Architektura hurtowego rynku energii elektrycznej. Tomasz Sikorski

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Architektura hurtowego rynku energii elektrycznej. Tomasz Sikorski"

Transkrypt

1 Architektura hurtowego rynku energii elektrycznej Tomasz Sikorski Prezentacja dla Grupy roboczej ds. założeń nowej ustawy - Prawo energetyczne w zakresie elektroenergetyki Warszawa, 8 grudnia 2006 roku

2 Plan prezentacji Aktualny model rynku hurtowego Rola rynku czasu rzeczywistego Reorganizacja architektury rynku hurtowego Podsumowanie 2 Energia w dobrych rękach

3 Rynek hurtowy energii elektrycznej w Polsce - aktualne zasady działania Podstawowe elementy architektury Segment kontraktów bilateralnych, w tym obrót regulowany w ramach KDT Segment giełdowy Segment bilansujący (administrowany przez OSP rynek bilansujący) Podstawowe reguły działania Handel energią (bilateralny/giełdowy) jest prowadzony przy założeniu braku ograniczeń technicznych w realizacji dostaw energii Bilansowanie energii jest realizowane na rynku bilansującym poprzez wykorzystanie ofert przyrostowych i redukcyjnych wytwórców Zarządzanie ograniczeniami technicznymi odbywa się na rynku bilansującym poprzez wykorzystanie ofert przyrostowych i redukcyjnych wytwórców Niezbilansowanie poszczególnych podmiotów jest rozliczane na rynku bilansującym z zastosowaniem podwójnych cen rozliczeniowych, jednolitych w skali całego rynku Kosztami ograniczeń są obciążani solidarnie odbiorcy, w proporcji do pobieranej przez nich energii, poprzez składnik jakościowy opłaty przesyłowej Główne właściwości Bezpieczeństwo pracy systemu Efektywność oraz funkcjonowanie konkurencji cenowej 3 Energia w dobrych rękach

4 Podstawowe kierunki i główne g wne cele rozwoju rynku hurtowego Pożądane kierunki zmian: Racjonalizacja cen energii elektrycznej poprzez rozszerzanie zakresu wykorzystywania rynkowych metod wyceny towarów, usług oraz dostępu do ograniczonych zasobów sieciowych Poprawa warunków do działania konkurencji cenowej poprzez dalsze eliminowanie rozliczania różnych kategorii kosztów w sposób uśredniony Zapewnienie bezpieczeństwa dostaw energii poprzez uszczegółowienie modeli planowania i procedur prowadzenia ruchu oraz zapewnienie spójności pomiędzy zasadami handlu oraz fizyczną naturą systemu elektroenergetycznego Cele zmian: Zapewnienie bieżącego bezpieczeństwa pracy systemu przy optymalnym, w sensie kosztowym, wykorzystywaniu zasobów systemu Zapewnienie bodźców do obniżania kosztów wytwarzania energii Zapewnienie sygnałów ekonomicznych do inwestowania w źródła wytwórcze i rozwój sieci oraz do wyboru lokalizacji energochłonnych działalności 4 Energia w dobrych rękach

5 Punkt wyjścia do reorganizacji rynku hurtowego - rola rynku energii czasu rzeczywistego (1/2) Podstawowe funkcje rynku czasu rzeczywistego Ostateczne bilansowanie zapotrzebowania na energię z wytwarzaniem energii Zapewnienie spełniania wymagań dotyczących bezpieczeństwa pracy systemu Sposób realizacji funkcji rynku czasu rzeczywistego Dokonywanie zmian obciążenia swobodnych źródeł wytwórczych i odbiorów, zapewniających zbilansowanie energii i spełnianie wymagań w zakresie bezpieczeństwa pracy systemu w sposób minimalizujący wartość zadanego kryterium kosztowego Główne czynniki wpływające na jakość/poprawność funkcjonowania rynku czasu rzeczywistego Zapewnienie dostępu na rynku czasu rzeczywistego do odpowiednich zasobów do bilansowania energii i spełnienia wymagań dotyczących bezpieczeństwa pracy systemu Zapewnienie właściwego kryterium kosztowego w zakresie dokonywania zmian obciążenia źródeł wytwórczych i odbiorów 5 Energia w dobrych rękach

6 Punkt wyjścia do reorganizacji rynku hurtowego - rola rynku energii czasu rzeczywistego (2/2) W ogólnym przypadku rynek czasu rzeczywistego (RT) rozlicza podmioty za ich odchylenia od pozycji kontraktowych z rynków wcześniejszych Cena rynku czasu rzeczywistego ma wpływ na zachowania podmiotów zarówno na tym rynku, jak i na rynkach wcześniejszych Dla rynków wcześniejszych cena RT jest ceną referencyjną Na RT podmiot zachowuje się tak, jakby całą energię sprzedawał/kupował na RT Przykład dotyczący wytwórcy: Całkowita płatność dla wytwórcy za sprzedaż energii jest równa: Ef Pf + (Er Ef) P r (1) Bodźce dla wytwórcy na RT pokazuje formuła (1) przekształcona do następującej postaci: Ef (Pf Pr) + Er Pr (2) Ponieważ w warunkach konkurencji wytwórca jest cenobiorcą na RT, to: Pierwszy składnik formuły (2) nie zależy od zachowań wytwórcy na RT Drugi składnik formuły (2) tworzy zachęty dla wytwórcy do zachowań w czasie rzeczywistym Wniosek: Ceny rynku czasu rzeczywistego mają fundamentalne znaczenie z punktu widzenia: Bezpieczeństwa pracy systemu Efektywności oraz funkcjonowania konkurencji cenowej 6 Energia w dobrych rękach

7 Reorganizacja architektury rynku hurtowego - rynki energii Scentralizowany rynek energii czasu rzeczywistego Ostateczne bilansowanie zapotrzebowania na energię z wytwarzaniem energii Zapewnienie spełniania wymagań dotyczących bezpieczeństwa pracy systemu Scentralizowany rynek energii doba przed ( w trakcie dnia ) Sprzedaż/zakup energii przez uczestników rynku Wsparcie rynku czasu rzeczywistego w zakresie dostępu do odpowiednich zasobów dla potrzeb bilansowania energii i spełniania wymagań dotyczących bezpieczeństwa pracy systemu Rynek bilateralny energii Sprzedaż/zakup energii przez uczestników rynku Forma działania rynków energii: Rynek czasu rzeczywistego, rynek doba przed, rynek w trakcie dnia funkcjonują jako rynki zorganizowane Rynek bilateralny funkcjonuje podstawowo jako rynek niezorganizowany 7 Energia w dobrych rękach

8 Reorganizacja architektury rynku hurtowego - wyznaczanie cen energii na rynkach zorganizowanych (1/2) Cena energii w danej lokalizacji odzwierciedla marginalną wartość energii w tej lokalizacji wyznaczoną na podstawie kosztu wyprodukowania energii oraz jej dostarczenia do tej lokalizacji Marginalna cena lokalizacyjna (MCL) odzwierciedla: Składnik marginalnego kosztu wytworzenia energii Składnik marginalnego kosztu ograniczeń przesyłowych Składnik marginalnego kosztu strat przesyłowych Definicja: Klasyczna: Przyrost kosztu odpowiadający pokryciu dodatkowej jednostki zapotrzebowania na energię w danej lokalizacji Matematyczna: Zmiana (pochodna cząstkowa) wartości funkcji celu odpowiadająca przyrostowi obciążenia w danej lokalizacji Zastosowanie cen MCL w rozliczeniach na rynkach zorganizowanych Wytwórca jest rozliczany według ceny obowiązującej w jego lokalizacji Odbiorca jest rozliczany według ceny obowiązującej w jego lokalizacji (dopuszczalna alternatywa to rozliczanie według ceny wyznaczonej dla wyodrębnionego obszaru, równej średniej ważonej z cen w poszczególnych lokalizacjach w tym obszarze) Zastosowanie cen MCL w rozliczeniach rynków bilateralnych Każda jednostka energii z kontraktu bilateralnego pomiędzy dwiema lokalizacjami jest obciążana różnicą cen w tych lokalizacjach 8 Energia w dobrych rękach

9 Przykład rozliczenia na rynku zorganizowanym z zastosowaniem marginalnych cen lokalizacyjnych: - dwie wybrane lokalizacje w systemie; odbiorca (O), wytwórca (W) - pozycje kontraktowe z rynków wcześniejszych: (EW, EO) - rynek zorganizowany prowadzony przez OSP (np. rynek doba przed ): - ceny (MCL) - pozycje kontraktowe po zamknięciu rynku: (EW, EO ) (MCL2; EO2 ) 2 1 O2 W1, O1 (MCL1; EW1, EO1 ) Rozliczenie na rynku zorganizowanym: Lokalizacja 1: wytwórca: (EW1 EW1) MCL1 odbiorca: (EO1 EO1) MCL1 Lokalizacja 2: odbiorca: (EO2 EO2) MCL2 9 Energia w dobrych rękach

10 Reorganizacja architektury rynku hurtowego - wyznaczanie cen energii na rynkach zorganizowanych (2/2) Podstawowe właściwości cen MCL Poprawne sygnały cenowe w zakresie ograniczeń przesyłowych, rozwoju wytwarzania, zachowania odbiorców Adekwatność płatności Adekwatna płatność za zasoby wytwórcze (wieloczęściowa oferta wytwórcy) Nie ma potrzeby stosowania dodatkowych płatności Neutralność finansowa Przychody od odbiorców pokrywają płatności dla dostawców Nie ma potrzeby stosowania dodatkowych opłat Szeroki zakres zastosowania Sieci oczkowe, sieci promieniowe Sieci o zróżnicowanym poziomie strat i ograniczeń przesyłowych Wymagania w zakresie implementacji cen MCL Pełny model sieci Wymagane dokładne modelowanie Błędy w modelu mogą mieć niekorzystny wpływ na jakość cen Duże wymagania odnośnie dostępnych danych Dane opisujące pełny model sieci (topologia, obciążalności linii, zadane napięcia, planowane/awaryjne odstawienia, przypisanie obiektów do węzłów) Współczynniki rozpływu mocy Dokładna estymacja stanu Wymagane dobre systemy telemetryczne Zaawansowane oprogramowanie wspomagające działanie rynku 10 Energia w dobrych rękach

11 Reorganizacja architektury rynku hurtowego - mechanizmy uzupełniaj niające rynki energii Mechanizm łagodzenia skutków siły rynkowej Główne cele Ochrona odbiorców przed nieuzasadnionym wzrostem cen Eliminowanie zakłóceń w konkurencji cenowej Metoda Identyfikacja przypadków (potencjalnego) wykorzystania siły rynkowej Zastępowanie ofert złożonych przez wytwórców ofertami opartymi na kalkulacji kosztów Mechanizm GWS (generacja wymuszona względami sieciowymi) Główne cele Zapewnienie spełnienia lokalnych wymagań bezpieczeństwa pracy systemu Eliminowanie zakłóceń w konkurencji cenowej Metoda Kontrakty pomiędzy OSP i wytwórcami na świadczenie usługi GWS Uwzględnienie jednostek GWS w procesie planowania pracy systemu 11 Energia w dobrych rękach

12 Reorganizacja architektury rynku hurtowego - rynki rezerw mocy Pożądane cechy rynków rezerw mocy Rynki rezerw zintegrowane ze zorganizowanymi rynkami energii Jednoczesny zakup energii i rezerw (kooptymalizacja) Jednoczesne pozyskiwanie wszystkich rodzajów rezerw Możliwość kaskadowania odpowiednich rodzajów rezerw Wieloetapowy zakup rezerw Metoda pozyskiwania rezerw mocy Podstawowa: aukcje w ramach rynków zorganizowanych Uzupełniająca: umowy dwustronne Rodzaje towarów na rynku rezerw mocy Regulacja Rezerwy mocy o różnych czasach dostępu 12 Energia w dobrych rękach

13 Reorganizacja architektury rynku hurtowego - rynki praw przesyłowych Towarem na rynku są prawa przesyłu służące podmiotom do zabezpieczania się przed ryzykiem wahań kosztów ograniczeń przesyłowych Podstawowe rodzaje praw przesyłu Finansowe prawa przesyłu Fizyczne prawa przesyłu Metody udostępniania praw przesyłu Aukcja na podstawie ofert składanych przez podmioty Przydział podmiotom według określonych reguł alokacji Mechanizm łączący aukcję i przydział Praktyczne aspekty stosowania praw przesyłu OSP udostępnia w różnych horyzontach czasowych dopuszczalny z punktu widzenia ograniczeń przesyłowych zbiór finansowych praw przesyłu, w taki sposób, aby maksymalizować korzyści podmiotów z wykorzystania sieci (określane na podstawie ofert uczestników rynku) Posiadacz finansowego prawa przesyłu rozlicza się z OSP na podstawie różnicy cen energii pomiędzy lokalizacjami, których dotyczy to prawo 13 Energia w dobrych rękach

14 Przykład rozliczenia kontraktu bilateralnego: - dwie wybrane lokalizacje w systemie - kontrakt bilateralny (KB) pomiędzy wytwórcą (W) i odbiorcą (O) - rynek zorganizowany prowadzony przez OSP z cenami MCL KB (EB, CB) (MCL2) FTR (EB, CF) 2 1 O W (MCL1) Rozliczenie KB z FTR: EB CB + EB (MCL2-MCL1) - EB (MCL2-MCL1) + EB CF = = EB CB + EB CF Rozliczenie KB bez FTR: EB CB + EB (MCL2-MCL1) 14 Energia w dobrych rękach

15 Funkcjonowanie uczestnika rynku w ramach nowej architektury rynku hurtowego Uczestnicy rynku mogą prowadzić handel na rynku bilateralnym bez żadnych restrykcji. Rozliczenie transakcji bilateralnych obejmuje: płatność między stronami transakcji płatność między stronami transakcji i OSP (koszt ograniczeń i strat) Uczestnicy rynku zawierający transakcje bilateralne mogą korzystać z finansowych praw przesyłu w celu zabezpieczania się przed ryzykiem wahań kosztu ograniczeń (strat), który to koszt obciąży ich transakcje bilateralne. Uczestnicy rynku biorą udział w rynkach zorganizowanych prowadzonych przez OSP, gdzie mogą dokonywać w warunkach konkurencji sprzedaży/zakupu energii oraz rozliczyć swoje niezbilansowanie. Do rozliczeń zakupu i sprzedaży energii na rynkach zorganizowanych jest stosowana cena MCL, która może być różna w poszczególnych lokalizacjach sieci. 15 Energia w dobrych rękach

16 Reorganizacja architektury rynku hurtowego - rynki zdolności wytwórczych rczych Główne problemy działania rynku hurtowego opartego wyłącznie na rynku energii Kontrowersyjne wahania cen (np. sygnał inwestycyjny/siła rynkowa) Brak mechanizmu koordynacji rozwoju zdolności wytwórczych Zagrożenie (czasowego) występowania poziomu zdolności wytwórczych nieadekwatnego do potrzeb Zagrożenie negatywnego wpływu na bezpieczeństwo pracy systemu Podstawowe cele rynków zdolności wytwórczych Zapewnienie odpowiednich bodźców do inwestowania w moce wytwórcze poprzez wprowadzenie dedykowanego mechanizmu pokrywania kosztów stałych wytwarzania Zapewnienie zdolności wytwórczych na rynku energii odpowiednich do pokrycia zapotrzebowania z uwzględnieniem wymagań bezpieczeństwa pracy systemu Najważniejsze zagadnienia implementacyjne Wyznaczanie i sposób alokowania zobowiązań zapewnienia zdolności wytwórczych Pozyskiwanie zdolności wytwórczych Egzekwowanie zobowiązań z rynku zdolności wytwórczych Zapewnienie odpowiednich powiązań rynku zdolności wytwórczych z rynkami energii i rezerw mocy 16 Energia w dobrych rękach

17 Podsumowanie (1/3) Podsumowanie (1/3) - podstawowe rodzaje rynków w ramach rynku hurtowego Rynki energii i rezerw mocy: Zorganizowane rynki energii i rezerw mocy prowadzone przez OSP Rynek doba przed / w trakcie dnia Rynek czasu rzeczywistego wraz z wbudowanym mechanizmem: Łagodzenia skutków siły rynkowej Usług GWS Zdecentralizowany rynek bilateralny Rynki praw przesyłu: Zorganizowane rynki prowadzone przez OSP Rynki wtórne Rynki zdolności wytwórczych: Zorganizowane rynki prowadzone przez OSP Rynki wtórne Inne rynki zorganizowane/niezorganizowane handlu produktami pochodnymi 17 Energia w dobrych rękach

18 Podsumowanie (2/3) - podstawowe produkty na rynku hurtowym Finansowe prawa przesyłu Energia kontraktów bilateralnych Energia rynku doba przed / w trakcie dnia Energia niezbilansowania rynku czasu rzeczywistego Regulacja oraz rezerwy mocy o różnych czasach dostępu Zdolności wytwórcze 18 Energia w dobrych rękach

19 Podsumowanie (3/3) - najważniejsze zagadnienia w zakresie implementacji Wprowadzenie kompletnego zestawu rynków oraz odpowiednich powiązań między poszczególnymi rynkami Zastosowanie poprawnej metody wyceny energii na rynkach zorganizowanych Zastosowanie mechanizmu łagodzenia skutków siły rynkowej Zastosowanie mechanizmu GWS Objęcie obszarem rynku hurtowego całej sieci zamkniętej Dokładne zamodelowanie sieci i zapewnienie odpowiedniej jej obserwowalności Wprowadzenie mechanizmów regulacji wspierających funkcjonowanie rynku hurtowego 19 Energia w dobrych rękach

Nowe zadania i nowe wyzwania w warunkach deficytu mocy i niedoboru uprawnień do emisji CO2 Jan Noworyta Doradca Zarządu

Nowe zadania i nowe wyzwania w warunkach deficytu mocy i niedoboru uprawnień do emisji CO2 Jan Noworyta Doradca Zarządu Rola giełdy na rynku energii elektrycznej. Nowe zadania i nowe wyzwania w warunkach deficytu mocy i niedoboru uprawnień do emisji CO2 Jan Noworyta Doradca Zarządu Warszawa, 25 kwietnia 2008 Międzynarodowa

Bardziej szczegółowo

JAK POPRAWIĆ KONKURENCYJNOŚĆ RYNKU ENERGII ELEKTRYCZNEJ W POLSCE

JAK POPRAWIĆ KONKURENCYJNOŚĆ RYNKU ENERGII ELEKTRYCZNEJ W POLSCE JAK POPRAWIĆ KONKURENCYJNOŚĆ RYNKU ENERGII ELEKTRYCZNEJ W POLSCE Grzegorz Onichimowski Prezes Zarządu NEUF 2007 Nowa Energia- User Friendly październik 2007, Warszawa Konkurencja na REE czy da się konkurować

Bardziej szczegółowo

Rynek energii elektrycznej

Rynek energii elektrycznej Rynek energii elektrycznej -model a polska rzeczywistość Jacek Brandt Towarowa Giełda Energii SA Rynek energii w Polsce Debata Nagroda czy kara czyli jak regulować, Lis_2008 2 Cechy prawidłowo funkcjonującego

Bardziej szczegółowo

I co dalej z KDT? Warszawa, 14 czerwca 2007 roku

I co dalej z KDT? Warszawa, 14 czerwca 2007 roku I co dalej z KDT? Warszawa, 14 czerwca 2007 roku 0 Wydobycie Wytwarzanie Przesył Dystrybucja Sprzedaż Potencjał rynkowy PGE PGE po konsolidacji będzie liderem na polskim rynku elektroenergetycznym, obecnym

Bardziej szczegółowo

Odbiorcy z TPA na rynku energii elektrycznej

Odbiorcy z TPA na rynku energii elektrycznej Odbiorcy z TPA na rynku energii elektrycznej Władysław Mielczarski Politechnika Łódzka, Instytut Badań Systemowych PAN Przedstawiany artykuł został zainspirowany dyskusjami w czasie konferencji Rynki Energii

Bardziej szczegółowo

adw. dr Mariusz Swora (WPiA UAM Poznań)

adw. dr Mariusz Swora (WPiA UAM Poznań) adw. dr Mariusz Swora (WPiA UAM Poznań) Konferencja Rynek energii w Polsce BIG BANG roku 2010 13 kwietnia 2011, Warszawa Obowiązek publicznego obrotu energią elektryczną w nowelizacji ustawy Prawo energetyczne

Bardziej szczegółowo

RYNEK BILANSUJĄCY - RYNEK CZY MECHANIZM?

RYNEK BILANSUJĄCY - RYNEK CZY MECHANIZM? RYNEK BILANSUJĄCY - RYNEK CZY MECHANIZM? KONFERENCJA: Wydzielenie OSD - praktyczne przykłady wdrożenia Dyrektywy 54 Marek Kulesa Marek Kulesa dyrektor biura TOE Warszawa, 21.11.2006 r. Zakres prezentacji

Bardziej szczegółowo

OPERATOR SYSTEMU PRZESYŁOWEGO. Karta aktualizacji nr CB/3/2012 IRiESP - Bilansowanie systemu i zarządzanie ograniczeniami systemowymi

OPERATOR SYSTEMU PRZESYŁOWEGO. Karta aktualizacji nr CB/3/2012 IRiESP - Bilansowanie systemu i zarządzanie ograniczeniami systemowymi regulacyjnych usług systemowych w zakresie rezerwy interwencyjnej, o dodatkową usługę pod nazwą Interwencyjna rezerwa zimna, zapewniającą OSP dostęp do jednostek wytwórczych utrzymywanych w gotowości do

Bardziej szczegółowo

Specyfikacja podstawowych rozwiązań mechanizmu bilansowania dotyczących funkcjonowania OSD

Specyfikacja podstawowych rozwiązań mechanizmu bilansowania dotyczących funkcjonowania OSD Specyfikacja podstawowych rozwiązań mechanizmu bilansowania dotyczących funkcjonowania OSD Materiał do dyskusji rozwiązań dotyczących wydzielenia OSD Warszawa 12 kwietnia 2007 r. Przykładowe relacje umowne

Bardziej szczegółowo

Redukcja zapotrzebowania mocy na polecenie OSP Mechanizmy funkcjonowania procesu DSR r.

Redukcja zapotrzebowania mocy na polecenie OSP Mechanizmy funkcjonowania procesu DSR r. Redukcja zapotrzebowania mocy na polecenie OSP Mechanizmy funkcjonowania procesu DSR 20.04.2017 r. Rynek redukcji mocy - DSR Agenda: 1. Operatorskie środki zaradcze zapewnienie bezpieczeństwa systemu elektroenergetycznego

Bardziej szczegółowo

OPTYMALIZACJA KOSZTÓW POBORU ENERGII ELEKTRYCZNEJ W OBIEKCIE

OPTYMALIZACJA KOSZTÓW POBORU ENERGII ELEKTRYCZNEJ W OBIEKCIE OPTYMALIZACJA KOSZTÓW POBORU ENERGII ELEKTRYCZNEJ W OBIEKCIE JAK ZMNIEJSZYĆ KOSZTY ENERGII ELEKTRYCZNEJ 23 czerwca 2009, Warszawa, ul. Wołoska 7, budynek MARS Zawartość: WPROWADZENIE Rynek Energii Elektrycznej

Bardziej szczegółowo

2.1. Ceny negocjowane albo taryfy

2.1. Ceny negocjowane albo taryfy Opinia Towarzystwa Gospodarczego Polskie Elektrownie dotycząca propozycji Instrukcji Ruchu i Eksploatacji Sieci Przesyłowej w zakresie bilansowania i zarządzania ograniczeniami systemowymi Wersja 1.0 z

Bardziej szczegółowo

Rynek energii. Podmioty rynku energii elektrycznej w Polsce

Rynek energii. Podmioty rynku energii elektrycznej w Polsce 4 Rynek energii Podmioty rynku energii elektrycznej w Polsce Energia elektryczna jako towar Jak każdy inny towar, energia elektryczna jest wytwarzana przez jej wytwórców, kupowana przez pośredników, a

Bardziej szczegółowo

Bezpieczeństwo dostaw gazu

Bezpieczeństwo dostaw gazu HES II Bezpieczeństwo dostaw gazu Marek Foltynowicz Listopad 2006 1 Bezpieczeństwo energetyczne Bezpieczeństwo energetyczne stan gospodarki umożliwiający pokrycie bieżącego i perspektywicznego zapotrzebowania

Bardziej szczegółowo

Zarządca Rozliczeń S.A. Konsekwencje rozwiązania kontraktów długoterminowych (KDT)

Zarządca Rozliczeń S.A. Konsekwencje rozwiązania kontraktów długoterminowych (KDT) Zarządca Rozliczeń S.A. Konsekwencje rozwiązania kontraktów długoterminowych (KDT) Krzysztof Szczęsny, Maciej Chrost, Jan Bogolubow 1 Czym były KDT-y? Zawarte w latach 90-tych przez wytwórców energii elektrycznej

Bardziej szczegółowo

Zmiany na rynku energii elektrycznej

Zmiany na rynku energii elektrycznej Zmiany na rynku energii elektrycznej Autor: Przemysław Zaleski Trudne początki Rynek energii elektrycznej swoje początki wiąże z dostrzeżeniem konieczności liberalizacji rynku energii elektrycznej. Niewątpliwie

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI (1) z dnia 4 maja 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu elektroenergetycznego (2)

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI (1) z dnia 4 maja 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu elektroenergetycznego (2) zmiany: 2008-01-01 Dz.U.2008.30.178 1 2008-09-24 Dz.U.2008.162.1005 1 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI (1) z dnia 4 maja 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu elektroenergetycznego

Bardziej szczegółowo

AKTYWNY ODBIORCA ENERGII ELEKTRYCZNEJ NA RYNKU BILANSUJĄCYM W POLSCE

AKTYWNY ODBIORCA ENERGII ELEKTRYCZNEJ NA RYNKU BILANSUJĄCYM W POLSCE AKTYWNY ODBIORCA ENERGII ELEKTRYCZNEJ NA RYNKU BILANSUJĄCYM W POLSCE materiał informacyjny na warsztaty organizowane przez Operatora Systemu Przesyłowego Elektroenergetycznego (OSP) dn. 16 listopada 2011

Bardziej szczegółowo

Tomasz Dąbrowski Dyrektor Departamentu Energetyki

Tomasz Dąbrowski Dyrektor Departamentu Energetyki Tomasz Dąbrowski Dyrektor Departamentu Energetyki 2 Legalizacja liczników w procesie wdrażania smart meteringu w Polsce Potrzeba prac nad wdrożeniem inteligentnego opomiarowania w Polsce - Formalna Polityka

Bardziej szczegółowo

Modele optymalizacyjne wspomagania decyzji wytwórców na rynku energii elektrycznej

Modele optymalizacyjne wspomagania decyzji wytwórców na rynku energii elektrycznej Modele optymalizacyjne wspomagania decyzji wytwórców na rynku energii elektrycznej mgr inż. Izabela Żółtowska Promotor: prof. dr hab. inż. Eugeniusz Toczyłowski Obrona rozprawy doktorskiej 5 grudnia 2006

Bardziej szczegółowo

Standardy oceny biznesplanów

Standardy oceny biznesplanów Załącznik nr 8 do Regulaminu przyznawania wsparcia finansowego na rozwój przedsiębiorczości Standardy oceny biznesplanów L.p. Kryterium Punktacja Uzasadnienie punktacji I.1 Celowość przedsięwzięcia 0-5

Bardziej szczegółowo

Zapotrzebowanie na moc i potrzeby regulacyjne KSE. Maciej Przybylski 6 grudnia 2016 r.

Zapotrzebowanie na moc i potrzeby regulacyjne KSE. Maciej Przybylski 6 grudnia 2016 r. Zapotrzebowanie na moc i potrzeby regulacyjne KSE Maciej Przybylski 6 grudnia 2016 r. Agenda Historyczne zapotrzebowanie na energię i moc Historyczne zapotrzebowanie pokrywane przez jednostki JWCD oraz

Bardziej szczegółowo

Bilansowanie mocy w systemie dystrybucyjnym czynnikiem wspierającym rozwój usług systemowych

Bilansowanie mocy w systemie dystrybucyjnym czynnikiem wspierającym rozwój usług systemowych Bilansowanie mocy w systemie dystrybucyjnym czynnikiem wspierającym rozwój usług systemowych Autorzy: Adam Olszewski, Mieczysław Wrocławski - Energa-Operator ("Energia Elektryczna" - 3/2016) Funkcjonujący

Bardziej szczegółowo

Handout ustawy o odnawialnych źródłach energii (wersja przyjęta przez Sejm)

Handout ustawy o odnawialnych źródłach energii (wersja przyjęta przez Sejm) Handout ustawy o odnawialnych źródłach energii (wersja przyjęta przez Sejm) Art. 3. Podjęcie i wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie wytwarzania energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii

Bardziej szczegółowo

Monitoring rynku energii elektrycznej

Monitoring rynku energii elektrycznej Monitoring rynku energii elektrycznej Opracowano w Departamencie Promowania Konkurencji URE (Biuletyn URE 6/2001) Proces przekształceń rynkowych, jaki przechodzi obecnie sektor elektroenergetyczny w Polsce

Bardziej szczegółowo

Rozporządzenie Ministra Gospodarki w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu elektroenergetycznego

Rozporządzenie Ministra Gospodarki w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu elektroenergetycznego Rozporządzenie Ministra Gospodarki w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu elektroenergetycznego z dnia 4 maja 2007 r. (Dz.U. Nr 93, poz. 623) brzmienie od 2008-09-24 Na podstawie art.

Bardziej szczegółowo

Rynek energii. Taryfy przedsiębiorstw energetycznych

Rynek energii. Taryfy przedsiębiorstw energetycznych 8 Rynek energii Taryfy przedsiębiorstw energetycznych Z ostatniej chwili Biuletyn Branżowy URE Definicja taryfy (Prawo energetyczne) Taryfa zbiór cen i stawek opłat oraz warunków ich stosowania, opracowany

Bardziej szczegółowo

Perspektywa rynków energii a unia energetyczna. DEBATA r.

Perspektywa rynków energii a unia energetyczna. DEBATA r. Perspektywa rynków energii a unia energetyczna DEBATA 20.05.2015 r. Unia Energetyczna - dokumenty Dokumenty Komunikat Komisji Europejskiej: Strategia ramowa na rzecz stabilnej unii energetycznej opartej

Bardziej szczegółowo

Zmiany na rynku energii elektrycznej w Polsce 2013/2014

Zmiany na rynku energii elektrycznej w Polsce 2013/2014 Zmiany na rynku energii elektrycznej w Polsce 2013/2014 Coroczne spotkanie przedstawicieli Towarzystwa Rozwoju Małych Elektrowni Wodnych Marek Kulesa dyrektor biura TOE Ślesin, 29 listopada 2013 r. Zakres

Bardziej szczegółowo

Rola magazynowania energii. Operatora Systemu Przesyłowego

Rola magazynowania energii. Operatora Systemu Przesyłowego Rola magazynowania energii z perspektywy Operatora Systemu Przesyłowego Wojciech Lubczyński Dyrektor Projektu Smart Grid PSE Operator S.A. Energia Efekt - Środowisko Warszawa, 25 listopad 2011 Obszary

Bardziej szczegółowo

Aktywny odbiorca energii elektrycznej na rynku bilansującym w Polsce

Aktywny odbiorca energii elektrycznej na rynku bilansującym w Polsce Aktywny odbiorca energii elektrycznej na rynku bilansującym w Polsce Andrzej Midera PSE Operator S.A. Wprowadzenie W ramach prac OSP w obszarze Reakcji Strony Popytowej jest prowadzony projekt pt. Analiza

Bardziej szczegółowo

Kogeneracja w Polsce: obecny stan i perspektywy rozwoju

Kogeneracja w Polsce: obecny stan i perspektywy rozwoju Kogeneracja w Polsce: obecny stan i perspektywy rozwoju Wytwarzanie energii w elektrowni systemowej strata 0.3 tony K kocioł. T turbina. G - generator Węgiel 2 tony K rzeczywiste wykorzystanie T G 0.8

Bardziej szczegółowo

Boryszew S.A. Oddział Nowoczesne Produkty Aluminiowe Skawina INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ. Część ogólna

Boryszew S.A. Oddział Nowoczesne Produkty Aluminiowe Skawina INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ. Część ogólna Boryszew S.A. Oddział Nowoczesne Produkty Aluminiowe Skawina INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ Część ogólna Tekst zatwierdzony Uchwałą Zarządu nr.. z dnia.. Tekst obowiązujący od dnia.

Bardziej szczegółowo

Wyzwania stojące przed KSE i jednostkami wytwórczymi centralnie dysponowanymi. Maciej Przybylski 28 marca 2017 r.

Wyzwania stojące przed KSE i jednostkami wytwórczymi centralnie dysponowanymi. Maciej Przybylski 28 marca 2017 r. Wyzwania stojące przed KSE i jednostkami wytwórczymi centralnie dysponowanymi Maciej Przybylski 28 marca 2017 r. Agenda 1 Aktualne zapotrzebowanie na energię i moc 7 Kierunki zmian organizacji rynku 2

Bardziej szczegółowo

Rola gazu w gospodarce niskoemisyjnej

Rola gazu w gospodarce niskoemisyjnej Rola gazu w gospodarce niskoemisyjnej Andrzej Modzelewski RWE Polska SA 18 listopada 2010 r. RWE Polska 2010-11-17 STRONA 1 W odniesieniu do innych krajów UE w Polsce opłaca się najbardziej inwestować

Bardziej szczegółowo

Instrukcja Ruchu i Eksploatacji Sieci Przesyłowej (IRiESP) GAZ-SYSTEM S.A.

Instrukcja Ruchu i Eksploatacji Sieci Przesyłowej (IRiESP) GAZ-SYSTEM S.A. Instrukcja Ruchu i Eksploatacji Sieci Przesyłowej (IRiESP) GAZ-SYSTEM S.A. Warszawa, 24 lipiec 2012 r. 1 Założenia nowej IRiESP 1. Ułatwienie nowym podmiotom wejścia na rynek gazu. 2. Umożliwienie handlu

Bardziej szczegółowo

Konwersatorium Inteligentna Energetyka Temat przewodni Regulacja i bilansowanie w osłonach kontrolnych na mono rynku energii elektrycznej OZE

Konwersatorium Inteligentna Energetyka Temat przewodni Regulacja i bilansowanie w osłonach kontrolnych na mono rynku energii elektrycznej OZE Politechnika Śląska Centrum Energetyki Prosumenckiej Konwersatorium Inteligentna Energetyka Temat przewodni Regulacja i bilansowanie w osłonach kontrolnych na mono rynku energii elektrycznej OZE Gliwice,

Bardziej szczegółowo

JWCD czy njwcd - miejsce kogeneracji w Krajowym Systemie Elektroenergetycznym

JWCD czy njwcd - miejsce kogeneracji w Krajowym Systemie Elektroenergetycznym JWCD czy njwcd - miejsce kogeneracji w Krajowym Systemie Elektroenergetycznym Witold Smolik 22 października 2015 Wymagania IRiESP - ogólne (1) 2.2.3.3.1. Podstawowe wymagania i zalecenia techniczne dla

Bardziej szczegółowo

Praktyczne kroki do zmiany sprzedawcy. Przewodnik TPA Andrzej Wołosz PKP Energetyka spółka z o.o.

Praktyczne kroki do zmiany sprzedawcy. Przewodnik TPA Andrzej Wołosz PKP Energetyka spółka z o.o. Praktyczne kroki do zmiany sprzedawcy. Przewodnik TPA Andrzej Wołosz PKP Energetyka spółka z o.o. a.wolosz@pkpenergetyka.pl 21 października 2006/ 1 Akty prawne wyznaczające kształt REE Prawo energetyczne

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ

INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ PCC Rokita Spółka Akcyjna INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ Część ogólna Tekst zatwierdzony Uchwałą Zarządu nr.. z dnia.. Tekst obowiązujący od dnia. SPIS TREŚCI I.A. POSTANOWIENIA OGÓLNE...

Bardziej szczegółowo

Rynek mocy. Załącznik II. czyli jak uniknąć blackoutu. Analiza zasadności wdrożenia kompleksowego mechanizmu rynku mocy w Polsce

Rynek mocy. Załącznik II. czyli jak uniknąć blackoutu. Analiza zasadności wdrożenia kompleksowego mechanizmu rynku mocy w Polsce czyli jak uniknąć blackoutu Analiza zasadności wdrożenia kompleksowego mechanizmu rynku mocy w Polsce Załącznik II Szczegółowe propozycje zmian zasad funkcjonowania rynków energii elektrycznej i regulacyjnych

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ

INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ Część ogólna Tekst zatwierdzony Uchwałą Zarządu nr.. z dnia.. Tekst obowiązujący od dnia. SPIS TREŚCI I.A. POSTANOWIENIA OGÓLNE... 3 I.B. PODSTAWY PRAWNE

Bardziej szczegółowo

Konferencja - Rynek mocy rozwiązanie na przyszłość? Rynek mocy główne rozwiązania analizowane w Polsce

Konferencja - Rynek mocy rozwiązanie na przyszłość? Rynek mocy główne rozwiązania analizowane w Polsce Konferencja - Rynek mocy rozwiązanie na przyszłość? Rynek mocy główne rozwiązania analizowane w Polsce Warszawa, dnia 26 maja 2014 roku Rosnące zagrożenie bezpieczeństwa dostaw energii elektrycznej w Polsce

Bardziej szczegółowo

Analiza inwestycji i zarządzanie portfelem SPIS TREŚCI

Analiza inwestycji i zarządzanie portfelem SPIS TREŚCI Analiza inwestycji i zarządzanie portfelem Frank K. Reilly, Keith C. Brown SPIS TREŚCI TOM I Przedmowa do wydania polskiego Przedmowa do wydania amerykańskiego O autorach Ramy książki CZĘŚĆ I. INWESTYCJE

Bardziej szczegółowo

Regulacja sektora ciepłowniczego. Bogusław Regulski

Regulacja sektora ciepłowniczego. Bogusław Regulski Regulacja sektora ciepłowniczego Bogusław Regulski Rynek ciepła w liczbach Zapotrzebowanie na ciepło w Polsce : ~900 PJ* Około 30% (280 PJ) stanowi zużycie ciepła w przemyśle. Pozostałe 70% (620 PJ) konsumuje

Bardziej szczegółowo

RYNEK MOCY projekt rozwiązań funkcjonalnych

RYNEK MOCY projekt rozwiązań funkcjonalnych RYNEK MOCY projekt rozwiązań funkcjonalnych Model rynku energii w kontekście obecnej sytuacji bilansowej w KSE Eryk Kłossowski, Prezes Zarządu PSE S.A. Warszawa, 4 lipca 2016 roku Prognoza OSP bilansu

Bardziej szczegółowo

RYNEK MOCY. Autorzy: Tomasz Siewierski, Władysław Mielczarski - Politechnika Łódzka. Streszczenie

RYNEK MOCY. Autorzy: Tomasz Siewierski, Władysław Mielczarski - Politechnika Łódzka. Streszczenie RYNEK MOCY Autorzy: Tomasz Siewierski, Władysław Mielczarski - Politechnika Łódzka Streszczenie Wprowadzenie rynku mocy nazywanego również rynkiem zdolności wytwórczych jest niezbędnym elementem zapewnienia

Bardziej szczegółowo

Konferencja Finansowanie kosztów osieroconych oraz finansowanie inwestycji w sektorze

Konferencja Finansowanie kosztów osieroconych oraz finansowanie inwestycji w sektorze Konferencja Finansowanie kosztów osieroconych oraz finansowanie inwestycji w sektorze Rozwiązanie KDT a rozwój konkurencji na rynku energii elektrycznej Halina Bownik - Trymucha Departament Promowania

Bardziej szczegółowo

Relacje umowne OSD OSP Po 1 października 2015r.

Relacje umowne OSD OSP Po 1 października 2015r. Relacje umowne OSD OSP Po 1 października 2015r. Warszawa, 21 kwietnia 2015r. Międzyoperatorska Umowa Przesyłowa Relacje OSP OSD po 1 października 2015r. 2 Entry Entry OSP Exit do OSD 1 OSD 1 Exit Exit

Bardziej szczegółowo

Nowe rozwiązania rynkowe w instrukcjach ruchu i eksploatacji sieci i ich wpływ na zasadę TPA.

Nowe rozwiązania rynkowe w instrukcjach ruchu i eksploatacji sieci i ich wpływ na zasadę TPA. Nowe rozwiązania rynkowe w instrukcjach ruchu i eksploatacji sieci i ich wpływ na zasadę TPA. Jachranka, 19.10.2006 r. Marek Kulesa dyrektor biura TOE Zakres prezentacji 1 2 3 4 Uwarunkowania formalno

Bardziej szczegółowo

Klastry energii współpraca z OSD

Klastry energii współpraca z OSD współpraca z OSD Agenda Cele rozwoju klastrów energii Ramy prawne dotyczące funkcjonowania klastrów energii i OSD OSD to podmiot regulowany Współpraca klastra energii z OSD Korzyści i zachęty Gliwice,

Bardziej szczegółowo

Koncepcja European Energy Trading Platform (EETP) czy to jest możliwe?

Koncepcja European Energy Trading Platform (EETP) czy to jest możliwe? Koncepcja European Energy Trading Platform (EETP) czy to jest możliwe? Grzegorz Onichimowski Prezes Zarządu Towarowa Giełda Energii S.A. POWER RING 2007 w stronę europejskiej energetycznej platformy handlowej

Bardziej szczegółowo

Narzędzia niezbędne do rozliczeń na otwartym rynku energii elektrycznej

Narzędzia niezbędne do rozliczeń na otwartym rynku energii elektrycznej Narzędzia niezbędne do rozliczeń na otwartym rynku energii elektrycznej 1 Wspomaganie informatyczne rozliczeń na otwartym rynku energii Narzędzia informatyczne wspomagające rozliczenia na otwartym rynku

Bardziej szczegółowo

Smart Metering Smart Grid Ready charakterystyka oczekiwań Regulatora w formie pakietu stanowisk

Smart Metering Smart Grid Ready charakterystyka oczekiwań Regulatora w formie pakietu stanowisk Smart Metering Smart Grid Ready charakterystyka oczekiwań Regulatora w formie pakietu stanowisk dr inż. Tomasz Kowalak, Stanowisko ds Koordynacji Rozwoju Inteligentnych Sieci AGH 2 Kraków, 28 stycznia

Bardziej szczegółowo

Warszawa, 3 stycznia 2017 r. KL/3/1/2749/DK/2017. Pan Krzysztof Tchórzewski Minister Energii. Szanowny Panie Ministrze,

Warszawa, 3 stycznia 2017 r. KL/3/1/2749/DK/2017. Pan Krzysztof Tchórzewski Minister Energii. Szanowny Panie Ministrze, Warszawa, 3 stycznia 2017 r. KL/3/1/2749/DK/2017 Pan Krzysztof Tchórzewski Minister Energii Szanowny Panie Ministrze, W odpowiedzi na pismo nr DE-II-41011-2/4/16 z 1 grudnia 2016 r. i w uzupełnieniu do

Bardziej szczegółowo

ŚWIADCZENIE RUS W SYSTEMIE ELEKTRO- ENERGETYCZNYM A WPROWADZENIE RYNKU MOCY Sesja plenarna IV. Marek Kulesa dyrektor biura TOE

ŚWIADCZENIE RUS W SYSTEMIE ELEKTRO- ENERGETYCZNYM A WPROWADZENIE RYNKU MOCY Sesja plenarna IV. Marek Kulesa dyrektor biura TOE ŚWIADCZENIE RUS W SYSTEMIE ELEKTRO- ENERGETYCZNYM A WPROWADZENIE RYNKU MOCY Sesja plenarna IV Marek Kulesa dyrektor biura TOE Kazimierz Dolny, 26 kwietnia 2016 r. Zakres referatu/prezentacji 1. Wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

FOEEiG Wiceprzewodniczący Daniel Borsucki

FOEEiG Wiceprzewodniczący Daniel Borsucki Nowe uwarunkowania zakupu energii elektrycznej przez odbiorców końcowych na rynku giełdowym, platformach obrotu - szanse i zagrożenia. Obowiązek sprzedaży energii elektrycznej przez wytwórców na rynku

Bardziej szczegółowo

Dlaczego nie jest możliwe podbicie benchmarku ustawowego średniej ceny energii

Dlaczego nie jest możliwe podbicie benchmarku ustawowego średniej ceny energii Dlaczego nie jest możliwe podbicie benchmarku ustawowego średniej ceny energii Katarzyna Balla Warszawa, 10.12.2015 r. 1 Benchmark cenowy ustawa o OZE Tryb sprzedaży energii elektrycznej po wygraniu aukcji

Bardziej szczegółowo

RYNEK NEGAWATÓW. Perspektywy wdrożenia instrumentów zarządzania popytem w polskim systemie elektroenergetycznym

RYNEK NEGAWATÓW. Perspektywy wdrożenia instrumentów zarządzania popytem w polskim systemie elektroenergetycznym RYNEK NEGAWATÓW Perspektywy wdrożenia instrumentów zarządzania popytem w polskim systemie elektroenergetycznym Wojciech Lubczyński Dyrektor Projektu SMART GRID PSE Operator S.A. Konferencja EUROPOWER Warszawa,

Bardziej szczegółowo

Łukasz Czopik Prezes Zarządu. Katowice, dnia 24.02.2014 r.

Łukasz Czopik Prezes Zarządu. Katowice, dnia 24.02.2014 r. Łukasz Czopik Prezes Zarządu Katowice, dnia 24.02.2014 r. Geneza Prowadząc rozważania na temat Polityki Cenowej Górnośląskiego Przedsiębiorstwa Wodociągów SA nie sposób pominąć genezy jego powstania i

Bardziej szczegółowo

URE na rzecz wdrożenia inteligentnych sieci. Marek Woszczyk Prezes Urzędu Regulacji Energetyki

URE na rzecz wdrożenia inteligentnych sieci. Marek Woszczyk Prezes Urzędu Regulacji Energetyki URE na rzecz wdrożenia inteligentnych sieci. Marek Woszczyk Prezes Urzędu Regulacji Energetyki Warszawa 18 września 2012 Działania na rzecz budowy inteligentnej sieci (1) Fundamentalne cele: poprawa bezpieczeństwa

Bardziej szczegółowo

RYNEK MOCY projekt rozwiązań funkcjonalnych

RYNEK MOCY projekt rozwiązań funkcjonalnych RYNEK MOCY projekt rozwiązań funkcjonalnych Model rynku energii w kontekście obecnej sytuacji bilansowej w KSE Eryk Kłossowski, Prezes Zarządu PSE S.A. Warszawa, 4 lipca 2016 roku Prognoza OSP bilansu

Bardziej szczegółowo

13.1. Definicje Wsparcie kogeneracji Realizacja wsparcia kogeneracji Oszczędność energii pierwotnej Obowiązek zakupu energii

13.1. Definicje Wsparcie kogeneracji Realizacja wsparcia kogeneracji Oszczędność energii pierwotnej Obowiązek zakupu energii 13.1. Definicje 13.2. Wsparcie kogeneracji 13.3. Realizacja wsparcia kogeneracji 13.4. Oszczędność energii pierwotnej 13.5. Obowiązek zakupu energii elektrycznej wytwarzanej w skojarzeniu. 13.6. Straty

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ

INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ SPÓŁKA Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ w Chorzowie; Aleja Różana 2; 41-501 Chorzów INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ Część ogólna Tekst obowiązujący od dnia 2014 roku SPIS TREŚCI I.A.

Bardziej szczegółowo

REGULACYJNE USŁUGI SYSTEMOWE W ZAKRESIE MOCY CZYNNEJ W WARUNKACH RYNKOWYCH

REGULACYJNE USŁUGI SYSTEMOWE W ZAKRESIE MOCY CZYNNEJ W WARUNKACH RYNKOWYCH REGULACYJNE USŁUGI SYSTEMOWE W ZAKRESIE MOCY CZYNNEJ W WARUNKACH RYNKOWYCH Autor: Paweł Bućko ( Rynek energii nr 4/2010) Słowa kluczowe: usługi systemowe, rynek energii, rezerwy mocy Streszczenie. Rynek

Bardziej szczegółowo

KOSZT BILANSOWANIA FARM WIATROWYCH CASE STUDY

KOSZT BILANSOWANIA FARM WIATROWYCH CASE STUDY Warsztaty Nowe zasady ofertowania i sprzedaży energii elektrycznej dla projektów OZE w dotychczasowym systemie zielonych certyfikatów i w systemie aukcyjnym. Ryzyko profilu i koszty bilansowania KOSZT

Bardziej szczegółowo

Kolumny 9 16 W kolumnie 17 Dział 5. Wynik finansowy na działalności energetycznej, w tys. zł W wierszu 03 Wiersz 17 Wiersz 19 Wiersz 22 Wiersz 23

Kolumny 9 16 W kolumnie 17 Dział 5. Wynik finansowy na działalności energetycznej, w tys. zł W wierszu 03 Wiersz 17 Wiersz 19 Wiersz 22 Wiersz 23 Objaśnienia do formularza G-10.4(P)k Objaśnienia dotyczą wzoru formularza za poszczególne kwartały 2014 r. i za 2014 rok. Do sporządzania sprawozdania zobowiązany jest operator systemu przesyłowego elektroenergetycznego.

Bardziej szczegółowo

IRiESP Nowy model kontraktowy

IRiESP Nowy model kontraktowy IRiESP Nowy model kontraktowy Warszawa, 7 maja 2012r. 1 Punkty dostawy i odbioru paliwa gazowego Punkty wsieci i przesyłowejł dzieli się na: 1) fizyczne punkty wejścia i wyjścia, 2) punkty wejścia i wyjścia

Bardziej szczegółowo

ODBIORCY KOŃCOWI NA RYNKU ENERGII ELEKTRYCZNEJ W POLSCE:

ODBIORCY KOŃCOWI NA RYNKU ENERGII ELEKTRYCZNEJ W POLSCE: ODBIORCY KOŃCOWI NA RYNKU ENERGII ELEKTRYCZNEJ W POLSCE: 1997-2016-2030 TARGI ENERGII Panel: Rynek energii elektrycznej zadania odbiorców końcowych, operatorów systemu i przedsiębiorstw energetycznych:

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ

INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ Część ogólna Tekst obowiązujący od dnia. SPIS TREŚCI I.A. Postanowienia ogólne... 3 I.B. Podstawy prawne opracowania IRiESD... 5 I.C. Zakres przedmiotowy

Bardziej szczegółowo

Miejska Energetyka Cieplna w Ostrowcu Św. Sp. z o.o.

Miejska Energetyka Cieplna w Ostrowcu Św. Sp. z o.o. MECSp. z o.o. Instrukcją Ruchu i Eksploatacji Sieci Dystrybucyjnej Miejska Energetyka Cieplna w Ostrowcu Św. Sp. z o.o. w OSTROWCU ul. SIENKIEWICZA 91 Instrukcja Ruchu l Eksploatacji Sieci Dystrybucyjnej

Bardziej szczegółowo

Jak usprawnić funkcjonowanie hurtowego rynku energii? Marek Chodorowski Prezes Zarządu ELNORD S.A.

Jak usprawnić funkcjonowanie hurtowego rynku energii? Marek Chodorowski Prezes Zarządu ELNORD S.A. Jak usprawnić funkcjonowanie hurtowego rynku energii? Marek Chodorowski Prezes Zarządu ELNORD S.A. Jak poprawić funkcjonowanie hurtowego rynku energii? Rozwiązanie KDT Transparentność rynku Przejrzystość

Bardziej szczegółowo

Koncepcja notowania białych certyfikatów

Koncepcja notowania białych certyfikatów Koncepcja notowania białych certyfikatów Grzegorz Onichimowski Prezes Zarządu Towarowa Giełda Energii SA Warszawa, 05 kwietnia 2006 www.polpx.pl polpx@polpx.pl Debata BIAŁE CERTYFIKATY wysoka efektywność

Bardziej szczegółowo

TPA w teorii. Zasada dostępu strony trzeciej - TPA [Third Part Access] teoria a praktyka

TPA w teorii. Zasada dostępu strony trzeciej - TPA [Third Part Access] teoria a praktyka TPA w teorii. Zasada dostępu strony trzeciej - TPA [Third Part Access] teoria a praktyka Autor: Piotr Hawliczek, specjalista ds. obrotu energią elektryczną Polenergia S.A. ( Wokół Energetyki czerwiec 2004)

Bardziej szczegółowo

Rynek Energii Kierunki Rozwoju

Rynek Energii Kierunki Rozwoju Rynek Energii Kierunki Rozwoju Grupa Bilansująca Bełchatów, 5-6 czerwca 2014 Rynek Energii Kierunki Rozwoju Andrzej Śmiechowicz PGE S.A. Harmonogram prezentacji Grupa bilansująca - historia Zasady działania

Bardziej szczegółowo

Oferowane zdolności przesyłowe - Przetarg miesięczny sierpień 2017 roku Przekrój techniczny PSE (50HzT+CEPS+SEPS)

Oferowane zdolności przesyłowe - Przetarg miesięczny sierpień 2017 roku Przekrój techniczny PSE (50HzT+CEPS+SEPS) Oferowane zdolności przesyłowe - Przetarg miesięczny sierpień 2017 roku Przekrój techniczny PSE (50HzT+CEPS+SEPS) A out (eksport) [MW] Data NTC AAC* Oferowane moce** NTC A in (import) [MW] AAC* Oferowane

Bardziej szczegółowo

PROPOZYCJE TEMATÓW PRAC DYPLOMOWYCH MAGISTERSKICH 2010/2011 STUDIA DZIENNE, KIERUNEK: ELEKTROTECHNIKA

PROPOZYCJE TEMATÓW PRAC DYPLOMOWYCH MAGISTERSKICH 2010/2011 STUDIA DZIENNE, KIERUNEK: ELEKTROTECHNIKA PROPOZYCJE TEMATÓW PRAC DYPLOMOWYCH MAGISTERSKICH 2010/2011 STUDIA DZIENNE, KIERUNEK: ELEKTROTECHNIKA Zakład Sieci i Systemów Elektroenergetycznych Adres strony WWW zakładu Kierunek studiów: Elektrotechnika

Bardziej szczegółowo

KONWERGENCJA ELEKTROENERGETYKI I GAZOWNICTWA vs INTELIGENTNE SIECI ENERGETYCZNE WALDEMAR KAMRAT POLITECHNIKA GDAŃSKA

KONWERGENCJA ELEKTROENERGETYKI I GAZOWNICTWA vs INTELIGENTNE SIECI ENERGETYCZNE WALDEMAR KAMRAT POLITECHNIKA GDAŃSKA KONWERGENCJA ELEKTROENERGETYKI I GAZOWNICTWA vs INTELIGENTNE SIECI ENERGETYCZNE WALDEMAR KAMRAT POLITECHNIKA GDAŃSKA SYMPOZJUM NAUKOWO-TECHNICZNE Sulechów 2012 Kluczowe wyzwania rozwoju elektroenergetyki

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI PRZESYŁOWEJ

INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI PRZESYŁOWEJ INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI PRZESYŁOWEJ Bilansowanie systemu i zarządzanie ograniczeniami systemowymi Wersja 1.2 zatwierdzona decyzją Prezesa URE nr DPK-7102-14(5)/2006 z dnia 10 lutego 2006

Bardziej szczegółowo

Analiza składników kosztów energii elektrycznej w 2012 roku.

Analiza składników kosztów energii elektrycznej w 2012 roku. Analiza składników kosztów energii elektrycznej w 2012 roku. Serwisy informacyjne poprzez różne media dostarczają nam informacji bieżących o cenach energii elektrycznej i wielu odbiorców zaczyna nurtować

Bardziej szczegółowo

CZĘŚĆ 1 OBJAŚNIENIA POJĘĆ I SKRÓTÓW UŻYTYCH W TARYFIE

CZĘŚĆ 1 OBJAŚNIENIA POJĘĆ I SKRÓTÓW UŻYTYCH W TARYFIE ESV Wisłosan Sp. z o.o. CZĘŚĆ 1 OBJAŚNIENIA POJĘĆ I SKRÓTÓW UŻYTYCH W TARYFIE Informacje ogólne: Niniejsza taryfa jest zbiorem cen i stawek opłat oraz warunków ich stosowania i została opracowana przy

Bardziej szczegółowo

Flex E. Elastyczność w nowoczesnym systemie energetycznym. Andrzej Rubczyński. Warszawa Warszawa r.

Flex E. Elastyczność w nowoczesnym systemie energetycznym. Andrzej Rubczyński. Warszawa Warszawa r. Flex E Elastyczność w nowoczesnym systemie energetycznym Warszawa Warszawa 28.03.2017 r. Andrzej Rubczyński Dlaczego system musi być elastyczny? Obecnie Elektrownie Odbiorcy Elektrownie podążają za popytem

Bardziej szczegółowo

Budowa europejskiego rynku energii. Jacek Brandt

Budowa europejskiego rynku energii. Jacek Brandt Budowa europejskiego rynku energii Jacek Brandt FORUM OBROTU Stare Jabłonki, 09-11 czerwca 2014 Market Coupling główny element wspólnego rynku energii w Europie W 2010 roku Forum Florenckie zaakceptowało

Bardziej szczegółowo

Ramy prawne oraz dokumenty strategiczne stosowania magazynów energii w Polsce

Ramy prawne oraz dokumenty strategiczne stosowania magazynów energii w Polsce 1. Międzynarodowy Kongres: Magazynowanie Energii w Polsce Ramy prawne oraz dokumenty strategiczne stosowania magazynów energii w Polsce dr Christian Schnell, partner, radca prawny, Rechtsanwalt, SOLIVAN

Bardziej szczegółowo

TARYFA DLA CIEPŁA. Dębno, 2016 r. SEC Dębno Sp. z o.o. w Dębnie

TARYFA DLA CIEPŁA. Dębno, 2016 r. SEC Dębno Sp. z o.o. w Dębnie TARYFA DLA CIEPŁA Dębno, 2016 r. w Dębnie PREZES URZĘDU REGULACJI ENERGETYKI OSZ 4210 35 (8)/2015/2016/394/XIII/JC Szczecin, dnia 21 stycznia 2016 r. DECYZJA Na podstawie art.47 ust. 1 i 2, art. 23 ust.

Bardziej szczegółowo

Wpływ zmian rynkowych na ceny energii. Piotr Zawistowski Dyrektor Departamentu Zarządzania Portfelem TAURON Polska Energia

Wpływ zmian rynkowych na ceny energii. Piotr Zawistowski Dyrektor Departamentu Zarządzania Portfelem TAURON Polska Energia Wpływ zmian rynkowych na ceny energii Piotr Zawistowski Dyrektor Departamentu Zarządzania Portfelem TAURON Polska Energia Sytuacja techniczna KSE w okresie Q1 2014 50 000 45 000 40 000 35 000 Dane o produkcji

Bardziej szczegółowo

Mechanizmy wspierania inwestycji, rynkowe i dedykowane

Mechanizmy wspierania inwestycji, rynkowe i dedykowane dr inż. Tomasz Kowalak Mechanizmy wspierania inwestycji, rynkowe i dedykowane Prezentacja jest wyrazem osobistych poglądów autora i nie może być interpretowana jako oficjalna doktryna 1 Agenda 1. Kluczowe

Bardziej szczegółowo

Energetyka Wisłosan Spółka z o.o. w Nowej Dębie TARYFA. dla CIEPŁA

Energetyka Wisłosan Spółka z o.o. w Nowej Dębie TARYFA. dla CIEPŁA Energetyka Wisłosan Spółka z o.o. w Nowej Dębie TARYFA dla CIEPŁA OBOWIĄZUJĄCA ODBIORCÓW OBSŁUGIWANYCH PRZEZ PRZEDSIĘBIORSTWO ENERGETYKA WISŁOSAN SPÓŁKA Z O.O. W NOWEJ DĘBIE Obowiązuje od dnia: 1 czerwca

Bardziej szczegółowo

Ceny sprzedaży energii elektrycznej objęte zostały wnioskiem o niepublikowanie.

Ceny sprzedaży energii elektrycznej objęte zostały wnioskiem o niepublikowanie. Autopoprawka nr 1 Rozdział V Dane o działalności Emitenta Strony o numerach od 110 do 115 - było: 10.3 Umowa sprzedaży energii elektrycznej czynnej Data zawarcia umowy: 15 listopada 2004 r. Okres obowiązywania

Bardziej szczegółowo

Słownik pojęć i definicji. Instrukcja ruchu i eksploatacji sieci przesyłowej Bilansowanie systemu i zarządzanie ograniczeniami systemowymi

Słownik pojęć i definicji. Instrukcja ruchu i eksploatacji sieci przesyłowej Bilansowanie systemu i zarządzanie ograniczeniami systemowymi Słownik pojęć i definicji Załącznik nr 1 do Instrukcji nr I-1-RE 1 Oznaczenia skrótów ARNE EAZ IRiESD IRiESD-Bilansowanie IRiESP IRiESP - Bilansowanie JWCD JWCK KSE nn OSD OSD PGE Dystrybucja S.A. OSP

Bardziej szczegółowo

Urząd Regulacji Energetyki

Urząd Regulacji Energetyki Niezależny Operator Pomiarów dr. inż. Tomasz Kowalak Dyrektor Departamentu Taryf A Chłodna 64, 0 872 W Procesy Inwestycyjne 31 marca 2008 r. e mail: @ 48 2 61 62 10 48 2 61 62 19 1 Kluczowe kwestie: 1.

Bardziej szczegółowo

Aktywny odbiorca energii elektrycznej na Rynku Bilansującym (RB) w Polsce

Aktywny odbiorca energii elektrycznej na Rynku Bilansującym (RB) w Polsce Aktywny odbiorca energii elektrycznej na Rynku Bilansującym (RB) w Polsce Koncepcja rozwiązania Konstancin-Jeziorna, 16 listopada 2011 roku Plan Prezentacji Wprowadzenie do mechanizmów DSR Charakterystyka

Bardziej szczegółowo

Zakres danych publikowanych przez GPI

Zakres danych publikowanych przez GPI Zakres danych publikowanych przez GPI I slide 1 RYNEK ENERGII ELEKTRYCZNEJ RYNEK GAZU Zakres danych publikowanych przez GPI I slide 2 Zakres publikowanych danych jest na etapie konsultacji. Zostanie doprecyzowany

Bardziej szczegółowo

Zasady Bilansowania - stanowisko regulacyjne

Zasady Bilansowania - stanowisko regulacyjne Zasady Bilansowania - stanowisko regulacyjne Warszawa 14 marca 2016 Zawartość prezentacji 1. Podstawowe założenia do Informacji, 2. Zakres obowiązku zakupu w systemie świadectw pochodzenia. 3. Propozycja

Bardziej szczegółowo

Uwarunkowania i kierunki rozwoju systemów kontroli w administracji publicznej

Uwarunkowania i kierunki rozwoju systemów kontroli w administracji publicznej Uwarunkowania i kierunki rozwoju systemów kontroli w administracji publicznej Prof AE dr hab. Wojciech Czakon Katedra Zarządzania Przedsiębiorstwem Akademia Ekonomiczna w Katowicach Program wystąpienia

Bardziej szczegółowo

Koszty referencyjne technologii dedykowanych na rynek energii elektrycznej

Koszty referencyjne technologii dedykowanych na rynek energii elektrycznej P O L I T E C H N I K A Ś L Ą S K A WYDZIAŁ ELEKTRYCZNY INSTYTUT ELEKTROENERGETYKI I STEROWANIA UKŁADÓW Koszty referencyjne technologii dedykowanych na rynek energii elektrycznej Henryk Kocot Gliwice,

Bardziej szczegółowo

TARYFY ZA DOSTAWĘ ENERGII ELEKTRYCZNEJ Z PUNKTU WIDZENIA ODBIORCY

TARYFY ZA DOSTAWĘ ENERGII ELEKTRYCZNEJ Z PUNKTU WIDZENIA ODBIORCY Elżbieta NIEWIEDZIAŁ, Ryszard NIEWIEDZIAŁ Wyższa Szkoła Kadr Menedżerskich w Koninie Dystrybucja energii elektrycznej TARYFY ZA DOSTAWĘ ENERGII ELEKTRYCZNEJ Z PUNKTU WIDZENIA ODBIORCY Streszczenie: Celem

Bardziej szczegółowo

Zakład Gospodarki Ciepłowniczej w Tomaszowie Mazowieckim Spółka z o. o Tomaszów Mazowiecki ul. Wierzbowa 136 TARYFA DLA CIEPŁA

Zakład Gospodarki Ciepłowniczej w Tomaszowie Mazowieckim Spółka z o. o Tomaszów Mazowiecki ul. Wierzbowa 136 TARYFA DLA CIEPŁA Zakład Gospodarki Ciepłowniczej w Tomaszowie Mazowieckim Spółka z o. o. 97-200 Tomaszów Mazowiecki ul. Wierzbowa 136 TARYFA DLA CIEPŁA Tomaszów Mazowiecki 2006r. CZĘŚĆ 1 INFORMACJE OGÓLNE Niniejsza taryfa

Bardziej szczegółowo

TGE SA w 2012. Grzegorz Onichimowski. Giżycko, 25 czerwca 2012

TGE SA w 2012. Grzegorz Onichimowski. Giżycko, 25 czerwca 2012 FORUM OBROTU 2012: TGE SA w 2012 Grzegorz Onichimowski Giżycko, 25 czerwca 2012 TGE SA ZMIENIŁA WŁAŚCICIELA, ALE NIE ZMIENIŁA FILOZOFII SWEGO DZIAŁANIA Podtrzymujemy nasz stały dialog z Członkami TGE (Rada

Bardziej szczegółowo

Bilansowanie systemu dystrybucyjnego - pobory bez dobowej rejestracji. TGE, Warszawa, 16 października 2014 r.

Bilansowanie systemu dystrybucyjnego - pobory bez dobowej rejestracji. TGE, Warszawa, 16 października 2014 r. Bilansowanie systemu dystrybucyjnego - pobory bez dobowej rejestracji TGE, Warszawa, 16 października 2014 r. 1 Agenda 1. Wprowadzenie 2. Bilansowanie miesięczne 3. Bilansowanie dobowe 4. Podsumowanie 2

Bardziej szczegółowo