Bilansowanie mocy w systemie dystrybucyjnym czynnikiem wspierającym rozwój usług systemowych

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Bilansowanie mocy w systemie dystrybucyjnym czynnikiem wspierającym rozwój usług systemowych"

Transkrypt

1 Bilansowanie mocy w systemie dystrybucyjnym czynnikiem wspierającym rozwój usług systemowych Autorzy: Adam Olszewski, Mieczysław Wrocławski - Energa-Operator ("Energia Elektryczna" - 3/2016) Funkcjonujący obecnie system elektroenergetyczny został zaplanowany i zbudowany przy założeniu, że energia jest przesyłana jednokierunkowo od dużych elektrowni systemowych, przez system przesyłowy i sieć dystrybucyjną, do odbiorcy końcowego. Rozwiązanie to gwarantowało do tej pory bezpieczeństwo w zakresie dostaw energii, przy racjonalnych kosztach wytworzenia i dostawy dużej ilości energii. Nie jest jednak optymalne w kontekście nadchodzących zmian związanych z rozwojem generacji rozproszonej. Wraz ze wzrostem udziału odnawialnych źródeł w strukturze wytwarzanej w Polsce energii, pojawienie się rynku takich usług, kontraktowanych poza elektrowniami systemowymi, wydaje się nieuniknione. Wskazują na to m.in. doświadczenia z rynku niemieckiego. Sektor elektroenergetyki w Unii Europejskiej już respektuje zasadę zrównoważonego rozwoju, rozumianą jako powszechne wykorzystywanie odnawialnych źródeł energii oraz wspieranie wzrostu efektywności w użytkowaniu energii. Wiążą się z tym zmiany w strukturze generacji, w tym szerokie wykorzystanie rozproszonych źródeł energii. Spodziewane skutki tych zmian to: - wzrost znaczenia sieci dostosowanych dla przyłączenia dużej liczby rozproszonych źródeł odnawialnych, - powstanie małych lokalnych obszarów sieciowych zapewniających usługi systemowe, obejmujące zdecentralizowaną generację lokalną, magazyny energii oraz aktywnych odbiorców, - dwukierunkowy przepływ informacji i mocy elektrycznej, - konieczność dynamicznego zarządzania zarówno generacją, jak i obciążeniem. Sieć elektroenergetyczna w przyszłości będzie musiała w sposób inteligentny pobudzić i zintegrować działania oraz zachowania wytwórców, odbiorców czy innych podmiotów funkcjonujących na rynku energii tak, aby zapewnić niezawodne, ekonomicznie uzasadnione i zrównoważone dostawy energii elektrycznej. Obecnie podmiotem odpowiedzialnym za bilansowanie mocy i energii jest operator systemu przesyłowego (OSP). OSP kontraktuje usługi systemowe i regulacyjne u wytwórców energii według stanu obecnego, w elektrowniach systemowych.

2 Wskutek rozwoju energetyki rozproszonej, w systemie dystrybucyjnym rosnącą odpowiedzialność za bilansowanie mocy i energii ponoszą operatorzy systemów dystrybucyjnych (OSD). OSD, tworząc Lokalny Obszar Bilansowania (LOB), tworzy tzw. elektrownie wirtualne (VPP ang. Virtual Power Plant), które pozwalają na sprzedaż usług systemowych i regulacyjnych. Jednym z kierunków poszukiwania rozwiązań jest przebudowa modelu funkcjonowania sieci elektroenergetycznych i tworzenie lokalnych systemów funkcjonujących jako wydzielone obszary bilansowania. Podstawy budowy takich obszarów stanowi rozwój technologii związanych z siecią inteligentną oraz magazynowaniem energii. Dzięki temu możliwe będzie zwiększenie niezawodności dostaw energii oraz poprawa bezpieczeństwa funkcjonowania sieci dystrybucyjnych i przesyłowych. LOB to wydzielona logicznie część systemu dystrybucyjnego, w którym jest realizowane bieżące równoważenie wytwarzania z zapotrzebowaniem w celu zapewnienia bezpieczeństwa dostaw, charakteryzująca się zdolnością do pracy wyspowej i możliwością podjęcia pracy synchronicznej z systemem elektroenergetycznym. Koncepcja lokalnych obszarów bilansowania łączy w sobie nowy rodzaj usług systemowych, realizowanych w obszarze sieci dystrybucyjnej, z nowymi rozwiązaniami technicznymi z obszaru wytwarzania, magazynowania i sterowania siecią dystrybucyjną. Od strony technicznej lokalny obszar bilansowania można określić jako zbiór urządzeń służących wytwarzaniu, magazynowaniu energii elektrycznej i urządzeń odbiorczych, które są połączone z siecią i urządzeniami sterującymi, umożliwiającymi autonomiczne zarządzanie takim zbiorem. Sieci tego typu mogą obejmować w zakresie źródeł wytwórczych zarówno urządzenia stanowiące odnawialne źródła energii, jak i źródła konwencjonalne. LOB utożsamiane są z funkcjonowaniem VPP. Ponadto istotnym aspektem będzie współpraca pomiędzy operatorami sieci dystrybucyjnej (OSD) a agregatorami popytu w celu oddziaływania w ramach mechanizmów bilansowania lokalnego na zachowania odbiorców przyłączonych do sieci dystrybucyjnej. Wdrożenie koncepcji LOB na poziomie sieci dystrybucyjnej wymaga zmiany zadań i roli przypisanych do OSD i zasad ich współpracy z OSP. Powinien powstać nowy model świadczenia usług na rzecz systemu, w którym inaczej zostanie zdefiniowana rola OSD oraz aktywnych podmiotów (wytwórcy, agregatorzy, firmy typu ESCO, aktywni odbiorcy będący jednocześnie wytwórcami energii), mogących świadczyć różnego tego rodzaju usługi, a OSD będzie odpowiedzialny za przygotowanie i utrzymanie infrastruktury koniecznej do realizowania takiego typu usług. Rynek usług systemowych jest rynkiem pomocniczym, którego funkcjonowanie ma umożliwić realizację zadań przez rynek podstawowy, jakim jest rynek energii elektrycznej. Proces produkcji i dostawy energii elektrycznej podlega szeregowi ograniczeń natury technicznej. Dla sprawnej i bezpiecznej pracy systemu OSP musi dysponować odpowiednimi

3 narzędziami, które pozyskuje jako usługi bilansujące i regulacyjne. Obecnie usługi te kontraktowane są przez OSP w elektrowniach systemowych. Model ten w perspektywie roku 2020 (i zwłaszcza dalszej) musi zostać zmieniony; pojawia się miejsce dla OSD jako dostawcy tego rodzaju usług. Dodatkowo niezbędne jest opracowanie i wdrożenie nowych rozwiązań technicznych, w szczególności w zakresie integracji systemów zarządzających usługami systemowymi na poziomie sieci przesyłowych i dystrybucyjnych. Pojawi się także konieczność wdrożenia nowych rozwiązań w obszarze regulacji napięć i jakości energii. Usługi systemowe są świadczone na rzecz Krajowego Systemu Elektroenergetycznego (KSE) w celu zapewnienia prawidłowego funkcjonowania, niezawodności pracy i utrzymywania parametrów jakościowych energii elektrycznej. Obecnie podmiotami świadczącymi usługi systemowe są głównie wytwórcy. OSP kontraktuje od nich usługi zapewniające pokrycie ilościowe oraz odpowiednią jakość tych usług we właściwym rozkładzie geograficznym i czasowym. Działania te wymagają od OSP posiadania adekwatnej infrastruktury technicznej, w tym teleinformatycznej oraz systemu akwizycji wymaganych usług i ruchowego zabezpieczenia ich realizacji. Obecnie OSD realizuje usługi na rzecz KSE w dość ograniczonym zakresie. Obejmuje to głównie regulację zaczepów transformatorów, zapewnienie jakości energii, prowadzenie ruchu i zarządzanie majątkiem sieciowym. Koszty tej działalności są uznawane za koszty uzasadnione przy budowie taryfy. Koncepcja bilansowania lokalnego zakłada, że zakres usług systemowych oferowanych przez OSD zostanie znacznie poszerzony. Docelowo, do roku 2050, szacuje się, że udział elektrowni systemowych w pokryciu zapotrzebowania na energię będzie niższy niż udział generacji rozproszonej. Spowoduje to dalszy wzrost zapotrzebowania na usługi systemowe realizowane w systemie dystrybucyjnym. W pierwszej kolejności obejmować to może regulację częstotliwości, interwencyjną regulację rezerwy mocy w krótkim i dłuższym okresie czasu oraz regulację napięcia i mocy biernej. Po zbudowaniu obszaru bilansowania bazującego na koncepcji VPP, operator systemu dystrybucyjnego będzie mógł oferować zakres usług systemowych: - równoważących regulację pierwotną, wtórną i trójną, - rezerwy mocy interwencyjnej, - regulacji napięcia i mocy biernej, - tzw. black start systemu po głębokiej awarii. Istotnym punktem odniesienia dla oceny perspektyw rozwoju rynku usług systemowych i regulacyjnych jest rynek niemiecki, położony w podobnej strefie geograficzno-klimatycznej, odpowiednio duży, a jednocześnie zdecydowanie bardziej uzależniony w porównaniu do

4 Polski od odnawialnych źródeł energii. Należy przypuszczać, że polski system energetyczny, zwiększając udział OZE, będzie podążać w kierunku wytyczonym przez naszych zachodnich sąsiadów. Z tego względu przeprowadzono przegląd rynku usług regulacyjnych i systemowych w Niemczech. W krótkim podsumowaniu: nacisk na rozwój OZE powoduje tak duże wahania, wynikające z udziału energetyki wiatrowej i solarnej, że pojawił się i rośnie rynek usług regulacyjnych i systemowych, stabilizujących system energetyczny Niemiec. Korzystają z tego m.in. OSD, których przychody w coraz bardziej znaczącej części pochodzą ze świadczenia takich właśnie usług na rzecz OSP. W roku 2013 wartość tego rynku w Niemczech szacuje się na 800 mln euro, tylko z tytułu podpisanych umów na interwencyjne zwiększenie lub obniżenie mocy w krótkim czasie (do 15 minut). Przychody z tego tytułu osiąga dwadzieścia firm energetycznych w tym najwięksi operatorzy i wytwórcy energii, tacy jak EON SE oraz RWE AG. Poziom kontraktowanej rezerwy w lipcu 2014 wynosił prawie 4 tys. MW. W Polsce udział OSD w rynku usług systemowych i regulacyjnych jest obecnie zerowy. Rynek ten dla usług systemowych kontraktowanych przez OSP w OSD dopiero tworzy się i będzie zależał od elastyczności systemu dystrybucyjnego. Z dużą dozą prawdopodobieństwa rynek ten będzie rósł wraz ze wzrostem udziału OZE w strukturze wytwarzanej energii. Żaden z OSD na polskim rynku nie wykorzystuje magazynów energii do świadczenia usług systemowych. W skali światowej takie rozwiązania mają już zastosowanie. Ponad 900 MW w magazynach energii bierze udział w regulacji pierwotnej. Energa-Operator buduje pierwszy w Polsce LOB w okolicach Pucka. W zakresie projektu dofinansowanego w ramach programu GEKON zostanie zakupiony system magazynowania energii o mocy 0,75 MW i 1,5 MWh pojemności oraz farma fotowoltaiczna o mocy ok. 80 kw. W połączeniu z istniejącymi źródłami wiatrowymi, biogazownią i odbiorcami powstanie obszar, na którym będzie testowane świadczenie usług systemowych i regulacyjnych.

5 Stan obecny

6 Sieć przyszłości

7 Idea wirtualnej elektrowni

Współpraca energetyki konwencjonalnej z energetyką obywatelską. Perspektywa Operatora Systemu Dystrybucyjnego

Współpraca energetyki konwencjonalnej z energetyką obywatelską. Perspektywa Operatora Systemu Dystrybucyjnego Współpraca energetyki konwencjonalnej z energetyką obywatelską Perspektywa Operatora Systemu Dystrybucyjnego 13 listopada 2014 Rozwój źródeł rozproszonych zmienia model funkcjonowania systemu elektroenergetycznego

Bardziej szczegółowo

OPERATOR SYSTEMU PRZESYŁOWEGO. Karta aktualizacji nr CB/3/2012 IRiESP - Bilansowanie systemu i zarządzanie ograniczeniami systemowymi

OPERATOR SYSTEMU PRZESYŁOWEGO. Karta aktualizacji nr CB/3/2012 IRiESP - Bilansowanie systemu i zarządzanie ograniczeniami systemowymi regulacyjnych usług systemowych w zakresie rezerwy interwencyjnej, o dodatkową usługę pod nazwą Interwencyjna rezerwa zimna, zapewniającą OSP dostęp do jednostek wytwórczych utrzymywanych w gotowości do

Bardziej szczegółowo

Realizacja koncepcji Smart Grid w PSE Operator S.A.

Realizacja koncepcji Smart Grid w PSE Operator S.A. Realizacja koncepcji Smart Grid w PSE Operator S.A. Wojciech Lubczyński Dyrektor Projektu Smart Grid PSE Operator S.A. VII Międzynarodowa Konferencja NEUF2011 New Energy User Friendly Biała a Księga Narodowy

Bardziej szczegółowo

Geneza produktu (1/2)

Geneza produktu (1/2) Geneza produktu (1/2) Źródło dofinansowania: Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (NCBIR), Gekon/1 konkurs Budowa lokalnego obszaru bilansowania (LOB) jako elementu zwiększenia bezpieczeństwa i efektywności

Bardziej szczegółowo

RYNEK NEGAWATÓW. Perspektywy wdrożenia instrumentów zarządzania popytem w polskim systemie elektroenergetycznym

RYNEK NEGAWATÓW. Perspektywy wdrożenia instrumentów zarządzania popytem w polskim systemie elektroenergetycznym RYNEK NEGAWATÓW Perspektywy wdrożenia instrumentów zarządzania popytem w polskim systemie elektroenergetycznym Wojciech Lubczyński Dyrektor Projektu SMART GRID PSE Operator S.A. Konferencja EUROPOWER Warszawa,

Bardziej szczegółowo

Funkcjonowanie wirtualnych elektrowni w Niemczech. Warszawa

Funkcjonowanie wirtualnych elektrowni w Niemczech. Warszawa 1 Funkcjonowanie wirtualnych elektrowni w Niemczech Warszawa 08.06.2016 Przegląd: NEXT Kraftwerke Elektrownie Next firma córka firmy NEXT Kraftwerke TECHNOLOGIE Stanowisko dyspozytorskie: w pełni zautomatyzowane

Bardziej szczegółowo

KONWERGENCJA ELEKTROENERGETYKI I GAZOWNICTWA vs INTELIGENTNE SIECI ENERGETYCZNE WALDEMAR KAMRAT POLITECHNIKA GDAŃSKA

KONWERGENCJA ELEKTROENERGETYKI I GAZOWNICTWA vs INTELIGENTNE SIECI ENERGETYCZNE WALDEMAR KAMRAT POLITECHNIKA GDAŃSKA KONWERGENCJA ELEKTROENERGETYKI I GAZOWNICTWA vs INTELIGENTNE SIECI ENERGETYCZNE WALDEMAR KAMRAT POLITECHNIKA GDAŃSKA SYMPOZJUM NAUKOWO-TECHNICZNE Sulechów 2012 Kluczowe wyzwania rozwoju elektroenergetyki

Bardziej szczegółowo

Trendy i uwarunkowania rynku energii. tauron.pl

Trendy i uwarunkowania rynku energii. tauron.pl Trendy i uwarunkowania rynku energii Plan sieci elektroenergetycznej najwyższych napięć źródło: PSE Porównanie wycofań JWCD [MW] dla scenariuszy optymistycznego i pesymistycznego w przedziałach pięcioletnich

Bardziej szczegółowo

INTEGRATOR MIKROINSTALACJI ODNAWIALNYCH ŹRÓDEŁ ENERGII ZYGMUNT MACIEJEWSKI. Wiejskie sieci energetyczne i mikrosieci. Warszawa, Olsztyn 2014

INTEGRATOR MIKROINSTALACJI ODNAWIALNYCH ŹRÓDEŁ ENERGII ZYGMUNT MACIEJEWSKI. Wiejskie sieci energetyczne i mikrosieci. Warszawa, Olsztyn 2014 INTEGRATOR MIKROINSTALACJI ODNAWIALNYCH ŹRÓDEŁ ENERGII w ramach projektu OZERISE Odnawialne źródła energii w gospodarstwach rolnych ZYGMUNT MACIEJEWSKI Wiejskie sieci energetyczne i mikrosieci Warszawa,

Bardziej szczegółowo

XIX Konferencja Naukowo-Techniczna Rynek Energii Elektrycznej REE 2013. Uwarunkowania techniczne i ekonomiczne rozwoju OZE w Polsce

XIX Konferencja Naukowo-Techniczna Rynek Energii Elektrycznej REE 2013. Uwarunkowania techniczne i ekonomiczne rozwoju OZE w Polsce XIX Konferencja Naukowo-Techniczna Rynek Energii Elektrycznej REE 2013 Uwarunkowania techniczne i ekonomiczne rozwoju OZE w Polsce Dorota Gulbinowicz, Adam Oleksy, Grzegorz Tomasik 1 7-9 maja 2013 r. Plan

Bardziej szczegółowo

Klastry energii Warszawa r.

Klastry energii Warszawa r. Klastry energii Warszawa 07.09.2016 r. Plan prezentacji Podstawa programowa projekt strategii na rzecz odpowiedzialnego rozwoju Klastry definicja Cele i obszary działań Zasady funkcjonowania Projekt strategii

Bardziej szczegółowo

Perspektywy rozwoju OZE w Polsce

Perspektywy rozwoju OZE w Polsce Perspektywy rozwoju OZE w Polsce Beata Wiszniewska Polska Izba Gospodarcza Energetyki Odnawialnej i Rozproszonej Warszawa, 15 października 2015r. Polityka klimatyczno-energetyczna Unii Europejskiej Pakiet

Bardziej szczegółowo

51 Informacja przeznaczona wyłącznie na użytek wewnętrzny PG

51 Informacja przeznaczona wyłącznie na użytek wewnętrzny PG 51 DO 2020 DO 2050 Obniżenie emisji CO2 (w stosunku do roku bazowego 1990) Obniżenie pierwotnego zużycia energii (w stosunku do roku bazowego 2008) Obniżenie zużycia energii elektrycznej (w stosunku do

Bardziej szczegółowo

Redukcja zapotrzebowania mocy na polecenie OSP Mechanizmy funkcjonowania procesu DSR r.

Redukcja zapotrzebowania mocy na polecenie OSP Mechanizmy funkcjonowania procesu DSR r. Redukcja zapotrzebowania mocy na polecenie OSP Mechanizmy funkcjonowania procesu DSR 20.04.2017 r. Rynek redukcji mocy - DSR Agenda: 1. Operatorskie środki zaradcze zapewnienie bezpieczeństwa systemu elektroenergetycznego

Bardziej szczegółowo

Projekt ElGrid a CO2. Krzysztof Kołodziejczyk Doradca Zarządu ds. sektora Utility

Projekt ElGrid a CO2. Krzysztof Kołodziejczyk Doradca Zarządu ds. sektora Utility Projekt ElGrid a CO2 Krzysztof Kołodziejczyk Doradca Zarządu ds. sektora Utility Energetyczna sieć przyszłości, a może teraźniejszości? Wycinki z prasy listopadowej powstanie Krajowa Platforma Inteligentnych

Bardziej szczegółowo

Zadania regulatora w obszarze utrzymania bezpieczeństwa dostaw energii

Zadania regulatora w obszarze utrzymania bezpieczeństwa dostaw energii Zadania regulatora w obszarze utrzymania bezpieczeństwa dostaw energii Sławomir Siejko Konferencja Gospodarka jutra Energia Rozwój - Środowisko Wrocław 20 stycznia 2016 r. Prezes Rady Ministrów Regulator

Bardziej szczegółowo

MINISTERSTWO GOSPODARKI, plac Trzech Krzyży 3/5, 00-507 Warszawa. G-10.1(w)k. Sprawozdanie o działalności elektrowni wodnej/elektrowni wiatrowej

MINISTERSTWO GOSPODARKI, plac Trzech Krzyży 3/5, 00-507 Warszawa. G-10.1(w)k. Sprawozdanie o działalności elektrowni wodnej/elektrowni wiatrowej MINISTERSTWO GOSPODARKI, plac Trzech Krzyży 3/5, 00-507 Warszawa Nazwa i adres jednostki sprawozdawczej Numer identyfikacyjny - REGON G-10.1(w)k Sprawozdanie o działalności elektrowni wodnej/elektrowni

Bardziej szczegółowo

19 listopada 2015 Warszawa

19 listopada 2015 Warszawa 19 listopada 2015 Warszawa RAPORT z wizyty studialnej w Niemczech Karlsruhe, Walldorf (Badenia-Wirtembergia), Niemcy 26-28 października 2015 Kierunek: niskoemisyjna energetyka Emisja CO 2, OZE, Efektywność

Bardziej szczegółowo

Prognoza pokrycia zapotrzebowania szczytowego na moc w latach Materiał informacyjny opracowany w Departamencie Rozwoju Systemu PSE S.A.

Prognoza pokrycia zapotrzebowania szczytowego na moc w latach Materiał informacyjny opracowany w Departamencie Rozwoju Systemu PSE S.A. Prognoza pokrycia zapotrzebowania szczytowego na moc w latach 216 235 Materiał informacyjny opracowany w Departamencie Rozwoju Systemu PSE S.A. Konstancin-Jeziorna, 2 maja 216 r. Polskie Sieci Elektroenergetyczne

Bardziej szczegółowo

Rynek energii. Podmioty rynku energii elektrycznej w Polsce

Rynek energii. Podmioty rynku energii elektrycznej w Polsce 4 Rynek energii Podmioty rynku energii elektrycznej w Polsce Energia elektryczna jako towar Jak każdy inny towar, energia elektryczna jest wytwarzana przez jej wytwórców, kupowana przez pośredników, a

Bardziej szczegółowo

OZE: Czy system jest gotowy?

OZE: Czy system jest gotowy? Centrum Strategii Energetycznych w poszukiwaniu opcji strategicznych dla polskiej energetyki OZE: Czy system jest gotowy? Od redakcji Rafał Czyżewski prezes Zarządu Energa Operator S.A. Grupa Energa jako

Bardziej szczegółowo

Perspektywa rynków energii a unia energetyczna. DEBATA r.

Perspektywa rynków energii a unia energetyczna. DEBATA r. Perspektywa rynków energii a unia energetyczna DEBATA 20.05.2015 r. Unia Energetyczna - dokumenty Dokumenty Komunikat Komisji Europejskiej: Strategia ramowa na rzecz stabilnej unii energetycznej opartej

Bardziej szczegółowo

Zgorzelecki Klaster Rozwoju Odnawialnych Źródeł Energii i Efektywności Energetycznej

Zgorzelecki Klaster Rozwoju Odnawialnych Źródeł Energii i Efektywności Energetycznej Zgorzelecki Klaster Rozwoju Odnawialnych Źródeł Energii i Efektywności Energetycznej Koordynator Klastra: Stowarzyszenie Rozwoju Innowacyjności Energetycznej w Zgorzelcu CHARAKTERYSTYKA KLASTRA Zgorzelecki

Bardziej szczegółowo

WPŁYW OTOCZENIA REGULACYJNEGO NA DYNAMIKĘ INWESTYCJI W ENERGETYKĘ ROZPROSZONĄ

WPŁYW OTOCZENIA REGULACYJNEGO NA DYNAMIKĘ INWESTYCJI W ENERGETYKĘ ROZPROSZONĄ WPŁYW OTOCZENIA REGULACYJNEGO NA DYNAMIKĘ INWESTYCJI W ENERGETYKĘ ROZPROSZONĄ Dr hab. Mariusz Swora, Uniwersytet Jagielloński Seminarium eksperckie Energetyka obywatelska na rzecz lokalnego rozwoju gospodarczego

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ

INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ Część ogólna Tekst zatwierdzony Uchwałą Zarządu nr.. z dnia.. Tekst obowiązujący od dnia. SPIS TREŚCI I.A. POSTANOWIENIA OGÓLNE... 3 I.B. PODSTAWY PRAWNE

Bardziej szczegółowo

Bezpieczeństwo dostaw gazu

Bezpieczeństwo dostaw gazu HES II Bezpieczeństwo dostaw gazu Marek Foltynowicz Listopad 2006 1 Bezpieczeństwo energetyczne Bezpieczeństwo energetyczne stan gospodarki umożliwiający pokrycie bieżącego i perspektywicznego zapotrzebowania

Bardziej szczegółowo

Aktywne zarządzanie pracą sieci dystrybucyjnej SN z generacją rozproszoną

Aktywne zarządzanie pracą sieci dystrybucyjnej SN z generacją rozproszoną Aktywne zarządzanie pracą sieci dystrybucyjnej SN z generacją rozproszoną Autor: Michał Wierzbowski Instytut Elektroenergetyki Politechniki Łódzkiej ( Energia Elektryczna luty 2013) W obecnym czasie obserwujemy

Bardziej szczegółowo

JWCD czy njwcd - miejsce kogeneracji w Krajowym Systemie Elektroenergetycznym

JWCD czy njwcd - miejsce kogeneracji w Krajowym Systemie Elektroenergetycznym JWCD czy njwcd - miejsce kogeneracji w Krajowym Systemie Elektroenergetycznym Witold Smolik 22 października 2015 Wymagania IRiESP - ogólne (1) 2.2.3.3.1. Podstawowe wymagania i zalecenia techniczne dla

Bardziej szczegółowo

Wizja wdrożenia sieci inteligentnych w ENERGA-OPERATOR SA

Wizja wdrożenia sieci inteligentnych w ENERGA-OPERATOR SA mgr inż. Sławomir Noske mgr Inż. Adam Babś prof. dr hab. inż. Krzysztof Madajewski Wprowadzenie Badania wspomnieć można choćby raport Impact of Smart Grid Technologies on Peak Load to 2050, opracowany

Bardziej szczegółowo

ENERGETYKA W WOJEWÓDZTWIWE POMORSKIM

ENERGETYKA W WOJEWÓDZTWIWE POMORSKIM ENERGETYKA W WOJEWÓDZTWIWE POMORSKIM założenia do rozwoju sektora elektroenergetycznego woj. pomorskiego CHOJNICE 05.12.2009r. Aktualizacja RSE - konsultacje W dniach 6 maja 2009r i 10 lipca 2009r w Instytucie

Bardziej szczegółowo

Słownik pojęć i definicji. Instrukcja ruchu i eksploatacji sieci przesyłowej Bilansowanie systemu i zarządzanie ograniczeniami systemowymi

Słownik pojęć i definicji. Instrukcja ruchu i eksploatacji sieci przesyłowej Bilansowanie systemu i zarządzanie ograniczeniami systemowymi Słownik pojęć i definicji Załącznik nr 1 do Instrukcji nr I-1-RE 1 Oznaczenia skrótów ARNE EAZ IRiESD IRiESD-Bilansowanie IRiESP IRiESP - Bilansowanie JWCD JWCK KSE nn OSD OSD PGE Dystrybucja S.A. OSP

Bardziej szczegółowo

Smart Grid w Polsce. Inteligenta sieć jako narzędzie poprawy efektywności energetycznej

Smart Grid w Polsce. Inteligenta sieć jako narzędzie poprawy efektywności energetycznej Smart Grid w Polsce Inteligenta sieć jako narzędzie poprawy efektywności energetycznej Wojciech Lubczyński Dyrektor Projektu Smart Grid PSE Operator S.A. Konferencja Efektywność energetyczna jako narzędzie

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ

INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ PCC Rokita Spółka Akcyjna INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ Część ogólna Tekst zatwierdzony Uchwałą Zarządu nr.. z dnia.. Tekst obowiązujący od dnia. SPIS TREŚCI I.A. POSTANOWIENIA OGÓLNE...

Bardziej szczegółowo

Boryszew S.A. Oddział Nowoczesne Produkty Aluminiowe Skawina INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ. Część ogólna

Boryszew S.A. Oddział Nowoczesne Produkty Aluminiowe Skawina INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ. Część ogólna Boryszew S.A. Oddział Nowoczesne Produkty Aluminiowe Skawina INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ Część ogólna Tekst zatwierdzony Uchwałą Zarządu nr.. z dnia.. Tekst obowiązujący od dnia.

Bardziej szczegółowo

Informatyka w PME Między wymuszonąprodukcjąw źródłach OZE i jakościowązmianąużytkowania energii elektrycznej w PME

Informatyka w PME Między wymuszonąprodukcjąw źródłach OZE i jakościowązmianąużytkowania energii elektrycznej w PME Politechnika Śląska Centrum Energetyki Prosumenckiej Wydział Elektryczny Instytut Elektrotechniki i Informatyki Konwersatorium Inteligentna Energetyka Bilansowanie mocy i energii w Energetyce Prosumenckiej

Bardziej szczegółowo

Przyjęcie i zatwierdzenie aktualizacji strategii Grupy PGE

Przyjęcie i zatwierdzenie aktualizacji strategii Grupy PGE Przyjęcie i zatwierdzenie aktualizacji strategii Grupy PGE Przyjęcie i zatwierdzenie aktualizacji strategii Grupy PGE Zarząd PGE Polskiej Grupy Energetycznej S.A. ( PGE, Spółka ) informuje, że w dniu 6

Bardziej szczegółowo

Elektroenergetyka polska wybrane zagadnienia

Elektroenergetyka polska wybrane zagadnienia Polskie Towarzystwo Fizyczne Oddział Katowicki Konwersatorium Elektroenergetyka polska wybrane zagadnienia Maksymilian Przygrodzki Katowice, 18.03.2015 r Zakres tematyczny System elektroenergetyczny Zapotrzebowanie

Bardziej szczegółowo

Bezpieczeństwo energetyczne w Państwa gminie. KLASTRY ENERGII. Katarzyna Tarnopolska Specjalista ds. pozyskiwania funduszy r.

Bezpieczeństwo energetyczne w Państwa gminie. KLASTRY ENERGII. Katarzyna Tarnopolska Specjalista ds. pozyskiwania funduszy r. Bezpieczeństwo energetyczne w Państwa gminie. KLASTRY ENERGII Katarzyna Tarnopolska Specjalista ds. pozyskiwania funduszy 16.10.2017r. OLSZTYN KLASTRY ENERGII Podstawa prawna ustawa z dnia 20 maja 2015

Bardziej szczegółowo

Hoppecke. Koncepcje Systemów Magazynowania Energii rozwijanych przez HOPPECKE. Grid Systemizer

Hoppecke. Koncepcje Systemów Magazynowania Energii rozwijanych przez HOPPECKE. Grid Systemizer Koncepcje Systemów Magazynowania Energii rozwijanych przez HOPPECKE Grid Systemizer HOPPECKE Baterie Polska Sp. z o.o. Sławomir Kanoza 1/35 Hoppecke Brema Hamburg Hanover Berlin Köln Brilon Frankfurt Lipsk

Bardziej szczegółowo

Projekt MGrid - od prosumentów do spółdzielni energetycznych

Projekt MGrid - od prosumentów do spółdzielni energetycznych Projekt MGrid - od prosumentów do spółdzielni energetycznych Marek Maniecki Warszawa, 13 maja 2014 roku Przesłanki projektu Uwolnienie rynku energii - wzrastające ceny energii dla odbiorców, taryfy dynamiczne

Bardziej szczegółowo

Brenergia Klaster Lokalnego Systemu Energetycznego. wraz z Centrum Badawczo - Rozwojowym OZE

Brenergia Klaster Lokalnego Systemu Energetycznego. wraz z Centrum Badawczo - Rozwojowym OZE Brenergia Klaster Lokalnego Systemu Energetycznego wraz z Centrum Badawczo - Rozwojowym OZE 1 Partnerzy klastra GMINA BRENNA: Instytucje publiczne, Spółki komunalne, Mikrospółdzielnie Prosumentów Energii

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia bezpieczeństwa dostaw energii elektrycznej

Zagadnienia bezpieczeństwa dostaw energii elektrycznej Zagadnienia bezpieczeństwa dostaw energii elektrycznej Stabilizacja sieci - bezpieczeństwo energetyczne metropolii - debata Redakcja Polityki, ul. Słupecka 6, Warszawa 29.09.2011r. 2 Zagadnienia bezpieczeństwa

Bardziej szczegółowo

Klastry energii założenia i szanse realizacji. Słupsk, 12 października 2016

Klastry energii założenia i szanse realizacji. Słupsk, 12 października 2016 Klastry energii założenia i szanse realizacji Słupsk, 12 października 2016 Dobra współpraca z województwem pomorskim w przedmiocie Lokalnego Mikroklastra Energetycznego: z przedstawicielem Urzędu Marszałkowskiego

Bardziej szczegółowo

Wzrost efektywności energetycznej: uwarunkowania prawno-regulacyjne oraz mechanizmy wsparcia inwestycji.

Wzrost efektywności energetycznej: uwarunkowania prawno-regulacyjne oraz mechanizmy wsparcia inwestycji. Wzrost efektywności energetycznej: uwarunkowania prawno-regulacyjne oraz mechanizmy wsparcia inwestycji. Seminarium "Bezpieczna Chemia Warszawa, 5 listopada 2014 roku Pan Zbigniew Szpak, Prezes KAPE S.A.

Bardziej szczegółowo

PRZYKŁADY KLASTRÓW ENERGII W POLSCE

PRZYKŁADY KLASTRÓW ENERGII W POLSCE PRZYKŁADY KLASTRÓW ENERGII W POLSCE Doradztwo energetyczne Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Zielonej Górze INICJATYWY KLASTROWE W POLSCE Źródło:www.me.gov.pl PRZYKŁADY KLASTRÓW

Bardziej szczegółowo

Podejście ENERGA-Operator do nowych źródeł zmiennych. Serock, 28 maja 2014 r.

Podejście ENERGA-Operator do nowych źródeł zmiennych. Serock, 28 maja 2014 r. Podejście ENERGA-Operator do nowych źródeł zmiennych Historia przyłączania farm wiatrowych do sieci ENERGA-OPERATOR Pierwsze pojedyncze przyłączenia farm wiatrowych: koniec lat 90. XX w. Większa skala

Bardziej szczegółowo

Agrzegatorzy, negawaty, zarządzanie popytem odbiorców energii. Maciej Bora/Radosław Majewski ENSPIRION Sp. z o.o.

Agrzegatorzy, negawaty, zarządzanie popytem odbiorców energii. Maciej Bora/Radosław Majewski ENSPIRION Sp. z o.o. Agrzegatorzy, negawaty, zarządzanie popytem odbiorców energii Maciej Bora/Radosław Majewski ENSPIRION Sp. z o.o. Jachranka 24.09.2015 [MW] Czym jest DSR? 2 DEMAND SIDE RESPONSE odpłatne działania strony

Bardziej szczegółowo

Ramy prawne oraz dokumenty strategiczne stosowania magazynów energii w Polsce

Ramy prawne oraz dokumenty strategiczne stosowania magazynów energii w Polsce 1. Międzynarodowy Kongres: Magazynowanie Energii w Polsce Ramy prawne oraz dokumenty strategiczne stosowania magazynów energii w Polsce dr Christian Schnell, partner, radca prawny, Rechtsanwalt, SOLIVAN

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ

INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ Część ogólna Tekst obowiązujący od dnia. SPIS TREŚCI I.A. Postanowienia ogólne... 3 I.B. Podstawy prawne opracowania IRiESD... 5 I.C. Zakres przedmiotowy

Bardziej szczegółowo

OPTYMALIZACJA KOSZTÓW POBORU ENERGII ELEKTRYCZNEJ W OBIEKCIE

OPTYMALIZACJA KOSZTÓW POBORU ENERGII ELEKTRYCZNEJ W OBIEKCIE OPTYMALIZACJA KOSZTÓW POBORU ENERGII ELEKTRYCZNEJ W OBIEKCIE JAK ZMNIEJSZYĆ KOSZTY ENERGII ELEKTRYCZNEJ 23 czerwca 2009, Warszawa, ul. Wołoska 7, budynek MARS Zawartość: WPROWADZENIE Rynek Energii Elektrycznej

Bardziej szczegółowo

RYNEK BILANSUJĄCY - RYNEK CZY MECHANIZM?

RYNEK BILANSUJĄCY - RYNEK CZY MECHANIZM? RYNEK BILANSUJĄCY - RYNEK CZY MECHANIZM? KONFERENCJA: Wydzielenie OSD - praktyczne przykłady wdrożenia Dyrektywy 54 Marek Kulesa Marek Kulesa dyrektor biura TOE Warszawa, 21.11.2006 r. Zakres prezentacji

Bardziej szczegółowo

Strategia GK "Energetyka" na lata 2015-2020

Strategia GK Energetyka na lata 2015-2020 Strategia GK "Energetyka" na lata 2015-2020 Szanowni Państwo, Serdecznie zachęcam do lektury, Adam Witek Prezes Zarządu GK Energetyka sp. z o.o. 2 Cele strategiczne Podstawowe oczekiwania wobec GK Energetyka

Bardziej szczegółowo

Problemy bilansowania mocy KSE w warunkach wysokiej generacji wiatrowej

Problemy bilansowania mocy KSE w warunkach wysokiej generacji wiatrowej Problemy bilansowania mocy KSE w warunkach wysokiej generacji wiatrowej Jerzy Dudzik Warszawa, lipiec 2012 Energia w dobrych rękach Aktualna struktura źródeł wytwórczych w KSE Typ źródła Wykorzystanie

Bardziej szczegółowo

Procedury przyłączeniowe obowiązujące w PGE Dystrybucja S.A. związane z przyłączaniem rozproszonych źródeł energii elektrycznej

Procedury przyłączeniowe obowiązujące w PGE Dystrybucja S.A. związane z przyłączaniem rozproszonych źródeł energii elektrycznej Procedury przyłączeniowe obowiązujące w PGE Dystrybucja S.A. związane z przyłączaniem rozproszonych źródeł energii elektrycznej Lublin 20.06.2013 r. Plan prezentacji 1. Ogólne aspekty prawne przyłączania

Bardziej szczegółowo

Innowacje w Grupie Kapitałowej ENERGA. Gdańsk. 10.2015

Innowacje w Grupie Kapitałowej ENERGA. Gdańsk. 10.2015 Innowacje w Grupie Kapitałowej ENERGA Gdańsk. 10.2015 ENERGA liderem energetycznych innowacji Grupa ENERGA wykorzystując postęp technologiczny wdraża innowacje w kluczowych obszarach swojej działalności.

Bardziej szczegółowo

Bezpieczeństwo dostaw energii elektrycznej w horyzoncie długoterminowym

Bezpieczeństwo dostaw energii elektrycznej w horyzoncie długoterminowym Urząd Regulacji Energetyki Bezpieczeństwo dostaw energii elektrycznej w horyzoncie długoterminowym Adres: ul. Chłodna 64, 00-872 Warszawa e mail: ure@ure.gov.pl tel. (+48 22) 661 63 02, fax (+48 22) 661

Bardziej szczegółowo

Konkurencja wewnątrz OZE - perspektywa inwestora branżowego. Krzysztof Müller RWE Polska NEUF 2010

Konkurencja wewnątrz OZE - perspektywa inwestora branżowego. Krzysztof Müller RWE Polska NEUF 2010 Konkurencja wewnątrz OZE - perspektywa inwestora branżowego Krzysztof Müller RWE Polska NEUF 2010 1 Wymiary optymalizacji w układzie trójkąta energetycznego perspektywa makro Minimalizacja kosztów dostarczanej

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ

INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ SPÓŁKA Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ w Chorzowie; Aleja Różana 2; 41-501 Chorzów INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ Część ogólna Tekst obowiązujący od dnia 2014 roku SPIS TREŚCI I.A.

Bardziej szczegółowo

Rola gazu w gospodarce niskoemisyjnej

Rola gazu w gospodarce niskoemisyjnej Rola gazu w gospodarce niskoemisyjnej Andrzej Modzelewski RWE Polska SA 18 listopada 2010 r. RWE Polska 2010-11-17 STRONA 1 W odniesieniu do innych krajów UE w Polsce opłaca się najbardziej inwestować

Bardziej szczegółowo

Korzyści z wdrożenia sieci inteligentnej

Korzyści z wdrożenia sieci inteligentnej Korzyści z wdrożenia sieci inteligentnej Warszawa, 6 lipca 2012 Otoczenie rynkowe oczekuje istotnych zmian w sposobie funkcjonowania sieci dystrybucyjnej Główne wyzwania stojące przed dystrybutorami energii

Bardziej szczegółowo

Tomasz Dąbrowski Dyrektor Departamentu Energetyki

Tomasz Dąbrowski Dyrektor Departamentu Energetyki Tomasz Dąbrowski Dyrektor Departamentu Energetyki 2 Legalizacja liczników w procesie wdrażania smart meteringu w Polsce Potrzeba prac nad wdrożeniem inteligentnego opomiarowania w Polsce - Formalna Polityka

Bardziej szczegółowo

Klastry energii współpraca z OSD

Klastry energii współpraca z OSD współpraca z OSD Agenda Cele rozwoju klastrów energii Ramy prawne dotyczące funkcjonowania klastrów energii i OSD OSD to podmiot regulowany Współpraca klastra energii z OSD Korzyści i zachęty Gliwice,

Bardziej szczegółowo

Miejska Energetyka Cieplna w Ostrowcu Św. Sp. z o.o.

Miejska Energetyka Cieplna w Ostrowcu Św. Sp. z o.o. MECSp. z o.o. Instrukcją Ruchu i Eksploatacji Sieci Dystrybucyjnej Miejska Energetyka Cieplna w Ostrowcu Św. Sp. z o.o. w OSTROWCU ul. SIENKIEWICZA 91 Instrukcja Ruchu l Eksploatacji Sieci Dystrybucyjnej

Bardziej szczegółowo

PROPOZYCJE TEMATÓW PRAC DYPLOMOWYCH INŻYNIERSKICH NA ROK AKADEMICKI 2011/2012

PROPOZYCJE TEMATÓW PRAC DYPLOMOWYCH INŻYNIERSKICH NA ROK AKADEMICKI 2011/2012 PROPOZYCJE TEMATÓW PRAC DYPLOMOWYCH INŻYNIERSKICH NA ROK AKADEMICKI 2011/2012 Zakład ELEKTROWNI I GOSPODARKI ELEKTROENERGETYCZNEJ Adres strony WWW zakładu: www.ien.pw.edu.pl/eig Lp. Temat pracy dyplomowej

Bardziej szczegółowo

Wpływ mikroinstalacji na pracę sieci elektroenergetycznej

Wpływ mikroinstalacji na pracę sieci elektroenergetycznej FORUM DYSTRYBUTORÓW ENERGII NIEZAWODNOŚĆ DOSTAW ENERGII ELEKTRYCZNEJ W POLSCE LUBLIN, 15 LISTOPADA 2016 R., TARGI ENERGETICS Wpływ mikroinstalacji na pracę sieci elektroenergetycznej Sylwester Adamek Politechnika

Bardziej szczegółowo

Polityka energetyczna Polski do 2050 roku rola sektora ciepłownictwa i kogeneracji

Polityka energetyczna Polski do 2050 roku rola sektora ciepłownictwa i kogeneracji Polityka energetyczna Polski do 2050 roku rola sektora ciepłownictwa i kogeneracji Tomasz Dąbrowski Dyrektor Departamentu Energetyki Warszawa, 22 października 2015 r. 2 Polityka energetyczna Polski elementy

Bardziej szczegółowo

G-10.4(D)k. Sprawozdanie o działalności przedsiębiorstwa energetycznego zajmującego się dystrybucją energii elektrycznej

G-10.4(D)k. Sprawozdanie o działalności przedsiębiorstwa energetycznego zajmującego się dystrybucją energii elektrycznej MINISTERSTWO GOSPODARKI, plac Trzech Krzyży 3/5, 00-507 Warszawa Nazwa i adres jednostki sprawozdawczej Numer identyfikacyjny - REGON G-10.4(D)k Sprawozdanie o działalności przedsiębiorstwa energetycznego

Bardziej szczegółowo

PERSPEKTYWY ROZWOJU ENERGETYKI W WOJ. POMORSKIM

PERSPEKTYWY ROZWOJU ENERGETYKI W WOJ. POMORSKIM PERSPEKTYWY ROZWOJU ENERGETYKI W WOJ. POMORSKIM podstawowe założenia Dąbie 13-14.06.2013 2013-06-24 1 Dokumenty Strategiczne Program rozwoju elektroenergetyki z uwzględnieniem źródeł odnawialnych w Województwie

Bardziej szczegółowo

Inteligentna Energetyka na podstawie strategii GK PGE

Inteligentna Energetyka na podstawie strategii GK PGE 1 Inteligentna Energetyka na podstawie strategii GK PGE Nowoczesna energetyka konwencjonalna Elastyczność i efektywność Nowe technologie i modele biznesowe Redefinicja misji GK PGE konieczne zmiany Nowa

Bardziej szczegółowo

PGE Dystrybucja S.A. Oddział Białystok

PGE Dystrybucja S.A. Oddział Białystok Warunki przyłączenia elektrowni wiatrowych do sieci elektroenergetycznych w Polsce w oparciu o doświadczenia z obszaru działania Obszar działania jest największym dystrybutorem energii elektrycznej w północno-wschodniej

Bardziej szczegółowo

Współpraca mikroźródeł z siecią elektroenergetyczną OSD

Współpraca mikroźródeł z siecią elektroenergetyczną OSD Współpraca mikroźródeł z siecią elektroenergetyczną OSD Piotr Skoczko ENERGA-OPERATOR SA Rozwijamy się, aby być liderem. Gdańsk, 27.06.2017. Mikrogeneracja Źródło energii elektrycznej o mocy nie większej

Bardziej szczegółowo

Rozporządzenie Ministra Gospodarki w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu elektroenergetycznego

Rozporządzenie Ministra Gospodarki w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu elektroenergetycznego Rozporządzenie Ministra Gospodarki w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu elektroenergetycznego z dnia 4 maja 2007 r. (Dz.U. Nr 93, poz. 623) brzmienie od 2008-09-24 Na podstawie art.

Bardziej szczegółowo

Odbiorcy przemysłowi w świecie technologii Smart i Smart Grid

Odbiorcy przemysłowi w świecie technologii Smart i Smart Grid Odbiorcy przemysłowi w świecie technologii Smart i Smart Grid AKTUALNE POLSKIE REGULACJE PRAWNE NA TLE REGULACJI PRAWNYCH INNYCH KRAJÓW I UNII EUROPEJSKIEJ PRZEMYSŁAW KAŁEK 29 MARCA 2017 R. AKTY PRAWNE

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia prawne związane z rozwojem i przyłączaniem oze z punktu widzenia OSE. 30 maja 2017 r., Warszawa

Zagadnienia prawne związane z rozwojem i przyłączaniem oze z punktu widzenia OSE. 30 maja 2017 r., Warszawa Zagadnienia prawne związane z rozwojem i przyłączaniem oze z punktu widzenia OSE 30 maja 2017 r., Warszawa Otoczenie prawne Dyrektywa 2009/28/WE w sprawie promowania stosowania energii ze źródeł odnawialnych

Bardziej szczegółowo

ENERGETYKA W FUNDUSZACH STRUKTURALNYCH. Mieczysław Ciurla Dyrektor Wydziału Rozwoju Gospodarczego Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego

ENERGETYKA W FUNDUSZACH STRUKTURALNYCH. Mieczysław Ciurla Dyrektor Wydziału Rozwoju Gospodarczego Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego ENERGETYKA W FUNDUSZACH STRUKTURALNYCH Mieczysław Ciurla Dyrektor Wydziału Rozwoju Gospodarczego Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego Regionalny Program Operacyjny Województwa Dolnośląskiego

Bardziej szczegółowo

Planowane regulacje prawne dotyczące wytwarzania energii ze źródeł odnawialnych, ze szczególnym uwzględnieniem mikro i małych instalacji

Planowane regulacje prawne dotyczące wytwarzania energii ze źródeł odnawialnych, ze szczególnym uwzględnieniem mikro i małych instalacji Planowane regulacje prawne dotyczące wytwarzania energii ze źródeł odnawialnych, ze szczególnym uwzględnieniem mikro i małych instalacji Kielce, dn. 7 marca 2014 r. 2 Wzywania stojące przed polską energetyką

Bardziej szczegółowo

Projekt pilotażowy Budowa i wdrożenie inteligentnego systemu pomiarowego w Oddziale Białystok i Oddziale Łódź-Miasto www.amisystem.pgedystrybucja.pl 1 Pilotaż PGE Dystrybucja Program pilotażowy PGE Dystrybucja

Bardziej szczegółowo

Wyzwania stojące przed KSE i jednostkami wytwórczymi centralnie dysponowanymi. Maciej Przybylski 28 marca 2017 r.

Wyzwania stojące przed KSE i jednostkami wytwórczymi centralnie dysponowanymi. Maciej Przybylski 28 marca 2017 r. Wyzwania stojące przed KSE i jednostkami wytwórczymi centralnie dysponowanymi Maciej Przybylski 28 marca 2017 r. Agenda 1 Aktualne zapotrzebowanie na energię i moc 7 Kierunki zmian organizacji rynku 2

Bardziej szczegółowo

PERSPEKTYWY ROZWOJU ENERGETYKI W WOJ. POMORSKIM

PERSPEKTYWY ROZWOJU ENERGETYKI W WOJ. POMORSKIM PERSPEKTYWY ROZWOJU ENERGETYKI W WOJ. POMORSKIM podstawowe założenia Dąbie 13-14.06.2013 2013-06-12 1 Dokumenty Strategiczne Program rozwoju elektroenergetyki z uwzględnieniem źródeł odnawialnych w Województwie

Bardziej szczegółowo

Flex E. Elastyczność w nowoczesnym systemie energetycznym. Andrzej Rubczyński. Warszawa Warszawa r.

Flex E. Elastyczność w nowoczesnym systemie energetycznym. Andrzej Rubczyński. Warszawa Warszawa r. Flex E Elastyczność w nowoczesnym systemie energetycznym Warszawa Warszawa 28.03.2017 r. Andrzej Rubczyński Dlaczego system musi być elastyczny? Obecnie Elektrownie Odbiorcy Elektrownie podążają za popytem

Bardziej szczegółowo

Warmińsko-Mazurska Agencja Energetyczna Sp. z o.o. w Olsztynie. Olsztyn r.

Warmińsko-Mazurska Agencja Energetyczna Sp. z o.o. w Olsztynie. Olsztyn r. w Olsztynie Olsztyn 26-06-2017 r. Aktualna definicja Cywilnoprawne porozumienie w skład którego mogą wchodzić: Osoby fizyczne; Osby prawne; Jednostki naukowe; Instytuty badawcze; JST Dotyczące wytwarzania

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ

INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ UNIHUT S.A. INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ Część ogólna Tekst obowiązujący od dnia. SPIS TREŚCI I.A. Postanowienia ogólne... 3 I.B. Podstawy prawne opracowania IRiESD... 5 I.C. Zakres

Bardziej szczegółowo

SIEĆ ELEKTROENERGETYCZNA JAKO ŚRODOWISKO RYNKOWE DZIAŁANIA PROSUMENTÓW I NIEZALEŻNYCH INWESTORÓW

SIEĆ ELEKTROENERGETYCZNA JAKO ŚRODOWISKO RYNKOWE DZIAŁANIA PROSUMENTÓW I NIEZALEŻNYCH INWESTORÓW C Politechnika Śląska CEP Wydział Elektryczny Instytut Elektroenergetyki i Sterowania Układów Konwersatorium Inteligentna Energetyka Temat przewodni Nowy rynek energii elektrycznej sposoby zwiększania

Bardziej szczegółowo

Pompy ciepła a rozwój systemów elektroenergetycznych

Pompy ciepła a rozwój systemów elektroenergetycznych Pompy ciepła a rozwój systemów elektroenergetycznych Konferencja III Kongres PORT PC - Technologia jutra dostępna już dzisiaj Wojciech Lubczyński Ekspert PSE S.A. Warszawa, 23 września 2014 r. Agenda 1.

Bardziej szczegółowo

Gospodarka niskoemisyjna a gaz

Gospodarka niskoemisyjna a gaz SPOŁECZNA RADA NARODOWEGO PROGRAMU REDUKCJI EMISJI Gospodarka niskoemisyjna a gaz Prof. Krzysztof Żmijewski Sekretarz Generalny Społecznej Rady Narodowego Programu Redukcji Emisji Warszawa, 27 kwietnia

Bardziej szczegółowo

Krajowy system wsparcia energetyki odnawialnej w Polsce

Krajowy system wsparcia energetyki odnawialnej w Polsce Krajowy system wsparcia energetyki odnawialnej w Polsce 2 Regulacje Prawne 3 Wzywania stojące przed polską energetyką w świetle Polityki energetycznej Polski do 2030 roku Wysokie zapotrzebowanie na energię

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie biomasy do produkcji elektroenergii i ciepła analiza potencjału

Wykorzystanie biomasy do produkcji elektroenergii i ciepła analiza potencjału 5. FORUM BIOGAZU Wykorzystanie biomasy do produkcji elektroenergii i ciepła analiza potencjału dr Christian Schnell, partner, radca prawny, Rechtsanwalt, SOLIVAN B. Miszkurka Adwokaci i Radcy Prawni sp.p.

Bardziej szczegółowo

Warszawa, czerwiec 2012 roku

Warszawa, czerwiec 2012 roku Dofinansowanie inwestycji w zakresie inteligentnych sieci energetycznych realizowanych w przestrzeniach pilotażowych w ramach programu priorytetowego NFOŚiGW Warszawa, czerwiec 2012 roku 1 Agenda prezentacji

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI (1) z dnia 4 maja 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu elektroenergetycznego (2)

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI (1) z dnia 4 maja 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu elektroenergetycznego (2) zmiany: 2008-01-01 Dz.U.2008.30.178 1 2008-09-24 Dz.U.2008.162.1005 1 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI (1) z dnia 4 maja 2007 r. w sprawie szczegółowych warunków funkcjonowania systemu elektroenergetycznego

Bardziej szczegółowo

PRAKTYKA I KNOW HOW (powstające klastry energii i opracowywana monografia X )

PRAKTYKA I KNOW HOW (powstające klastry energii i opracowywana monografia X ) C Politechnika Śląska CEP Konwersatorium Inteligentna Energetyka Temat przewodni Transformacja energetyki: nowy rynek energii, klastry energii PRAKTYKA I KNOW HOW (powstające klastry energii i opracowywana

Bardziej szczegółowo

Rola klastrów i magazynów energii w systemie elektroenergetycznym. 27 października 2016

Rola klastrów i magazynów energii w systemie elektroenergetycznym. 27 października 2016 Rola klastrów i magazynów energii w systemie elektroenergetycznym 27 października 2016 CO TO JEST PIME PIME wspiera i promuje rozwój technologii magazynowania energii PIME zabiega o tworzenie korzystnych

Bardziej szczegółowo

Generacja rozproszona jako aktywny uczestnik zarządzania pracą KSE

Generacja rozproszona jako aktywny uczestnik zarządzania pracą KSE Generacja rozproszona jako aktywny uczestnik zarządzania pracą KSE Dr Maksymilian Przygrodzki PSE Innowacje Sp. z o.o. Grupa Kapitałowa PSE Operator Technologia Technologia Technologia Technologia Technologia

Bardziej szczegółowo

OZE -ENERGETYKA WIATROWAW POLSCE. Północno Zachodniego Oddziału Terenowego Urzędu Regulacji Energetyki w Szczecinie

OZE -ENERGETYKA WIATROWAW POLSCE. Północno Zachodniego Oddziału Terenowego Urzędu Regulacji Energetyki w Szczecinie OZE -ENERGETYKA WIATROWAW POLSCE Północno Zachodniego Oddziału Terenowego Urzędu Regulacji Energetyki w Szczecinie Szczecin, 2012 2020 = 3 x 20% Podstawowe cele europejskiej polityki energetycznej do 2020

Bardziej szczegółowo

Doświadczenia NFOŚiGW we wdrażaniu projektów efektywności energetycznej. Warszawa, 18 grudnia 2012r.

Doświadczenia NFOŚiGW we wdrażaniu projektów efektywności energetycznej. Warszawa, 18 grudnia 2012r. Doświadczenia NFOŚiGW we wdrażaniu projektów efektywności energetycznej. Warszawa, 18 grudnia 2012r. Źródła pochodzenia środków w portfelu NFOŚiGW środki statutowe NFOŚiGW środki pochodzące z opłat zastępczych

Bardziej szczegółowo

POLITYKA ENERGETYCZNA W WOJEWÓDZTWIE ŁÓDZKIM

POLITYKA ENERGETYCZNA W WOJEWÓDZTWIE ŁÓDZKIM POLITYKA ENERGETYCZNA W WOJEWÓDZTWIE ŁÓDZKIM Urząd Marszałkowski w Łodzi POLITYKA ENERGETYCZNA PLAN PREZENTACJI 1. Planowanie energetyczne w gminie 2. Polityka energetyczna państwa 3. Udział samorządu

Bardziej szczegółowo

PRZYWIDZKA WYSPA ENERGETYCZNA

PRZYWIDZKA WYSPA ENERGETYCZNA PRZYWIDZKA WYSPA ENERGETYCZNA Przyszłość jakiej chcemy ENERGETYCZNA WIZJA PRZYSZŁOŚCI TERENÓW MNIEJ ZURBANIZOWANYCH Gmina stanowi obszar terytorialny gdzie praktycznie realizowany jest proces inwestycyjny

Bardziej szczegółowo

Rozwój Generacji Rozproszonej. Nowych Regulacji Prawnych

Rozwój Generacji Rozproszonej. Nowych Regulacji Prawnych II Forum Małej Energetyki Rozwój Generacji Rozproszonej w świetle Nowych Regulacji Prawnych dr inż. Tomasz Siewierski, Instytut Elektroenergetyki Politechnika Łódzka II Forum Małej Energetyki, Warszawa,

Bardziej szczegółowo

Sieci inteligentne wybrane cele i kierunki działania operatora systemu dystrybucyjnego

Sieci inteligentne wybrane cele i kierunki działania operatora systemu dystrybucyjnego mgr inż. Rafał Czyżewski mgr inż. Adam Babś prof. dr hab. inż. Krzysztof Madajewski 1. Wprowadzenie Tematyka sieci inteligentnych zajmuje od dłuższego czasu czołowe miejsce w programach i publikacjach

Bardziej szczegółowo

Narzędzie niezbędne do rozliczeń na otwartym rynku energii elektrycznej. Jachranka 19-20.09.2011 r.

Narzędzie niezbędne do rozliczeń na otwartym rynku energii elektrycznej. Jachranka 19-20.09.2011 r. Narzędzie niezbędne do rozliczeń na otwartym rynku energii elektrycznej Jachranka 19-20.09.2011 r. GENESIS czyli o co chodzi? OSD obowiązki cz.1 I przykazanie będziesz opracowywał bilanse mocy i energii

Bardziej szczegółowo

KLASTRY ENERGII Jan Popczyk

KLASTRY ENERGII Jan Popczyk Politechnika Śląska CEP Klaster energii Żywiecka Energia Przyszłości KLASTRY ENERGII Jan Popczyk Żywiec, 1 marca 2017 ROZLEGŁE UWARUNKOWANIA 2020: Pakiet 3x20 CO 2 OZE efektywność 2030: Pakiet Zimowy efektywność

Bardziej szczegółowo