Przegląd europejskiego rynku nieruchomości

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Przegląd europejskiego rynku nieruchomości"

Transkrypt

1 Przegląd europejskiego rynku nieruchomości Europejski rynek nieruchomości logistycznych Wyniki półrocza 2010 r. Zwiastuny ożywienia Lisa Graham Analyst, European Research ProLogis Research Group Paryż, Francja +33 (0) Leonard Sahling First Vice President Denver CO, USA + 1 (303) Spis treści Informacje ogólne...2 Klimat ekonomiczny...2 Rynki inwestycyjne...3 Działalność budowlana...4 Rynki najmu...5 Czynsze...6 Wnioski...7 Od redakcji...8 O Prologis...8 E uropejski rynek nieruchomości logistycznych znajduje się w fazie przejściowej sytuacja w segmencie wynajmu przestała się pogarszać i wkrótce zacznie się poprawiać. W pierwszej połowie roku 2010 aktywność inwestycyjna na europejskim rynku nieruchomości logistycznych gwałtownie wzrosła, co jednak minimalnie przełożyło się na stopę kapitalizacji. W pierwszej połowie roku 2010 stopy kapitalizacji spadały stopniowo w całej Europie. Z ostatnich transakcji sprzedaży wynika, że od połowy roku nastąpił duży spadek stóp kapitalizacji inwestycji w Paryżu i Lyonie, a stopy kapitalizacji najlepszych lokalizacji w Niemczech zmniejszyły się poniżej 7%. Po spadku w okresie recesji ogólnoeuropejski wskaźnik wynajętej powierzchni osiągnął poziom 86,4% w II kwartale 2009 roku i przez resztę roku oscylował wokół tej wartości. W połowie 2010 roku wskaźniki wynajętej powierzchni w całej Europie były stabilne, ale i mocno zróżnicowane: od ponad 90% w Holandii, Belgii i Europie Południowej do 83% 84% w Europie Środkowej i Wielkiej Brytanii. Ogólnoeuropejski popyt na powierzchnię dystrybucyjną umacniał się w pierwszej połowie roku 2010, podsycany restrukturyzacją oraz nieustannym dążeniem do obniżania kosztów operacyjnych i zwiększania efektywności w łańcuchach dostaw. Deficyt dużych, nowoczesnych i wydajnych obiektów dystrybucyjnych w Europie kontynentalnej w połączeniu z powszechnym wśród użytkowników naciskiem na poprawę efektywności dystrybucji w całej Europie wciąż sprawia, że umiarkowany popyt na powierzchnię nie słabnie. Prawie w całej Europie w pierwszej połowie 2010 roku liczba nowo oddawanych inwestycji wciąż pozostawała na niskim poziomie. Wyjątek stanowi Europa Północna, choć i tam nowe budowy rozpoczynano głównie z myślą o konkretnych klientach (build-to-suit). W połowie roku 2010 czynsze nominalne na większości europejskich rynków osiągnęły minimalny poziom; upusty wprawdzie przestały rosnąć, ale wciąż są niezwykle wysokie.

2 Informacje ogólne Mimo kryzysu zagrażającego wypłacalności państw w ciągu ostatnich miesięcy dobra koniunktura gospodarcza na trwałe zagościła w Europie, a jej oznaki są widoczne także na rynku obiektów dystrybucyjnych. Napływ inwestycji na europejskie rynki nieruchomości logistycznych zwiększył się w pierwszej połowie roku 2010, przy czym inwestorzy koncentrowali się głównie na stabilnych rynkach charakteryzujących się ograniczoną podażą nowoczesnych budynków magazynowych z dobrymi warunkami najmu. Stopy kapitalizacji w Wielkiej Brytanii wciąż spadały szybciej niż w pozostałych krajach Europy. W porównaniu z cyklicznym maksimum przypadającym na początek roku 2009 były one niższe o 139 punktów bazowych (bps). W Europie kontynentalnej spadek stóp kapitalizacji od szczytowych wartości z połowy roku 2009 następował raczej stopniowo. Z ostatnich transakcji sprzedaży wynika jednak, że od połowy roku nastąpił duży spadek stóp kapitalizacji inwestycji w Paryżu i Lyonie, a stopy kapitalizacji najlepszych lokalizacji w Niemczech spadły poniżej 7%. Europejski rynek nieruchomości logistycznych znajduje się w fazie przejściowej sytuacja w segmencie wynajmu przestała się pogarszać i wkrótce zacznie się poprawiać. W pierwszej połowie roku 2010 wskaźniki wynajętej powierzchni zasadniczo się ustabilizowały zarówno w Wielkiej Brytanii, jak i na kontynencie. Znacznie spadła liczba nowo oddawanych inwestycji. W połowie roku 2010 upusty czynszowe wciąż były wysokie, ale przestały rosnąć na większości głównych rynków, przy czym czynsze nominalne w większości przypadków osiągnęły minimum. niewypłacalnością kolejnych państw. Kryzys podobny do greckiego ogarnął pozostałe kraje południa Europy, w tym Portugalię, Hiszpanię i Włochy. W reakcji na tę sytuację MFW, UE, WE i EBC uruchomiły dwa trzyletnie plany ratowania finansów o łącznej wartości 860 miliardów euro. Mimo to cześć analityków nadal obawia się, że kryzys zadłużenia państw może zaszkodzić strefie euro, a nawet ją zniszczyć. Wiele państw europejskich wprowadziło drastyczne programy oszczędności fiskalnych. Strach inwestorów podsycało także ryzyko, że wstrzymanie spłat długu publicznego zagrozi stabilności europejskiego systemu bankowego. UE przeprowadziła tzw. stres-testy około 100 europejskich banków, aby ocenić, jak zniosłyby one ewentualne wstrzymanie regulowania zobowiązań finansowych przez państwa. W trakcie tych burzliwych czterech miesięcy kurs euro najpierw gwałtownie spadł, po czym równie szybko odrobił większość strat. Wygląda na to, że na początku sierpnia groźba kryzysu zadłużenia państw została zażegnana albo przynajmniej znacznie odsunięta w czasie. Mimo tych wszystkich zawirowań gospodarka UE zakończyła II kwartał 2010 roku z dużo lepszym wynikiem, niż przewidywano. Realny wzrost PKB w UE-27 wyniósł 4% (kwartał do kwartału) w skali rocznej, co stanowiło najlepszy wynik od roku 2006 (zob. rys. 1). W pierwszej połowie roku osłabienie euro przyczyniło się do znacznego wzrostu konkurencyjności europejskich towarów, a tym samym do wzrostu produkcji przemysłowej w gospodarkach zależnych od eksportu, takich jak niemiecka, francuska, włoska czy nawet hiszpańska. W I kwartale 2010 roku łączny eksport w strefie euro wzrósł o 2,5%, a reeksport, w odpowiedzi na wyższy popyt globalny, wzrósł o 5,9%. Klimat ekonomiczny W pierwszej połowie roku 2010 gospodarki europejskie doświadczyły wielu wzlotów i upadków. Większość krajów europejskich (poza Hiszpanią) wyszła z najpoważniejszej recesji przełomu lat 2008 i 2009 do końca roku 2009, ale kosztem spowolnienia wzrostu PKB. Niestety w kwietniu, kiedy wszyscy uznali, że najgorsze już minęło, z Grecji napłynęły informacje o tym, że kraj ten nie jest w stanie obsługiwać swojego zadłużenia, co zaskoczyło inwestorów na całym świecie i wywołało ogromne zamieszanie na globalnych rynkach finansowych. Przez kolejne cztery miesiące, od kwietnia do lipca, serwisy informacyjne prawie codziennie donosiły o zagrożeniu Rysunek 1: Realny wzrost PKB w UE-27 Zmiana procentowa, kolejno kwartał do kwartału, w skali rocznej 6,0% 4,0% 2,0% 0,0% -2,0% -4,0% -6,0% -8,0% -10,0% -12,0% 4,2% Q ,6% Q Źródło: Eurostat. 3,5% 3,4% Q Q ,9% Q ,6% Q ,1% Q ,8% Q ,8% Q ,0% Q ,4% Q ,8% Q ,8% Q ,1% 0,8% 1,0% Q Q Q ,0% Q Pan-European Przegląd europejskiego Property rynku Market nieruchomości Review

3 Większość analityków nie jest jednak przesadnie optymistyczna co do perspektyw ekonomicznych UE w najbliższym czasie. Zastanawiają się oni, jak gospodarki UE będą sobie radzić, gdy wyczerpią się zapasy i brak będzie bodźców fiskalnych, a rządy przystąpią do redukowania ogromnych deficytów budżetowych. Środki zwiększające dyscyplinę fiskalną przyczyniają się wprawdzie do znacznego zwiększenia zaufania inwestorów, ale jednocześnie tłumią zagregowany popyt krajowy. Panuje zgodny pogląd, że przez najbliższe 18 miesięcy realny wzrost PKB będzie wynosił od 1 do 2%. Kryzys zadłużenia państw wywołał także dodatkowe obawy o trwałość powrotu dobrej koniunktury w Europie, zwiększając różnice między największymi i peryferyjnymi gospodarkami UE, wśród których to ta pierwsza grupa ma łatwiejszy dostęp do kredytów i kapitału inwestycyjnego. Gospodarki państw bardziej nastawionych na eksport, takich jak Niemcy, Francja, Polska, Szwecja i Holandia, powinny wyjść z kryzysu wcześniej niż reszta Europy. Ponadto rygor fiskalny i polityka zaciskania pasa spowodują, że gospodarki Wielkiej Brytanii, Hiszpanii, Włoch, Czech i Węgier będą rozwijać się wolniej w bieżącym i przyszłym roku. W całej Europie stopy kapitalizacji nadal stopniowo się obniżały (zob. rys. 3). W Wielkiej Brytanii spadek wyniósł 50 bps w I kwartale 2010 roku, ale już w II kwartale deficyt nowoczesnych obiektów przyczynił się do odrobienia połowy tej straty. Europa Północna i Południowa odnotowały umiarkowany spadek w pierwszej połowie roku, ale mimo to utrzymały poziom znacznie powyżej cyklicznego minimum odnotowanego w 2007 roku. W Europie Środkowej stopy kapitalizacji były stabilne z wyjątkiem Polski, gdzie spadły o około 20 bps. W II kwartale 2010 roku stopy kapitalizacji netto dla nowoczesnych obiektów wynosiły od 6,6% w Londynie do 9,25% na Węgrzech. Rysunek 2: Wielkość inwestycji w Europie Nieruchomości magazynowe i dystrybucyjne W milionach euro Rynki inwestycyjne Apetyt inwestorów na europejskie obiekty dystrybucyjne zaostrzył się w II kwartale 2010 roku mimo obaw wywołanych greckim kryzysem długu państwowego i jego wpływem na europejską gospodarkę (zob. rys. 2). Napływ inwestycji wzrósł do 2,95 mld euro w II kwartale 2010 roku z poziomu 1,2 mld euro w I kwartale. W pierwszej połowie roku łączny napływ inwestycji na poziomie 4,15 mld euro był najwyższy od I połowy 2008 roku, kiedy to w sektorze zainwestowano 4,33 mld euro. Przypływ kapitału do Wielkiej Brytanii, Niemiec i Szwecji łącznie stanowił 77% napływu inwestycji do sektora w II kwartale 2010 roku. Najwięcej zainwestowano w Wielkiej Brytanii (1,24 mld euro); kolejne miejsca zajęły Niemcy (585 mln euro) i Szwecja (458 mln euro). Obawy związane z kryzysem zadłużenia państw negatywnie odbiły się na napływie inwestycji do Grecji, Irlandii, Hiszpanii i Portugalii. Wyjątkiem pod tym względem były Włochy. 0 Źródło: JLL. Q Q Q Q Q Q Q Q Q Q Rysunek 3: Stopy kapitalizacji w Europie rynki nieruchomości logistycznych 9,00% 8,50% 8,00% 7,50% 7,00% 6,50% 6,00% 5,50% 5,00% Źródło: Gerald Eve, DTZ, CBRE i ProLogis. Wielka Brytania Europa Południowa Europa Północna Europa Centralna H H H Q Q Q Q Q Q Q Q Q Q

4 Tak uśrednione stopy kapitalizacji inwestycji często maskują duże różnice w zmianach kapitalizacji na poszczególnych rynkach. I rzeczywiście: na podstawie ostatnio zawartych transakcji można stwierdzić, że stopy kapitalizacji w przypadku najlepszych lokalizacji w Paryżu i Lyonie spadły o 50 do 75 bps w ciągu pierwszych ośmiu miesięcy bieżącego roku, natomiast w Marsylii i Lille analogiczne spadki były mniejsze. Jednocześnie stopy kapitalizacji w przypadku najlepszych lokalizacji w Niemczech obniżyły się aż o 50 bps, do mniej niż 7%, i należą obecnie do najniższych w Europie kontynentalnej. Rysunek 4: Powierzchnie oddane do użytku w Europie II kw r. Powierzchnie oddane do użytku (m 2 ) Wielkość rynku Rynek/strefa I kw II kw III kw IV kw I kw II kw III kw IV kw I kw II kw II kw Cała Europa (4 regiony) Cała Europa (3 regiony) Wielka Brytania , East Midlands West Midlands Londyn Anglia PD-W Anglia Zach. i Walia Anglia PN Szkocja Europa Południowa Francja Paryż Lyon Marsylia Lille Włochy (Mediolan) Hiszpania Madryt Barcelona Europa Środkowa Polska Praga i Brno Budapeszt i okolice Bratysława i okolice Europa Północna * Hamburg* b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d * Monachium* b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d * Dusseldorf/Zagł. Ruhry* b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d * Frankfurt* b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d * Berlin* b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d * Belgia* b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d * Holandia* b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d * Göteborg-Sztokholm-Malmö b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. b.d. *Dane roczne za 2009 r. Źródła: Gerald Eve, DTZ, CBRE, JLL i ProLogis. 4 Pan-European Przegląd europejskiego Property rynku Market nieruchomości Review

5 Działalność budowlana Europejscy deweloperzy, jak i firmy prowadzące podobną działalność w Ameryce Północnej, musieli zwolnić tempo i skoncentrować się na wynajmie nowych obiektów ukończonych i oddanych do użytku rok lub dwa lata wcześniej. Nowych projektów jest niewiele, a ewentualne inwestycje rozpoczynane są wyłącznie na zamówienie konkretnych klientów (build-to-suit). Największy spadek liczby nowych budów odnotowano w Wielkiej Brytanii. W pierwszej połowie rozpoczęto tam realizację zaledwie sześciu nowych projektów o łącznej powierzchni metrów kwadratowych (dla porównania: w pierwszej połowie roku 2009 rozpoczęto budowy o łącznej powierzchni metrów kwadratowych). Wszystkie sześć rozpoczętych projektów jest realizowanych w systemie build-to-suit, a klienci, którzy wprowadzą się do pięciu z nich, to firmy z branży handlu detalicznego. Analogiczny spadek dotyczy projektów ukończonych (zob. rys. 4). W pierwszej połowie roku ich powierzchnia wynosiła zaledwie metrów kwadratowych, co odpowiada 0,4% łącznej powierzchni dostępnej na rynku. Aktywność budowlana w Europie Południowej była znikoma. W pierwszej połowie roku 2010 we Francji, Hiszpanii i Włoszech (Mediolan) rozpoczęto realizację zaledwie czterech projektów o łącznej powierzchni metrów kwadratowych, co odpowiada 0,3% powierzchni dostępnej na rynku. Wszystkie cztery projekty powstają na zamówienie konkretnych klientów. W okresie tym ukończono natomiast znacznie więcej inwestycji (o łącznej powierzchni metrów kwadratowych), a wśród nich znalazło się kilka projektów spekulacyjnych. Warto dodać, że wszystkie te projekty rozpoczęto jednak jeszcze przed globalną recesją. Rozbieżność między powierzchnią oddawaną do użytku a powierzchnią nowych inwestycji w Europie Południowej w ostatnim czasie świadczy o wyjątkowo dużym spadku liczby nowo realizowanych projektów. W Europie Środkowej deweloperzy wreszcie odbili się od dna i w pierwszej połowie roku rozpoczęli realizację nowych obiektów dystrybucyjnych o łącznej powierzchni metrów kwadratowych, co oznacza wzrost łącznej powierzchni dostępnej na rynku o 2,5%. Lwia część nowo rozpoczętych inwestycji przypada na Polskę ( , czyli 71%), gdzie 87% nowych projektów to budynki z kategorii build-to-suit. W Czechach, na Słowacji i na Węgrzech aktywność budowlana jest mniejsza i ogranicza się w zasadzie do budynków z kategorii build- to-suit. W regionie odnotowano natomiast rekordowo niski poziom w przypadku powierzchni oddawanej do użytku, która w I połowie 2010 roku stanowiła 94% poziomu z I połowy 2009 roku. Jedynym obszarem, w którym deweloperzy nie mają powodów do narzekań, pozostaje Europa Północna. Na tych rynkach (zwłaszcza w Niemczech) na początku recesji (przełom lat 2008 i 2009) występował znaczny deficyt nowoczesnej powierzchni dystrybucyjnej, który utrzymuje się do dziś. W pierwszym półroczu 2010 roku w Niemczech, Belgii i Holandii ukończono obiekty o łącznej powierzchni metrów kwadratowych, co daje nadzieję na poprawę całorocznego wyniku z roku 2009, kiedy to ukończono budynki o łącznej powierzchni metrów kwadratowych (1,7% wielkości całego rynku). Budowy rozpoczęte w pierwszej połowie 2010 roku ( metrów kwadratowych) już w tym momencie stanowią 63% rocznego wyniku z roku Korzystne warunki rynkowe dla najemców skłaniają do rezygnacji z posiadania budynków na rzecz ich wynajmu w Niemczech, a także do poszukiwania lepszych jakościowo nieruchomości zarówno w Niemczech, jak i Holandii. Rynki najmu Po okresie spadku związanego z recesją wskaźnik wynajmu powierzchni w całej Europie ustabilizował się na poziomie 86,4% w połowie roku 2009 i oscylował wokół tej wartości przez resztę roku (zob. rys. 5). W pierwszej połowie 2010 roku nowy popyt generowali głównie klienci z sektora handlu detalicznego i usług logistycznych (3PL). Wzrost obrotów Rysunek 5: Wskaźniki wynajmu powierzchni w Europie rynki nieruchomości logistycznych 95,00% 90,00% 85,00% 80,00% Cała Europa Wielka Brytania Europa Południowa Europa Środkowa Q Q Q Q Q Q Q Q Q Q Źródło: Gerald Eve, DTZ, CBRE i ProLogis 5

6 handlowych w europejskich gospodarkach nastawionych na eksport jeszcze nie przełożył się na wzrost popytu z sektora produkcyjnego. Obecnie, przy spodziewanym tempie wzrostu gospodarki europejskiej na poziomie zaledwie 1% 2% rocznie, firmy koncentrują się na obniżaniu kosztów, wdrażaniu usprawnień operacyjnych i poprawie marż. W związku z tym najemcy w całej Europie wykorzystują korzystne dla nich warunki panujące obecnie na rynku najmu oraz przenoszą się ze starych i ciasnych magazynów do nowoczesnych i bardziej wydajnych obiektów. Konsekwencją tej sytuacji jest zwiększenie różnicy w stawkach czynszu i stopie kapitalizacji między obiektami klasy inwestycyjnej a obiektami drugiej czy trzeciej klasy. Obecnie stare magazyny w drugo- i trzeciorzędnych lokalizacjach coraz wcześniej zaczynają uchodzić za obiekty przestarzałe. W połowie roku 2010 wskaźniki wynajmu powierzchni w Europie utrzymywały się na stabilnym poziomie, ale były też mocno zróżnicowane. W Belgii, Holandii i Europie Południowej przekraczały 90% z uwagi na deficyt gruntów oraz restrykcyjne przepisy budowlane. W Wielkiej Brytanii analogiczny wskaźnik praktycznie nie wzrósł w pierwszej połowie roku i ustabilizował się na poziomie 84,3%. W Europie Środkowej ogólny wskaźnik wynajmu powierzchni także był stabilny i wynosił 83,2% w pierwszej połowie roku. Takie uogólnienie nie daje jednak pełnego obrazu wahań wskaźnika wynajmu powierzchni w Budapeszcie i Bratysławie. W pierwszej połowie 2010 roku wskaźnik ten obniżył się o 80 bps w Budapeszcie i okolicach do 80,2% i wyraźnie wzrósł w Bratysławie o 280 bps, do 94,5% (europejskie maksimum). Rysunek 6: Czynsze nominalne w Europie sektor nieruchomości logistycznych 105,00 100,00 W pierwszej połowie roku odnotowano wzrost w Wielkiej Brytanii, Francji, Włoszech (Mediolan), Hiszpanii, Belgii i Holandii pod względem łącznej wynajętej powierzchni (zaspokojony popyt). Dobrą wiadomość stanowi też fakt, że w II kwartale 2010 roku we Francji nastąpił wzrost wynajętej powierzchni do rekordowych metrów kwadratowych, z czego 90% przypada na mniejsze metropolie, takie jak Lyon, Lille i Marsylię. W Europie Środkowej na wszystkich rynkach zanotowano wzrost wynajętej powierzchni w pierwszej połowie roku mimo słabszych wyników I kwartału 2010 w Polsce, Czechach i na Słowacji. O wzroście popytu świadczą także statystyki poziomu wynajmu. Poza Hiszpanią poziom wynajmu w II kwartale 2010 był nawet wyższy niż w I kwartale. W pierwszej połowie 2010 roku poziom wynajmu w Wielkiej Brytanii, Europie Południowej i Europie Środkowej łącznie był o prawie jedną trzecią wyższy niż w drugiej połowie 2009 roku i o jedną czwartą wyższy niż w pierwszej połowie 2009 roku. Na pięciu największych niemieckich rynkach poziom wynajmu w pierwszej połowie 2010 roku osiągnął metrów kwadratowych, czyli 56% całorocznego wyniku za rok Europejski sektor nieruchomości dystrybucyjnych pozostawał pod wpływem restrukturyzacji łańcuchów dostaw przeprowadzanych po niedawnej recesji. Przeprowadzki najemców między istniejącymi obiektami znajdują odzwierciedlenie w absorpcji netto, która jest wyższa niż powierzchnia ukończonych inwestycji, bez istotnego wpływu na wzrost wskaźnika wynajmu. Z uwagi na fakt, że większość nowo powstających budynków należy do kategorii build-to-suit, absorpcja netto świadczy także o tym, że użytkownicy przeprowadzają się z dotychczas zajmowanych budynków do obiektów zbudowanych na zamówienie. Zwalniane nieruchomości szybko spadają do drugiej i trzeciej kategorii lub są traktowane jako przestarzałe i najprawdopodobniej pozostaną niewynajęte przez dłuższy czas. 95,00 Wielka Brytania Europa Południowa Europa Środkowa Europa Północna 90,00 85,00 Q Q Q Q Q Q Q Q Q Q Q Źródło: Gerald Eve, DTZ, CBRE i ProLogis Czynsze Wobec lepszych nastrojów panujących na rynku oraz wzrostu aktywności ostatnie słowo w negocjacjach wciąż należy do potencjalnych najemców. Nowe umowy i przedłużenia podpisywane są szybciej, a aktywność na całym rynku najmu rośnie. Mimo to właściciele nieruchomości wciąż muszą przyciągać najemców atrakcyjnymi czynszami i znacznymi upustami. 6 Pan-European Przegląd europejskiego Property rynku Market nieruchomości Review

7 Właściciele powierzchni magazynowych nie tracą jednak optymizmu. Wskutek zainteresowania najemców nowszymi nieruchomościami o wyższej jakości oferta powierzchni w najlepszych lokalizacjach jest coraz mniejsza. Wprawdzie przewaga negocjacyjna w końcu znajdzie się po stronie właścicieli nieruchomości, jednak nie wcześniej niż pod koniec 2010 lub początku 2011 roku. Wygląda na to, że czynsze zaczynają się stabilizować. Czynsze nominalne na większości europejskich rynków odbiły się od dna w II kwartale 2010 roku (zob. rys. 6). W Wielkiej Brytanii czynsze nominalne zaczęły rosnąć od minimalnego poziomu odnotowanego w IV kwartale 2009 roku. W pierwszej połowie roku 2010 wzrost ten wyniósł 6% do poziomu 65,38 GBP za metr kwadratowy rocznie. W Niemczech i Francji czynsze nominalne osiągnęły minimum w I kwartale 2010 roku i utrzymywały się na stabilnym poziomie w II kwartale tego roku. Czynsze w Europie Środkowej nie zmieniają się od III kwartału 2009 roku i pozostają na stabilnym poziomie 39 euro. Z kolei słaba koniunktura w Hiszpanii i Holandii przyczyniła się do spadku czynszów nominalnych w pierwszych dwóch kwartałach bieżącego roku. Obecnie wysokość czynszów nominalnych mieści się w przedziale od 37,20 euro w Polsce do 108 euro w Londynie. Zachęty oferowane najemcom w całej Europie osiągnęły historyczne maksimum, ale ich wzrost udało się wreszcie zahamować. Średnie upusty w Europie mieszczą się w przedziale od 10% do 20% bazowego rocznego czynszu. Wnioski W połowie 2010 roku rynki nieruchomości dystrybucyjnych ustabilizowały się i można było zauważyć zwiastuny ożywienia. Stopy kapitalizacji wciąż są niższe w porównaniu z cyklicznym maksimum. Ogólne wskaźniki wynajmu powierzchni ustabilizowały się, podobnie jak efektywne czynsze netto. Deweloperzy zaprzestali realizowania nowych projektów z wyjątkiem budynków powstających na zamówienie konkretnych klientów. Stworzono warunki sprzyjające cyklicznemu ożywieniu na rynkach nieruchomości dystrybucyjnych, a najnowsze dobre wskaźniki makroekonomiczne w UE pomogą wprawić w ruch mechanizmy, które to ożywienie zapoczątkują. Obecnie w całej Europie rynki nieruchomości dystrybucyjnych w strategicznych lokalizacjach znajdują się w lepszej sytuacji pod względem perspektyw odrabiania strat niż rynki w lokalizacjach drugo- i trzeciorzędnych. Restrukturyzacja łańcuchów dostaw generuje popyt na nowoczesny produkt, a ciągłe zainteresowanie przeprowadzkami do lepszych jakościowo obiektów tworzy zasób wolnych starszych nieruchomości, często w suboptymalnych lokalizacjach. Ze względu na mniejszą funkcjonalność takich nieruchomości z punktu widzenia nowych wymagań logistycznych oraz wyższych kosztów utrzymania istnieje ryzyko, że pozostaną one trwale niewynajęte. Wpływ rosnącej powierzchni tych pustostanów na główne europejskie rynki nie jest jeszcze jasny. W krajach, w których występuje deficyt gruntów pod nowe budowy takich jak Wielka Brytania czy Holandia starsze obiekty stanowią tańszą alternatywę dla lokalnych firm, która nie koncentrują się na korzyściach wynikających z ekonomii skali i pozostałych czynnikach zwiększających efektywność ogólnoeuropejskich łańcuchów dostaw. W niektórych lokalizacjach warto być może także rozważyć ponowne zagospodarowanie terenów poprzemysłowych, o ile powierzchnia gruntu pozwoli zmieścić tam nowoczesne obiekty dystrybucyjne. W krajach, w których gruntów pod budowę jest dużo na przykład w Niemczech czy Francji starsze nieruchomości mogą pozostać puste i powiększać pulę funkcjonalnie przestarzałej powierzchni. Wyraźnym zjawiskiem jest natomiast rosnąca dysproporcja między nieruchomościami w najlepszych lokalizacjach a nieruchomościami w lokalizacjach drugoi trzeciorzędnych, przy czym tylko ta pierwsza grupa pozostaje atrakcyjna zarówno dla inwestorów, jak i dla najemców. Rynki strategicznych lokalizacji a rynki lokalizacji drugiej i trzeciej kategorii Rozróżnienie między rynkami strategicznych lokalizacji a rynkami lokalizacji drugiej i trzeciej kategorii odzwierciedla postrzeganie przez inwestorów ryzyka wynikającego z warunków panujących na danym rynku. W Europie rynkami strategicznych lokalizacji są rynki, na których (a) użytkownicy nieruchomości logistycznych mają łatwy dostęp do zróżnicowanej infrastruktury transportowej, w tym dróg, kolei, portów lotniczych i morskich, (b) dostatecznie dużemu obrotowi na rynku nieruchomości logistycznych towarzyszą wąskie widełki cenowe oraz (c) gospodarka kraju jest stabilna i zarządzana roztropnie według konserwatywnych zasad fiskalnych. Powyższe rozróżnienie na poszczególne typy rynków nie jest sztywne, wręcz przeciwnie zależy od zmieniających się uwarunkowań rynkowych i ekonomicznych. 7

8 Od redakcji... To już trzecie wydanie Przeglądu europejskiego rynku nieruchomości. Celem niniejszego raportu jest przedstawienie komentarzy i analiz dotyczących europejskich rynków nieruchomości logistycznych w podobny sposób, jak ma to miejsce w naszych opracowaniach na temat rynku w Stanach Zjednoczonych i Kanadzie. Naszym ogólnym celem jest zwiększenie przejrzystości rynku najmu nieruchomości dystrybucyjnych i aktywów w tym segmencie oraz przybliżenie go inwestorom. Leonard Sahling First Vice President ProLogis Research Group + 1 (303) Lisa Graham Analyst, European Research ProLogis Research Group Paryż, Francja +33 (0) O ProLogis ProLogis jest wiodącym globalnym dostawcą obiektów dystrybucyjnych, dysponującym budynkami o powierzchni ponad 44 milionów metrów kwadratowych. Firma wynajmuje powierzchnie ponad klientom, wśród których są przedsiębiorstwa produkcyjne, firmy prowadzące handel detaliczny, firmy transportowe, zewnętrzni dostawcy usług logistycznych oraz inne przedsiębiorstwa prowadzące działalność dystrybucyjną na dużą skalę. Copyright 2009 ProLogis. Wszelkie prawa zastrzeżone. Niniejszej informacji nie należy traktować jako propozycji sprzedaży ani prezentacji oferty zakupu jakiegokolwiek papieru wartościowego ProLogis. Nie zabiegamy o podjęcie działań w oparciu o przedstawiony materiał, który stanowi wyłącznie ogólną informację dla klientów i inwestorów ProLogis. Niniejszy raport opiera się, w części, na informacjach publicznych, które uznajemy za wiarygodne, ale nie oświadczamy, że są one dokładne i kompletne, i w związku z tym nie należy na nich polegać. Nie składa się żadnych oświadczeń dotyczących dokładności ani kompletności informacji zawartych w niniejszym raporcie. Wyrażone opinie stanowią jedynie nasze zdanie, w dacie wskazanej w niniejszym raporcie. ProLogis uchyla się od wszelkiej odpowiedzialności związanej z niniejszym raportem, w tym między innymi od odpowiedzialności za wszelkie wyraźne lub dorozumiane oświadczenia lub gwarancje dotyczące stwierdzeń lub błędów zawartych w niniejszym raporcie lub z nim związanych, a także ewentualnych pominiętych informacji. Wszelkie szacunki, prognozy lub przewidywania zawarte w niniejszym raporcie należy traktować jako oświadczenia dotyczące przyszłych zdarzeń. Chociaż jesteśmy przekonani, że oczekiwania wyrażone w takich oświadczeniach dotyczących przyszłości są zasadne, nie możemy przedstawić żadnego potwierdzenia prawidłowości oświadczeń dotyczących przyszłości. Takie szacunki są zależne od znanego i nieznanego ryzyka, niepewności i innych czynników, które mogłyby spowodować, że rzeczywiste wyniki będą istotnie różnić się od naszych prognoz. Ww. stwierdzenia dotyczące przyszłości są aktualne tylko w dacie niniejszego raportu. Wyraźnie uchylamy się od wszelkich zobowiązań do aktualizacji lub zmiany stwierdzeń dotyczących przyszłości zawartych w niniejszym raporcie w celu uwzględnienia zmian naszych oczekiwań lub zmiany okoliczności, na podstawie których złożyliśmy dane oświadczenie. Żadna część niniejszego materiału nie może być (i) kopiowana, fotokopiowana ani powielana w dowolnej formie; lub (ii) redystrybuowana bez wcześniejszej pisemnej zgody ProLogis.

Przegląd europejskiego rynku nieruchomości

Przegląd europejskiego rynku nieruchomości Przegląd europejskiego rynku nieruchomości Europejski rynek nieruchomości logistycznych półrocze 2009 r. Lisa Graham Analyst, European Research ProLogis Research Group Paryż, Francja +33 (0) 6 72 01 53

Bardziej szczegółowo

Wpływ bieżącej sytuacji gospodarczej na sektor małych i średnich przedsiębiorstw MSP

Wpływ bieżącej sytuacji gospodarczej na sektor małych i średnich przedsiębiorstw MSP Wpływ bieżącej sytuacji gospodarczej na sektor małych i średnich przedsiębiorstw MSP Prof. Anna Zielińska-Głębocka Uniwersytet Gdański Rada Polityki Pieniężnej 1.Dynamika wzrostu gospodarczego spowolnienie

Bardziej szczegółowo

Jesienna prognoza gospodarcza na 2014 r.: powolne ożywienie i bardzo niska inflacja

Jesienna prognoza gospodarcza na 2014 r.: powolne ożywienie i bardzo niska inflacja Komisja Europejska - Komunikat prasowy Jesienna prognoza gospodarcza na 2014 r.: powolne ożywienie i bardzo niska inflacja Bruksela, 04 listopad 2014 Zgodnie z prognozą gospodarczą Komisji Europejskiej

Bardziej szczegółowo

Rynek Powierzchni Magazynowych w Polsce. I kwartał 2016

Rynek Powierzchni Magazynowych w Polsce. I kwartał 2016 Rynek Powierzchni Magazynowych w Polsce mkw. mkw. Rynek Powierzchni Magazynowych w Polsce W pierwszym kwartale 216 roku odnotowano dalszy wzrost aktywności najemców i deweloperów na rynku nowoczesnych

Bardziej szczegółowo

RYNEK POWIERZCHNI MAGAZYNOWYCH W POLSCE

RYNEK POWIERZCHNI MAGAZYNOWYCH W POLSCE RYNEK POWIERZCHNI II KWARTAŁ 215 Pustostany [mkw.] Wskaźnik pustostanów[%] mkw. mkw. RYNEK POWIERZCHNI II KWARTAŁ 215 W drugim kwartale br. odnotowano dalszy wzrost aktywności najemców i deweloperów na

Bardziej szczegółowo

Kondycja polskiego sektora bankowego w drugiej połowie 2012 roku. Podsumowanie wyników polskich banków za I półrocze

Kondycja polskiego sektora bankowego w drugiej połowie 2012 roku. Podsumowanie wyników polskich banków za I półrocze Kondycja polskiego sektora bankowego w drugiej połowie 2012 roku. Podsumowanie wyników polskich banków za I półrocze Polskie banki osiągnęły w I półroczu łączny zysk netto na poziomie 8,04 mld zł, po wzroście

Bardziej szczegółowo

Kiedy skończy się kryzys?

Kiedy skończy się kryzys? www.pwc.com Kiedy skończy się kryzys? Ryszard Petru Partner PwC Przewodniczący Rady Towarzystwa Ekonomistów Polskich Plan 1 Sytuacja 2 w 3 Wnioski w gospodarce światowej Wpływ na sytuację rynków finansowych

Bardziej szczegółowo

RYNEK POWIERZCHNI MAGAZYNOWYCH W POLSCE

RYNEK POWIERZCHNI MAGAZYNOWYCH W POLSCE RYNEK POWIERZCHNI I KWARTAŁ 215 Pustostany [mkw.] Wskaźnik pustostanów [%] mkw. mkw. RYNEK POWIERZCHNI I KWARTAŁ 215 W pierwszym kwartale br. odnotowano wyraźny wzrost aktywności najemców i deweloperów

Bardziej szczegółowo

Kraje i banki będą potrzebować ponad 2 bln euro w 2012 r.

Kraje i banki będą potrzebować ponad 2 bln euro w 2012 r. Kraje i banki będą potrzebować ponad 2 bln euro w 2012 r. Dane na ten temat pojawiają się w serwisach informacyjnych, np. w agencji Bloomberg, są także podawane przez specjalistyczne serwisy informacyjne

Bardziej szczegółowo

Rynek mieszkaniowy w głównych miastach Polski. II kwartał 2008

Rynek mieszkaniowy w głównych miastach Polski. II kwartał 2008 Rynek mieszkaniowy w głównych miastach Polski II kwartał 28 Podaż 2 W pierwszej połowie bieżącego roku na rynku mieszkaniowym w Polsce nastąpiła zmiana w relacji popytu względem podaży. Popyt na mieszkania,

Bardziej szczegółowo

Polski Rynek Powierzchni Magazynowych I poł. 2008. Raport przygotowany przez Colliers International Poland

Polski Rynek Powierzchni Magazynowych I poł. 2008. Raport przygotowany przez Colliers International Poland Polski Rynek Powierzchni Magazynowych I poł. 2008 Raport przygotowany przez Colliers International Poland Podsumowanie Pierwsza połowa 2008 roku okazała się być dla rynku nieruchomości magazynowych bardzo

Bardziej szczegółowo

Przegląd prognoz gospodarczych dla Polski i świata na lata 2013-2014. Aleksander Łaszek

Przegląd prognoz gospodarczych dla Polski i świata na lata 2013-2014. Aleksander Łaszek Przegląd prognoz gospodarczych dla Polski i świata na lata 2013-2014 Aleksander Łaszek Wzrost gospodarczy I Źródło: Komisja Europejska Komisja Europejska prognozuje w 2014 i 2015 roku przyspieszenie tempa

Bardziej szczegółowo

Co warto wiedzieć o gospodarce 2015-06-11 13:56:00

Co warto wiedzieć o gospodarce 2015-06-11 13:56:00 Co warto wiedzieć o gospodarce 2015-06-11 13:56:00 2 Hiszpania pod koniec XX wieku była jednym z najszybciej rozwijających się gospodarczo państw Europy, kres rozwojowi położył światowy kryzys z końca

Bardziej szczegółowo

Perspektywy rynku. w 2009 roku Spragnieni krwi

Perspektywy rynku. w 2009 roku Spragnieni krwi Perspektywy rynku nieruchomości ci i branży y deweloperskiej w 2009 roku Spragnieni krwi Warszawa, 29 Kwietnia 2009 Polski rynek nieruchomości ci oczekiwany scenariusz rynkowy W 2009 roku oczekujemy spadku

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty piąty kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce (IV kwartał 2014 r.) oraz prognozy na lata 2015 2016 KWARTALNE

Bardziej szczegółowo

Opis dyskusji na posiedzeniu decyzyjnym Rady Polityki Pieniężnej w dniu 6 maja 2015 r.

Opis dyskusji na posiedzeniu decyzyjnym Rady Polityki Pieniężnej w dniu 6 maja 2015 r. Opis dyskusji na posiedzeniu decyzyjnym Rady Polityki Pieniężnej w dniu 6 maja 2015 r. Członkowie Rady Polityki Pieniężnej dyskutowali na temat polityki pieniężnej w kontekście bieżącej i oczekiwanej sytuacji

Bardziej szczegółowo

Plan wykładu 8 Równowaga ogólna w małej gospodarce otwartej

Plan wykładu 8 Równowaga ogólna w małej gospodarce otwartej Plan wykładu 8 Równowaga ogólna w małej gospodarce otwartej 1. Model Mundella Fleminga 2. Dylemat polityki gospodarczej małej gospodarki otwartej 3. Skuteczność polityki monetarnej i fiskalnej w warunkach

Bardziej szczegółowo

Rynek nowych mieszkań w III kwartale 2015 r. Przewidujemy: Zwiększenie popytu związane z nowelizacją programu MdM Utrzymanie się przyrostu podaży

Rynek nowych mieszkań w III kwartale 2015 r. Przewidujemy: Zwiększenie popytu związane z nowelizacją programu MdM Utrzymanie się przyrostu podaży Rynek nowych mieszkań w III kwartale 2015 r. Przewidujemy: Zwiększenie popytu związane z nowelizacją programu MdM Utrzymanie się przyrostu podaży nowych mieszkań Umiarkowane wzrosty cen nowych mieszkań

Bardziej szczegółowo

Rynek nieruchomości w Polsce trendy i nowe obszary inwestowania

Rynek nieruchomości w Polsce trendy i nowe obszary inwestowania Grupa Rynku Nieruchomości Ernst & Young Śniadanie prasowe - Warszawa, 9 maja 2012r. Rynek nieruchomości w Polsce trendy i nowe obszary inwestowania Wprowadzenie Barometr Inwestycyjny Rynku Nieruchomości

Bardziej szczegółowo

OCENA SYTUACJI GOSPODARCZEJ UNII EUROPEJSKIEJ I POLSKI W OKRESIE GLOBALNEGO KRYZYSU EKONOMICZNEGO (rok 2008 oraz I półrocze 2009)

OCENA SYTUACJI GOSPODARCZEJ UNII EUROPEJSKIEJ I POLSKI W OKRESIE GLOBALNEGO KRYZYSU EKONOMICZNEGO (rok 2008 oraz I półrocze 2009) MINISTERSTWO GOSPODARKI OCENA SYTUACJI GOSPODARCZEJ UNII EUROPEJSKIEJ I POLSKI W OKRESIE GLOBALNEGO KRYZYSU EKONOMICZNEGO (rok 8 oraz I półrocze 9) DEPARTAMENT ANALIZ I PROGNOZ Warszawa, październik 9

Bardziej szczegółowo

Wpływ globalnego kryzysu finansowego na polską gospodarkę

Wpływ globalnego kryzysu finansowego na polską gospodarkę Mirosław Gronicki Wpływ globalnego kryzysu finansowego na polską gospodarkę Warszawa 31 maja 2011 r. Spis treści 1. Geneza światowego kryzysu finansowego. 2. Światowy kryzys finansowy skutki. 3. Polska

Bardziej szczegółowo

Gospodarka polska, gospodarka światowa w jakim punkcie dziś jesteśmy?

Gospodarka polska, gospodarka światowa w jakim punkcie dziś jesteśmy? Gospodarka polska, gospodarka światowa w jakim punkcie dziś jesteśmy? Łukasz Tarnawa Departament Strategii i Analiz Warszawa, 6 listopada 2008 1 Gospodarka globalna kryzys sektora finansowego w gospodarkach

Bardziej szczegółowo

Rekordowe półrocze na rynku nieruchomości magazynowych

Rekordowe półrocze na rynku nieruchomości magazynowych DTZ Research PROPERTY TIMES Rekordowe półrocze na rynku nieruchomości magazynowych II poł. 2014 09 lutego 2015 Spis treści Sytuacja makroekonomiczna 2 Podaż 3 Popyt 4 Stopa pustostanów i czynsze 5 Definicje

Bardziej szczegółowo

Cykl koniunkturalny. Gabriela Przesławska Uniwersytet Wrocławski Instytut Nauk Ekonomicznych Zakład Polityki gospodarczej

Cykl koniunkturalny. Gabriela Przesławska Uniwersytet Wrocławski Instytut Nauk Ekonomicznych Zakład Polityki gospodarczej Cykl koniunkturalny Gabriela Przesławska Uniwersytet Wrocławski Instytut Nauk Ekonomicznych Zakład Polityki gospodarczej Cykl koniunkturalny - definicja Cykl koniunkturalny to powtarzające się okresowo

Bardziej szczegółowo

Janusz Biernat. Polityka pieniężna w Polsce w warunkach płynnego kursu walutowego

Janusz Biernat. Polityka pieniężna w Polsce w warunkach płynnego kursu walutowego Janusz Biernat Polityka pieniężna w Polsce w warunkach płynnego kursu walutowego Warszawa 2006 Recenzent prof. dr hab. Eugeniusz Mazurkiewicz skład i Łamanie GrafComp s.c. PROJEKT OKŁADKI GrafComp s.c.

Bardziej szczegółowo

Prognozy wzrostu dla Polski 2015-06-02 15:58:50

Prognozy wzrostu dla Polski 2015-06-02 15:58:50 Prognozy wzrostu dla Polski 2015-06-02 15:58:50 2 Bank of America Merrill Lynch podniósł prognozy wzrostu PKB dla Polski - z 3,3 do 3,5 proc. w 2015 r. i z 3,4 do 3,7 proc. w 2016 r. W raporcie o gospodarce

Bardziej szczegółowo

PRZEGLĄD RYNKU NIERUCHOMOŚCI P O L S K A

PRZEGLĄD RYNKU NIERUCHOMOŚCI P O L S K A PRZEGLĄD RYNKU NIERUCHOMOŚCI P O L S K A I POŁOWA 2010 POWIERZCHNIE W pierwszej połowie roku nastąpił znaczny spadek w dynamice nowej podaży. Jest to konsekwencja wycofania się deweloperów z projektów

Bardziej szczegółowo

For internal use only

For internal use only Polska nowym przemysłowym liderem Europy? Polski sektor produkcyjny jest drugim najbardziej konkurencyjnym w Europie. Jednocześnie wytworzona w nim warto ść dodana rośnie najszybciej w regionie. Jesteś

Bardziej szczegółowo

Prezentacja wyników za III kwartał 2012 roku

Prezentacja wyników za III kwartał 2012 roku Prezentacja wyników za III kwartał 2012 roku 1 GK najważniejsze dane finansowe na dzień 30.09.2012 PRZYCHODY NETTO ze sprzedaży: 116 327 tys. zł spadek o 3,15 r/r ZYSK NETTO 233 tys. zł spadek o 97,46

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty czwarty kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce ( kwartał 2014 r.) oraz prognozy na lata 2014 2015 KWARTALNE

Bardziej szczegółowo

PRZEGLĄD RYNKU NIERUCHOMOŚCI P O L S K A

PRZEGLĄD RYNKU NIERUCHOMOŚCI P O L S K A PRZEGLĄD RYNKU NIERUCHOMOŚCI P O L S K A I POŁOWA 2010 POWIERZCHNIE Warszawa Po znacznym spadku aktywności rynkowej w 2009 roku od końca zeszłego roku obserwujemy poprawę sytuacji na rynku powierzchni

Bardziej szczegółowo

SCOREBOARD WSKAŹNIKI PROCEDURY NIERÓWNOWAG MAKROEKONOMICZNYCH

SCOREBOARD WSKAŹNIKI PROCEDURY NIERÓWNOWAG MAKROEKONOMICZNYCH SCOREBOARD WSKAŹNIKI PROCEDURY NIERÓWNOWAG MAKROEKONOMICZNYCH Scoreboard to zestaw praktycznych, prostych i wymiernych wskaźników, istotnych z punktu widzenia sytuacji makroekonomicznej krajów Unii Europejskiej.

Bardziej szczegółowo

Grupa PEKAES zwiększa zyski i przychody

Grupa PEKAES zwiększa zyski i przychody Grupa PEKAES zwiększa zyski i przychody Wyniki Grupy PEKAES po 3Q2011 r. Warszawa, 9 listopada 2011 r. Podsumowanie 3Q2011 Grupa zwiększa rentowność biznesu w 3Q 2011 r. wzrosła zarówno rentowność netto

Bardziej szczegółowo

Mirosław Gronicki MAKROEKONOMICZNE SKUTKI BUDOWY I EKSPLOATACJI ELEKTROWNI JĄDROWEJ W POLSCE W LATACH 2020-2035

Mirosław Gronicki MAKROEKONOMICZNE SKUTKI BUDOWY I EKSPLOATACJI ELEKTROWNI JĄDROWEJ W POLSCE W LATACH 2020-2035 Mirosław Gronicki MAKROEKONOMICZNE SKUTKI BUDOWY I EKSPLOATACJI ELEKTROWNI JĄDROWEJ W POLSCE W LATACH 2020-2035 Krynica - Warszawa - Gdynia 5 września 2013 r. Uwagi wstępne 1. W opracowaniu przeanalizowano

Bardziej szczegółowo

POCZĄTEK KORZYSTNEJ FAZY CYKLU NA RYNKU NIERUCHOMOŚCI LOGISTYCZNYCH: DŁUGOTERMINOWY WZROST STAWEK CZYNSZÓW

POCZĄTEK KORZYSTNEJ FAZY CYKLU NA RYNKU NIERUCHOMOŚCI LOGISTYCZNYCH: DŁUGOTERMINOWY WZROST STAWEK CZYNSZÓW POCZĄTEK KORZYSTNEJ FAZY CYKLU NA RYNKU NIERUCHOMOŚCI LOGISTYCZNYCH: DŁUGOTERMINOWY WZROST STAWEK CZYNSZÓW Pojawiły się pierwsze oznaki długoterminowego wzrostu stawek czynszów. Szacujemy, że ceny za wynajem

Bardziej szczegółowo

GRUPA KAPITAŁOWA NOBLE BANK S.A. PRZEGLĄD WYNIKÓW FINANSOWYCH ZA IV KWARTAŁ 2009 ROKU. 8 Marca 2010 r.

GRUPA KAPITAŁOWA NOBLE BANK S.A. PRZEGLĄD WYNIKÓW FINANSOWYCH ZA IV KWARTAŁ 2009 ROKU. 8 Marca 2010 r. GRUPA KAPITAŁOWA NOBLE BANK S.A. PRZEGLĄD WYNIKÓW FINANSOWYCH ZA IV KWARTAŁ 2009 ROKU 8 Marca 2010 r. ZASTRZEŻENIE Niniejsza prezentacja została opracowana wyłącznie w celu informacyjnym na potrzeby klientów

Bardziej szczegółowo

Globalny kryzys ekonomiczny Geneza, istota, perspektywy

Globalny kryzys ekonomiczny Geneza, istota, perspektywy Globalny kryzys ekonomiczny Geneza, istota, perspektywy prof. dr hab. Piotr Banaszyk, prof. zw. UEP Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu Wydział Gospodarki Międzynarodowej Agenda 1. Przyczyny globalnego

Bardziej szczegółowo

Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie. Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ

Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie. Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ Konwergencja nominalna versus konwergencja realna a przystąpienie Polski do strefy euro Ewa Stawasz Katedra Międzynarodowych Stosunków Gospodarczych UŁ Plan prezentacji 1. Nominalne kryteria konwergencji

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty siódmy kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce ( kwartał 2015 r.) oraz prognozy na lata 2015 2016 KWARTALNE

Bardziej szczegółowo

RYNEK NIERUCHOMOŚCI BIUROWYCH WARSZAWA, III KWARTAŁ 2015

RYNEK NIERUCHOMOŚCI BIUROWYCH WARSZAWA, III KWARTAŁ 2015 RYNEK NIERUCHOMOŚCI BIUROWYCH WARSZAWA, III KWARTAŁ 2015 Warszawski rynek nieruchomości biurowych III kwartał 2015 roku upłynął pod znakiem kontynuacji wcześniejszych zjawisk rynkowych: systematycznie

Bardziej szczegółowo

Otoczenie rynkowe. Otoczenie międzynarodowe. Grupa LOTOS w 2008 roku Otoczenie rynkowe

Otoczenie rynkowe. Otoczenie międzynarodowe. Grupa LOTOS w 2008 roku Otoczenie rynkowe Otoczenie międzynarodowe Globalne wskaźniki ekonomiczne pokazują, że rok 2008 był kolejnym okresem wzrostu gospodarczego. Jednak charakter tego wzrostu nie był jednolity - już na początku roku wystąpiły

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe PKO Banku Polskiego na tle konkurentów po III kw. 2010 r. Opracowano w Departamencie Strategii i Analiz

Wyniki finansowe PKO Banku Polskiego na tle konkurentów po III kw. 2010 r. Opracowano w Departamencie Strategii i Analiz Wyniki finansowe PKO Banku Polskiego na tle konkurentów po III kw. 2010 r. Opracowano w Departamencie Strategii i Analiz Synteza* Na koniec III kw. 2010 r. PKO Bank Polski na tle wyników konkurencji**

Bardziej szczegółowo

Przeciwdziałanie praktykom monopolistycznym: sprawozdanie na temat cen samochodów pokazuje mniejsze różnice w cenach nowych samochodów w UE w 2010 r.

Przeciwdziałanie praktykom monopolistycznym: sprawozdanie na temat cen samochodów pokazuje mniejsze różnice w cenach nowych samochodów w UE w 2010 r. KOMISJA EUROPEJSKA KOMUNIKAT PRASOWY Przeciwdziałanie praktykom monopolistycznym: sprawozdanie na temat cen pokazuje mniejsze różnice w cenach nowych w UE w 2010 r. Bruksela, 26 lipca 2011 r. Ostatnie

Bardziej szczegółowo

Polska branża motoryzacyjna w II połowie 2012 roku bieżąca kondycja i przewidywania na przyszłość

Polska branża motoryzacyjna w II połowie 2012 roku bieżąca kondycja i przewidywania na przyszłość Polska branża motoryzacyjna w II połowie 2012 roku bieżąca kondycja i przewidywania na przyszłość Branża motoryzacyjna to jeden z największych i najszybciej rozwijających się sektorów polskiej gospodarki.

Bardziej szczegółowo

Czy w Polsce nadchodzi era bankowości korporacyjnej? Piotr Popowski - Lider Doradztwa Biznesowego dla Instytucji Biznesowych Sopot, 25 czerwca 2013

Czy w Polsce nadchodzi era bankowości korporacyjnej? Piotr Popowski - Lider Doradztwa Biznesowego dla Instytucji Biznesowych Sopot, 25 czerwca 2013 Czy w Polsce nadchodzi era bankowości korporacyjnej? Piotr Popowski - Lider Doradztwa Biznesowego dla Instytucji Biznesowych Sopot, 25 czerwca 2013 Agenda Bankowość korporacyjna w Polsce na tle krajów

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty drugi kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce (I kwartał 2014 r.) oraz prognozy na lata 2014 2015 KWARTALNE

Bardziej szczegółowo

Rynek Powierzchni Magazynowych w Polsce Q3 2015

Rynek Powierzchni Magazynowych w Polsce Q3 2015 Rynek Powierzchni Magazynowych w Polsce W trzecim kwartale br. odnotowano dalszy wzrost aktywności deweloperów na rynku nowoczesnych powierzchni przemysłowych i magazynowych w Polsce. Łączne zasoby nowoczesnej

Bardziej szczegółowo

SYTUACJA SPOŁECZNO-GOSPODARCZA W UNII EUROPEJSKIEJ W 2010 R.

SYTUACJA SPOŁECZNO-GOSPODARCZA W UNII EUROPEJSKIEJ W 2010 R. 1 SYTUACJA SPOŁECZNO-GOSPODARCZA W UNII EUROPEJSKIEJ W 2010 R. T. 01. LUDNOŚĆ (stan w dniu 1 stycznia) GĘSTOŚĆ ZALUDNIENIA w tys. UE (27) 495 292 497 683 499 703 501 103 Strefa euro (17) 326 561 328 484

Bardziej szczegółowo

Monitor Konwergencji Nominalnej

Monitor Konwergencji Nominalnej Ministerstwo Finansów Departament Polityki Makroekonomicznej Numer 5 / 015 Monitor Konwergencji Nominalnej Kontakt: tel. (+8 ) 9 3 00 9 3 0 fax (+8 ) 9 1 77 e-mail: dziennikarze @mf.gov.pl Ministerstwo

Bardziej szczegółowo

V Konferencja dla Budownictwa

V Konferencja dla Budownictwa V Konferencja dla Budownictwa V Konferencja dla Budownictwa, 21-22.05.2013 Uwarunkowania makroekonomiczne i średnioterminowe perspektywy dla naszej gospodarki Prof. Witold Orłowski V Konferencja dla Budownictwa,

Bardziej szczegółowo

POLSKICH PRZEDSIĘBIORSTW

POLSKICH PRZEDSIĘBIORSTW INFORMACJA SYGNALNA PORTFEL NALEŻNOŚCI POLSKICH PRZEDSIĘBIORSTW Projekt badawczy: Konferencji Przedsiębiorstw Finansowych w Polsce oraz Krajowego Rejestru Długów Informacja sygnalna 1 PORTFEL NALEŻNOŚCI

Bardziej szczegółowo

Biuletyn Obserwatorium Regionalnych Rynków Pracy

Biuletyn Obserwatorium Regionalnych Rynków Pracy Biuletyn Obserwatorium Regionalnych Rynków Pracy Nr 12 Bezrobocie w Polsce na tle sytuacji w UE Dane Eurostatu pochodzą z badań LFS (Labour Force Survey, w Polsce LFS realizowanego jako BAEL Badanie Aktywności

Bardziej szczegółowo

Sytuacja polskiego sektora bankowego. Warszawa, 22 listopada 2012

Sytuacja polskiego sektora bankowego. Warszawa, 22 listopada 2012 Sytuacja polskiego sektora bankowego Warszawa, 22 listopada 2012 Plan prezentacji Struktura rynku finansowego Uwarunkowania makroekonomiczne Struktura sektora bankowego w Polsce Bilans Należności brutto

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia osiemdziesiąty szósty kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce (I kwartał 2015 r.) oraz prognozy na lata 2015 2016 KWARTALNE

Bardziej szczegółowo

31 lipca 2014 roku. W milionach euro (Rachunki zatwierdzone przez biegłych audytorów) 1-sze półrocze 2014 r. Zmiana 1-sze pół. 14/ 1-sze pół.

31 lipca 2014 roku. W milionach euro (Rachunki zatwierdzone przez biegłych audytorów) 1-sze półrocze 2014 r. Zmiana 1-sze pół. 14/ 1-sze pół. Wyniki uzyskane w pierwszym półroczu 2014 roku Dobra dynamika rozwoju i opłacalność we wszystkich sektorach działalności Wartość obrotów: 2 191 mln Marża z działalności: 3,0% W pierwszym półroczu 2014

Bardziej szczegółowo

BANK HANDLOWY W WARSZAWIE S.A. Podsumowanie 2011 roku Kierunki Strategiczne na lata 2012-2015. 19 marca 2012 roku

BANK HANDLOWY W WARSZAWIE S.A. Podsumowanie 2011 roku Kierunki Strategiczne na lata 2012-2015. 19 marca 2012 roku BANK HANDLOWY W WARSZAWIE S.A. Podsumowanie roku Kierunki Strategiczne na lata 2012-2015 19 marca 2012 roku / mln zł / / mln zł / wyniki podsumowanie Rozwój biznesu SEGMENT KORPORACYJNY Transakcje walutowe

Bardziej szczegółowo

Przemysł chemiczny wychodzi z kryzysu

Przemysł chemiczny wychodzi z kryzysu Przemysł chemiczny wychodzi z kryzysu Po trudnym roku 2009 przemysł chemiczny stopniowo wychodzi z kryzysu Sytuacja gospodarki na świecie Z punktu widzenia efektów kryzysu w 2009 r. w globalnym przemyśle

Bardziej szczegółowo

Polityka kredytowa w Polsce i UE

Polityka kredytowa w Polsce i UE Polityka kredytowa Raport Polityka Kredytowa powstał w oparciu o dane zgromadzone przez Urząd Nadzoru Bankowego (EBA) oraz (ECB) Europejski Bank Centralny. Jest to pierwszy w Polsce tego typu raport odnoszący

Bardziej szczegółowo

Rynek. Nowych Mieszkań. Rynek Nowych. Mieszkań. III kwartał 2012 r.

Rynek. Nowych Mieszkań. Rynek Nowych. Mieszkań. III kwartał 2012 r. Rynek Nowych Rynek Mieszkań Nowych III kwartał 213 r. Mieszkań III kwartał 212 r. str. 2 Na podstawie analizowanych danych przewidujemy: utrzymanie stabilnego poziomu cen, możliwe wzrosty dla szczególnie

Bardziej szczegółowo

Polska gospodarka - trendy i prognozy-

Polska gospodarka - trendy i prognozy- Polska gospodarka - trendy i prognozy- Mirosław Gronicki Jerzy Hausner Gdynia, 9 października 2009 r. Plan wystąpienia 1. Otoczenie makroekonomiczne. 2. Wewnętrzne przyczyny spowolnienia gospodarczego.

Bardziej szczegółowo

Wyniki finansowe ULMA Construccion Polska S.A. w III kwartale 2013 roku. Warszawa, 14 listopada 2013 r.

Wyniki finansowe ULMA Construccion Polska S.A. w III kwartale 2013 roku. Warszawa, 14 listopada 2013 r. Wyniki finansowe ULMA Construccion Polska S.A. w III kwartale 2013 roku Warszawa, 14 listopada 2013 r. 2 Spis treści Rynek budowlany w Polsce w III kw. 2013 3 Wyniki finansowe w III kwartale 2013 r. 11

Bardziej szczegółowo

Polska motoryzacja przyspiesza 2015-06-02 16:20:30

Polska motoryzacja przyspiesza 2015-06-02 16:20:30 Polska motoryzacja przyspiesza 2015-06-02 16:20:30 2 Liczba wyprodukowanych samochodów w 2015 r. przekroczy 600 tys. wobec ok. 580 tys. w 2014 roku - ocenił dla PAP Jakub Faryś, prezes Polskiego Związku

Bardziej szczegółowo

Stan i perspektywy rozwoju rynku nieruchomości niemieszkalnych w Polsce w 2012 r.

Stan i perspektywy rozwoju rynku nieruchomości niemieszkalnych w Polsce w 2012 r. Departament Analiz Makroekonomicznych i Sektorowych Stan i perspektywy rozwoju rynku nieruchomości niemieszkalnych w Polsce w 2012 r. 26.03.2012 r. Warszawa Opracowali: Monika Orłowska tel. 22 860 54 09

Bardziej szczegółowo

BANK BPH KONTYNUUJE DYNAMICZNY ROZWÓJ

BANK BPH KONTYNUUJE DYNAMICZNY ROZWÓJ Warszawa, 27 lipca 2005 r. Informacja prasowa BANK BPH KONTYNUUJE DYNAMICZNY ROZWÓJ Skonsolidowane wyniki finansowe Banku BPH po II kwartałach 2005 roku według MSSF osiągnięcie w I półroczu 578 mln zł

Bardziej szczegółowo

Mieszkania: ceny transakcyjne trzymają poziom

Mieszkania: ceny transakcyjne trzymają poziom RAPORT Open Finance, lipiec 2009 r. Mieszkania: ceny transakcyjne trzymają poziom W lipcu nie doszło do istotnego pogorszenia nastrojów na rynku mieszkaniowym, choć spodziewaliśmy się go od trzeciego kwartału.

Bardziej szczegółowo

Niezbadane skonsolidowane dane finansowe za pierwszy kwartał 2007 r.

Niezbadane skonsolidowane dane finansowe za pierwszy kwartał 2007 r. Niezbadane skonsolidowane dane finansowe za pierwszy kwartał 2007 r. 30 maja 2007 r. PEGAS NONWOVENS S.A. ma przyjemność przedstawić niezbadane skonsolidowane dane dotyczące wyników za pierwszy kwartał

Bardziej szczegółowo

Rozwój Polski w warunkach stagnacji gospodarczej Unii Europejskiej

Rozwój Polski w warunkach stagnacji gospodarczej Unii Europejskiej Witold Grostal, Dyrektor Biura Strategii Polityki Pieniężnej w NBP Rozwój Polski w warunkach stagnacji gospodarczej Unii Europejskiej VII Konferencja dla Budownictwa / 14 kwietnia 2015 r. 2005Q1 2006Q1

Bardziej szczegółowo

Sytuacja społecznogospodarcza

Sytuacja społecznogospodarcza Sytuacja społecznogospodarcza w regionie Włodzimierz Szordykowski Dyrektor Departamentu Rozwoju Gospodarczego Gdańsk, dnia 30 listopada 2011 roku Sytuacja gospodarcza na świecie Narastający dług publiczny

Bardziej szczegółowo

Komentarz tygodniowy 25.09-02.10.2015

Komentarz tygodniowy 25.09-02.10.2015 Komentarz tygodniowy 25.09-02.10.2015 DANE MAKROEKONOMICZNE Z Z POLSKI Inflacja konsumentów - GUS Wskaźnik IX 2014 VIII 2015 IX 2015 Inflacja konsumentów, r/r -0,3 % -0,6 % -0,8 % Według wstępnych danych

Bardziej szczegółowo

Korekta nierównowagi zewnętrznej

Korekta nierównowagi zewnętrznej Wykład 4 Korekta nierównowagi zewnętrznej Plan wykładu 1. System kursu walutowego 2. Korekta przy sztywnym kursie 1. System kursu walutowego W systemie płynnych kursów walutowych cena waluty jest wyznaczona

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Wspólna waluta euro Po co komu Unia Europejska i euro? dr Urszula Kurczewska EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Wspólna waluta euro Po co komu Unia Europejska i euro? dr Urszula Kurczewska EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Wspólna waluta euro Po co komu Unia Europejska i euro? dr Urszula Kurczewska Szkoła Główna Handlowa w Warszawie 23 października 2012 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY

Bardziej szczegółowo

Rynek Mieszkań. Nowych IIMieszkań. Rynek Nowych. kwartał 2014 r. III kwartał 2012 r.

Rynek Mieszkań. Nowych IIMieszkań. Rynek Nowych. kwartał 2014 r. III kwartał 2012 r. Rynek Nowych Rynek Mieszkań Nowych IIMieszkań kwartał 2014 r. III kwartał 2012 r. str. 02 Na podstawie analizowanych danych przewidujemy: możliwe wzrosty cen w największych polskich miastach, szczególnie

Bardziej szczegółowo

System finansowy w Polsce. dr Michał Konopczak Instytut Handlu Zagranicznego i Studiów Europejskich michal.konopczak@sgh.waw.pl

System finansowy w Polsce. dr Michał Konopczak Instytut Handlu Zagranicznego i Studiów Europejskich michal.konopczak@sgh.waw.pl System finansowy w Polsce dr Michał Konopczak Instytut Handlu Zagranicznego i Studiów Europejskich michal.konopczak@sgh.waw.pl Segmenty sektora finansowego (w % PKB) 2 27 212 Wielkość systemu finansowego

Bardziej szczegółowo

Makrootoczenie firm w Polsce: stan obecny i perspektywy

Makrootoczenie firm w Polsce: stan obecny i perspektywy Makrootoczenie firm w Polsce: stan obecny i perspektywy Prof. dr hab. Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu Makrootoczenie: Otoczenie polityczne Otoczenie ekonomiczne Otoczenie społeczne Otoczenie technologiczne

Bardziej szczegółowo

Zmiany koniunktury w Polsce. Budownictwo na tle innych sektorów.

Zmiany koniunktury w Polsce. Budownictwo na tle innych sektorów. Elżbieta Adamowicz Instytut Rozwoju Gospodarczego Szkoła Główna Handlowa w Warszawie Zmiany koniunktury w Polsce. Budownictwo na tle innych sektorów. W badaniach koniunktury przedmiotem analizy są zmiany

Bardziej szczegółowo

http://ec.europa.eu/economy_finance/publications/european_economy/2013/pdf/ee1_en.pdf

http://ec.europa.eu/economy_finance/publications/european_economy/2013/pdf/ee1_en.pdf Strefę euro czeka kolejny rok pod znakiem spadku PKB perspektywy wzrostu gospodarczego państw strefy euro wg zimowej prognozy KE i ich znaczenie dla polskiej gospodarki Strefa euro prawdopodobnie pozostanie

Bardziej szczegółowo

SYTUACJA SPOŁECZNO-GOSPODARCZA W KRAJACH OECD W 2011 R.

SYTUACJA SPOŁECZNO-GOSPODARCZA W KRAJACH OECD W 2011 R. SYTUACJA SPOŁECZNO-GOSPODARCZA W KRAJACH OECD W 2011 R. 1 Kraje OECD: należące do Unii Europejskiej: Austria (AT), Belgia (BE), Dania (DK), Estonia (EE), Finlandia (FI), Francja (FR), Grecja (EL), Hiszpania

Bardziej szczegółowo

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej

Stan i prognoza koniunktury gospodarczej 222 df Instytut Badań nad Gospodarką Rynkową przedstawia siedemdziesiąty dziewiąty kwartalny raport oceniający stan koniunktury gospodarczej w Polsce ( kwartał 2013 r.) oraz prognozy na lata 2013 2014

Bardziej szczegółowo

Ryszard Petru Przewodniczący Towarzystwa Ekonomistów Polskich

Ryszard Petru Przewodniczący Towarzystwa Ekonomistów Polskich Ryszard Petru Przewodniczący Towarzystwa Ekonomistów Polskich PERSPEKTYWY GOSPODARCZE DLA POLSKI Coface Country Risk Conference Warszawa, 27 marca 2014 r. Plan Sytuacja w gospodarce światowej Poprawa koniunktury

Bardziej szczegółowo

FORUM NOWOCZESNEGO SAMORZĄDU

FORUM NOWOCZESNEGO SAMORZĄDU FORUM NOWOCZESNEGO SAMORZĄDU Krzysztof Pietraszkiewicz Prezes Związku Banków Polskich Warszawa 02.12.2015 Transformacja polskiej gospodarki w liczbach PKB w Polsce w latach 1993,2003 i 2013 w mld PLN Źródło:

Bardziej szczegółowo

Polskie banki jako element międzynarodowych holdingów bankowych szanse czy zagrożenia

Polskie banki jako element międzynarodowych holdingów bankowych szanse czy zagrożenia Polskie banki jako element międzynarodowych holdingów bankowych szanse czy zagrożenia Wojciech Kwaśniak Zastępca Przewodniczącego Komisji Nadzoru Finansowego Warszawa, 08.03.2012 r. 1 Sektor bankowy w

Bardziej szczegółowo

ROZDZIAŁ 21 AKTYWNOŚĆ EKONOMICZNA KOBIET I MĘŻCZYZN W POLSCE NA TLE KRAJÓW UNII EUROPEJSKIEJ

ROZDZIAŁ 21 AKTYWNOŚĆ EKONOMICZNA KOBIET I MĘŻCZYZN W POLSCE NA TLE KRAJÓW UNII EUROPEJSKIEJ Patrycja Zwiech ROZDZIAŁ 21 AKTYWNOŚĆ EKONOMICZNA KOBIET I MĘŻCZYZN W POLSCE NA TLE KRAJÓW UNII EUROPEJSKIEJ 1. Wstęp Polska, będąc członkiem Unii Europejskiej, stoi przed rozwiązaniem wielu problemów.

Bardziej szczegółowo

PRODUKT KRAJOWY BRUTTO

PRODUKT KRAJOWY BRUTTO Opracowania sygnalne PRODUKT KRAJOWY BRUTTO W WOJEWÓDZTWIE ŚLĄSKIM W 2007 R. Urząd Statystyczny w Katowicach, ul. Owocowa 3, 40-158 Katowice www.stat.gov.pl/katow e-mail: SekretariatUsKce@stat.gov.pl tel.:

Bardziej szczegółowo

Forum Akcjonariat Prezentacja

Forum Akcjonariat Prezentacja Forum Akcjonariat Prezentacja 1 Zastrzeżenie Niniejsza prezentacja została opracowana wyłącznie w celu informacyjnym na potrzeby klientów i akcjonariuszy PKO BP SA oraz analityków rynku i nie może być

Bardziej szczegółowo

24-miesięczna lokata strukturyzowana Wielka 20-tka

24-miesięczna lokata strukturyzowana Wielka 20-tka 24-miesięczna lokata strukturyzowana Wielka 20-tka Okres subskrypcji: 25.05.2010-08.06.2010 Okres trwania lokaty: 9.06.2010-08.06.2012 Aktywo bazowe: kontrakt terminowy na WIG20 Minimalna kwota wpłaty:

Bardziej szczegółowo

Akademia Młodego Ekonomisty

Akademia Młodego Ekonomisty Akademia Młodego Ekonomisty Wahania koniunktury gospodarczej Ożywienie i recesja w gospodarce Dr Joanna Czech-Rogosz Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach 16.04.2012 1. Co to jest koniunktura gospodarcza?

Bardziej szczegółowo

Perspektywy dla polskiego eksportu w 2012 roku

Perspektywy dla polskiego eksportu w 2012 roku Perspektywy dla polskiego eksportu w 20 roku Rok 20 był bardzo udany dla polskiego eksportu Polski eksport w 20 roku osiągnął wartość 135,8 mld euro i był wyższy o,8 proc. niż rok wcześniej wynika z opracowania

Bardziej szczegółowo

Tomasz Gruszecki ŚWIAT NA DŁUGU

Tomasz Gruszecki ŚWIAT NA DŁUGU Tomasz Gruszecki ŚWIAT NA DŁUGU Wydawnictwo KUL Lublin 2012 SPIS TREŚCI Od autora 9 Część I DŁUG NA ŚWIECIE: FAKTY I. BOMBA DŁUGU PUBLICZNEGO 13 1. Zegar długu na świecie 14 2. Tym razem w dtugi popadły

Bardziej szczegółowo

Jaki jest stan polskiej logistyki? Grzegorz Szyszka Gdynia, 11 grudzień, 2014 r.

Jaki jest stan polskiej logistyki? Grzegorz Szyszka Gdynia, 11 grudzień, 2014 r. Jaki jest stan polskiej logistyki? Grzegorz Szyszka Gdynia, 11 grudzień, 2014 r. Plan referatu Rozwój gospodarki. Główne problemy logistyki. Wielkość krajowego rynku usług logistycznych. Rozwój infrastruktury

Bardziej szczegółowo

BRANŻA STOLARKI BUDOWLANEJ PO PIERWSZYM PÓŁROCZU 2012 ROKU. Gala Stolarki Budowlanej 2012

BRANŻA STOLARKI BUDOWLANEJ PO PIERWSZYM PÓŁROCZU 2012 ROKU. Gala Stolarki Budowlanej 2012 BRANŻA STOLARKI BUDOWLANEJ PO PIERWSZYM PÓŁROCZU 2012 ROKU Gala Stolarki Budowlanej 2012 Warszawa, 26.09.2012 SYTUACJA GOSPODARCZA ORAZ NASTROJE SPOŁECZNE W UNII EUROPEJSKIEJ SYTUACJA GOSPODARCZA W UE

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Wspólna waluta euro Po co komu Unia Europejska i euro? dr Mariusz Sagan

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Wspólna waluta euro Po co komu Unia Europejska i euro? dr Mariusz Sagan Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Wspólna waluta euro Po co komu Unia Europejska i euro? dr Mariusz Sagan Wyższa Szkoła Ekonomii i Innowacji w Lublinie 18 marca 2013 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY

Bardziej szczegółowo

RYNEK FINANSOWY W POLSCE - WYBRANE PROBLEMY

RYNEK FINANSOWY W POLSCE - WYBRANE PROBLEMY GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Rzecznik Prasowy Prezesa GUS seminarium naukowe pod patronatem naukowym prof. dr hab. Józefa Oleńskiego Prezesa GUS RYNEK FINANSOWY W POLSCE - WYBRANE PROBLEMY prof. nadzw. dr

Bardziej szczegółowo

NIERUCHOMOŚCI INWESTYCYJNE. efektywne inwestowanie na rynku nieruchomości komercyjnych

NIERUCHOMOŚCI INWESTYCYJNE. efektywne inwestowanie na rynku nieruchomości komercyjnych NIERUCHOMOŚCI INWESTYCYJNE efektywne inwestowanie na rynku nieruchomości komercyjnych Rynek nieruchomości komercyjnych w Polsce ma przed sobą olbrzymie perspektywy. Silna pozycja polskiej gospodarki, najmniejsze

Bardziej szczegółowo

Wynagrodzenie minimalne w Polsce i w krajach Unii Europejskiej

Wynagrodzenie minimalne w Polsce i w krajach Unii Europejskiej Wynagrodzenie minimalne w Polsce i w krajach Unii Europejskiej Płaca minimalna w krajach unii europejskiej Spośród 28 państw członkowskich Unii Europejskiej 21 krajów posiada regulacje dotyczące wynagrodzenia

Bardziej szczegółowo

RYNEK NIERUCHOMOŚCI BIUROWYCH WARSZAWA, IV KWARTAŁ 2014

RYNEK NIERUCHOMOŚCI BIUROWYCH WARSZAWA, IV KWARTAŁ 2014 RYNEK NIERUCHOMOŚCI BIUROWYCH WARSZAWA, IV KWARTAŁ 2014 IV KWARTAŁ 2014 Warszawski rynek nieruchomości biurowych IV kwartał 2014 r. Warszawa nadal cieszy się dużą popularnością pośród najemców dzięki czemu

Bardziej szczegółowo

Klub Laureatów Dolnośląskiego Certyfikatu Gospodarczego 25 kwietnia 2016 roku

Klub Laureatów Dolnośląskiego Certyfikatu Gospodarczego 25 kwietnia 2016 roku 25 kwietnia 2016 roku Bieżąca sytuacja gospodarcza Grzegorz Warzocha - AVANTA Auditors & Advisors www.avanta-audit.pl Międzynarodowa sytuacja gospodarcza 4,0% 3,5% 3,0% 2,5% Globalne tendencje gospodarcze

Bardziej szczegółowo

Raport na temat działalności eksportowej europejskich przedsiębiorstw z sektora MSP

Raport na temat działalności eksportowej europejskich przedsiębiorstw z sektora MSP Raport na temat działalności Raport na temat działalności eksportowej europejskich przedsiębiorstw z sektora MSP Kierunki eksportu i importu oraz zachowania MSP w Europie Lipiec 2015 European SME Export

Bardziej szczegółowo

o Wartość aktywów netto (NAV) należna akcjonariuszom Spółki wzrosła o 32% i wyniosła 974 mln zł w porównaniu do 737 mln zł w 2012 r.

o Wartość aktywów netto (NAV) należna akcjonariuszom Spółki wzrosła o 32% i wyniosła 974 mln zł w porównaniu do 737 mln zł w 2012 r. Komunikat prasowy Warszawa, 26 marca 2013 r. INFORMACJA PRASOWA CAPITAL PARK W 2013 R.: WZROST WARTOŚCI AKTYWÓW NETTO I PORTFELA NIERUCHOMOŚCI ORAZ NISKI POZIOM ZADŁUŻENIA Podsumowanie 2013 r.: Wyniki

Bardziej szczegółowo

Zadłużenie Sektora Finansów Publicznych I kw/2015 Biuletyn kwartalny

Zadłużenie Sektora Finansów Publicznych I kw/2015 Biuletyn kwartalny Warszawa, 1 czerwca 215 r. Zadłużenie Sektora Finansów Publicznych I kw/215 Biuletyn kwartalny 1. Państwowy dług publiczny (PDP, zadłużenie sektora finansów publicznych po konsolidacji) na koniec I kwartału

Bardziej szczegółowo