSJĄ ROZWOJOWĄ

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO DLA UCZNIÓW Z DYSLEKSJĄ ROZWOJOWĄ PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z JĘZYKA ANGIELSKIEGO DLA UCZNIÓW Z DYSLEKSJĄ ROZWOJOWĄ Opracowanie: Mgr Anna Borek Mgr Barbara Jakubiec Mgr Tomasz Padyjasek Spis treści: 1. Termin dysleksja. 2. Trudności

Bardziej szczegółowo

UCZEŃ ZDOLNY - PROBLEM CZY WYZWANIE?

UCZEŃ ZDOLNY - PROBLEM CZY WYZWANIE? UCZEŃ ZDOLNY - PROBLEM CZY WYZWANIE? Poradnia Psychologiczno- Pedagogiczna w Pruszczu Gdańskim Monika Lendasz Ewa Lach Definicja zdolności: ZDOLNOŚCI Uwarunkowania wewnętrzne Uwarunkowania zewnętrzne Maksymalny

Bardziej szczegółowo

Akademia Twórczego i Logicznego Myślenia Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania w Rzeszowie

Akademia Twórczego i Logicznego Myślenia Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania w Rzeszowie Akademia Twórczego i Logicznego Myślenia Wyższa Szkoła Informatyki i Zarządzania w Rzeszowie Tak naprawdę geniusz oznacza mniej więcej zdolność do postrzegania w niewyuczony sposób Założenia i cele Akademii:

Bardziej szczegółowo

(imię i nazwisko nauczyciela) (przedmiot) (numer programu)

(imię i nazwisko nauczyciela) (przedmiot) (numer programu) Iwona Jończyk (imię i nazwisko nauczyciela) Wybrane zagadnienia z psychologii społecznej (przedmiot) 2407MR i GŻ 1997.08.18 (numer programu) Klasa IV TŻa, IV TŻb Lp. Cele kształcenia i wychowania Treści

Bardziej szczegółowo

MAMO, TATO, POBAWMY SIĘ RAZEM! innowacja pedagogiczna

MAMO, TATO, POBAWMY SIĘ RAZEM! innowacja pedagogiczna MAMO, TATO, POBAWMY SIĘ RAZEM! innowacja pedagogiczna 1. Osoby wdrażające innowacje: mgr Justyna Witas, mgr Adriana Jachnicka, mgr Marta Jafernik 2. Termin wprowadzenia i czas trwania innowacji: Innowacja

Bardziej szczegółowo

do nauki języka obcego w różnych grupach wiekowych.

do nauki języka obcego w różnych grupach wiekowych. Jak motywować uczniów do nauki języka obcego? referat przygotowany przez Małgorzatę Wolak na podstawie szkolenia: Jak motywować uczniów do nauki języka obcego w różnych grupach wiekowych. Zadaniem nauczyciela

Bardziej szczegółowo

UCZEŃ ZDOLNY REFERAT. Elżbieta Kuflińska Siemiginowska

UCZEŃ ZDOLNY REFERAT. Elżbieta Kuflińska Siemiginowska UCZEŃ ZDOLNY REFERAT 1. Pojęcie ucznia zdolnego. 2. Czynniki decydujące o zdolności ucznia (środowisko rówieśnicze, rodzina, szkoła, nauczyciel, osobowość twórcza, inteligencja). 3. Zasady pracy pedagogicznej

Bardziej szczegółowo

Jak mądrze wspierać zainteresowania, zdolności i talenty dziecka?

Jak mądrze wspierać zainteresowania, zdolności i talenty dziecka? Jak mądrze wspierać zainteresowania, zdolności i talenty dziecka? Dziecko rodzi się wszechstronnie uzdolnione, z pełną możliwością rozwoju we wszystkich kierunkach, potencjalną wybitną inteligencją i zadatkami

Bardziej szczegółowo

opracowanie Agnieszka Krzysztofek

opracowanie Agnieszka Krzysztofek opracowanie Agnieszka Krzysztofek Uczeń zdolny w rozumieniu społecznym to uczeń, który ma wzorowe zachowanie i najwyższe oceny z przedmiotów szkolnych, w rozumieniu psychologicznym to taki, który ma wysoki

Bardziej szczegółowo

Wtorkowy maraton matematyczny

Wtorkowy maraton matematyczny Wtorkowy maraton matematyczny Innowacja pedagogiczna o charakterze programowym z zakresu edukacji matematycznej realizowana w Szkole Podstawowej nr 2 im. Jana Brzechwy w roku szkolnym 2013/2014 I. Autorki

Bardziej szczegółowo

Rola nauczyciela w pracy z dzieckiem zdolnym

Rola nauczyciela w pracy z dzieckiem zdolnym Rola nauczyciela w pracy z dzieckiem zdolnym Przez zdolność rozumiemy predyspozycje jednostki do łatwego, sprawnego i skutecznego opanowania pewnych umiejętności. Dziecko zdolne - to takie, które w kilku

Bardziej szczegółowo

Praca z uczniem zdolnym

Praca z uczniem zdolnym Praca z uczniem zdolnym problem czy wyzwanie? Każde dziecko przynosi ze sobą na świat obietnicę geniusza. Dawid Lewis Zdolność Zdolność określa się jako indywidualną właściwość psychiczną, różniącą jednego

Bardziej szczegółowo

Jakie kompetencje należy uznać jako kluczowe dla dziecka z autyzmem? Joanna Grochowska Skarżysko Kamienna 29.11.2012r.

Jakie kompetencje należy uznać jako kluczowe dla dziecka z autyzmem? Joanna Grochowska Skarżysko Kamienna 29.11.2012r. Jakie kompetencje należy uznać jako kluczowe dla dziecka z autyzmem? Joanna Grochowska Skarżysko Kamienna 29.11.2012r. Kompetencje kluczowe Kompetencje kluczowe to te, których wszystkie osoby potrzebują

Bardziej szczegółowo

Poziom 5 EQF Starszy trener

Poziom 5 EQF Starszy trener Poziom 5 EQF Starszy trener Opis Poziomu: Trener, który osiągnął ten poziom rozwoju kompetencji jest gotowy do wzięcia odpowiedzialności za przygotowanie i realizację pełnego cyklu szkoleniowego. Pracuje

Bardziej szczegółowo

Rozwojowy kontekst funkcjonowania ucznia zdolnego

Rozwojowy kontekst funkcjonowania ucznia zdolnego Rozwojowy kontekst funkcjonowania ucznia zdolnego Oprac. Grzegorz Kata (UMCS, SPPiTR w Lublinie) Projekt współfinansowany z Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Zdolny sześciolatek

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ NAUK PEDAGOGICZNYCH UKSW. Podyplomowe Studia Kwalifikacyjne

WYDZIAŁ NAUK PEDAGOGICZNYCH UKSW. Podyplomowe Studia Kwalifikacyjne Załącznik do Uchwały Nr 82/2016 Senatu UKSW z dnia 19 maja 2016 r. WYDZIAŁ NAUK PEDAGOGICZNYCH UKSW Podyplomowe Studia Kwalifikacyjne PODNOSZENIE KOMPETENCJI NAUCZYCIELSKICH W PRACY Z UCZNIEM O SPECJALNYCH

Bardziej szczegółowo

Koncepcja pracy Szkoły Podstawowej im. Króla Władysława Jagiełły w Zespole Szkół w Błażowej

Koncepcja pracy Szkoły Podstawowej im. Króla Władysława Jagiełły w Zespole Szkół w Błażowej Koncepcja pracy Szkoły Podstawowej im. Króla Władysława Jagiełły w Zespole Szkół w Błażowej Nasza szkoła realizuje potrzeby i oczekiwania całej społeczności szkolnej i środowiska lokalnego. Kształci i

Bardziej szczegółowo

Miejski Zespół Poradni Psychologiczno Pedagogicznych w Kielcach PROGRAM PRACY Z UCZNIEM ZDOLNYM

Miejski Zespół Poradni Psychologiczno Pedagogicznych w Kielcach PROGRAM PRACY Z UCZNIEM ZDOLNYM Miejski Zespół Poradni Psychologiczno Pedagogicznych w Kielcach PROGRAM PRACY Z UCZNIEM ZDOLNYM Kielce 2012 MISJA MZPPP Być blisko dziecka, młodzieży, rodziców i wspomagać ich w rozwiązywaniu problemów

Bardziej szczegółowo

Koncepcja Pracy Niepublicznego Przedszkola Calineczka w Kaliszu

Koncepcja Pracy Niepublicznego Przedszkola Calineczka w Kaliszu Koncepcja Pracy Niepublicznego Przedszkola Calineczka w Kaliszu W przedszkolu funkcjonuje koncepcja pracy ukierunkowana na zapewnienie wszechstronnego rozwoju dziecka, a zwłaszcza rozwoju twórczej i fizycznej

Bardziej szczegółowo

Akademia Pozytywnej Profilaktyki. Programy pozytywnego rozwoju dla uczniów kl. I-III SP 2015/2016

Akademia Pozytywnej Profilaktyki. Programy pozytywnego rozwoju dla uczniów kl. I-III SP 2015/2016 Programy pozytywnego rozwoju dla uczniów kl. I-III SP 2015/2016 Drodzy Rodzice, Szanowni Pedagodzy, Nauczyciele oraz Wychowawcy! Pozytywny rozwój jest elementem tzw. pozytywnej profilaktyki. Idea ta nie

Bardziej szczegółowo

Tutoring: jedna z metod wspierająca ucznia zdolnego.

Tutoring: jedna z metod wspierająca ucznia zdolnego. Tutoring: jedna z metod wspierająca ucznia zdolnego. Autorka : Aleksandra Kozioł Tutoring jest metodą edukacji zindywidualizowanej, polegającą na bezpośrednich i systematycznych spotkaniach tutora z uczniem.

Bardziej szczegółowo

Wydział Nauk Humanistycznych i Społecznych Akademii Marynarki Wojennej

Wydział Nauk Humanistycznych i Społecznych Akademii Marynarki Wojennej Wydział Nauk Humanistycznych i Społecznych Akademii Marynarki Wojennej Program kształcenia studiów podyplomowych Przygotowanie pedagogiczne Gdynia 2014 r. Podstawa prawna realizacji studiów. Ustawa Prawo

Bardziej szczegółowo

Gimnazjum z Oddziałami Integracyjnymi nr 2 w Lędzinach. Opr. Monika Wajda-Mazur

Gimnazjum z Oddziałami Integracyjnymi nr 2 w Lędzinach. Opr. Monika Wajda-Mazur Gimnazjum z Oddziałami Integracyjnymi nr 2 w Lędzinach Opr. Monika Wajda-Mazur Klasy integracyjne w naszej szkole. Nasza szkoła jako placówka z oddziałami integracyjnymi, nie tylko edukuje w zakresie ustalonego

Bardziej szczegółowo

Koncepcja pracy Przedszkola przy Zespole Szkół Publicznych im. Noblistów Polskich w Lesznowoli w roku szkolnym 2012/2013

Koncepcja pracy Przedszkola przy Zespole Szkół Publicznych im. Noblistów Polskich w Lesznowoli w roku szkolnym 2012/2013 Koncepcja pracy Przedszkola przy Zespole Szkół Publicznych im. Noblistów Polskich w Lesznowoli w roku szkolnym 2012/2013 WIZJA Jesteśmy po to, aby stworzyć warunki wychowawcze i edukacyjne, zapewniające

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY ZESPOŁU SZKÓŁ W PAWŁOWIE NA LATA 2013-2018

KONCEPCJA PRACY ZESPOŁU SZKÓŁ W PAWŁOWIE NA LATA 2013-2018 KONCEPCJA PRACY ZESPOŁU SZKÓŁ W PAWŁOWIE NA LATA 2013-2018 MISJA SZKOŁY Jesteśmy szkołą bezpieczną i przyjazną. Szanujemy się wzajemnie i wspieramy. Celem naszej szkoły jest dobre przygotowanie uczniów

Bardziej szczegółowo

Rozwój kreatywności dziecka

Rozwój kreatywności dziecka Rozwój kreatywności dziecka HARMONIA Centrum Twojego Rozwoju Projekt jest współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Twórczość, kreatywność Współczesne pojęcie

Bardziej szczegółowo

Program doradztwa edukacyjnego i orientacji zawodowej

Program doradztwa edukacyjnego i orientacji zawodowej 1 Program doradztwa edukacyjnego i orientacji zawodowej dla uczniów Gimnazjum nr 44 im. gen. Mariusza Zaruskiego w Poznaniu w roku szkolnym: 2015/2016. 1. Program obejmuje ogół działań podejmowanych przez

Bardziej szczegółowo

PROGRAM KURSU PEDAGOGICZNEGO DLA INSTRUKTORÓW PRAKTYCZNEJ NAUKI ZAWODU

PROGRAM KURSU PEDAGOGICZNEGO DLA INSTRUKTORÓW PRAKTYCZNEJ NAUKI ZAWODU PROGRAM KURSU PEDAGOGICZNEGO DLA INSTRUKTORÓW PRAKTYCZNEJ NAUKI ZAWODU RAMOWY PLAN KURSU PEDAGOGICZNEGO DLA INSTRUKTORÓW PRAKTYCZNEJ NAUKI ZAWODU Lp Nazwa przedmiotu Liczba godzin zajęć Liczba godzin zajęć

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY MIEJSKIEGO PRZEDSZKOLA NR 9 W SIEDLCACH

KONCEPCJA PRACY MIEJSKIEGO PRZEDSZKOLA NR 9 W SIEDLCACH KONCEPCJA PRACY MIEJSKIEGO PRZEDSZKOLA NR 9 W SIEDLCACH Wszystkiego, co naprawdę trzeba wiedzieć, nauczyłem się w przedszkolu- o tym jak żyć co robić, jak postępować, współżyć z innymi patrzeć, odczuwać,

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY SYSTEM WSPIERANIA ZDOLNOŚCI I TALENTÓW UCZNIÓW

SZKOLNY SYSTEM WSPIERANIA ZDOLNOŚCI I TALENTÓW UCZNIÓW SZKOLNY SYSTEM WSPIERANIA ZDOLNOŚCI I TALENTÓW UCZNIÓW w Publicznej Szkole Podstawowej im. Wandy Kawy i Bronisławy Kawy w Kośmidrach Szkolny System Wspierania Zdolności i Talentów Uczniów zaopiniowany

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY SYSTEM WSPIERANIA ZDOLNOŚCI I TALENTÓW UCZNIÓW GIMNAZJUM NR 1 IM.KS. STANISAŁAWA ORMIŃSKIEGO W RUMI

SZKOLNY SYSTEM WSPIERANIA ZDOLNOŚCI I TALENTÓW UCZNIÓW GIMNAZJUM NR 1 IM.KS. STANISAŁAWA ORMIŃSKIEGO W RUMI SZKOLNY SYSTEM WSPIERANIA ZDOLNOŚCI I TALENTÓW UCZNIÓW GIMNAZJUM NR 1 IM.KS. STANISAŁAWA ORMIŃSKIEGO W RUMI Dzieci przychodzą na świat, każde z własną niepowtarzalną iskierką. My, ich rodzice, nauczyciele

Bardziej szczegółowo

Praca z dzieckiem sześcioletnim Konferencja Sześciolatek w szkole 17.12.2012 rok

Praca z dzieckiem sześcioletnim Konferencja Sześciolatek w szkole 17.12.2012 rok Praca z dzieckiem sześcioletnim Konferencja Sześciolatek w szkole 17.12.2012 rok Iwona Bilska Sześciolatek a siedmiolatek We wrześniu 2014 roku wszystkie dzieci sześcioletnie obowiązkowo rozpoczną naukę

Bardziej szczegółowo

ZADANIA EDUKACJI ELEMENTARNEJ

ZADANIA EDUKACJI ELEMENTARNEJ ZADANIA EDUKACJI ELEMENTARNEJ 1. Wspieranie dziecka w poznawaniu oraz wykorzystywaniu własnego potencjału rozwojowego i budowaniu pozytywnego obrazu własnego ja. 2. Tworzenie warunków umożliwiających dziecku

Bardziej szczegółowo

Kariera i przedsiębiorczość

Kariera i przedsiębiorczość Kariera i przedsiębiorczość Przedsiębiorczość to zdolność do kreowania i zaspokajania swoich i cudzych potrzeb. Siłą napędową przedsiębiorczości są niezaspokojone potrzeby człowieka. Psychologiczne i socjologiczne

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU. Psychologia różnic indywidualnych 1100-Ps2RI-SJ. Kod przedmiotu. Pedagogiki i Psychologii

OPIS PRZEDMIOTU. Psychologia różnic indywidualnych 1100-Ps2RI-SJ. Kod przedmiotu. Pedagogiki i Psychologii OPIS PRZEDMIOTU Nazwa przedmiotu Kod przedmiotu Psychologia różnic indywidualnych 1100-Ps2RI-SJ Wydział Instytut/Katedra Kierunek Pedagogiki i Psychologii Instytut Psychologii Psychologia Specjalizacja/specjalność

Bardziej szczegółowo

Dziecko zdolne a wychowanie i edukacja przedszkolna

Dziecko zdolne a wychowanie i edukacja przedszkolna Dziecko zdolne a wychowanie i edukacja przedszkolna Opracowała Maria Drzazga Psycholog Poradni Psychologiczno- Pedagogicznej w Kępnie 16 Kwiecień 2008 r. Teoria rozwoju zdolności człowieka Z teorii rozwoju

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY PRZEDSZKOLA NR 50 W BIELSKU-BIAŁEJ

KONCEPCJA PRACY PRZEDSZKOLA NR 50 W BIELSKU-BIAŁEJ KONCEPCJA PRACY PRZEDSZKOLA NR 50 W BIELSKU-BIAŁEJ Podstawa prawna: Rozporządzenie MEN z dnia 7 października 2009r. w sprawie nadzoru pedagogicznego (Dz. U. Nr 168, poz. 1324 z późn. zm.) Ustawa z dn.

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU. TRUDNOŚCI W UCZENIU wypełnia instytut/katedra. PEDAGOGIKI I PSYCHOLOGII PEDAGOGIKI/ZAKŁAD DYDAKTYKI Pedagogika

OPIS PRZEDMIOTU. TRUDNOŚCI W UCZENIU wypełnia instytut/katedra. PEDAGOGIKI I PSYCHOLOGII PEDAGOGIKI/ZAKŁAD DYDAKTYKI Pedagogika OPIS PRZEDMIOTU Nazwa przedmiotu Kod przedmiotu TRUDNOŚCI W UCZENIU wypełnia instytut/katedra Wydział Instytut/Katedra Kierunek PEDAGOGIKI I PSYCHOLOGII PEDAGOGIKI/ZAKŁAD DYDAKTYKI Pedagogika Specjalizacja/specjalność

Bardziej szczegółowo

Akademia Rozwoju Małego Dziecka

Akademia Rozwoju Małego Dziecka Aktualnie zbieram grupy na następujące zajęcia: Akademia Rozwoju Małego Dziecka 1. Maluszkowo - zajęcia dla dzieci do 2 roku życia - czas trwania zajęć: 45 minut / dziecko+dorosły opiekun zajęcia stymulujące

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY PRZEDSZKOLA NR 7 W ŁOWICZU

KONCEPCJA PRACY PRZEDSZKOLA NR 7 W ŁOWICZU KONCEPCJA PRACY PRZEDSZKOLA NR 7 W ŁOWICZU Każde dziecko ma prawo do pełnego dostępu do edukacji bez względu na to, jaki prezentuje potencjał rozwojowy. Przedszkole daje szansę rozwoju dzieciom uczy tolerancji,

Bardziej szczegółowo

Akademia rozwoju i poznawania AKADEMIA ROZWOJU I POZNAWANIA

Akademia rozwoju i poznawania AKADEMIA ROZWOJU I POZNAWANIA Akademia rozwoju i poznawania Projekt systemowy Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki Priorytet IX. Rozwój wykształcenia i kompetencji w regionach Działanie 9.1. Wyrównanie szans edukacyjnych i zapewnienie

Bardziej szczegółowo

Wojewódzki Urząd Pracy w Łodzi. Centrum Informacji i Planowania Kariery Zawodowej Oddział w Skierniewicach

Wojewódzki Urząd Pracy w Łodzi. Centrum Informacji i Planowania Kariery Zawodowej Oddział w Skierniewicach Wojewódzki Urząd Pracy w Łodzi Centrum Informacji i Planowania Kariery Zawodowej Oddział w Skierniewicach WSPÓŁCZESNY RYNEK PRACY Konieczność zmiany miejsc i form zatrudnienia Aktywna postawa w sferze

Bardziej szczegółowo

Autoewaluacja pracy nauczyciela. Autor: Marzena Szymańska

Autoewaluacja pracy nauczyciela. Autor: Marzena Szymańska Autoewaluacja pracy nauczyciela Autor: Marzena Szymańska Obszar I Indywidualizacja pracy na lekcji pod kątem stylów uczenia się i inteligencji wielorakich TEORIA INTELIGENCJI WIELORAKICH Howarda Gardnera

Bardziej szczegółowo

Osiągnięcia edukacyjne dla dzieci z oddziału przedszkolnego na rok szkolny 2014/2015 Oczekiwane efekty aktywności społecznej dziecka

Osiągnięcia edukacyjne dla dzieci z oddziału przedszkolnego na rok szkolny 2014/2015 Oczekiwane efekty aktywności społecznej dziecka Osiągnięcia edukacyjne dla dzieci z oddziału przedszkolnego na rok szkolny 2014/2015 Oczekiwane efekty aktywności społecznej dziecka podaje swoje dane osobowe swobodnie wypowiada się na temat swojej rodziny

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WYCHOWAWCZY SZKOŁY PODSTAWOWEJ W KOSEWIE

PROGRAM WYCHOWAWCZY SZKOŁY PODSTAWOWEJ W KOSEWIE Załącznik nr 1 do Uchwały Rady Pedagogicznej Nr 6/2013 z dnia 10.09.2013r. PROGRAM WYCHOWAWCZY SZKOŁY PODSTAWOWEJ W KOSEWIE Wrzesień 2013 r. PODSTAWA PRAWNA Konstytucja Rzeczpospolitej Polskiej z dnia

Bardziej szczegółowo

DIAGNOZA WSTĘPNA. (Anna Michalska, Jak nakłonić dziecko do nauki)

DIAGNOZA WSTĘPNA. (Anna Michalska, Jak nakłonić dziecko do nauki) DIAGNOZA WSTĘPNA Motywacja do uczenia się definiowana jest jako znaczenie i wartość nauki dla danego człowieka, jaką ów człowiek jej przypisuje, i charakteryzowana przez długoterminowe zaangażowanie się

Bardziej szczegółowo

Podstawowym celem oddziaływań rewalidacyjnych jest rozwój i aktywizowanie

Podstawowym celem oddziaływań rewalidacyjnych jest rozwój i aktywizowanie Rewalidacja - to termin pochodzenia łacińskiego (re znów, validus mocny, silny) oznacza oddziaływanie zmierzające do przywrócenia pełni sił osobom osłabionym poważną chorobą lub urazem. Pojęcia rewalidacja

Bardziej szczegółowo

I. Realizacja Szkolnego Programu Profilaktyki i Szkolnego Programu Wychowawczego

I. Realizacja Szkolnego Programu Profilaktyki i Szkolnego Programu Wychowawczego NONCEPCJA PRACY SPOŁECZNEJ SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 12 W WARSZAWIE-WESOŁEJ W LATACH 2010-2015 Wstęp Misja Szkoły Wizja szkoły Priorytety do pracy w latach 2010-2015 W obszarze kształcenia: I. Podnoszenie

Bardziej szczegółowo

Darmowy fragment www.bezkartek.pl

Darmowy fragment www.bezkartek.pl Copyright by Oficyna Wydawnicza Impuls, Kraków 2009 Redakcja: Wojciech Śliwerski Projekt okładki: Ewa Beniak-Haremska Korekta: Beata Bednarz Sylwia Kajdana ISBN ISBN 978-83-7850-377-4 978-83-7587-147-0

Bardziej szczegółowo

Potencjał absolwenta gimnazjum

Potencjał absolwenta gimnazjum Potencjał absolwenta gimnazjum Wprowadzenie, czyli o zasobach ucznia rozpoczynającego trzeci etap edukacji szkolnej Uczeń przekraczający próg szkoły gimnazjalnej posiada zasoby wykształcone w poprzednich

Bardziej szczegółowo

SZKOŁA PODSTAWOWA NR 5 Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI W OZORKOWIE

SZKOŁA PODSTAWOWA NR 5 Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI W OZORKOWIE SZKOŁA PODSTAWOWA NR 5 Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI W OZORKOWIE SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI NA LATA 2014-2016 Opracowanie : Agnieszka Nowakowska- pedagog szkolny Joanna Geraga Matusiak psycholog szkolny

Bardziej szczegółowo

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Raciborzu

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Raciborzu Państwowa yższa Szkoła Zawodowa w Raciborzu KARTA PRZEDMIOTU. Nazwa przedmiotu: Psychologia twórczości. Kod przedmiotu: 4.4 3. Okres ważności karty: ażna od roku akademickiego 05/06 4. Poziom kształcenia:

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY Przedszkola Prywatnego URWIS W Olsztynie

KONCEPCJA PRACY Przedszkola Prywatnego URWIS W Olsztynie KONCEPCJA PRACY Przedszkola Prywatnego URWIS W Olsztynie Koncepcja pracy przedszkola oparta jest na celach i zadaniach zawartych w aktach prawnych: 1. Ustawa o systemie oświaty oraz aktach wykonawczych

Bardziej szczegółowo

S Y L A B U S. Druk DNiSS nr 11D

S Y L A B U S. Druk DNiSS nr 11D S Y L A B U S Druk DNiSS nr 11D NAZWA PRZEDMIOTU: Teoretyczne i metodyczne podstawy pedagogiki wczesnoszkolnej Kod przedmiotu: Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy Wydział: Wydział Humanistyczno - Społeczny

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY. SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 9 Społecznego Towarzystwa Oświatowego w Warszawie na lata 2014-2017

KONCEPCJA PRACY. SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 9 Społecznego Towarzystwa Oświatowego w Warszawie na lata 2014-2017 KONCEPCJA PRACY SZKOŁY PODSTAWOWEJ NR 9 Społecznego Towarzystwa Oświatowego w Warszawie na lata 2014-2017 Koncepcja pracy szkoły została opracowana w oparciu o: Ustawę o systemie oświaty z dnia 7 września

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY MIEJSKIEGO PRZEDSZKOLA NR 59 KATOWICE

KONCEPCJA PRACY MIEJSKIEGO PRZEDSZKOLA NR 59 KATOWICE KONCEPCJA PRACY MIEJSKIEGO PRZEDSZKOLA NR 59 KATOWICE Priorytetem naszej działalności jest zapewnienie naszym wychowankom wszechstronnego rozwoju, bezpieczeństwa, akceptacji, i poszanowania ich praw. Poprzez

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Wspieranie miękkich kompetencji dziecka Dr Sylwia Wrona Uniwersytet Ekonomiczny we Wrocławiu 19 maja 2014 r. Program spotkania Istota i znaczenie miękkich kompetencji

Bardziej szczegółowo

POSTAW NA ROZWÓJ! 19.05.2011 KONFERENCJA PODSUMOWUJĄCA PROJEKT

POSTAW NA ROZWÓJ! 19.05.2011 KONFERENCJA PODSUMOWUJĄCA PROJEKT 19.05.2011 KONFERENCJA PODSUMOWUJĄCA PROJEKT POSTAW NA ROZWÓJ! Kampania informacyjno promocyjna oraz doradztwo dla osób dorosłych w zakresie kształcenia ustawicznego edycja 2 Projekt współfinansowany przez

Bardziej szczegółowo

Nauczanie języka obcego uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi. (ze szczególnym uwzględnieniem niepełnosprawności intelektualnej)

Nauczanie języka obcego uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi. (ze szczególnym uwzględnieniem niepełnosprawności intelektualnej) Nauczanie języka obcego uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi (ze szczególnym uwzględnieniem niepełnosprawności intelektualnej) I. Specjalne potrzeby edukacyjne II. Uczeń z SPE na lekcji języka

Bardziej szczegółowo

Kiedy nauczyciel klasy I staje się osobą znaczącą dla uczniów? Ewa Filipiak

Kiedy nauczyciel klasy I staje się osobą znaczącą dla uczniów? Ewa Filipiak Kiedy nauczyciel klasy I staje się osobą znaczącą dla uczniów? Ewa Filipiak Instytut Pedagogiki Uniwersytet Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy Uczelnie dla szkół Główne myśli Etap edukacji wczesnoszkolnej

Bardziej szczegółowo

WĘDRUJĄC RAZEM KU PRZYSZOŚCI

WĘDRUJĄC RAZEM KU PRZYSZOŚCI WĘDRUJĄC RAZEM KU PRZYSZOŚCI Program wychowawczy Mlodzieżowego Domu Kultury w Świdnicy im. Mieczyslawa Kozara- Sobódzkiego Do realizacji w latach 2012-2014 PROGRAM WYCHOWAWCZY WĘDRUJĄC RAZEM KU PRZYSZŁOŚCI

Bardziej szczegółowo

PORADNIA PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNA

PORADNIA PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNA PORADNIA PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNA w Wołominie DZIECKO ZDOLNE informacje dla nauczycieli opracowanie: mgr Bogusława Brzezińska mgr Marta Kielak mgr Danuta Piątkowska Informacje opracowane na podstawie

Bardziej szczegółowo

Aby zapobiec niepowodzeniom szkolnym już na starcie, musimy zadbać o to, aby dziecko przekraczając próg szkoły osiągnęło dojrzałość szkolną.

Aby zapobiec niepowodzeniom szkolnym już na starcie, musimy zadbać o to, aby dziecko przekraczając próg szkoły osiągnęło dojrzałość szkolną. Gdy dziecko idzie po raz pierwszy do szkoły, zarówno ono, jak i rodzice bardzo przeżywają ten moment. Wszyscy są pełni nadziei, ale także obaw. Aby nieco ostudzić emocje, dowiedz się czy Twoje dziecko

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1WZORCOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW PEDAGOGIKA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA PROFIL OGÓLNOAKADEMICKI

Załącznik nr 1WZORCOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW PEDAGOGIKA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA PROFIL OGÓLNOAKADEMICKI Dz.U. z 2013 poz. 1273 Brzmienie od 31 października 2013 Załącznik nr 1WZORCOWE EFEKTY KSZTAŁCENIA DLA KIERUNKU STUDIÓW PEDAGOGIKA STUDIA PIERWSZEGO STOPNIA PROFIL OGÓLNOAKADEMICKI Umiejscowienie kierunku

Bardziej szczegółowo

Przedszkolak u progu szkoły. Informacja dla rodziców

Przedszkolak u progu szkoły. Informacja dla rodziców Przedszkolak u progu szkoły Informacja dla rodziców Dobry start w szkole jest niezwykle ważny dla rozwoju dziecka. Jeśli jest ono psychicznie i fizycznie gotowe do podjęcia nauki, bez trudu i z radością

Bardziej szczegółowo

2. Zakres obowiązywania, odpowiedzialności oraz stosowanie

2. Zakres obowiązywania, odpowiedzialności oraz stosowanie 1. Cel Wytyczne ujednolicają zasady oraz szczegółowe kryteria dotyczące postępowania przy wydawaniu opinii przez Poradnię Psychologiczno - Pedagogiczną w Ostrołęce, która stanowi podstawę do udzielania

Bardziej szczegółowo

Moduł IV. Metody pracy wspierające uczniów ze specyficznymi trudnościami w uczeniu się. Wg materiałów Renaty Czabaj

Moduł IV. Metody pracy wspierające uczniów ze specyficznymi trudnościami w uczeniu się. Wg materiałów Renaty Czabaj Moduł IV Metody pracy wspierające uczniów ze specyficznymi trudnościami w uczeniu się Wg materiałów Renaty Czabaj (prezentacja wykorzystana na kursie e-learningowym nt. Rozpoznawanie ryzyka dysleksji )

Bardziej szczegółowo

Współpraca doradcy zawodowego z rodzicami. Elwira Zadęcka Krakowska Szkoła Doradztwa Zawodowego

Współpraca doradcy zawodowego z rodzicami. Elwira Zadęcka Krakowska Szkoła Doradztwa Zawodowego Współpraca doradcy zawodowego z rodzicami Elwira Zadęcka Krakowska Szkoła Doradztwa Zawodowego Wybór zawodu wyznacza kierunek kształcenia wyznacza kierunek i stopień rozwoju osobowości umożliwia przynależność

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN ORGANIZACJI ZAJĘĆ Z UCZNIEM UZDOLNIONYM w Zespole Szkół sportowych im. Olimpijczyków Śląskich w Mysłowicach

REGULAMIN ORGANIZACJI ZAJĘĆ Z UCZNIEM UZDOLNIONYM w Zespole Szkół sportowych im. Olimpijczyków Śląskich w Mysłowicach REGULAMIN ORGANIZACJI ZAJĘĆ Z UCZNIEM UZDOLNIONYM w Zespole Szkół sportowych im. Olimpijczyków Śląskich w Mysłowicach 1 UCZEŃ ZDOLNY( ) WYRÓŻNIA SIĘ WYSOKIM POZIOMEM SPRAWNOŚCI INTELEKTUALNEJ, SPECJALNYMI

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU. Komunikacja społeczna B5

KARTA PRZEDMIOTU. Komunikacja społeczna B5 KARTA PRZEDMIOTU 1. Informacje ogólne Nazwa przedmiotu i kod (wg planu studiów): Nazwa przedmiotu (j. ang.): Kierunek studiów: Komunikacja społeczna B5 Socialcommunication Turystyka i rekreacja Specjalność/specjalizacja:

Bardziej szczegółowo

MIĘDZYNARODOWY PROGRAM dla EDUKACJI WCZESNOSZKOLNEJ

MIĘDZYNARODOWY PROGRAM dla EDUKACJI WCZESNOSZKOLNEJ MIĘDZYNARODOWY PROGRAM dla EDUKACJI WCZESNOSZKOLNEJ PROGRAM To uniwersalny i unikatowy program edukacyjny, jedyny w Polsce, oparty na społeczno kulturowej teorii poznania i nauczania Lwa Wygotskiego. Powstał

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS)

OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) OPIS PRZEDMIOTU / MODUŁU KSZTAŁCENIA (SYLABUS) 1. Nazwa przedmiotu / modułu w języku polskim Podstawy wczesnego wspomagania rozwoju dziecka (WWRD) 2. Nazwa przedmiotu / modułu w języku angielskim Fundamentals

Bardziej szczegółowo

SZTUKA UCZENIA SIĘ-PORADY. Jak działa nasz umysł? Jaki mamy typ inteligencji? Jaki styl uczenia preferujemy?

SZTUKA UCZENIA SIĘ-PORADY. Jak działa nasz umysł? Jaki mamy typ inteligencji? Jaki styl uczenia preferujemy? SZTUKA UCZENIA SIĘ-PORADY Jak działa nasz umysł? Jaki mamy typ inteligencji? Jaki styl uczenia preferujemy? Jak działa nasz umysł? Lewa półkula odpowiada za: Czytanie Pisanie Uczenie Podział czasu Rozumowanie

Bardziej szczegółowo

Absolwent Szkoły Podstawowej w Pogorzałkach:

Absolwent Szkoły Podstawowej w Pogorzałkach: Dążymy do tego, aby nasi uczniowie byli dobrze przygotowani do nauki na wyższym etapie edukacyjnym; byli dobrze przygotowani do życia społecznego w rodzinie, środowisku lokalnym, ojczyźnie, zjednoczonej

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA PRACY SZKOŁY ZESPÓŁ SZKÓŁ IM. POWSTAŃCÓW WIELKOPOLSKICH W BORKU WLKP.

KONCEPCJA PRACY SZKOŁY ZESPÓŁ SZKÓŁ IM. POWSTAŃCÓW WIELKOPOLSKICH W BORKU WLKP. KONCEPCJA PRACY SZKOŁY ZESPÓŁ SZKÓŁ IM. POWSTAŃCÓW WIELKOPOLSKICH W BORKU WLKP. CEL NADRZĘDNY: Wspomaganie wszechstronnego i harmonijnego rozwoju ucznia, wspieranie go w procesie nabywania wiedzy i umiejętności,

Bardziej szczegółowo

Numer ogłoszenia: 250041-2013; data zamieszczenia: 22.11.2013 OGŁOSZENIE O ZMIANIE OGŁOSZENIA

Numer ogłoszenia: 250041-2013; data zamieszczenia: 22.11.2013 OGŁOSZENIE O ZMIANIE OGŁOSZENIA Numer ogłoszenia: 250041-2013; data zamieszczenia: 22.11.2013 OGŁOSZENIE O ZMIANIE OGŁOSZENIA Ogłoszenie dotyczy: Ogłoszenia o zamówieniu. Informacje o zmienianym ogłoszeniu: 247091-2013 data 20.11.2013

Bardziej szczegółowo

WYŻSZA SZKOŁA BEZPIECZEŃSTWA z siedzibą w Poznaniu

WYŻSZA SZKOŁA BEZPIECZEŃSTWA z siedzibą w Poznaniu PROGRAM KSZTAŁCENIA Kierunek Obszar/obszary kształcenia, w których umiejscowiony jest kierunek studiów PEDAGOGIKA / Edukacja wczesnoszkolna z wychowaniem przedszkolnym NAUKI SPOŁECZNE Forma kształcenia

Bardziej szczegółowo

ROLA SZKOŁY WYŻSZEJ W KSZTAŁTOWANIU KOMPETENCJI NAUCZYCIELI DO PRACY Z MŁODSZYMI DZIEĆMI

ROLA SZKOŁY WYŻSZEJ W KSZTAŁTOWANIU KOMPETENCJI NAUCZYCIELI DO PRACY Z MŁODSZYMI DZIEĆMI ROLA SZKOŁY WYŻSZEJ W KSZTAŁTOWANIU KOMPETENCJI NAUCZYCIELI DO PRACY Z MŁODSZYMI DZIEĆMI (na przykładzie kompetencji autokreacyjnych) dr Ewa Kochanowska Akademia Techniczno-Humanistyczna w Bielsku-Białej

Bardziej szczegółowo

Programy. pozytywnego rozwoju. dla uczniów. szkół ponadgimnazjalnych

Programy. pozytywnego rozwoju. dla uczniów. szkół ponadgimnazjalnych Programy pozytywnego rozwoju dla uczniów szkół ponadgimnazjalnych 2015/2016 Drodzy Rodzice, Szanowni Pedagodzy, Nauczyciele oraz Wychowawcy! Pozytywny rozwój jest elementem tzw. pozytywnej profilaktyki.

Bardziej szczegółowo

Charakter aktywności. 10 skojarzeń do obrazka Jeżeli to nie jest ogród, to jest to. Stymulowanie myślenia i twórczości dziecka poprzez obraz

Charakter aktywności. 10 skojarzeń do obrazka Jeżeli to nie jest ogród, to jest to. Stymulowanie myślenia i twórczości dziecka poprzez obraz Charakter aktywności Stymulowanie myślenia i twórczości dziecka poprzez obraz dr Elżbieta Płóciennik Odtwórczy dziecko odwzorowuje obserwowany świat i powiela zachowania wzorców osobowych a odtwórcza aktywność

Bardziej szczegółowo

Wewnątrzszkolne Doskonalenie Nauczycieli Nowatorskie metody nauczania

Wewnątrzszkolne Doskonalenie Nauczycieli Nowatorskie metody nauczania Wewnątrzszkolne Doskonalenie Nauczycieli Nowatorskie metody nauczania Zapraszam na szkolenie on line prezentujące dwie nowoczesne metody pracy: coaching i mentoring. Idea i definicja coachingu Coaching,

Bardziej szczegółowo

W szkole funkcjonuje Zespół do spraw wspierania uzdolnień uczniów oraz, w ramach szkolnej procedury udzielania pomocy psychologiczno- pedagogicznej,

W szkole funkcjonuje Zespół do spraw wspierania uzdolnień uczniów oraz, w ramach szkolnej procedury udzielania pomocy psychologiczno- pedagogicznej, W szkole funkcjonuje Zespół do spraw wspierania uzdolnień uczniów oraz, w ramach szkolnej procedury udzielania pomocy psychologiczno- pedagogicznej, szkolny system pracy z uczniem zdolnym. Określa on zasady

Bardziej szczegółowo

Rola dorosłych w budowaniu poczucia własnej wartości u sześciolatka

Rola dorosłych w budowaniu poczucia własnej wartości u sześciolatka Rola dorosłych w budowaniu poczucia własnej wartości u sześciolatka Magdalena Zając Wydział Nauk Pedagogicznych Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu Biografia dziecka, a jego poczucie własnej wartości

Bardziej szczegółowo

WSPOMAGANIE ROZWOJU UCZNIA WYBITNIE ZDOLNEGO

WSPOMAGANIE ROZWOJU UCZNIA WYBITNIE ZDOLNEGO Poradnia Psychologiczno Pedagogiczna w Dęblinie ul. Podchorążych 8a tel./fax (81)883 05 81 08 530 Dęblin e-mail pppdeblin@poczta.pulawy.pl www.ppp-deblin.int.pl WSPOMAGANIE ROZWOJU UCZNIA WYBITNIE ZDOLNEGO

Bardziej szczegółowo

Koncepcja pracy Przedszkola nr 5 Zielona Półnutka w Swarzędzu

Koncepcja pracy Przedszkola nr 5 Zielona Półnutka w Swarzędzu Koncepcja pracy Przedszkola nr 5 Zielona Półnutka w Swarzędzu Każde dziecko ma prawo do pełnego dostępu do edukacji bez względu na to, jaki prezentuje potencjał rozwojowy. Przedszkole daje szansę rozwoju

Bardziej szczegółowo