szpital na placu kaszubskim

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "szpital na placu kaszubskim"

Transkrypt

1 SZPITAL MIEJSKI im. J. Brudzińskiego w G D Y N I szpital na placu kaszubskim nr 2/2007 Nasze inwestycje str.2 Z historii Szpitala Miejskiego str.3 Certyfikat ISO dla Szpitala Miejskiego str. 4 i 5 Nasi eksperci radzą str. 6 i 7 Prezent z apteki str. 8 Spacer po oddziałach str. 9 i 10 Klasztor, łącznik i szpital, rok 1929

2 NASZE INWESTYCJE Tegoroczna jesień i zima w szpitalu jest dla nas niczym upalne lato gorące od obfitości realizowanych inwestycji, takich co to zdarzają się raz na kilkadziesiąt lat! Do najważniejszych z nich należą: Wesołych i Radosnych Świąt Bożego Narodzenia, a w Nowym 2008 Roku dużo dni przeżytych w zdrowiu, szczęściu, radości i wzajemnym zrozumieniu życzy Państwu Dyrekcja i Pracownicy. 1. Modernizacja i wyposażenie pomieszczeń dla pracowni Kardiologii inwazyjnej. Wiąże się ona z koniecznością przygotowania sal dla kilkutonowego aparatu zwanego angiografem, służącego do wykonywania badań obrazujących stan unaczynienia mięśnia sercowego z jednoczesną możliwością leczenia poprzez rozszerzanie krytycznych zwężeń. W tym celu musimy wzmocnić stropy belkami stalowymi oraz betonem z barytem aby zapewnić odpowiednią ochronę przed promieniowaniem. Z wielką determinacją realizujemy to zadanie, aby po wielu latach nieść szybką, specjalistyczną pomoc chorym z zawałem mięśnia sercowego, tu na miejscu w Gdyni. Będziemy na ten temat jeszcze sporo pisać. Na razie trzymajcie kciuki Drodzy Pacjenci! 2. Remont kapitalny oddziału ortopedycznego, będącego jednym z największych w szpitalu zajmującym powierzchnię ponad m 2. Zadanie to z kolei wymagało przeniesienia blisko 50 chorych operowanych do innych oddziałów, co wraz z wszechobecnymi odgłosami budowy jest niezmiernie uciążliwe zarówno dla chorych, jak i medyków. Prosimy wiec o cierpliwość i przepraszamy za te niedogodności, które osłodzić może tylko bliska wizja pięknego oddziału. 3. Instalacja nowej Gamma Kamery do Zakładu Medycyny Nuklearnej, leczącej za pomocą izotopów radioaktywnych.poprzednie urządzenie służyło chorym z Gdyni i naszego województwa ponad 20 lat, a wcześniej pacjentom brytyjskim drugie tyle. 4. Wymiana jednego z najstarszych aparatów rentgenowskich do tzw. zdjęć kostnych, niezbędnych w naszym szpitalu, także wymagająca szeregu prac adaptacyjnych. Jednym słowem aby do zimy kiedy rozpoczniemy daj Boże remont oddziału dziecięcego. Lek. med. Lidia Kodłubańska DYREKTOR Szpitala Miejskiego Im. J. Brudzińskiego w Gdyni

3 Z HISTORII SZPITALA MIEJSKIEGO W GDYNI II WOJNA ŚWIATOWA Czas przygotowań do zabezpieczenia medycznego obrony Pomorza był krótki. W ciągu kilku dni należało scalić wojskową i cywilną służbę zdrowia, zorganizować szpitale wojenne i zastępcze dla ludności cywilnej. Szpital św. Wincentego stał się już pierwszego dnia wojny główną bazą chirurgiczną. W związku z powszechną mobilizacją część lekarzy szpitala otrzymała karty powołania do jednostek wojskowych. W pierwszych dniach wojny w szpitalu pozostali lekarze: dr H. Cekowski, dr T. Gerwel, dr H. Kotowski, dr A. Nowak, dr Fiedler. Do szpitala skierowano dodatkowo: dr J. Wiszniewskiego, dr K. Bohdanowicza oraz stomatologów: Maniszewski i T. Bochiński. Personel średni i podstawowy szpitala stanowiły przede wszystkim siostry szarytki, które oprócz podstawowych funkcji w gospodarstwie i kuchni zajmowały się też prowadzeniem oddziałów szpitalnych, organizowały pracę bloku operacyjnego i asystowały przy zabiegach operacyjnych. 1 września 1939 rok. W piątek z rana o godz. 5:50 ryk syren i natychmiast mocne bomby. Lotnisko w Pucku i Rumi zostało zdemolowane. Za małą godzinę przywożą pierwsze ofiary wojny. O godz. 10:00 słuchamy przemówienia Hitlera. Widzimy z okien szpitalnych dwa samoloty nad nami, jeden opuścił się zupełnie nisko obok naszego ogrodu, potem uciekł to zapiski z diariusza siostry Franciszki Berek, które opisują w sposób prosty i z ogromną wrażliwością najistotniejsze momenty z życia szpitala w pierwszych dniach wojny. Około godz. 6:50 do Szpitala św. Wincentego przywieziono pięciu rannych cywilów a pod koniec dnia w książce przyjęć było już 96 wpisów. Byli to głównie ranni z dwóch okrętów ORP Gryf i ORP Mewa zbombardowanych około godz. 17:30. Niemcy wkroczyli do Gdyni 14 września 1939 roku i natychmiast rozpoczęli akcję mającą na celu wyniszczenie ludności polskiej. O godz. 8:00 w szpitalu pojawił się oficer niemiecki, niedługo po nim niemiecki lekarz w towarzystwie innych oficerów. Znad głównego wejścia zerwana została nazwa szpitala, początkowo nazwanego Marinefestungslazaret a następnie Stadische Krankenhaus, zawieszono flagę ze swastyką i wystawiono wartę. Niemcy zajęli początkowo III i IV pietro nowego szpitala a później również i V piętro budynku. 19 września Niemcy zmienili nazwę miasta Gdynia na Gotenhafen. Z diariusza: 21 września. Niemieckie gazety pełne opisów o pobycie Hitlera w Gdańsku i Gdyni. Wszędzie entuzjazm, a nam coraz smutniej i pytamy się wzajemnie, co dalej będzie? Czy Polska w ogóle powstanie, czy Gdynia będzie znów nasza? września Niemcy oświadczyli siostrom, że cały nowy budynek szpitala przejmuje Kriegsmarine, przekazanie nastąpiło 4 października oraz, że wszyscy ranni polscy żołnierze zdolni do transportu będą wywiezieni statkiem do Kilonii. 2 listopada Gdynia znalazła się w granicach Okręgu Rzeszy Gdańsk Prusy Zachodnie jako miasto wydzielone. 4 listopada całe mienie sióstr szarytek zostało przez Niemców skonfiskowane a 20 listopada siostry pożegnały szpital i rozjechały się po Polsce. Czytamy w diariuszu: 21 listopada, wyszłyśmy więc z rozdartym sercem, żegnając się w ostatniej chwili z lekarzami i p. Bredefeldem. W sierpniu upłynęło 29 lat jak siostry osiedliły się w Gdyni. Objęły wówczas w 1910 roku mały domek wraz z oborą i stodołą. Opuszczając Gdynię pozostawiają dom szeroko rozbudowany, razem pięć domów z pięknym 5-cio piętrowym gmachem szpitalnym na czele. Szpital dopiero ubiegłego roku wykończony, wyposażony został w urządzenia najnowocześniejsze. I to wszystko brutalna ręka najeźdźcy zabrała w ciągu kilku dni i tę naszą chlubę, piękną Gdynię Szpital św. Wincentego we wrześniu 1939 roku był przykładem ofiarności i doskonałej organizacji. Pracownicy szpitala, a przede wszystkim siostry, z poświęceniem sprawowały swoje obowiązki do końca. Codzienna troska o czyste łóżko, samopoczucie chorego, jego posiłek i pełna godności reprezentacja wobec najeźdźcy wzbudzały powszechny szacunek i uznanie pacjentów. Losy lekarzy szpitala były różne. Kilku z nich skierowano do obozów jenieckich, niektórych zwolniono i wywieziono do generalnej Guberni. Była też grupa lekarzy gdyńskiego szpitala, działająca w konspiracji. Przebywający w Warszawie lekarze Szpitala św. Wincentego należeli do podziemnej organizacji wojskowej Polskiej Marynarki Wojennej w Konspiracji o nazwie Alfa. Szefem sanitarnym Alfy został Tadeusz Gerwel, w którego mieszkaniu odbywały się między innymi tajne szkolenia sanitarne, a jego zastępcami dr Henryk Cetkowski i dr Zdzisław Teisseyre. Członkami organizacji byli dr Jerzy Krzyżanowski oraz dr Leszek Alexandrowicz późniejszy ordynator urologii Szpitala Miejskiego w Gdyni. Alfa prowadziła też swoją komórkę konspiracyjną w Gdyni o pseudonimie Ogródek. Cdn. A.Kolejewski: Dzieje Szpitala na Placu Kaszubskim, Gdynia 2003 (SL)

4 PROFESJONALNIE 20 listopada 2007 r. odbyło się uroczyste wręczenie Certyfikatu Jakości ISO. Wśród zaproszonych gości znaleźli się m.in.: Wicemarszałek Województwa Pomorskiego Leszek Czarnobaj oraz przedstawiciele: Wydziału Zdrowia Urzędu Miejskiego w Gdyni, Zarządu Pomorskiego Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia, zaprzyjaźnionych pomorskich szpitali, sióstr ze Zgromadzenia Sióstr Miłosierdzia św. Wincentego a Paulo. Wręczenie tego dokumentu odbyło się przede wszystkim w obecności przedstawicieli naszych pacjentów, bo przecież wszelkie starania o poprawę jakości działań całego szpitala czynimy właśnie dla nich. (fot. MF) Pani Dyrektor Lidia Kodłubańska odbiera Certyfikat z rąk Pana Wojciecha Szwocha - Prezesa Polskiej Izby Handlu Zagranicznego. Certyfikat Normy PN EN ISO 9001:2001 na ręce Pani Dyrektor Lidii Kodłubańskiej złożył Pan Wojciech Szwoch Prezes Polskiej Izby Handlu Zagranicznego jednostki certyfikującej. Otrzymany dokument został nadany jako dowód, że system zarządzania spełnia wymagania Normy PN EN ISO 9001:2001 w zakresie: świadczenie specjalistycznych usług medycznych w zakresie leczenia, pielęgnowania, rehabilitacji, profilaktyki i promocji zdrowia oraz medycyny ratunkowej i nuklearnej. Zdobycie Certyfikatu poprzedzone było ciężką pracą całego personelu. Wszystkie podjęte dotychczas, oraz podejmowane w przyszłości, działania mają prowadzić do poprawy jakości świadczeń medycznych i diagnostycznych oraz do prawidłowej eksploatacji Szpitala i pełnego wykorzystania jego zasobów. A to dopiero początek ciężkiej pracy jak w swoim wystąpieniu podkreślił szpitalny Pełnomocnik ds. systemu zarządzania jakością dr n. med. Rafał Ciepłuch. (fot. RA) Pani Dyrektor Lidia Kodłubańska wita zebranych gości. (fot. MAK) Gratulacje składa Pan Wicemarszałek Województwa Pomorskiego Leszek Czarnobaj.

5 KU ZDROWIU (fot. MAK) Szpitalny Pełnomocnik ds. systemu zarządzania jakością dr n. med. Rafał Ciepłuch przedstawia etapy wprowadzania systemu zarządzania. (fot. MAK) Pan Wicemarszałek Województwa Pomorskiego Leszek Czarnobaj dokonuje pamiątkowego wpisu w kronice Szpitala. (fot. MAK) Pani Teresa Marzejon Naczelnik Wydziału Zdrowia Urzędu Miejskiego w Gdyni dokonuje pamiątkowego wpisu w kronice Szpitala. (fot. MAK) Zarząd Szpitala Miejskiego w Gdyni z dumą prezentuje Certyfikat ISO, od lewej: Z-ca Dyrektora ds. Technicznych mgr inż. Dariusz Nitka, Z-ca Dyrektora ds. Lecznictwa lek. med. Roman Abramowicz, Dyrektor Szpitala lek. med. Lidia Kodłubańska, Wicemarszałek Województwa Pomorskiego Leszek Czarnobaj oraz Z- ca Dyrektora ds. Finansowych mgr Agnieszka Rogala. Na zakończenie uroczystości Pani Dyrektor Lidia Kodłubańska podziękowała przedstawicielom naszych sponsorów: Zarządowi Portu Gdynia, dzięki któremu możemy wydawać kwartalnik, wydawcy firmie Eurocean Shipbrokers sp. z o.o. oraz firmie Danfoss LPM Polska, która podarowała Szpitalowi kilka zestawów komputerowych. Pani Dyrektor wyraziła także nadzieję, że Narodowy Fundusz Zdrowia, zgodnie z zapowiedziami, podniesie wartość kontraktu dla szpitali, które posiadają Certyfikat ISO. (MAK)

6 NasI eksperci radzą Dziś o zimowych zagrożeniach opowiada ordynator Oddziału Chirurgii Urazowo Ortopedycznej dr n. med. Paweł Cieśla. Fot.SL Prognozy pogody zapowiadają szybkie nadejście zimy. Jest to bardzo pracowity okres dla gdyńskich przychodni oraz dla naszego Oddziału Chirurgii Urazowo Ortopedycznej. Przyczyny większej liczby pacjentów to ujemne temperatury, opady śniegu i deszczu, które powodują tworzenie się na chodnikach i jezdniach cienkiej, niewidocznej warstwy lodu. Urazy i kontuzje mogą przytrafić się każdemu, nie tylko osobom, które uprawiają sport. Panie doktorze, jakie urazy zdarzają się najczęściej? Najprostsze urazy są to otarcia naskórka związane z upadkiem. Jeśli nasza skóra zderzyła się z ziemią, betonem lub inną tego typu nawierzchnią, wówczas rany mogą być w widoczny sposób zabrudzone, dlatego należy je szybko oczyścić i zdezynfekować. Poważniejszym urazem jest krwiak, który objawia się typowym zasinieniem i bólem. Nieraz mogą to być dolegliwości na tyle mocne, że utrudniają poruszanie się. Sam krwiak zwykle nie powoduje wyłączenia kończyny, chyba że dotyczy to stawów. Krwiak śródstawowy jest wskazaniem do szybkiego przetransportowania poszkodowanego do szpitala. Nie może on chodzić samodzielnie, gdyż pogłębia to uraz. Poważniejszymi obrażeniami dotyczącymi stawów są: skręcenie, zwichnięcie i złamanie. Wystarczy jeden nieostrożny krok, złe postawienie stopy i może dojść do nadmiernego, nienaturalnego wykręcenia stawu. Następstwem tego jest naciągnięcie i naderwanie więzadeł oraz uszkodzenie torebki stawowej. Skręcenie stawu powoduje, że chodzenie sprawia ból, w miejscu urazu pojawia się opuchlizna i lekkie zsinienie, a skóra w tym miejscu często jest nadmiernie ocieplona. Zwichnięcie jest urazem dużo poważniejszym niż skręcenie. Zdarza się wtedy, gdy tworzące staw kości ulegają nadmiernemu przemieszczeniu względem siebie. W efekcie dochodzi także do rozerwania torebki stawowej i zerwania więzadeł. Objawami tej kontuzji są przede wszystkim: duży ból (najczęściej całkowicie uniemożliwiający poruszanie kończyną), zniekształcenie stawu i opuchlizna. Bardzo łatwo nabawić się kontuzji kolana. Można się poturbować nie tylko na nartach, ale także we własnym domu, uderzając kolanem o mebel lub przewracając się na świeżo zapastowanej lub mokrej podłodze. O uszkodzeniu kości lub stawu kolanowego świadczy ból, który przy najmniejszym ruchu promieniuje do uda i podudzia. Jeżeli noga w kolanie ma inny niż zwykle kształt, nie możemy nią poruszać, ponieważ staw jest zablokowany lub przy każdym ruchu występuje silny ból, prawdopodobnie uszkodzona została łąkotka. Jeżeli w ogóle nie możemy ruszać nogą, mogło nastąpić zerwanie więzadeł wewnątrz stawu kolanowego (więzadeł krzyżowych). W zależności od rodzaju uszkodzenia, dolegliwości mogą pojawić się natychmiast, a także po 6-12 godzinach od wypadku. Czy można zapobiegać urazom, a jeżeli tak, to w jaki sposób? Należy przede wszystkim zachować szczególną uwagę, kiedy chodniki są oblodzone, a stopnie przy wejściach do autobusów czy trolejbusów bardzo śliskie. Możemy zminimalizować ryzyko upadku i ewen- tualnego urazu nosząc obuwie z wysoką cholewką stabilizującą staw skokowy, z antypoślizgową podeszwą. Odzież nie powinna ograniczać swobody ruchów. Osoby planujące aktywny zimowy wypoczynek, powinny odpowiednio przygotować się do uprawiania sportów zimowych. Starsze osoby przy niekorzystnych warunkach atmosferycznych powinny ograniczyć chodzenie po ulicach oraz unikać dźwigania zbyt ciężkich toreb z zakupami. W związku ze zbliżającymi się świętami Bożego Narodzenia, chciałbym przestrzec, przede wszystkim osoby starsze, przed zbyt intensywnymi porządkami świątecznymi. W okresie przedświątecznym obserwujemy zwiększoną liczbę różnych urazów i złamań. Pacjenci przyznają się do wykonywania różnych czynności w wyjątkowo niebezpieczny sposób np. wieszania firanek stojąc na umieszczonym na stole taborecie lub krześle. Ból, obrzęk, trudności z poruszaniem ręką albo nogą to skutki wielu urazów. Nie zawsze potrafimy odróżnić, czy jest to zwichnięcie, skręcenie czy nawet złamanie. Osoby nie mające na co dzień styczności z medycyną bardzo często mylą takie pojęcia medyczne, jak: zwichnięcie, skręcenie, czy stłuczenie.

7 Skręcenie stawu - mamy z nim do czynienia wtedy, gdy w wyniku urazu (najczęściej zadziałania siły skrętnej) doszło do naciągnięcia, naderwania bądź też całkowitego zerwania aparatu więzadłowo-torebkowego, czyli włóknistych struktur mocujących i stabilizujących nasze stawy. Zwichnięcie - zdarza się rzadziej, ale jest to bardzo groźny uraz stawu, polegający na przemieszczeniu się względem siebie powierzchni stawowych kości tworzących staw. Stłuczenie - tym pojęciem określa się sytuację, gdy siła urazu była skierowana na tkanki miękkie, takie jak mięśnie, tkankę podskórną i wywołała zniszczenie drobnych naczyń krwionośnych, co objawia się wystąpieniem siniaków i krwiaka. Złamanie - dochodzi do niego wówczas, jeśli uraz był na tyle duży, że przekraczał wytrzymałość kości. Ból, obrzęk, krwiak, zaczerwienienie, ograniczenie ruchomości urażonej kończyny - to typowe objawy wymienionych urazów. W przypadku złamania może dodatkowo pojawić się ruchomość patologiczna i zniekształcenie w osi kończyny. Ze względu na podobieństwo objawów trudno jest choremu określić swój stan, dlatego też tylko lekarz może postawić rozpoznanie, które opiera na badaniu lekarskim, a dodatkowo jest wspomagane badaniem RTG (badanie radiologiczne), a także USG (badanie ultrasonograficzne), a w szczególnych przypadkach MRI (rezonans magnetyczny) i TK (tomografia komputerowa). W praktyce lekarskiej najczęściej spotyka się skręcenia stawów, zwłaszcza stawu skokowego i kolanowego. Powstają one bardzo często podczas uprawiania sportu, ale także na skutek nieprawidłowego stąpnięcia, wpadnięcia w chodnikową dziurę czy pośpiechu przy schodzeniu ze schodów. Na takie sytuacje bardziej narażone są kobiety, jeśli noszą obuwie na wysokim i wąskim obcasie. Zwichnięcia i złamania są spotykane rzadziej. Panie doktorze, a jak postępować, kiedy, pomimo naszej ostrożności doszło do upadku? Jeśli pojawi się obrzęk czy ból, to nie starajmy się na siłę rozruszać uszkodzonego staw czy kończyny, ponieważ ruch może dodatkowo tylko pogłębić uraz. W pierwszej kolejności trzeba zdjąć z uszkodzonej kończyny buty, ponieważ pojawiający się obrzęk uniemożliwi potem ich usunięcie, lub biżuterię czy zegarek, w przypadku urazu ręki, ponieważ ucisk obrączki i paska dodatkowo zaburza krążenie krwi. Może nawet dojść do martwicy palca na skutek ucisku. Należy przeciwdziałać narastaniu obrzęku. W tym celu unieśmy miejsce bolące, np. załóżmy rękę na temblak, bolącą stopę podeprzyjmy na dostępnym podwyższeniu np. na krześle. Okłady z lodu łagodzą ból, bo zimno ma działanie obkurczające naczynia krwionośne i tym samym przeciwdziała opuchliźnie. Będąc na nartach możemy zrobić okład ze śniegu. Należy jednak pamiętać, żeby nie kłaść śniegu lub lodu bezpośrednio na skórę, gdyż możemy spowodować powstanie odmrożenia. Zakładając opaskę elastyczną starajmy się nie bandażować zbyt ściśle, z uwagi na możliwość wystąpienia niedokrwienia. Przeciwobrzękowe działanie mają okłady ze znanego altacetu lub też roztwory wody z octem. Niedopuszczalne jest zakładanie na okłady folii, która w powszechnym mniemaniu ma przeciwdziałać wysychaniu okładów, a w rzeczywistości przyczynia się do maceracji naskórka, co może mieć groźne następstwa. Okłady muszą być wysychające. Nie wolno stosować takich okładów na miejsca skóry, w których przerwana jest jej ciągłość, np. w przypadku obtarcia naskórka, skaleczenia. Jeśli podejrzewamy złamanie kończyny, pamiętajmy o unieruchomieniu dwóch sąsiednich stawów: do tego celu możemy użyć kija, łupek drewnianych, desek, a gdy nie mamy ich pod ręką - kończynę można unieruchomić bandażem, np. nogę z urazem z nogą zdrową, owijając je razem. Zupełnie inną grupę zimowych urazów stanowią urazy spotykane u sportowców np. narciarzy i snowbordzistów. Związane jest to z prędkościami osiąganymi przez nich na stoku oraz różnorodnością wykonywanych ruchów skrętnych. Urazy sportowe są zdecydowanie bardziej skomplikowane i poważniejsze. Rzadko dotyczą stawu skokowego, który chroniony jest sztywnym butem narciarskim, przez to siła urazu przenosi się na staw kolanowy. Kolano jest więc najbardziej narażoną na urazy częścią ciała. Sportowcy właśnie w tym miejscu doznają skomplikowanych złamań i skręceń. Częste są także urazy kończyn górnych - palców, nadgarstków, łokci i barków. Z powodu możliwości zaistnienia na stoku poważnych kontuzji musimy być świadomi, jak udzielić pierwszej pomocy. Poszkodowanego należy zabezpieczyć przed wychłodzeniem i dobrze okryć. Wstrząs urazowy jest bowiem przyczyną szybkiej utraty ciepła i energii przez chorego. Przy podejrzeniu złamania kości można unieruchomić jej dwa sąsiednie stawy: bliższy i dalszy za pomocą kija narciarskiego. Nie próbujmy samemu transportować chorego ze stoku! Do tego celu należy wezwać wykwalifikowaną pomoc, ponieważ nieumiejętne zwożenie poszkodowanego może tylko pogłębić uszkodzenie. Intensywna jazda na nartach może być przyczyną sumowania się mikrourazów i pojawienia się bólów o charakterze przeciążeniowym. Zaleca się wówczas ograniczenie zimowej aktywności i odpoczynek. Bolące stawy można smarować maściami (żelami) o działaniu przeciwbólowym i przeciwzapalnym dostępnymi w aptekach bez recepty. A jak najlepiej zadbać o kondycję przed rozpoczęciem sezonu narciarskiego? Należy przede wszystkim regularnie ćwiczyć, gdyż wzmacnia to więzadła i mięśnie, a przed rozpoczęciem wyczerpujących ćwiczeń należy koniecznie przeprowadzić rozgrzewkę. Uprawiając sport, nie należy przeceniać swoich możliwości. Zawsze trzeba rozgrzewać się przed aktywnością sportową. Gimnastyka i rozciąganie mięśni najlepiej przygotowują organizm do wysiłku. Najczęstszym błędem, przed popełnieniem, którego szczególnie przestrzegam, jest właśnie przecenienie własnych możliwości sportowych. Wybieramy się na narty bez żadnego przygotowania fizycznego, praktycznie wstając od biurka. Siedzący tryb życia nie sprzyja poprawianiu naszej tężyzny fizycznej i bez odpowiedniego przygotowania jesteśmy dużo bardziej narażeni na urazy. Bardzo częstymi urazami, spowodowanymi silnym wysiłkiem fizycznym po długiej przerwie lub bez żadnego przygotowania, jest zerwanie ścięgna Achillesa i uszkodzenie stawu kolanowego. Trzeba też pamiętać, że z roku na rok jesteśmy starsi, a z wiekiem rośnie ryzyko doznania urazów. Przygotowania do aktywnego uprawiania sportów zimowych należy zacząć przynajmniej kilka tygodni przed planowanym wyjazdem. Polecam bieganie (najlepiej zacząć od krótkich dystansów), jazdę na rowerze, pływanie, ćwiczenia na siłowni. Te ostatnie należy wykonywać z niewielkimi obciążeniami, ponieważ organizm chcemy przygotować do aktywności ruchowej. (MAK) 7

ZŁAMANIA KOŚCI. Objawy złamania: Możliwe powikłania złamań:

ZŁAMANIA KOŚCI. Objawy złamania: Możliwe powikłania złamań: moduł V foliogram 28 ZŁAMANIA KOŚCI Złamanie kości jest to całkowite lub częściowe przerwanie ciągłości kości. Dochodzi do niego po zadziałaniu sił przekraczających elastyczność i wytrzymałość tkanki kostnej.

Bardziej szczegółowo

Urazy i kontuzje w młodzieżowej piłce nożnej - charakterystyka,pierwsza pomoc, diagnostyka i leczenie

Urazy i kontuzje w młodzieżowej piłce nożnej - charakterystyka,pierwsza pomoc, diagnostyka i leczenie Urazy i kontuzje w młodzieżowej piłce nożnej - charakterystyka,pierwsza pomoc, diagnostyka i leczenie Autor: lek. Jacek Burda Eskulap-Med sp.z o.o. Ostrowiec Świętokrzyski No pain,no gain Bez bólu nie

Bardziej szczegółowo

WYCHŁODZENIE I ODMROŻENIE

WYCHŁODZENIE I ODMROŻENIE WYCHŁODZENIE I ODMROŻENIE ZAPAMIETAJ!!! TEKST POGRUBIONY LUB PODKREŚLONY JEST DO ZAPAMIĘTANIA Opracował: mgr Mirosław Chorąży Wychłodzenie i odmrożenia Temperatura 36 C. to stan normalny organizmu ludzkiego.

Bardziej szczegółowo

Kłamstwa Marii Grela i sprzeczności zawiadomienia o przestępstwie z dnia 20 lipiec 2011.

Kłamstwa Marii Grela i sprzeczności zawiadomienia o przestępstwie z dnia 20 lipiec 2011. Kłamstwa Marii Grela i sprzeczności zawiadomienia o przestępstwie z dnia 20 lipiec 2011. Podkreślenia w dokumencie to: wybrane (łatwe do udowodnienia) kłamstwa sprzeczności z innymi dokumentami inne W

Bardziej szczegółowo

Kończyny Dolne. Orteza stawu kolanowego z fiszbinami ortopedycznymi i zapięciem krzyżowym AM-OSK-Z/S-X. Zastosowanie: www.reh4mat.com.

Kończyny Dolne. Orteza stawu kolanowego z fiszbinami ortopedycznymi i zapięciem krzyżowym AM-OSK-Z/S-X. Zastosowanie: www.reh4mat.com. Kończyny Dolne Orteza stawu kolanowego z fiszbinami ortopedycznymi i zapięciem krzyżowym AM-OSK-Z/S-X po przebytych urazach stawu kolanowego, niewymagających unieruchomienia stawu kolanowego (skręcenia

Bardziej szczegółowo

Profilaktyka upadków i aktywność fizyczna seniora Debata w Oświęcimiu www.seniorizdrowie.pl

Profilaktyka upadków i aktywność fizyczna seniora Debata w Oświęcimiu www.seniorizdrowie.pl Projekt jest współfinansowany ze środków Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej w ramach Programu Operacyjnego Fundusz Inicjatyw Obywatelskich na lata 2014 2020 Profilaktyka upadków i aktywność fizyczna

Bardziej szczegółowo

KURS STRAŻKÓW RATOWNIKÓW OSP część II. TEMAT 7: Elementy pierwszej pomocy. Autor: Grażyna Gugała

KURS STRAŻKÓW RATOWNIKÓW OSP część II. TEMAT 7: Elementy pierwszej pomocy. Autor: Grażyna Gugała KURS STRAŻKÓW RATOWNIKÓW OSP część II TEMAT 7: Elementy pierwszej pomocy Autor: Grażyna Gugała Niedrożne drogi oddechowe. Utrata przytomności powoduje bezwład mięśni, wskutek czego język zapada się i blokuje

Bardziej szczegółowo

Nadwyrężenia, skręcenia i naciągnięcia mięśni oraz więzadeł.

Nadwyrężenia, skręcenia i naciągnięcia mięśni oraz więzadeł. Nadwyrężenia, skręcenia i naciągnięcia mięśni oraz więzadeł. Dochodzi do nich, gdy mięśnie lub stawy zmuszone są do ruchu wykraczającego poza normalne ograniczenia. Kończy się to uszkodzeniem włókien mięśni

Bardziej szczegółowo

OSZUSTWA UBEZPIECZENIOWE Z WYKORZYSTANIEM DOKUMENTACJI MEDYCZNEJ - PROBLEM SPOŁECZNY

OSZUSTWA UBEZPIECZENIOWE Z WYKORZYSTANIEM DOKUMENTACJI MEDYCZNEJ - PROBLEM SPOŁECZNY , 2013 OSZUSTWA UBEZPIECZENIOWE Z WYKORZYSTANIEM DOKUMENTACJI MEDYCZNEJ - PROBLEM SPOŁECZNY Dr Waldemar Truszkiewicz CZŁONEK ZARZĄDU POLSKIE TOWARZYSTWO MEDYCYNY UBEZPIECZENIOWEJ PTMU 22 Października 2013

Bardziej szczegółowo

Podstawowe wiadomości z zakresu leczenia urazowych uszkodzeń narządu ruchu

Podstawowe wiadomości z zakresu leczenia urazowych uszkodzeń narządu ruchu Katedra i Oddział Kliniczny Ortopedii Ś. A. M w Katowicach WSS nr 5 im. Św. Barbary w Sosnowcu Podstawowe wiadomości z zakresu leczenia urazowych uszkodzeń narządu ruchu Definicje Uraz: działanie czynnika

Bardziej szczegółowo

Nasza misja: Efektywnie lecząc, dobrze uczyć i służyć nauce.

Nasza misja: Efektywnie lecząc, dobrze uczyć i służyć nauce. Nasza misja: Efektywnie lecząc, dobrze uczyć i służyć nauce. Krótki rys historyczny naszego Szpitala 1908 - rozpoczęcie budowy szpitala miejskiego w połowie drogi między Gdańskiem Głównym, a Gdańskiem

Bardziej szczegółowo

BEZPIECZEŃSTWO I URAZOWOŚĆ JAZDY NA NARTACH NA STOKACH KOTELNICY BIAŁCZAŃSKIEJ

BEZPIECZEŃSTWO I URAZOWOŚĆ JAZDY NA NARTACH NA STOKACH KOTELNICY BIAŁCZAŃSKIEJ Bezpieczeństwo i urazowość jazdy na nartach na stokach Kotelnicy Białczańskiej 295 BEZPIECZEŃSTWO I URAZOWOŚĆ JAZDY NA NARTACH NA STOKACH KOTELNICY BIAŁCZAŃSKIEJ Dariusz Mucha, Tadeusz Ambroży, Agata Bornikowska,

Bardziej szczegółowo

Regulamin Porządkowy Zespołu Poradni Specjalistycznych

Regulamin Porządkowy Zespołu Poradni Specjalistycznych Regulamin Porządkowy Zespołu Poradni Specjalistycznych I. Charakterystyka 1. Zespół Poradni Specjalistycznych jest jednostką organizacyjną Krakowskiego Centrum Rehabilitacji i Ortopedii, realizującą zadania

Bardziej szczegółowo

Etapy zakładania opatrunku gipsowego

Etapy zakładania opatrunku gipsowego Etapy zakładania opatrunku gipsowego Wydaje się, że założenie gipsu jest sprawą prostą. Ale to pozory. Nieumiejętne jego zastosowanie może doprowadzić do wielu powikłań, np. miejscowej maceracji i uszkodzenia

Bardziej szczegółowo

Rozdział 5. Zabieg ortopedyczny, rekonwalescencja i rehabilitacja W TYM ROZDZIALE: W dniu zabiegu. Samoopieka pacjenta po zabiegu

Rozdział 5. Zabieg ortopedyczny, rekonwalescencja i rehabilitacja W TYM ROZDZIALE: W dniu zabiegu. Samoopieka pacjenta po zabiegu 61 Rozdział 5 Zabieg ortopedyczny, rekonwalescencja i rehabilitacja W TYM ROZDZIALE: W dniu zabiegu Samoopieka pacjenta po zabiegu Objawy, które należy natychmiast zgłosić Fizjoterapia po zabiegu Wypis

Bardziej szczegółowo

w następstwie: - nieszczęśliwego wypadku, - zawału serca, - krwotoku śródczaszkowego, - popełnienia samobójstwa, - ataku epilepsji, - sepsy,

w następstwie: - nieszczęśliwego wypadku, - zawału serca, - krwotoku śródczaszkowego, - popełnienia samobójstwa, - ataku epilepsji, - sepsy, UBEZPIECZENIE NNW WARIANT II Świadczenia podstawowe w ramach składki podstawowej Śmierć w następstwie: - nieszczęśliwego wypadku, - zawału serca, - krwotoku śródczaszkowego, - popełnienia samobójstwa,

Bardziej szczegółowo

Zaopatrzenie ortopedyczne

Zaopatrzenie ortopedyczne Zaopatrzenie ortopedyczne ZAOPATRZENIE KOŃCZYNY GÓRNEJ Sprężynowa szyna odwodząca staw ramienny (szyna podpiera staw ramienny wraz z ramieniem i ręką) Wskazania W ostrych zespołach bólowych i urazach barku.

Bardziej szczegółowo

Fundusze europejskie dla słuŝby zdrowia w Warszawie

Fundusze europejskie dla słuŝby zdrowia w Warszawie Fundusze europejskie dla słuŝby zdrowia w Warszawie NajwaŜniejsze fakty: Dofinansowanie otrzymało 7 projektów publicznej słuŝby zdrowia w Warszawie -Łączna wartość projektów: blisko 71 mln PLN Łączna wartość

Bardziej szczegółowo

Anatomia kończyny dolnej

Anatomia kończyny dolnej Podstawy chirurgii i diagnostyki chorób kończyn dolnych dr n. med. Adam Węgrzynowski Anatomia kończyny dolnej Kości i więzadła Mięśnie i ścięgna Naczynia żylne Naczynia tętnicze Naczynia limfatyczne Nerwy

Bardziej szczegółowo

Sekwencja założeń taktycznych w ratownictwie medycznym Procedura 1. Przybycie na miejsce zdarzenia

Sekwencja założeń taktycznych w ratownictwie medycznym Procedura 1. Przybycie na miejsce zdarzenia Sekwencja założeń taktycznych w ratownictwie medycznym Procedura 1 Przybycie na miejsce zdarzenia : - zabezpieczenie ratowników - identyfikacja zagrożeń - liczba poszkodowanych - potrzebne dodatkowe siły

Bardziej szczegółowo

PRZYCZYNY POWSTAWANIA RAN

PRZYCZYNY POWSTAWANIA RAN moduł V foliogram 14 PRZYCZYNY POWSTAWANIA RAN Rana jest to przerwanie ciągłości skóry lub błon śluzowych. Rozległość i głębokość ran zależy od rodzaju urazu, jego siły i miejsca, na które działał. Przyczyny

Bardziej szczegółowo

www.pandm.org Physiotherapy & Medicine Fizjoterapia po skręceniu stawu skokowego.

www.pandm.org Physiotherapy & Medicine Fizjoterapia po skręceniu stawu skokowego. Fizjoterapia po skręceniu stawu skokowego. Prawidłowy staw Anatomia : III stopień skręcenia Staw skokowy składają się : Staw skokowy górny Staw skokowy dolny Więzozrost piszczelowo-strzałkowy Więzadło

Bardziej szczegółowo

www.pandm.prv.pl Uszkodzenia tkanek miękkich (więzadła, łąkotki) Powstają w wyniku :

www.pandm.prv.pl Uszkodzenia tkanek miękkich (więzadła, łąkotki) Powstają w wyniku : Uszkodzenia tkanek miękkich (więzadła, łąkotki) Powstają w wyniku : - dużego urazu - sumowania mikrourazów - złego leczenia ; zwichnięć, stłuczeń, skręceń - zbyt intensywny trening (przerost uk.dynamicznego

Bardziej szczegółowo

Szkoły Podstawowej Nr 3

Szkoły Podstawowej Nr 3 Ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków dzieci, młodzieży i personelu dla Szkoły Podstawowej Nr 3 Polisa Nr GEA/0351045 Suma ubezpieczenia: 12 000 zł Składka: 40 zł Przedmiot ubezpieczenia to

Bardziej szczegółowo

TABELA NORM USZCZERBKU NA ZDROWIU EDU PLUS

TABELA NORM USZCZERBKU NA ZDROWIU EDU PLUS Załącznik nr do Ogólnych Warunków Ubezpieczenia Edu Plus zatwierdzonych uchwałą 0/04/03/204 Zarządu InterRisk TU S.A. Vienna Insurance Group z dnia 04.03.204 r. I. USZKODZENIA GŁOWY. ZŁAMANIE KOŚCI POKRYWY

Bardziej szczegółowo

Nordic Walking. Podstawowe Informacje i Plan Zajęć. Informacja o sporcie Nordic Walking oraz o aspektach zdrowotnych

Nordic Walking. Podstawowe Informacje i Plan Zajęć. Informacja o sporcie Nordic Walking oraz o aspektach zdrowotnych Nordic Walking Podstawowe Informacje i Plan Zajęć Informacja o sporcie Nordic Walking oraz o aspektach zdrowotnych Dyscyplina Nordic Walking powstała jako trening dla narciarzy biegowych w okresie letnim.

Bardziej szczegółowo

STATUT. podmiotu leczniczego Szpitala Powiatowego w Wyrzysku Sp. z o. o. (tekst jednolity) Postanowienia ogólne 1.

STATUT. podmiotu leczniczego Szpitala Powiatowego w Wyrzysku Sp. z o. o. (tekst jednolity) Postanowienia ogólne 1. Załącznik do Uchwały Nr 24/2012 Zgromadzenia Wspólników Szpital Powiatowy w Wyrzysku Spółka z o. o. z dnia 25 czerwca 2012 r. STATUT podmiotu leczniczego Szpitala Powiatowego w Wyrzysku Sp. z o. o. (tekst

Bardziej szczegółowo

modernizacja BLOKu OperAcyJneGO w Samodzielnym publicznym Szpitalu Klinicznym nr 1 w Szczecinie

modernizacja BLOKu OperAcyJneGO w Samodzielnym publicznym Szpitalu Klinicznym nr 1 w Szczecinie ApArAturA i urządzenia medyczne modernizacja BLOKu OperAcyJneGO w Samodzielnym publicznym Szpitalu Klinicznym nr 1 w Szczecinie Obecnie szpital dysponuje zmodernizowanym blokiem operacyjnym, który zabezpiecza

Bardziej szczegółowo

OFERTA UBEZPIECZEŃ DLA ZHP Chorągiew Wielkopolska

OFERTA UBEZPIECZEŃ DLA ZHP Chorągiew Wielkopolska OFERTA UBEZPIECZEŃ DLA ZHP Chorągiew Wielkopolska Przedstawiona w dniu 19.03.2015 Poznań, dnia 18.03.2015 r. Szanowni Państwo W imieniu PZU SA chciałabym zainteresować Państwa ofertą ubezpieczeń dla młodzieży.

Bardziej szczegółowo

Wpływ pozycji siedzącej na organizm człowieka

Wpływ pozycji siedzącej na organizm człowieka Wpływ pozycji siedzącej na organizm człowieka Rozwój gospodarczy, dokonujący się we wszystkich obszarach życia ludzi, wiąże się nieodzownie ze zmianą dominującej pozycji ciała człowieka. W ciągu doby,

Bardziej szczegółowo

Wygraj z kontuzją! sobota, 29 września 2012 17:25 - Zmieniony sobota, 29 września 2012 17:42

Wygraj z kontuzją! sobota, 29 września 2012 17:25 - Zmieniony sobota, 29 września 2012 17:42 Ulegają jej zarówno zni sportowcy, mający do dyspozycji cały sztab trenerów oraz lekarzy, jak i zwykli amatorzy. Aby doszło do kontuzji, bo o niej tu mowa, wystarczy często jeden niefortunny krok. Otarcia,

Bardziej szczegółowo

Przygotowanie motoryczne do jazdy na nartach. mgr Jakub Saniewski

Przygotowanie motoryczne do jazdy na nartach. mgr Jakub Saniewski Przygotowanie motoryczne do jazdy na nartach. mgr Jakub Saniewski Cechy motoryczne człowieka Szybkość: polega na przemieszczaniu fragmentów ciała, lub też całego ciała w jak najkrótszym czasie, a zatem

Bardziej szczegółowo

Ochrona ubezpieczeniowa bez przerwy

Ochrona ubezpieczeniowa bez przerwy OFERTA UBEZPIECZEŃ DLA SZKÓŁ Ochrona ubezpieczeniowa bez przerwy Szkoła Podstawowa nr 19 Ul. Składowa 5 Sosnowiec Indywidualną obsługę Państwa placówki gwarantuje: Numer telefonu: 604-222-237 Adres e-mail:

Bardziej szczegółowo

Tenis charakterystyka dyscypliny i urazowość. Krzysztof Guzowski, PT, MSc

Tenis charakterystyka dyscypliny i urazowość. Krzysztof Guzowski, PT, MSc Tenis charakterystyka dyscypliny i urazowość Krzysztof Guzowski, PT, MSc Popularność tenisa zawodowego i amatorskiego w Polsce zawodnicy PZT (Polski Związek Tenisowy)- 2300 licencji, amatorzy ATP (Amatorski

Bardziej szczegółowo

00.852 Operacja stawu kolanowego - oba elementy mocowane za pomocą cementu

00.852 Operacja stawu kolanowego - oba elementy mocowane za pomocą cementu ICD9 kod Nazwa 00.852 Operacja stawu kolanowego - oba elementy mocowane za pomocą cementu 00.854 Operacja stawu kolanowego - jeden element mocowany za pomocą cementu 00.855 Operacja stawu kolanowego -

Bardziej szczegółowo

PLECY OKRĄGŁE choroba kręgosłupa

PLECY OKRĄGŁE choroba kręgosłupa PLECY OKRĄGŁE To choroba kręgosłupa, której cechą charakterystyczną jest nadmierne wygięcie kręgosłupa ku tyłowi w odcinku piersiowym i krzyżowym. Nieleczona kifoza może nie tylko się pogłębić i doprowadzić

Bardziej szczegółowo

WARUNKI POLISY NNW dziecka POLISA PZU S.A. nr HSD1 / 331 / 1148

WARUNKI POLISY NNW dziecka POLISA PZU S.A. nr HSD1 / 331 / 1148 WARUNKI POLISY NNW dziecka POLISA PZU S.A. nr HSD1 / 331 / 1148 SUMA UBEZPIECZENIA : 10 000,00 zł OKRES UBEZPIECZENIA : do 24 października 2015 roku ŚWIADCZENIA PODSTAWOWE W RAMACH SKŁADKI PODSTAWOWEJ:

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenia ogólnorozwojowe- parszywa trzynastka!

Ćwiczenia ogólnorozwojowe- parszywa trzynastka! Ćwiczenia ogólnorozwojowe- parszywa trzynastka! Data publikacji: 12/08/2014 Wiadome jest, że aby przygotować się do pokonywania długich dystansów, trzeba ćwiczyć nie tylko stosując trening stricte biegowy.

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenia lekarstwem na jesienną chandrę

Ćwiczenia lekarstwem na jesienną chandrę Ćwiczenia lekarstwem na jesienną chandrę Jesienna pogoda sprzyja pogorszeniu samopoczucia. Wiele osób rezygnuje z aktywności fizycznej z powodu zmiennej pogody i chłodu. Tymczasem ruch na świeżym powietrzu

Bardziej szczegółowo

Suma ubezpieczenia : 30.000,- zł składka roczna : 38 zł

Suma ubezpieczenia : 30.000,- zł składka roczna : 38 zł Suma ubezpieczenia : 30.000,- zł składka roczna : 38 zł UBEZPIECZENIE NNW WARIANT II Świadczenia podstawowe w ramach składki podstawowej w następstwie: nieszczęśliwego wypadku Śmierć ubezpieczonego Koszty

Bardziej szczegółowo

... Ocena ryzyka zawodowego na stanowisku magazyniera.

... Ocena ryzyka zawodowego na stanowisku magazyniera. . (Nazwa zakładu pracy)... (Sporządził) Ocena ryzyka zawodowego na stanowisku magazyniera. 1. Opis stanowiska. Podstawowym stanowiskiem pracy magazyniera jest budynek parterowy o wysokości powyżej 3,3

Bardziej szczegółowo

Zaawansowany. Zaliczenie pierwszego semestru z anatomii i z patologii

Zaawansowany. Zaliczenie pierwszego semestru z anatomii i z patologii 1 Kierunek: PILĘGNIARSTWO Nazwa przedmiotu Chirurgia i pielęgniarstwo chirurgiczne Kod przedmiotu Poziom przedmiotu Rok studiów Semestr Liczba punktów Metody nauczania Język wykładowy Imię i nazwisko wykładowcy

Bardziej szczegółowo

MEDYCYNA SPORTOWA NA LEGII. Centrum Medyczne ENEL-MED: Partner Medyczny Legii Warszawa

MEDYCYNA SPORTOWA NA LEGII. Centrum Medyczne ENEL-MED: Partner Medyczny Legii Warszawa MEDYCYNA SPORTOWA NA LEGII Centrum Medyczne ENEL-MED: Partner Medyczny Legii Warszawa Rozwój ENEL-MED w latach 1993-2014 ENEL-MED: kompleksowy zakres usług Konsultacje lekarskie Diagnostyka Stomatologia

Bardziej szczegółowo

ROZKŁAD MATERIAŁU EDUKACJA DLA BEZEPIECZEŃSTWA KLASA III GIMNAZJUM

ROZKŁAD MATERIAŁU EDUKACJA DLA BEZEPIECZEŃSTWA KLASA III GIMNAZJUM ROZKŁAD MATERIAŁU EDUKACJA DLA BEZEPIECZEŃSTWA KLASA III GIMNAZJUM I. Pierwsza pomoc w nagłych wypadkach Nr lekcji. Temat lekcji 1. O czym będziemy się uczyć na lekcjach zasady bezpieczeństwa Kryteria

Bardziej szczegółowo

Ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków dzieci, młodzieży i personelu

Ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków dzieci, młodzieży i personelu UBEZPIECZENIE NNW Ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków dzieci, młodzieży i personelu Jest to szczególna oferta opracowana z myślą o potrzebach prowadzonej przez Państwa placówki. Proponujemy

Bardziej szczegółowo

Świadczenia podstawowe w ramach składki podstawowej

Świadczenia podstawowe w ramach składki podstawowej UBEZPIECZENIE NNW DZIECI I MŁODZIEŻY SZKOLNEJ W PZU S.A. Stowarzyszenie Szkoły Gedanensis Gdańsk ul. Dworska 34 Rok szkolny 2014/2015 WARIANT II SUMA UBEZPIECZENIA : 15.000 ZŁ SKŁADKA OD OSOBY: 61 ZŁ Świadczenia

Bardziej szczegółowo

sport wyczynowy - forma działalności człowieka, podejmowana dobrowolnie w drodze rywalizacji dla uzyskania maksymalnych wyników sportowych.

sport wyczynowy - forma działalności człowieka, podejmowana dobrowolnie w drodze rywalizacji dla uzyskania maksymalnych wyników sportowych. WADY I ZALETY SPORTU Sport forma aktywności człowieka, mająca na celu doskonalenie jego sił psychofizycznych, indywidualnie lub zbiorowo, według reguł umownych. RODZAJE SPORTU sport wyczynowy - forma działalności

Bardziej szczegółowo

KURS STRAśKÓW RATOWNIKÓW OSP część II. TEMAT 7: Elementy pierwszej pomocy. Autor: GraŜyna Gugała

KURS STRAśKÓW RATOWNIKÓW OSP część II. TEMAT 7: Elementy pierwszej pomocy. Autor: GraŜyna Gugała KURS STRAśKÓW RATOWNIKÓW OSP część II TEMAT 7: Elementy pierwszej pomocy Autor: GraŜyna Gugała NiedroŜne drogi oddechowe. Utrata przytomności powoduje bezwład mięśni, wskutek czego język zapada się i blokuje

Bardziej szczegółowo

COLLAGEN MEDICAL DEVICE W CHRONICZNYM BÓLU STAWÓW SKOKOWYCH

COLLAGEN MEDICAL DEVICE W CHRONICZNYM BÓLU STAWÓW SKOKOWYCH Kostka to kilka funkcjonalnie połączonych ze sobą stawów: Articulatio talocruralis (staw skokowy górny, in. skokowo-goleniowy) Ruchy w stawie: zgięcie grzbietowego (flexio dorsalis) i zgięcie podeszwowego

Bardziej szczegółowo

PZWL. Spis treści. 1. Wprowadzenie Damian Kusz... 11

PZWL. Spis treści. 1. Wprowadzenie Damian Kusz... 11 Spis treści 1. Wprowadzenie Damian Kusz... 11 2. Uraz, zaburzenia metaboliczne po urazie, fizjologia zrostu kostnego Henryk Guzik, Damian Kusz... 15 Uraz... 15 Zamknięte obrażenia tkanek miękkich... 15

Bardziej szczegółowo

UWAGA! Ponad 90% dzieci rodzi się ze zdrowymi stopami, a co 4 starsze dziecko ma wady stóp i kolan!

UWAGA! Ponad 90% dzieci rodzi się ze zdrowymi stopami, a co 4 starsze dziecko ma wady stóp i kolan! UWAGA! Ponad 90% dzieci rodzi się ze zdrowymi stopami, a co 4 starsze dziecko ma wady stóp i kolan! 2015-03-16 09:12:42 Firma BARTEK to ekspert w dziedzinie obuwia dziecięcego. Już od 1991 roku produkuje

Bardziej szczegółowo

Gorzów Wielkopolski 12.10.2012

Gorzów Wielkopolski 12.10.2012 Utworzenie Centrum Urazowego w Szpitalu Wojewódzkim SP ZOZ w Zielonej Górze Gorzów Wielkopolski 12.10.2012 Przepisy prawne, które określają funkcjonowanie Centrów Urazowych: - ustawa z dnia 8 września

Bardziej szczegółowo

ORTEZY STAWU BARKOWEGO

ORTEZY STAWU BARKOWEGO ORTEZY STAWU BARKOWEGO to grupa ortez stabilizujących i odciążających staw ramienny i barkowo-obojczykowy, a w części modeli także staw łokciowy, ramię i przedramię. Ortezy A-KOB, A-SOB-02 i A-SOB-03 utrzymują

Bardziej szczegółowo

Turystyka zdrowotna w ramach małego ruchu granicznego

Turystyka zdrowotna w ramach małego ruchu granicznego Wojewódzki Szpital Rehabilitacyjny Dla Dzieci w Ameryce Turystyka zdrowotna w ramach małego ruchu granicznego Roman Lewandowski Giżycko, 21 października 2015 Wojewódzki Szpital Rehabilitacyjny Dla Dzieci

Bardziej szczegółowo

Uszkodzenie więzadeł stawu skokowego Malleo TriStep 50S8. Orthobionic/ Orthotic

Uszkodzenie więzadeł stawu skokowego Malleo TriStep 50S8. Orthobionic/ Orthotic Uszkodzenie więzadeł stawu skokowego Malleo TriStep 50S8 Orthobionic/ Orthotic Spis treści 1. Prezentacja 3 2. Aspekty medyczne 4-22 Anatomia 4-8 Wskazania 9-10 Leczenie 11-17 3. Orteza Malleo TriStep

Bardziej szczegółowo

Wariant II Suma ubezpieczenia 14.000 zł

Wariant II Suma ubezpieczenia 14.000 zł UBEZPIECZENIE NASTĘPSTW NIESZCZĘŚLIWYCH WYPADKÓW DZIECI, MŁODZIEŻY I PERSONELU na rok szkolny 2015/2016 na podstawie Ogólnych warunków ubezpieczenia ustalonych uchwałą Zarządu Powszechnego Zakład Ubezpieczeń

Bardziej szczegółowo

Po co rehabilitacja w chorobie Alzheimera?

Po co rehabilitacja w chorobie Alzheimera? Po co rehabilitacja w chorobie Alzheimera? Dr n. med. Marek Walusiak specjalista fizjoterapii Ruch jest bardzo ważnym elementem leczenia. Niewielki, systematyczny wysiłek może dać bardzo dużo. 30-45 minut

Bardziej szczegółowo

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie rehabilitacji medycznej za rok 2014

Raport Konsultanta Wojewódzkiego w dziedzinie rehabilitacji medycznej za rok 2014 dr n. med. Krzysztof Wasiak Warszawa, 14.02.2015 r. Szpital im. Prof. M. Weissa Mazowieckiego Centrum Rehabilitacji STOCER Sp. z o.o. ul. Wierzejewskiego 12 05 510 Konstancin - Jeziorna ( 22 ) 711 90 15

Bardziej szczegółowo

OFERTA. Signal Iduna Polska ma przyjemność przedstawić Państwu ofertę ubezpieczenia NNW dla dzieci i młodzieży pracowników Fundacji Skarbowości

OFERTA. Signal Iduna Polska ma przyjemność przedstawić Państwu ofertę ubezpieczenia NNW dla dzieci i młodzieży pracowników Fundacji Skarbowości 1 OFERTA Signal Iduna Polska ma przyjemność przedstawić Państwu ofertę ubezpieczenia NNW dla dzieci i młodzieży pracowników Fundacji Skarbowości Ubezpieczający: Ubezpieczony: Fundacja Skarbowości Dzieci

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 17 listopada 2015 r. Poz. 1887 USTAWA z dnia 25 września 2015 r. o zmianie ustawy o Państwowym Ratownictwie Medycznym, ustawy o działalności leczniczej

Bardziej szczegółowo

JAK CHRONIĆ SWÓJ KRĘGOSŁUP

JAK CHRONIĆ SWÓJ KRĘGOSŁUP JERZY STODOLNY JOANNA STODOLNA-TUKENDORF JAK CHRONIĆ SWÓJ KRĘGOSŁUP ------------------------ PORADNIK DLA K A Ż D E G O --------- sk NATURA WYDAWNICTWO NATURA POPULARNEGO PORADNIKA dr n. med. Jerzy Stodolny

Bardziej szczegółowo

źle METODYKA ERGONOMICZNEGO WYKONYWANIA ĆWICZEŃ SIŁOWYCH

źle METODYKA ERGONOMICZNEGO WYKONYWANIA ĆWICZEŃ SIŁOWYCH Podnoszenie jest bezpieczne wówczas, gdy rzut środka ciężkości układu, osoba podnosząca i obiekt podnoszony mieści się wewnątrz powierzchni ograniczonej stopami (czworobok podparcia). Stopy powinny być

Bardziej szczegółowo

Świadczenia podstawowe w ramach składki podstawowej

Świadczenia podstawowe w ramach składki podstawowej WARIANT II Świadczenia podstawowe w ramach składki podstawowej Śmierć ubezpieczonego w następstwie: nieszczęśliwego wypadku zawału serca krwotoku śródczaszkowego ataku epilepsji sepsy 100% sumy ubezpieczenia

Bardziej szczegółowo

Trzymaj się prosto! program profilaktyki wad postawy

Trzymaj się prosto! program profilaktyki wad postawy Trzymaj się prosto! program profilaktyki wad postawy Przesłanki do realizacji programu: Wady postawy to coraz większy problem zdrowotny naszego społeczeństwa. W ostatnich latach znacząco wzrosła ilość

Bardziej szczegółowo

Wojewódzki Szpital Specjalistyczny w Olsztynie. Wykaz telefonów. tel. informacja szpitalna: 89 53 86 532

Wojewódzki Szpital Specjalistyczny w Olsztynie. Wykaz telefonów. tel. informacja szpitalna: 89 53 86 532 Wojewódzki Szpital Specjalistyczny w Olsztynie Wykaz telefonów tel. informacja szpitalna: 89 53 86 532 tel. centrala szpitalna: 89 53 86 356, 89 53 86 598 e-mail: szpital@wss.olsztyn.pl ODDZIAŁY Oddział

Bardziej szczegółowo

Warunki ubezpieczenia uczniów od następstw nieszczęśliwych wypadków w roku szkolnym 2013/2014 Gimnazjum w Wasilkowie

Warunki ubezpieczenia uczniów od następstw nieszczęśliwych wypadków w roku szkolnym 2013/2014 Gimnazjum w Wasilkowie Warunki uczniów od następstw nieszczęśliwych wypadków w roku szkolnym 2013/2014 Gimnazjum w Wasilkowie UBEZPIECZENIE NNW Ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków dzieci, młodzieży Jest to szczególna

Bardziej szczegółowo

AKADEMIA PIŁKARSKA WISŁA KRAKÓW ROCZNIK 2002

AKADEMIA PIŁKARSKA WISŁA KRAKÓW ROCZNIK 2002 AKADEMIA PIŁKARSKA WISŁA KRAKÓW ROCZNIK 2002 Okres przejściowy podzielony na 2 fazy: 18.12-28.12 Odpoczynek 29.12.14-6.01.15 Trening do indywidualnego wykonania zgodny z planem podanym poniżej (możliwe

Bardziej szczegółowo

Kręgozmyk. Typowy obraz kręgozmyku L5-S1. Czerwoną linią zaznaczona wielkość przesunięcia. Inne choroby mylone z kręgozmykiem:

Kręgozmyk. Typowy obraz kręgozmyku L5-S1. Czerwoną linią zaznaczona wielkość przesunięcia. Inne choroby mylone z kręgozmykiem: Kręgozmyk Kręgozmyk (inaczej - spondylolisteza) jest to forma przewlekłej niestabilności kręgosłupa. Polega ona na przesunięciu (podwichnięciu) kręgów względem siebie (wyższy kręg ulega podwichnięciu do

Bardziej szczegółowo

Bieganie. Moda czy sposób na zdrowie? mgr Wojciech Brakowiecki Kraśnik 2014 r.

Bieganie. Moda czy sposób na zdrowie? mgr Wojciech Brakowiecki Kraśnik 2014 r. Bieganie. Moda czy sposób na zdrowie? mgr Wojciech Brakowiecki Kraśnik 2014 r. 5:41.03 Bieganie korzyści. Bieganie jest najlepszym sposobem na podniesienie sprawności fizycznej, złapanie kondycji i może

Bardziej szczegółowo

Rehabilitacja w nawykowym zwichnięciu rzepki (Dislocating kneecap, luxating patella, loose knee, trick knee)

Rehabilitacja w nawykowym zwichnięciu rzepki (Dislocating kneecap, luxating patella, loose knee, trick knee) Rehabilitacja w nawykowym zwichnięciu rzepki (Dislocating kneecap, luxating patella, loose knee, trick knee) www.pandm.org Zwichnięcie rzepki przemieszczenie rzepki w którym wypada ona z bruzdy międzykłykciowej.

Bardziej szczegółowo

do udzielenia pierwszej pomocy w takich przypadkach. Uraz termiczny może przybrać postać oparzenia słonecznego lub przegrzania.

do udzielenia pierwszej pomocy w takich przypadkach. Uraz termiczny może przybrać postać oparzenia słonecznego lub przegrzania. Upały Zbyt intensywny wysiłek w czasie gorącego dnia, spędzanie zbyt długiego czasu na słońcu albo zbyt długie przebywanie w przegrzanym miejscu może spowodować uraz termiczny. Aby móc skutecznie zapobiegać

Bardziej szczegółowo

oraz Pakiet Assistance MultiOchrona

oraz Pakiet Assistance MultiOchrona oraz Pakiet Assistance MultiOchrona MetLife MultiOchrona PAKIET INDYWIDUALNY Im poważniejsze uszkodzenie ciała, tym świadczenie liczone jest od wyższej krotności sumy ubezpieczenia. Podstawa do wyliczenia

Bardziej szczegółowo

UBEZPIECZENIE NASTĘPSTW NIESZCZĘŚLIWYCH WYPADKÓW DZIECI, MŁODZIEŻY I PERSONELU

UBEZPIECZENIE NASTĘPSTW NIESZCZĘŚLIWYCH WYPADKÓW DZIECI, MŁODZIEŻY I PERSONELU UBEZPIECZENIE NASTĘPSTW NIESZCZĘŚLIWYCH WYPADKÓW DZIECI, MŁODZIEŻY I PERSONELU Jest to szczególna oferta opracowana z myślą o potrzebach prowadzonej przez państwa placówki. Proponujemy objęcie ochroną

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 11 sierpnia 2015 r. Poz. 7018 UCHWAŁA NR 65/IX/15 RADY POWIATU GRODZISKIEGO. z dnia 25 czerwca 2015 r.

Warszawa, dnia 11 sierpnia 2015 r. Poz. 7018 UCHWAŁA NR 65/IX/15 RADY POWIATU GRODZISKIEGO. z dnia 25 czerwca 2015 r. DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA MAZOWIECKIEGO Warszawa, dnia 11 sierpnia 2015 r. Poz. 7018 UCHWAŁA NR 65/IX/15 RADY POWIATU GRODZISKIEGO z dnia 25 czerwca 2015 r. zmieniająca uchwałę w sprawie nadania Statutu

Bardziej szczegółowo

Pierwsza pomoc w nagłych wypadkach

Pierwsza pomoc w nagłych wypadkach Pierwsza pomoc w nagłych wypadkach Obowiązek udzielania pierwszej pomocy Kto człowiekowi znajdującemu się w położeniu grożącym niebezpieczeństwem utraty życia lub zdrowia nie udziela pomocy, mogąc jej

Bardziej szczegółowo

Ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków dzieci uczących się w Szkole Podstawowej nr 17 w Lublinie w roku szkolnym 2014 / 2015

Ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków dzieci uczących się w Szkole Podstawowej nr 17 w Lublinie w roku szkolnym 2014 / 2015 Ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków dzieci uczących się w Szkole Podstawowej nr 17 w Lublinie w roku szkolnym 2014 / 2015 Suma ubezpieczenia 9 000 zł, wariant II Zwrot kosztów leczenia do

Bardziej szczegółowo

INFORMATOR. Wojewódzki Szpital Specjalistyczny im. J. Korczaka w Słupsku ul. Hubalczyków 1. www.szpital.slupsk.pl

INFORMATOR. Wojewódzki Szpital Specjalistyczny im. J. Korczaka w Słupsku ul. Hubalczyków 1. www.szpital.slupsk.pl Wojewódzki Szpital Specjalistyczny im. J. Korczaka w Słupsku ul. Hubalczyków 1 INFORMATOR Dbałość o zdrowie i jakość usług medycznych, naszą odpowiedzią na potrzeby zdrowotne społeczeństwa Ziemi Słupskiej

Bardziej szczegółowo

ORGANIZACJA STANOWISKA PRACY CZŁOWIEKA W POZYCJI STOJĄCEJ

ORGANIZACJA STANOWISKA PRACY CZŁOWIEKA W POZYCJI STOJĄCEJ ORGANIZACJA STANOWISKA PRACY CZŁOWIEKA W POZYCJI STOJĄCEJ Pozycja stojąca jest częsta w zawodach, w których praca związana jest z koniecznością użycia większej siły i większej przestrzeni. Nie jest ona

Bardziej szczegółowo

Zakres podstawowy. Rodzaj świadczenia (świadczenia związane z następstwem nieszczęśliwego wypadku) Wysokość wypłaty

Zakres podstawowy. Rodzaj świadczenia (świadczenia związane z następstwem nieszczęśliwego wypadku) Wysokość wypłaty Oferta Ubezpieczenia NNW w Hestii Biznes na rok szkolny 2016/2017 Podstawa prawna: Ogólne Warunki Ubezpieczenia Hestia Biznes B-IHB-01/16 oraz warunki szczególne Nr. BWO/112/235/04/2016 Pełna treść ww.

Bardziej szczegółowo

USTAWA o Państwowym Ratownictwie Medycznym Rozdział 4a

USTAWA o Państwowym Ratownictwie Medycznym Rozdział 4a Jacek Nowakowski USTAWA o Państwowym Ratownictwie Medycznym Rozdział 4a Centra urazowe Art. 39a. W centrum urazowym świadczenia zdrowotne, o których mowa w art. 39c ust. 1, są udzielane pacjentowi urazowemu

Bardziej szczegółowo

Wypadki uczniów w województwie wielkopolskim w roku szkolnym 2009/2010

Wypadki uczniów w województwie wielkopolskim w roku szkolnym 2009/2010 Wypadki uczniów w województwie wielkopolskim w roku szkolnym 2009/2010 Wypadki uczniów według typów szkół Inne; 8; 0,12% ZSZ, technika,ckp, ODDZ; 483; 7,48% Licea ogólnokształcące; 647; 10,03% Gimnazjum;

Bardziej szczegółowo

Reguły prowadzenia list oczekujących przez Zakład

Reguły prowadzenia list oczekujących przez Zakład ZASADY PROWADZENIA LISTY OCZEKUJĄCYCH NA UDZIELENIE ŚWIADCZENIA OPIEKI ZDROWOTNEJ, FINANSOWANEGO ZE ŚRODKÓW PUBLICZNYCH W RAMACH UMOWY ZAWARTEJ Z NARODOWYM FUDUSZEM ZDROWIA, W PUBLICZNYM ZAKŁADZIE OPIEKI

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z edukacji dla bezpieczeństwa kl. III. I półrocze

Wymagania edukacyjne z edukacji dla bezpieczeństwa kl. III. I półrocze Wymagania edukacyjne z edukacji dla bezpieczeństwa kl. III Ocenę niedostateczną otrzymuje uczeń, który nie spełnia wymagań kryterialnych na ocenę dopuszczającą. I półrocze Ocena dopuszczająca Ocena dostateczna

Bardziej szczegółowo

Ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków studentów i personelu

Ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków studentów i personelu UBEZPIECZENIE NNW Ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków studentów i personelu Jest to szczególna oferta opracowana z myślą o potrzebach prowadzonej przez Państwa placówki. Proponujemy objęcie

Bardziej szczegółowo

Promotorzy, propozycje tematów prac licencjackich, terminy seminariów dyplomowych i konsultacji

Promotorzy, propozycje tematów prac licencjackich, terminy seminariów dyplomowych i konsultacji Wydział Ochrony Zdrowia Kierunek: FIZJOTERAPIA rok akademicki 2015-2016 Promotorzy, propozycje tematów prac licencjackich, terminy seminariów dyplomowych i konsultacji UWAGA! Osoby, które nie złożą deklaracji

Bardziej szczegółowo

Temat: Postępowanie przy obrażeniach kości i stawów

Temat: Postępowanie przy obrażeniach kości i stawów MODUŁ V LEKCJA 5 Temat: Postępowanie przy obrażeniach kości i stawów Formy realizacji: Po zakończeniu zajęć uczeń: wyjaśnia budowę układu kostno-stawowego człowieka, definiuje zwichnięcie, skręcenie i

Bardziej szczegółowo

Temat: Złamania kości i uszkodzenia stawów (2 lekcje)

Temat: Złamania kości i uszkodzenia stawów (2 lekcje) Konspekt zajęć Temat: Złamania kości i uszkodzenia stawów (2 lekcje) Cele lekcji: zapoznać z rodzajami urazów kostnych, ich objawami i pierwsza pomocą, nauczyć udzielania pierwszej pomocy przy urazach

Bardziej szczegółowo

Ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków dzieci, młodzieży i personelu

Ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków dzieci, młodzieży i personelu PRZEDSZKOLE MIEJSKIE w CHOCIANOWIE Ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków dzieci, młodzieży i personelu Przedmiot ubezpieczenia to następstwa: nieszczęśliwego wypadku zawału serca krwotoku śródczaszkowego

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenia w chorobie. zwyrodnieniowej. stawów. Rekomendowane przez prof. dr. hab. n. med. Janusza Płomińskiego

Ćwiczenia w chorobie. zwyrodnieniowej. stawów. Rekomendowane przez prof. dr. hab. n. med. Janusza Płomińskiego Ćwiczenia w chorobie zwyrodnieniowej stawów Rekomendowane przez prof. dr. hab. n. med. Janusza Płomińskiego choroby zwyrodnieniowej kolana Ćwiczenia wspomagają utrzymanie w dobrym stanie stawów i mięśni.

Bardziej szczegółowo

SZCZEGOŁOWY REGULAMIN Zakładu Diagnostyki Obrazowej Wojewódzkiego Szpitala im. Zofii z Zamoyskich Tarnowskiej w Tarnobrzegu

SZCZEGOŁOWY REGULAMIN Zakładu Diagnostyki Obrazowej Wojewódzkiego Szpitala im. Zofii z Zamoyskich Tarnowskiej w Tarnobrzegu Załącznik Nr 3.1 SZCZEGOŁOWY REGULAMIN Zakładu Diagnostyki Obrazowej Wojewódzkiego Szpitala im. Zofii z Zamoyskich Tarnowskiej w Tarnobrzegu 1 Pracą Zakładu kieruje kierownik, któremu podlega cały personel.

Bardziej szczegółowo

PZU SA - ubezpieczenie NNW dzieci i młodzieży szkolnej WARIANT I

PZU SA - ubezpieczenie NNW dzieci i młodzieży szkolnej WARIANT I WARIANT I Śmierć Zdarzenie Trwały uszczerbek na Brak trwałego uszczerbku na Koszty nabycia przedmiotów ortopedycznych i koszty przeszkolenia zawodowego Zwrot kosztów leczenia Jednorazowe świadczenie Zwrot

Bardziej szczegółowo

Wypadki uczniów w szkołach i placówkach w roku szkolnym 2005/2006

Wypadki uczniów w szkołach i placówkach w roku szkolnym 2005/2006 Wypadki uczniów w szkołach i placówkach w roku szkolnym 2005/2006 1. Analiza wypadków i urazów uczniów w szkołach i placówkach oświatowych w województwie według typów placówek. Przedstawiona analiza dotyczy

Bardziej szczegółowo

OFERTA PAKIET OŚWIATA 2015/2016

OFERTA PAKIET OŚWIATA 2015/2016 1 OFERTA PAKIET OŚWIATA 2015/2016 SIGNAL IDUNA Polska TU S.A. ma przyjemność przedstawić Państwu PAKIET OŚWIATA na rok szkolny 2015/2016 I. UBEZPIECZENIE NASTĘPSTW NIESZCZĘŚLIWYCH WYPADKÓW Przedmiotem

Bardziej szczegółowo

Przykłady wybranych fragmentów prac egzaminacyjnych z komentarzami technik masażysta 322[12]

Przykłady wybranych fragmentów prac egzaminacyjnych z komentarzami technik masażysta 322[12] Przykłady wybranych fragmentów prac egzaminacyjnych z komentarzami technik masażysta 322[12] Zadanie egzaminacyjne Do gabinetu masażu w zakładzie opieki zdrowotnej zgłosiła się pacjentka ze skierowaniem

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE NR 10 MINISTRA SPRAW WEWNĘTRZNYCH I ADMINISTRACJI 1) z dnia 1 kwietnia 2010 r.

ZARZĄDZENIE NR 10 MINISTRA SPRAW WEWNĘTRZNYCH I ADMINISTRACJI 1) z dnia 1 kwietnia 2010 r. ZARZĄDZENIE NR 10 MINISTRA SPRAW WEWNĘTRZNYCH I ADMINISTRACJI 1) z dnia 1 kwietnia 2010 r. zmieniające zarządzenie w sprawie nadania statutu Centralnemu Szpitalowi Klinicznemu Ministerstwa Spraw Wewnętrznych

Bardziej szczegółowo

5 kroko w do poprawy szybkos ci uderzeń i wytrzymałos ci rąk

5 kroko w do poprawy szybkos ci uderzeń i wytrzymałos ci rąk 5 kroko w do poprawy szybkos ci uderzeń i wytrzymałos ci rąk 5 kroków do poprawy szybkości uderzeń i wytrzymałości rąk 1 krok - Kołowrotek Zauważyłem jak niektóre osoby ćwicząc sztuki walki mają problem

Bardziej szczegółowo