GFR wyliczone w oparciu o stężenie cystatyny u pacjentów z granicznymi wartościami egfr MDRD

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "GFR wyliczone w oparciu o stężenie cystatyny u pacjentów z granicznymi wartościami egfr MDRD"

Transkrypt

1 diagnostyka laboratoryjna Journal of Laboratory Diagnostics 2012 Volume 48 Number Praca oryginalna Original Article GFR wyliczone w oparciu o stężenie cystatyny u pacjentów z granicznymi wartościami egfr MDRD GFR based on serum cystatin level calculated in patients with borderline egfr MDRD Magdalena Araźna 1, Marta Faryna 2, Dagna Bobilewicz 2 1 Zakład Diagnostyki Laboratoryjnej i Immunologii Klinicznej Wieku Rozwojowego Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego, 2 Zakład Diagnostyki Laboratoryjnej Wydziału Nauki o Zdrowiu Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego Streszczenie Przewlekła choroba nerek jest częstym problemem występującym na całym świecie. Ze względu na niedoskonałość obecnie stosowanych parametrów oceny funkcji tego narządu, poszukuje się nowych, lepszych markerów. Jednym z nich może okazać się cystatyna C. Celem pracy była ocena przydatności wyliczania przesączania kłębuszkowego w oparciu o stężenie tego białka w surowicy u pacjentów z umiarkowanym spadkiem egfr (50 59 ml/min/1,73 m 2 ). W badaniu uwzględniono surowice 247 pacjentów (130 kobiet w wieku od 26 do 75 lat oraz 117 mężczyzn w wieku od 22 do 75 lat), u których wielkość przesączania kłębuszkowego oszacowana w oparciu o wzór MDRD (egfr MDRD) mieściła się w granicach ml/min/1,73 m 2. W surowicach tych oznaczono również stężenie cystatyny C metodą PENIA. Wartość przesączania kłębuszkowego z wykorzystaniem tego parametru była wyliczana w oparciu o sześć najczęściej stosowanych wzorów. Otrzymane wartości przesączania kłębuszkowego liczone za pomocą wzorów alternatywnych były istotnie wyższe od wyników uzyskanych za pomocą wzoru MDRD. Ponadto, wykazano istnienie korelacji między wielkością przesączania kłębuszkowego wyliczonego przy użyciu równania MDRD i wzorów alternatywnych. Wyniki pracy nie wykluczyły przydatności wyliczania GFR za pomocą wzorów alternatywnych, ale wykazały ich użyteczność u niewielkiej liczby pacjentów. Summary Chronic kidney disease is a common health problem. Current methods for estimate kidney function based on serum creatinine and egfr according MDRD are inadequate to clinical status so serum cystatin C was suggested as a potentially more accurate parameter especially in mild stage. The aim of the study was to assess the diagnostic value of glomerular filtration rate calculated according to 6 different formulas based on serum cystatin C in patients with egfr MDRD between ml/ min. Serum cystatin C level was measured in 247 sera with slightly decreased egfr MDRD and glomerular filtration rate were calculated. GFR calculated by alternative formulas were significantly higher than the values from MDRD formula. Correlation between MDRD and alternative formulas were observed. There is no direct relation nevertheless clinical utility of cystatin GFR cannot be excluded. Słowa kluczowe: cystatyna C, egfr, MDRD, przewlekła choroba nerek Key words: chronic kidney disease, cystatin C, egfr, MDRD Wstęp Przewlekła choroba nerek (PChN), zaliczana do chorób cywilizacyjnych, jest coraz częstszym problemem występującym na całym świecie [2, 3]. Stanowi ona szczególną jednostkę chorobową w tej grupie chorób, gdyż może wystąpić jako powikłanie każdej z nich [3]. Szacuje się, że w Polsce PChN dotyczy ponad 4 milionów osób [3]. Powszechnie stosowane oznaczenia stężenia kreatyniny w surowicy często nie pozwalają na jednoznaczne rozpoznanie choroby ze względu na uzależnienie go od wielu czynników (m.in. wieku, masy mięśniowej, płci, diety, leków) [2, 3, 4]. Z tego też powodu poszukuje się nowych markerów funkcji nerek, z których obiecującym wydaje się być cystatyna C. Wcześniejsze prace wskazują, że stężenie cystatyny w surowicy może być szczególnie użyteczne w ocenie niewielkiego obniżenia funkcji nerek [5]. Cystatyna C jest białkiem zbudowanym ze 120 aminokwasów, o masie cząsteczkowej około 13 tys. Da, kodowanym 167

2 GFR wyliczone w oparciu o stężenie cystatyny u pacjentów z granicznymi wartościami egfr MDRD na chromosomie 20 [4]. Powstaje we wszystkich jądrzastych komórkach organizmu [2, 4]. Stałe wartości jej stężenia występują u ludzi od 1 do 60 roku życia [2, 6]. U noworodków i niemowląt ze względu na niedojrzałość nerek oraz u osób starszych ze względu na fizjologiczny spadek filtracji, jej stężenie w surowicy jest podwyższone [7]. Zarówno kreatynina jak i cystatyna mogą być wykorzystane do wyliczenia przesączania kłębuszkowego za pomocą określonych wzorów empirycznych. Obecnie do wyliczania tzw. szacunkowego przesączania kłębuszkowego (egfr) zalecane jest stosowanie wzoru MDRD (Modification of Diet In Renal Diseases), wykorzystującego stężenie kreatyniny w surowicy, wiek, płeć i rasę pacjenta. Wzór ten pomimo szeregu ograniczeń jest rutynowo wykorzystywany w badaniach przesiewowych, a za wartość graniczną przyjęto wartość 60 ml/min/1,73 m 2 [3]. Jest jednak szereg doniesień dotyczących celowości wprowadzenia wzorów, uwzględniających stężenie cystatyny. Jednakże żaden z nich nie został jednoznacznie rekomendowany. Cel pracy Celem pracy była ocena przydatności wyliczania przesączania kłębuszkowego w oparciu o stężenie cystatyny C w surowicy u pacjentów z umiarkowanym spadkiem egfr (50-59 ml/min/1,73 m 2 ), obliczonego na podstawie wzoru MDRD. Materiał i metody W badaniu uwzględniono surowice 247 pacjentów (130 kobiet w wieku od 26 do 75 lat oraz 117 mężczyzn w wieku od 22 do 75 lat), u których wielkość przesączania kłębuszkowego oszacowana w oparciu o wzór MDRD (egfr MDRD) mieściła się w granicach ml/min/1,73 m 2. egfr MDRD wyliczano w oparciu o stężenie kreatyniny oznaczone metodą kinetyczną Jaffe z kompensacją (zakres wartości referencyjnych 0,5-1,1 mg/dl) oraz dane demograficzne. W surowicach tych dodatkowo oznaczono stężenie cystatyny C metodą immunonefelometryczną PENIA przy użyciu zestawów odczynnikowych firmy Simens (dawniej Dade Behring). Przyjęty zakres wartości referencyjnych: 0,53-0,95 mg/l. Wartość przesączania kłębuszkowego obliczano w oparciu o sześć najczęściej stosowanych wzorów alternatywnych (tabela I). Tabela I Wzory alternatywne służące do wyliczania wartości przesączania kłębuszkowego w oparciu o stężenie cystatyny C. Nazwa Formuła Hoek [1,8] GFR = - 4, ,35 / [ cys C] Filler [1] log GFR =1,962 + (1,132 log (1 [cys C])) Le Bricon [1,8,14] GFR = 78 1 / [cys C] + 4 Larsson [1] GFR = 77,24 [cys C] 1,2623 Grubb 1 [1,8] Grubb 2 [1] [cys C] stężenie cystatyny w mg/l GFR = 99,29 [cys C] 1,713 0,823 (dla kobiet) GFR = 86,49 [cys C] 1,675 0,948 (dla kobiet) Pacjentów podzielono na grupy ze względu na stężenie kreatyniny i cystatyny: z prawidłowym stężeniem obu parametrów, z prawidłowym stężeniem cystatyny i podwyższonym kreatyniny, z podwyższonym stężeniem cystatyny i prawidłowym kreatyniny z podwyższonym stężeniem obu parametrów. Analizę statystyczną przeprowadzono przy użyciu programu R. Na podstawie histogramów oraz wyników testu Shapiro Wilka stwierdzono, że wszystkie badane parametry mają rozkład różny od normalnego. W celu porównania wartości średnich posłużono się testem Wicoxona, a następnie zbadano zależności między uzyskanymi wynikami metodą korelacji Kendall a. Za poziom istotności statystycznej przyjęto p<0,05. Wyniki W całej grupie badanej średnie stężenie kreatyniny było podwyższone (1,18±0,17 mg/dl), zaś średnie stężenie cystatyny znajdowało się na poziomie górnego zakresu wartości referencyjnych (0,95±0,29 mg/l). Wartości przesączania kłębuszkowego, otrzymane za pomocą wzorów wykorzystujących stężenie cystatyny, były istotnie wyższe od wartości egfr, otrzymanych za pomocą wzoru MDRD (p<0,05) (tabela II). Brak istotności statystycznej wykazano wśród 5 par wzorów alternatywnych (Hoek a Larsson, Filler a Grubb 1, Filler a Grubb 2, Le Bri- Tabela II Wartości średnie i odchylenia standardowe oraz zakresy dla GFR obliczonego za pomocą poszczególnych wzorów. PARAMETR ŚREDNIA ± ODCHYLENIE STANDARDOWE ZAKRES WARTOŚCI GFR MDRD 54,8 ± 2, GFR Hoek 86,1 ± 23,9 33,23 180,4 GFR Filler 105,2 ± 31,00 38,99 233,3 GFR Le Bricon 91,8 ± 23,2 40,45 183,3 GFR Larsson 90,8 ± 29,8 29,56 220,9 GFR Grubb 1 114,4 ± 50,0 22,18 412,8 GFR Grubb 2 109,6 ± 47,0 24,18 348,7 168

3 Tabela III Wartości średnie i odchylenia standardowe dla GFR u pacjentów podzielonych na grupy pod względem stężenia cystatyny C oraz kreatyniny. PARAMETR ŚREDNIA ± ODCHYLENIE STANDARDOWE n = 44 n = 61 Cys C 0,8 ± 0,1 0,8 ± 0,1 1,2 ± 0,3 1,2 ± 0,2 Krea 1,0 ± 0,1 1,3 ± 0,1 1,0 ± 0,1 1,3 ± 0,1 GFR MDRD 55,8 ± 2,4 54,8 ± 2,8 54,7 ± 2,9 53,9 ± 2,9 GFR Hoek 104,1 ± 19,5 100,8 ± 13,8 63,4 ± 11,3 63,2 ± 11,0 GFR Filler 130,1 ± 21,3 124,9 ± 20,2 75,8 ± 14,0 75,5 ± 13,8 GFR Le Bricon 110,5 ± 15,4 105,9 ± 13,5 69,8 ± 11,0 69,5 ± 10,7 GFR Larsson 114,8 ± 21,1 108,7 ± 18,0 62,6 ± 12,9 62,3 ± 12,7 GFR Grubb 1 140,9 ± 35,5 155,1 ± 38,1 61,9 ± 16,6 74,2 ± 21,1 GFR Grubb 2 147,3 ± 36,3 136,9 ± 28,3 66,0 ± 17,4 65,6 ± 17,5 podwyższone stężenie cystatyny C; podwyższone stężenie kreatyniny; prawidłowe stężenie cystatyny C; prawidłowe stężenie kreatyniny con a Larsson, Grubb1 a Grubb 2). W tabeli III zawarto wartości średnie i odchylenia standardowe dla pacjentów podzielonych na grupy pod względem stężenia cystatyny C i kreatyniny. Różnice między egfr MDRD a wartościami przesączania kłębuszkowego, liczonymi wg wzorów alternatywnych wykazują istotność statystyczną we wszystkich grupach pacjentów. W przypadku gdy wartości przesączania kłębuszkowego, wyliczone za pomocą MDRD i wzorów alternatywnych stają się zbliżone, stężenie samej cystatyny C jest różne dla każdego wzoru. Wartość przesączania kłębuszkowego poniżej 50 ml/min uzyskano przy stężeniu cystatyny równym 1,39 mg/l za pomocą wzoru Grubb a 2. W pozostałych przypadkach wartość ta była wyższa (tabela IV). W grupie pacjentów z umiarkowanie obniżonym przesączaniem kłębuszkowym (<60 ml/min/1,73 m 2 ), liczonym wg wzorów alternatywnych, znajdują się pacjenci (od 35,1% do 47,2%), u których poziom kreatyniny mieści się w zakresie wartości referencyjnych (tabela V). Istotną statystycznie korelację między egfr a wartościami przesączania kłębuszkowego, liczonego za pomocą wzorów alternatywnych, stwierdzono w całej badanej populacji, w grupie pacjentów z prawidłowym stężeniem kreatyniny oraz prawidłowym stężeniem cystatyny i w grupie pacjentów z prawidłowym stężeniem obu tych parametrów jednocześnie (tabela VI). Współczynniki korelacji między wartościami wzorów alternatywnych we wszystkich grupach badanych mieszczą się w granicach 0,78 1,0 i są istotne statystycznie. Tabela IV Zakres stężeń cystatyny C dla GFR wyliczanego w oparciu o poszczególne wzory mieszczącego się w granicach ml/min/1,73m 2 oraz poniżej 50 ml/min/1,73m 2 (nie dotyczy egfr MDRD, co wynika z założeń pracy). Wzór Cystatyna C [ mg/l ] n gdy GFR w granicach ml/min/1,73m 2 n gdy GFR < 50 ml/min/1,73m 2 MDRD 247 0,46 2,14 0 Nie dotyczy Hoek 22 1,25 1, ,48 2,14 Filler 11 1,47 1,68 4 1,72 2,14 Le Bricon 20 1,44 1,68 4 1,72 2,14 Larsson 16 1,23 1, ,42 2,14 Grubb ,21 1, ,44 2,14 Grubb ,25 1, ,39 2,14 Tabela V Liczba pacjentów ze stężeniem kreatyniny mieszczącym się w zakresie wartości referencyjnych przy przesączaniu kłębuszkowym poniżej 60 ml/min/1,73m 2, wyliczanym wg. wzorów alternatywnych. Wzory Hoek Filler Le Bricon Grubb1 Grubb 2 Larsson Gdy GFR < 60 ml/ min/1,73m 2 liczba pacjentów z / liczba pacjentów z GFR < 60 ml / min 13/37 (35,1%) 6/15 (40,0%) 9/24 (37,5%) 17/36 (47,2%) 15/37 (40,5%) 16/39 (41,0%) prawidłowe stężenie kreatyniny 169

4 GFR wyliczone w oparciu o stężenie cystatyny u pacjentów z granicznymi wartościami egfr MDRD Tabela VI Współczynniki korelacji między wartościami GFR wyliczonymi wg MDRD i wzorów alternatywnych. Populacja Hoek Filler Le Bricon Larsson Grubb1 Grubb2 N = 247 r = 0,14 r = 0,14 r = 0,14 r = 0,14 r = 0,12 r = 0,14 n = 115 M n = 132 n = 145 n = 102 n = 44 H cysc n = 61 D R D r = 0,15 r = 0,15 r = 0,15 r = 0,15 r = 0,15 NS r = 0,19 r = 0,19 r = 0,19 r = 0,19 r = 0,19 r = 0,19 podwyższone stężenie cystatyny C; podwyższone stężenie kreatyniny; prawidłowe stężenie cystatyny C; prawidłowe stężenie kreatyniny Dyskusja Z przedstawionych badań wynika, iż wartości przesączania kłębuszkowego liczone za pomocą wzorów wykorzystujących stężenie cystatyny C są w większości przypadków wyższe od wartości uzyskanych za pomocą wzoru MDRD. Dane z piśmiennictwa, dotyczące tych zależności nie są jednoznaczne. Ramel i wsp. podjęli próbę oceny przydatności obliczania przesączania kłębuszkowego za pomocą trzech wzorów wykorzystujących stężenie cystatyny C i dwóch wzorów opartych na stężeniu kreatyniny. Wykazali, że wartości przesączania kłębuszkowego otrzymane za pomocą wzorów, wykorzystujących stężenie cystatyny są niższe niż wartości uzyskane za pomocą wzoru MDRD [8]. Drożyńska-Duklas i wsp. wykazali, że u dzieci z pęcherzem neurogennym w przebiegu przepukliny oponowo-rdzeniowej wielkość przesączania kłębuszkowego wyliczona na podstawie stężenia cystatyny (wg. wzoru Fillera) była istotnie niższa od wartości wyliczonej na podstawie stężenia kreatyniny (wg. wzoru Schwartza) [9]. W pracy dotyczącej określenia GFR z wykorzystaniem oznaczenia stężenia cystatyny C jako pojedynczego markera oraz z równoczesnym wykorzystaniem oznaczenia stężenia kreatyniny Stevens i wsp. dowodzą, że stężenie cystatyny jest lepszym markerem funkcji nerek od stężenia kreatyniny ze względu na mniejszy wpływ wieku, płci i rasy na jej stężenie. Jednak równania do wyliczenia GFR stosowane w pracy własnej nie pokrywają się z równaniami wykorzystanymi w przytoczonej publikacji. Dodatkowo w swojej analizie Stevens i wsp. uwzględnili wzór wykorzystujący oba parametry jednocześnie. Ostatecznie uznali, iż właśnie ta formuła jest najwłaściwsza do obliczania wartości przesączania kłębuszkowego [10]. Ran Hui Cha i wsp. porównując przydatność określenia funkcji nerek za pomocą stężenia kreatyniny i cystatyny wykazali, że cystatyna jest czulszym wskaźnikiem, określającym niewydolność nerek [11]. Salgado i wsp. opublikowali wyniki badań, dotyczące monitorowania funkcji nerek za pomocą GFR wyliczonego w oparciu o wzory wykorzystujące zarówno stężenie kreatyniny jak i cystatyny oraz za pomocą najnowszego wzoru CKD EPI, wykorzystującego te same parametry co wzór MDRD. Wynika z nich, że cystatyna jest najlepszym parametrem służącym do monitorowania spadków GFR w przewlekłej chorobie nerek, co pokrywa się z wnioskami wcześniej przytoczonych publikacji [12]. W pracy własnej u pacjentów z umiarkowanie obniżonym przesączaniem kłębuszkowym (<60 ml/min), liczonym wg wzorów alternatywnych, stężenie cystatyny było znacznie podwyższone a stężenie kreatyniny w zależności od wzo- 170

5 ru mieściło się w zakresie przyjętej normy u 35,1% - 47,2% chorych. Oznacza to, że w tych przypadkach cystatyna C okazała się czulszym parametrem od kreatyniny, gdyż wcześniej wzrastało jej stężenie, informując jednocześnie o obniżeniu funkcji nerek. W pracy własnej podjęto próbę oceny korelacji między wartościami egfr a wartościami przesączania kłębuszkowego, otrzymanymi na podstawie wzorów wykorzystujących stężenie cystatyny C. Zbadano także korelacje między samymi wartościami wzorów alternatywnych. Ustalono, że w przypadku pacjentów z prawidłowym stężeniem kreatyniny lub cystatyny oraz w przypadku prawidłowego stężenia obu tych parametrów jednocześnie, korelacje między wartościami uzyskanymi za pomocą wzoru MDRD a wartościami obliczonymi na podstawie wzorów alternatywnych są istotne statystycznie. W piśmiennictwie brak jest analogicznych danych. Grubb otrzymał korelację miedzy GFR opartym na stężeniu cystatyny C a klirensem 51 Cr EDTA [13]. Lothar i Huber wykazali, że wyliczanie przesączania kłębuszkowego za pomocą wzorów alternatywnych wykazuje większą korelacje z metodą referencyjną oznaczania klirensu za pomocą joheksolu niż ze stężeniem kreatyniny czy wyliczanym przesączaniem kłębuszkowym za pomocą formuły Cockroft a Gault a [14]. Natomiast Sękowska i wsp., badając filtrację kłębuszkową u dzieci z przewlekłą chorobą nerek, wykazały w swojej pracy korelację miedzy KI 99m Tc DTPA a klirensem cystatyny C [15]. Autorzy badań przeprowadzonych na Uniwersytecie w Bonn porównywali stężenie cystatyny oraz wartość egfr (MDRD) z wartością klirensu otrzymanego przy użyciu 99m Tc DTPA. Badania te wykazały porównywalną wartość obu wskaźników, jednak przy wartości klirensu powyżej 55 ml/min/1,73 m 2 zaobserwowano przewagę wartości diagnostycznej cystatyny w porównaniu z MDRD [16]. Analizując uzyskane wyniki, należy rozważyć, czy samo oznaczanie stężenia cystatyny nie jest wystarczające do oceny funkcji nerek, czy też lepiej jest wyliczać wartość GFR w oparciu o publikowane wzory. Wynika to stąd, że żaden ze wzorów alternatywnych nie jest rekomendowany jako najlepszy, a obniżone przesączanie kłębuszkowe przy prawidłowym stężeniu kreatyniny obserwuje się dopiero przy znacznie podwyższonym stężeniu cystatyny w surowicy. Wnioski 1. Wartości przesączania kłębuszkowego, liczone za pomocą wzorów alternatywnych są istotnie wyższe od wartości egfr, liczonych według wzoru MDRD. 2. Wartości przesączania kłębuszkowego, liczone za pomocą wzorów alternatywnych wykazują istotną korelację z wartościami otrzymanymi za pomocą wzoru MDRD przy prawidłowym stężeniu kreatyniny lub cystatyny lub przy równoczesnym prawidłowym stężeniu obu tych parametrów. Piśmiennictwo 1. Emara M, Zahran A, Abd El, et al. How to best defne patients with moderate chronic kidney disease. Nephron Clinical Practice 2008; 110: c195-c Gernand W. Cystatyna C w diagnostyce przewlekłej niewydolności nerek. Polska Medycyna Rodzinna 2003; 5: Król E, Rutkowski B. Przewlekła Choroba Nerek klasyfikacja, epidemiologia i diagnostyka. Forum Nefrologiczne 2008; 1: Imiela J, Lewandowicz A. Cystatyna C w diagnostyce przewlekłej choroby nerek. Nefrologia i Dializoterapia Polska 2007; 11: Shimizu-Tokiwa A, Kobata M, Io H et al. Serum cystatin C is a more sensitive marker of glomerular function than serum creatinin. Nephron 2002; 92: Sulicka J, Franczuk P, Rewiuk K. Przydatność oznaczania cystatyny C w diagnozowaniu niewydolności nerek u osób w starszym wieku. Gerontologia Polska 2005; 13: Kozłowska K, Wysocka J, Janicka K. Przydatność diagnostyczna oznaczania cystatyny C. Przegl Lek 2001; 58: Ramel A, Jonsson PV, Bjornsson S et al. Differences in the glomerular filtration rate calcutaled by two creatinine based and Three cystatin C based formulas in hospitalized elderly patients. Nephron Clinical Practice 2008; 108: c16 c Drożyńska-Duklas M, Żurowska A, Czarniak P i wsp. Szacowanie GFR na podstawie wartości kreatyniny i cystatyny C porównanie dwóch metod w grupie pacjentów z pęcherzem neurogennym w przebiegu przepukliny oponowo rdzeniowej (MMC). Pol Merkuriusz Lek 2008; XXIV: Stevens LA, Coresh J, Schmid CH et al. Estimating GFR using serum cystatin C alone and in combination with serum creatinine: a pooled analysis of 3,418 individuals with CKD. Am J Kidney Dis 2008; 51: Ran Hui C, Chung-Sik L, Youn-Hee L et al. Clinical usefulness of serum cystatin C and the pertinent estimation of glomerular filtration rate based on cystatin C. Nefrology 2010; 15: Salgado JV, Neves FA, Bastos MG et al. Monitoring renal function: measured and estimated glomerular filtration rates a review. Braz J Med Biol Res 2010; 43: Grubb A, Simonsen O, Starfelt G et al. Serum concentration of cystatin C, factor D and β 2 mikroglobulin as a measure of glomerular filtration rate. Acta Medica Scandinavica 1985; 218: Lothar T, Huber AR. Renal function estimation of glomerular filtration rate. Clin Chem Lab Med 2006; 44: Sękowska R, Roszkowska Blaim M. Ocena filtracji kłębuszkowej u dzieci z przewlekłą chorobą nerek w oparciu o klirens cystatyny C. Pol Merkuriusz Lek 2008; XXIV: Yashiro M, Kamata T, Segawa H et al. Comparsions of cystatin C with creatinine for evaluation of renal function in chronic kidney disease. Clinical and Experimental Nephrology 2009; 13: Zaakceptowano do publikacji: Adres do korespondencji: Dr med. Marta Faryna Zakład Diagnostyki Laboratoryjnej Wydziału Nauki o Zdrowiu Warszawskiego Uniwersytetu Medycznego Warszawa, Banacha 1a Tel.: , fax:

Metody wykrywania i oceny postępu przewlekłej choroby nerek

Metody wykrywania i oceny postępu przewlekłej choroby nerek Choroby Serca i Naczyń 2007, tom 4, nr 3, 137 141 K L I N I C Z N A I N T E R P R E T A C J A W Y N I K Ó W B A D A Ń Redaktor działu: dr hab. med. Edward Franek Metody wykrywania i oceny postępu przewlekłej

Bardziej szczegółowo

Cystatyna C jako marker uszkodzenia nerek u pacjentów z cukrzycą

Cystatyna C jako marker uszkodzenia nerek u pacjentów z cukrzycą AKTUALNOŚCI W PIELĘGNIARSTWIE NEFROLOGICZNYM Forum Nefrologiczne 2011, tom 4, nr 4, 389 393 Copyright 2011 Via Medica ISSN 1899 3338 Łukasz Czyżewski 1, Emilia Ciach 2, Janusz Wyzgał 1 www.fn.viamedica.pl

Bardziej szczegółowo

Osteoporoza w granicznej niewydolności nerek - problem niedoboru witaminy D

Osteoporoza w granicznej niewydolności nerek - problem niedoboru witaminy D Atlanta Osteoporoza w granicznej niewydolności nerek - problem niedoboru witaminy D Jerzy Przedlacki Katedra i Klinika Nefrologii Dializoterapii i Chorób Wewnętrznych, WUM Echa ASBMR 2016 Łódź, 14.01.2017

Bardziej szczegółowo

Zależność między wskaźnikiem masy ciała i obwodem talii a wskaźnikiem filtracji kłębuszkowej u młodych mężczyzn

Zależność między wskaźnikiem masy ciała i obwodem talii a wskaźnikiem filtracji kłębuszkowej u młodych mężczyzn ANNALES ACADEMIAE MEDICAE SILESIEIS PRACA ORYGINALNA Zależność między wskaźnikiem masy ciała i obwodem talii a wskaźnikiem filtracji kłębuszkowej u młodych mężczyzn The relationship between body mass index,

Bardziej szczegółowo

Przewlekła choroba nerek

Przewlekła choroba nerek KONFERENCJA PRASOWA WARSZAWA 04.03.2010 PCHN - EPIDEMIOLOGIA Prof. Bolesław Rutkowski Katedra i Klinika Nefrologii, Transplantologii i Chorób Wewnętrznych Gdański Uniwersytet Medyczny 1 Przewlekła choroba

Bardziej szczegółowo

Pożegnanie z mikroalbuminurią jak dziś oceniać uszkodzenie nerek w cukrzycy? Janusz Gumprecht

Pożegnanie z mikroalbuminurią jak dziś oceniać uszkodzenie nerek w cukrzycy? Janusz Gumprecht Pożegnanie z mikroalbuminurią jak dziś oceniać uszkodzenie nerek w cukrzycy? Janusz Gumprecht Czynność nerek a homeostaza glukozy - Glukoneogeneza (40% tworzonej glukozy = 20% całkowitej ilości glukozy

Bardziej szczegółowo

Wskaźniki włóknienia nerek

Wskaźniki włóknienia nerek Wskaźniki włóknienia nerek u dzieci z przewlekłą chorobą nerek leczonych zachowawczo Kinga Musiał, Danuta Zwolińska Katedra i Klinika Nefrologii Pediatrycznej Uniwersytetu Medycznego im. Piastów Śląskich

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie stężenia cystatyny C w ocenie filtracji kłębuszkowej u dzieci i ludzi starszych

Zastosowanie stężenia cystatyny C w ocenie filtracji kłębuszkowej u dzieci i ludzi starszych diagnostyka laboratoryjna Journal of Laboratory Diagnostics 2012 Volume 48 Number 4 423-431 Praca poglądowa Review Article Zastosowanie stężenia cystatyny C w ocenie filtracji kłębuszkowej u dzieci i ludzi

Bardziej szczegółowo

Porównawcze studium wzorów referencyjnych do wyznaczania przes¹czania k³êbuszkowego nerek na podstawie stê enia cystatyny C**

Porównawcze studium wzorów referencyjnych do wyznaczania przes¹czania k³êbuszkowego nerek na podstawie stê enia cystatyny C** AUTOMATYKA 2008 Tom 12 Zeszyt 3 Przemys³aw Korohoda* Porównawcze studium wzorów referencyjnych do wyznaczania przes¹czania k³êbuszkowego nerek na podstawie stê enia cystatyny C** 1. Wprowadzenie Wspó³czynnik

Bardziej szczegółowo

Przewlekła niewydolność nerek czy przewlekła choroba nerek?

Przewlekła niewydolność nerek czy przewlekła choroba nerek? Choroby Serca i Naczyń 2005, tom 2, nr 3, 131 135 N E F R O K A R D I O L O G I A Przewlekła niewydolność nerek czy przewlekła choroba nerek? Michał Kozłowski, Jacek Manitius Katedra i Klinika Nefrologii,

Bardziej szczegółowo

Jak mierzyć czynność nerek u noworodka. Małgorzata Pańczyk-Tomaszewska Katedra i Klinika Pediatrii i Nefrologii WUM

Jak mierzyć czynność nerek u noworodka. Małgorzata Pańczyk-Tomaszewska Katedra i Klinika Pediatrii i Nefrologii WUM Jak mierzyć czynność nerek u noworodka Małgorzata Pańczyk-Tomaszewska Katedra i Klinika Pediatrii i Nefrologii WUM Czynność nerek Stężenie kreatyniny Stężenie cystatyny C GFR (glomerular filtration rate)

Bardziej szczegółowo

Użyteczność cystatyny C w ocenie funkcji nerek u osób po 65. roku życia bez cukrzycy

Użyteczność cystatyny C w ocenie funkcji nerek u osób po 65. roku życia bez cukrzycy Gerontologia Polska PRACA ORYGINALNA tom 18, nr 3, 120 127 ISSN 1425 4956 Małgorzata Sodolska, Konrad Walczak, Anna Krysicka, Dariusz Moczulski Klinika Chorób Wewnętrznych i Nefrodiabetologii Uniwersytetu

Bardziej szczegółowo

Epidemiologia przewlekłej choroby nerki przeszczepionej na podstawie różnych metod oznaczania wskaźnika filtracji kłębuszkowej

Epidemiologia przewlekłej choroby nerki przeszczepionej na podstawie różnych metod oznaczania wskaźnika filtracji kłębuszkowej Forum Nefrologiczne 2014, tom 7, nr 2, 90 96 Copyright 2014 Via Medica ISSN 1899 3338 PRACA POGLĄDOWA www.fn.viamedica.pl Łukasz Chrobak, Alicja Dębska-Ślizień, Bolesław Rutkowski Katedra i Klinika Nefrologii

Bardziej szczegółowo

Zakład Biochemii IP CMUJ 2017

Zakład Biochemii IP CMUJ 2017 Zakład Biochemii IP CMUJ 2017 Wczesne wykrycie przewlekłej choroby nerek u dzieci jest bardzo ważne. Polskie wieloośrodkowe badania pediatryczne wskazują, że u 20% dzieci rozpoczynających dializoterapię

Bardziej szczegółowo

MDRD czy CKD-EPI rewolucja czy ewolucja?

MDRD czy CKD-EPI rewolucja czy ewolucja? Forum Nefrologiczne 2014, tom 7, nr 1, 38 44 Copyright 2014 Via Medica ISSN 1899 3338 POGLĄDY, STANOWISKA, ZALECENIA, STANDARDY I OPINIE www.fn.viamedica.pl Łukasz Zdrojewski, Bolesław Rutkowski Katedra

Bardziej szczegółowo

DIETA W PRZEWLEKŁEJ CHOROBIE NEREK

DIETA W PRZEWLEKŁEJ CHOROBIE NEREK KURS 15.04.2016 Szczecinek DIETA W PRZEWLEKŁEJ CHOROBIE NEREK dr hab. n. med. Sylwia Małgorzewicz, prof.nadzw. Katedra Żywienia Klinicznego Klinika Nefrologii, Transplantologii i Chorób Wewnętrznych Gdański

Bardziej szczegółowo

Czy mogą być niebezpieczne?

Czy mogą być niebezpieczne? Diety wysokobiałkowe w odchudzaniu Czy mogą być niebezpieczne? Lucyna Kozłowska Katedra Dietetyki SGGW Diety wysokobiałkowe a ryzyko zgonu Badane osoby: Szwecja, 49 261 kobiet w wieku 30 49 lat (1992 i

Bardziej szczegółowo

PRACE ORYGINALNE. Paweł WRÓBEL 1 Władysław SUŁOWICZ 2

PRACE ORYGINALNE. Paweł WRÓBEL 1 Władysław SUŁOWICZ 2 PRACE ORYGINALNE Paweł WRÓBEL 1 Władysław SUŁOWICZ 2 Porównanie częstości występowania przewlekłej choroby nerek wśród pacjentów Szpitalnego Oddziału Ratunkowego Wojewódzkiego Szpitala Zespolonego w Kielcach

Bardziej szczegółowo

Otyłość i choroby nerek. groźny problem XXI wieku

Otyłość i choroby nerek. groźny problem XXI wieku Otyłość i choroby nerek groźny problem XXI wieku Dr Lucyna Kozłowska SGGW, Wydział Nauk o śywieniu Człowieka i Konsumpcji Katedra Dietetyki e-mail: lucyna_kozlowska@sggw.pl Nadwaga + otyłość 25% 27% Nadwaga

Bardziej szczegółowo

Wielkość błędu systematycznego w ocenie GFR w zależności od stadium przewlekłej choroby nerek u dzieci

Wielkość błędu systematycznego w ocenie GFR w zależności od stadium przewlekłej choroby nerek u dzieci Wielkość błędu systematycznego w ocenie GFR w zależności od stadium przewlekłej choroby nerek u dzieci Słowa kluczowe: ocena GFR, bias, standaryzacja, kreatynina, dzieci Key words: GFR estimation, bias,

Bardziej szczegółowo

ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN - POLONIA VOL.LX, SUPPL. XVI, 7 SECTIO D 2005

ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN - POLONIA VOL.LX, SUPPL. XVI, 7 SECTIO D 2005 ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN - POLONIA VOL.LX, SUPPL. XVI, 7 SECTIO D 5 1 Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Białej Podlaskiej Instytut Pielęgniarstwa Higher State Vocational School

Bardziej szczegółowo

Założenia i cele: Postanowiłam zbadać i przeanalizować:

Założenia i cele: Postanowiłam zbadać i przeanalizować: Streszczenie. Wstęp: Starzejące się społeczeństwa całej Europy, skutki wysoko rozwiniętej cywilizacji urbanistyczno-technicznej, oddalenie człowieka od natury, ogromny postęp nauki i techniki, powodują

Bardziej szczegółowo

lek. Olga Możeńska Ocena wybranych parametrów gospodarki wapniowo-fosforanowej w populacji chorych z istotną niedomykalnością zastawki mitralnej

lek. Olga Możeńska Ocena wybranych parametrów gospodarki wapniowo-fosforanowej w populacji chorych z istotną niedomykalnością zastawki mitralnej lek. Olga Możeńska Ocena wybranych parametrów gospodarki wapniowo-fosforanowej w populacji chorych z istotną niedomykalnością zastawki mitralnej Rozprawa na stopień doktora nauk medycznych Promotor: dr

Bardziej szczegółowo

Skale i wskaźniki jakości leczenia w OIT

Skale i wskaźniki jakości leczenia w OIT Skale i wskaźniki jakości leczenia w OIT Katarzyna Rutkowska Szpital Kliniczny Nr 1 w Zabrzu Wyniki leczenia (clinical outcome) śmiertelność (survival) sprawność funkcjonowania (functional outcome) jakość

Bardziej szczegółowo

UNIWERSYTET MEDYCZNY W LUBLINIE KATEDRA I KLINIKA REUMATOLOGII I UKŁADOWYCH CHORÓB TKANKI ŁĄCZNEJ PRACA DOKTORSKA.

UNIWERSYTET MEDYCZNY W LUBLINIE KATEDRA I KLINIKA REUMATOLOGII I UKŁADOWYCH CHORÓB TKANKI ŁĄCZNEJ PRACA DOKTORSKA. UNIWERSYTET MEDYCZNY W LUBLINIE KATEDRA I KLINIKA REUMATOLOGII I UKŁADOWYCH CHORÓB TKANKI ŁĄCZNEJ PRACA DOKTORSKA Małgorzata Biskup Czynniki ryzyka sercowo-naczyniowego u chorych na reumatoidalne zapalenie

Bardziej szczegółowo

Ocena funkcji wydalniczej nerek na podstawie egfr u chorych na cukrzycę

Ocena funkcji wydalniczej nerek na podstawie egfr u chorych na cukrzycę diagnostyka laboratoryjna Journal of Laboratory Diagnostics Diagn Lab 2014; 50(1): 21-27 Praca oryginalna Original Article Ocena funkcji wydalniczej nerek na podstawie egfr u chorych na cukrzycę Valuation

Bardziej szczegółowo

LECZENIE WTÓRNEJ NADCZYNNOŚCI PRZYTARCZYC U PACJENTÓW HEMODIALIZOWANYCH ICD-10 N

LECZENIE WTÓRNEJ NADCZYNNOŚCI PRZYTARCZYC U PACJENTÓW HEMODIALIZOWANYCH ICD-10 N Załącznik nr 42 do zarządzenia Nr 59/2011/DGL Prezesa NFZ z dnia 10 października 2011 roku Nazwa programu: LECZENIE WTÓRNEJ NADCZYNNOŚCI PRZYTARCZYC U PACJENTÓW HEMODIALIZOWANYCH ICD-10 N 25.8 Inne zaburzenia

Bardziej szczegółowo

EDYTA KATARZYNA GŁAŻEWSKA METALOPROTEINAZY ORAZ ICH TKANKOWE INHIBITORY W OSOCZU OSÓB CHORYCH NA ŁUSZCZYCĘ LECZONYCH METODĄ FOTOTERAPII UVB.

EDYTA KATARZYNA GŁAŻEWSKA METALOPROTEINAZY ORAZ ICH TKANKOWE INHIBITORY W OSOCZU OSÓB CHORYCH NA ŁUSZCZYCĘ LECZONYCH METODĄ FOTOTERAPII UVB. Wydział Farmaceutyczny z Oddziałem Medycyny Laboratoryjnej Uniwersytet Medyczny w Białymstoku EDYTA KATARZYNA GŁAŻEWSKA METALOPROTEINAZY ORAZ ICH TKANKOWE INHIBITORY W OSOCZU OSÓB CHORYCH NA ŁUSZCZYCĘ

Bardziej szczegółowo

Ocena funkcji nerek u pacjentów z cukrzycą kierowanych na zabiegi przezskórnych interwencji wieńcowych

Ocena funkcji nerek u pacjentów z cukrzycą kierowanych na zabiegi przezskórnych interwencji wieńcowych prace oryginalne Borgis Postępy Nauk Medycznych, t. XXVI, nr 3, 2013 original papers *Urszula Matys 1, Hanna Bachórzewska-Gajewska 1, Jolanta Małyszko 2, Sławomir Dobrzycki 1 Ocena funkcji nerek u pacjentów

Bardziej szczegółowo

S T R E S Z C Z E N I E

S T R E S Z C Z E N I E STRESZCZENIE Cel pracy: Celem pracy jest ocena wyników leczenia napromienianiem chorych z rozpoznaniem raka szyjki macicy w Świętokrzyskim Centrum Onkologii, porównanie wyników leczenia chorych napromienianych

Bardziej szczegółowo

Ocena skuteczności preparatów miejscowo znieczulających skórę w redukcji bólu w trakcie pobierania krwi u dzieci badanie z randomizacją

Ocena skuteczności preparatów miejscowo znieczulających skórę w redukcji bólu w trakcie pobierania krwi u dzieci badanie z randomizacją 234 Ocena skuteczności preparatów miejscowo znieczulających skórę w redukcji bólu w trakcie pobierania krwi u dzieci badanie z randomizacją The effectiveness of local anesthetics in the reduction of needle

Bardziej szczegółowo

Trudności diagnostyczne w rozpoznaniu choroby Denta opis przypadku

Trudności diagnostyczne w rozpoznaniu choroby Denta opis przypadku Trudności diagnostyczne w rozpoznaniu choroby Denta opis przypadku I. Załuska-Leśniewska, P. Czarniak, P. Szcześniak, Z. Gockowska, A. Żurowska Klinika Chorób Nerek i Nadciśnienia Dzieci i Młodzieży Gdański

Bardziej szczegółowo

Streszczenie. Summary. Marianna Lichosik, Małgorzata Placzyńska, Katarzyna Jobs, Anna Jung. Pediatr Med rodz Vol 9 Numer 2, p.

Streszczenie. Summary. Marianna Lichosik, Małgorzata Placzyńska, Katarzyna Jobs, Anna Jung. Pediatr Med rodz Vol 9 Numer 2, p. Marianna Lichosik, Małgorzata Placzyńska, Katarzyna Jobs, Anna Jung Pediatr Med Rodz 2013, 9 (2), p. 154 159 Received: 28.05.2013 Accepted: 05.06.2013 Published: 28.06.2013 Porównanie aktualnych metod

Bardziej szczegółowo

Przewlek³a choroba nerek w materiale Poradni Nefrologicznej. Czêœæ II. Porównanie trzech ró nych metod oceny filtracji k³êbuszkowej

Przewlek³a choroba nerek w materiale Poradni Nefrologicznej. Czêœæ II. Porównanie trzech ró nych metod oceny filtracji k³êbuszkowej PRACE ORYGINALNE Jerzy KOPEÆ Rafa³ JANUSZEK Ewa WIECZOREK-SURDACKA Marek KU NIEWSKI W³adys³aw SU OWICZ Przewlek³a choroba nerek w materiale Poradni Nefrologicznej. Czêœæ II. Porównanie trzech ró nych metod

Bardziej szczegółowo

EBM w farmakoterapii

EBM w farmakoterapii EBM w farmakoterapii Dr Przemysław Niewiński Katedra i Zakład Farmakologii Klinicznej AM we Wrocławiu Katedra i Zakład Farmakologii Klinicznej AM Wrocław EBM Evidence Based Medicine (EBM) "praktyka medyczna

Bardziej szczegółowo

Systemowe aspekty leczenia WZW typu C

Systemowe aspekty leczenia WZW typu C Systemowe aspekty leczenia WZW typu C Dr n. med. Jakub Gierczyński, MBA Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego-PZH Instytut Zarządzania w Ochronie Zdrowia, Uczelnia Łazarskiego Warszawa, 06.06.2017 r. Systemowe

Bardziej szczegółowo

Przydatność oceny czynności nerek w interpretacji ryzyka sercowo-naczyniowego u chorych z nadciśnieniem tętniczym

Przydatność oceny czynności nerek w interpretacji ryzyka sercowo-naczyniowego u chorych z nadciśnieniem tętniczym PRACE STUDENCKICH KÓŁ NAUKOWYCH PRACA ORYGINALNA Przydatność oceny czynności nerek w interpretacji ryzyka sercowo-naczyniowego u chorych z nadciśnieniem tętniczym Usefulness of kidney function evaluation

Bardziej szczegółowo

Lek. Ewelina Anna Dziedzic. Wpływ niedoboru witaminy D3 na stopień zaawansowania miażdżycy tętnic wieńcowych.

Lek. Ewelina Anna Dziedzic. Wpływ niedoboru witaminy D3 na stopień zaawansowania miażdżycy tętnic wieńcowych. Lek. Ewelina Anna Dziedzic Wpływ niedoboru witaminy D3 na stopień zaawansowania miażdżycy tętnic wieńcowych. Rozprawa na stopień naukowy doktora nauk medycznych Promotor: Prof. dr hab. n. med. Marek Dąbrowski

Bardziej szczegółowo

Marek Klocek 1, Aleksander Mazur 2, Jowita Chmielewska 1, Grzegorz Bilo 1, Anna Stochmal 1, Jerzy W. Naskalski 2, Kalina Kawecka-Jaszcz 1.

Marek Klocek 1, Aleksander Mazur 2, Jowita Chmielewska 1, Grzegorz Bilo 1, Anna Stochmal 1, Jerzy W. Naskalski 2, Kalina Kawecka-Jaszcz 1. Marek Klocek 1, Aleksander Mazur 2, Jowita Chmielewska 1, Grzegorz Bilo 1, Anna Stochmal 1, Jerzy W. Naskalski 2, Kalina Kawecka-Jaszcz 1 1 I Klinika Kardiologii i Nadciśnienia Tętniczego, Collegium Medicum

Bardziej szczegółowo

Przydatność oznaczania NGAL w surowicy i w moczu u niemowląt we wczesnym rozpoznawaniu zakażenia układu moczowego

Przydatność oznaczania NGAL w surowicy i w moczu u niemowląt we wczesnym rozpoznawaniu zakażenia układu moczowego Przydatność oznaczania NGAL w surowicy i w moczu u niemowląt we wczesnym rozpoznawaniu zakażenia układu moczowego Grażyna Krzemień, Agnieszka Szmigielska, Małgorzata Pańczyk-Tomaszewska, Dominika Adamczuk

Bardziej szczegółowo

Leczenie przeciwpłytkowe w niewydolności nerek (PCHN) Dr hab. Dorota Zyśko, prof. nadzw Łódź 2014

Leczenie przeciwpłytkowe w niewydolności nerek (PCHN) Dr hab. Dorota Zyśko, prof. nadzw Łódź 2014 Leczenie przeciwpłytkowe w niewydolności nerek (PCHN) Dr hab. Dorota Zyśko, prof. nadzw Łódź 2014 Leki przeciwpłytkowe (ASA, clopidogrel) Leki przeciwzakrzepowe (heparyna, warfin, acenocumarol) Leki trombolityczne

Bardziej szczegółowo

Leczenie chorych na kzn: dla kogo tylko nefroprotekcja?

Leczenie chorych na kzn: dla kogo tylko nefroprotekcja? Leczenie chorych na kzn: dla kogo tylko nefroprotekcja? Przemysław Rutkowski Klinika Nefrologii, Transplantologii i Chorób Wewnętrznych GUMed 1. Co to jest nefroprotekcja 2. Zmiany w nefroprotekcji 1.

Bardziej szczegółowo

Epidemia niewydolności serca Czy jesteśmy skazani na porażkę?

Epidemia niewydolności serca Czy jesteśmy skazani na porażkę? Epidemia niewydolności serca Czy jesteśmy skazani na porażkę? Piotr Ponikowski Klinika Chorób Serca Uniwersytet Medyczny we Wrocławiu Ośrodek Chorób Serca Szpitala Wojskowego we Wrocławiu Niewydolność

Bardziej szczegółowo

Diagnostyka i monitorowanie cukrzycy i chorób nerek

Diagnostyka i monitorowanie cukrzycy i chorób nerek Diagnostyka i monitorowanie cukrzycy i chorób nerek Business Development Manager Konferencja naukowo-szkoleniowa Ryn Badania laboratoryjne w chorobach nerek Wyzwaniem dla współczesnej medycyny jest badanie

Bardziej szczegółowo

ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN - POLONIA VOL.LIX, SUPPL. XIV, 96 SECTIO D 2004

ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN - POLONIA VOL.LIX, SUPPL. XIV, 96 SECTIO D 2004 ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN - POLONIA VOL.LIX, SUPPL. XIV, 96 SECTIO D 2004 Wydział Nauk o Żywieniu Człowieka i Konsumpcji Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie Faculty

Bardziej szczegółowo

Pogorszenie czynności nerek, czyli co należy wiedzieć w wypadku stwierdzenia obniżonego przesączania kłębuszkowego

Pogorszenie czynności nerek, czyli co należy wiedzieć w wypadku stwierdzenia obniżonego przesączania kłębuszkowego Forum Nefrologiczne 2009, tom 2, nr 2, 112 119 Copyright 2009 Via Medica ISSN 1899 3338 PROGRAM EDUKACYJNY Zagadnienia współczesnej nefrologii www.fn.viamedica.pl Ewa Król w imieniu Grupy PChN* Katedra

Bardziej szczegółowo

Klinika Chorób Wewnętrznych i Rehabilitacji Kardiologicznej, Uniwersytet Medyczny w Łodzi 2

Klinika Chorób Wewnętrznych i Rehabilitacji Kardiologicznej, Uniwersytet Medyczny w Łodzi 2 78 G E R I A T R I A 2013; 7: 78-85 Akademia Medycyny ARTYKUŁ ORYGINALNY/ORIGINAL PAPER Otrzymano/Submitted: 03.03.2013 Zaakceptowano/Accepted: 20.03.2013 Ocena poziomu filtracji kłębuszkowej u pacjentów

Bardziej szczegółowo

ZALEŻNOŚĆ MIĘDZY WYSOKOŚCIĄ I MASĄ CIAŁA RODZICÓW I DZIECI W DWÓCH RÓŻNYCH ŚRODOWISKACH

ZALEŻNOŚĆ MIĘDZY WYSOKOŚCIĄ I MASĄ CIAŁA RODZICÓW I DZIECI W DWÓCH RÓŻNYCH ŚRODOWISKACH S ł u p s k i e P r a c e B i o l o g i c z n e 1 2005 Władimir Bożiłow 1, Małgorzata Roślak 2, Henryk Stolarczyk 2 1 Akademia Medyczna, Bydgoszcz 2 Uniwersytet Łódzki, Łódź ZALEŻNOŚĆ MIĘDZY WYSOKOŚCIĄ

Bardziej szczegółowo

Warszawa, r.

Warszawa, r. Klinika Chorób Wewnętrznych i Diabetologii Warszawski Uniwersytet Medyczny SP CSK ul. Banacha 1a, 02-097 Warszawa Tel. 599 25 83; fax: 599 25 82 Kierownik: dr hab. n. med. Leszek Czupryniak Warszawa, 24.08.2016r.

Bardziej szczegółowo

Charakterystyka kliniczna chorych na raka jelita grubego

Charakterystyka kliniczna chorych na raka jelita grubego Lek. Łukasz Głogowski Charakterystyka kliniczna chorych na raka jelita grubego Rozprawa na stopień doktora nauk medycznych Opiekun naukowy: Dr hab. n. med. Ewa Nowakowska-Zajdel Zakład Profilaktyki Chorób

Bardziej szczegółowo

Analiza fali tętna u dzieci z. doniesienie wstępne

Analiza fali tętna u dzieci z. doniesienie wstępne Analiza fali tętna u dzieci z chorobami kłębuszków nerkowych doniesienie wstępne Piotr Skrzypczyk, Zofia Wawer, Małgorzata Mizerska-Wasiak, Maria Roszkowska-Blaim Katedra i Klinika Pediatrii i Nefrologii

Bardziej szczegółowo

Materiał i metody. Wyniki

Materiał i metody. Wyniki Abstract in Polish Wprowadzenie Selen jest pierwiastkiem śladowym niezbędnym do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Selen jest wbudowywany do białek w postaci selenocysteiny tworząc selenobiałka (selenoproteiny).

Bardziej szczegółowo

4.5. Joduria. Grupy wieku Płeć >60 Razem Min Max Min Max Min Max

4.5. Joduria. Grupy wieku Płeć >60 Razem Min Max Min Max Min Max 4.5. Joduria. Jodurię w porannej próbce moczu oznaczono u 489 osób (54,9%) z populacji badanej miasta Krakowa w tym u 316 kobiet (55,3%) i 173 mężczyzn (54%). Pozostała część osób nie dostarczyła próbki

Bardziej szczegółowo

Przydatność cystatyny C jako markera funkcji nerek u osób w starszym wieku

Przydatność cystatyny C jako markera funkcji nerek u osób w starszym wieku Gerontologia Polska PRACA ORYGINALNA tom 14, nr 2, 91 97 ISSN 1425 4956 Anna Skalska, Ewa Klimek Katedra Chorób Wewnętrznych i Gerontologii, Collegium Medicum, Uniwersytet Jagielloński w Krakowie Przydatność

Bardziej szczegółowo

Streszczenie projektu badawczego

Streszczenie projektu badawczego Streszczenie projektu badawczego Dotyczy umowy nr 2014.030/40/BP/DWM Określenie wartości predykcyjnej całkowitej masy hemoglobiny w ocenie wydolności fizycznej zawodników dyscyplin wytrzymałościowych Wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

Maciej Korpysz. Zakład Diagnostyki Biochemicznej UM Lublin Dział Diagnostyki Laboratoryjnej Samodzielny Publiczny Szpital Kliniczny Nr 1 w Lublinie

Maciej Korpysz. Zakład Diagnostyki Biochemicznej UM Lublin Dział Diagnostyki Laboratoryjnej Samodzielny Publiczny Szpital Kliniczny Nr 1 w Lublinie Nowe możliwości oceny białka monoklonalnego za pomocą oznaczeń par ciężki-lekki łańcuch immunoglobulin (test Hevylite) u chorych z dyskrazjami plazmocytowymi. Maciej Korpysz Zakład Diagnostyki Biochemicznej

Bardziej szczegółowo

Aspekty systemowe samoistnego włóknienia płuc w Polsce na tle Europy

Aspekty systemowe samoistnego włóknienia płuc w Polsce na tle Europy Aspekty systemowe samoistnego włóknienia płuc w Polsce na tle Europy Dr n. med., MBA IZWOZ Uczelnia Łazarskiego, DEJG, Koalicja i Fundacja na Rzecz Zdrowego Starzenia się, Konferencja WHC, Warszawa, 22.03.2016

Bardziej szczegółowo

ANALIZA PROFILU METABOLICZNEGO PACJENTÓW Z PRZEWLEKŁĄ NIEWYDOLNOŚCIĄ SERCA I WSPÓŁISTNIEJĄCYM MIGOTANIEM PRZEDSIONKÓW

ANALIZA PROFILU METABOLICZNEGO PACJENTÓW Z PRZEWLEKŁĄ NIEWYDOLNOŚCIĄ SERCA I WSPÓŁISTNIEJĄCYM MIGOTANIEM PRZEDSIONKÓW ANALIZA PROFILU METABOLICZNEGO PACJENTÓW Z PRZEWLEKŁĄ NIEWYDOLNOŚCIĄ SERCA I WSPÓŁISTNIEJĄCYM MIGOTANIEM PRZEDSIONKÓW Rozprawa doktorska Autor: lek. Marcin Wełnicki Promotor: prof. dr hab. n. med Artur

Bardziej szczegółowo

Ocena przydatności analizy torów gorączkowych w grupie pacjentów z klasyczną gorączką niejasnego pochodzenia

Ocena przydatności analizy torów gorączkowych w grupie pacjentów z klasyczną gorączką niejasnego pochodzenia R. Krupa i wsp. 172 Analiza torów gorączkowych w grupie R. Krupa i wsp. Ocena przydatności analizy torów gorączkowych w grupie pacjentów z klasyczną gorączką niejasnego pochodzenia : 172 176 Copyright

Bardziej szczegółowo

Materiały edukacyjne. Diagnostyka i leczenie nadciśnienia tętniczego

Materiały edukacyjne. Diagnostyka i leczenie nadciśnienia tętniczego Materiały edukacyjne Diagnostyka i leczenie nadciśnienia tętniczego Klasyfikacja ciśnienia tętniczego (mmhg) (wg. ESH/ESC )

Bardziej szczegółowo

Aneks III Zmiany w charakterystyce produktu leczniczego oraz w ulotce dla pacjenta

Aneks III Zmiany w charakterystyce produktu leczniczego oraz w ulotce dla pacjenta Aneks III Zmiany w charakterystyce produktu leczniczego oraz w ulotce dla pacjenta Uwaga: Niniejsze zmiany do streszczenia charakterystyki produktu leczniczego i ulotki dla pacjenta są wersją obowiązującą

Bardziej szczegółowo

Urząd Miasta Bielsko-Biała - um.bielsko.pl Wygenerowano: /14:10: listopada - Światowym Dniem Walki z Cukrzycą

Urząd Miasta Bielsko-Biała - um.bielsko.pl Wygenerowano: /14:10: listopada - Światowym Dniem Walki z Cukrzycą 14 listopada - Światowym Dniem Walki z Cukrzycą Cukrzyca jest chorobą, która staje się obecnie jednym z najważniejszych problemów dotyczących zdrowia publicznego. Jest to przewlekły i postępujący proces

Bardziej szczegółowo

ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN - POLONIA VOL.LIX, SUPPL. XIV, 98 SECTIO D 2004

ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN - POLONIA VOL.LIX, SUPPL. XIV, 98 SECTIO D 2004 ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁODOWSKA LUBLIN - POLONIA VOL.LIX, SUPPL. XIV, 98 SECTIO D 2004 Wydział Nauk o Żywieniu Człowieka i Konsumpcji Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie Faculty

Bardziej szczegółowo

Aneks II. Niniejsza Charakterystyka Produktu Leczniczego oraz ulotka dla pacjenta stanowią wynik procedury arbitrażowej.

Aneks II. Niniejsza Charakterystyka Produktu Leczniczego oraz ulotka dla pacjenta stanowią wynik procedury arbitrażowej. Aneks II Zmiany dotyczące odpowiednich punktów Charakterystyki Produktu Leczniczego oraz ulotki dla pacjenta przedstawione przez Europejską Agencję Leków (EMA) Niniejsza Charakterystyka Produktu Leczniczego

Bardziej szczegółowo

lek. Magdalena Bosak-Prus Ocena profilu oreksyny A i greliny u dzieci niskorosłych.

lek. Magdalena Bosak-Prus Ocena profilu oreksyny A i greliny u dzieci niskorosłych. lek. Magdalena Bosak-Prus Samodzielny Publiczny Szpital Kliniczny nr 1 we Wrocławiu, Katedra i Klinika Endokrynologii i Diabetologii Wieku Rozwojowego, młodszy asystent Ocena profilu oreksyny A i greliny

Bardziej szczegółowo

Analiza wariancji - ANOVA

Analiza wariancji - ANOVA Analiza wariancji - ANOVA Analiza wariancji jest metodą pozwalającą na podział zmienności zaobserwowanej wśród wyników eksperymentalnych na oddzielne części. Każdą z tych części możemy przypisać oddzielnemu

Bardziej szczegółowo

Czêstoœæ wystêpowania przewlek³ej choroby nerek w populacji pacjentów leczonych w NZOZ OL-MED przychodni podstawowej opieki zdrowotnej w Olsztynie

Czêstoœæ wystêpowania przewlek³ej choroby nerek w populacji pacjentów leczonych w NZOZ OL-MED przychodni podstawowej opieki zdrowotnej w Olsztynie Czêstoœæ wystêpowania przewlek³ej choroby nerek w populacji pacjentów leczonych w NZOZ OL-MED przychodni podstawowej opieki zdrowotnej w Olsztynie Problem wczesnego wykrywania przewlek³ej choroby nerek

Bardziej szczegółowo

Pobieranie prób i rozkład z próby

Pobieranie prób i rozkład z próby Pobieranie prób i rozkład z próby Marcin Zajenkowski Marcin Zajenkowski () Pobieranie prób i rozkład z próby 1 / 15 Populacja i próba Populacja dowolnie określony zespół przedmiotów, obserwacji, osób itp.

Bardziej szczegółowo

NIEWYDOLNOŚĆ NEREK - EPIDEMIOLOGIA, OBJAWY, STADIA NIEWYDOLNOŚCI, DIAGNOSTYKA AGNIESZKA BARTOSZ GR.1

NIEWYDOLNOŚĆ NEREK - EPIDEMIOLOGIA, OBJAWY, STADIA NIEWYDOLNOŚCI, DIAGNOSTYKA AGNIESZKA BARTOSZ GR.1 NIEWYDOLNOŚĆ NEREK - EPIDEMIOLOGIA, OBJAWY, STADIA NIEWYDOLNOŚCI, DIAGNOSTYKA AGNIESZKA BARTOSZ GR.1 Niewydolność nerek Niewydolność nerek charakteryzuje się utratą zdolności do oczyszczania organizmu

Bardziej szczegółowo

Przewlekła choroba nerek

Przewlekła choroba nerek Klinika Nefrologii i Medycyny Transplantacyjnej Uniwersytet Medyczny we Wrocławiu Przewlekła choroba nerek 2014.09.17 Dr n. med. Mirosław Banasik specjalista chorób wewnętrznych NEFROLOG tel. 608 57 30

Bardziej szczegółowo

www.jacekbujko.com @JacekBujko

www.jacekbujko.com @JacekBujko www.jacekbujko.com @JacekBujko Lek. Jacek Bujko Diagnostyka laboratoryjna Diagnostyka laboratoryjna chorób nerek Jak pobrać mocz? Badanie 3 dni przed i 3 dni po miesiączce zanieczyszcza próbkę erytrocytami

Bardziej szczegółowo

Kontrola i zapewnienie jakości wyników

Kontrola i zapewnienie jakości wyników Kontrola i zapewnienie jakości wyników Kontrola i zapewnienie jakości wyników QA : Quality Assurance QC : Quality Control Dobór systemu zapewnienia jakości wyników dla danego zadania fit for purpose Kontrola

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie antykoagulacji cytrynianowej w ciągłej terapii nerkozastępczej u niemowląt z ostrym uszkodzeniem nerek.

Zastosowanie antykoagulacji cytrynianowej w ciągłej terapii nerkozastępczej u niemowląt z ostrym uszkodzeniem nerek. Zastosowanie antykoagulacji cytrynianowej w ciągłej terapii nerkozastępczej u niemowląt z ostrym uszkodzeniem nerek. Klinka Kardiologii i Nefrologii Uniwersytet Medyczny im. K. Marcinkowskiego w Poznaniu

Bardziej szczegółowo

jest podniesienie wśród ludzi świadomości znaczenia naszych nerek dla zdrowia i życia oraz

jest podniesienie wśród ludzi świadomości znaczenia naszych nerek dla zdrowia i życia oraz Światowy Dzień Nerek Światowy Dzień Nerek jest ogólnoświatową kampanią, której celem jest podniesienie wśród ludzi świadomości znaczenia naszych nerek dla zdrowia i życia oraz informowanie o powszechności

Bardziej szczegółowo

Choroby peroksysomalne

Choroby peroksysomalne 148 PRACE POGLĄDOWE / REVIEWS Choroby peroksysomalne Peroxisomal disorders Teresa Joanna Stradomska Pediatr Pol 2010; 85 (2): 148 155 2010 by Polskie Towarzystwo Pediatryczne Otrzymano/Received: 29.10.2009

Bardziej szczegółowo

Pula pytań v.1.0 Diagnostyka nefrologiczna

Pula pytań v.1.0 Diagnostyka nefrologiczna Pula pytań v.1.0 Diagnostyka nefrologiczna 1. W odwodnieniu, hipoperfuzji nerek i stanach wzmożonego katabolizmu białkowego takiego jak dieta wysokobiałkowa stężenie mocznika w surowicy jest podwyższone

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr XIX/169/2008 Rady Miasta Marki z dnia 18 czerwca 2008 roku

Uchwała Nr XIX/169/2008 Rady Miasta Marki z dnia 18 czerwca 2008 roku Uchwała Nr XIX/169/2008 Rady Miasta Marki z dnia 18 czerwca 2008 roku w sprawie wyrażenia zgody na realizację programu zdrowotnego w zakresie szczepień ochronnych przeciwko grypie, dla mieszkańców Miasta

Bardziej szczegółowo

SYTUACJA ZDROWOTNA DZIECI I MŁODZIEŻY W WOJEWÓDZTWIE ŁÓDZKIM

SYTUACJA ZDROWOTNA DZIECI I MŁODZIEŻY W WOJEWÓDZTWIE ŁÓDZKIM SYTUACJA ZDROWOTNA DZIECI I MŁODZIEŻY W WOJEWÓDZTWIE ŁÓDZKIM 2 LICZBA LUDNOŚCI W 2010 ROKU 2010 województwo łódzkie miasto Łódź liczba ludności ogółem 2552000 737098 0 19 r.ż. 504576 (19,7) 117839 (15,9)

Bardziej szczegółowo

ANALiZA WPŁYWU PARAMETRÓW SAMOLOTU NA POZiOM HAŁASU MiERZONEGO WEDŁUG PRZEPiSÓW FAR 36 APPENDiX G

ANALiZA WPŁYWU PARAMETRÓW SAMOLOTU NA POZiOM HAŁASU MiERZONEGO WEDŁUG PRZEPiSÓW FAR 36 APPENDiX G PRACE instytutu LOTNiCTWA 221, s. 115 120, Warszawa 2011 ANALiZA WPŁYWU PARAMETRÓW SAMOLOTU NA POZiOM HAŁASU MiERZONEGO WEDŁUG PRZEPiSÓW FAR 36 APPENDiX G i ROZDZiAŁU 10 ZAŁOżEń16 KONWENCJi icao PIotr

Bardziej szczegółowo

Pułapki farmakoterapii nadciśnienia tętniczego. Piotr Rozentryt III Katedra i Kliniczny Oddział Kardiologii Śląskie Centrum Chorób Serca, Zabrze

Pułapki farmakoterapii nadciśnienia tętniczego. Piotr Rozentryt III Katedra i Kliniczny Oddział Kardiologii Śląskie Centrum Chorób Serca, Zabrze Pułapki farmakoterapii nadciśnienia tętniczego Piotr Rozentryt III Katedra i Kliniczny Oddział Kardiologii Śląskie Centrum Chorób Serca, Zabrze Leczenie nadciśnienia tętniczego versus leczenie chorego

Bardziej szczegółowo

Profil alergenowy i charakterystyka kliniczna dorosłych. pacjentów uczulonych na grzyby pleśniowe

Profil alergenowy i charakterystyka kliniczna dorosłych. pacjentów uczulonych na grzyby pleśniowe lek. Krzysztof Kołodziejczyk Profil alergenowy i charakterystyka kliniczna dorosłych pacjentów uczulonych na grzyby pleśniowe Rozprawa na stopień doktora nauk medycznych Promotor: dr hab. n. med. Andrzej

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Laboratorium III: Testy statystyczne. Inżynieria biomedyczna, I rok, semestr letni 2013/2014 Analiza danych pomiarowych

Spis treści. Laboratorium III: Testy statystyczne. Inżynieria biomedyczna, I rok, semestr letni 2013/2014 Analiza danych pomiarowych 1 Laboratorium III: Testy statystyczne Spis treści Laboratorium III: Testy statystyczne... 1 Wiadomości ogólne... 2 1. Krótkie przypomnienie wiadomości na temat testów statystycznych... 2 1.1. Weryfikacja

Bardziej szczegółowo

Centrum Geriatrii, Medycyny Medycyny Regeneracyjnej i Profilaktycznej

Centrum Geriatrii, Medycyny Medycyny Regeneracyjnej i Profilaktycznej Nie można być mistrzem we wszystkich dyscyplinach. Czas na biogospodarkę Jerzy Samochowiec Centrum Geriatrii, Medycyny Medycyny Regeneracyjnej i Profilaktycznej Pomorski Uniwersytet Medyczny w Szczecinie

Bardziej szczegółowo

Polskie Forum Psychologiczne, 2013, tom 18, numer 4, s. 441-456

Polskie Forum Psychologiczne, 2013, tom 18, numer 4, s. 441-456 Polskie Forum Psychologiczne, 2013, tom 18, numer 4, s. 441-456 Anna Ratajska 1 2 1 1 Instytut Psychologii, Uniwersytet Kazimierza Wielkiego Institute of Psychology, Kazimierz Wielki University in Bydgoszcz

Bardziej szczegółowo

Zróżnicowanie umieralności spowodowanej chorobami układu krążenia w Polsce w 2007 roku.

Zróżnicowanie umieralności spowodowanej chorobami układu krążenia w Polsce w 2007 roku. Zróżnicowanie umieralności spowodowanej chorobami układu krążenia w Polsce w 2007 roku. Objaśnienia. Materiałem badawczym były informacje zawarte w kartach zgonów, które przeniesione zostały na komputerowy

Bardziej szczegółowo

Czy istniała konieczność modyfikacji klasyfikacji przewlekłej choroby nerek wg NKF KDOQI? - wyniki badania Nefrotest

Czy istniała konieczność modyfikacji klasyfikacji przewlekłej choroby nerek wg NKF KDOQI? - wyniki badania Nefrotest PRACE ORYGINALNE Beata Januszko-Giergielewicz 1,2 Monika Kubiak 1 Krzysztof Bednarski 1 Jakub Piotrkowski 5 Katarzyna Giergielewicz 5 Łukasz Smyk 3 Jerzy Romaszko 2 Leszek Gromadziński 4 Czy istniała konieczność

Bardziej szczegółowo

Wydział Nauk o Zdrowiu KATOWICE

Wydział Nauk o Zdrowiu KATOWICE Wydział Nauk o Zdrowiu 6.12.2014 KATOWICE syndrome - zespół słabości, zespół wątłości, zespół kruchości, zespół wyczerpania rezerw. Zespół geriatryczny, charakteryzujący się zmniejszeniem rezerw i odporności

Bardziej szczegółowo

Wydłużenie życia chorych z rakiem płuca - nowe możliwości

Wydłużenie życia chorych z rakiem płuca - nowe możliwości Wydłużenie życia chorych z rakiem płuca - nowe możliwości Pulmonologia 2015, PAP, Warszawa, 26 maja 2015 1 Epidemiologia raka płuca w Polsce Pierwszy nowotwór w Polsce pod względem umieralności. Tendencja

Bardziej szczegółowo

VI.2 Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dla produktu Zanacodar Combi przeznaczone do publicznej wiadomości

VI.2 Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dla produktu Zanacodar Combi przeznaczone do publicznej wiadomości VI.2 Podsumowanie planu zarządzania ryzykiem dla produktu Zanacodar Combi przeznaczone do publicznej wiadomości VI.2.1 Omówienie rozpowszechnienia choroby Szacuje się, że wysokie ciśnienie krwi jest przyczyną

Bardziej szczegółowo

PROKALCYTONINA infekcje bakteryjne i sepsa. wprowadzenie

PROKALCYTONINA infekcje bakteryjne i sepsa. wprowadzenie PROKALCYTONINA infekcje bakteryjne i sepsa wprowadzenie CZĘŚĆ PIERWSZA: Czym jest prokalcytonina? PCT w diagnostyce i monitowaniu sepsy PCT w diagnostyce zapalenia dolnych dróg oddechowych Interpretacje

Bardziej szczegółowo

Rada Przejrzystości działająca przy Prezesie Agencji Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji Stanowisko Rady Przejrzystości nr 95/2016 z dnia 29 sierpnia 2016 roku w sprawie zasadności wydawania zgody

Bardziej szczegółowo

LECZENIE NIEDOKRWISTOŚCI W PRZEBIEGU PRZEWLEKŁEJ NIEWYDOLNOŚCI

LECZENIE NIEDOKRWISTOŚCI W PRZEBIEGU PRZEWLEKŁEJ NIEWYDOLNOŚCI Nazwa programu: Terapeutyczne Programy Zdrowotne 2008 załącznik nr 18 do zarządzenia Nr 36/2008/DGL Prezesa NFZ z dnia 19 czerwca 2008 r. LECZENIE NIEDOKRWISTOŚCI W PRZEBIEGU PRZEWLEKŁEJ NIEWYDOLNOŚCI

Bardziej szczegółowo

Kwasy tłuszczowe EPA i DHA omega-3 są niezbędne dla zdrowia serca i układu krążenia.

Kwasy tłuszczowe EPA i DHA omega-3 są niezbędne dla zdrowia serca i układu krążenia. Kwasy tłuszczowe EPA i DHA omega-3 są niezbędne dla zdrowia serca i układu krążenia. Kwasy tłuszczowe omega-3 jak pokazują wyniki wielu światowych badań klinicznych i epidemiologicznych na ludziach, są

Bardziej szczegółowo

Wyniki badań reprezentatywnych są zawsze stwierdzeniami hipotetycznymi, o określonych granicach niepewności

Wyniki badań reprezentatywnych są zawsze stwierdzeniami hipotetycznymi, o określonych granicach niepewności Wyniki badań reprezentatywnych są zawsze stwierdzeniami hipotetycznymi, o określonych granicach niepewności Statystyka indukcyjna pozwala kontrolować i oszacować ryzyko popełnienia błędu statystycznego

Bardziej szczegółowo

Badania osobniczej promieniowrażliwości pacjentów poddawanych radioterapii. Andrzej Wójcik

Badania osobniczej promieniowrażliwości pacjentów poddawanych radioterapii. Andrzej Wójcik Badania osobniczej promieniowrażliwości pacjentów poddawanych radioterapii Andrzej Wójcik Zakład Radiobiologii i Immunologii Instytut Biologii Akademia Świętokrzyska Świętokrzyskie Centrum Onkologii Fig.

Bardziej szczegółowo

Agencja Oceny Technologii Medycznych

Agencja Oceny Technologii Medycznych Agencja Oceny Technologii Medycznych Rada Przejrzystości Opinia Rady Przejrzystości nr 380/2014 z dnia 29 grudnia 2014 r. w sprawie zasadności objęcia refundacją leku Mimpara (cinacalcetum) w zakresie

Bardziej szczegółowo

Testowanie hipotez statystycznych.

Testowanie hipotez statystycznych. Bioinformatyka Wykład 4 Wrocław, 17 października 2011 Temat. Weryfikacja hipotez statystycznych dotyczących wartości oczekiwanej w dwóch populacjach o rozkładach normalnych. Model 3. Porównanie średnich

Bardziej szczegółowo

Zależność pomiędzy wybranymi parametrami antropometrycznymi a stężeniem 25(OH)D 3 u osób po 60 roku życia.

Zależność pomiędzy wybranymi parametrami antropometrycznymi a stężeniem 25(OH)D 3 u osób po 60 roku życia. Katowice, dnia 2.12.2016 Recenzja rozprawy doktorskiej Pani mgr Justyny Nowak pt.: Zależność pomiędzy wybranymi parametrami antropometrycznymi a stężeniem 25(OH)D 3 u osób po 60 roku życia. Mgr Justyna

Bardziej szczegółowo

Agencja Oceny Technologii Medycznych

Agencja Oceny Technologii Medycznych Agencja Oceny Technologii Medycznych www.aotm.gov.pl Rekomendacja nr 111/2013 z dnia 26 sierpnia 2013 r. Prezesa Agencji Oceny Technologii Medycznych w sprawie objęcia refundacją produktu leczniczego Zoladex,

Bardziej szczegółowo

Aneks II. Uzupełnienia odpowiednich punktów Charakterystyki Produktu Leczniczego i Ulotki dla pacjenta

Aneks II. Uzupełnienia odpowiednich punktów Charakterystyki Produktu Leczniczego i Ulotki dla pacjenta Aneks II Uzupełnienia odpowiednich punktów Charakterystyki Produktu Leczniczego i Ulotki dla pacjenta 7 Dla produktów zawierających inhibitory enzymu konwertującego angiotensynę (inhibitory ACE) benazepryl,

Bardziej szczegółowo