Przypadek reż. Krzysztof Kieślowski

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Przypadek reż. Krzysztof Kieślowski"

Transkrypt

1 Przypadek reż. Krzysztof Kieślowski MATERIAŁY DYDAKTYCZNE DLA NAUCZYCIELI SPIS TREŚCI 1. Informacje o filmie. (str. 2) 2. Scenariusz lekcji WOK i języka polskiego. (str. 7) Temat: Człowiek wobec historii i transcendencji na przykładzie filmu Krzysztofa Kieślowskiego Przypadek. Witek Długosz jako bohater romantyczny. 3. Załącznik do lekcji (str. 12) stowarzyszenie nowe horyzonty zamenhofa 1, warszawa, tel , fax ,

2 INFORMACJE O FILMIE Opracowała: Sylwia Galanciak Zakład Filmu i Audiowizualności, Instytut Kultury Polskiej, Uniwersytet Warszawski NOTA O FILMIE Reżyseria: Krzysztof Kieślowski; Współpraca reżyserska: Jerzy Braszka, Teresa Violetta Buhl, Michał Żarnecki, Maciej Drygas, Małgorzata Wichlińska; Scenariusz: Krzysztof Kieślowski; Zdjęcia: Krzysztof Pakulski; Scenografia: Andrzej Rafał Waltenberger; Dekoracja wnętrz: Borzysława Chmielewska; Kostiumy: Agnieszka Domaniecka; Muzyka: Wojciech Kilar; Wykonanie muzyki: Wielka Orkiestra Symfoniczna PRiTV (Katowice) pod batutą Janusza Przybylskiego; Dźwięk: Michał Żarnecki; Montaż: Elżbieta Kurkowska; Charakteryzacja: Teodor Grymaszewski; Kierownictwo produkcji: Jacek Szeligowski; Produkcja: Zespół Filmowy Tor; atelier i laboratorium: Wytwórnia Filmów Fabularnych (Łódź). Obsada aktorska: Bogusław Linda (Witek Długosz), Tadeusz Łomnicki (komunista Werner, w wersji I i III), Zbigniew Zapasiewicz (Adam, działacz partyjny, w wersji I), Bogusława Pawelec (Czuszka Olkowska, w wersji I), Marzena Trybała (Werka, w wersji II), Jacek Borkowski (Marek, działacz opozycyjny, w wersji II), Jacek Sas-Uhrynowski (Daniel, przyjaciel Witka, emigrant z 68. roku, w wersji II), Adam Ferency (ksiądz Stefan, w wersji II i III), Monika Goździk (Olga Matwiszyn, żona Witka, w wersji III), Zygmunt Hubner (dziekan, w wersji III i I), Irena Byrska (ciotka Witka, w wersji II i III) i inni (nie występują w czołówce). Produkcja: Polska, rok produkcji: 1981, data premiery: styczeń 1987, barwny, 112 minut. WAŻNIEJSZE NAGRODY 1987 Nagroda Stowarzyszenia Filmowców Radzieckich na MFF w Moskwie; 1987 nagroda za scenariusz dla Krzysztofa Kieślowskiego na FPFF w Gdyni; 1987 nagroda za pierwszoplanową rolę męską dla Bogusława Lindy na FPFF w Gdyni. NOTA O REŻYSERZE Krzysztof Kieślowski ( ) reżyser i scenarzysta filmów dokumentalnych i fabularnych. Ukończył Państwowe Liceum Techniki Teatralnej w Warszawie (pobyt w liceum stał się dla niego po latach inspiracją do zrealizowania filmu Personel z 1975 roku). Przed rozpoczęciem studiów reżyserskich dorabiał jako nauczyciel rysunku, był referentem kulturalnym oraz garderobianym w Teatrze Polskim. Łódzką Filmówkę ukończył w roku W czasie studiów zrealizował wiele etiud filmowych fabularnych i dokumentalnych. Do 1983 roku pracował w warszawskiej Wytwórni Filmów Dokumentalnych. Powstały tu jego głośne dokumenty Przed rajdem, Robotnicy'71: Nic o nas bez nas, Życiorys, Z punktu widzenia nocnego portiera, Siedem kobiet w różnym wieku. W latach pełnił funkcję wiceprezesa Stowarzyszenia Filmowców Polskich. Od roku 1974 aż do śmierci należał do Zespołu Filmowego Tor. Tutaj zrealizował między innymi jedno z najważniejszych dzieł kina moralnego niepokoju Amatora (1979). Współpracował 2

3 z Telewizją Polską, dla której realizował dokumenty i widowiska teatralne (m.in. Dwoje na huśtawce i Kartotekę) oraz z Teatrem Starym w Krakowie. W 1982 roku poznał prawnika, Krzysztofa Piesiewicza, z którym zaczął współpracę scenopisarską wspólnie stworzyli scenariusze do niemal wszystkich filmów fabularnych Kieślowskiego począwszy od Bez końca z 1984 roku. Był laureatem nagród na najważniejszych polskich i międzynarodowych festiwalach filmowych: w Mannheim, Gdańsku, Moskwie, Cannes, Wenecji, Berlinie, San Sebastian. Jest laureatem Felixa, Złotego Lwa, Srebrnego Niedźwiedzia, licznych Grand Prix, nagród FIPRESCI, nagrody im. Andrzeja Munka. W 1995 roku został nominowany do Oscara za scenariusz i reżyserię Czerwonego. Wykładał reżyserię i scenopisarstwo na uczelniach filmowych w Polsce, Niemczech, Szwajcarii i Finlandii. W 1994 roku zapowiedział, że nie będzie już realizował filmów. Zmarł w wieku 55 lat. W grudniu 2000 senat Uniwersytetu Śląskiego nadał jego imię Wydziałowi Radia i Telewizji tego uniwersytetu. Najważniejsze filmy: Przejście podziemne (1973, reżyseria, scenariusz), Personel (1975, reżyseria, scenariusz), Blizna (1976, reżyseria, scenariusz, dialogi), Amator (1979, reżyseria, scenariusz, dialogi), Przypadek (1981, reżyseria, scenariusz), Bez końca (1984, reżyseria, scenariusz), Krótki film o zabijaniu (1987, reżyseria, scenariusz), Dekalog (1988, reżyseria, scenariusz), Krótki film o miłości (1988, reżyseria, scenariusz), La double vie de Veronique / Podwójne życie Weroniki (1991, reżyseria, scenariusz), Trois coleurs. Blanc / Trzy kolory: Biały (1993, reżyseria, scenariusz), Trois coleurs. Bleu / Trzy kolory: Niebieski (1993, reżyseria, scenariusz), Trois coleurs. Rouge / Trzy kolory: Czerwony (1994, reżyseria, scenariusz). O FILMIE Przypadek to jeden z najważniejszych filmów zaliczanych do nurtu kina moralnego niepokoju, choć równocześnie, poprzez swe zainteresowanie metafizyką, wyraźnie rozsadza on jego ramy (sam Kieślowski nie czuł się zbyt dobrze z etykietką twórcy tego nurtu). Z kinem moralnego niepokoju umowne granice czasowe: związani byli przede wszystkim młodzi filmowcy, dla których przeżyciem pokoleniowym były wydarzenia marca 1968 roku. Cechą wspólną ich dzieł było przede wszystkim pytanie o kondycję moralności w otaczającej autorów rzeczywistości. Manifestem pisemnym był dla tej grupy Świat nieprzedstawiony Juliana Kornhausera i Adama Zagajewskiego, zawierający etyczno-polityczną diagnozę rozbieżności między tym, co jest, a tym co powinno być, ideą a praktyką człowieczeństwa. Manifestem mówionym stało się wystąpienie Andrzeja Wajdy na zjeździe polskich filmowców, w którym podjął on kwestię rozdźwięku pomiędzy codziennością życia społecznego, a deklarowanym przez to społeczeństwo kanonem zasad moralnych. Twórcy kina moralnego niepokoju diagnozowali polską rzeczywistość społeczno-polityczną jako strukturę niszczącą, ubezwłasnowolniającą jednostkę, łamiącą jej kościec moralny poprzez nagradzanie hipokryzji i służalczości. Autorzy nurtu (m. in. Krzysztof Zanussi, Agnieszka Holland, Krzysztof Kieślowski, Feliks Falk, Janusz Kijowski, Janusz Zaorski) nie wymagali jednak od swych bohaterów aktów szczególnego heroizmu. W czasach, w jakich przyszło im żyć, bywało nim zachowanie elementarnej przyzwoitości. To właśnie podstawowa cecha bohatera Przypadku, Witka Długosza, który niezależnie od okoliczności pozostaje zawsze sobą, stara się zachować uczciwość i wierność samemu sobie. O włączeniu Przypadku do nurtu moralnego niepokoju decydowała nie tylko problematyka etyczna czy estetyka realizacji filmu, ale i stosunek do widza: śledzenie losów Witka wymaga od odbiorcy szczególnej czujności, nieustannego weryfikowania nie tylko konstrukcji filmowej narracji, ale przede wszystkim danych dotyczących postaci bohatera, jego światopoglądu, postawy moralnej. Wymusza rozróżnienie w postaci Witka tego, co stałe, i tego, co zmienne, zależne od okoliczności, w jakich funkcjonuje w kolejnych wersjach swojego życia. Tym, co odróżnia film od tego nurtu, jest stworzenie bohaterowi możliwości wyboru między trzema drogami życiowymi, zamiast typowego dla kina moralnego niepokoju stawiania go wobec alternatywy: bezsilny, bezskuteczny protest albo podporządkowanie się i zdrada ideałów. 3

4 Kompozycja filmu: Konstrukcja Przypadku jest niezwykle misterna. Kieślowski rozważa tu trzy warianty losu tego samego człowieka, realizujące się w zależności od przebiegu kilku chwil na peronie dworca kolejowego. Każda z wersji rozpoczyna się tak samo spóźniony Witek przepycha się przez tłum, by zdążyć do kasy, potrąca staruszkę, rozrzucając jej pieniądze, wykupuje bilet, wpada na peron i zaczyna gonić odjeżdżający pociąg. Ten tryptyk poprzedzony jest sugestywnym, niepokojącym wprowadzeniem. 12 krótkich, migawkowych scen wymuszających na widzu pełną koncentrację, streszcza mu najważniejsze chwile z dotychczasowego życia bohatera: narodziny na korytarzu poznańskiego szpitala i śmierć matki, emigracja przyjaciela z dzieciństwa, relacje z ojcem, śmierć tego ostatniego. Całość fabuły zamknięta jest z kolei klamrą kompozycyjną, która staje się zrozumiała dopiero z perspektywy finału. Film otwiera zbliżenie przerażonej twarzy Witka, krzyczącego Niee! Kamera zbliża się coraz bardziej, twarz bohatera rozsadza obraz, zacierają się szczegóły tła, wreszcie obiektyw wjeżdża w rozdarte krzykiem usta, wszystko rozmywa się w czerni. Zakończenie pozwala nam zrozumieć tę początkową scenę. Oto samolot, którym leci Witek, eksploduje chwilę po starcie. Nie wracamy jednak do wnętrza maszyny, krzyk mężczyzny nie zostanie powtórzony. Tym razem widz obserwuje sytuację z dystansu, z punktu widzenia kamery, która pozostaje na pasie startowym, odprowadzając wzrokiem oddalającą się maszynę. To odzwierciedlenie dystansu, jaki daje oglądającemu zyskanie wiedzy o bohaterze. By go ocenić, trzeba bowiem spojrzeć z oddali, porównać wszystkie trzy warianty jego losu i to, jak on sam się w nich sprawdził. Emocje z pierwszego ujęcia ustępują miejsca obserwacji. Znamy już także innych pasażerów samolotu: jego wybuch jest dla nas nie tylko tragedią Witka, ale i księdza Stefana oraz jego podopiecznych z opozycji. Tło historyczne: Tłem akcji jest rzeczywistość komunistycznej Polski od zakończenia II wojny światowej (realia lat czterdziestych poznajemy z opowieści Wernera), poprzez wypadki czerwca 1956 roku (retrospekcja z narodzinami Witka) i marca 1968 roku (historia przyjaciela emigrującego do Danii), aż do początku lat 80. i narodzin Solidarności. Właściwa akcja wszystkich trzech wariantów życia bohatera toczy się na przełomie lat 70. i 80., silnie naznaczonych piętnem zwalczania przez reżim komunistyczny opozycji, tworzonej głównie przez młodych ludzi, do pokolenia których należy i Witek. Pozostałe wydarzenia, jakkolwiek przywoływane w filmie hasłowo, na zasadzie wspomnień, silnie determinują losy poszczególnych postaci. Bohater: Witka Długosza poznajemy jako studenta medycyny, który, odczuwając kryzys powołania, udaje się na urlop dziekański. Migawki z przeszłości umieszczone na początku filmu, w miarę rozwoju akcji stają się coraz lepiej zrozumiałe i składają się na portret młodego człowieka, który sam widz musi posklejać z danych mu okruchów. Witek urodził się w Poznaniu, w czerwcu 1956 roku, w czasie masakry robotników. Jego ojciec uczestniczył w strajku. Matka i brat bliźniak zmarli po porodzie w pogrążonym w chaosie szpitalu, do którego zwożono rannych i zabitych robotników, pośród trupów, nie było komu pomóc rodzącej na korytarzu kobiecie. Witek wraz z ojcem przeniósł się do Łodzi, gdzie zamieszkał u ciotki przedwojennej komunistki. Tu chłopiec chodził do szkoły, zdał maturę, rozpoczął studia medyczne. Z okresu dzieciństwa utkwiły mu w pamięci zdawkowe wspomnienia ojca o matce, pożegnanie przyjaciela emigrującego wraz z rodziną, bójka z nauczycielem, pierwsza miłość do koleżanki z klasy. Kiedy był na trzecim roku, zmarł ojciec. Jego ostatnie przesłanie dla syna brzmiało: nic nie musisz. Te słowa nie dadzą Witkowi spokoju w żadnej z wersji życia, z których każda rozpoczyna się właśnie tutaj: po pogrzebie młody człowiek występuje o urlop i decyduje się na wyjazd do Warszawy. Spotykamy go na stacji... W pierwszej wersji Witek dogania pociąg tutaj poznaje Wernera, starego komunistę ideowca. Dzięki niemu zostaje wprowadzony w struktury środowiska partyjnego. Zostaje działaczem ZSMP, z przekonaniem angażuje się w działalność partyjną, która z biegiem czasu budzi w nim coraz większe wątpliwości. Spotyka Czuszkę, licealną miłość. Dziewczyna jest związana z opozycją. Naiwny Witek niechcący przyczyni się do jej aresztowania i rozbicia całej siatki. Wraz z kolegami z młodzieżówki ma lecieć do Paryża, ale wybuchają strajki i działacze muszą zrezygnować z podróży. W drugiej wersji pociąg ucieka, a Witek wdaje się w bójkę z sokistą. Zostaje aresztowany i skazany na roboty publiczne. W ich trakcie zaprzyjaźnia się z opozycjonistą Markiem, który wciąga go do konspiracji. Bohater wdaje się też w romans z Werą, dzięki któremu uniknie aresztowania podczas 4

5 wpadki nielegalnej drukarni, ale i zostanie przez to uznany za zdrajcę. Wśród opozycjonistów Witek poznaje m.in. księdza, który proponuje mu lot do Paryża na zjazd młodzieży katolickiej. Młody człowiek odmawia jednak współpracy z SB, w związku z czym nie otrzymuje paszportu i ponownie nie leci. W trzeciej wersji pociąg znów ucieka, ale na peronie Witek spotyka koleżankę ze studiów, z którą wkrótce się żeni. Powraca na studia, zostaje na uczelni. Jest szczęśliwy w małżeństwie, rodzi mu się syn, kolejne dziecko jest w drodze. Witek tym razem wiedzie spokojne życie, z założenia z dala od polityki. Ma zamiast dziekana wyjechać służbowo do Libii. Z powodu urodzin żony zmienia rezerwację lotu na dzień później, przez Paryż. Tym razem uda mu się polecieć. Na lotnisku widać osoby, z którymi miał wyruszyć w podróż w poprzednich wersjach. Wszyscy czekają na ten sam lot... Dzięki tej trójwariantowości scenariusza Kieślowskiemu udaje się pokazać coś, co bez niej pozostałoby niewidoczne, a na co sam reżyser wskazywał jako najważniejsze przesłanie filmu: Bez względu na to, gdzie los zaprowadzi Witka, pozostaje on zawsze sobą, dochowuje wierności własnym zasadom. I jako partyjny działacz, i jako opozycjonista, i dystansując się od polityki, zachowuje uczciwość. Pan jest porządnym człowiekiem - mówi mu dziekan, choć wie, że Witek nie podpisał petycji w spawie uwolnienia jego syna. Na taki kredyt zaufania można zapracować tylko bezwzględną uczciwością. Przypadek? Zarówno filmoznawcy, jak i zwykli widzowie, nie ustają w dociekaniach, co właściwie Kieślowski chciał tym filmem powiedzieć na temat ścieżek ludzkiego życia. Co je determinuje przeznaczenie, przypadek, wolna wola? Film, mimo, wydawać by się mogło, jasnego wskazania w tytule, wymyka się jednoznacznym interpretacjom. Może dlatego, że sam reżyser nie chce tego przesądzać? Dla niego bowiem najważniejsze jest wskazanie, że bez względu na to, jak układa się nasze życie i co na nie wpływa, istnieją zasady będące trwałymi wartościami. Najważniejszą z tych zasad wydaje się dla Kieślowskiego wierność. Role społeczne są przypadkowe, podobnie jak idee czy znajomi. Bez względu na treść wyznawanych poglądów, połączenie wierności im i wierności własnemu sumieniu stanowią o wartości człowieka. W każdej sytuacji można zachować godność. Krytyk filmowy Tadeusz Sobolewski podsuwa tu ciekawy trop: oto ludzie władzy i opozycji to mogą być ci sami ludzie, w zależności od sytuacji, jak potoczą się ich losy. Mogą być swymi bliźniaczymi odbiciami, choć walka polityczna ich antagonizuje. Czy któryś z wariantów losu Witka mógłby być losem jego zmarłego brata? Różnice w rozwiązaniach poszczególnych wersji życiorysu bohatera skłaniają do upatrywania siły kierującej losem w czymś innym, niż zwykły przypadek. Sugeruje to także symetria kompozycji: w pierwszej wersji Witek wsiada do pociągu, ale nie leci; w drugiej ani nie dogoni pociągu, ani nie wsiądzie do samolotu; w trzeciej, odwrotnie niż w pierwszej, zostanie na dworcu, ale wreszcie poleci. Będzie to jednak lot ku śmierci. Czy oznacza to, że w tym jedynym przypadku, kiedy Witek odrzuci działanie, zaangażowanie, ucieknie w prywatność przed rzeczywistością, poniesie ostateczną klęskę? Czy śmierć w samolocie to kara za tę ucieczkę, za życie bez idei? Z drugiej jednak strony wiadomo, że razem z nim zginą młodzi opozycjoniści z księdzem Stefanem im trudno odmówić zaangażowania. Upuszczona moneta toczy się pod stopy kloszarda, niczym symbol przypadku. Nie jesteśmy odpowiedzialni za to, gdzie los nas rzuci zdaje się mówić Kieślowski bez względu, co w nim rozpoznamy, przypadek czy boską wolę. Jesteśmy natomiast odpowiedzialni za swoje postępowanie w danych nam okolicznościach, choć za wierność zasadom nie możemy oczekiwać nagrody. To kwestie z dwóch różnych porządków, bo trzeba być człowiekiem niezależnie od tego, w co się wierzy. Całe życie naznaczone jest piętnem śmierci, naznaczone jest nią także, w sposób niezwykle mocny, życie Witka. Lecz przecież, jak mówi Marek Aureliusz, Nie jest niczym złym ani dobrym, co dotknąć może jednako człowieka dobrego i złego. Śmierć nie należy do porządku moralnego, należy do niego życie. Recepcja filmu: Zrealizowany w 1981 roku Przypadek trafił na polskie ekrany dopiero po sześciu latach, ze względu na ogłoszenie stanu wojennego. Po tym okresie film powstały w atmosferze posierpniowej odwilży, nadziei na lepsze jutro, trafił więc w zupełnie inne realia. Osłabła więc jego siła jako głosu pokolenia. Tym mocniej zaś wybrzmiało pytanie o uniwersalia, które do dziś stanowi o jego sile. 5

6 Wybrana bibliografia Insdorf Annette, Podwójne życie, powtórne szanse: o filmach Krzysztofa Kieślowskiego, przeł. Anita Piotrowska, Kraków 2000; Kino Krzysztofa Kieślowskiego, pod red. Tadeusza Lubelskiego, Kraków 1997; Sobolewski Tadeusz, Przypadek post scriptum, Kino 1987, nr 6, s. 8; 6

7 SCENARIUSZ LEKCJI WOK I JĘZYKA POLSKIEGO Opracowała: Małgorzata Wiśniewska, nauczycielka języka polskiego w IX L.O. w Warszawie Temat: Człowiek wobec historii i transcendencji na przykładzie filmu Krzysztofa Kieślowskiego Przypadek. Witek Długosz jako bohater romantyczny. CELE LEKCJI Po lekcji uczeń powinien: znać sylwetkę i twórczy dorobek Krzysztofa Kieślowskiego; analizować i interpretować teksty kultury; rozwijać umiejętność dyskusji na temat problematyki filmu; porównywać różne teksty kultury pod kątem wspólnych motywów i wątków problemowych; umieć wykorzystywać zasoby Internetu. METODY I FORMY PRACY samodzielne korzystanie z Internetu, wyszukiwanie informacji i tworzenie notatek; prezentacja; pogadanka; burza mózgów; dyskusja problemowa; praca w grupach wg wskazówek nauczyciela załącznik; wizualizacja; opowiadanie. ŚRODKI DYDAKTYCZNE film Krzysztofa Kieślowskiego, Przypadek, Polska 1981; Krzysztof Kieślowski, O sobie (oprac. D. Stok), Kraków 1997; Mirosława Mielcarek, Edward Pawlak, Ilustrowany leksykon filmu europejskiego, Wydawnictwo KURPISZ S.A. Poznań 2003; Costica Bradatan, Terror historii w Przypadku Kieślowskiego w: Kino polskie: reinterpretacje, pod red. K. Klejsy i E. Nurczyńskiej-Fidelskiej; Słownik pojęć i tekstów kultury, pod red. Ewy Szczęsnej, WSiP, Warszawa 2002; Informacje nt. filmu Przypadek płyta CD Słowa i teksty. Język polski propozycje filmowe, POJĘCIA KLUCZOWE bohater romantyczny stracone pokolenie terror historii półkownik 7

8 CZAS 2 lekcje (WOK, język polski) PRZEBIEG LEKCJI 1. Wprowadzenie do twórczości Krzysztofa Kieślowskiego (WOK). Młodzież prezentuje przygotowane w domu materiały na temat reżysera i jego dorobku. Następnie wybrany uczeń przedstawia genezę filmu i wyjaśnia w jej kontekście pojęcie półkownik (prezentacja, uzupełniona komentarzem nauczyciela): Półkownik to film objęty zakazem rozpowszechniania, wydanym przez cenzurę. Przypadek (produkcja: 1981, premiera: 1987) wcale nie epatował oskarżycielskim tonem, nie zawierał nawet politycznych sądów ani deklaracji, a mimo to został zatrzymany. Jak twierdzi jeden z krytyków, gdyby ten film pojawił się na ekranach w okresie Solidarności, byłby zapewne źle przyjęty przez recenzentów i publiczność z racji relatywizmu zachowań i zależności postawy bohatera od zewnętrznych okoliczności. Inaczej odebrano drugi film z tego samego gorącego roku 1981 Człowieka z żelaza w którym Wajda przedstawił postaci politycznie i moralnie jednoznaczne. Zadziałał on jak dynamit, doskonale współgrając z odczuciami i nastrojami widzów. 2. Zanim zaczniemy omawiać historię Witka, proponuję zapytać uczniów o pierwszą scenę: Jak odczytują jego przeraźliwy krzyk: Nieee! w kontekście trzech wersji jego życiorysu? (burza mózgów). Zapisujemy na tablicy możliwe interpretacje propozycja zapisu: krzyk przerażenia człowieka stojącego w obliczu bezsensownej, przypadkowej śmierci; wyrażenie stanu świadomości człowieka, który próbował zapanować nad swym życiem, nadać mu sens, ale nic z tego nie wyszło; protest przeciw terrorowi historii (określenie Mircea Eliadego), która miażdży człowieka bez względu na to, jakich dokonał etycznych wyborów; okrzyk zgrozy i lęku w obliczu metafizycznej prawdy, której bohater poszukiwał. We wnioskach należy podkreślić formalną (kompozycja klamrowa) i interpretacyjną wartość tej sceny, a następnie sformułować wstępną hipotezę analityczną dzieła, w czym pomocna okaże się wypowiedź twórcy: mam żal do mojego kraju, może to żal do historii, a może do geografii, która tak z tym krajem się obeszła. Prawdopodobnie musi tak być. Będziemy dostawać w kość i walczyć, żeby się wyrwać z miejsca, w którym jesteśmy. Może nigdy się nie wyrwiemy. Taki jest nasz los. Przypadek ukazuje możliwe warianty ludzkiego losu, poddanego procesom historycznym i swoistemu geopolitycznemu determinizmowi, który Eliade nazwał życiem w miejscu źle położonym. 3. Przystępujemy do rekonstrukcji losów Witka (praca w grupach, pod kierunkiem nauczyciela załącznik). Na wstępie nauczyciel przywołuje retrospektywny kontekst historyczno-polityczny, w jakim osadzona jest biografia bohatera, i wyjaśnia znaczenie wydarzeń. Oto propozycja wprowadzenia: Utwór pokazuje trzy wersje życiorysu młodego inteligenta, studenta medycyny (urodzonego w krwawy czwartek, 27 czerwca 1956 roku), pochodzącego z patriotycznej, zaprawionej w bojach o niepodległość, rodziny. Po śmierci ojca, uczestnika kampanii wrześniowej i strajku w zakładach 8

9 Cegielskiego, syn przerywa studia, bierze urlop dziekański, żeby zastanowić się nad sensem i celem własnego życia. Kieślowski stawia Witka Długosza przed trzema życiowymi drogami, ujętymi kompozycyjnie w trzykrotnie powtórzoną sekwencję szaleńczego biegu na łódzkim dworcu, zakończonego próbą skoku do pociągu odjeżdżającego do Warszawy. Osobowość bohatera uformowały przełomowe wydarzenia historyczne, stanowiące w życiu postaci swoistą traumę dzieciństwa, obecną we wspomnieniach: utrata matki i brata-bliźniaka przy narodzinach (kilkakrotnie powtarzana scena ciągnięcia pokrwawionych zwłok po szpitalnej posadzce ofiar krwawego Poznańskiego Czerwca), obraz ojca (uczestnika strajku w Poznaniu), z trudem samotnie wychowującego syna (zapamiętane ważne słowa nic nie musisz jako testament umierającego), niezrozumiałe wówczas rozstanie z przyjaciółmi żydowskiego pochodzenia, Danielem i Werką (Marzec 1968). Fakty te modelują biografię bohatera, czyniąc z niego także reprezentanta kolejnego polskiego straconego pokolenia, czyli generacji traumatycznie naznaczonej przez rzeczywistość przełomów historycznych. Rekonstrukcja wariantów biografii Witka propozycja notatki podsumowującej pracę w grupach (wg wskazówek nauczyciela z załącznika 1): W pierwszej wersji wypadków, Witkowi udaje się zdążyć na pociąg i spotyka w przedziale starego komunistę Wernera, skazanego niegdyś za odchylenia prawicowe. Pozostał jednak wierny idei, choć więzienie złamało mu życie i karierę. Poleca on bohatera swemu dawnemu przyjacielowi Adamowi, teraz wysokiemu funkcjonariuszowi partyjnemu. Dzięki jego pomocy Witek zaczyna robić błyskotliwą karierę działacza młodzieżowego. Próbuje być przy tym uczciwy i niezależny. Umie bez użycia przemocy zażegnać bunt w ośrodku dla psychicznie chorych i narkomanów. Wierzy ludziom, dlatego zostanie cynicznie wykorzystany przez makiawelicznego Adama do zdekonspirowania opozycyjnej organizacji, w której działa dziewczyna Witka. Mariaż z władzą kończy się porażką osobistą i zawodową. Nie uda mu się odbudować związku z Czuszką, nie pojedzie też do Francji wraz z grupą młodych aktywistów zbliża się sierpień W drugim wariancie losów, na skutek szarpaniny z sokistą na dworcu, nasz bohater trafi przed kolegium do spraw wykroczeń, które wymierzy mu miesiąc robót publicznych. W trakcie odbywania kary nawiązuje znajomość z Markiem, działaczem opozycyjnym, a następnie poznaje księdza Stefana, któremu zawdzięcza obudzenie w nim wiary (przyjęcie chrztu) i zaangażowanie w pracę konspiracyjną (od latających uniwersytetów po druk bibuły ). Stabilizuje się osobiste życie Witka związuje się z Werką, znajomą z czasów dzieciństwa. Podejmuje starania o ich wspólny wyjazd na Zachód. Niestety, wsypa podziemnej drukarni rzuca na niego podejrzenie o dekonspirację. Narzeczona i przyjaciele opuszczają go. Za trzecim razem Witkowi nie uda się dogonić pociągu. Na dworcu spotka Olgę, koleżankę z roku, która namówi go do powrotu na studia, które bohater skończy z wyróżnieniem. Zakłada rodzinę, pracuje na uczelni. Zachowuje neutralność polityczną. Nie wstępuje do partii, ale i nie podpisuje petycji w sprawie uwolnienia działaczy opozycyjnych. Otrzymuje szansę awansu zawodowego i materialnego. Ma lecieć z cyklem wykładów do Libii. W ostatniej chwili zmienia termin i trasę podróży, by zostać na urodzinach żony, która spodziewa się drugiego dziecka. Ginie w katastrofie lotniczej. 4. Charakterystyka i ocena postawy Witka Długosza dyskusja problemowa i zapisanie wniosków w formie notatki w zeszycie: 9

10 Kierując dyskusją, zwracamy uwagę na pewne niezmienne cechy bohatera, zachowane we wszystkich trzech wariantach życiorysu (zgodnie z założeniem autora, który podkreślał w wywiadach, że postać w filmie znajduje się na trzech różnych drogach, ale zasadniczo pozostaje taka sama ): wierność sobie; uczciwość; nonkonformizm; zachowanie wewnętrznej wolności; próby kierowania swym losem; dokonywanie możliwie najlepszych etycznych wyborów; dążenie do tego, by żyć sensownie. Dlaczego zatem bohater za każdym razem przegrywa? W rozmowie z młodzieżą podkreślamy: społeczno-polityczne uwarunkowania losów Witka (rzeczywistość PRL-u); złudność podziałów na ludzi władzy i ludzi opozycji ; koniunkturalizm i nieuczciwość politycznych partnerów; życiowe przypadki. 5. Jakie jest przesłanie filmu? dyskusja z uczniami prowadzona przez nauczyciela. Prosimy uczniów, by zwrócili uwagę na znaczenie testamentu ojca Witka w układzie jego losów. Niejasne, niedokończone słowa z przeszłości Nic nie musisz./ Czego nie muszę?/ Niczego, powracające niczym lejtmotyw w dwóch pierwszych wersjach życiorysu, stają się dla syna kluczem, który ma mu otworzyć drzwi do prawdy, prawdziwego życia. Jako działacz i opozycjonista Witek sprawdza, eksperymentuje, szuka, przekonując się za każdym razem o fałszywości kolejnego wyboru. Błądzi, nie umiejąc rozszyfrować testamentu ojca i przeniknąć jego życiowej mądrości. Costica Bradatan nazywa ten rodzaj zależności terrorem przodków. Dopiero w swoim trzecim życiu bohater uwolni się od przesłania ojca, paradoksalnie je realizując, nie wybierając, oddając się żywiołowi życia i doświadczając chwil szczęścia i spełnienia. I chociaż w tym życiu czeka go śmierć (co wyraźnie potwierdza realność ostatniego wariantu w opozycji do pierwszych dwóch biografii eksperymentalnych ), to jednak właśnie ona, chociaż niespodziewana i pozornie absurdalna, nadaje pewien wyższy sens historii Witka. Sam Kieślowski wskazywał na ważność finału: Trzecie zakończenie (...) ma dla mnie największe znaczenie, ponieważ, tak czy inaczej, taki jest nasz los. I wszystko jedno, czy zdarza się to w samolocie, czy w łóżku, to nieważne. Jaki jest zatem wyższy, filozoficzno-teologiczny sens opowiedzianej przez reżysera fabuły? Kierując rozmową, podkreślamy paraboliczną kompozycję utworu: wariantowość życiorysów, powtarzalność pewnych sekwencji (symboliczny s k o k bohatera jako znak aktywności, gotowości do kształtowania swojego życia i podejmowania wciąż na nowo ryzyka) oraz niezmienność postaci, która jest Każdym, czyli po prostu uczciwym człowiekiem, pragnącym w zgodzie ze sobą przejść przez życie. Przypominamy na pozór przypadkowe zdarzenia (upuszczona moneta, pijak kupujący piwo), liczne wizualne i tekstowe oznaki ironii (np. z wąsami od kefiru), obecne we wszystkich trzech wersjach życiorysu. Wreszcie, pytamy o punkt widzenia, przyjęty w narracji. Może go reprezentować, sugerowany przez reżysera i oczekiwany podświadomie przez bohatera, transcendentny, boski narrator. Jeśli przyjmiemy jego obecność, finalna scena traci swój niepokojący, absurdalny charakter i pozostaje w zgodzie z metafizycznymi poszukiwaniami samego twórcy. Na koniec, uzupełniamy naszą interpretację pierwszego kluczowego obrazu filmu: krzyk bohatera to z jednej strony wyraz ludzkiej niegotowości na śmierć, z drugiej jednak akt metafizycznego poznania p r a w d y, która mieści się w pozahistorycznej perspektywie i unieważnia zarówno terror historii, jak i chaos przypadków. Film Kieślowskiego zatem usensownia ludzki byt poprzez odwołanie się do porządku transcendencji, którego istnienie przeczuwa twórca i jego postać. 10

11 6. Witek Długosz jako bohater romantyczny (wariant lekcji języka polskiego dla klasy 2 lub 3 konteksty filmowe epok i dzieł literackich) pogadanka i wizualizacja Prosimy uczniów o wypisanie na tablicy cech modelowego bohatera romantycznego i podkreślenie tych, które odnajdują w bohaterze Przypadku: młodość jako kategoria kulturowa; nieprzeciętność, silny indywidualizm; idealizm (poszukiwanie w życiu wielkich idei, wybór nie horyzontalnej, ale wertykalnej drogi życia, ponad poziomy ); wierność sobie i nonkonformizm; samotność i samotnictwo; niezgoda na wszelkie formy ograniczenia wolności; aktywizm życiowy, buntowniczość; przeżywanie rozterek egzystencjalnych i metafizycznych (poszukiwanie Boga); klęska w konfrontacji ze światem i jego wartościami. Romantyczny rodowód posiada także wariantowy charakter biografii Długosza. We wnioskach końcowych powinna znaleźć się refleksja o trwałości tradycji romantycznej, która stworzyła pewien wzór postaci (w wielu odmianach: bohater bajroniczny, faustyczny, werteryczny, wallenrodyczny) i kanon zachowań, powracających w kulturze późniejszych wieków i stanowiących punkt odniesienia dla oceny współczesnych postaw. Jakie znaczenie posiada obecność cech romantycznych w kreacji filmowego bohatera? dyskusja. Jest zabiegiem wartościującym. Stawia Witka w rzędzie postaci niepokornych, traktujących swoje życie jako wyzwanie, a jednocześnie symbolizujących los polski, wcielających dramat kolejnego straconego pokolenia. Praca domowa Dokąd wyruszyłby dzisiaj bohater Kieślowskiego? zaproponuj własną wersję historii Witka jako reprezentanta współczesnego pokolenia (opowiadanie). 11

12 ZAŁĄCZNIK Pytania dla grupy 1 1. Kto i w jakich okolicznościach wprowadza Witka w szeregi organizacji młodzieżowej? 2. Jakie różnice dostrzegasz w postawach ideowo-moralnych Wernera i Adama przewodników Witka? 3. Jak przebiega kariera polityczna bohatera jako działacza? - w jaki sposób chce rozwiązać konflikt w ośrodku dla narkomanów? - do czego zostaje wykorzystany? 4. Czym kończy się mariaż z władzą komunistyczną? Pytania dla grupy 2 1. W jakich okolicznościach Witek trafia do środowiska opozycyjnego? 2. Jakie znaczenie w jego życiu ma znajomość z księdzem Stefanem i spotkanie Weroniki? 3. Jak dochodzi do oskarżenia Witka o współpracę z SB? 4. Czym kończy się epizod opozycyjny? Pytania dla grupy 3 1. W jaki sposób bohater układa sobie życie, pozostając w Łodzi? 2. Jak zmienia się jego hierarchia wartości co zajmuje w niej pierwsze miejsce? 3. Jaką postawę przyjmuje wobec świata zewnętrznego: środowiska, wydarzeń historycznych? 12

ŚLADAMI KRZYSZTOFA KIEŚLOWSKIEGO

ŚLADAMI KRZYSZTOFA KIEŚLOWSKIEGO ŚLADAMI KRZYSZTOFA KIEŚLOWSKIEGO Krzysztof Kieślowski swym talentem na trwałe zapisał się w historii kinematografii. Zanim rozpoczął naukę na wydziale reżyserii w Łodzi, pracował jako garderobiany w Teatrze

Bardziej szczegółowo

2. Zdefiniuj pojęcie mitu. Na wybranych przykładach omów jego znaczenie i funkcjonowanie w kulturze.

2. Zdefiniuj pojęcie mitu. Na wybranych przykładach omów jego znaczenie i funkcjonowanie w kulturze. ZWIĄZKI LITERATURY Z INNYMI DZIEDZINAMI SZTUKI 1. Dawne i współczesne wzorce rodziny. Omawiając zagadnienie, zinterpretuj sposoby przedstawienia tego tematu w dziełach literackich różnych epok oraz w wybranych

Bardziej szczegółowo

Opowieści nocy reż. Michel Ocelot

Opowieści nocy reż. Michel Ocelot Opowieści nocy reż. Michel Ocelot 1. Scenariusz lekcji. (str. 2) Temat: Jak powstaje film? 2. Karta pracy. (str. 5) MATERIAŁY DYDAKTYCZNE DLA NAUCZYCIELI SPIS TREŚCI SCENARIUSZ LEKCJI Opracowała: Paulina

Bardziej szczegółowo

Polski alfabet według Wojciecha Wiszniewskiego Elementarz (1976) Opracowała: Anna Równy

Polski alfabet według Wojciecha Wiszniewskiego Elementarz (1976) Opracowała: Anna Równy Szkoła gimnazjalna JĘZYK POLSKI Scenariusz z wykorzystaniem nowych mediów i platformy Filmoteka Szkolna (45 min) Polski alfabet według Wojciecha Wiszniewskiego Elementarz (1976) Opracowała: Anna Równy

Bardziej szczegółowo

Gwizdek film Grzegorza Zaricznego PRESSBOOK POLSKA 2012. film dokumentalny,16'

Gwizdek film Grzegorza Zaricznego PRESSBOOK POLSKA 2012. film dokumentalny,16' Gwizdek film Grzegorza Zaricznego PRESSBOOK POLSKA 2012 film dokumentalny,16' Gwizdek film Grzegorza Zaricznego PRESSBOOK POLSKA 2012 film dokumentalny,16' SYNOPSIS Opowieść o młodym chłopaku, który postanawia

Bardziej szczegółowo

Podejmując ryzyko reż. Nicole van Kilsdonk

Podejmując ryzyko reż. Nicole van Kilsdonk Podejmując ryzyko reż. Nicole van Kilsdonk MATERIAŁY DYDAKTYCZNE DLA NAUCZYCIELI SPIS TREŚCI 1. Scenariusz lekcji. (str. 2) Temat: Być jak bojaźliwy mężczyzna czy podjąć ryzyko? 2. Karta pracy. (str. 5)

Bardziej szczegółowo

"To nazwisko zna dzisiaj cała kulturalna Europa (...). Jego filmy nagradzane są na największych festiwalach - od Cannes po Wenecję, Berlin, Chicago

To nazwisko zna dzisiaj cała kulturalna Europa (...). Jego filmy nagradzane są na największych festiwalach - od Cannes po Wenecję, Berlin, Chicago Marcin Kruk kl IIIe "To nazwisko zna dzisiaj cała kulturalna Europa (...). Jego filmy nagradzane są na największych festiwalach - od Cannes po Wenecję, Berlin, Chicago (...) od Strassbourga po Nowy Jork,

Bardziej szczegółowo

Propozycja dla III i IV etapu edukacji

Propozycja dla III i IV etapu edukacji Propozycja dla III i IV etapu edukacji Tytuł lekcji multimedialnej: Adaptacja filmowa 5D Nazwa organizatora wraz Stowarzyszenie Dolnośląski Instytut Doradczy z adresem jego siedziby: ul. Perkusyjna 25A/3,

Bardziej szczegółowo

Przyjaciel na balkonie reż. Hüseyin Tabak

Przyjaciel na balkonie reż. Hüseyin Tabak Przyjaciel na balkonie reż. Hüseyin Tabak 1. Informacje o filmie. (str.2) 2. Scenariusz lekcji nauczania zintegrowanego(str. 3) Temat: Rozmawiamy o przyjaźni. MATERIAŁY DYDAKTYCZNE DLA NAUCZYCIELI Wszelkie

Bardziej szczegółowo

SCENARIUSZ ZAJĘĆ. Małgorzata Marcinkowska, Aleksandra Michałowska

SCENARIUSZ ZAJĘĆ. Małgorzata Marcinkowska, Aleksandra Michałowska Małgorzata Marcinkowska, Aleksandra Michałowska SCENARIUSZ ZAJĘĆ Typ szkoły: podstawowa Etap kształcenia: II, klasa V Rodzaj zajęć: lekcja języka polskiego Temat zajęć: Czym jest muzyka Fryderyka Chopina?

Bardziej szczegółowo

Centrum Nauki i Biznesu ŻAK w Stargardzie Szczecińskim

Centrum Nauki i Biznesu ŻAK w Stargardzie Szczecińskim LISTA TEMATÓW DO CZĘŚCI USTNEJ EGZAMINU Z JĘZYKA POLSKIEGO NA EGZAMIN MATURALNY W ROKU 2014 I. LITERATURA 1. Biografia jako klucz do odczytania twórczości pisarza. Przedstaw temat w oparciu o wybrane przykłady.

Bardziej szczegółowo

Scenariusz lekcji w klasie I liceum język polski

Scenariusz lekcji w klasie I liceum język polski Scenariusz lekcji w klasie I liceum język polski Temat: Świat wartości człowieka wolnego, niezależnego w wierszu W. Szymborskiej Możliwości Utwór W. Szymborskiej analizowany na lekcji daje uczniom i nauczycielowi

Bardziej szczegółowo

Chłopiec i kawka (Kauwboy) Holandia 2012, 81 min. reżyseria: Boudewijn Koole. od lat 11 szkoła podstawowa klasy 4-6 i gimnazjum

Chłopiec i kawka (Kauwboy) Holandia 2012, 81 min. reżyseria: Boudewijn Koole. od lat 11 szkoła podstawowa klasy 4-6 i gimnazjum Chłopiec i kawka (Kauwboy) Holandia 2012, 81 min. reżyseria: Boudewijn Koole od lat 11 szkoła podstawowa klasy 4-6 i gimnazjum INFORMACJE O FILMIE CHŁOPIEC I KAWKA (Kauwboy), Holandia 2012, 81 min., od

Bardziej szczegółowo

4) praktyczne opanowanie umiejętności ogólnych i specjalistycznych, których wpojenie należy do celów nauczania przewidzianych programem nauczania,

4) praktyczne opanowanie umiejętności ogólnych i specjalistycznych, których wpojenie należy do celów nauczania przewidzianych programem nauczania, I. Przedmiotem oceny są: 1) wiadomości i umiejętności według programu nauczania z języka polskiego dla zasadniczej szkoły zawodowej w zakresie podstawowym, o programie nauczania z języka polskiego w danej

Bardziej szczegółowo

Patyk się żeni reż. Martin Lund

Patyk się żeni reż. Martin Lund Patyk się żeni reż. Martin Lund MATERIAŁY DYDAKTYCZNE DLA NAUCZYCIELI SPIS TREŚCI 1. Scenariusz lekcji. (str. 2) Temat: Co to jest scenografia i czego się dzięki niej dowiadujemy? stowarzyszenie nowe horyzonty

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - OCENIANIE BIEŻĄCE, SEMESTRALNE I ROCZNE (2015/2016)

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - OCENIANIE BIEŻĄCE, SEMESTRALNE I ROCZNE (2015/2016) WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - OCENIANIE BIEŻĄCE, SEMESTRALNE I ROCZNE (2015/2016) Ocena dopuszczająca: Ocenę dopuszczającą otrzymuje uczeń, który opanował wiadomości i umiejętności określone

Bardziej szczegółowo

LISTA TEMATÓW DO CZĘŚCI USTNEJ EGZAMINU MATURALNEGO JĘZYK POLSKI ROK SZKOLNY 2014/2015 LITERATURA:

LISTA TEMATÓW DO CZĘŚCI USTNEJ EGZAMINU MATURALNEGO JĘZYK POLSKI ROK SZKOLNY 2014/2015 LITERATURA: LISTA TEMATÓW DO CZĘŚCI USTNEJ EGZAMINU MATURALNEGO JĘZYK POLSKI ROK SZKOLNY 2014/2015 LITERATURA: 1. Omów sposób funkcjonowania motywu wędrówki w literaturze, odwołując się do 2. Odwołując się do wybranych

Bardziej szczegółowo

Propozycja metodyczna dla klasy VI

Propozycja metodyczna dla klasy VI Język Polski w Szkole IV VI R. X, nr 4 Joanna Piasta-Siechowicz Propozycja metodyczna dla klasy VI TEMAT: Poznajemy lekturę Opowieści z Narnii. Lew, Czarownica i stara szafa. Czas zajęć: 2 x 45 min. Cele

Bardziej szczegółowo

Tematy na egzamin wewnętrzny z. języka polskiego na rok szkolny 2010/2011

Tematy na egzamin wewnętrzny z. języka polskiego na rok szkolny 2010/2011 Tematy na egzamin wewnętrzny z języka polskiego na rok szkolny 2010/2011 Zespół Szkół Kształcenia Ustawicznego w Krośnie Opracował zespół w składzie: Justyna Czekańska Elżbieta Gancarz Karolina Krężałek

Bardziej szczegółowo

LITERATURA tematu Temat

LITERATURA tematu Temat Nr tematu LITERATURA Temat 1 Literackie dialogi z Bogiem. Omów temat na podstawie analizy wybranych 2 Funkcjonowanie stereotypów w społeczeństwie polskim. Omów temat, analizując wybrane utwory literackie

Bardziej szczegółowo

MATURA 2010/2011 TEMATY DO EGZAMINU USTNEGO I. LITERATURA

MATURA 2010/2011 TEMATY DO EGZAMINU USTNEGO I. LITERATURA MATURA 2010/2011 TEMATY DO EGZAMINU USTNEGO I. LITERATURA 1.Różne obrazy przyrody w literaturze. Omów sposoby ich kreowania w wybranych utworach 2.Metamorfoza bohatera literackiego i jej sens. Omów problem,

Bardziej szczegółowo

Wokół filmu ćwiczenia różne opracowała mgr Wiesława Giercarz

Wokół filmu ćwiczenia różne opracowała mgr Wiesława Giercarz Wokół filmu ćwiczenia różne opracowała mgr Wiesława Giercarz 1.Jak powstaje film? Ustal właściwą kolejność. Etapy powstawania filmu Montaż i udźwiękowienie 1. Pomysł, projekt 2. Scenopis 3. Zaprojektowanie

Bardziej szczegółowo

Józef Augustyn SJ INTEGRACJA SEKSUALNA PRZEWODNIK. w poznawaniu i kształtowaniu własnej seksualności

Józef Augustyn SJ INTEGRACJA SEKSUALNA PRZEWODNIK. w poznawaniu i kształtowaniu własnej seksualności Józef Augustyn SJ INTEGRACJA SEKSUALNA PRZEWODNIK w poznawaniu i kształtowaniu własnej seksualności Wydawnictwo WAM Kraków 2009 SPIS TREŚCI Wprowadzenie... 5 ROZDZIAŁ I ROZWÓJ SEKSUALNY W OKRESIE DZIECIŃSTWA

Bardziej szczegółowo

PIERWSZY POLAK NA MARSIE

PIERWSZY POLAK NA MARSIE Film dokumentalny PIERWSZY POLAK NA MARSIE reżyseria.: Agnieszka Elbanowska zdjęcia: Paweł Chorzępa producent: square film studio sp. z o.o. Magdalena Borowiec Tatiana Wasilewska Daria Zienowicz To będzie

Bardziej szczegółowo

LearnIT project PL/08/LLP-LdV/TOI/140001

LearnIT project PL/08/LLP-LdV/TOI/140001 LEARNIT KOBIETY W IT EMANUELA (IT) Ten projekt został zrealizowany przy wsparciu finansowym Komisji Europejskiej. Projekt lub publikacja odzwierciedlają jedynie stanowisko ich autora i Komisja Europejska

Bardziej szczegółowo

Copyright 2015 Monika Górska

Copyright 2015 Monika Górska 1 Wiesz jaka jest różnica między produktem a marką? Produkt się kupuje a w markę się wierzy. Kiedy używasz opowieści, budujesz Twoją markę. A kiedy kupujesz cos markowego, nie zastanawiasz się specjalnie

Bardziej szczegółowo

Scenariusz podstawa produkcji filmowej. Opracował: dr inż. Piotr Suchomski

Scenariusz podstawa produkcji filmowej. Opracował: dr inż. Piotr Suchomski Scenariusz podstawa produkcji filmowej Opracował: dr inż. Piotr Suchomski Wprowadzenie W procesie produkcji wideofonicznej wyróżniamy dwa wzajemnie ze sobą powiązane i oddziaływujące na siebie wątki tj.

Bardziej szczegółowo

Polskie kino w opinii Internautów. wyniki badań bezpośrednich

Polskie kino w opinii Internautów. wyniki badań bezpośrednich Polskie kino w opinii Internautów wyniki badań bezpośrednich Zakres i częstotliwość oglądania polskich filmów Badani są bardzo aktywnymi uczestnikami życia kulturalnego. Niemal 60% badanych było w ciągu

Bardziej szczegółowo

Projekt edukacyjny uczniów klasy II a Korczak król dzieci

Projekt edukacyjny uczniów klasy II a Korczak król dzieci Janusz Korczak Projekt edukacyjny uczniów klasy II a Korczak król dzieci Projekt realizowany jest przez uczniów II klasy Gimnazjum nr 1 w Błoniu pod kierunkiem nauczyciela, pani Anety Kobosz. Idea przybliżenia

Bardziej szczegółowo

Temat: Jak wędrówka może zmienić człowieka? (na podstawie filmu Emilio Esteveza Droga życia )

Temat: Jak wędrówka może zmienić człowieka? (na podstawie filmu Emilio Esteveza Droga życia ) Temat: Jak wędrówka może zmienić człowieka? (na podstawie filmu Emilio Esteveza Droga życia ) 1. W filmie Emilio Esteveza Droga życia reżyser wykorzystuje retrospekcję. W jaki sposób to robi i czemu ten

Bardziej szczegółowo

Brzdąc reż. Charlie Chaplin

Brzdąc reż. Charlie Chaplin Brzdąc reż. Charlie Chaplin MATERIAŁY DYDAKTYCZNE DLA NAUCZYCIELI SPIS TREŚCI 1. Scenariusz lekcji wychowawczej. (str. 2) Temat: Ilustracje muzyką malowane. Załącznik 1: Karta pracy. (str. 5) stowarzyszenie

Bardziej szczegółowo

Urodził się 13 września 1938 roku w Poznaniu. Jest polskim prozaikiem, dramaturgiem i felietonistą.

Urodził się 13 września 1938 roku w Poznaniu. Jest polskim prozaikiem, dramaturgiem i felietonistą. Urodził się 13 września 1938 roku w Poznaniu. Jest polskim prozaikiem, dramaturgiem i felietonistą. Studiował historię na Uniwersytecie Warszawskim, potem przeniósł się na Wydział Aktorski Paostwowej Wyższej

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - POZIOM PODSTAWOWY

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - POZIOM PODSTAWOWY WYMAGANIA EDUKACYJNE Z JĘZYKA POLSKIEGO - POZIOM PODSTAWOWY WIADOMOŚCI O EPOCE wiadomości Określa ramy czasowe i genezę nazwy epoki. Wymienia głównych reprezentantów omawianych kierunków literackich. Wymienia

Bardziej szczegółowo

zapraszają na Film Cezarego Ibera

zapraszają na Film Cezarego Ibera Page1 zapraszają na Film Cezarego Ibera Od 14 stycznia 2011 Page2 Od piątku, 14 stycznia 2011 DIALOG będzie wyświetlany na regularnych pokazach w KinoLAB w Warszawie. W ten sposób zostanie zainaugurowany

Bardziej szczegółowo

Karla i Jonas reż. Charlotte Sachs Bostrup

Karla i Jonas reż. Charlotte Sachs Bostrup Karla i Jonas reż. Charlotte Sachs Bostrup MATERIAŁY DYDAKTYCZNE DLA NAUCZYCIELI SPIS TREŚCI 1. Scenariusz lekcji. (str. 2) Temat: Kto przestaje byd przyjacielem, nigdy nim nie był. Rozmawiamy o przyjaźni

Bardziej szczegółowo

Wicher reż. Katja von Garnier

Wicher reż. Katja von Garnier Wicher reż. Katja von Garnier 1. Informacje o filmie. (str.2) 2. Scenariusz lekcji godziny wychowawczej (str. 3) Temat: W czym jestem dobry/dobra? MATERIAŁY DYDAKTYCZNE DLA NAUCZYCIELI Wszelkie prawa do

Bardziej szczegółowo

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Strona1 Agnieszka Świętek Scenariusz zajęć edukacyjnych nr 5.7 Temat zajęć: Struktura biznesplanu 1. Cele lekcji: Uczeń: zna pojęcie biznesplan, rozumie potrzebę pisania biznesplanu dla celów wewnętrznych

Bardziej szczegółowo

1. Polskie miesiące. Wystąpienia przeciw władzy w okresie PRL projekt edukacyjny

1. Polskie miesiące. Wystąpienia przeciw władzy w okresie PRL projekt edukacyjny 1. Polskie miesiące. Wystąpienia przeciw władzy w okresie PRL projekt edukacyjny a. 1. Cele lekcji i. a) Wiadomości 1. Cele ogólne: a. Uczeń rozumie charakter wystąpień społecznych przeciw władzy w okresie

Bardziej szczegółowo

Cool Kids Don t Cry (Achtste Groepers Huilen Niet) Holandia 2012, 96 min. reżyseria: Dennis Bots

Cool Kids Don t Cry (Achtste Groepers Huilen Niet) Holandia 2012, 96 min. reżyseria: Dennis Bots Cool Kids Don t Cry (Achtste Groepers Huilen Niet) Holandia 2012, 96 min. reżyseria: Dennis Bots od 11 lat szkoła podstawowa klasy 4-6 i gimnazjum INFORMACJE O FILMIE COOL KIDS DON T CRY (Achtste Groepers

Bardziej szczegółowo

Centrum Kształcenia Ustawicznego w Tarnowie

Centrum Kształcenia Ustawicznego w Tarnowie Centrum Kształcenia Ustawicznego w Tarnowie LISTA TEMATÓW DO CZĘŚCI WEWNĘTRZNEJ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO w roku szkolnym 2013 / 2014 I LITERATURA 1. Samotność bohatera romantycznego i człowieka

Bardziej szczegółowo

się do woli Bożej może być nieraz tak samo trudne jak samo jej pełnienie. Czasami bywa nawet trudniejsze.

się do woli Bożej może być nieraz tak samo trudne jak samo jej pełnienie. Czasami bywa nawet trudniejsze. WSTęP Pytanie zadane przez Autora w tytule może brzmieć jak obiecujące hasło reklamowe: przeczytaj książkę, a przekonasz się, że wszystkie trudności i problemy twojego życia duchowego i wspólnotowego zostaną

Bardziej szczegółowo

TEMATY Z JĘZYKA POLSKIEGO NA MATURĘ USTNĄ na rok 2010/ 2011 w ZSP im. Orląt Lwowskich w Stopnicy

TEMATY Z JĘZYKA POLSKIEGO NA MATURĘ USTNĄ na rok 2010/ 2011 w ZSP im. Orląt Lwowskich w Stopnicy TEMATY Z JĘZYKA POLSKIEGO NA MATURĘ USTNĄ na rok 2010/ 2011 w ZSP im. Orląt Lwowskich w Stopnicy LITERATURA 1. "Żyć życiem innym niż większość". Twoje rozważania o wybranych bohaterach literackich idących

Bardziej szczegółowo

Program dla III etapu edukacyjnego Potrzeba nam takiej nauki

Program dla III etapu edukacyjnego Potrzeba nam takiej nauki Załącznik nr 2C do Programu Wychowawczego Zespołu Szkół w Księżpolu Dzisiaj potrzeba światu i Polsce ludzi mocnych sercem, którzy w pokorze służą i miłują, błogosławią a nie złorzeczą i błogosławieństwem

Bardziej szczegółowo

T JAK POWSTAJE DZIEŁO FILMOWE?: na przykładzie filmu "Pan Tadeusz". Lekcja z edukacji medialnej dla uczniów gimnazjum

T JAK POWSTAJE DZIEŁO FILMOWE?: na przykładzie filmu Pan Tadeusz. Lekcja z edukacji medialnej dla uczniów gimnazjum T JAK POWSTAJE DZIEŁO FILMOWE?: na przykładzie filmu "Pan Tadeusz". Lekcja z edukacji medialnej dla uczniów gimnazjum Beata Walczak, Publiczna Biblioteka Pedagogiczna w Pile Opublikowano 20.06.2003 Czas

Bardziej szczegółowo

JÓZEF PIŁSUDSKI (1867-1935)

JÓZEF PIŁSUDSKI (1867-1935) JÓZEF PIŁSUDSKI (1867-1935) 70 ROCZNICA ŚMIERCI (zbiory audiowizualne) Wideokasety 1. A JEDNAK Polska (1918-1921 ) / scen. Wincenty Ronisz. Warszawa : Studio Filmów Edukacyjnych Nauka, 1998. 1 kas. wiz.

Bardziej szczegółowo

KONSPEKT KATECHEZY SZAWLE! SZAWLE! DLACZEGO MNIE PRZEŚLADUJESZ?. O PRZEŚLADOWANIU CHRZEŚCIJAN W EGIPCIE

KONSPEKT KATECHEZY SZAWLE! SZAWLE! DLACZEGO MNIE PRZEŚLADUJESZ?. O PRZEŚLADOWANIU CHRZEŚCIJAN W EGIPCIE KONSPEKT KATECHEZY SZAWLE! SZAWLE! DLACZEGO MNIE PRZEŚLADUJESZ?. O PRZEŚLADOWANIU CHRZEŚCIJAN W EGIPCIE klasy IV-VI szkoły podstawowej Oprac. Ks. Łukasz Skolimowski Warszawa 2012 Przeznaczenie: Szkoła

Bardziej szczegółowo

KONSPEKT ZAJĘĆ Z JĘZYKA POLSKIEGO ZŁOTA KACZKA

KONSPEKT ZAJĘĆ Z JĘZYKA POLSKIEGO ZŁOTA KACZKA KONSPEKT ZAJĘĆ Z JĘZYKA POLSKIEGO ZŁOTA KACZKA GRUPA zaawansowana Cel ogólny: ocena decyzji podjętej przez bohatera legendy. Cele operacyjne: uczeń będzie znał legendę o Złotej kaczce w wersji współczesnej,

Bardziej szczegółowo

Popiół i diament w Nollywood. Rozmowa z Jankiem Simonem

Popiół i diament w Nollywood. Rozmowa z Jankiem Simonem Popiół i diament w Nollywood. Rozmowa z Jankiem Simonem Janek Simon, Mission Auropol, kadr z filmu Skąd pomysł na remake Popiołu i Diamentu w Nollywood? Czy jechałeś do Nigerii z tym pomysłem, czy wpadłeś

Bardziej szczegółowo

Temat: Korelacja sztuki malarskiej i filmowej na przykładzie filmu Jana Jakuba Kolskiego Historia kina w Popielawach

Temat: Korelacja sztuki malarskiej i filmowej na przykładzie filmu Jana Jakuba Kolskiego Historia kina w Popielawach Temat: Korelacja sztuki malarskiej i filmowej na przykładzie filmu Jana Jakuba Kolskiego Historia kina w Popielawach Opracowanie: Ida Łotocka-Huelle Etap edukacyjny: gimnazjum, liceum Przedmiot: plastyka

Bardziej szczegółowo

JANUSZ KORCZAK- CZŁOWIEK, KTÓRY KOCHAŁ DZIECI

JANUSZ KORCZAK- CZŁOWIEK, KTÓRY KOCHAŁ DZIECI JANUSZ KORCZAK- CZŁOWIEK, KTÓRY KOCHAŁ DZIECI CELE PROJEKTU: przybliżenie uczniom sylwetki Janusza Korczaka, zapoznanie z jego nowatorskimi poglądami na wychowanie dzieci; uświadomienie dzieciom posiadania

Bardziej szczegółowo

Antoni Guzik. Rektor, Dziekan, Profesor, wybitny Nauczyciel, Przyjaciel Młodzieży

Antoni Guzik. Rektor, Dziekan, Profesor, wybitny Nauczyciel, Przyjaciel Młodzieży Antoni Guzik Antoni Guzik Rektor, Dziekan, Profesor, wybitny Nauczyciel, Przyjaciel Młodzieży Docent Antoni Guzik urodził się 7 kwietnia 1925 r. w Izydorówce, w dawnym województwie stanisławowskim. Szkołę

Bardziej szczegółowo

Autor: Małgorzata Wielgat, kl. III B

Autor: Małgorzata Wielgat, kl. III B Autor: Małgorzata Wielgat, kl. III B Jedyną rzeczą jaką mam naprawdę [...], jest moje własne życie i mój własny punkt widzenia. Krzysztof Kieślowski DZIECIŃSTWO I MŁODOŚĆ Warszawa- Wrocław Wałbrzych -

Bardziej szczegółowo

Międzynarodowy Projekt Filmowy Learning Through Film. Scenariusz zajęć edukacyjnych dla klas II lub III gimnazjum na podstawie filmu pod tytułem

Międzynarodowy Projekt Filmowy Learning Through Film. Scenariusz zajęć edukacyjnych dla klas II lub III gimnazjum na podstawie filmu pod tytułem 1 Międzynarodowy Projekt Filmowy Learning Through Film Scenariusz zajęć edukacyjnych dla klas II lub III gimnazjum na podstawie filmu pod tytułem Sen nocy nie tylko letniej Temat: Gdy teksty rozmawiają

Bardziej szczegółowo

Scenariusz lekcji języka polskiego dla klasy III gimnazjum

Scenariusz lekcji języka polskiego dla klasy III gimnazjum Scenariusz lekcji języka polskiego dla klasy III gimnazjum Temat: Świat na strychu tworzymy opis świata wewnętrznego Myszki. Cel główny: Próba interpretacji i analizy tekstu literackiego Cele operacyjne:

Bardziej szczegółowo

Bezdomność- przeciwko stereotypom

Bezdomność- przeciwko stereotypom Bezdomność- przeciwko stereotypom Scenariusz zajęć z zakresu przełamywania stereotypów dotyczących osoby bezdomnej. Autor: Barbara Ruksztełło- Kowalewska Scenariusz przygotowany w ramach projektu Agenda

Bardziej szczegółowo

Regulamin programu 30 Minut. 1.Organizatorzy

Regulamin programu 30 Minut. 1.Organizatorzy Regulamin programu 30 Minut 1.Organizatorzy 1. Organizatorem i koordynatorem programu 30 Minut jest Stowarzyszenie Filmowców Polskich z siedzibą 00-068 Warszawa, ul. Krakowskie Przedmieście 7, wpisanym

Bardziej szczegółowo

Tematy na wewnętrzny egzamin maturalny z języka polskiego dla Liceum Profilowanego w Górze Kalwarii w roku szkolnym 2013/2014

Tematy na wewnętrzny egzamin maturalny z języka polskiego dla Liceum Profilowanego w Górze Kalwarii w roku szkolnym 2013/2014 Tematy na wewnętrzny egzamin maturalny z języka polskiego dla Liceum Profilowanego w Górze Kalwarii w roku szkolnym 2013/2014 I. LITERATURA 1. Motyw śmierci w literaturze średniowiecza i baroku. Omów temat

Bardziej szczegółowo

www.filmotekaszkolna.pl

www.filmotekaszkolna.pl Temat: Jak zbudować dobre relacje z rodzicami? Rozważania na podstawie filmu Ojciec Jerzego Hoffmana Opracowanie: Lidia Banaszek Etap edukacyjny: ponadgimnazjalny Przedmiot: godzina wychowawcza Czas: 2

Bardziej szczegółowo

MIĘDZYSZKOLNE DNI KULTURY PUDEŁKO ZWANE WYOBRAŹNIĄ XIII LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE IM. PŁK. L. LISA-KULI WARSZAWA, UL.

MIĘDZYSZKOLNE DNI KULTURY PUDEŁKO ZWANE WYOBRAŹNIĄ XIII LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE IM. PŁK. L. LISA-KULI WARSZAWA, UL. MIĘDZYSZKOLNE DNI KULTURY PUDEŁKO ZWANE WYOBRAŹNIĄ XIII LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE IM. PŁK. L. LISA-KULI WARSZAWA, UL. OSZMIAŃSKA 23/25 15-17 kwietnia 2008 r. Nawiązując do kilkuletniej tradycji, zapraszamy

Bardziej szczegółowo

1. Roland rycerz średniowieczny

1. Roland rycerz średniowieczny 1. Roland rycerz średniowieczny Uczeń: Uczeń: a. 1. Cele lekcji i. a) Wiadomości zna fragmenty tekstu Pieśni o Rolandzie, zna podstawowe wiadomości o zwyczajach i tradycjach rycerzy średniowiecznych, rozumie

Bardziej szczegółowo

Pamiętamy i czekamy na IV RP!

Pamiętamy i czekamy na IV RP! Szanowni Państwo, Oddajemy do Waszych rąk drugi numer naszego pisma, które jest poświęcone pierwszej rocznicy katastrofy w Smoleńsku. Dodatkowo prezentujemy wybrane wydarzenia z życia Prawa i Sprawiedliwości

Bardziej szczegółowo

Scenariusz zajęć edukacyjnych nr 4.3 Temat zajęć: Analiza własnych predyspozycji zawodowych

Scenariusz zajęć edukacyjnych nr 4.3 Temat zajęć: Analiza własnych predyspozycji zawodowych Strona1 Wioletta Kilar Scenariusz zajęć edukacyjnych nr 4.3 Temat zajęć: Analiza własnych predyspozycji zawodowych 1. Cele lekcji: Uczeń: wymienia przykłady kompetencji miękkich i twardych, rozpoznaje

Bardziej szczegółowo

SCENARIUSZE ZAJĘĆ EDUKACJI GLOBALNEJ DLA SZKOŁY PODSTAWOWEJ, GIMNAZJUM I SZKOŁY PONADGIMNAZJALNEJ

SCENARIUSZE ZAJĘĆ EDUKACJI GLOBALNEJ DLA SZKOŁY PODSTAWOWEJ, GIMNAZJUM I SZKOŁY PONADGIMNAZJALNEJ NA ROWERY Dziewczyny na rowery! SCENARIUSZE ZAJĘĆ EDUKACJI GLOBALNEJ DLA SZKOŁY PODSTAWOWEJ, GIMNAZJUM I SZKOŁY PONADGIMNAZJALNEJ Czas trwania zajęć: 90 minut CELE LEKCJI Po zajęciach uczniowie będą potrafili:

Bardziej szczegółowo

Tematy prezentacji na ustny egzamin maturalny w Zespole Szkół Górniczych w Łęcznej Matura 2015

Tematy prezentacji na ustny egzamin maturalny w Zespole Szkół Górniczych w Łęcznej Matura 2015 Tematy prezentacji na ustny egzamin maturalny w Zespole Szkół Górniczych w Łęcznej Matura 2015 Nauczyciel języka polskiego: mgr Eliza Szymańska mgr Marzena Golan Łęczna, dnia 7 kwietnia 2014 r. str. 1

Bardziej szczegółowo

HISTORIA WIĘZIENNEGO STRAŻNIKA

HISTORIA WIĘZIENNEGO STRAŻNIKA HISTORIA WIĘZIENNEGO STRAŻNIKA Tekst biblijny: Dz. Ap. 16,19 36 Tekst pamięciowy: Dz. Ap. 16,31 ( ) Uwierz w Pana Jezusa, a będziesz zbawiony, ty i twój dom. Bóg chce, abyś uwierzył w Jego Syna, Jezusa

Bardziej szczegółowo

SZKOLNA LISTA TEMATÓW

SZKOLNA LISTA TEMATÓW Literatura SZKOLNA LISTA TEMATÓW do części ustnej egzaminu maturalnego z języka polskiego ( stara matura ) dla absolwentów, którzy ukończyli szkołę w 2015r. i wcześniej w roku szkolnym 2015/2016 Regionalnego

Bardziej szczegółowo

Łowcy smoków reż. Arthur Qwak i Guillaume Ivernel

Łowcy smoków reż. Arthur Qwak i Guillaume Ivernel Łowcy smoków reż. Arthur Qwak i Guillaume Ivernel 1. Scenariusz lekcji dla klas II-III. (str. 2) Temat: Kim jest bohater? 2. Materiały dla uczniów. (str. 5) 3. Materiały dla nauczycieli. (str. 10) MATERIAŁY

Bardziej szczegółowo

Zespół Szkół Ekonomicznych im. Stefana Żeromskiego w Legnicy MATURA 2014/2015 Tematy maturalne na egzamin wewnętrzny z języka polskiego

Zespół Szkół Ekonomicznych im. Stefana Żeromskiego w Legnicy MATURA 2014/2015 Tematy maturalne na egzamin wewnętrzny z języka polskiego Zespół Szkół Ekonomicznych im. Stefana Żeromskiego w Legnicy MATURA 2014/2015 Tematy maturalne na egzamin wewnętrzny z języka polskiego LITERATURA 1. Przenikanie się obrzędów pogańskich i chrześcijańskich

Bardziej szczegółowo

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania Biblia. Najważniejsze zagadnienia cz II

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania Biblia. Najważniejsze zagadnienia cz II Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl Wypracowania Biblia Najważniejsze zagadnienia cz II Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by wiedza24h.pl Wszelkie prawa

Bardziej szczegółowo

Zbigniew Lutomski. Grafika

Zbigniew Lutomski. Grafika Zbigniew Lutomski Grafika czerwiec 2013 Zbigniew Lutomski, urodzony 4 grudnia 1934 roku, jest jednym z najwybitniejszych przedstawicieli grafiki polskiej. Specjalizuje się w trudnej technice drzeworytu.

Bardziej szczegółowo

PROGRAM WYCHOWAWCZY ZESPOŁU SZKÓŁ AGROTECHNICZNYCH I OGÓLNOKSZTAŁCĄCYCH IM. ST. STASZICA W SWAROŻYNIE

PROGRAM WYCHOWAWCZY ZESPOŁU SZKÓŁ AGROTECHNICZNYCH I OGÓLNOKSZTAŁCĄCYCH IM. ST. STASZICA W SWAROŻYNIE PROGRAM WYCHOWAWCZY ZESPOŁU SZKÓŁ AGROTECHNICZNYCH I OGÓLNOKSZTAŁCĄCYCH IM. ST. STASZICA W SWAROŻYNIE WSTĘP Założeniem programu wychowawczego naszej szkoły jest rozwój osobowości ucznia. Osobowości pojmowanej

Bardziej szczegółowo

WARSZAWA, 10.12.2012 R. SOLIDARNOŚĆ MIĘDZYPOKOLENIOWA W PERSPEKTYWIE DZIAŁAŃ CENTRUM INICJATYW SENIORALNYCH

WARSZAWA, 10.12.2012 R. SOLIDARNOŚĆ MIĘDZYPOKOLENIOWA W PERSPEKTYWIE DZIAŁAŃ CENTRUM INICJATYW SENIORALNYCH WARSZAWA, 10.12.2012 R. SOLIDARNOŚĆ MIĘDZYPOKOLENIOWA W PERSPEKTYWIE DZIAŁAŃ CENTRUM INICJATYW SENIORALNYCH CENTRUM INICJATYW SENIORALNYCH Centrum Inicjatyw Senioralnych jest jednostką organizacyjną Miasta

Bardziej szczegółowo

MAŁA AKADEMIA TEATRALNA

MAŁA AKADEMIA TEATRALNA program edukacji kulturalnej dla dzieci z klas IV - VI MAŁA AKADEMIA TEATRALNA Proszę wyobrazić sobie 70-tkę dzieci, które przez dwie godziny bawią się w teatr: słuchają opowieści o historii teatru, oglądają

Bardziej szczegółowo

Poruszamy się zwinnie w gąszczu terminów językoznawczych. Charakterystyka języka mówionego i pisanego

Poruszamy się zwinnie w gąszczu terminów językoznawczych. Charakterystyka języka mówionego i pisanego Poruszamy się zwinnie w gąszczu terminów językoznawczych. Charakterystyka języka mówionego i pisanego 1. Cele lekcji a) Wiadomości Uczeń: wie, czym charakteryzuje się język pisany, wie, czym charakteryzuje

Bardziej szczegółowo

Dzieciaki z podwórka reż. Ylva Gustafsson, Catti Edfeldt

Dzieciaki z podwórka reż. Ylva Gustafsson, Catti Edfeldt Dzieciaki z podwórka reż. Ylva Gustafsson, Catti Edfeldt MATERIAŁY DYDAKTYCZNE DLA NAUCZYCIELI SPIS TREŚCI 1. Scenariusz lekcji. (str.2) Temat: Kolega opiekun tata: rozmawiamy o historii Aminy i Johana.

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z historii do klasy I dopuszczający

Wymagania edukacyjne z historii do klasy I dopuszczający Wymagania edukacyjne z historii do klasy I dopuszczający wymagania w zakresie wiadomości omawia najważniejsze postanowienia i konsekwencje traktatu wersalskiego definiuje pojęcie totalitaryzmu omawia główne

Bardziej szczegółowo

Temat : Jak czytać wiersze, czyli tworzymy poradnik interpretatora.

Temat : Jak czytać wiersze, czyli tworzymy poradnik interpretatora. Anna Balcerska nauczycielka języka polskiego w Publicznym Gimnazjum nr 7 w Łodzi Temat : Jak czytać wiersze, czyli tworzymy poradnik interpretatora. Klasa III gimnazjum Cele ogólne Przygotowanie uczniów

Bardziej szczegółowo

robi, i którzy traktują je jako część swojego życia... 100 lat w kinie,1995

robi, i którzy traktują je jako część swojego życia... 100 lat w kinie,1995 Temat: Oddać głos zwykłym widzom, tym, dla których się filmy robi, i którzy traktują je jako część swojego życia... 100 lat w kinie,1995 (http://ninateka.pl/artykul/100-lat-w-kinie-pawel-lozinski) 1. Przeczytaj

Bardziej szczegółowo

Temat: W grupie jestem odpowiedzialny za innych

Temat: W grupie jestem odpowiedzialny za innych Temat: W grupie jestem odpowiedzialny za innych Opracowanie: Lidia Banaszek Czas: 2 godziny lekcyjne (w tym projekcja filmu) Etap edukacyjny: gimnazjum, liceum Przedmiot: godzina wychowawcza Po zajęciach

Bardziej szczegółowo

1. Urlop macierzyński

1. Urlop macierzyński 1.1. Prawo do urlopu macierzyńskiego Urlop macierzyński przysługuje pracownicy, która urodziła dziecko w okresie zatrudnienia (tj. w okresie pozostawania w stosunku pracy). Celem urlopu macierzyńskiego

Bardziej szczegółowo

innowacyjna przestrzeń edukacyjna: doświadczenie estetyczne jako narzędzie przekazywania wartości kulturowych

innowacyjna przestrzeń edukacyjna: doświadczenie estetyczne jako narzędzie przekazywania wartości kulturowych innowacyjna przestrzeń edukacyjna: doświadczenie estetyczne jako narzędzie przekazywania wartości kulturowych Pan Tadeusz powstał w Paryżu w latach 1833-34, w czasie gdy Polska na ponad sto lat zniknęła

Bardziej szczegółowo

Życie codzienne powstańczej Warszawy na podstawie filmu Miasto 44 Jana Komasy oraz relacji świadków Opracował: Adam Rębacz

Życie codzienne powstańczej Warszawy na podstawie filmu Miasto 44 Jana Komasy oraz relacji świadków Opracował: Adam Rębacz Szkoła ponadgimnazjalna HISTORIA Scenariusz z wykorzystaniem tekstów źródłowych i metod aktywizujących (45 min) Scenariusz zgodny z podstawą programową (Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dn.

Bardziej szczegółowo

Temat: Budujemy ś wiat wartoś ci, kśztałtujemy śwoje pośtawy moje reflekśje nad wartoś ciami, kto re prześtrzegał Rotmiśtrz Witold Pilecki

Temat: Budujemy ś wiat wartoś ci, kśztałtujemy śwoje pośtawy moje reflekśje nad wartoś ciami, kto re prześtrzegał Rotmiśtrz Witold Pilecki Strona 1 Zachęcając uczniów do obejrzenia filmu o rotmistrzu Witoldzie Pileckim należy zwrócić szczególną uwagę na fakt, iż jest to bohater, o którym przez długi czas nie wolno było wspominać. Okrzyknięty

Bardziej szczegółowo

PROGRAM ZAJĘĆ PROFILAKTYCZNYCH. Nie tak, jak u zbójców - dzieci Króla. program opracowany na podstawie książki Urszuli Marc pt. Nie tak, jak u zbójców

PROGRAM ZAJĘĆ PROFILAKTYCZNYCH. Nie tak, jak u zbójców - dzieci Króla. program opracowany na podstawie książki Urszuli Marc pt. Nie tak, jak u zbójców PROGRAM ZAJĘĆ PROFILAKTYCZNYCH Nie tak, jak u zbójców - dzieci Króla program opracowany na podstawie książki Urszuli Marc pt. Nie tak, jak u zbójców ZAJĘCIA I: Zbójecki chłopiec CELE: Nawiązanie kontaktu,

Bardziej szczegółowo

Lista tematów na wewnętrzny egzamin maturalny z języka polskiego rok szkolny 2015/2016

Lista tematów na wewnętrzny egzamin maturalny z języka polskiego rok szkolny 2015/2016 Lista tematów na wewnętrzny egzamin maturalny z języka polskiego rok szkolny 2015/2016 Nr Literatura 1. Literackie wizje polskiego dworu. Omów temat w oparciu o wybrane utwory. 2. Polska, ale jaka? Przedstaw

Bardziej szczegółowo

oferta programowa 01 Polskie filmy 02 Rok Kieślowskiego 03 Kabaretowy rejs 04 Serial Dom 05 Serial Alternatywy 4 06 Program Obowiązkowy

oferta programowa 01 Polskie filmy 02 Rok Kieślowskiego 03 Kabaretowy rejs 04 Serial Dom 05 Serial Alternatywy 4 06 Program Obowiązkowy wiosna 2016 Kino Polska Telewizja Kino Polska to jedyna stacja poświęcona promocji polskiego kina, a jednocześnie jeden z najbardziej popularnych kanałów filmowych w Polsce. Kultowe filmy i seriale, a

Bardziej szczegółowo

S Y L A B U S. MODUŁU KSZTAŁCENIA rok akademicki 2012/2013. Dramaturgia / Dramaturgy. Dramaturg teatru. Reżyseria teatru muzycznego

S Y L A B U S. MODUŁU KSZTAŁCENIA rok akademicki 2012/2013. Dramaturgia / Dramaturgy. Dramaturg teatru. Reżyseria teatru muzycznego S Y L A B U S MODUŁU KSZTAŁCENIA rok akademicki 2012/2013 1. NAZWA PRZEDMIOTU polska/angielska 2. KOD PRZEDMIOTU Dramaturgia / Dramaturgy 3. KIERUNEK Reżyseria dramatu WYDZIAŁ 4. SPECJALNOŚĆ Reżyseria

Bardziej szczegółowo

LISTA TEMATÓW NA USTNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO

LISTA TEMATÓW NA USTNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO LITERATURA LISTA TEMATÓW NA USTNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO 1. Na wybranych przykładach z różnych epok omów funkcję aluzji jako świadomego umieszczania tekstu w polu tradycji literackiej.

Bardziej szczegółowo

LISTA TEMATÓW NA EGZAMIN WEWNĘTRZNY Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKONYM 2014/2015 ZESPÓŁ SZKÓŁ ZAWODOWYCH IM. STANISŁAWA STASZICA

LISTA TEMATÓW NA EGZAMIN WEWNĘTRZNY Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKONYM 2014/2015 ZESPÓŁ SZKÓŁ ZAWODOWYCH IM. STANISŁAWA STASZICA LISTA TEMATÓW NA EGZAMIN WEWNĘTRZNY Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKONYM 2014/2015 ZESPÓŁ SZKÓŁ ZAWODOWYCH IM. STANISŁAWA STASZICA LITERATURA 1. Przedstaw motyw kariery w wybranych utworach literackich różnych

Bardziej szczegółowo

INNOWACYJNY PROGRAM EDUKACJI FILMOWEJ FILMOTEKA SZKOLNA

INNOWACYJNY PROGRAM EDUKACJI FILMOWEJ FILMOTEKA SZKOLNA INNOWACYJNY PROGRAM EDUKACJI FILMOWEJ FILMOTEKA SZKOLNA Wszelkie zmiany są pożądane, jeśli mają przyczynić się dla ogólnego dobra. Niezmiernie ważne są one w szkolnictwie, a zwłaszcza w metodyce nauczania.

Bardziej szczegółowo

wykład, praca w zespołach, analiza materiału wizualnego, zadania plastyczne, rozmowa nauczająca, analiza filmu

wykład, praca w zespołach, analiza materiału wizualnego, zadania plastyczne, rozmowa nauczająca, analiza filmu Tytuł: Historia kina w Popielawach scenariusz Autor: Ida Łotocka-Huelle Program: Kulturalnie i obywatelsko w bibliotece Rodzaj materiału: scenariusz zajęd 1. Korelacja sztuki malarskiej i filmowej na przykładzie

Bardziej szczegółowo

Gunter odwiedza Małopolskę GEOGRAFIA

Gunter odwiedza Małopolskę GEOGRAFIA Gunter odwiedza Małopolskę GEOGRAFIA Scenariusz powstał w wyniku współpracy zespołu nauczycieli, trenerów i autorów: Monika Białas, Ewa Fiksak- Krakowska, Maria Wiśniewska- Bochenek, Bożena Wojtoń, Ewa

Bardziej szczegółowo

629-35 - 69, 628-37 - 04. 621-07 - 57, 628-90 - 17 INTERNET: http://www.korpo.pol.pl/cbos E-mail: cbos@pol.pl 13 LAT PO 13 GRUDNIA

629-35 - 69, 628-37 - 04. 621-07 - 57, 628-90 - 17 INTERNET: http://www.korpo.pol.pl/cbos E-mail: cbos@pol.pl 13 LAT PO 13 GRUDNIA CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ SEKRETARIAT ZESPÓŁ REALIZACJI BADAŃ 629-35 - 69, 628-37 - 04 UL. ŻURAWIA 4A, SKR. PT.24 00-503 W A R S Z A W A TELEFAX 629-40 - 89 621-07 - 57, 628-90 - 17 INTERNET:

Bardziej szczegółowo

Nowe legendy miejskie Zęboludy Pragenia Pan Sówka i fryzjer z Targówka

Nowe legendy miejskie Zęboludy Pragenia Pan Sówka i fryzjer z Targówka Nowe legendy miejskie Zęboludy Pragenia Pan Sówka i fryzjer z Targówka MATERIAŁY DYDAKTYCZNE DLA NAUCZYCIELI SPIS TREŚCI 1. Opis projektu Nowe Legendy Miejskie. (str. 2) 2. Scenariusz lekcji (str. 4) Temat:

Bardziej szczegółowo

1. 2. Dobór formy do treści dokumentu w edytorze tekstu MS Word

1. 2. Dobór formy do treści dokumentu w edytorze tekstu MS Word 1. 2. Dobór formy do treści dokumentu w edytorze tekstu MS Word a. 1. Cele lekcji i. a) Wiadomości 1. Uczeń potrafi wyjaśnić pojęcia: nagłówek, stopka, przypis. 2. Uczeń potrafi wymienić dwie zasadnicze

Bardziej szczegółowo

Orzeczenie i jego określenia

Orzeczenie i jego określenia Orzeczenie i jego określenia 1. Cele lekcji a) Wiadomości Uczeń: zna podstawowe części zdania, zna definicję orzeczenia, zna określenia orzeczenia i ich definicje, wymienia podstawowe rodzaje okoliczników,

Bardziej szczegółowo

PRAWA DZIECKA. dziecko jako istota ludzka wymaga poszanowania jego tożsamości, godności prywatności;

PRAWA DZIECKA. dziecko jako istota ludzka wymaga poszanowania jego tożsamości, godności prywatności; PRAWA DZIECKA "Nie ma dzieci - są ludzie..." - Janusz Korczak Każdy człowiek ma swoje prawa, normy, które go chronią i pozwalają funkcjonować w społeczeństwie, państwie. Prawa mamy również my - dzieci,

Bardziej szczegółowo