ISSN EPISTEME CZASOPISMO NAUKOWO-KULTURALNE

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "ISSN 1895 4421 EPISTEME CZASOPISMO NAUKOWO-KULTURALNE"

Transkrypt

1 ISSN EPISTEME CZASOPISMO NAUKOWO-KULTURALNE KRAKÓW Nr 18, t. I/2013

2 EPISTEME CZASOPISMO NAUKOWO-KULTURALNE Redakcja: Zdzisław Szczepanik (red. naczelny) Katarzyna Daraż-Duda (sekretarz redakcji) Piotr Walecki Grzegorz Chajko Krzysztof Duda Roman Turowski (red. techniczny) Rada Naukowa: Prof. dr hab. Dariusz Rott Prof. dr hab. Włodzimierz Sady Prof. dr hab. Michał Śliwa Prof. dr hab. inż. Ryszard Tadeusiewicz Prof. dr hab. Bogdan Zemanek Ks. Prof. dr hab. Władysław Zuziak Prof. nadzw. dr hab. Wiesław Alejziak Prof. Ignatianum i UJ, dr hab. Józef Bremer SJ Prof. dr przew. kwal. II Paweł Taranczewski Prof. dr Olga E. Kosheleva Prof. dr Marko Jacov Prof. dr Aleksandr Lokshin Prof. dr Hans Jørgen Jensen Prof. dr Oleksandr Chyrkov Prof. dr Iryna Diachuk Prof. dr Luiza Arutinov Prof. dr hab. Michaił Pawłowicz Odesskij Prof. dr hab., dr. phil. Andrzej Wiercinski Prof. dr eng. Elena Horska Wydawca: Stowarzyszenie Twórców Nauki i Kultury Episteme ul. Okólna 28/ Kraków Stowarzyszenie Twórców Nauki i Kultury Episteme i Autorzy

3 Szanowni Państwo, Z wielką radością oddajemy do Państwa dyspozycji następny numer Episteme, czasopisma naukowo - kulturalnego. Czynimy to z tym większą przyjemnością, że numer ten posiada trzy tomową edycję. Zaś zawarte w nim artykuły są niezwykle starannie dobranymi pracami z zakresu nauk przyrodniczych. Badania zaprezentowane w przedstawionych artykułach wnoszą nowe wyniki w dyscypliny, które sobą reprezentują i są następnym przyczynkiem do dalszego rozwoju tak ich autorów, jak i obszaru dociekań naukowych. Życząc Państwu dobrej lektury zachęcamy do wnikliwych analiz oraz być może odniesienia się do zaprezentowanych wyników lub ich uzupełnienia własnymi. Redakcja

4

5 SPIS TREŚCI A. INZYNIERIA AGRARNA Krzysztof Dziedzic, Bogusława Łapczyńska-Kordon, Wojciech Szymacha ANALIZA ZMIAN WYBRANYCH WŁAŚCIWOŚCI MECHANICZNYCH PIETRUSZKI PODCZAS SUSZENIA Krzysztof Dziedzic, Krzysztof Molenda PROJEKT I IMPLEMENTACJA INTERNETOWEGO KREATORA KART TECHNO- LOGICZNYCH ZAKŁADANIA PLANTACJI WIERZBY ENERGETYCZNEJ Magdalena Giemza-Mikoda, Adam Zych Plonowanie i obsada jęczmienia jarego uprawianego w różnych systemach uprawy Agnieszka Kamińska, Kamila Klimek OCENA WYKORZYSTANIA TECHNOLOGII INFORMATYCZNYCH I INTERNETU W PROCESIE EDUKACYJNYM PRZEZ STUDENTÓW STUDIÓW O PROFILU PRZYRODNICZYM Monika Nowak, Dariusz Kwaśniewski ZASOBY ZIEMI A WYKORZYSTANIE PROGRAMÓW ROLNO- ŚRODOWISKOWYCH W GOSPODARSTWACH EKOLOGICZNYCH Réka Tóth, Miklós Daróczi CHANGE OF TECHNICAL AND ECONOMIC PARAMETERS OF AGRI- CULTURAL TRACTORS AND HARVESTERS IN THE LAST FEW DECADES B. GEODEZIA ARGRARNA I GOSPODARKA PRZESTRZENI Maria Zygmunt, Ewa Podczaszy MOŻLIWOŚCI WYKORZYSTANIA TECHNOLOGII NAZIEMNEGO SKANINGU LASEROWEGO W REWITALIZACJI ZESPOŁÓW DWORSKO-PARKOWYCH NA PRZYKŁADZIE FRAGMENTU PARKU DUCHACKIEGO W KRAKOWIE Renata Urbańska PROBLEMATYKA UJAWNIANIA DZIAŁKI EWIDENCYJNEJ NA OBSZARZE PAŃSTWOWEGO GOSPODARSTWA LEŚNEGO LASY PAŃSTWOWE

6 C. ROLNICTWO spis treści Małgorzata Borek, Katarzyna Żmuda, Przemysław Kopeć, Tomasz Krępski WPŁYW 24-EPIBRASINOLIDU ORAZ (22S, 23S) -HOMOBRASINOLIDU NA KONDYCJĘ ROŚLIN TYTONIU SZLACHETNEGO (NICOTIANA TABACUM L.) Marta Czekaj Dynamika zmian zużycia nawozów wapniowych w Polsce Paweł Frąk, Aleksander Szmigiel STRUKTURA KOLB KUKURYDZY UPRAWIANEJ NA ZIARNO Anna Furmańczuk, Kamila Klimek, Jolanta Molas Wpływ kobaltu na skład mineralny fasoli szparagowej odmiany Laurina Dorota Gala, Anna Gorczyca, Andrzej Oleksy Szkodliwość skrzypionek (Oulema spp.) w uprawie ozimej pszenicy twardej i zwyczajnej w latach Marta Gas, Monika Białkowska, Małgorzata Krotowska MOŻLIWOŚĆ KSZTAŁTOWANIA ZAWARTOŚCI I PROFILU ALKALOIDÓW W NASIONACH ŁUBINU ANDYJSKIEGO (LUPINUS MUTABILIS SWEET) PRZEZ OPÓŹNIENIE TERMINU SIEWU I GENOTYP Marzena Albrycht, Monika Górecka, Monika Pigulak-Kuś DYNAMIKA LICZEBNOŚCI POPULACJI ZAJĄCA (LEPUS EUROPAEUS) I KUROPATWY (PERDIX PERDIX) NA TERENIE PŁASKOWYŻU PROSZOWICKIEGO W LATACH Beata Grygierzec, Kamila Musiał Wpływ nawożenia na skład florystyczny oraz wybrane wskaźniki wartości paszowej runi pastwiskowej Andrzej Joniec PORÓWNANIE WYBRANYCH PARAMETRÓW FIZYCZNYCH GLEBY W TRADYCYJNEJ I UPROSZCZONEJ UPRAWIE PSZENICY OZIMEJ Katarzyna Juzoń, Edyta Skrzypek, Izabela Marcińska, Ilona Czyczyło-Mysza Zmiany zawartości osmoprotektantów w liściach grochu siewnego i łubinu żółtego w warunkach suszy glebowej Agnieszka Kalandyk, Tomasz Krępski, Piotr Waligórski, Franciszek Dubert ZMIANY PARAMETRÓW FIZJOLOGICZNYCH SIEWEK ŁUBINU WĄSKOLISTNEGO I GROCHU SIEWNEGO SPOWODOWANE SUSZĄ DZIAŁAJĄCĄ NA ROŚLINY MACIERZYSTE

7 spis treści Anna Krysa, Dariusz Ropek, Krzysztof Frączek WPŁYW ZADRZEWIEŃ ŚRÓDPOLNYCH NA ILOŚĆ I JAKOŚĆ GRZYBÓW W POWIETRZU ATMOSFERYCZNYM AGROCENOZY Inga Kurzydłowska, Joanna Dziamba, Leszek Rachoń WPŁYW SPOSOBU STOSOWANIA BIOPREPARATU EM NA PLONOWANIE KUKURYDZY Beata Kuziemska, Wiesław Wieremiej, Beata Bik, Anna Jasińska WPŁYW ZANIECZYSZCZENIA GLEBY NIKLEM NA ZAWARTOŚĆ SODU I TYTANU W KUPKÓWCE POSPOLITEJ (DACTYLIS GLOMERATA L.) Anna Lehmann, Marta Jabłońska, Ewelina Szydełko-Rabska Rola międzyplonów w regulacji zachwaszczenia Anna Maksymowicz, Michał Dziurka, Agnieszka Ostrowska, Magdalena Mirek WPŁYW 24-EPIBRASINOLIDU NA ZAWARTOŚĆ BIAŁLKA, TŁUSZCZÓW, CUKRÓW W NASIONACH GROCHU I ŁUBINU Adam Malinowski POTRZEBY DORADCZE I INNOWACYJNOŚĆ ROLNIKÓW Z TERENU ZAMOJSZCZYZNY Renata Matysik-Pejas Innowacyjność producentów żywności w Polsce na tle producentów z krajów Unii Europejskiej Kamila Musiał, BeataGrygierzyc Wybrane zbiorowiska łąkowe terenu Lainzer Tiergarten usytuowanego na obrzeżach Wiednia Rafał Ogórek, Agnieszka Lejman Wrażliwość grzybów Fusarium spp. na substancje aktywne wybranych fungicydów Agnieszka Rola, Magdalena Jaworksa WPŁYW WARUNKÓW SIEDLISKOWYCH NA WYSTĘPOWANIE MSZYCY GRO- CHOWEJ (ACYRTHOSIPHON PISUM H.) I JEJ WROGÓW NATURALNYCH Anna Romanowicz, Roman Prażak CHARAKTERYSTYKA NIEKTÓRYCH CECH ILOŚCIOWYCH MIESZAŃCÓW TRITICUM AESTIVUM L. Z AEGILOPS COLUMNARIS ZHUK Anna Skrzypik, Roman Prażak CECHY ILOŚCIOWE LINII MIESZAŃCOWYCH AEGILOPS JUVENALIS (THELL.) EIG. I AE. VENTRICOSA TAUSCH. Z TRITICUM DURUM DESF. I T. AESTIVUM L

8 spis treści Bartłomiej Spyrka WPŁYW WARUNKÓW GLEBOWYCH ORAZ TERMICZNYCH NA POWSTAWANIE USZKODZEŃ MECHANICZNYCH BULW ZIEMNIAKA FRYTKOWEGO PODCZAS ZBIORU Agnieszka Świst-Kawala, Mariusz Stepaniuk, Jolanta Molas Ocena fizjologicznej skuteczności chelatów Ni-EDTA i Ni-Glu w nawożeniu mocznikiem jęczmienia jarego Joanna Szkutnik, Piotr Kacorzyk, Mirosław Kasperczyk WPŁYW NAWOŻENIA NA ZAWARTOŚĆ I POBRANIE Ca, Mg, Na, Z RUNIĄ PASTWISKA GÓRSKIEGO Ewelina Szydełko-Rabska, Marta Jabłońska, Anna Lehman WPŁYW NAWOŻENIA AZOTOWEGO I WARUNKÓW POGODOWYCH NA CECHY BIOMETRYCZNE SORGA CUKROWEGO Katarzyna Utnik-Banaś, Elżbieta Sowula-Skrzyńska Makro- i mikroekonomiczne determinanty rozwoju małych i średnich przedsiębiorstw na przykładzie przedsiębiorstwa branży mięsnej (stadium przypadku) Katarzyna Utnik-Banaś, Elżbieta Sowula-Skrzyńska Wybrane ekonomiczne aspekty produkcji jaj konsumpcyjnych na przykładzie fermy niosek D. AGRONOMIA I AGROTURYSTYKA Michał Borychowski EKONOMICZNE MOŻLIWOŚCI WYKORZYSTANIA ROŚLIN OLEISTYCH DO PRODUKCJI ESTRÓW W UNII EUROPEJSKIEJ Tadeusz Konrad Grabowski Studium statystyczne zmian cen ziemi Marcin Kobuszewski, Michał Cupiał ANALIZA PROGRAMÓW POMOCOWYCH MODERNIZACJA GOSPODARSTW ROLNYCH I TWORZENIE I ROZWÓJ MIKROPRZEDSIĘBIORSTW W RAMACH PROW W WOJEWÓDZTWIE MAŁOPOLSKIM Małgorzata Krotowska, Monika Białkowska, Marta Gas SPOŁECZNE I EKONOMICZNE PRZESŁANKI INTEGRACJI POZIOMEJ W ROLNICTWIE

9 spis treści Łukasz Paluch GENEZA I ISTOTA KONCEPCJI ZRÓWNOWAŻONEGO ROZWÓJU (SUSTAINABLE DEVELOPMENT) Łukasz Paluch KONCEPTUALIZACJA POJĘCIA ZRÓWNOWAŻONY ROZWÓJ (SUSTAINABLE DEVELOPMENT) Łukasz Paluch PROBLEMY POMIARU I OCENY ZRÓWNOWAŻONEGO ROZWOJU (SUSTAINABLE DEVELOPMENT) Łukasz Paluch INSTRUMENTY POLITYKI LOKALNEJ STOSOWANE W KREOWANIU ZRÓWNOWAŻONEGO ROZWOJU (SUSTAINABLE DEVELOPMENT) Virág Szabó, Anett Krisztina Szabó CHALLENGES OF THE DISTRIBUTION OF THE HUNGARIAN ORGANIC PRODUCTS Monika Szafrańska CZYNNIKI DETERMINUJĄCE PŁATNOŚCI KARTAMI NA OBSZARACH WIEJSKICH E. EKONOMIA Izabella Majewska, Witold Trela, Elżbieta Kornalska Formy promocji stosowane w zarządzaniu uczelnią wyższą (na przykładzie Uniwersytetu Rolniczego w Krakowie) Łukasz Satoła Skala ograniczania działalności gospodarstw rolniczych w Polsce Witold Trela, Elżbieta Kornalska, Izabella Majewska BEZROBOCIE W POLSCE W OKRESIE W ŚWIETLE CYKLU KONIUNKTURALNEGO Agnieszka Kamińska, Kamila Klimek KORZYSTANIE ZE SRODKÓW Z FUNDUSZY UNIJNYCH PRZEZ STUDENTÓW Z WOJEWÓDZTWA LUBELSKIEGO PRACUJĄCYCH W ROLNICTWIE

10

11 A. INŻYNIERIA AGRARNA

12

13 Krzysztof Dziedzic Bogusława Łapczyńska-Kordon Wojciech Szymacha EPISTEME 18/2013, t. 1 s ISSN ANALIZA ZMIAN WYBRANYCH WŁAŚCIWOŚCI MECHANICZNYCH PIETRUSZKI PODCZAS SUSZENIA ANALYSIS OF SELECTED MECHANICAL PROPERTIES OF PARSLEY DURING THE DRYING PROCESS Abstrakt. Jedną z najpopularniejszych metod utrwalania żywności jest suszenie. W trakcie przeprowadzania tego procesu właściwości fizyczne suszonej tkanki ulegają zmianom. Celem badań było określenie zmian zawartości wody w funkcji czasu w pietruszce suszonej przepływowo z wymuszonym obiegiem powietrza i jej wpływu na zmiany gęstości, skurczu suszarniczego oraz wskaźnika kształtu. Badano również wpływ blanszowania na te wielkości. Na podstawie analizy otrzymanych wyników stwierdzono, że obróbka wstępna ma istotny wpływ na zmianę badanych właściwości. Zmiany badanych właściwości w zależności od zawartości wody opisano modelami empirycznymi. Słowa kluczowe: suszenie, skurcz suszarniczy, wskaźnik kształtu Summary. One of the most popular methods of food preservation is drying process. In the course of this process, the physical properties of the dried tissue are changing. The aim of the study was to determine the water content changes as a function of time, change in density, drying shrinkage and shape index in the dry parsley. Also studied the effect of blanching. Based on the analysis of the results obtained, it was found that the pretreatment has a significant impact on the change of the studied properties. The use of pre-treatment also affects the drying time, volume, rate of drying shrinkage and shape. Changes in the characteristics of respondents depending on the water content described by the empirical models. Key words: drying, drying shrinkage, the rate of shape 13

14 Wstęp 14 Krzysztof Dziedzic, Bogusława Łapczyńska-Kordon, Wojciech Szymacha Termiczne utrwalanie płodów rolnych ma duże znaczenie w przetwórstwie rolno-spożywczym. Jedną z podstawowych metod utrwalania produktów rolniczych jest suszenie. Dynamiczny rozwój suszarnictwa jest spowodowany wymaganiami co do jakości suszu jak i do racjonalnego gospodarowania energią elektryczną. Początkowo suszarnictwo ograniczało się do suszenia zielonek i ziaren zbóż. Obecnie, suszeniu poddaje się owoce, warzywa i grzyby, których przechowywanie w postaci nieprzetworzonej powoduje znaczne straty ilościowe i jakościowe. O właściwościach suszonych owoców i warzyw decyduje zastosowana wstępna obróbka i metoda suszenia [Lis, Lis 2001]. Najczęściej stosowaną metodą pozyskiwania suszu jest suszenie konwekcyjne, rzadziej mikrofalowe. Metoda suszenia, parametry suszenia oraz rodzaj obróbki wstępnej materiału to główne kryteria decydujące o finalnej jakości produktu [Lewicki, Sitkiewicz 1998, Piotrowski, Lenart 1997]. Celem badań było określenie zmian zawartości wody w funkcji czasu w pietruszce suszonej konwekcyjnie z wymuszonym obiegiem powietrza i jej wpływu na zmiany gęstości, skurczu suszarniczego oraz wskaźnika kształtu. Badano również wpływ blanszowania na te wielkości i analizowano zmiany naprężeń w materiale podczas suszenia mikrofalowo próżniowego. Materiał i metody Materiał badawczy stanowiła pietruszka odmiany berlińska. Charakteryzuje się ona średnią wielkością korzenia w przedziale 20-30cm, nie gąbczasta, bez pustych przestrzeni. Materiał był przechowywany w chłodnym pomieszczeniu, bez dostępu światła. Materiał rozdrobniono i suszono w postaci plastrów o grubości 5 mm w suszarce przepływowej w temperaturze 51 0 C i szybkości przepływu czynnika suszącego 0,3m s -1. Materiał podzielono na dwie części. Jedną suszono bez obróbki wstępnej, drugą poddano blanszowaniu. Część próbek blanszowano w wodzie o temperaturze 80 o C przez 3 minuty. Mierzone ubytki masy materiału suszonego zostały przeliczone na zawartość wody według wzoru 1 [Pabis, 1982]:

15 Analiza zmian wybranych właściwości mechanicznych pietruszki podczas suszenia (1) Gdzie: u(τ) zawartość wody w czasie [kg kg s.m -1 ] m s sucha masa materiału [kg] m(τ) masa w czasie [kg] Wskaźnik kształtu R obliczono stosując metodę J.K. Curraya [Haman, Byszewski 1977] jako stosunek powierzchni badanej próbki do powierzchni próbki wzorcowej (równanie 2). Powierzchnie próbki określono za pomocą komputerowej analizy obrazu przy użyciu oprogramowania MultiScan v Obraz do komputera przekazywany był z kamery, która w sposób ciągły rejestrowała obraz badanej próbki podczas suszenia. (2) Gdzie: A p powierzchnia badanej próbki [m 2 ] A c powierzchnia próbki wzorcowej [m 2 ] Skurcz suszarniczy s wyznaczono na podstawie równania 3. (3) Gdzie: s skurcz suszarniczy [%] V(τ) objętość próbek w czasie [m 3 ] V 0 objętość początkowa [m 3 ] Wszystkie pomiary zostały wykonane w siedmiu powtórzeniach. Wyniki i dyskusja Na podstawie otrzymanych wyników przeprowadzona została analiza statystyczna. Korzystając z estymacji nieliniowej opisano zmiany badanych wielkości w funkcji zawartości wody za pomocą modeli empirycznych oraz semiempirycznych. Rycina 1 przedstawia zmiany zawartości wody w funkcji czasu dla próbek blanszowanych oraz nieblanszowanych. 15

16 Krzysztof Dziedzic, Bogusława Łapczyńska-Kordon, Wojciech Szymacha Ryc. 1. Zmiany zawartości wody w zależności od czasu suszenia dla próbek blanszowanych i nieblanszowanych. Kinetykę suszenia opisano modelem semiempirycznym (równanie 4) sformułowanym przez Hendersona [za Pabis 1982] (4) Gdzie: u r równowagowa zawartość wody w materiale [kg kg s.m -1 ] u τ zawartość wody w czasie [kg kg s.m -1 ] Wartości stałych występujących w modelu oraz współczynników korelacji przedstawiono w tabeli 1. Tab. 1. Zestawienie wartości stałych oraz współczynników korelacji opisujących kinetykę suszenia próbek blanszowanych i nieblanszowanych w suszarce konwekcyjnej. A B C D E F Współczynnik korelacji Pietruszka blanszowana -0, , , ,1295-0,0051 0, ,96071 Pietruszka nieblanszowana 0, , , , , , ,93102 Zaobserwowane tendencje zmiany zawartości wody podczas suszenia w badanych próbkach są zgodne z prezentowanymi w literaturze dla innych warzyw [Lisiecki, Replińska 1994; Łapczyńska- Kordon 2000]. Próbki blanszowane szybciej osiągnęły równowagową zawartość wody. Wynika to zapewne z faktu naruszenia struktury 16

17 Analiza zmian wybranych właściwości mechanicznych pietruszki podczas suszenia wewnętrznej pietruszki podczas blanszowania co umożliwiło większą swobodę dyfundowania roztworu na powierzchnię próbki. Zmiany gęstości badanego materiału obrazują wykresy przedstawione na rycinie 2. Ryc. 2. Zmiany gęstość w zależności od zawartości wody dla próbek blanszowanych i nieblanszowanych. Po przeprowadzeniu analizy statystycznej za pomocą estymacji nieliniowej stwierdzono, że zmiany gęstości od zawartości wody najlepiej opisuje model empiryczny opisany równaniem 5. (5) Gdzie: u zawartość wody w materiale [kg kg s.m -1 ] ρ gęstość materiału [kg m 3-1 ] Wartości stałych występujących w modelu oraz współczynników korelacji przedstawiono w tabeli 2. Wartość współczynników korelacji wskazuje, że powyższe równanie jest prawidłowo przyjętym modelem. Tab. 2. Zestawienie wartości stałych oraz współczynników korelacji dla funkcji opisującej zależność gęstości od zawartości wody. A B C Współczynnik korelacji Pietruszka blanszowana 601, , ,6554 0,97159 Pietruszka nieblanszowana 659, , ,8561 0,91332 Gęstość materiału w próbkach suszonych konwekcyjnie początkowo wzrosła, a następnie malała (Rys. 2). Wynika to z charakteru pierwszego i drugiego okresu suszenia. Drugi okres susze- 17

18 Krzysztof Dziedzic, Bogusława Łapczyńska-Kordon, Wojciech Szymacha nia zaczyna się od krytycznej zawartości wody, której wartość w tym przypadku to około 3,5 kg/kg s.s (Rys. 2). Wraz ze zmniejszaniem się zawartości wody suszony materiał kurczy się. To zjawisko nazwano skurczem suszarniczym. Wykres zmian skurczu badanego materiału w funkcji czasu przedstawia rycina 3. Ryc. 3. Zmiany skurczu w zależności od zawartości wody dla próbek blanszowanych i nieblanszowanych. Po analizie wyników badań stwierdzono, że stosowanie obróbki wstępnej powoduje zmniejszenie końcowej wartości skurczu suszarniczego. Korzystając z estymacji nieliniowej za pomocą zależności 6 opisano model empiryczny zmian skurczu od zawartości wody: (6) Gdzie: u zawartość wody w materiale [kg kg s.m -1 ] s skurcz suszarniczy [%] Tabela 3 zawiera wartości stałych A, B i C oraz współczynniki korelacji. Tab. 3. Zestawienie wartości stałych oraz współczynników korelacji dla funkcji opisującej zależność skurczu suszarniczego od zawartości wody. A B C Współczynnik korelacji Pietruszka blanszowana 73, ,2896 0, ,96156 Pietruszka nieblanszowana 85, ,4616-0, ,

19 Analiza zmian wybranych właściwości mechanicznych pietruszki podczas suszenia Wraz z ubytkiem zawartości wody pietruszka kurczy się co prowadzi do zmian geometrycznych. Zmiany te w literaturze opisuje się jako zmiany wskaźnika kształtu. Rycina 4 przedstawia wykresy zmian wskaźnika kształtu w funkcji zawartości wody dla pietruszki blanszowanej i nieblanszowanej. Korzystając z estymacji nieliniowej opisano model empiryczny zmian wskaźnika kształtu w funkcji zawartości wody równaniem 7. (7) Gdzie: u zawartość wody w materiale [kg kg s.m -1 ] R wskaźnik kształtu [-] Wartości stałych występujących w modelu oraz współczynników korelacji przedstawiono w Tabeli 4. Tab. 4. Zestawienie wartości stałych oraz współczynników korelacji dla funkcji opisującej zależność wskaźnika kształtu od zawartości wody. A B C Współczynnik korelacji Pietruszka blanszowana 0, , , ,80683 Pietruszka nieblanszowana 0, , , ,85709 Ryc. 4. Zmiany wskaźnika kształtu w zależności od zawartości wody dla próbek blanszowanych i nieblanszowanych. Wskaźnik kształtu dla próbek blanszowanych waha się w przedziale 0,6 do 0,69 natomiast dla próbek nieblanszowanych w przedziale 0,53 do 0,61. Różnica ta jest najprawdopodobniej spowodowana uszkodzeniem struktury wewnętrznej pietruszki w procesie blanszowania. 19

20 Krzysztof Dziedzic, Bogusława Łapczyńska-Kordon, Wojciech Szymacha Podsumowanie i wnioski Na podstawie przeprowadzonych badań kinematyki suszenia sformułowano następujące wnioski: Gęstość pietruszki podczas suszenia przepływowego wzrosła do krytycznej zawartości wody ( kg m 3-1 ), a następnie malała. Skurcz suszarniczy pietruszki rośnie wraz ze spadkiem zawartości wody. Podczas suszenia, wraz ze spadkiem zawartości wody, malała wartość wskaźnika kształtu do 0,64 dla próbek blanszowanych i 0,59 dla nieblanszowanych. Obróbka wstępna wywarła wpływ na wielkość skurczu suszarniczego i wskaźnika kształtu. Przyjęte modele empiryczne poprawnie opisują zmiany gęstości, skurczu i kształtu w zależności od zawartości wody co potwierdzają współczynniki korelacji (R 2 od 0.80 do 0,97). LITERATURA Byszewski W., Haman J., Gleba maszyna roślina PWN, Warszawa. Lewicki P. P., Sitkiewicz I., Wpływ obróbki wstępnej przed suszeniem konwekcyjnym na właściwości reologiczne suszonej cebuli. Zeszyty Problemowe Postępu Nauk Rolniczych z. 454, cz.2, s. 48 Warszawa. Lis H., Lis T., Wpływ procesu suszenia na gęstość wybranych odmian jabłek. Acta Agrophysica 45; Lisiecki K., Replińska A., Badanie kinetyki suszenia pojedynczych obiektów marchwi w warunkach konwekcji naturalnej. Zeszyty Problemowe Postępu Nauk Rolniczych, z Łapczyńska-Kordon B Zmiany gęstości i struktury wewnętrznej selera podczas suszenia. Inżynieria Rolnicza. Nr 7 (18). s Pabis S., Teoria konwekcyjnego suszenia produktów rolniczych. PWRiL, Warszawa. Piotrowski D., Lenart P., Suszenie jabłek przy stałych i zmiennych parametrach procesu. Właściwości fizyczne suszu. Zeszyty Problemowe Postępu Nauk Rolniczych z.454, cz.2, Warszawa. 20

21 Analiza zmian wybranych właściwości mechanicznych pietruszki podczas suszenia mgr inż. Krzysztof Dziedzic Uniwersytet Rolniczy w Krakowie Wydział Inżynierii Produkcji i Energetyki Katedra Inżynierii Mechanicznej i Agrofizyki Tel

22

23 Krzysztof Dziedzic Krzysztof Molenda EPISTEME 18/2013, t. 1 s ISSN PROJEKT I IMPLEMENTACJA INTERNETOWEGO KREATORA KART TECHNOLOGICZNYCH ZAKŁADANIA PLANTACJI WIERZBY ENERGETYCZNEJ PROJECT AND IMPLEMENTATION OF INTERNET CREATOR OF TECHNOLOGICAL CARDS OF ESTABLISHING THE ENERGY WILLOW PLANTATION Abstrakt. W chwili obecnej brak jest ogólnodostępnych programów komputerowych umożliwiających rolnikowi oszacowanie kosztów założenia plantacji wierzby energetycznej. Niniejsza praca wyszła naprzeciw temu zapotrzebowania stworzono aplikację internetową dającą możliwość wspomagania decyzji rolnika w tematycznym zakresie. Głównym założeniem była dostępność i prostota obsługi aplikacji. Stąd wybór padł na środowisko Internetu, gdyż dostarcza ono ujednoliconych i prostych mechanizmów nawigacyjnych oraz nie wymaga od użytkownika instalacji żadnego dodatkowego oprogramowania oprócz dostępnej w każdym systemie operacyjnym przeglądarki internetowej. Opracowany daje możliwości wygenerowania kart technologicznych zakładania plantacji wierzby energetycznej. Aplikacja uwzględnia karty technologiczne zróżnicowane pod względem poziomu kultury rolnej pola, powierzchni uprawy, zabiegów uprawowych oraz sposobu sadzenia. Daje możliwości szacowania nakładów pracy i energii oraz kosztów założenia plantacji. Słowa kluczowe: karta technologiczna, wierzba energetyczna, kreator, system doradczy Summary. Presently there is lack of studies or computer programs open for general enabling agriculturists to estimate the cost of establishing the plantation of the energy willow. Present paper meets this demand halfway by creating the framework of software supporting decisions made by agriculturists in the thematic range. The main assumption of the program creating is its accessibility and user-friendliness. Therefore the internet environment has been chosen for it provides unified and straightforward navigation mechanisms and it do not require from the user an extra software installation except any web browser open to public in all operating systems. The objective of this paper is devising the computer program working in the web browser enabling generating the technological card of establishing the energy willow s plantation diversed with regard to the standard of the agricultural field culture, farming area, pre-cultivation endeavours and the method of planting. Key words: technology card, energy willow, wizard, advisory system 23

24 Wstęp Krzysztof Dziedzic, Krzysztof Molenda Wśród odnawialnych źródeł energii biomasa pochodząca z tzw. upraw energetycznych zajmuje główne pozycje. Wierzba energetyczna, ślazowiec pensylwański czy tez miskant olbrzymi to rośliny znajdujące się w czołówce roślin uprawianych na potrzeby energetyczne. W Polsce najbardziej popularna jest wierzba odmiany Salix viminalis var. gigantea lub jej klony [Faber i in. 2009]. Stosowanie systemów wspomagania decyzji dotyczącej wybranej dziedziny proble mowej pozwala potencjalnemu odbiorcy na podjęcie szybkiej i trafnej decyzji. Systemy te z reguły mają postać instrukcji bądź kreatora tzw. wizarda. Zadaniem komputerowych systemów doradczych tzw. systemów taktycznych [Coulouris i in. 1998] w rol-nictwie jest przekazywanie rolnikom szczegółowych informacji w możliwie jak najprostszej formie i najkrótszym czasie [Bartkowski i in. 2000]. Osiąganie wysokiej jakości produktów obliguje rolników do stosowania nowoczesnych metod zarządzania i korzystania z informacji w ilości daleko większej niż przed kilkoma dekadami. Ułatwić to mogą technologie informatyczne. Jakość decyzji podejmowanych przez plantatora jest pochodną wielu czynników wynika z cech charakteru, wiedzy i umiejętności zarządzającego. Ze względu na dynamikę procesów w nowoczesnych gospodarstwach i ich otoczeniu, wielką rolę odgrywają także źródła informacji. Powinny one zapewniać informacje kompletne, aktualne i dokładne. Warunkiem odbioru informacji jest ich wartość, która zależy przede wszystkim od sposobu jej postrzegania przez plantatora. Można przewidywać, iż wraz z rosnącą złożonością procesów produkcyjnych i zmiennością warunków produkcji w rolnictwie będzie także rosło zapotrzebowanie na informacje pochodzące ze spersonalizo wanych systemów wspomagania decyzji [Jensen i inni 2000]. Wobec tego zwiększy się także akceptacja tych systemów i popyt na nie [Werner i inni 2000]. Celem pracy było zaprojektowanie i stworzenie przejrzystego i dostępnego systemu komputerowego (aplikacji internetowej) pracującego w środowisku Internetu, wspomagającego potencjalnego plantatora poprzez możliwość generowania kart technologicznych zakładania plantacji wierzby energetycznej. 24

25 Projekt i implementacja internetowego kreatora kart technologicznych... Analiza wymagań systemu i model obliczeniowy metodyka Pracę realizowano zgodnie z zaleceniami inżynierii oprogramowania [Sommerville 2003]. Proces wytworzenia aplikacji rozpoczęto od analizy struktury rozpatrywanego systemu doradztwa w zakresie zakładania plantacji roślin energetycznych oraz określenia wymagań oraz potrzeb osób, do których ten system, odwzorowany do postaci komputerowego systemu doradczego, jest kierowany. Analiza pozwoliła na wyznaczenie szczegółowych wymagań funkcjonalnych i niefunkcjonalnych projektowanego systemu: system powinien zawierać elementy wspomagające proces decyzji (np. zdjęcia, wykresy, animacje), wyniki działania systemu powinny być wyświetlane w czytelny, przejrzysty sposób, system powinien mieć funkcjonalność pozwalającą na uruchomienie go w dowolnej przeglądarce internetowej bez konieczności instalowania dodatkowych komponentów, system powinien uruchamiać się na urządzeniach mobilnych wyposażonych w przeglądarkę internetową. Projektowanie tematycznej aplikacji wymagało stworzenia modelu obliczeniowego kosztów oraz nakładów pracy i energii niezbędnych do założenie plantacji. W projekcie wykorzystano model obliczeniowy zgodny z metodyką obliczeń opracowaną w Instytucie Inżynierii Rolniczej i Informatyki Wydziału Inżynierii Produkcji i Energetyki Uniwersytetu Rolniczego w Krakowie. Metodyka ta składa się z trzech etapów: obliczenia nakładów pracy, obliczenie nakładów energetycznych, obliczenia kosztów eksploatacji maszyn, obliczenia kosztów materiałowych. Przykładowy model obliczeniowy dla wierzby przedstawiono na rycinie 1. 25

26 Krzysztof Dziedzic, Krzysztof Molenda Projekt i implementacja systemu doradczego Kolejnym etapem realizacji systemu po określeniu wymagań oraz opracowaniu podstaw teoretycznych jest szczegółowe określenie jego struktury oraz analiza i wytypo wanie technologii informatycznych spełniających wszystkie założenia [Płodzień i in. 2005]. Strukturę systemu, jego podział i powiązanie między poszczególnymi elementami przedstawiono wykorzystując diagram klas języka UML (Ryc. 2). Zaprojektowane modele były podstawą implementacji kodu aplikacji. Zakodowanie w wybranym środowisku i języku programowania jest najważniejszym etapem tworzenia aplikacji. Kierując się założeniami projektowymi oraz analizując dostępność oraz funkcjonalność wybranych rozwiązań informatycznych wytypowano technologie informatyczne spełniające te kryteria. Fundament całej aplikacji stanowią uniwersalne języki, takie jak: PHP, HTML, JavaScript, CSS oraz SQL. Dzięki zastosowaniu tak powszechnych rozwiązań aplikacja może być uruchomiona na wszystkich popularnych przeglądarkach internetowych bez konieczności instalowania dodatkowych komponentów. Zaprojektowany system doradczy jest systemem pracującym w technologii klient-serwer. Kod programu, napisany w języku PHP, generuje kolejne strony HTML. Rozbicie aplikacji na wiele plików skutkuje koniecznością zrealizowania mechanizmu przekazywania wartości zmiennych między stronami. Wykorzystano standardowy mechanizm sesji zaimple men towany w języku PHP. Kod programu komunikuje się z bazą danych umieszczoną na serwerze za pomocą zapytań języka SQL. Moduł prezentacji, będący głównym elementem interfejsu użytkownika, udostępnia dane zapisane w bazie danych oraz aktualny stan postępu informujący użytkownika o aktualnie wykonywanym kroku. Najważniejszym elementem zaprojektowanego systemu jest moduł generujący karty technologiczne zakładania plantacji roślin energetycznych. Karta taka jest generowana na podstawie wprowadzonych przez użytkownika danych oraz informacji zgromadzonych w bazie danych. Jest ona uzupełniona o informację dotyczące całkowitych 26

ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁ ODOWSKA LUBLIN POLONIA

ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁ ODOWSKA LUBLIN POLONIA ANNALES UNIVERSITATIS MARIAE CURIE-SKŁ ODOWSKA LUBLIN POLONIA VOL. LVII SECTIO E 2002 1 Katedra Szczegółowej Uprawy Roślin, Akademia Rolnicza w Lublinie, ul. Akademicka 15, 20-950 Lublin 1, Poland 2 Instytut

Bardziej szczegółowo

WYKORZYSTANIE KOMPUTERÓW W WYBRANYCH GOSPODARSTWACH RODZINNYCH LUBELSZCZYZNY

WYKORZYSTANIE KOMPUTERÓW W WYBRANYCH GOSPODARSTWACH RODZINNYCH LUBELSZCZYZNY Inżynieria Rolnicza 7(105)/2008 WYKORZYSTANIE KOMPUTERÓW W WYBRANYCH GOSPODARSTWACH RODZINNYCH LUBELSZCZYZNY Sławomir Kocira, Edmund Lorencowicz Katedra Eksploatacji Maszyn i Zarządzania w Inżynierii Rolniczej,

Bardziej szczegółowo

WYKORZYSTANIE TECHNIK KOMPUTEROWYCH W GOSPODARSTWACH RODZINNYCH

WYKORZYSTANIE TECHNIK KOMPUTEROWYCH W GOSPODARSTWACH RODZINNYCH Inżynieria Rolnicza 6(131)/2011 WYKORZYSTANIE TECHNIK KOMPUTEROWYCH W GOSPODARSTWACH RODZINNYCH Sławomir Kocira, Edmund Lorencowicz Katedra Eksploatacji Maszyn i Zarządzania w Inżynierii Rolniczej, Uniwersytet

Bardziej szczegółowo

EFEKTYWNOŚĆ EKONOMICZNA RÓŻNYCH SYSTEMÓW UPRAWY ROLI W UPRAWIE PSZENICY OZIMEJ PO SOBIE

EFEKTYWNOŚĆ EKONOMICZNA RÓŻNYCH SYSTEMÓW UPRAWY ROLI W UPRAWIE PSZENICY OZIMEJ PO SOBIE FRAGM. AGRON. 26(1) 2009, 42 48 EFEKTYWNOŚĆ EKONOMICZNA RÓŻNYCH SYSTEMÓW UPRAWY ROLI W UPRAWIE PSZENICY OZIMEJ PO SOBIE LESZEK KORDAS Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocławiu, Katedra Kształtowania Agroekosytemów

Bardziej szczegółowo

Uprawa roślin na potrzeby energetyki

Uprawa roślin na potrzeby energetyki INSTYTUT UPRAWY NAWOŻENIA I GLEBOZNAWSTWA PAŃSTWOWY INSTYTUT BADAWCZY Uprawa roślin na potrzeby energetyki Szczecin 3 grudnia 2009 Promocja rozwiązań sprzyjających produkcji energii niskoemisyjnej Polska

Bardziej szczegółowo

WPŁYW POWIERZCHNI UŻYTKÓW ROLNYCH ORAZ WYKSZTAŁCENIA WŁAŚCICIELA NA SPOSOBY POZYSKIWANIA INFORMACJI W WYBRANYCH GOSPODARSTWACH MAŁOPOLSKI

WPŁYW POWIERZCHNI UŻYTKÓW ROLNYCH ORAZ WYKSZTAŁCENIA WŁAŚCICIELA NA SPOSOBY POZYSKIWANIA INFORMACJI W WYBRANYCH GOSPODARSTWACH MAŁOPOLSKI Inżynieria Rolnicza 4(102)/2008 WPŁYW POWIERZCHNI UŻYTKÓW ROLNYCH ORAZ WYKSZTAŁCENIA WŁAŚCICIELA NA SPOSOBY POZYSKIWANIA INFORMACJI W WYBRANYCH GOSPODARSTWACH MAŁOPOLSKI Michał Cupiał, Anna Szeląg-Sikora

Bardziej szczegółowo

ZAPOTRZEBOWANIE NA PROGRAMY KOMPUTEROWE W ROLNICTWIE NA PRZYKŁADZIE GOSPODARSTW WOJEWÓDZTWA MAŁOPOLSKIEGO

ZAPOTRZEBOWANIE NA PROGRAMY KOMPUTEROWE W ROLNICTWIE NA PRZYKŁADZIE GOSPODARSTW WOJEWÓDZTWA MAŁOPOLSKIEGO Inżynieria Rolnicza 9(107)/2008 ZAPOTRZEBOWANIE NA PROGRAMY KOMPUTEROWE W ROLNICTWIE NA PRZYKŁADZIE GOSPODARSTW WOJEWÓDZTWA MAŁOPOLSKIEGO Michał Cupiał Katedra Inżynierii Rolniczej i Informatyki, Uniwersytet

Bardziej szczegółowo

KOSZTY PRODUKCJI ROŚLINNEJ PRZY WYKONYWANIU PRAC CIĄGNIKIEM ZAKUPIONYM W RAMACH PROGRAMU SAPARD

KOSZTY PRODUKCJI ROŚLINNEJ PRZY WYKONYWANIU PRAC CIĄGNIKIEM ZAKUPIONYM W RAMACH PROGRAMU SAPARD Problemy Inżynierii Rolniczej nr 4/2006 Jacek Skudlarski Katedra Organizacji i Inżynierii Produkcji Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie KOSZTY PRODUKCJI ROŚLINNEJ PRZY WYKONYWANIU PRAC CIĄGNIKIEM

Bardziej szczegółowo

OCENA WYBRANYCH WYRÓŻNIKÓW JAKOŚCI ZIARNA PSZENICY TWARDEJ ODMIANY FLORADUR W ZALEŻNOŚCI OD UPRAWY ROLI I NAWOŻENIA AZOTEM

OCENA WYBRANYCH WYRÓŻNIKÓW JAKOŚCI ZIARNA PSZENICY TWARDEJ ODMIANY FLORADUR W ZALEŻNOŚCI OD UPRAWY ROLI I NAWOŻENIA AZOTEM Acta Agrophysica, 2011, 18(2), 481-489 OCENA WYBRANYCH WYRÓŻNIKÓW JAKOŚCI ZIARNA PSZENICY TWARDEJ ODMIANY FLORADUR W ZALEŻNOŚCI OD UPRAWY ROLI I NAWOŻENIA AZOTEM Andrzej Woźniak 1, Dariusz Gontarz 2 1

Bardziej szczegółowo

OCENA WYKORZYSTANIA TECHNOLOGII INFORMACYJNYCH W PROCESIE KSZTAŁCENIA STUDENTÓW

OCENA WYKORZYSTANIA TECHNOLOGII INFORMACYJNYCH W PROCESIE KSZTAŁCENIA STUDENTÓW Inżynieria Rolnicza 7(125)/2010 OCENA WYKORZYSTANIA TECHNOLOGII INFORMACYJNYCH W PROCESIE KSZTAŁCENIA STUDENTÓW Edmund Lorencowicz, Sławomir Kocira Katedra Eksploatacji Maszyn i Zarządzania w Inżynierii

Bardziej szczegółowo

WPŁYW OBRÓBKI TERMICZNEJ ZIEMNIAKÓW NA PRĘDKOŚĆ PROPAGACJI FAL ULTRADŹWIĘKOWYCH

WPŁYW OBRÓBKI TERMICZNEJ ZIEMNIAKÓW NA PRĘDKOŚĆ PROPAGACJI FAL ULTRADŹWIĘKOWYCH Wpływ obróbki termicznej ziemniaków... Arkadiusz Ratajski, Andrzej Wesołowski Katedra InŜynierii Procesów Rolniczych Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie WPŁYW OBRÓBKI TERMICZNEJ ZIEMNIAKÓW NA PRĘDKOŚĆ

Bardziej szczegółowo

1. Udział dochodów z działalności rolniczej w dochodach gospodarstw domowych z użytkownikiem gospodarstwa rolnego w 2002 r.

1. Udział dochodów z działalności rolniczej w dochodach gospodarstw domowych z użytkownikiem gospodarstwa rolnego w 2002 r. 1 UWAGI ANALITYCZNE 1. Udział dochodów z działalności rolniczej w dochodach gospodarstw domowych z użytkownikiem gospodarstwa rolnego w 2002 r. W maju 2002 r. w województwie łódzkim było 209,4 tys. gospodarstw

Bardziej szczegółowo

28. 06. 2011 - wtorek

28. 06. 2011 - wtorek Program Ogólnopolskiej Konferencja pt.: HODOWLA, UPRAWA I WYKORZYSTANIE PSZENICY ORKISZ (Triticum aestivum ssp. spelta) W WARUNKACH ZMIAN KLIMATU 28. 06. 2011 - wtorek 8 30 9 00 Rejestracja uczestników

Bardziej szczegółowo

TECHNICZNE UZBROJENIE PROCESU PRACY W RÓŻNYCH TYPACH GOSPODARSTW ROLNICZYCH

TECHNICZNE UZBROJENIE PROCESU PRACY W RÓŻNYCH TYPACH GOSPODARSTW ROLNICZYCH Inżynieria Rolnicza 2(100)/2008 TECHNICZNE UZBROJENIE PROCESU PRACY W RÓŻNYCH TYPACH GOSPODARSTW ROLNICZYCH Sławomir Kocira, Józef Sawa Katedra Eksploatacji Maszyn i Zarządzania w Inżynierii Rolniczej,

Bardziej szczegółowo

InŜynieria Rolnicza 14/2005. Streszczenie

InŜynieria Rolnicza 14/2005. Streszczenie Michał Cupiał Katedra InŜynierii Rolniczej i Informatyki Akademia Rolnicza w Krakowie PROGRAM WSPOMAGAJĄCY NAWOśENIE MINERALNE NAWOZY 2 Streszczenie Przedstawiono program Nawozy 2 wspomagający nawoŝenie

Bardziej szczegółowo

KALKULACJE ROLNICZE 2014r.

KALKULACJE ROLNICZE 2014r. KALKULACJE ROLNICZE 2014r. Kalkulacje rolnicze są podstawowym narzędziem rachunku ekonomicznego, które pozwalają na określenie efektywności wytwarzania określonych produktów. Kalkulacje pokazują nam nie

Bardziej szczegółowo

Płynne nawozy doglebowe

Płynne nawozy doglebowe Płynne nawozy doglebowe Mg ADO -2 ADO MA Zn ADO OR Cu ADO PO ADO O Ca Mn Mo Fe pecjalistyczne nawozy płynne Wieloskładnikowe z mikroelementami w formie chelatów Przeznaczone do rzędowej aplikacji podczas

Bardziej szczegółowo

Doświadczenie uprawowe w Pawłowicach

Doświadczenie uprawowe w Pawłowicach Doświadczenie uprawowe w Pawłowicach 23 kwietnia na terenie gospodarstwa należącego do Instytutu Zootechniki w Pawłowicach (powiat leszczyński) założono bardzo nietypowe doświadczenie uprawowe. Po raz

Bardziej szczegółowo

Potrzeby, efekty i perspektywy nawadniania roślin na obszarach szczególnie deficytowych w wodę

Potrzeby, efekty i perspektywy nawadniania roślin na obszarach szczególnie deficytowych w wodę Potrzeby, efekty i perspektywy nawadniania roślin na obszarach szczególnie deficytowych w wodę Czesław Rzekanowski, Jacek Żarski, Stanisław Rolbiecki Katedra Melioracji i Agrometeorologii Wydział Rolniczy

Bardziej szczegółowo

Opracowanie indeksu gatunkowego i optymalizacja technologii produkcji wybranych roślin energetycznych. Akronim projektu IGRE

Opracowanie indeksu gatunkowego i optymalizacja technologii produkcji wybranych roślin energetycznych. Akronim projektu IGRE Opracowanie indeksu gatunkowego i optymalizacja technologii produkcji wybranych roślin energetycznych. Akronim projektu IGRE Agro-Centrum Innowacyjnych Technologii Unia Europejska zamierza do 2030 roku

Bardziej szczegółowo

Efekty kształcenia dla kierunku studiów Zarządzanie i Inżynieria Produkcji po ukończeniu studiów pierwszego stopnia

Efekty kształcenia dla kierunku studiów Zarządzanie i Inżynieria Produkcji po ukończeniu studiów pierwszego stopnia Szczegółowe efekty kształcenia na kierunku Zarządzanie i Inżynieria Produkcji i ich odniesienie do efektów obszarowych nauk rolniczych, leśnych i weterynaryjnych, nauk technicznych oraz nauk społecznych.

Bardziej szczegółowo

Plonowanie wybranych gatunków roślin uprawianych na cele energetyczne w polskich warunkach

Plonowanie wybranych gatunków roślin uprawianych na cele energetyczne w polskich warunkach Plonowanie wybranych gatunków roślin uprawianych na cele energetyczne w polskich warunkach Wybrane elementy agrotechniki Gatunek Obsada roślin [tys./ha] Nawożenie [kg/ha] N P 2 O 5 K 2 O Odchwaszczanie

Bardziej szczegółowo

pochodzenia Kod kraju Hodowla Roślin Strzelce sp. z o.o., ul. Główna 20, Strzelce 2 Augusta 2002

pochodzenia Kod kraju Hodowla Roślin Strzelce sp. z o.o., ul. Główna 20, Strzelce 2 Augusta 2002 Kod kraju pochodzenia 12. Soja Uwagi ogólne Wyniki z doświadczeń PDO dla soi opracowano po dwuletnim okresie w 2011 i 2012 roku. Doświadczenia przeprowadzono w trzech punktach doświadczalnych: SDOO w Przecławiu,

Bardziej szczegółowo

Średnia zawartość białka w ziarnie, z wszystkich wariantów agrotechniki wynosiła 12,3 % sm. Wyższa była po rzepaku ozimym w obydwóch terminach siewu

Średnia zawartość białka w ziarnie, z wszystkich wariantów agrotechniki wynosiła 12,3 % sm. Wyższa była po rzepaku ozimym w obydwóch terminach siewu PSZENICA OZIMA W tabelach 1-2 przedstawiono porównanie plonowania pszenicy ozimej w latach 2009-2011 w województwie i w Głubczycach, a w tabeli 3 w - Głubczycach w ostatnim roku w różnych wariantach agrotechnicznych,

Bardziej szczegółowo

Szkolenie z zakresu stosowania nawozów BLOK 8

Szkolenie z zakresu stosowania nawozów BLOK 8 Szkolenie z zakresu stosowania nawozów BLOK 8 opracowanie: Kierownik DAOR OSChR mgr inż. Krzysztof Skowronek Starszy Specjalista DAOR OSChR mgr inż.. Grażyna Sroka Program szkolenia Blok 8. Określanie

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia na egzamin dyplomowy inŝynierski I o kierunku ROLNICTWO

Zagadnienia na egzamin dyplomowy inŝynierski I o kierunku ROLNICTWO Zagadnienia na egzamin dyplomowy inŝynierski I o kierunku ROLNICTWO KIERUNKOWE - OBLIGATORYJNE 1. Pojęcie zmiennej losowej, rozkładu prawdopodobieństwa, dystrybuanty i funkcji gęstości. 2. Sposoby weryfikacji

Bardziej szczegółowo

7. Owies W 2012 roku owies zajmował 6,7 % ogólnej powierzchni zasiewów zbóż w Polsce. W województwie łódzkim uprawiany był na powierzchni blisko 50

7. Owies W 2012 roku owies zajmował 6,7 % ogólnej powierzchni zasiewów zbóż w Polsce. W województwie łódzkim uprawiany był na powierzchni blisko 50 7. Owies W 2012 roku owies zajmował 6,7 % ogólnej powierzchni zasiewów zbóż w Polsce. W województwie łódzkim uprawiany był na powierzchni blisko 50 tys. ha. Zainteresowanie produkcją tego zboża systematycznie

Bardziej szczegółowo

Pszenica jara. Tabela 29. Pszenica jara odmiany badane w 2014 r. Rok wpisania do:

Pszenica jara. Tabela 29. Pszenica jara odmiany badane w 2014 r. Rok wpisania do: Pszenica jara Pszenicy jarej uprawia się w Polsce znacznie mniej niż ozimej z uwagi na nieco mniejszą jej plenność. Jej znaczenie gospodarcze jest jednak duże ze względu na większą, niż w pszenicy ozimej,

Bardziej szczegółowo

ANALIZA WYKORZYSTANIA PRZEZ ROLNIKÓW PROGRAMÓW KOMPUTEROWYCH DO WSPOMAGANIA DECYZJI

ANALIZA WYKORZYSTANIA PRZEZ ROLNIKÓW PROGRAMÓW KOMPUTEROWYCH DO WSPOMAGANIA DECYZJI Inżynieria Rolnicza 7(25)/200 ANALIZA WYKORZYSTANIA PRZEZ ROLNIKÓW PROGRAMÓW KOMPUTEROWYCH DO WSPOMAGANIA DECYZJI Sławomir Francik Katedra Inżynierii Mechanicznej i Agrofizyki, Uniwersytet Rolniczy w Krakowie

Bardziej szczegółowo

OKRESY UŻYTKOWANIA CIĄGNIKÓW I MASZYN W WYBRANYCH GOSPODARSTWACH RODZINNYCH WOJEWÓDZTWA LUBELSKIEGO

OKRESY UŻYTKOWANIA CIĄGNIKÓW I MASZYN W WYBRANYCH GOSPODARSTWACH RODZINNYCH WOJEWÓDZTWA LUBELSKIEGO Inżynieria Rolnicza 2(120)/2010 OKRESY UŻYTKOWANIA CIĄGNIKÓW I MASZYN W WYBRANYCH GOSPODARSTWACH RODZINNYCH WOJEWÓDZTWA LUBELSKIEGO Edmund Lorencowicz Katedra Eksploatacji Maszyn i Zarządzania w Inżynierii

Bardziej szczegółowo

OKRESY UŻYTKOWANIA I WYKORZYSTANIE ŚRODKÓW ENERGETYCZNYCH W GOSPODARSTWACH RODZINNYCH

OKRESY UŻYTKOWANIA I WYKORZYSTANIE ŚRODKÓW ENERGETYCZNYCH W GOSPODARSTWACH RODZINNYCH Inżynieria Rolnicza 7(95)/2007 OKRESY UŻYTKOWANIA I WYKORZYSTANIE ŚRODKÓW ENERGETYCZNYCH W GOSPODARSTWACH RODZINNYCH Edmund Lorencowicz Katedra Eksploatacji Maszyn i Zarządzania w Inżynierii Rolniczej,

Bardziej szczegółowo

INFORMACJE WPŁYWAJĄCE NA DECYZJĘ O ZAKUPIE ŚRODKÓW TECHNICZNYCH W GOSPODARSTWACH ROLNICZYCH MAŁOPOLSKI

INFORMACJE WPŁYWAJĄCE NA DECYZJĘ O ZAKUPIE ŚRODKÓW TECHNICZNYCH W GOSPODARSTWACH ROLNICZYCH MAŁOPOLSKI Inżynieria Rolnicza 1(119)/2010 INFORMACJE WPŁYWAJĄCE NA DECYZJĘ O ZAKUPIE ŚRODKÓW TECHNICZNYCH W GOSPODARSTWACH ROLNICZYCH MAŁOPOLSKI Michał Cupiał, Anna Szeląg-Sikora Instytut Inżynierii Rolniczej i

Bardziej szczegółowo

PRODUKCJA BIOMASY ŚLAZOWCA PENSYLWAŃSKIEGO (SIDA HERMAPHRODITA RUSBY) JAKO KOSUBSTRATU DO BIOGAZOWNI ROLNICZEJ *

PRODUKCJA BIOMASY ŚLAZOWCA PENSYLWAŃSKIEGO (SIDA HERMAPHRODITA RUSBY) JAKO KOSUBSTRATU DO BIOGAZOWNI ROLNICZEJ * PRODUKCJA BIOMASY ŚLAZOWCA PENSYLWAŃSKIEGO (SIDA HERMAPHRODITA RUSBY) JAKO KOSUBSTRATU DO BIOGAZOWNI ROLNICZEJ * Jacek Kwiatkowski, Łukasz Graban, Waldemar Lajszner, Józef Tworkowski Katedra Hodowli Roślin

Bardziej szczegółowo

CECHY TECHNICZNO-UŻYTKOWE A WARTOŚĆ WYBRANYCH TECHNICZNYCH ŚRODKÓW PRODUKCJI W ROLNICTWIE

CECHY TECHNICZNO-UŻYTKOWE A WARTOŚĆ WYBRANYCH TECHNICZNYCH ŚRODKÓW PRODUKCJI W ROLNICTWIE Inżynieria Rolnicza 9(107)/2008 CECHY TECHNICZNO-UŻYTKOWE A WARTOŚĆ WYBRANYCH TECHNICZNYCH ŚRODKÓW PRODUKCJI W ROLNICTWIE Zbigniew Kowalczyk Katedra Inżynierii Rolniczej i Informatyki, Uniwersytet Rolniczy

Bardziej szczegółowo

niezbędny składnik pokarmowy zbóż

niezbędny składnik pokarmowy zbóż POTAS niezbędny składnik pokarmowy zbóż kształtujący wielkość i jakość plonu ziarna Dostępność glebowych zasobów potasu dla roślin zbożowych Gleby zawierają duże zasoby potasu (K), nawet do 50 t/ha w warstwie

Bardziej szczegółowo

SKUTKI PRODUKCYJNE MONOKULTURY PSZENICY OZIMEJ W WARUNKACH UPRASZCZANIA UPRAWY ROLI

SKUTKI PRODUKCYJNE MONOKULTURY PSZENICY OZIMEJ W WARUNKACH UPRASZCZANIA UPRAWY ROLI Fragm. Agron. 30(4) 2013, 114121 SKUTKI PRODUKCYJNE MONOKULTURY PSZENICY OZIMEJ W WARUNKACH UPRASZCZANIA UPRAWY ROLI Danuta Parylak 1, Elżbieta Pytlarz Katedra Kształtowania Agroekosystemów i Terenów Zieleni,

Bardziej szczegółowo

GROCH SIEWNY WYNIKI DOŚWIADCZEŃ

GROCH SIEWNY WYNIKI DOŚWIADCZEŃ GROCH SIEWNY WYNIKI DOŚWIADCZEŃ Uprawa grochu siewnego w Polsce ma długą tradycję. Gatunek ten odgrywa główną rolę w grupie roślin strączkowych, jako roślina jadalna i pastewna. Dużą wartość odżywczą białka

Bardziej szczegółowo

UWAGI ANALITYCZNE. Gospodarstwa z użytkownikiem gospodarstwa indywidualnego. Wyszczególnienie. do 1 ha użytków rolnych. powyżej 1 ha.

UWAGI ANALITYCZNE. Gospodarstwa z użytkownikiem gospodarstwa indywidualnego. Wyszczególnienie. do 1 ha użytków rolnych. powyżej 1 ha. UWAGI ANALITYCZNE UDZIAŁ DOCHODÓW Z DZIAŁALNOŚCI ROLNICZEJ W DOCHODACH OGÓŁEM GOSPODARSTW DOMOWYCH W Powszechnym Spisie Rolnym w woj. dolnośląskim spisano 140,7 tys. gospodarstw domowych z użytkownikiem

Bardziej szczegółowo

ratownictwo 700 /SP pielęgniarstwo pielęgniarstwo 740 /SP ratownictwo ratownictwo 675 /SP pielęgniarstwo BHP podstawy ergonomii przedsiębiorczość

ratownictwo 700 /SP pielęgniarstwo pielęgniarstwo 740 /SP ratownictwo ratownictwo 675 /SP pielęgniarstwo BHP podstawy ergonomii przedsiębiorczość Lista przedmiotów planowanych do nauczania przez słuchaczy studiów podyplomowych realizowanych w ramach projektu pn. Studia podyplomowe przygotowujące do wykonywania zawodu nauczyciela przedmiotów zawodowych

Bardziej szczegółowo

Statystyka w pracy badawczej nauczyciela Wykład 4: Analiza współzależności. dr inż. Walery Susłow walery.suslow@ie.tu.koszalin.pl

Statystyka w pracy badawczej nauczyciela Wykład 4: Analiza współzależności. dr inż. Walery Susłow walery.suslow@ie.tu.koszalin.pl Statystyka w pracy badawczej nauczyciela Wykład 4: Analiza współzależności dr inż. Walery Susłow walery.suslow@ie.tu.koszalin.pl Statystyczna teoria korelacji i regresji (1) Jest to dział statystyki zajmujący

Bardziej szczegółowo

Zmiany agroklimatu w Polsce

Zmiany agroklimatu w Polsce Zmiany klimatyczne a rolnictwo w Polsce ocena zagrożeń i sposoby adaptacji Warszawa, 30.09.2009 r. Zmiany agroklimatu w Polsce Jerzy Kozyra Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa Państwowy Instytut

Bardziej szczegółowo

Wielkość dziennego obrotu w tys. zł. (y) Liczba ekspedientek (x) 6 2 4 5,5 6,6

Wielkość dziennego obrotu w tys. zł. (y) Liczba ekspedientek (x) 6 2 4 5,5 6,6 Zad. 1. Zbadano wydajność odmiany pomidorów na 100 poletkach doświadczalnych. W wyniku przeliczeń otrzymano przeciętną wydajność na w tonach na hektar x=30 i s 2 x =7. Przyjmując, że rozkład plonów pomidora

Bardziej szczegółowo

BADANIE PARAMETRÓW PROCESU SUSZENIA

BADANIE PARAMETRÓW PROCESU SUSZENIA BADANIE PARAMETRÓW PROCESU SUSZENIA 1. Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest poznanie budowy i zasady działania suszarki konwekcyjnej z mikrofalowym wspomaganiem oraz wyznaczenie krzywej suszenia dla suszenia

Bardziej szczegółowo

Akademia Morska w Szczecinie. Wydział Mechaniczny

Akademia Morska w Szczecinie. Wydział Mechaniczny Akademia Morska w Szczecinie Wydział Mechaniczny ROZPRAWA DOKTORSKA mgr inż. Marcin Kołodziejski Analiza metody obsługiwania zarządzanego niezawodnością pędników azymutalnych platformy pływającej Promotor:

Bardziej szczegółowo

ANALIZA USŁUG MECHANIZACYJNYCH W GOSPODARSTWACH EKOLOGICZNYCH

ANALIZA USŁUG MECHANIZACYJNYCH W GOSPODARSTWACH EKOLOGICZNYCH Inżynieria Rolnicza 5(123)/21 ANALIZA USŁUG MECHANIZACYJNYCH W GOSPODARSTWACH EKOLOGICZNYCH Kazimierz Sławiński Katedra Agroinżynierii, Politechnika Koszalińska Streszczenie. Stwierdzono, że co piąte gospodarstwo

Bardziej szczegółowo

Jerzy Niebrzydowski, Grzegorz Hołdyński Politechnika Białostocka Katedra Elektroenergetyki

Jerzy Niebrzydowski, Grzegorz Hołdyński Politechnika Białostocka Katedra Elektroenergetyki CHARAKTERYSTYKI ZMIAN WYPOSAŻENIA W ODBIORNIKI, ZUŻYCIA ENERGII ELEKTRYCZNEJ I PALIW W GOSPODARSTWACH ROLNYCH W OKRESIE RESTRUKTURYZACJI ENERGETYKI POLSKIEJ Jerzy Niebrzydowski, Grzegorz Hołdyński Politechnika

Bardziej szczegółowo

WPŁYW NAWADNIANIA I NAWOśENIA MINERALNEGO

WPŁYW NAWADNIANIA I NAWOśENIA MINERALNEGO InŜynieria Rolnicza 3/63 Zdzisław Koszański, Ewa Rumasz Rudnicka., S. Karczmarczyk, P. Rychter * Zakład Produkcji Roślinnej i Nawadniania Akademia Rolnicza w Szczecinie *Zakład Biochemii WyŜsza Szkoła

Bardziej szczegółowo

Nawóz WE siarkowo-wapniowy

Nawóz WE siarkowo-wapniowy Nawóz WE siarkowo-wapniowy Mały nakład Pomyśl o Swoim zysku Co jest Twoim celem? Maksymalne plony, czy maksymalny zysk? Czy liczysz swoje koszty pracy, czasu i nawożenia? Czy porównujesz je z efektami?

Bardziej szczegółowo

ENERGOCHŁONNOŚĆ SKUMULOWANA W PRODUKCJI WYBRANYCH ROŚLIN UPRAWIANYCH W BESKIDZIE ŻYWIECKIM

ENERGOCHŁONNOŚĆ SKUMULOWANA W PRODUKCJI WYBRANYCH ROŚLIN UPRAWIANYCH W BESKIDZIE ŻYWIECKIM Inżynieria Rolnicza 11(109)/2008 ENERGOCHŁONNOŚĆ SKUMULOWANA W PRODUKCJI WYBRANYCH ROŚLIN UPRAWIANYCH W BESKIDZIE ŻYWIECKIM Elżbieta Budyn Katedra Inżynierii Rolniczej i Informatyki, Uniwersytet Rolniczy

Bardziej szczegółowo

WYKORZYSTANIE ŚRODKÓW POMOCOWYCH UE DO MODERNIZACJI GOSPODARSTW ROLNYCH

WYKORZYSTANIE ŚRODKÓW POMOCOWYCH UE DO MODERNIZACJI GOSPODARSTW ROLNYCH Inżynieria Rolnicza 5(103)/2008 WYKORZYSTANIE ŚRODKÓW POMOCOWYCH UE DO MODERNIZACJI GOSPODARSTW ROLNYCH Stanisław Kowalski Katedra Inżynierii Rolniczej i Informatyki, Uniwersytet Rolniczy w Krakowie Streszczenie.

Bardziej szczegółowo

Rzepak ozimy i jary. Z dobrych nasion dobry plon. Nasiona rzepaku optymalnie dostosowane do polskich warunków.

Rzepak ozimy i jary. Z dobrych nasion dobry plon. Nasiona rzepaku optymalnie dostosowane do polskich warunków. Rzepak ozimy i jary Z dobrych nasion dobry plon Nasiona rzepaku optymalnie dostosowane do polskich warunków. www.bayercropscience.pl Edycja 2015 Spis treści Rzepak ozimy...................................

Bardziej szczegółowo

OKREŚLENIE PRĘDKOŚCI PORUSZANIA SIĘ SZKODNIKÓW Z WYKORZYSTANIEM KOMPUTEROWEJ ANALIZY OBRAZU

OKREŚLENIE PRĘDKOŚCI PORUSZANIA SIĘ SZKODNIKÓW Z WYKORZYSTANIEM KOMPUTEROWEJ ANALIZY OBRAZU Inżynieria Rolnicza 2(90)/2007 OKREŚLENIE PRĘDKOŚCI PORUSZANIA SIĘ SZKODNIKÓW Z WYKORZYSTANIEM KOMPUTEROWEJ ANALIZY OBRAZU Joanna Rut, Katarzyna Szwedziak, Marek Tukiendorf Zakład Techniki Rolniczej i

Bardziej szczegółowo

1. Analiza wskaźnikowa... 3 1.1. Wskaźniki szczegółowe... 3 1.2. Wskaźniki syntetyczne... 53 1.2.1.

1. Analiza wskaźnikowa... 3 1.1. Wskaźniki szczegółowe... 3 1.2. Wskaźniki syntetyczne... 53 1.2.1. Spis treści 1. Analiza wskaźnikowa... 3 1.1. Wskaźniki szczegółowe... 3 1.2. Wskaźniki syntetyczne... 53 1.2.1. Zastosowana metodologia rangowania obiektów wielocechowych... 53 1.2.2. Potencjał innowacyjny

Bardziej szczegółowo

Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie

Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie Przyrodnicze uwarunkowania do produkcji biomasy na cele energetyczne ze szczególnym uwzględnieniem produkcji biogazu rolniczego Dr inż. Magdalena Szymańska

Bardziej szczegółowo

(Ustawa z dnia 10 lipca 2007 r. o nawozach i nawożeniu Art. 17 ust. 3)

(Ustawa z dnia 10 lipca 2007 r. o nawozach i nawożeniu Art. 17 ust. 3) Załącznik nr 9 Minimalne wymogi dotyczące nawozów i środków ochrony roślin 1. Pakiet 1. Rolnictwo zrównoważone - Wymóg 4 - dotyczy 8.2.10.5.1.4.1.2. Minimum requirements for fertilisers and pesticides

Bardziej szczegółowo

OCENA WYKORZYSTANIA INTERNETU PRZEZ STUDENTÓW STUDIÓW INŻYNIERSKICH

OCENA WYKORZYSTANIA INTERNETU PRZEZ STUDENTÓW STUDIÓW INŻYNIERSKICH Edmund Lorencowicz 1, Sławomir Kocira 1 OCENA WYKORZYSTANIA INTERNETU PRZEZ STUDENTÓW STUDIÓW INŻYNIERSKICH Streszczenie: Celem przeprowadzonych badań było określenie poziomu wykorzystania i przydatności

Bardziej szczegółowo

WYPOSAŻENIE TECHNICZNE GOSPODARSTW, A UZYSKANA POMOC Z FUNDUSZY UNII EUROPEJSKIEJ

WYPOSAŻENIE TECHNICZNE GOSPODARSTW, A UZYSKANA POMOC Z FUNDUSZY UNII EUROPEJSKIEJ Inżynieria Rolnicza 5(123)/2010 WYPOSAŻENIE TECHNICZNE GOSPODARSTW, A UZYSKANA POMOC Z FUNDUSZY UNII EUROPEJSKIEJ Józef Kowalski, Agnieszka Mandowska, Monika Nowak Instytut Inżynierii Rolniczej i Informatyki,

Bardziej szczegółowo

WYPOSAŻENIE TECHNICZNE WYBRANYCH GOSPODARSTW ROLNYCH KORZYSTAJĄCYCH Z FUNDUSZY UNII EUROPEJSKIEJ

WYPOSAŻENIE TECHNICZNE WYBRANYCH GOSPODARSTW ROLNYCH KORZYSTAJĄCYCH Z FUNDUSZY UNII EUROPEJSKIEJ Inżynieria Rolnicza 1(126)/2011 WYPOSAŻENIE TECHNICZNE WYBRANYCH GOSPODARSTW ROLNYCH KORZYSTAJĄCYCH Z FUNDUSZY UNII EUROPEJSKIEJ Zbigniew Wasąg Zakład Ubezpieczeń Społecznych, Oddział w Biłgoraju Streszczenie.

Bardziej szczegółowo

Modele ochrony zbóż jako element integrowanej produkcji

Modele ochrony zbóż jako element integrowanej produkcji Anna Nieróbca Zakład Agrometeorologii i Zastosowań Informatyki Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa Państwowy Instytut Badawczy Modele ochrony zbóż jako element integrowanej produkcji Bratoszewice

Bardziej szczegółowo

Leszek ŁABĘDZKI, Bogdan BĄK, Ewa KANECKA-GESZKE, Karolina SMARZYNSKA, Tymoteusz BOLEWSKI

Leszek ŁABĘDZKI, Bogdan BĄK, Ewa KANECKA-GESZKE, Karolina SMARZYNSKA, Tymoteusz BOLEWSKI MONITOROWANIE I PROGNOZOWANIE DEFICYTÓW I NADMIARÓW WODY W ROLNICTWIE W POLSCE Z WYKORZYSTANIEM WSKAŹNIKÓW STANDARYZOWANEGO OPADU SPI I WILGOTNOŚCI GLEBY SMI Leszek ŁABĘDZKI, Bogdan BĄK, Ewa KANECKA-GESZKE,

Bardziej szczegółowo

SKUTECZNOŚĆ WYSZUKIWANIA W INTERNECIE INFORMACJI ZWIĄZANYCH Z INŻYNIERIĄ ROLNICZĄ

SKUTECZNOŚĆ WYSZUKIWANIA W INTERNECIE INFORMACJI ZWIĄZANYCH Z INŻYNIERIĄ ROLNICZĄ Inżynieria Rolnicza 6(104)/2008 SKUTECZNOŚĆ WYSZUKIWANIA W INTERNECIE INFORMACJI ZWIĄZANYCH Z INŻYNIERIĄ ROLNICZĄ Michał Cupiał Katedra Inżynierii Rolniczej i Informatyki, Uniwersytet Rolniczy w Krakowie

Bardziej szczegółowo

Motywy podjęcia studiów na kierunku Edukacja Techniczno-Informatyczna w AGH

Motywy podjęcia studiów na kierunku Edukacja Techniczno-Informatyczna w AGH Marta CIESIELKA, Małgorzata NOWORYTA AGH Akademia Górniczo-Hutnicza im. Stanisława Staszica w Krakowie, Polska Motywy podjęcia studiów na kierunku Edukacja Techniczno-Informatyczna w AGH Wstęp Wybór studiów

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: MODELOWANIE I ANALIZA SYSTEMÓW INFORMATYCZNYCH Modeling and analysis of computer systems Kierunek: Informatyka Forma studiów: Stacjonarne Rodzaj przedmiotu: Poziom kwalifikacji: obowiązkowy

Bardziej szczegółowo

Jakość plonu a równowaga składników pokarmowych w nawożeniu

Jakość plonu a równowaga składników pokarmowych w nawożeniu Jakość plonu a równowaga składników pokarmowych w nawożeniu Jan Łabętowicz, Wojciech Stępień 1. Względność pojęcia jakości plonu 2. Miejsce nawożenia w kształtowaniu jakości plonów 3. Azot jako główny

Bardziej szczegółowo

A.Światkowski. Wroclaw University of Economics. Working paper

A.Światkowski. Wroclaw University of Economics. Working paper A.Światkowski Wroclaw University of Economics Working paper 1 Planowanie sprzedaży na przykładzie przedsiębiorstwa z branży deweloperskiej Cel pracy: Zaplanowanie sprzedaży spółki na rok 2012 Słowa kluczowe:

Bardziej szczegółowo

Statystyczna analiza danych w programie STATISTICA (wykład 2) Dariusz Gozdowski

Statystyczna analiza danych w programie STATISTICA (wykład 2) Dariusz Gozdowski Statystyczna analiza danych w programie STATISTICA (wykład ) Dariusz Gozdowski Katedra Doświadczalnictwa i Bioinformatyki Wydział Rolnictwa i Biologii SGGW Weryfikacja (testowanie) hipotez statystycznych

Bardziej szczegółowo

Sektor rolny i handel zagraniczny we Francji 2013-02-11 10:08:01

Sektor rolny i handel zagraniczny we Francji 2013-02-11 10:08:01 Sektor rolny i handel zagraniczny we Francji 2013-02-11 10:08:01 2 Francuski sektor rolniczy jest jednym z najważniejszych sektorów gospodarki tego kraju i zajmuje kluczowe miejsce w handlu zagranicznym

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU. Technika rolnicza R.C2

KARTA PRZEDMIOTU. Technika rolnicza R.C2 KARTA PRZEDMIOTU 1. Informacje ogólne Nazwa przedmiotu i kod (wg planu studiów): Kierunek studiów: Poziom kształcenia: Profil kształcenia: Forma studiów: Obszar kształcenia: Koordynator przedmiotu: Prowadzący

Bardziej szczegółowo

Urząd Marszałkowski Województwa Wielkopolskiego w Poznaniu Departament Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Rolnictwo i obszary wiejskie w Wielkopolsce

Urząd Marszałkowski Województwa Wielkopolskiego w Poznaniu Departament Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Rolnictwo i obszary wiejskie w Wielkopolsce Urząd Marszałkowski Województwa Wielkopolskiego w Poznaniu Rolnictwo i obszary wiejskie w Wielkopolsce WIELKOPOLSKA w Europie WIELKOPOLSKA w Polsce Podział Administracyjny Województwa Wielkopolskiego Liczba

Bardziej szczegółowo

System integrowanej produkcji roślinnej (IP) a integrowana ochrona roślin

System integrowanej produkcji roślinnej (IP) a integrowana ochrona roślin System integrowanej produkcji roślinnej (IP) a integrowana ochrona roślin Grzegorz Gorzała Główny Inspektorat Ochrony Roślin i Nasiennictwa Al. Jana Pawła II 11, 00-828 Warszawa Podstawa prawna USTAWA

Bardziej szczegółowo

Badanie koniunktury w gospodarstwach rolnych

Badanie koniunktury w gospodarstwach rolnych GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Rolnictwa Warszawa, 30.09.2014 r. Informacja sygnalna WYNIKI BADAŃ GUS Badanie koniunktury w gospodarstwach rolnych Niniejsze opracowanie przedstawia wyniki ankiety

Bardziej szczegółowo

Osiągnięcia uczeń powinien umieć) Poziom podstawowy Znać materiał nauczania dla klasy 3,

Osiągnięcia uczeń powinien umieć) Poziom podstawowy Znać materiał nauczania dla klasy 3, NAUCZYCIELSKI PUN DYDAKTYCZNY Marlena Żywicka - Czaja PRZEDMIOT: PRODUKCJA ROŚLINNA KL.IIITR. nr pr. 321(05)/T-4,SP/MENiS 2005.02.03 M D lp Zakres treści Temat 1 1.Zapoznanie z PSO, omówienie standardów

Bardziej szczegółowo

Perspektywy ograniczenia uzależnienia od pestycydów w Polsce dla poprawy stanu środowiska i gospodarki wiejskiej

Perspektywy ograniczenia uzależnienia od pestycydów w Polsce dla poprawy stanu środowiska i gospodarki wiejskiej Perspektywy ograniczenia uzależnienia od pestycydów w Polsce dla poprawy stanu środowiska i gospodarki wiejskiej Wiesław Podyma Departament Hodowli i Ochrony Roślin Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia...2015 r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich

USTAWA z dnia...2015 r. o zmianie ustawy o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich USTAWA z dnia....2015 r. Projekt o zmianie ustawy o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich Art. 1. W ustawie z dnia 7 lipca 2005 r. o ubezpieczeniach upraw rolnych i zwierząt gospodarskich

Bardziej szczegółowo

OKREŚLENIE WPŁYWU WARUNKÓW OPADOWYCH NA PLONOWANIE ZIEMNIAKA BARDZO WCZESNEGO I WCZESNEGO W POŁUDNIOWEJ POLSCE

OKREŚLENIE WPŁYWU WARUNKÓW OPADOWYCH NA PLONOWANIE ZIEMNIAKA BARDZO WCZESNEGO I WCZESNEGO W POŁUDNIOWEJ POLSCE WODA-ŚRODOWISKO-OBSZARY WIEJSKIE 2012 (IV VI): t. 12 z. 2 (38) WATER-ENVIRONMENT-RURAL AREAS ISSN 1642-8145 s. 133 141 pdf: www.itep.edu.pl/wydawnictwo Instytut Technologiczno-Przyrodniczy w Falentach,

Bardziej szczegółowo

QQrydza. w produkcji biogazu. Kukurydza

QQrydza. w produkcji biogazu. Kukurydza QQrydza w produkcji biogazu Kukurydza Kukurydza w produkcji biogazu Kukurydza swój wielki sukces w żywieniu bydła, powtórzyła w imponujący sposób jako koferment do produkcji biogazu w biogazowniach. Od

Bardziej szczegółowo

OCENA WIELKOŚCI JEDNORAZOWO PRZEWOŻONYCH ŁADUNKÓW W ZALEŻNOŚCI OD RODZAJU TRANSPORTU I WIELKOŚCI GOSPODARSTWA ROLNICZEGO

OCENA WIELKOŚCI JEDNORAZOWO PRZEWOŻONYCH ŁADUNKÓW W ZALEŻNOŚCI OD RODZAJU TRANSPORTU I WIELKOŚCI GOSPODARSTWA ROLNICZEGO Inżynieria Rolnicza 6(94)/2007 OCENA WIELKOŚCI JEDNORAZOWO PRZEWOŻONYCH ŁADUNKÓW W ZALEŻNOŚCI OD RODZAJU TRANSPORTU I WIELKOŚCI GOSPODARSTWA ROLNICZEGO Stanisław Kokoszka Katedra Inżynierii Rolniczej i

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie symulacji Monte Carlo do zarządzania ryzykiem przedsięwzięcia z wykorzystaniem metod sieciowych PERT i CPM

Zastosowanie symulacji Monte Carlo do zarządzania ryzykiem przedsięwzięcia z wykorzystaniem metod sieciowych PERT i CPM SZKOŁA GŁÓWNA HANDLOWA w Warszawie STUDIUM MAGISTERSKIE Kierunek: Metody ilościowe w ekonomii i systemy informacyjne Karol Walędzik Nr albumu: 26353 Zastosowanie symulacji Monte Carlo do zarządzania ryzykiem

Bardziej szczegółowo

BADANIA RZECZYWISTYCH KOSZTÓW OBSŁUGI TECHNICZNEJ NOWOCZESNYCH KOMBAJNÓW ZBOŻOWYCH. Wstęp

BADANIA RZECZYWISTYCH KOSZTÓW OBSŁUGI TECHNICZNEJ NOWOCZESNYCH KOMBAJNÓW ZBOŻOWYCH. Wstęp Roczniki Akademii Rolniczej w Poznaniu CCCXLIII (2002) ZENON GRZEŚ BADANIA RZECZYWISTYCH KOSZTÓW OBSŁUGI TECHNICZNEJ NOWOCZESNYCH KOMBAJNÓW ZBOŻOWYCH Z Instytutu Inżynierii Rolniczej Akademii Rolniczej

Bardziej szczegółowo

P A M I Ę T N I K P U Ł A W S K I ZESZYT 139 2005

P A M I Ę T N I K P U Ł A W S K I ZESZYT 139 2005 P A M I Ę T N I K P U Ł A W S K I ZESZYT 139 2005 PIOTR KRASKA Katedra Ekologii Rolniczej Akademia Rolnicza w Lublinie WPŁYW ZRÓŻNICOWANEJ AGROTECHNIKI NA PLON I WYBRANE CECHY JAKOŚCIOWE ZIARNA JĘCZMIENIA

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU. Analiza i instrumenty regulacji rynków rolnych R.C14

KARTA PRZEDMIOTU. Analiza i instrumenty regulacji rynków rolnych R.C14 KARTA PRZEDMIOTU 1. Informacje ogólne Nazwa przedmiotu i kod (wg planu studiów): Kierunek studiów: Poziom kształcenia: Profil kształcenia: Forma studiów: Obszar kształcenia: Koordynator przedmiotu: Prowadzący

Bardziej szczegółowo

FORMULARZ OCENY GOSPODARSTWA W KATEGORII Ochrona środowiska i ekologia* Ekologiczna produkcja towarowa

FORMULARZ OCENY GOSPODARSTWA W KATEGORII Ochrona środowiska i ekologia* Ekologiczna produkcja towarowa Załącznik nr do Regulaminu FORMULARZ OCENY GOSPODARSTWA W KATEGORII Ochrona środowiska i ekologia* Ekologiczna produkcja towarowa Imię.... Nazwisko... Nazwa gospodarstwa... Numer ewidencyjny gospodarstwa

Bardziej szczegółowo

WP YW STRUKTURY U YTKÓW ROLNYCH NA WYNIKI EKONOMICZNE GOSPODARSTW ZAJMUJ CYCH SIÊ HODOWL OWIEC. Tomasz Rokicki

WP YW STRUKTURY U YTKÓW ROLNYCH NA WYNIKI EKONOMICZNE GOSPODARSTW ZAJMUJ CYCH SIÊ HODOWL OWIEC. Tomasz Rokicki 46 ROCZNIKI NAUK ROLNICZYCH, T. ROKICKI SERIA G, T. 94, z. 1, 2007 WP YW STRUKTURY U YTKÓW ROLNYCH NA WYNIKI EKONOMICZNE GOSPODARSTW ZAJMUJ CYCH SIÊ HODOWL OWIEC Tomasz Rokicki Katedra Ekonomiki i Organizacji

Bardziej szczegółowo

Uwarunkowania i ekonomiczna ocena wdrażania systemów zarządzania jakością w produkcji i przetwórstwie mięsa wieprzowego mgr inż.

Uwarunkowania i ekonomiczna ocena wdrażania systemów zarządzania jakością w produkcji i przetwórstwie mięsa wieprzowego mgr inż. Uwarunkowania i ekonomiczna ocena wdrażania systemów zarządzania jakością w produkcji i przetwórstwie mięsa wieprzowego mgr inż. Sławomir Stec Zakład Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich Państwowa Wyższa

Bardziej szczegółowo

Mega Projekt. Projekt badawczy wykorzystania nawozów azotowych na doświadczalnych poletkach obszaru Polski, Niemiec i Czech

Mega Projekt. Projekt badawczy wykorzystania nawozów azotowych na doświadczalnych poletkach obszaru Polski, Niemiec i Czech Mega Projekt Projekt badawczy wykorzystania nawozów azotowych na doświadczalnych poletkach obszaru Polski, Niemiec i Czech W 5-letnim cyklu badani oceniany jest wpływ nawożenia nawozami azotowo siarkowymi

Bardziej szczegółowo

Hurtownia Materiałów Przemysłowych. FAZOT Więtczak i Wspólnicy Sp. Jawna Gnojno 30A. 99-300 Kutno

Hurtownia Materiałów Przemysłowych. FAZOT Więtczak i Wspólnicy Sp. Jawna Gnojno 30A. 99-300 Kutno Hurtownia Materiałów Przemysłowych FAZOT Więtczak i Wspólnicy Sp. Jawna Gnojno 30A 99-300 Kutno OFERTA : PSZENICA Odmiany : JARE I OZIME Producent : Hodowla Roślin Strzelce 2 SPIS : Odmiany jare: 1. NAWRA

Bardziej szczegółowo

WYDATKI NA TECHNIKĘ A PRZYCHODY W WYBRANYCH GOSPODARSTWACH ROLNYCH LUBELSZCZYZNY

WYDATKI NA TECHNIKĘ A PRZYCHODY W WYBRANYCH GOSPODARSTWACH ROLNYCH LUBELSZCZYZNY Inżynieria Rolnicza 10(108)/2008 WYDATKI NA TECHNIKĘ A PRZYCHODY W WYBRANYCH GOSPODARSTWACH ROLNYCH LUBELSZCZYZNY Jarosław Figurski, Edmund Lorencowicz Katedra Eksploatacji Maszyn i Zarządzania w Inżynierii

Bardziej szczegółowo

OCENA STANU WIEDZY UCZNIÓW SZKÓŁ POLICEALNYCH NA TEMAT DODATKÓW DO ŻYWNOŚCI

OCENA STANU WIEDZY UCZNIÓW SZKÓŁ POLICEALNYCH NA TEMAT DODATKÓW DO ŻYWNOŚCI BROMAT. CHEM. TOKSYKOL. XLV, 2012, 3, str. 1055 1059 Aneta Kościołek 1, Magdalena Hartman 2, Katarzyna Spiołek 1, Justyna Kania 1, Katarzyna Pawłowska-Góral 1 OCENA STANU WIEDZY UCZNIÓW SZKÓŁ POLICEALNYCH

Bardziej szczegółowo

LANDAME [SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT - ZIELEŃ PLAC ZABAW PRZY SP NR 38 W POZNANIU] CPV : 45112000-5 4512710-5.

LANDAME [SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT - ZIELEŃ PLAC ZABAW PRZY SP NR 38 W POZNANIU] CPV : 45112000-5 4512710-5. 2012 Aneta Mikołajczyk INWESTOR: Szkoła Podstawowa nr 38, ul. Brandtaettera 6 61 659 Poznań PROJEKTANT: mgr inż. arch. kraj. Aneta Mikołajczyk CPV : 45112000-5 4512710-5 [SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA

Bardziej szczegółowo

OCENA WYKORZYSTANIA KOMPUTERÓW I INTERNETU W INDYWIDUALNYCH GOSPODARSTWACH ROLNYCH

OCENA WYKORZYSTANIA KOMPUTERÓW I INTERNETU W INDYWIDUALNYCH GOSPODARSTWACH ROLNYCH Acta Sci. Pol., Technica Agraria 7(3-4) 2008, 29-34 OCENA WYKORZYSTANIA KOMPUTERÓW I INTERNETU W INDYWIDUALNYCH GOSPODARSTWACH ROLNYCH Edmund Lorencowicz, Jarosław Figurski Uniwersytet Przyrodniczy w Lublinie

Bardziej szczegółowo

TYP ROLNICZY GOSPODARSTW A ZASOBY PRACY I WYPOSAŻENIE W ŚRODKI TECHNICZNE

TYP ROLNICZY GOSPODARSTW A ZASOBY PRACY I WYPOSAŻENIE W ŚRODKI TECHNICZNE Inżynieria Rolnicza 5(123)/2010 TYP ROLNICZY GOSPODARSTW A ZASOBY PRACY I WYPOSAŻENIE W ŚRODKI TECHNICZNE Anna Kocira, Sławomir Kocira Instytut Nauk Rolniczych, Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Chełmie

Bardziej szczegółowo

ZAZIELENIENIE WSPÓLNEJ POLITYKI ROLNEJ - SKUTKI DLA POLSKICH GOSPODARSTW ROLNICZYCH

ZAZIELENIENIE WSPÓLNEJ POLITYKI ROLNEJ - SKUTKI DLA POLSKICH GOSPODARSTW ROLNICZYCH Warszawa, 12.12.2014 Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej Państwowy Instytut Badawczy ZAZIELENIENIE WSPÓLNEJ POLITYKI ROLNEJ - SKUTKI DLA POLSKICH GOSPODARSTW ROLNICZYCH prof. dr hab.

Bardziej szczegółowo

SCENARIUSZ LEKCJI. TEMAT LEKCJI: Zastosowanie średnich w statystyce i matematyce. Podstawowe pojęcia statystyczne. Streszczenie.

SCENARIUSZ LEKCJI. TEMAT LEKCJI: Zastosowanie średnich w statystyce i matematyce. Podstawowe pojęcia statystyczne. Streszczenie. SCENARIUSZ LEKCJI OPRACOWANY W RAMACH PROJEKTU: INFORMATYKA MÓJ SPOSÓB NA POZNANIE I OPISANIE ŚWIATA. PROGRAM NAUCZANIA INFORMATYKI Z ELEMENTAMI PRZEDMIOTÓW MATEMATYCZNO-PRZYRODNICZYCH Autorzy scenariusza:

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie Internetu @ charakterystyka ekonomiczna gospodarstw rolnych Mazowsza

Wykorzystanie Internetu @ charakterystyka ekonomiczna gospodarstw rolnych Mazowsza POLSKA AKADEMIA NAUK Instytut Geografii i Przestrzennego Zagospodarowania im. Stanisława awa Leszczyckiego Konrad Ł.. CZAPIEWSKI Wykorzystanie Internetu @ charakterystyka ekonomiczna gospodarstw rolnych

Bardziej szczegółowo

PRODUKCYJNA I EKOLOGICZNA OCENA RÓŻNYCH SPOSOBÓW APLIKACJI NAWOZÓW W UPRAWIE PSZENICY ZIMEJ

PRODUKCYJNA I EKOLOGICZNA OCENA RÓŻNYCH SPOSOBÓW APLIKACJI NAWOZÓW W UPRAWIE PSZENICY ZIMEJ Inżynieria Rolnicza 3(91)/2007 PRODUKCYJNA I EKOLOGICZNA OCENA RÓŻNYCH SPOSOBÓW APLIKACJI NAWOZÓW W UPRAWIE PSZENICY ZIMEJ Helena Sztuder Zakład Herbologii i Technik Uprawy Roli we Wrocławiu, Instytut

Bardziej szczegółowo

MATERIAŁY SZKOLENIOWE

MATERIAŁY SZKOLENIOWE POLSKIE TOWARZYSTWO BIOMASY MATERIAŁY SZKOLENIOWE Tytuł szkolenia Monitoring skuteczności funkcjonowania instalacji agroenergetycznych oraz efektywności energetycznego wykorzystania surowców w aspekcie

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE PRODUKCJA ROŚLINNA Technikum Rolnicze

WYMAGANIA EDUKACYJNE PRODUKCJA ROŚLINNA Technikum Rolnicze WYMAGANIA EDUKACYJNE PRODUKCJA ROŚLINNA Technikum Rolnicze Klasa IV Opracowała: Ewelina Krystowczyk DZIAŁ: TRWAŁE UŻYTKI ROLNE korzysta z różnych źródeł wiedzy rolniczej zna: cechy wyróżniające TUZ, czynniki

Bardziej szczegółowo

PLONOWANIE I EFEKTYWNOŚĆ EKONOMICZNA UPRAWY OWSA W SIEWIE CZYSTYM I MIESZANYM W SYSTEMIE EKOLOGICZNYM I KONWENCJONALNYM

PLONOWANIE I EFEKTYWNOŚĆ EKONOMICZNA UPRAWY OWSA W SIEWIE CZYSTYM I MIESZANYM W SYSTEMIE EKOLOGICZNYM I KONWENCJONALNYM ŻYWNOŚĆ. Nauka. Technologia. Jakość, 2010, 3 (70), 141 147 KAZIMIERZ KLIMA, TEOFIL ŁABZA PLONOWANIE I EFEKTYWNOŚĆ EKONOMICZNA UPRAWY OWSA W SIEWIE CZYSTYM I MIESZANYM W SYSTEMIE EKOLOGICZNYM I KONWENCJONALNYM

Bardziej szczegółowo

Ewa Stemposz Andrzej Jodłowski Alina Stasiecka. Zarys metodyki wspierającej naukę projektowania systemów informacyjnych

Ewa Stemposz Andrzej Jodłowski Alina Stasiecka. Zarys metodyki wspierającej naukę projektowania systemów informacyjnych Ewa Stemposz Andrzej Jodłowski Alina Stasiecka Zarys metodyki wspierającej naukę projektowania systemów informacyjnych Dr inż. Ewa Stemposz prowadzi działalność naukowo-dydaktyczną w Polsko-Japońskiej

Bardziej szczegółowo