Struktura instytucjonalna Unii Europejskiej i system prawny. Dr E. Kacperska

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Struktura instytucjonalna Unii Europejskiej i system prawny. Dr E. Kacperska"

Transkrypt

1 Struktura instytucjonalna Unii Europejskiej i system prawny Dr E. Kacperska 1

2 SPIS TREŚCI I. Struktura Unii Europejskiej 1. Ramy instytucjonalne 2. Filary Unii Europejskiej 3. Podmiotowość Wspólnot 4. Kompetencje Wspólnoty Europejskiej II. Struktura instytucjonalna w Unii Europejskiej 1. Rada Europejska 2. Rada Unii Europejskiej 3. Komisja Europejska 4. Parlament Europejski 5. Trybunał Sprawiedliwości 6. Trybunał Obrachunkowy 7. Komitet Regionów 8. Komitet Ekonomiczno Społeczny III. System prawny w Unii Europejskiej 1. Źródła a prawa wspólnotowego 2. Podstawowe akty prawne 2

3 I. Struktura Unii Europejskiej Ramy instytucjonalne Podstawa funkcjonowania Unii Europejskiej traktat z Maastricht, zwany teŝ Traktatem o Unii Europejskiej, podpisany w dniu r., który po procesie ratyfikacji zaczął obowiązywać od r. Państwa członkowskie podpisując traktaty ustanawiające Wspólnoty Europejskie dobrowolnie przekazały cześć swoich uprawnień na rzecz niezaleŝnych instytucji, których zadaniem jest dbałość zarówno o interesy państw członkowskich, jak i interes wspólnotowy. 3

4 Unia Europejska ma do dyspozycji jednolite ramy instytucjonalne (zasada jedności instytucjonalnej), których rolą jest zapewnienie spójności i ciągłości działań podejmowanych dla osiągnięcia jej celów przy zachowaniu i rozwijaniu dorobku prawnego Wspólnot Europejskich i Unii Europejskiej (acquis communautaire). System instytucjonalny Wspólnot Europejskich korzysta z doświadczeń systemu demokratycznego państw członkowskich. Zachowano w nim podstawową dla systemu demokratycznego zasadę rozdzielenia władzy ustawodawczej, władzy wykonawczej i władzy sądowniczej. 4

5 I. Struktura Unii Europejskiej 1. b. Ramy instytucjonalne System instytucjonalny Unii Europejskiej tworzą organy główne (określane jako instytucje art. 7 Traktatu o WE) oraz niezwykle rozbudowana sieć organów pomocniczych (doradczych) o róŝnym statusie prawnym, składzie członkowskim, zasadach funkcjonowania i kompetencjach. Do instytucji tych zalicza się: Radę Unii Europejskiej, Komisję Europejską, Parlament Europejski, Trybunał Sprawiedliwości, Trybunał Obrachunkowy. ZwaŜywszy na status prawny Rady Europejskiej, naleŝy ją równieŝ umiejscowić w grupie instytucji, pomimo Ŝe Traktat o Unii Europejskiej mówi o niej w odrębny sposób, a traktat o Wspólnotach Europejskich nie wspomina o Radzie Europejskiej. 5

6 I. Struktura Unii Europejskiej 2. Filary Unii Europejskiej 6

7 I. Struktura Unii Europejskiej 3. a. Podmiotowość Wspólnot Z punktu widzenia prawa międzynarodowego Unia Europejska jest organizacją międzynarodową nie posiadającą podmiotowości prawnej, bazującą na strukturach Wspólnot Europejskich i na zestawie kilkunastu tysięcy aktów prawnych, zarówno politycznych jak i gospodarczych, których wszystkie państwa członkowskie zobowiązują się przestrzegać. Zgodnie z zasadą podmiotowości funkcjonalnej (wtórnej), zakres podmiotowości poszczególnych Wspólnot powinien być wyinterpretowany z postanowień traktatów załoŝycielskich i obejmować wszystkie środki i instrumenty niezbędne do realizacji celów Wspólnot. Zamiar państw nadania podmiotowości prawnej Unii Europejskiej wynika jednoznacznie z postanowień traktatów załoŝycielskich oraz z odpowiednich przepisów traktatów o EWWiS oraz EWEA. Podmiotowość prawną Unia Europejska ma zyskać dopiero po ratyfikacji Traktatu Konstytucyjnego Unii Europejskiej. 7

8 I. Struktura Unii Europejskiej 3. b. Podmiotowość Wspólnot Według podpisanego w 1992 roku traktatu z Maastricht podstawowymi celami Unii są: promowanie ekonomicznego i społecznego postępu poprzez zacieśnianie współpracy gospodarczej i likwidowanie barier w obrocie handlowym między państwami członkowskimi, wzmacnianie obrazu Unii jako jednego ciała politycznego mówiącego jednym głosem na arenie międzynarodowej poprzez prowadzenie wspólnej polityki zagranicznej, dąŝenie do stworzenia obywatelstwa europejskiego i poczucia przynaleŝności do jednej wspólnoty u zwykłych obywateli poprzez zapewnienie jednakowych norm prawnych i pełnej swobody przepływu ludzi w obrębie Unii, rozwijanie obszaru wolności, bezpieczeństwa i sprawiedliwego traktowania, którym ma być UE poprzez wprowadzanie wspólnych norm prawnych, socjalnych i stałą poprawę poziomu Ŝycia państw uboŝszych. 8

9 Zasady UE zasada subsydiarności, zasada lojalności w stosunku do Wspólnoty, zasada niedyskryminacji ze względu na obywatelstwo, zasada oparcia Unii na wolności, demokracji, przestrzeganiu praw człowieka i praworządności, zasada ściślejszej (wzmocnionej, zacieśnionej) współpracy, zasada równowagi instytucjonalnej, zasada państwa prawnego, 9

10 I. Struktura Unii Europejskiej 4. Kompetencje Wspólnoty Europejskiej Kompetencje Wspólnot są albo wyraźnie przewidziane w traktatach załoŝycielskich (pokrywają się z celami i zasadami Wspólnot) lub w aktach prawnych wydanych na ich podstawie, albo teŝ mają charakter dorozumiany. Charakter kompetencji wyraźnie uzaleŝniony jest od charakteru aktów prawnych, w których są one zawarte. W precyzyjny sposób podział kompetencji w obrębie Wspólnoty rozstrzygany jest w orzeczeniach Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości. Wspólnoty są upowaŝniane do podejmowania jednomyślnych działań koniecznych dla realizacji celów, nawet jeŝeli nie są one wyraźnie przewidziane w traktacie. Rada ma margines swobody przy podejmowaniu środków jeśli uzna środki przewidziane w traktacie za niewystarczające. Rada stanowiąc w tym trybie normy nie moŝe zmienić litery traktatu. Przekazanie części kompetencji suwerennych przez państwa członkowskie na rzecz Wspólnot wymagało wprowadzenia odpowiednich uprawnień dla organów państwowych w systemach prawa wewnętrznego. Znalazło to wyraz w przepisach konstytucyjnych bądź obowiązujących w chwili przystąpienia danego państwa do Wspólnoty bądź wprowadzonych dopiero ex post. RównieŜ Konstytucja Rzeczpospolitej Polskiej z r. stanowi w art.. 90, ze Polska moŝe na podstawie umowy międzynarodowej przekazać organizacji międzynarodowej lub innemu organowi międzynarodowemu niektóre kompetencje władzy państwowej. 10

11 II. Struktura instytucjonalna w Unii Europejskiej 1. Rada Europejska Rada Europejska to pozastatutowa instytucja UE, której utworzenie nie było przewidziane w traktatach załoŝycielskich Wspólnot. Wykształciła się ona w toku funkcjonowania Wspólnot, pod wpływem realnych potrzeb wynikających z postępujących procesów integracyjnych. Jej korzeni naleŝy szukać w tzw. konferencjach na szczycie. Radą Europejską określa się spotkania głów państw lub szefów rządów państw członkowskich. 11

12 Kompetencje Rady Europejskiej: Wytycza główne kierunki polityki UE, podejmuje zasadnicze decyzje ekonomiczne, Wyznacza kierunki rozwoju Unii i ma koordynować współpracę w jej ramach, Koordynuje politykę zagraniczną państw członkowskich, Ustala priorytety polityki stanowisko wobec najwaŝniejszych problemów światowych, Wskazuje moŝliwości poszerzania współpracy na nowe dziedziny i obszary, Podejmuje decyzje o przyjęciu nowych członków i stowarzyszeń, Rozwiązuje problemy sporne, którym nie podołała Rada Ministrów, Rozstrzyga problemy Wspólnej Polityki Zagranicznej i Bezpieczeństwa, Podczas spotkań Rady są m.in. opracowywane i podpisywane ostateczne teksty unijnych traktatów, Jej spotkania odbywają się w państwie, które przewodniczy Radzie Ministrów. 12

13 II. Struktura instytucjonalna w Unii Europejskiej 2. a. Rada Unii Europejskiej Rada Unii Europejskiej jest głównym organem decyzyjnym (prawodawczym) Wspólnot Europejskich. Jest organem międzyrządowym, którego zadaniem jest realizacja wynikających z traktatów celów Wspólnot, a zarazem reprezentowanie i ochrona interesów państw członkowskich. Kompetencje Rada Unii Europejskiej: Zapewnia koordynowanie ogólnej polityki gospodarczej członków Wspólnoty i ma prawo do podejmowania decyzji, Podejmuje określone uchwały i przekazuje Komisji (władzy wykonawczej) do realizacji, Ma prawo decyzji co do określenia sposobu sprawowania przez Komisję Europejską uprawnień wykonawczych, Uprawnienia do zawierania umów o przystąpienie do UE nowych państw członkowskich, umowy o stowarzyszeniu, WyraŜa zgodę na rozpoczęcie negocjacji, udziela Komisji mandat do negocjacji, Uprawnienia przy uchwalaniu budŝetu Unii, Mianuje członków innych organów i instytucji Wspólnot, Podejmuje zadania przy współpracy państw członkowskich UE w zakresie sprawiedliwości i spraw wewnętrznych, 13 podejmuje zadania z zakresu wspólnej polityki zagranicznej i bezpieczeństwa.

14 II. Struktura instytucjonalna w Unii Europejskiej 2. b. Rada Unii Europejskiej Rada Unii Europejskiej powszechnie określana jest jako Rada Ministrów lub Rada. Do końca 1967 r. kaŝda Wspólnota Europejska miała odrębny organ naczelny. Na mocy porozumienia z 8 kwietnia 1965 r. nastąpiła fuzja powyŝszych organów i powstał jeden wspólny organ - Rada UE. Od 1 listopada 1993 r. Rada UE jest organem naczelnym Unii Europejskiej W skład Rady UE wchodzą przedstawiciele wszystkich państw członkowskich. Rządy państw członkowskich delegują do niej jednego ze swych ministrów. Delegatami do Rady są ministrowie, kierujący w swych krajach resortami odpowiedzialnymi za problemy rozpatrywane na forum Rady. 14

15 Pracami Rady UE kieruje jej przewodniczący. Urząd przewodniczącego określany jest jako Prezydencja. Funkcję przewodniczącego Rady pełnią kolejno przedstawiciele poszczególnych państw członkowskich przez okres 6 miesięcy. 15

16 II. Struktura instytucjonalna w Unii Europejskiej 3. Komisja Europejska Komisja Europejska, oficjalnie Komisja Wspólnot Europejskich, to rodzaj rządu Unii Europejskiej, odpowiedzialnego za bieŝącą politykę Unii, nadzorującą prace wszystkich jej agencji i zarządzającej funduszami Unii. Po wejściu w Ŝycie traktatu nicejskiego członkami Komisji jest kaŝdorazowo tylu komisarzy, ile państw liczy Unia. KaŜdy z komisarzy jest odpowiedzialny za określony dział pracy, są więc oni odpowiednikami ministrów w zwykłym rządzie. Ich wyznaczenia dokonują rządy poszczególnych państw. Co pięć lat powoływana jest Komisja w nowym składzie, przy czym następuje to w ciągu sześciu miesięcy od wyborów do Parlamentu Europejskiego Ich zadaniem jest nadzór nad przydzielonymi im dyrekcjami generalnymi. Komisja nazywana jest takŝe straŝnikiem traktatów 16

17 Uprawnienia Komisji Europejskiej: prawo do zgłaszania projektów prawnych Wspólnot Europejskich, opracowuje i przedkłada Radzie i Parlamentowi projekty ustaw, nadzór nad stosowaniem pierwotnego i wtórnego prawa wspólnotowego przez państwa członkowskie oraz przedsiębiorstwa, nadzorowania budŝetu i wysokości długu publicznego UE, uprawnienia wykonawcze, administrowanie środkami finansowymi, w tym funduszami Wspólnoty, kompetencje w zakresie stosunków zewnętrznych, reprezentuje Wspólnoty w stosunkach do państw trzecich i organizacji międzynarodowych, negocjuje umowy, 17

18 II. Struktura instytucjonalna w Unii Europejskiej 4. a. Parlament Europejski Od 1979 roku deputowani wybierani są w wyborach powszechnych i bezpośrednich. Wybory parlamentarne odbywają się co pięć lat, a do głosowania uprawniony jest kaŝdy obywatel Unii Europejskiej zarejestrowany jako wyborca. Zatem Parlament wyraŝa demokratyczną wolę kilkuset milionów obywateli UE, a takŝe reprezentuje ich interesy podczas dyskusji z innymi instytucjami UE. 18

19 II. Struktura instytucjonalna w Unii Europejskiej 4. a. Parlament Europejski NajwaŜniejsze uprawnienia Parlamentu Europejskiego to: współudział w tworzeniu prawa poprzez: o konsultacje, o współpracę, o współdecydowanie, o akceptację - uprawnienie to dotyczy tylko niektórych dziedzin polityki wspólnotowej, co do wielu pozostałych dziedzin wyłączne kompetencje prawodawcze ma Rada Unii Europejskiej, uprawnienia budŝetowe - Parlament zatwierdza co rocznie budŝet i udziela Komisji absolutorium z jego wykonania, uprawnienia kontrolne: o zatwierdzanie Komisji i jej przewodniczącego, o prawo uchwalenia wotum nieufności wobec Komisji, o prawo zadawania pytań Komisarzom, o zwyczajowa moŝliwość zadawania pytań Radzie, powoływanie Rzecznika Praw Obywatelskich, 19

20 II. Struktura instytucjonalna w Unii Europejskiej 4. b. Parlament Europejski W skład Prezydium wchodzi przewodniczący i czternastu wiceprzewodniczących. Pięciu kwestorów ma w Prezydium głos doradczy. Gdy w głosowaniach jest równa liczba głosów za i przeciw, decydujący jest głos Przewodniczącego. Prezydium ma zasadniczy wpływ na to, jak na co dzień funkcjonuje Parlament Europejski. Wybór przewodniczącego - głosowanie tajne (art. 12. i 162. Regulaminu), bezwzględną większością głosów (art. 13. Regulaminu) na dwuipółletnią kadencję (art. 16.). Wybór wiceprzewodniczących - jest dokonywany pod przewodnictwem nowego Przewodniczącego Parlamentu Europejskiego. Następnie wybieranych jest pięciu kwestorów. Obie kategorie stanowisk obsadzane są wedle tych samych reguł (art. 14.), kadencja wynosi dwa i pół roku 20

21 Kompetencje Prezydium polityka budŝetową PE, sprawy administracyjne, sprawy organizacyjne, polityka kadrowa, Poza wszystkimi wymienionymi organami (traktatowymi organami) istnieją jeszcze tzw. komitety nazywane komisjami. Ich kompetencje odpowiadają zakresowi prac Wspólnot. Oprócz stałych komisji Parlament moŝe takŝe powoływać podkomisje, komisje tymczasowe i komisje śledcze, które zajmują się konkretnymi problemami. 21

22 II. Struktura instytucjonalna w Unii Europejskiej 5. a. Trybunał Sprawiedliwości Trybunał Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich jest sądem międzynarodowym, konstytucyjnym i administracyjnym W jego skład wchodzi 27 sędziów mianowanych przez kaŝde państwo członkowskie oraz 8 rzeczników generalnych (adwokatów). Sędziowie i adwokaci generalni są wybierani na mocy uzgodnień pomiędzy rządami państw członkowskich, a ich kadencja trwa sześć lat. Sędziowie, spośród własnego grona wybierają na okres trzech lat przewodniczącego Trybunału Trybunał jest wspomagany przez ośmiu rzeczników generalnych Advocates-General zwani są czasem Adwokatami Generalnymi. Ich rolą jest przedstawianie uzasadnionych opinii w sprawach wniesionych przed Trybunał. Muszą oni to czynić publicznie i bezstronnie. Trybunał orzeka zwykle w rozpatrywanych przez siebie sprawach w składzie trzech lub pięciu sędziów (zawsze musi być liczba nieparzysta), zwykłą większością głosów. Orzeczenia Trybunału mają charakter ostateczny. Aby pomóc T S uporać się z tysiącami wnoszonych spraw oraz zaoferować obywatelom lepszą ochronę prawną, w 1989 roku utworzono Sąd Pierwszej Instancji. Sąd ten (działający przy Trybunale Sprawiedliwości) jest odpowiedzialny za wydawanie orzeczeń w niektórych rodzajach spraw, zwłaszcza tych wnoszonych przez osoby prywatne i sprawach związanych z nieuczciwą konkurencją między przedsiębiorstwami. 22

23 II. Struktura instytucjonalna w Unii Europejskiej 5. b. Trybunał Sprawiedliwości Europejski Trybunał Sprawiedliwości rozpatruje: skargi na nieprzestrzeganie traktatu, skargi państwa członkowskiego na drugie państwo, wydaje wyrok wstępny o interpretację lub waŝność prawa wspólnotowego skargi o odszkodowanie, rewizja wyroku sądu pierwszej instancji Cała procedura dzieli się na dwie fazy: najpierw pisemną, a potem ustną. Orzeczenia Trybunału podejmowane są większością głosów i odczytywane podczas publicznego przesłuchania. Odmienne opinie nie są brane pod uwagę. 23

24 II. Struktura instytucjonalna w Unii Europejskiej 6. a. Trybunał Obrachunkowy Trybunał Obrachunkowy (inne uŝywane nazwy: Trybunał Rewidentów Księgowych lub Trybunał Audytorów). - instytucja kontroli finansów publicznych UE - powołany został do Ŝycia decyzją Rad Unii działającej na szczeblu szefów państw i rządów, z 18 października 1977 r. Poczynając od 1 stycznia 1995 r., w skład Trybunału Obrachunkowego wchodzi jednym członku z kaŝdego państwa Unii. W praktyce kaŝde państwo członkowskie UE ma do obsadzenia jedno miejsce, chociaŝ do momentu podpisania Traktatu Nicejskiego Ŝadne wymogi co do obywatelstwa członków tej instytucji nie były określone. Dopiero Traktat Nicejski uzupełnił treść art. 247 Traktatu o WE dyspozycją o przysługującym kaŝdemu państwu jednym mandacie w Trybunale, sankcjonując tym samym jednocześnie dotychczasową praktykę Członkowie Trybunału są mianowani przez Radę Unii, która, po konsultacji z Parlamentem Europejskim, podejmuje jednomyślną decyzję. Traktat z Nicei zamiast wymogu jednomyślności przewiduje kwalifikowaną większość głosów Rady Unii. Mandat członka Trybunału Obrachunkowego jest waŝny 6 lat i moŝe być odnawiany. 24

25 II. Struktura instytucjonalna w Unii Europejskiej 6. b. Trybunał Obrachunkowy Zadania Trybunału Obrachunkowego Głównym zadaniem Trybunału jest kontrola właściwego wykonania budŝetu UE - innymi słowy, zapewnia on prawidłowość i zgodność z prawem wszystkich wydatków Unii oraz naleŝyte zarządzanie finansami. Działania Trybunału przyczyniają się zatem do zapewnienia skutecznego i przejrzystego funkcjonowania systemu unijnego. Trybunał bada dokumentację osób i organizacji mających do czynienia z dochodami lub wydatkami UE. Trybunał często dokonuje kontroli na miejscu. Swoje wnioski zamieszcza w sprawozdaniach, które zwracają uwagę Komisji rządów państw UE na wszelkie występujące problemy. Trybunał Obrachunkowy musi zachowywać całkowitą niezaleŝność od pozostałych instytucji, jednocześnie utrzymując z nimi stałe kontakty. Jedną z kluczowych funkcji Trybunału jest wspomaganie Parlamentu Europejskiego Rady poprzez przedkładanie im corocznego sprawozdania z kontroli finansowej za poprzedni rok budŝetowy. Przed podjęciem decyzji dotyczącej zatwierdzenia wykonania budŝetu przez Komisję, Parlament szczegółowo analizuje to sprawozdanie. Trybunał, po odpowiedniej weryfikacji, przedkłada równieŝ Radzie i Parlamentowi poświadczenie wiarygodności potwierdzające prawidłowość wykorzystania pieniędzy podatników europejskich. Trybunał obrachunkowy wydaje opinie w sprawie wniosków legislacyjnych dotyczących kwestii finansowych oraz działań Unii związanych ze zwalczaniem naduŝyć. 25

26 II. Struktura instytucjonalna w Unii Europejskiej 7. a. Komitet Regionów Komitet Regionów - organ doradczy i opiniodawczy Unii Europejskiej, powołany do Ŝycia w 1994 roku na mocy Traktatu o Unii Europejskiej z Maastricht i reprezentujący interesy 250 regionów (do r.), na które podzielona jest Unia Europejska. Komitet Regionów- jest organem doradczym Rady UE oraz Komisji Europejskiej. Wydaje pinie w sprawach przepisów dot. gospodarki i polityki społecznej Wspólnot. Powołanie Komitetu Regionów miało zagwarantować moŝliwości reprezentowania interesów regionalnych i lokalnych organizacji samorządowych oraz ich włączenie w proces integracji europejskiej. Komitet Regionów jest instytucją doradczą, a jednocześnie pełni funkcję przedstawicielską wobec reprezentowanych przez siebie instytucji i organizacji. Komitet liczy ogółem 344 członków i tyluŝ zastępców członków, powoływanych przez Radę na czteroletnią kadencję, na podstawie wniosków państw członkowskich. KaŜdy kraj wybiera swoich członków na swój własny sposób, jednak wszystkie delegacje odzwierciedlają równowagę polityczną geograficzną i regionalną/lokalną w poszczególnych państwach członkowskich 26

27 II. Struktura instytucjonalna w Unii Europejskiej 7. b. Komitet Regionów Rola Komitetu Regionów polega na reprezentowaniu na forum unijnym stanowisk władz lokalnych i regionalnych wobec ustawodawstwa UE poprzez wydawanie opinii na temat propozycji legislacyjnych Komisji Europejskiej. Zarówno Komisja jak i Rada są zobowiązane do zasięgania opinii Komitetu Regionów w sprawach, które bezpośrednio dotyczą władz lokalnych i regionalnych, ale mogą równieŝ porozumiewać się z Komitetem, gdy uznają to za stosowne. Komitet moŝe równieŝ wyraŝać opinie z własnej inicjatywy i przedkładać je Komisji, Radzie a takŝe Parlamentowi Europejskiemu. Istnieje sześć takich komisji: Komisja ds. Polityki Spójności Terytorialnej (COTER), Komisja ds. Polityki Gospodarczej i Społecznej (ECOS), Komisja ds. ZrównowaŜonego Rozwoju (DEVE), Komisja ds. Kultury i Edukacji (EDUC), Komisja ds. Konstytucyjnych i Zarządzania w Europie (CONST), Komisja ds. Stosunków Zewnętrznych (RELEX). 27

28 II. Struktura instytucjonalna w Unii Europejskiej 8. Komitet Ekonomiczno - Społeczny Komitet Ekonomiczno-Społeczny organ doradczy i opiniodawczy Unii Europejskiej, powołany do Ŝycia w 1957 roku na mocy traktatu rzymskiego. Reprezentuje na forum unijnym przedstawicieli szeroko rozumianego zorganizowanego społeczeństwa obywatelskiego, wywodzących się z róŝnych grup zajmujących się działalnością gospodarczą i społeczną. Są to m.in. pracodawcy, związki zawodowe, rolnicy, konsumenci i pozostałe grupy interesów. Głównym zadaniem Komitetu jest sprawowanie funkcji doradczej wobec Rady Unii Europejskiej, Parlamentu Europejskiego i Komisji Europejskiej w kwestiach dotyczących polityki gospodarczej i społecznej. Zadaniem Komitetu jest wydawanie opinii (ok. 150 rocznie). Trzy podstawowe funkcje Komitetu Ekonomiczno-Społecznego zostały określone w następujący sposób: - Grupa I - Pracodawcy Sektor publiczny i prywatny w przemyśle, handlu, finansach itp. (duŝe przedsiębiorstwa); - Grupa II Pracownicy Ogólnokrajowe związki zawodowe; - Grupa III Inne podmioty Rolnicy, konsumenci, rzemieślnicy i MŚP, gospodarka społeczna, społeczne i ekologiczne organizacje pozarządowe, wolne zawody itp. 28

29 III. System prawny w Unii Europejskiej 1. a. Źródła a prawa wspólnotowego Prawo wspólnotowe stanowi podstawę systemu instytucjonalnego Unii Europejskiej, reguluje stosunki, miedzy instytucjami wspólnotowymi, reguluje zasady procesów decyzyjnych, określa związek pomiędzy Unia a jej obywatelami, oraz miedzy Unia a państwami członkowskimi Porządkiem prawnym Unii rządza dwie zasady : 1. zgodności z prawem aktów uchwalonych przez instytucje Wspólnot Europejskich 2. ochrona prawna tych, którzy podlegają przepisom Unii. Źródłami prawa wspólnotowego w zaznaczeniu formalnym są dwie grupy norm: 1) prawo stanowione, które powstaje w wyniku działania instytucji Wspólnot wyposaŝonych w kompetencje ustawodawcze lub samych państw członkowskich. Dzieli się ono na: Pierwotne źródła prawa - bezpośrednie akty prawne współtworzone przez państwa członkowskie, np. traktaty załoŝycielskie ustanawiające EWWiS, czy EWEA - zmiany i modyfikacje tych traktatów, np JAE, Traktat o UE - układy o stowarzyszeniu i układy o przystąpieniu do UE Wtórneźródła prawa - tworzą akty wydawane przez instytucje kierownicze Unii, np Komisję Europejską, Radę Unii Europejskiej, Parlament Europejski (akty prawne UE) 2) prawo niestanowione tworzą z kolei ogólne zasady prawne Unii Europejskiej, których istnienie zaleŝy od uznania przez Trybunał Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich. 29

30 III. System prawny w Unii Europejskiej 1. b. Źródła a prawa wspólnotowego W skład prawa pierwotnego wchodzą traktaty załoŝycielskie - traktat o utworzeniu Europejskiej Wspólnoty Węgla i Stali z dn r., która to wspólnota przestała istnieć r. - traktat o utworzeniu Europejskiej Wspólnoty Gospodarczej z dn traktat o utworzeniu Europejskiej Wspólnoty Energii Atomowej z dn EURATOM - traktat z r traktat o Unii Europejskiej zwany traktatem z Maastricht - traktaty akcesyjne - konwencja o niektórych instytucjach wspólnotowych dla wspólnot europejskich oraz konwencja o ustanowieniu jednej rady i jednej komisji Wspólnot Europejskich; uzupełniające znaczenie mają jeszcze traktaty budŝetowe oraz ogólne zasady, które wynikają z orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Wtórne źródła prawa prawo składające się na system prawny Wspólnot Europejskich i Unii Europejskiej. Całość dorobku prawnego Unii Europejskiej, łącznie z np. orzeczeniami ETS, nosi nazwę acquis communautaire. 30

31 III. System prawny w Unii Europejskiej 1. c. Źródła a prawa wspólnotowego Propozycje tych aktów prawnych składane są przez Komisję Europejską i przedkładane Radzie Ministerialnej i Parlamentowi Europejskiemu. W rezultacie współpracy tych 3 instytucji wypracowuje się decyzje, a prawo do decyzji ostatecznej ma Rada Ministerialna UE. W porządku prawnym funkcjonują następujące instrumenty prawa wtórnego: Trzy pierwsze to instrumenty z mocą prawa: Rozporządzenia, Dyrektywy, Decyzje, Dwa kolejne instrumenty prawa wtórnego są bez mocy prawa, ale ich wykonalność jest wysoka (są respektowane): Zalecenia, Opinie. 31

32 III. System prawny w Unii Europejskiej 1. d. Źródła a prawa wspólnotowego Kompetencje instytucji kierowniczych Unii Europejskiej do wydawania aktów prawnych Rada Unii Europejskiej Komisja Europejska Parlament Europejski Komitet Ekonomiczno - Społeczny rozporządzenia decyzje zalecenia opinie dyrektywy opinie opinie decyzje zalecenia opinie 32

33 III. System prawny w Unii Europejskiej 2. Podstawowe akty prawne NajwaŜniejsze źródła prawa pierwotnego: 1.Traktat Paryski o Europejskiej Wspólnocie Węgla i Stali (EWWiS), podpisany r. wszedł w r. ( było to traktat terminowy zawarty na 50 lat, który wygasł r.) 2. Traktat Rzymski o ustanowieniu Europejskiej Wspólnoty Gospodarczej (EWG), podpisany r., wszedł w Ŝycie r. 3. Traktat Rzymski o ustanowieniu Europejskiej Wspólnoty Energii Atomowej (EWEA), podpisany r., wszedł w Ŝycie r. 4. Jednolity Akt Europejski (JAE), podpisany r. w Luksemburgu przez 9 państw, a r. w Hadze przez pozostałe 3 państwa, wszedł w Ŝycie r. 5. Traktat w sprawie utworzenia Unii Europejskiej (UE) z Maastricht, podpisany r. który wszedł w Ŝycie r. 6.Traktat Amsterdamski, tzw. Maastricht II, zmieniający Traktat o UE, traktaty ustanawiające WE, podpisany r., który wszedł w Ŝycie r. 7.Traktat Nicejski, podpisany r., który wszedł w Ŝycie r., przygotowujący UE pod względem instytucjonalnym do działania w warunkach zwiększenia do 27 liczby państw członkowskich. 8. Traktaty Rzymskie ustanawiające Konstytucję dla Europy ( Traktat konstytucyjny) podpisany r. Źródło o innym charakterze: 1. Traktat o fuzji niektórych instytucji, podpisany 5.IV.65r, wszedł w Ŝycie 1.VII.67r 33

Instytucje Unii Europejskiej dr Artur Adamczyk.

Instytucje Unii Europejskiej dr Artur Adamczyk. Instytucje Unii Europejskiej dr Artur Adamczyk www.ce.uw.edu.pl Instytucje Unii Europejskiej Rada Europejska Rada Unii Europejskiej Komisja Europejska Trybunał Sprawiedliwości UE Parlament Europejski Trybunał

Bardziej szczegółowo

System instytucjonalny i prawny Unii Europejskiej. Autor: Justyna Maliszewska-Nienartowicz CZĘŚĆ I. OGÓLNA CHARAKTERYSTYKA UNII EUROPEJSKIEJ

System instytucjonalny i prawny Unii Europejskiej. Autor: Justyna Maliszewska-Nienartowicz CZĘŚĆ I. OGÓLNA CHARAKTERYSTYKA UNII EUROPEJSKIEJ System instytucjonalny i prawny Unii Europejskiej. Autor: Justyna Maliszewska-Nienartowicz CZĘŚĆ I. OGÓLNA CHARAKTERYSTYKA UNII EUROPEJSKIEJ ROZDZIAŁ 1. CHARAKTER PRAWNY UNII EUROPEJSKIEJ ROZDZIAŁ 2. OSOBOWOŚĆ

Bardziej szczegółowo

Spis treści: Wykaz skrótów Przedmowa (Artur Kuś)

Spis treści: Wykaz skrótów Przedmowa (Artur Kuś) Spis treści: Wykaz skrótów Przedmowa (Artur Kuś) Rozdział I. Geneza i rozwój procesów integracyjnych w Europie po II wojnie światowej (Tomasz Sieniow) ı2. PodłoŜe procesów integracyjnych w Europie po II

Bardziej szczegółowo

Spór o kształt ustrojowy Wspólnot Europejskich i Unii Europejskiej

Spór o kształt ustrojowy Wspólnot Europejskich i Unii Europejskiej Janusz Józef Węc Spór o kształt ustrojowy Wspólnot Europejskich i Unii Europejskiej 1950-2010 Między ideą ponadnarodowości a współpracą międzyrządową. Analiza politologiczna Kraków 2012 Spis treści Uwagi

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wykaz literatury... XVII Przedmowa... XIX

Spis treści. Wykaz literatury... XVII Przedmowa... XIX Wykaz skrótów... XIII Wykaz literatury... XVII Przedmowa... XIX Rozdział I. Zagadnienia wprowadzające... 1 1. Prawo Unii Europejskiej jako akademicka dyscyplina prawa... 3 I. Rozwój autonomicznej dyscypliny

Bardziej szczegółowo

System prawny i instytucjonalny Unii Europejskiej

System prawny i instytucjonalny Unii Europejskiej Krystyna Michałowska-Gorywoda System prawny i instytucjonalny Unii Europejskiej Z formalno - prawnego punktu widzenia należałoby mówić tutaj o systemie prawa i instytucji Wspólnot Europejskich. Pojęcia

Bardziej szczegółowo

Instytucje Unii Europejskiej

Instytucje Unii Europejskiej Instytucje Unii Europejskiej Parlament Europejski Wybierany w bezpośrednich wyborach organ ustawodawczy UE, posiadający funkcje nadzorcze i budżetowe. Posłowie wybierani są w wyborach bezpośrednich co

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. III.2.2. Definicja i cele... 92

SPIS TREŚCI. III.2.2. Definicja i cele... 92 SPIS TREŚCI Uwagi wstępne... 13 Rozdział I. Pod znakiem idei ponadnarodowości... 29 I. Motywy i przesłanki integracji państw Europy Zachodniej... 29 II. Projekty federalistów... 35 II.1. Plan Schumana...

Bardziej szczegółowo

Europejska Fundacja na Rzecz Poprawy Warunków Życia i Pracy *

Europejska Fundacja na Rzecz Poprawy Warunków Życia i Pracy * 23.2.2006 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej C 45 E/87 P6_TA(2005)0146 Europejska Fundacja na Rzecz Poprawy Warunków Życia i Pracy * Rezolucja legislacyjna Parlamentu Europejskiego w sprawie projektu

Bardziej szczegółowo

Europejska Fundacja na Rzecz Poprawy Warunków Życia i Pracy *

Europejska Fundacja na Rzecz Poprawy Warunków Życia i Pracy * P6_TA(2005)0146 Europejska Fundacja na Rzecz Poprawy Warunków Życia i Pracy * Rezolucja legislacyjna Parlamentu Europejskiego w sprawie projektu rozporządzenia Rady zmieniającego rozporządzenie (EWG) nr

Bardziej szczegółowo

3. INSTYTUCJE WSPÓLNOT EUROPEJSKICH

3. INSTYTUCJE WSPÓLNOT EUROPEJSKICH Leszek Kieniewicz 3. INSTYTUCJE WSPÓLNOT EUROPEJSKICH RADA jest głównym organem decyzyjnym i prawodawczym Wspólnot. Reprezentuje interesy państw członkowskich. Powstała w 1957 jako Rada EWG, w 1967r. przekształciła

Bardziej szczegółowo

Prawo Unii Europejskiej zagadnienia egzaminacyjne (2014/2015)

Prawo Unii Europejskiej zagadnienia egzaminacyjne (2014/2015) Prawo Unii Europejskiej zagadnienia egzaminacyjne (2014/2015) 1. Sposoby pojmowania terminów: prawo europejskie, prawo wspólnotowe, Prawo Unii Europejskiej. 2. Rada Europy charakter prawny, statutowe cele

Bardziej szczegółowo

Instytucje UE. Komisja Europejska. Komisja Europejska. Skład KE KE, PE, TS UE, ETO

Instytucje UE. Komisja Europejska. Komisja Europejska. Skład KE KE, PE, TS UE, ETO Komisja Europejska Instytucje UE KE, PE, TS UE, ETO Komisja jest politycznie niezależnym organem wykonawczym UE. Jako jedyna jest odpowiedzialna za opracowywanie wniosków dotyczących nowych aktów prawa

Bardziej szczegółowo

Kto jest kim w UE? PFUE, 19 (22)

Kto jest kim w UE? PFUE, 19 (22) Kto jest kim w UE? PFUE, 19 (22).02.2016 Who is who w UE (i nie w UE)? Komisja Europejska Rada Unii Europejskiej Rada Europejska Rada Europy Parlament Europejski Parlament Europejski Europarlamentarzyści

Bardziej szczegółowo

Reforma ustroju UE w latach Traktat nicejski

Reforma ustroju UE w latach Traktat nicejski Reforma ustroju UE w latach 1996-2007. Traktat nicejski Katedra Studiów nad Procesami Integracyjnymi INPiSM UJ ul. Wenecja 2, 33-332 Kraków Aksjologia 1. Wzmocnienie procedury art. 7 ust. 1-6 TUE Etap

Bardziej szczegółowo

Europejski Trybunał Sprawiedliwości

Europejski Trybunał Sprawiedliwości Europejski Trybunał Sprawiedliwości dr hab. Gertruda Uścińska Uniwersytet Warszawski Ekspert krajowy w programie tress (Training and reporting on European Social Security) dotyczącym implementacji przepisów

Bardziej szczegółowo

STUDIA PODYPLOMOWE PRAWO OCHRONY ŚRODOWISKA W PRAWIE UNII EUROPEJSKIEJ I W PRAWIE POLSKIM

STUDIA PODYPLOMOWE PRAWO OCHRONY ŚRODOWISKA W PRAWIE UNII EUROPEJSKIEJ I W PRAWIE POLSKIM Przekazanie kompetencji ustawodawczych UE dr Aleksandra Sołtysińska Źródła prawa i procedury prawodawcze UE 1-2 grudnia 2017 roku przyjmowanie aktów prawnych wykonanie aktów prawnych środki proceduralne

Bardziej szczegółowo

Kto jest kim w UE? PFUE,

Kto jest kim w UE? PFUE, Kto jest kim w UE? PFUE, 19.02.2016 Who is who w UE (i nie w UE)? Komisja Europejska Rada Unii Europejskiej Rada Europejska Rada Europy Parlament Europejski Parlament Europejski Europarlamentarzyści (posłowie

Bardziej szczegółowo

Szlachectwo zobowiązuje

Szlachectwo zobowiązuje Zespół Szkół Nr 5 im. Unii Europejskiej w Ostrołęce Szlachectwo zobowiązuje ŁĘKA 17.03.2010 Zespół Szkół Nr 5 im. Unii Europejskiej w Ostrołęce Jaki jest, co wiemy o Waszym Patronie? Zespół Szkół Nr 5

Bardziej szczegółowo

AKTY PRAWNE UNII EUROPEJSKIEJ

AKTY PRAWNE UNII EUROPEJSKIEJ AKTY PRAWNE UNII EUROPEJSKIEJ Prawo UE moŝna podzielić na dwie grupy: Prawo pierwotne; Prawo wtórne (pochodne). NajwaŜniejsze akty prawa pierwotnego: traktaty załoŝycielskie Wspólnot Europejskich i UE;

Bardziej szczegółowo

Regulamin Rady Rodziców przy Szkole Podstawowej nr 9 w Wejherowie

Regulamin Rady Rodziców przy Szkole Podstawowej nr 9 w Wejherowie Regulamin Rady Rodziców przy Szkole Podstawowej nr 9 w Wejherowie Podstawa prawna: 1. Art. 53 i 54 Ustawy o systemie oświaty z dnia 7.09 1991 r. z późniejszymi zmianami ( Dz. U.z 2007 r. Nr 80, poz. 542)

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 8 października 2010 r.

USTAWA z dnia 8 października 2010 r. Kancelaria Sejmu s. 1/9 Opracowano na podstawie: Dz. U. z 2010 r. Nr 213, poz. 1395. USTAWA z dnia 8 października 2010 r. o współpracy Rady Ministrów z Sejmem i Senatem w sprawach związanych z członkostwem

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Rozdział I. Aksjologiczne fundamenty Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej Uwagi wprowadzające... 26

SPIS TREŚCI. Rozdział I. Aksjologiczne fundamenty Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej Uwagi wprowadzające... 26 SPIS TREŚCI Wykaz skrótów... XI Wykaz podstawowej literatury... XV Przedmowa... XVII Rozdział I. Aksjologiczne fundamenty Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej... 1 1. Uwagi wprowadzające... 2 2. Zasada

Bardziej szczegółowo

1.Pojęcie i charakter prawa podatkowego UE

1.Pojęcie i charakter prawa podatkowego UE 1.Pojęcie i charakter prawa podatkowego UE Prawo podatkowe UE próba definicji Prawo podatkowe UE jest przede wszystkim zbiorem przepisów będących instrumentem realizacji celów Traktatu o funkcjonowaniu

Bardziej szczegółowo

STATUT POLSKIEGO ZWIĄZKU PRACODAWCÓW PRYWATNYCH HANDLU I USŁUG POSTANOWIENIA OGÓLNE

STATUT POLSKIEGO ZWIĄZKU PRACODAWCÓW PRYWATNYCH HANDLU I USŁUG POSTANOWIENIA OGÓLNE STATUT POLSKIEGO ZWIĄZKU PRACODAWCÓW PRYWATNYCH HANDLU I USŁUG POSTANOWIENIA OGÓLNE 1. 1. Organizacja pracodawców o nazwie Polski Związek Pracodawców Prywatnych Handlu i Usług, zwana dalej "Związkiem",

Bardziej szczegółowo

Stare i nowe podejście legislacyjne do harmonizacji technicznej dla potrzeb wspólnego rynku w Unii Europejskiej

Stare i nowe podejście legislacyjne do harmonizacji technicznej dla potrzeb wspólnego rynku w Unii Europejskiej Stare i nowe podejście legislacyjne do harmonizacji technicznej dla potrzeb wspólnego rynku w Unii Europejskiej Wojciech Rzepka Warszawa, 19 marca 2012 r. 1 1. Wprowadzenie - idea wspólnego rynku - fundamenty

Bardziej szczegółowo

Spis treści: Od autorów Wykaz skrótów CZĘŚĆ I PRAWO INSTYTUCJONALNE

Spis treści: Od autorów Wykaz skrótów CZĘŚĆ I PRAWO INSTYTUCJONALNE Spis treści: Od autorów Wykaz skrótów CZĘŚĆ I PRAWO INSTYTUCJONALNE ROZDZIAŁ I. GENEZA I ROZWÓJ INSTYTUCJONALNY INTEGRACJI EUROPEJSKIEJ. OD TRAKTATU PARYSKIEGO PO TRAKTAT Z LIZBONY 2.Sytuacja gospodarcza

Bardziej szczegółowo

Statut FORUM ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH POWIATU TCZEWSKIEGO

Statut FORUM ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH POWIATU TCZEWSKIEGO Statut FORUM ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH POWIATU TCZEWSKIEGO WSTĘP Mając na względzie, iż istotną cechą i podstawą sukcesu demokratycznie zorganizowanej społeczności lokalnej jest aktywność obywatelska jej

Bardziej szczegółowo

Część pierwsza TEORIA INTEGRACJI, CHARAKTER PRAWNY, STRUKTURA, ZAKRES PRZEDMIOTOWY I ZASADY DZIAŁANIA UNII EUROPEJSKIEJ

Część pierwsza TEORIA INTEGRACJI, CHARAKTER PRAWNY, STRUKTURA, ZAKRES PRZEDMIOTOWY I ZASADY DZIAŁANIA UNII EUROPEJSKIEJ INSTYTUCJE I PRAWO UNII EUROPEJSKIEJ Autorzy: Barcz J., Górka M., Wyrozumska A. Część pierwsza TEORIA INTEGRACJI, CHARAKTER PRAWNY, STRUKTURA, ZAKRES PRZEDMIOTOWY I ZASADY DZIAŁANIA UNII EUROPEJSKIEJ ROZDZIAŁ

Bardziej szczegółowo

Sylabus przedmiotu / modułu kształcenia - (studia podyplomowe)

Sylabus przedmiotu / modułu kształcenia - (studia podyplomowe) załącznik nr 6 Sylabus przedmiotu / modułu kształcenia - (studia podyplomowe) Nazwa przedmiotu/modułu kształcenia Nazwa w języku angielskim Język wykładowy Ustrój polityczno-prawny w Polsce i UE Legal

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Poszczególne rozdziały napisali 13 Od autorów 17 Wykaz skrótów 21

Spis treści. Poszczególne rozdziały napisali 13 Od autorów 17 Wykaz skrótów 21 Podstawy prawa Unii Europejskiej z uwzględnieniem Traktatu z Lizbony : zarys wykładu / pod red. Jana Galstera ; Paulina Justyńska [et al.]. Toruń, 2010 Spis treści Poszczególne rozdziały napisali 13 Od

Bardziej szczegółowo

Cele i zasady działania EWG oraz Euratomu. Kryzys instytucjonalny

Cele i zasady działania EWG oraz Euratomu. Kryzys instytucjonalny Cele i zasady działania EWG oraz Euratomu. Kryzys instytucjonalny 1965-1966 Katedra Studiów nad Procesami Integracyjnymi INPiSM UJ ul. Wenecja 2, 33-332 Kraków Geneza TEWG i TEWEA 1. Rezolucja WZ EWWS

Bardziej szczegółowo

STATUT PODKARPACKIEJ RADY ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH WSTĘP

STATUT PODKARPACKIEJ RADY ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH WSTĘP STATUT PODKARPACKIEJ RADY ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH WSTĘP Mając na względzie, iż istotną cechą i podstawą sukcesu demokratycznie zorganizowanej społeczności lokalnej jest aktywność obywatelska jej mieszkańców,

Bardziej szczegółowo

Komisja Europejska. Komisja Europejska. Komisja Europejska. Komisja Europejska. Komisja Europejska. KE - organ wykonawczy Unii: Siedziba:

Komisja Europejska. Komisja Europejska. Komisja Europejska. Komisja Europejska. Komisja Europejska. KE - organ wykonawczy Unii: Siedziba: Komisja Europejska KE - organ wykonawczy Unii: zarządza bieŝącymi sprawami UE, nadzoruje przestrzegania prawa UE pod kontrolą Trybunału UE przygotowuje wnioski dotyczące nowych aktów prawa europejskiego,

Bardziej szczegółowo

STATUT ZWIAZKU PRACODAWCÓW TECHNOLOGII CYFROWYCH LEWIATAN POSTANOWIENIA OGÓLNE

STATUT ZWIAZKU PRACODAWCÓW TECHNOLOGII CYFROWYCH LEWIATAN POSTANOWIENIA OGÓLNE STATUT ZWIAZKU PRACODAWCÓW TECHNOLOGII CYFROWYCH LEWIATAN POSTANOWIENIA OGÓLNE 1. 1. Organizacja pracodawców o nazwie Związek Pracodawców Technologii Lyfrowych Lewiatan zwana dalej "Związkiem", jest dobrowolną,

Bardziej szczegółowo

Sędziowie ad interim Sądu do spraw SłuŜby Publicznej Unii Europejskiej ***I

Sędziowie ad interim Sądu do spraw SłuŜby Publicznej Unii Europejskiej ***I P7_TA-PROV(2012)0295 Sędziowie ad interim Sądu do spraw SłuŜby Publicznej Unii Europejskiej ***I Rezolucja ustawodawcza Parlamentu Europejskiego z dnia 5 lipca 2012 r. w sprawie projektu rozporządzenia

Bardziej szczegółowo

STATUT OGÓLNOPOLSKIEGO ZWIĄZKU PRACODAWCÓW ZAKŁADÓW AKTYWNOŚCI ZAWODOWEJ I INNYCH PRZEDSIĘBIORSTW SPOŁECZNYCH

STATUT OGÓLNOPOLSKIEGO ZWIĄZKU PRACODAWCÓW ZAKŁADÓW AKTYWNOŚCI ZAWODOWEJ I INNYCH PRZEDSIĘBIORSTW SPOŁECZNYCH STATUT OGÓLNOPOLSKIEGO ZWIĄZKU PRACODAWCÓW ZAKŁADÓW AKTYWNOŚCI ZAWODOWEJ I INNYCH PRZEDSIĘBIORSTW SPOŁECZNYCH (TEKST JEDNOLITY NA DZIEŃ 15.10.2015r.) POSTANOWIENIA OGÓLNE 1 1. Organizacja pracodawców o

Bardziej szczegółowo

Warunki działalności i rozwoju

Warunki działalności i rozwoju Warunki działalności i rozwoju Polityka Państwa Zasoby ludzkie Aspekty ekonomiczne Regulacje Prawne Usługi Telekomunikacyjne Rozwiązania techniczne POPYT (użytkownicy telekomunikacji) PODAŻ (sieci telekomunikacyjne)

Bardziej szczegółowo

HISTORIA INTEGRACJI EUROPEJSKIEJ. Marta Statkiewicz Katedra Prawa Międzynarodowego i Europejskiego Uniwersytet Wrocławski

HISTORIA INTEGRACJI EUROPEJSKIEJ. Marta Statkiewicz Katedra Prawa Międzynarodowego i Europejskiego Uniwersytet Wrocławski HISTORIA INTEGRACJI EUROPEJSKIEJ Marta Statkiewicz Katedra Prawa Międzynarodowego i Europejskiego Uniwersytet Wrocławski 1944 1948 9 maj 1950 1951 27 maj 1952 1957 1960 1965 1974 1986 1992 Ustanowienie

Bardziej szczegółowo

Zgodnie z obowiązującą Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 Rada Ministrów składa się z Prezesa Rady Ministrów oraz

Zgodnie z obowiązującą Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 Rada Ministrów składa się z Prezesa Rady Ministrów oraz Zgodnie z obowiązującą Konstytucją Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 Rada Ministrów składa się z Prezesa Rady Ministrów oraz ministrów. W skład Rady Ministrów mogą być powoływani wiceprezesi

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN RADY RODZICÓW. Przy. Szkole Podstawowej nr 32

REGULAMIN RADY RODZICÓW. Przy. Szkole Podstawowej nr 32 REGULAMIN RADY RODZICÓW Przy Szkole Podstawowej nr 32 I. Postanowienia ogólne. 1. 1. W Szkole Podstawowej nr 32 w Gliwicach, zwanej dalej Szkołą, działa Rada Rodziców powołana w oparciu o ustawę z dnia

Bardziej szczegółowo

Organy Unii Europejskiej

Organy Unii Europejskiej Literka.pl Organy Unii Europejskiej Data dodania: 2006-09-11 12:00:00 Przedstawiam Państwu zadania z konkursu dotyczącego organów Unii Europejskiej. Konkurs ten został zorganizowany w roku szkolnym 2005/2006

Bardziej szczegółowo

ANNA BIERNACKA-RYGIEL TEAM EUROPE

ANNA BIERNACKA-RYGIEL TEAM EUROPE ANNA BIERNACKA-RYGIEL TEAM EUROPE OBYWATELSTWO UNII EUROPEJSKIEJ Każda osoba będąca obywatelem państwa członkowskiego Unii Europejskiej jest obywatelem europejskim. Obywatelstwo Unii Europejskiej uzupełnia

Bardziej szczegółowo

Sekretariat Komitetu COPA został utworzony w Brukseli 1 kwietnia 1959, a 1 grudnia 1962 połączył sie z sekretariatem Komitetu COGECA.

Sekretariat Komitetu COPA został utworzony w Brukseli 1 kwietnia 1959, a 1 grudnia 1962 połączył sie z sekretariatem Komitetu COGECA. Komitet COPA: Rolnicza Unia Europejska Traktat Rzymski ustanawiający Europejska Wspólnotę Gospodarcza, podpisany 25 marca 1957 zawierał juz najważniejsze ramy dla Wspólnej Polityki Rolnej (WPR). Stosunki

Bardziej szczegółowo

Unia Europejska (Wspólnoty Europejskie) organizacja, zasady działania

Unia Europejska (Wspólnoty Europejskie) organizacja, zasady działania Maciej J. Nowakowski Informacja nr 872 (IP-98 M) Unia Europejska (Wspólnoty Europejskie) organizacja, zasady działania Zarówno Wspólnoty Europejskie jak i Unia Europejska utworzyły szereg organów. Niektóre

Bardziej szczegółowo

TRYBUNAŁ SPRAWIEDLIWOŚCI UNII EUROPEJSKIEJ

TRYBUNAŁ SPRAWIEDLIWOŚCI UNII EUROPEJSKIEJ TRYBUNAŁ SPRAWIEDLIWOŚCI UNII EUROPEJSKIEJ ul. Wenecja 2, 33-332 Kraków Struktura TSUE 1. Trybunał Sprawiedliwości 2. Sąd 3. Sądy wyspecjalizowane: Sąd ds. Służby Publicznej (spory między UE a jej pracownikami,

Bardziej szczegółowo

Prawo pierwotne i prawo wtórne

Prawo pierwotne i prawo wtórne Prawo UE Prawo pierwotne i prawo wtórne Jednolity reżim prawny Prawo pierwotne = Traktaty założycielskie, rewizyjne, akcesyjne, ogólne zasady prawa Prawo wtórne = stanowione przez instytucje+ umowy międzynarodowe

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN RADY NADZORCZEJ SPÓŁKI ENERGOINSTAL S.A. ROZDZIAŁ I Postanowienia ogólne

REGULAMIN RADY NADZORCZEJ SPÓŁKI ENERGOINSTAL S.A. ROZDZIAŁ I Postanowienia ogólne REGULAMIN RADY NADZORCZEJ SPÓŁKI ENERGOINSTAL S.A. ROZDZIAŁ I Postanowienia ogólne 1 Rada Nadzorcza sprawuje stały nadzór nad działalnością Spółki we wszystkich dziedzinach jej działalności. 2 Rada Nadzorcza

Bardziej szczegółowo

STATUT STOWARZYSZENIA WSPÓLNOTA SAMORZĄDOWA ZIEMI ŚWIDNICKIEJ. Rozdział 1

STATUT STOWARZYSZENIA WSPÓLNOTA SAMORZĄDOWA ZIEMI ŚWIDNICKIEJ. Rozdział 1 Załącznik do Uchwały Nr 5/11 Zebrania Delegatów Stowarzyszenia Wspólnota Samorządowa Ziemi Świdnickiej z dnia 30 marca 2011r. STATUT STOWARZYSZENIA WSPÓLNOTA SAMORZĄDOWA ZIEMI ŚWIDNICKIEJ Rozdział 1 POSTANOWIENIA

Bardziej szczegółowo

STATUT POLSKIEGO KOMITETU ŚWIATOWEJ RADY ENERGETYCZNEJ. Rozdział I Nazwa, historyczne podstawy i teren działania

STATUT POLSKIEGO KOMITETU ŚWIATOWEJ RADY ENERGETYCZNEJ. Rozdział I Nazwa, historyczne podstawy i teren działania STATUT POLSKIEGO KOMITETU ŚWIATOWEJ RADY ENERGETYCZNEJ Rozdział I Nazwa, historyczne podstawy i teren działania 1 Polski Komitet Światowej Rady Energetycznej zwany w skrócie Polskim Komitetem ŚRE działa

Bardziej szczegółowo

WK AD RANCJI I NIEMIEC DO PRAC KONWENTU EUROPEJSKIEGO DOTYCZ CYCH ARCHITEKTURY INSTYTUCJONALNEJ UNII EUROPEJSKIEJ

WK AD RANCJI I NIEMIEC DO PRAC KONWENTU EUROPEJSKIEGO DOTYCZ CYCH ARCHITEKTURY INSTYTUCJONALNEJ UNII EUROPEJSKIEJ WK AD RANCJI I NIEMIEC DO PRAC KONWENTU EUROPEJSKIEGO DOTYCZ CYCH ARCHITEKTURY INSTYTUCJONALNEJ UNII EUROPEJSKIEJ Pary i Berlin, 15 stycznia 2003 r. Podczas posiedzenia Rady Europejskiej w Kopenhadze,

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 8 października 2010 r. o współpracy Rady Ministrów z Sejmem i Senatem w sprawach związanych z członkostwem

USTAWA. z dnia 8 października 2010 r. o współpracy Rady Ministrów z Sejmem i Senatem w sprawach związanych z członkostwem Dziennik Ustaw Nr 213 15098 Poz. 1395 1395 USTAWA z dnia 8 października 2010 r. o współpracy Rady Ministrów z Sejmem i Senatem w sprawach związanych z członkostwem Rzeczypospolitej Polskiej w Unii Europejskiej

Bardziej szczegółowo

STATUT ZWIĄZKU PRZEDSIEBIORCÓW PRZEMYSŁU MODY LEWIATAN 1 POSTANOWIENIA OGÓLNE

STATUT ZWIĄZKU PRZEDSIEBIORCÓW PRZEMYSŁU MODY LEWIATAN 1 POSTANOWIENIA OGÓLNE STATUT ZWIĄZKU PRZEDSIEBIORCÓW PRZEMYSŁU MODY LEWIATAN 1 POSTANOWIENIA OGÓLNE 1. 1. 2 Organizacja pracodawców o nazwie Związek Przedsiębiorców Przemysłu Mody Lewiatan, zwana dalej "Związkiem", jest dobrowolną,

Bardziej szczegółowo

PARLAMENT EUROPEJSKI PODSTAWOWE INFORMACJE

PARLAMENT EUROPEJSKI PODSTAWOWE INFORMACJE PARLAMENT EUROPEJSKI PODSTAWOWE INFORMACJE Parlament Europejski jest jedyną instytucją Unii Europejskiej, której członkowie wybierani są w powszechnych i bezpośrednich wyborach przez obywateli Unii. ZADANIA

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN RADY RODZICÓW I LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO IM. DR. WŁADYSŁAWA GĘBIKA D. POLSKIE GIMNAZJUM W KWIDZYNIE

REGULAMIN RADY RODZICÓW I LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO IM. DR. WŁADYSŁAWA GĘBIKA D. POLSKIE GIMNAZJUM W KWIDZYNIE REGULAMIN RADY RODZICÓW I LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO IM. DR. WŁADYSŁAWA GĘBIKA D. POLSKIE GIMNAZJUM W KWIDZYNIE Rozdział I Postanowienia ogólne 1 1. Regulamin Rady Rodziców został opracowany w oparciu o

Bardziej szczegółowo

WYKŁAD III. SYSTEM ŹRÓDEŁ PRAWA W ŚWIETLE KONSTYTUCJI RP z dnia 2 kwietnia 1887 r.

WYKŁAD III. SYSTEM ŹRÓDEŁ PRAWA W ŚWIETLE KONSTYTUCJI RP z dnia 2 kwietnia 1887 r. WYKŁAD III SYSTEM ŹRÓDEŁ PRAWA W ŚWIETLE KONSTYTUCJI RP z dnia 2 kwietnia 1887 r. I. Pojęcie i rodzaje źródeł prawa II. Cechy systemu źródeł prawa w Polsce: 1. konstytucjonalizacja 2. dychotomiczny podział

Bardziej szczegółowo

BIULETYN 8/2017. Punkt Informacji Europejskiej EUROPE DIRECT - POZNAŃ. Demokracja w Unii Europejskiej

BIULETYN 8/2017. Punkt Informacji Europejskiej EUROPE DIRECT - POZNAŃ. Demokracja w Unii Europejskiej Demokracja w Unii Europejskiej Unia Europejska to pierwsza na świecie demokracja ponadnarodowa. Każdy obywatel UE ma prawo głosu w sprawie przepisów, które dotyczą ponad 500 mln ludzi we wszystkich państwach

Bardziej szczegółowo

Test kwalifikacyjny z zakresu prawa unijnego i europejskiego

Test kwalifikacyjny z zakresu prawa unijnego i europejskiego . Imię i nazwisko Test kwalifikacyjny z zakresu prawa unijnego i europejskiego 1. Zgodnie z Traktatami założycielskimi, od daty wejścia w życie Traktatu z Lizbony Unia Europejska: a) ma osobowość prawną

Bardziej szczegółowo

Każde pytanie zawiera postawienie problemu/pytanie i cztery warianty odpowiedzi, z których tylko jedna jest prawidłowa.

Każde pytanie zawiera postawienie problemu/pytanie i cztery warianty odpowiedzi, z których tylko jedna jest prawidłowa. Każde pytanie zawiera postawienie problemu/pytanie i cztery warianty odpowiedzi, z których tylko jedna jest prawidłowa. 1. Zaznacz państwa członkowskie starej Unii Europejskiej, które nie wprowadziły dotąd

Bardziej szczegółowo

MINISTRA PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ z dnia 21 marca 2014 r.

MINISTRA PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ z dnia 21 marca 2014 r. BM-I-0200-15-EZ/14 ZARZĄDZENIE NR 13 MINISTRA PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ z dnia 21 marca 2014 r. w sprawie powołania Komitetu Akredytacyjnego do spraw systemu akredytacji oraz standardów usług i działania

Bardziej szczegółowo

Powoływanie członków Komitetu Regionów

Powoływanie członków Komitetu Regionów Powoływanie członków Komitetu Regionów Procedury stosowane w państwach członkowskich STRESZCZENIE W preambule Traktatu o Unii Europejskiej wymieniono, wśród celów Unii, kontynuację procesu tworzenia coraz

Bardziej szczegółowo

Statut Polskiej Platformy Technologicznej Inteligentnych Systemów Transportowych (PPT ITS)

Statut Polskiej Platformy Technologicznej Inteligentnych Systemów Transportowych (PPT ITS) Statut Polskiej Platformy Technologicznej Inteligentnych Systemów Transportowych (PPT ITS) 1 Postanowienia ogólne 1. Powołana 28 maja 2007 roku, na mocy decyzji nr 259/7.PR UE/2007/7 Ministra Nauki i Szkolnictwa

Bardziej szczegółowo

POLSKIE STOWARZYSZENIE KOROZYJNE STATUT. Tekst jednolity po zmianach w dniu 23 kwietnia 2010 r. Gdańsk, kwiecień 2010

POLSKIE STOWARZYSZENIE KOROZYJNE STATUT. Tekst jednolity po zmianach w dniu 23 kwietnia 2010 r. Gdańsk, kwiecień 2010 POLSKIE STOWARZYSZENIE KOROZYJNE STATUT Tekst jednolity po zmianach w dniu 23 kwietnia 2010 r. Gdańsk, kwiecień 2010 Tekst statutu zatwierdzony w dniu 30.09.2010 r. przez Sąd Rejonowy Gdańsk-Północ w Gdańsku

Bardziej szczegółowo

STATUT RADY ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH WOJEWÓDZTWA WARMIŃSKO MAZURSKIEGO. ROZDZIAŁ I Postanowienia ogólne

STATUT RADY ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH WOJEWÓDZTWA WARMIŃSKO MAZURSKIEGO. ROZDZIAŁ I Postanowienia ogólne STATUT RADY ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH WOJEWÓDZTWA WARMIŃSKO MAZURSKIEGO Odwołując się do określonej w Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej zasady pomocniczości umacniającej uprawnienia obywateli i ich

Bardziej szczegółowo

Komitet Regionów. Katedra Studiów nad Procesami Integracyjnymi INPiSM UJ ul. Wenecja 2, Kraków.

Komitet Regionów. Katedra Studiów nad Procesami Integracyjnymi INPiSM UJ ul. Wenecja 2, Kraków. Komitet Regionów Katedra Studiów nad Procesami Integracyjnymi INPiSM UJ ul. Wenecja 2, 33-332 Kraków Podstawa prawna i procedura powoływania 1. KR powołany został do życia na mocy TM jako organ doradczy

Bardziej szczegółowo

S t a t u t. tekst jednolity

S t a t u t. tekst jednolity S t a t u t Stowarzyszenia Samorządów Polskich Współdziałających z Parkami Narodowymi oraz Samorządów posiadających na swym terenie inne obszary prawnie chronione. tekst jednolity Rozdział I Postanowienia

Bardziej szczegółowo

INSTYTUCJE UNII EUROPEJSKIEJ PARLAMENT EUROPEJSKI

INSTYTUCJE UNII EUROPEJSKIEJ PARLAMENT EUROPEJSKI PARLAMENT EUROPEJSKI SIEDZIBA Mimo że siedziba PE mieści się w Strasburgu, to eurodeputowani pracują również w Brukseli i Luksemburgu (gdzie mieści się Sekretariat Parlamentu) z przyczyn historycznych:

Bardziej szczegółowo

TEKST JEDNOLITY STATUTU TOWARZYSTWA EDUKACJI OBYWATELSKIEJ

TEKST JEDNOLITY STATUTU TOWARZYSTWA EDUKACJI OBYWATELSKIEJ TEKST JEDNOLITY STATUTU TOWARZYSTWA EDUKACJI OBYWATELSKIEJ I 1. 1. Towarzystwo Edukacji Obywatelskiej, zwane dalej Towarzystwem jest stowarzyszeniem zarejestrowanym i posiada osobowość prawną. 2. Towarzystwo

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 27 lipca 2001 r. o Krajowej Radzie Sądownictwa

USTAWA z dnia 27 lipca 2001 r. o Krajowej Radzie Sądownictwa Kancelaria Sejmu s. 1/7 USTAWA z dnia 27 lipca 2001 r. Opracowano na podstawie: Dz.U. z 2001 r. Nr 100, poz. 1082. o Krajowej Radzie Sądownictwa Art. 1. 1. Krajowa Rada Sądownictwa, zwana dalej Radą, realizuje

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN PRAC ZARZĄDU POLSKIEJ IZBY GOSPODARCZEJ CZYSTOŚCI

REGULAMIN PRAC ZARZĄDU POLSKIEJ IZBY GOSPODARCZEJ CZYSTOŚCI REGULAMIN PRAC ZARZĄDU POLSKIEJ IZBY GOSPODARCZEJ CZYSTOŚCI 1 1. Zarząd Izby jest organem wykonawczo-zarządzającym i działa na podstawie statutu, uchwał Walnego Zgromadzenia Członków Izby oraz niniejszego

Bardziej szczegółowo

TRYBUNAŁ SPRAWIEDLIWOŚCI

TRYBUNAŁ SPRAWIEDLIWOŚCI TRYBUNAŁ SPRAWIEDLIWOŚCI UNII EUROPEJSKIEJ Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej jest jedną z siedmiu instytucji UE. W jego skład wchodzą trzy organy sądownicze: Trybunał Sprawiedliwości, Sąd i Sąd

Bardziej szczegółowo

POMOCE NAUKOWE EUROPE DIRECT- WROCLAW

POMOCE NAUKOWE EUROPE DIRECT- WROCLAW POMOCE NAUKOWE EUROPE DIRECT- WROCLAW N U M E R 1 2 / 2 0 1 3 0 3. 1 2. 2 0 1 3 T R A K T A T Y W TYM NUMERZE Materiał dydaktyczny Pytania z wiedzy o traktatach 2 10 Odpowiedzi 11 Szanowni Państwo, Pomoce

Bardziej szczegółowo

Ustrój polityczny Republiki Włoskiej

Ustrój polityczny Republiki Włoskiej Rafał Czyrny Ustrój polityczny Republiki Włoskiej Rzeszów 2013 Ustrój polityczny Republiki Włoskiej Copyright Rafał Czyrny Rzeszów 2013 ISBN 978-83-62681-57-0 Wydawnictwo ARMAGRAF ul. Krakowska 21, 38-400

Bardziej szczegółowo

I.Zawody I stopnia. Załącznik nr 2 do Olimpiady Wiedzy o Unii Europejskiej pn. "GWIEZDNY KRĄG"

I.Zawody I stopnia. Załącznik nr 2 do Olimpiady Wiedzy o Unii Europejskiej pn. GWIEZDNY KRĄG Załącznik nr 2 do Olimpiady Wiedzy o Unii Europejskiej pn. "GWIEZDNY KRĄG" Zagadnienia IX Olimpiady Wiedzy o Unii Europejskiej GWIEZDNY KRĄG I.Zawody I stopnia 1.System instytucjonalny Unii Europejskiej

Bardziej szczegółowo

STATUT POLSKIEGO ZWIĄZKU PRACODAWCÓW KONSULTINGU POSTANOWIENIA OGÓLNE

STATUT POLSKIEGO ZWIĄZKU PRACODAWCÓW KONSULTINGU POSTANOWIENIA OGÓLNE STATUT POLSKIEGO ZWIĄZKU PRACODAWCÓW KONSULTINGU POSTANOWIENIA OGÓLNE 1. 1. 1) Organizacja pracodawców o nazwie Polski Związek Pracodawców Konsultingu, zwana dalej "Związkiem", jest dobrowolną, samorządną

Bardziej szczegółowo

Zalecenie DECYZJA RADY

Zalecenie DECYZJA RADY KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 3.5.2017 r. COM(2017) 218 final Zalecenie DECYZJA RADY upoważniająca Komisję do rozpoczęcia negocjacji dotyczących umowy ze Zjednoczonym Królestwem Wielkiej Brytanii i

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR Rady Miasta Szczecin z dnia. w sprawie zmiany nazwy instytucji kultury Szczecińska Agencja Artystyczna i nadania jej Statutu

UCHWAŁA NR Rady Miasta Szczecin z dnia. w sprawie zmiany nazwy instytucji kultury Szczecińska Agencja Artystyczna i nadania jej Statutu UCHWAŁA NR Rady Miasta Szczecin z dnia (PROJEKT) w sprawie zmiany nazwy instytucji kultury Szczecińska Agencja Artystyczna i nadania jej Statutu Na podstawie art. 11 i 13 ust. 1 ustawy z dnia 25 października

Bardziej szczegółowo

Tekst Jednolity Statutu Krajowego Stowarzyszenia Funduszu Poręczeniowych. I. Postanowienia Ogólne

Tekst Jednolity Statutu Krajowego Stowarzyszenia Funduszu Poręczeniowych. I. Postanowienia Ogólne Tekst Jednolity Statutu Krajowego Stowarzyszenia Funduszu Poręczeniowych I. Postanowienia Ogólne 1. 1. Stowarzyszenie działające na podstawie niniejszego statutu nosi nazwę Krajowego Stowarzyszenia Funduszy

Bardziej szczegółowo

Tryb wyłaniania, organizacja i kompetencje Parlamentu Europejskiego

Tryb wyłaniania, organizacja i kompetencje Parlamentu Europejskiego JOANNA WOJCIECHOWSKA Tryb wyłaniania, organizacja i kompetencje Parlamentu Europejskiego Moja praca magisterska powstała na seminarium prowadzonym przez Profesora Jerzego Buczkowskiego. Na początku pragnę

Bardziej szczegółowo

Statut Koła naukowego ENACTUS UE

Statut Koła naukowego ENACTUS UE Statut Koła naukowego ENACTUS UE Rozdział I Postanowienia ogólne Art.1 Koło Naukowe ENACTUS UE (zwane dalej Kołem) jest samorządną organizacją studencką reprezentującą Uniwersytet Ekonomiczny w Programie

Bardziej szczegółowo

KONSTYTUCYJNY SYSTEM ORGANÓW PAŃSTWOWYCH RED. EWA GDULEWICZ

KONSTYTUCYJNY SYSTEM ORGANÓW PAŃSTWOWYCH RED. EWA GDULEWICZ KONSTYTUCYJNY SYSTEM ORGANÓW PAŃSTWOWYCH RED. EWA GDULEWICZ PRZEDMOWA ROZDZIAŁ I. ZMIANY USTROJU POLITYCZNEGO POLSKI W LATACH 1944-1997 1. Pojęcie ustroju politycznego i jego periodyzacja 2. Okres Krajowej

Bardziej szczegółowo

Regulamin powoływania i funkcjonowania platform branżowo-gałęziowych Pracodawców RP

Regulamin powoływania i funkcjonowania platform branżowo-gałęziowych Pracodawców RP Regulamin powoływania i funkcjonowania platform branżowo-gałęziowych Pracodawców RP 1 W celu zwiększenia efektywności w realizowaniu zadań przez Pracodawców Rzeczypospolitej Polskiej, członkowie zwyczajni

Bardziej szczegółowo

STATUT STOWARZYSZENIA KULTURY FIZYCZNEJ SPORTOWY LUBOŃ

STATUT STOWARZYSZENIA KULTURY FIZYCZNEJ SPORTOWY LUBOŃ STATUT STOWARZYSZENIA KULTURY FIZYCZNEJ SPORTOWY LUBOŃ ROZDZIAŁ I POSTANOWIENIA OGÓLNE 1. Stowarzyszenie nosi nazwę: Stowarzyszenie Kultury Fizycznej Sportowy Luboń w dalszych postanowieniach statutu zwane

Bardziej szczegółowo

Podstawy prawa w gospodarce (PPwG) Funkcje parlamentu

Podstawy prawa w gospodarce (PPwG) Funkcje parlamentu Podstawy prawa w gospodarce (PPwG) Funkcje parlamentu Przedmiot 1 Funkcje parlamentu - ogólnie 2 Funkcja ustawodawcza 3 Funkcja kontrolna 4 Funkcja kreacyjna 2 Funkcje parlamentu - ogólnie Funkcje: Ustawodawcza

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN DZIAŁALNOŚCI RADY PEDAGOGICZNEJ

REGULAMIN DZIAŁALNOŚCI RADY PEDAGOGICZNEJ REGULAMIN DZIAŁALNOŚCI RADY PEDAGOGICZNEJ REGULAMIN DZIAŁALNOŚCI RADY PEDAGOGICZNEJ Szkoły Podstawowej w Osolinie ustalony na podstawie art. 43 ust. 2 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty

Bardziej szczegółowo

STATUT. Stowarzyszenia. Lokalna Grupa Działania - Wysoczyzna Elbląska

STATUT. Stowarzyszenia. Lokalna Grupa Działania - Wysoczyzna Elbląska STATUT Stowarzyszenia Lokalna Grupa Działania - Wysoczyzna Elbląska 1. Stowarzyszenie nosi nazwę; Lokalna Grupa Działania - Wysoczyzna Elbląska posługując się skróconą nazwą LGD - Wysoczyzna Elbląska,

Bardziej szczegółowo

Parlament Europejski. Rola i funkcje w UE

Parlament Europejski. Rola i funkcje w UE Parlament Europejski Rola i funkcje w UE Instytucje UE Parlament Europejski Rada Europejska Rada Komisja Europejska Trybunał Sprawiedliwości UE Europejski Bank Centralny Trybunał Obrachunkowy Ogólny zakres

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Spis treści. Spis treści

Spis treści. Spis treści. Spis treści Spis treści Spis treści Spis treści Wykaz skrótów.................................................. 15 Od Autora...................................................... 19 ROZDZIAŁ I. Pojęcie i przedmiot

Bardziej szczegółowo

Dz.U FRAGMENT KONSTYTUCJI RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z dnia 16 lipca 1997 r.) Rozdział VIII. Art. 173.

Dz.U FRAGMENT KONSTYTUCJI RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z dnia 16 lipca 1997 r.) Rozdział VIII. Art. 173. Dz.U.97.78.483 FRAGMENT KONSTYTUCJI RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. z dnia 16 lipca 1997 r.) Rozdział VIII SĄDY I TRYBUNAŁY Art. 173. Sądy i Trybunały są władzą odrębną i niezaleŝną

Bardziej szczegółowo

STUDIA PODYPLOMOWE "OCHRONA ŚRODOWISKA W PRAWIE UNII EUROPEJSKIEJ I W PRAWIE POLSKIM

STUDIA PODYPLOMOWE OCHRONA ŚRODOWISKA W PRAWIE UNII EUROPEJSKIEJ I W PRAWIE POLSKIM 3 4 5 6 7 Unia Europejska i prawo unijne po Traktacie z Lizbony -zagadnienia wprowadzające Prof. dr hab. Stanisław Biernat 7 listopada 05 r. Droga Polski do Unii Europejskiej 99 Podpisanie Układu Europejskiego

Bardziej szczegółowo

Regulamin organizacyjny Dzielnicowej Komisji Dialogu Społecznego w Dzielnicy Bemowo m.st. Warszawy

Regulamin organizacyjny Dzielnicowej Komisji Dialogu Społecznego w Dzielnicy Bemowo m.st. Warszawy Regulamin organizacyjny Dzielnicowej Komisji Dialogu Społecznego w Dzielnicy Bemowo m.st. Warszawy Warszawa 2009 Regulamin organizacyjny Dzielnicowej Komisji Dialogu Społecznego w Dzielnicy Bemowo m.st.

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN PRAC ZARZĄDU ZWIĄZKU PRACODAWCÓW BRANŻOWYCH PSC

REGULAMIN PRAC ZARZĄDU ZWIĄZKU PRACODAWCÓW BRANŻOWYCH PSC Załącznik nr 1 do uchwały nr 06/2010 Walnego Zgromadzenia Członków ZPB, z dnia 13.05.2010 r. REGULAMIN PRAC ZARZĄDU ZWIĄZKU PRACODAWCÓW BRANŻOWYCH PSC 1. 1. Zarząd Związku jest organem wykonawczo-zarządzającym

Bardziej szczegółowo

Unit 3-03/ Kompetencje Unii. Zasady strukturalne

Unit 3-03/ Kompetencje Unii. Zasady strukturalne Unit 3-03/09.11.2016 Kompetencje Unii. Zasady strukturalne Fragmenty z podręcznika: Zasady działania UE: pkt 73-74 Zasada przyznania kompetencji (kompetencje wyłączne i dzielone; kompetencje wyraźnie i

Bardziej szczegółowo

STATUT STOWARZYSZENIA

STATUT STOWARZYSZENIA Stowarzyszenie - Lokalna Grupa Działania MIĘDZY ODRĄ A BOBREM tel. 068-3218303, fax. 068-3210801 e-mail ugzabor@bazagmin.pl STATUT STOWARZYSZENIA (tekst jednolity) STOWARZYSZENIE LOKALNA GRUPA DZIAŁANIA

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN PRACY ZARZĄDU STOWARZYSZENIA LOKALNA GRUPA DZIAŁANIA PUSZCZA BIAŁOWIESKA

REGULAMIN PRACY ZARZĄDU STOWARZYSZENIA LOKALNA GRUPA DZIAŁANIA PUSZCZA BIAŁOWIESKA Załącznik do uchwały nr 2/03/2008 Walnego Zebrania Członków Stowarzyszenia Lokalna Grupa Działania Puszcza Białowieska z dnia 13 marca 2008 r. REGULAMIN PRACY ZARZĄDU STOWARZYSZENIA LOKALNA GRUPA DZIAŁANIA

Bardziej szczegółowo

Projekt Statutu stowarzyszenia jednostek samorządu terytorialnego Związek Samorządów Polskich z siedzibą w Warszawie

Projekt Statutu stowarzyszenia jednostek samorządu terytorialnego Związek Samorządów Polskich z siedzibą w Warszawie Załącznik nr 1 do uchwały Nr VII/40/2015 Rady Miasta Tomaszów Lubelski z dnia 27 marca 2015 roku Projekt Statutu stowarzyszenia jednostek samorządu terytorialnego Związek Samorządów Polskich z siedzibą

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr VII/87/11 Rady Miasta Gdańska z dnia 17 lutego 2011 roku

Uchwała Nr VII/87/11 Rady Miasta Gdańska z dnia 17 lutego 2011 roku Uchwała Nr VII/87/11 z dnia 17 lutego 2011 roku w sprawie powołania Gdańskiej Rady Oświatowej Na podstawie art.48 i 49 ustawy z dnia 07 września 1991 r. o systemie oświaty (tekst jednolity z 2004 r. Dz.U.

Bardziej szczegółowo

Flaga Unii Europejskiej

Flaga Unii Europejskiej Temat 10: PROCESY INTEGRACYJNE W EUROPIE. 1. Procesy integracyjne. 2. Kalendarium integracji europejskiej. 3. Filary współpracy Unii Europejskiej. 4. Organy Unii Europejskiej. Flaga Unii Europejskiej Integracja

Bardziej szczegółowo

STATUT FUNDACJI CENTRUM IM. PROF. BRONISŁAWA GEREMKA. Rozdział I Postanowienia ogólne

STATUT FUNDACJI CENTRUM IM. PROF. BRONISŁAWA GEREMKA. Rozdział I Postanowienia ogólne STATUT FUNDACJI CENTRUM IM. PROF. BRONISŁAWA GEREMKA Rozdział I Postanowienia ogólne 1 Fundacja pod nazwą: FUNDACJA CENTRUM IM. PROF. BRONISŁAWA GEREMKA zwana w dalszej części statutu Fundacją, ustanowiona

Bardziej szczegółowo

Regulamin Rady Rodziców Pałacu MłodzieŜy w Koszalinie. I. Postanowienia ogólne

Regulamin Rady Rodziców Pałacu MłodzieŜy w Koszalinie. I. Postanowienia ogólne Regulamin Rady Rodziców Pałacu MłodzieŜy w Koszalinie I. Postanowienia ogólne 1 1. Rada Rodziców, zwana dalej Radą reprezentuje ogół rodziców wychowanków. 2. Rada działa na podstawie ustawy o systemie

Bardziej szczegółowo