Temat: Projekt i realizacja pneumatycznych układów sekwencyjnych.

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Temat: Projekt i realizacja pneumatycznych układów sekwencyjnych."

Transkrypt

1 Praca przejściowa Temat: Projekt i realizacja pneumatycznych układów sekwencyjnych. Instrukcja laboratoryjna Wykonał: inż. Paweł Konarski Promotor: mgr inż. Alicja Siewnicka

2 1. Wstęp. Celem ćwiczenia jest zapoznanie się z budową i zasadą działania pneumatycznych układów sterowania, nabycie umiejętności projektowania schematów pneumatycznych i elektropneumatycznych oraz praktyczna realizacja zadań w laboratorium. Pneumatyczne układy sterowania wykorzystywane są w wielu dziedzinach, mają powszechne zastosowanie w mechanizacji i automatyzacji wielu branż przemysłu. Z techniką tą spotykamy się na co dzień, często jej nie zauważając. Dlatego też znajomość zagadnień związanych z układami pneumatycznymi jest coraz bardziej istotna.. Struktura pneumatycznych układów sterowania. W każdym pneumatycznym układzie sekwencyjnym wyróżnia się trzy części. Pierwszą z nich stanowi układ przygotowania powietrza, drugą układ sterujący, a ostatnią układ wykonawczy (energetyczny, napędowy). Zespół przygotowania powietrza zazwyczaj zawiera poniższe elementy: a) Filtr zatrzymujący zanieczyszczenia doprowadzonego sprężonego powietrza. b) Zawór redukcyjny za pomocą, którego ustala się ciśnienie powietrza doprowadzonego do układu. c) Manometr do pomiaru ustalonego ciśnienia. d) Smarownica wprowadzająca mgłę olejową (czynnik smarny), konserwującą elementy ruchome zaworów i siłowników. Rysunek 1 Symbol układu przygotowania powietrza. Rysunek Przykładowy zespół przygotowania powietrza [3]. Zespół sterujący, którego zadaniem jest sterowanie zaworem rozdzielającym. Zawiera: Zawory sygnałowe przyciski i przełączniki umożliwiające obsługę urządzenia, oraz zawory informujące o stanie urządzenia. Zawory przetwarzające informacje z zaworów sygnałowych na sygnały do zaworów rozdzielających. Zespół wykonawczy układu pneumatycznego lub elektropneumatycznego składa się z: Zaworów roboczych, które doprowadzają sprężone powietrze do właściwych komór siłownika pneumatycznego (zawory rozdzielające) oraz ograniczają prędkości tłoka (tz. zawory dławiąco-zwrotne). Siłownika zamieniającego energię sprężonego powietrza na energię mechaniczną wykonując przemieszczenie napędzanego urządzenia.

3 .1. Siłowniki pneumatyczne. Siłowniki pneumatyczne są to elementy wykonawcze przetwarzające sygnał sterujący (sprężone powietrze) na przesunięcie liniowe lub kątowe. W zależności od wykonywanego ruchu można wymienić:.1.1. Siłowniki wykonujące ruch posuwisto-zwrotny (liniowe). Siłownik jednostronnego działania posiada jedynie jeden otwór, do której wprowadzane jest sprężone powietrze, dlatego ruch pod jego wpływem wykonywany jest w jedną stronę. Ruch powrotny tłoczyska wykonywany jest za pomocą sprężyny umieszczonej wewnątrz siłownika. a) tłok uszczelnienie tłoka komora sprężyna tłoczysko b) doprowadzenie powietrza cylinder odpowietrzenie Rysunek 3 a) Schemat [4], b) symbol siłownika [1] jednostronnego działania. Siłownik dwustronnego działania jest siłownikiem, w którym ruch wykonywany jest w dwóch kierunkach pod wpływem sprężonego powietrza. a) b) c) Rysunek 4 a) Schemat siłownika dwustronnego działania [1], b) zasada działania [5], c) symbol. Innymi siłownikami wykonującymi ruch postępowy mogą być: doprowadzenie powietrza Siłownik beztłoczyskowy - siłownik, który do przenoszenia siły wykorzystuje zabierak sprzężony z tłokiem mechanicznie, magnetycznie lub cięgnem. W takim siłowniku można uzyskać większe przemieszczenia niż w siłowniku tłoczyskowym, ze względu na brak zjawiska wyboczenia tłoczyska. Siłowniki mieszkowe wykorzystywane jako podnośniki. Ze względu na dużą powierzchnię, na którą działa ciśnienie, umożliwiają one wytwarzanie bardzo dużych sił. Są to siłowniki jednostronnego działania. Siłownik membranowy są stosowane jako urządzenia sterujące pracą zaworów regulacyjnych oraz innych elementów nastawczych w automatyce przemysłowej.

4 .1.. Siłowniki pneumatyczne o ruchu obrotowo-zwrotnym (kątowe). Siłownik z przekładnią zębatą, w którym tłok działa jak zębatka, współpracująca z kołem zębatym, zamieniając ruch postępowy na obrotowy. Siłownik z obrotowym tłokiem łopatkowym. Rysunek 5 Schemat i widok siłownika z przekładnią zębatą. tłok doprowadzenie powietrza Rysunek 6 Schemat poglądowy oraz widok siłownika z tłokiem łopatkowym. W przypadku obu tych siłowników można zauważyć iż posiadają one ograniczony kąt obrotu, zawsze mniejszy niż Silniki pneumatyczne. Silnik łopatkowy przedstawiony na rys. 8 wykonuje ruch obrotowy w wyniku oddziaływania sprężonego powietrza na powierzchnie łopatek. Charakteryzują się wysokimi prędkościami obrotowymi rzędu obr./min. Rysunek 7 Schemat poglądowy oraz widok silnika łopatkowego [1]. Pneumatyczne silniki turbinowe osiągają jeszcze wyższe prędkości obrotowe dochodzące do obr./min. Zasadę działania oraz przykładowe silniki turbinowe przedstawia rys. 9. Rysunek 8 Pneumatyczny silnik turbinowy [1]: 1 oś wirnika, wirnik, 3 wylot do atmosfery, 4 wlot sprężonego powietrza

5 .. Zawory pneumatyczne. Zawory pneumatyczne to urządzenia służące do kierowania strumienia powietrza do odpowiednich przewodów lub obszarów. Podział zaworów ze względu na budowę: Liczbę przyłączy (dróg) zaworu, czyli liczbę otworów, przez które dostarczane i wyprowadzane jest sprężone powietrze do siłownika lub atmosfery. 4 1 A B C D Rysunek 9 Przykłady: A - Zawór dwudrogowy (odcinający), B - Zawór trójdrogowy, C - Zawór czterodrogowy, D - zawór pięciodrogowy Drogi danego zaworu mają swoje oznaczenia. Zasilanie doprowadzone do danego zaworu zazwyczaj oznaczane jest cyfrą 1, natomiast odpowietrzenie 3, 5. Przyjmuje się również zasadę, że drogi znajdujące się powyżej zaworu (wyjścia) oznaczane są cyframi parzystymi, natomiast te poniżej (zasilanie, odpowietrzenie) cyframi nieparzystymi. Sygnały pneumatyczne zmieniające stan zaworu oznaczane są numerami dwucyfrowymi w taki sposób, żeby określić jak połączone zostaną drogi zaworu pod wpływem tego sygnału. Przykładowo (rys. 10), pojawienie się sygnału oznaczonego numerem 1, spowoduje połączenie drogi 1 (zasilania) z drogą, a sygnał 10 powoduje odcięcie dopływu do siłownika. Rysunek 10 Przykład oznaczania dróg zaworu. Liczbę położeń, stanów zaworu czyli pozycji jakie mogą zajmować. A Rysunek 11 A - Przykład zaworu dwupołożeniowego, B - Przykład zaworu trójpołożeniowego. Liczbę dróg oraz położeń zaworu możemy określić poprzez zapis słowny: np. zawór rozdzielający trójdrogowy dwupołożeniowy lub skrótowo: zawór rozdzielający 3/. Sposób sterowania stanem zaworu. Sterowaniem bezpośrednim zaworu nazywamy sterowanie za pomocą siły mięśni lub mechanicznie. Gdy zmiana stanu zaworu wymaga dużych sił stosuje się sterowanie pośrednie (pneumatyczne, elektryczne). ręczne, gdzie aby zmienić stan zaworu wykorzystywana jest siła fizyczna operatora - sterowanie bezpośrednie. B A B C Rysunek 1 Sterowanie ręczne A - grzybem, B - dźwignią, C - pedałem nożnym.

6 mechaniczne, w którym zazwyczaj wykorzystywana jest rolka, która po najechaniu na krzywkę zmienia stan zaworu - sterowanie bezpośrednie. Rysunek 13 Sterowanie mechaniczne za pomocą rolki. pneumatyczne, w którym zmianę stanu zaworu wywołuje wzrost albo spadek ciśnienia - sterowanie pośrednie. Rysunek 14 Sterowanie pneumatyczne (symbol ogólny) - sterowanie przez wzrost lub spadek ciśnienia na wejściu sterującym. elektryczne, gdzie do zmiany stanu zaworu wykorzystywana jest cewka elektryczna - sterowanie pośrednie. Rysunek 15 Sterowanie elektryczne, za pomocą cewki elektrycznej. sterowanie mieszane, czyli zmianę stanu zaworu można wywołać w wyniku kilku rodzajów sterowań. Rysunek 16 Sterowanie mieszane - ręczne i elektryczne. Liczba stanów stabilnych zaworu, czyli położeń, które może osiągać zawór przy braku sygnałów sterujących. 4 4 A Rysunek 17 Przykłady: A - zawór monostabilny, B - zawór bistabilny. Podział zaworów ze względu na pełnioną funkcję: Zawory sterujące kierunkiem przepływu: - Rozdzielające - Zwrotne - Alternatywy (przełączniki obiegu) - Koniunkcji (zawory zdwojonego sygnału) - inne Zawory sterujące natężeniem przepływu: - Dławiące - Dłąwiąco-zwrotne Zawory sterujące ciśnieniem: -Zawór ograniczający ciśnienie -Regulator ciśnienia B

7 ..1 Zawór rozdzielający. Zawór sterujący drogą i kierunkiem przepływu powietrza do siłownika oraz do atmosfery (odpowietrzenie), posiadający kilka położeń roboczych, odpowiadających różnym połączeniom dróg przepływu. Za zmianę stanu zaworu odpowiada sterowanie. Przykładowe działanie zaworu rozdzielającego przedstawia rysunek 18, w którym zastosowano dwupołożeniowy 4 - drogowy zawór rozdzielający do sterowania siłownikiem dwustronnego działania. Na rysunku 0 zamieszczone zostały przykładowe widoki katalogowe zaworów firmy Festo. A B Rysunek 18 Sterowanie siłownikiem dwustronnego działania za pomocą zaworu rozdzielającego 4/. A - stan normalny, B - stan po naciśnięciu grzyba zaworu. Zasada działania zaworu rozdzielającego została przedstawiona na przykładzie monostabilnego, sterowanego pneumatycznie, zaworu rozdzielającego 3/ o konstrukcji gniazdowej (rys. 19 [1]). Rysunek 19 Schemat poglądowy monostabilnego, sterowanego pneumatycznie zaworu rozdzielającego 3/: a) symbol, b) zawór w stanie normalnym, c) zawór przełączony pneumatycznym sygnałem sterującym 1. a) b) c) Rysunek 0 Przykładowe widoki zaworów rozdzielających i ich symbole []. a) Zawór rozdzielający monostabilny 3/ sterowany mechanicznie, b) Zawór rozdzielający monostabilny 3/ sterowany pneumatycznie i mechanicznie, c) Zawór rozdzielający bistabilny 5/ sterowany ręcznie, mechanicznie i pneumatycznie.

8 .. Zawór zwrotny. Zawory te umożliwiają przepływ powietrza jedynie w jednym kierunku 1 Rysunek 1 Schemat poglądowy [1] oraz symbol zaworu zwrotnego...3 Zawór alternatywy (przełączniki obiegu). Zawór realizujący funkcję lub dwóch pneumatycznych sygnałów wejściowych. Sygnał pneumatyczny (sprężone powietrze) pojawi się na wyjściu wtedy, gdy na co najmniej jednym z wejść pojawi się sprężone powietrze Rysunek Schemat poglądowy [1] oraz symbol zaworu alternatywy...4 Zawór koniunkcji (zawory zdwojonego sygnału). Zawory służące do realizacji funkcji and dwóch wejściowych sygnałów pneumatycznych. Sygnał na wyjściu pojawi się wtedy, gdy na obu z wejść pojawi się sygnał Rysunek 3 Schemat poglądowy [1] oraz symbol zaworu koniunkcji...5 Zawory ograniczające natężenie przepływu: Zawór dławiący. Zawór ograniczający natężenie przepływu, co wpływa na szybkość przemieszczania się siłownika. Rysunek 4 Schemat poglądowy [1] oraz symbol zaworu dławiącego.

9 Zawór dławiąco-zwrotny. Zawór ograniczający natężenie przepływu jedynie w jednym kierunku. Rysunek 5 Schemat poglądowy, zasada działania [1] oraz symbol zaworu dławiąco-zwrotnego...6 Wyspy zaworowe. Wyspy zaworowe tworzą zespół blokowy zaworów elektromagnetycznych (nawet do 4 zaworów), które posiadają wspólne zasilanie sprężonym powietrzem, co minimalizuje rozmiary układu oraz zmniejsza liczbę przewodów pneumatycznych. Jedną z głównych cech wysp jest ich modułowość - w każdej chwili można je rozszerzać o nowe zawory czy też płyty zasilające - tworząc różne strefy ciśnienia. Do wysterowania zaworów oraz ich diagnostyki zazwyczaj wykorzystywane są wbudowane moduły Fieldbus (do bezpośredniego podłączania zaworów do sieci) lub terminale elektryczne (np. CPX firmy Festo). Kolejną zaletą jaką można wymienić jest łatwość montażu w szafie sterującej za pomocą płyt przyłączeniowych. Swoje zastosowanie znajdują w rozbudowanych systemach sterowania pneumatycznego. Rysunek 6 Widok wyspy zaworowej Festo VTUG [].

10 Zasady wykonywania schematów pneumatycznych. Schemat układu pneumatycznego nie przedstawia rzeczywistego rozmieszczenia poszczególnych elementów układu, jest jednak uporządkowanym i czytelnym przedstawieniem połączeń sygnałowych elementów układu oraz dróg przepływu sprężonego powietrza. Posiadają strukturę warstwową. Warstwa górna - zespół roboczy. Na samej górze schematu powinien znajdować się siłownik. Tuż pod nim umieszcza się zawory robocze (dławiące, rozdzielające). Warstwa pośrednia - zespół sterujący. Poniżej warstwy roboczej powinno umieszczać się zawory przetwarzające informacje, pod którymi z kolej powinny znaleźć się zawory sygnałowe. Warstwa dolna - zespół przygotowania powietrza. Najniższą warstwę stanowi zespół przygotowania wraz z przewodami doprowadzonymi do kolejnych elementów tworzących układ. Element wykonawczy (1A) Zawór sterujący natężeniem przepływu (1V1) Zawór rozdzielający (1V) Zawór przetwarzający informacje (1V3) Zawory sygnałowe (1S1, 1S,1S3) Zawory robocze Zespół roboczy Zespół sterujący Rysunek 7 Przykładowy schemat pneumatycznego układu sterowania [1]. Zespół przygotowanie powietrza (filtr, zawór redukcyjny, smarownica) (1Z1) Zazwyczaj na schematach pneumatycznych wszystkie elementy mają swoje oznaczenia. Wprowadzane są po to aby można było zorientować się jak działa dany układ.

11 3. Struktura elektropneumatycznych układów sterowania. Elektropneumatyczne układy sterowania zawierają układ wykonawczy (energetyczny) sterowany za pomocą sygnałów elektrycznych oraz sterujący układ elektryczny. W części energetycznej znajduje się siłownik oraz zawór rozdzielający elektropneumatyczny (sterowany elektrycznie), który jest przetwornikiem sygnału elektrycznego na pneumatyczny. Można więc powiedzieć, że pełni on swego rodzaju funkcje wzmacniacza, bowiem sygnał elektryczny rzędu kilku watów przetwarzany jest na sygnał pneumatyczny o znacznie wyższej mocy - zależnej od przepływu i ciśnienia cieczy. Do budowy części elektrycznej wykorzystywane są elektromagnesy, przekaźniki, przyciski, łączniki krańcowe oraz inne elementy sterowania elektrycznego i elektronicznego. Zasady wykonywania schematów elektropneumatycznych: Schematy elektropneumatyczne zawierają dwie części. Pierwszą z nich jest układ wykonawczy zawierający siłowniki oraz zawory rozdzielające (elektropneumatyczne). W drugiej znajduje się układ sterujący zaworami. Obie części umieszczane są na oddzielnych schematach. Każdy element sterujący powinien być oznaczony w taki sposób aby można było go znaleźć zarówno na schemacie elektrycznym jak i sterującym. Dzięki temu możemy zorientować się w jaki sposób działa dany układ. Schemat układu wykonawczego - pneumatyczny Schemat układu sterującego - elektryczny Rysunek 8 Przykładowy schemat elektropneumatyczny [1]. Naciśnięcie przycisku S1 powoduje załączenie cewki K1, ta z kolei za pomocą styku zwiernego uruchamia cewkę elektromagnetyczną Y1 zaworu rozdzielającego. W wyniku tego sygnału nastąpi zmiana jego stanu - droga 1 zostaję połączona z drogą co spowoduje wysunięcie się siłownika.

12 4. Opis programu symulacyjnego Fluidsim Festo. Fluidsim jest programem przygotowanym przez firmę Festo do projektowania i wykonywania symulacji układów sterowania pneumatycznego i elektropneumatycznego. Główną zaletą tego środowiska jest to, że zawiera dużą bazę elementów pneumatycznych wraz z możliwością ich konfiguracji. Program jest łatwy w obsłudze - do wykonywania prostych symulacji nie wymaga długiego szkolenia czy też zagłębiania się w dokumentacje, wystarczy podstawowa wiedza z zakresu sterowania pneumatycznego i elektryki. Demo programu (m.in. nie zawiera schematów elementów pneumatycznych, brak możliwości zapisu wykonanego układu) jest dostępne na oficjalnej stronie Festo, pełna wersja jest niestety płatna. 5. Przykłady realizacji zadania w programie Fluidsim. Założenia zadania: W układzie znajdują się dwa przyciski A i B oraz dwa siłowniki. Działanie układu: Chwilowe naciśnięcie pierwszego z przycisków (A) powoduje wysunięcie się siłownika pierwszego ruchem roboczym - dławionym; Chwilowe naciśnięcie przycisku drugiego (B) powoduje wysunięcie siłownika drugiego ruchem roboczym - dławionym. Jeśli oba siłowniki są w pozycji wysuniętej następuje ich samoczynny powrót ruchem szybkim - nie dławionym Realizacja zadania z użyciem elementów pneumatycznych W układzie zastosowane zostały 4 zawory sygnałowe - dwa zawory sterowane ręcznie do obsługi przycisków A i B, oraz dwa zawory sterowane mechanicznie, za pomocą krzywek umieszczonych na tłoczysku siłowników. Aby zrealizować podpunkt 3 treści zadania wykorzystany został zawór zdwojonego sygnału. W układzie znajdują się również dwa bistabilne sterowane pneumatycznie zawory rozdzielające 5/ oraz dwa zawory dławiąco-zwrotne. Rysunek 9 Schemat zrealizowanego zadania za pomocą elementów pneumatycznych.

13 5.. Realizacja zadania z użyciem elementów elektropneumatycznych. Schemat układu wykonawczego - pneumatycznego: W poniższym układzie wykonawczym znajdują się dwa monostabilne zawory rozdzielające 5/ sterowane elektrycznie oraz dwa czujniki zbliżeniowe S1 i S wykrywające położenie skrajne siłownika. Rysunek 30 Schemat części wykonawczej - pneumatycznej.

14 Schemat układu sterującego - elektrycznego: W części sterującej dodane zostały przyciski A i B. Po naciśnięciu przycisku A załączana jest cewka 1K, która podtrzymuje sygnał z przycisku (za pomocą równoległego styku zwiernego) oraz załącza cewkę RUCH1 zmieniającą stan zaworu. Drugi przycisk B działa podobnie. Pojawienie się sygnałów z czujników zbliżeniowych S1 i S uruchamiają kolejną cewkę ROZLACZ, która poprzez styki rozłączne powoduje wyłączenie podtrzymania przycisków A i B. Rysunek 31 Schemat części sterującej.

15 6. Przebieg ćwiczenia. Sterowanie pneumatyczne: Zadanie 1 Dla podanych układów napędowych zaprojektować układy sterujące pneumatyczne zapewniające, że chwilowe naciśnięcie przycisku A powoduje wysunięcie tłoczyska siłownika, a naciśnięcie przycisku B - wycofanie tłoczyska. Zrealizować układy na odpowiednich stanowiskach. Zadanie Zmodyfikować układy z zadania 1 tak, żeby po wysunięciu tłoczyska następował jego samoczynny powrót - zamiast przycisku B należy zastosować odpowiedni zawór pneumatyczny sterowany mechanicznie krzywką umieszczoną na tłoczysku siłownika. Zadanie 3 Dla układu napędowego wg rys. a) z zad. 1 zaprojektować odpowiednio układ pneumatyczny, który po naciśnięciu przycisku A spowoduje, że tłok siłownika będzie wykonywał ruchy od jednego skrajnego położenia do drugiego, a po wciśnięciu przycisku B zatrzyma się gdy osiągnie pozycję początkową (tłoczysko wsunięte). Zrealizować układy. Zadanie 4 Zaprojektować pneumatyczny układ sterowania dwoma siłownikami zapewniający po naciśnięciu przycisku X kolejno: wysunięcie tłoczyska pierwszego siłownika (siłownika A), wysunięcie tłoczyska drugiego siłownika (siłownika B), wycofanie tłoczyska siłownika A, wycofanie tłoczyska siłownika B. Zrealizować układy. Zadanie 5 Zaprojektować pneumatyczny układ sterowania dwoma siłownikami zapewniający po naciśnięciu przycisku X kolejno: wysunięcie tłoczyska pierwszego siłownika (siłownika A), wysunięcie tłoczyska drugiego siłownika (siłownika B), wycofanie tłoczyska siłownika B, wycofanie tłoczyska siłownika A. Zrealizować układy.

16 Sterowanie elektropneumatyczne: Zadanie 1 Dla podanych układów napędowych zaprojektować układy sterujące elektropneumatyczne zapewniające, że chwilowe naciśnięcie przycisku A powoduje wysunięcie tłoczyska siłownika, a naciśnięcie przycisku B - wycofanie tłoczyska. Zrealizować układy na odpowiednich stanowiskach. Zadanie Zmodyfikować układy z zadania 1 tak, żeby po wysunięciu tłoczyska następował jego samoczynny powrót - zamiast przycisku B należy zastosować odpowiedni zawór pneumatyczny sterowany elektrycznie przekaźnikiem bezdotykowym. Zadanie 3 Dla układu napędowego wg rys. a) z zad. 1 zaprojektować odpowiednio układ przekaźnikowy, który po naciśnięciu przycisku A spowoduje, że tłok siłownika będzie wykonywał ruchy od jednego skrajnego położenia do drugiego, a po wciśnięciu przycisku B zatrzyma się gdy osiągnie pozycję początkową (tłoczysko wsunięte). Zrealizować układy. Zadanie 4 Zaprojektować przekaźnikowy układ sterowania dwoma siłownikami zapewniający po naciśnięciu przycisku X kolejno: wysunięcie tłoczyska pierwszego siłownika (siłownika A), wysunięcie tłoczyska drugiego siłownika (siłownika B), wycofanie tłoczyska siłownika A, wycofanie tłoczyska siłownika B. Zrealizować układy. Zadanie 5 Zaprojektować przekaźnikowy układ sterowania dwoma siłownikami zapewniający po naciśnięciu przycisku X kolejno: wysunięcie tłoczyska pierwszego siłownika (siłownika A), wysunięcie tłoczyska drugiego siłownika (siłownika B), wycofanie tłoczyska siłownika B, wycofanie tłoczyska siłownika A. Zrealizować układy.

17 7. Sprawozdanie z ćwiczenia. Sprawozdanie z ćwiczenia powinno zawierać schematy zrealizowanych układów. Bibliografia: 1. dr inż. Wieńczysław J. Kościelny - Ćwiczenie Projektowanie układów sekwencyjnych - PA.pdf silownikitlokowe.html %0wielospr%C4%99%C5%BCynowe/silowniki-pneumatyczne-membranow-0

dr inż. Piotr Pawełko / Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia patrz punkt 6!!!

dr inż. Piotr Pawełko / Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia patrz punkt 6!!! Laboratorium nr2 Temat: Sterowanie pośrednie siłownikami jednostronnego i dwustronnego działania. 1. Wstęp Sterowanie pośrednie stosuje się do sterowania elementami wykonawczymi (siłownikami, silnikami)

Bardziej szczegółowo

1. Wstęp. dr inż. Piotr Pawełko / Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia patrz punkt 4!!!

1. Wstęp. dr inż. Piotr Pawełko / Przed przystąpieniem do realizacji ćwiczenia patrz punkt 4!!! Laboratorium nr3 Temat: Sterowanie sekwencyjne półautomatyczne i automatyczne. 1. Wstęp Od maszyn technologicznych wymaga się zapewnienia ściśle określonych kolejności (sekwencji) działania. Dotyczy to

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenia laboratoryjne z przedmiotu : Napędy Elektryczne, Hydrauliczne i Pneumatyczne

Ćwiczenia laboratoryjne z przedmiotu : Napędy Elektryczne, Hydrauliczne i Pneumatyczne Laboratorium nr1 Temat: Sterowanie bezpośrednie siłownikami jednostronnego i dwustronnego działania. 1. Wstęp Sterowanie bezpośrednie pracą aktuatora pneumatycznego (siłownika lub silnika) stosuje się

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie. - Napęd pneumatyczny. - Sterowanie pneumatyczne

Wprowadzenie. - Napęd pneumatyczny. - Sterowanie pneumatyczne Wprowadzenie Pneumatyka - dziedzina nauki i techniki zajmująca się prawami rządzącymi przepływem sprężonego powietrza; w powszechnym rozumieniu także technika napędu i sterowania pneumatycznego. Zastosowanie

Bardziej szczegółowo

BUDOWA I TESTOWANIE UKŁADÓW ELEKTROPNEUMATYKI

BUDOWA I TESTOWANIE UKŁADÓW ELEKTROPNEUMATYKI INSTYTUT OBRABIAREK I TECHNOLOGII BUDOWY MASZYN POLITECHNIKI ŁÓDZKIEJ ĆWICZENIE NR P-3 BUDOWA I TESTOWANIE UKŁADÓW ELEKTROPNEUMATYKI Koncepcja i opracowanie: dr hab. inż. Witold Pawłowski dr inż. Michał

Bardziej szczegółowo

NAPĘD I STEROWANIE PNEUMATYCZNE PODSTAWY

NAPĘD I STEROWANIE PNEUMATYCZNE PODSTAWY PIOTR PAWEŁKO NAPĘD I STEROWANIE PNEUMATYCZNE PODSTAWY ĆWICZENIA LABORATORYJNE Sterowanie pośrednie siłownikami jednostronnego i dwustronnego działania Materiały przeznaczone są dla studentów Wydziału

Bardziej szczegółowo

symbol graficzny kierunek przepływu i oznaczenie czynnika hydraulicznego kierunek przepływu i oznaczenie czynnika pneumatycznego

symbol graficzny kierunek przepływu i oznaczenie czynnika hydraulicznego kierunek przepływu i oznaczenie czynnika pneumatycznego wg normy PNISO 12191:1994 1. SYMBOLE OGÓLNE opis kierunek i oznaczenie czynnika hydraulicznego kierunek i oznaczenie czynnika pneumatycznego zmienność albo nastawialność pompy, sprężyny, itp. obramowanie

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie PA2. Projektowanie układów sekwencyjnych

Ćwiczenie PA2. Projektowanie układów sekwencyjnych - laboratorium Ćwiczenie PA2 Instrukcja laboratoryjna Opracował : dr inŝ. Wieńczysław J. Kościelny Człowiek - najlepsza inwestycja Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego

Bardziej szczegółowo

NAPĘD I STEROWANIE PNEUMATYCZNE PODSTAWY

NAPĘD I STEROWANIE PNEUMATYCZNE PODSTAWY PIOTR PAWEŁKO NAPĘD I STEROWANIE PNEUMATYCZNE PODSTAWY ĆWICZENIA LABORATORYJNE Układy z pneumatycznymi przekaźnikami czasowymi Materiały przeznaczone są dla studentów Wydziału Inżynierii Mechanicznej i

Bardziej szczegółowo

Laboratorium Napędu i Sterowania Pneumatycznego

Laboratorium Napędu i Sterowania Pneumatycznego Laboratorium Napędu i Sterowania Pneumatycznego Zestaw ćwiczeń laboratoryjnych dla studentów Wydziału Inżynierii Mechanicznej i Robotyki AGH Przygotował: Roman Korzeniowski Strona internetowa przedmiotu:

Bardziej szczegółowo

BUDOWA I TESTOWANIE UKŁADÓW PNEUMATYKI

BUDOWA I TESTOWANIE UKŁADÓW PNEUMATYKI INSTYTUT OBRABIAREK I TECHNOLOGII BUDOWY MASZYN POLITECHNIKI ŁÓDZKIEJ ĆWICZENIE NR P-2 BUDOWA I TESTOWANIE UKŁADÓW PNEUMATYKI Koncepcja i opracowanie: dr hab. inż. Witold Pawłowski, dr inż. Michał Krępski

Bardziej szczegółowo

07 - Zawory i elektrozawory. - Podstawowe zasady, schematy działania - Krzywe natężenia przepływu

07 - Zawory i elektrozawory. - Podstawowe zasady, schematy działania - Krzywe natężenia przepływu - Zawory i elektrozawory - Podstawowe zasady, schematy działania - Krzywe natężenia przepływu INFORMACJE OGÓLNE W układach pneumatycznych zawór jest elementem, który kieruje sprężonym powietrzem, zmieniając

Bardziej szczegółowo

Urządzenia nastawcze

Urządzenia nastawcze POLITECHNIKA ŚLĄSKA WYDZIAŁ INŻYNIERII ŚRODOWISKA I ENERGETYKI INSTYTUT MASZYN I URZĄDZEŃ ENERGETYCZNYCH Urządzenia nastawcze Laboratorium automatyki (A-V) Opracował: dr inż. Leszek Remiorz Sprawdził:

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE NR P-8 STANOWISKO BADANIA POZYCJONOWANIA PNEUMATYCZNEGO

ĆWICZENIE NR P-8 STANOWISKO BADANIA POZYCJONOWANIA PNEUMATYCZNEGO INSTYTUT OBRABIAREK I TECHNOLOGII BUDOWY MASZYN POLITECHNIKI ŁÓDZKIEJ ĆWICZENIE NR P-8 STANOWISKO BADANIA POZYCJONOWANIA PNEUMATYCZNEGO Koncepcja i opracowanie: dr inż. Michał Krępski Łódź, 2011 r. Stanowiska

Bardziej szczegółowo

Podstawy Automatyki. Człowiek- najlepsza inwestycja. Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

Podstawy Automatyki. Człowiek- najlepsza inwestycja. Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Podstawy Automatyki Człowiek- najlepsza inwestycja Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Politechnika Warszawska Instytut Automatyki i Robotyki Dr inż.

Bardziej szczegółowo

BADANIA PNEUMATYCZNEGO SIŁOWNIKA BEZTŁOCZYSKOWEGO

BADANIA PNEUMATYCZNEGO SIŁOWNIKA BEZTŁOCZYSKOWEGO INSTYTUT OBRABIAREK I TECHNOLOGII BUDOWY MASZYN POLITECHNIKI ŁÓDZKIEJ ĆWICZENIE NR P-6 BADANIA PNEUMATYCZNEGO SIŁOWNIKA BEZTŁOCZYSKOWEGO Koncepcja i opracowanie: dr inż. Michał Krępski Łódź, 2011 r. Stanowiska

Bardziej szczegółowo

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych S t r o n a 1 Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych Temat: Elementy i układy pneumatyki Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest zapoznanie studentów z podstawowymi elementami i układami pneumatyki na bazie

Bardziej szczegółowo

Podstawy Automatyki. Wykład 15 - Projektowanie układów asynchronicznych o programach liniowych. dr inż. Jakub Możaryn. Instytut Automatyki i Robotyki

Podstawy Automatyki. Wykład 15 - Projektowanie układów asynchronicznych o programach liniowych. dr inż. Jakub Możaryn. Instytut Automatyki i Robotyki Wykład 15 - Projektowanie układów asynchronicznych o programach liniowych Instytut Automatyki i Robotyki Warszawa, 2016 Układy o programach liniowych - Przykład Zaprojektować procesowo-zależny układ sterowania

Bardziej szczegółowo

PL B1. MB-PNEUMATYKA SPÓŁKA Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ, Sulechów, PL BUP 07/06

PL B1. MB-PNEUMATYKA SPÓŁKA Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ, Sulechów, PL BUP 07/06 RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 208056 (13) B1 (21) Numer zgłoszenia: 370326 (51) Int.Cl. B60J 5/04 (2006.01) B60R 16/08 (2006.01) Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (22)

Bardziej szczegółowo

NAPĘD I STEROWANIE PNEUMATYCZNE PODSTAWY

NAPĘD I STEROWANIE PNEUMATYCZNE PODSTAWY PIOTR PAWEŁKO NAPĘD I STEROWANIE PNEUMATYCZNE PODSTAWY ĆWICZENIA LABORATORYJNE Elementy elektropneumatycznych układów sterowania Materiały przeznaczone są dla studentów Wydziału Inżynierii Mechanicznej

Bardziej szczegółowo

Podstawy Automatyki. Wykład 12 - Układy przekaźnikowe. dr inż. Jakub Możaryn. Warszawa, 2015. Instytut Automatyki i Robotyki

Podstawy Automatyki. Wykład 12 - Układy przekaźnikowe. dr inż. Jakub Możaryn. Warszawa, 2015. Instytut Automatyki i Robotyki Wykład 12 - Układy przekaźnikowe Instytut Automatyki i Robotyki Warszawa, 2015 Projektowanie układów kombinacyjnych Układy kombinacyjne są realizowane: w technice stykowo - przekaźnikowej, z elementów

Bardziej szczegółowo

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych S t r o n a 1 Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych Temat: Elementy i układy pneumatyki Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest zapoznanie studentów z podstawowymi elementami i układami pneumatyki na bazie

Bardziej szczegółowo

NAPĘD I STEROWANIE PNEUMATYCZNE PODSTAWY

NAPĘD I STEROWANIE PNEUMATYCZNE PODSTAWY PIOTR PAWEŁKO NAPĘD I STEROWANIE PNEUMATYCZNE PODSTAWY ĆWICZENIA LABORATORYJNE Sterowanie bezpośrednie siłownikami jednostronnego i dwustronnego działania Materiały przeznaczone są dla studentów Wydziału

Bardziej szczegółowo

ARKUSZ EGZAMINACYJNY

ARKUSZ EGZAMINACYJNY Zawód: technik mechatronik Symbol cyfrowy: 311[50] 311[50]-01-062 Numer zadania: 1 Czas trwania egzaminu: 240 minut ARKUSZ EGZAMINACYJNY ETAP PRAKTYCZNY EGZAMINU POTWIERDZAJĄCEGO KWALIFIKACJE ZAWODOWE

Bardziej szczegółowo

NAPĘD I STEROWANIE PNEUMATYCZNE PODSTAWY

NAPĘD I STEROWANIE PNEUMATYCZNE PODSTAWY PIOTR PAWEŁKO NAPĘD I STEROWANIE PNEUMATYCZNE PODSTAWY ĆWICZENIA LABORATORYJNE Sterowanie sekwencyjne półautomatyczne i automatyczne Materiały przeznaczone są dla studentów Wydziału Inżynierii Mechanicznej

Bardziej szczegółowo

NAPĘD I STEROWANIE PNEUMATYCZNE PODSTAWY

NAPĘD I STEROWANIE PNEUMATYCZNE PODSTAWY PIOTR PAWEŁO NAPĘD I STEROWANIE PNEUMATCZNE PODSTAW ĆWICZENIA LABORATORJNE Układy elektropneumatyczne Materiały przeznaczone są dla studentów Wydziału Inżynierii Mechanicznej i Mechatroniki kopiowanie,

Bardziej szczegółowo

Wykład 6. Piotr Sauer Katedra Sterowania i Inżynierii Systemów. Siłowniki tłokowe

Wykład 6. Piotr Sauer Katedra Sterowania i Inżynierii Systemów. Siłowniki tłokowe Serwonapędy w automatyce i robotyce Wykład 6 Piotr Sauer Katedra Sterowania i Inżynierii Systemów Pneumatyczne elementy wykonawcze Siłowniki Siłowniki tłokowe Siłowniki Siłowniki tłokowe Pneumatyczne elementy

Bardziej szczegółowo

(12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) (13) B1

(12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) (13) B1 RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 175233 (13) B1 Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (21) Numer zgłoszenia: 307218 (22) Data zgłoszenia: 13.02.1995 (51) Int.Cl.6: E05F 15/02

Bardziej szczegółowo

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych. Układy rewersyjne

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych. Układy rewersyjne Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych Układy rewersyjne Wstęp Celem ćwiczenia jest budowa różnych układów hydraulicznych pełniących zróżnicowane funkcje. Studenci po odbyciu ćwiczenia powinni umieć porównać

Bardziej szczegółowo

Temat: Układy pneumatyczno - hydrauliczne

Temat: Układy pneumatyczno - hydrauliczne Copyright by: Krzysztof Serafin. Brzesko 2007 Na podstawie skryptu 1220 AGH Temat: Układy pneumatyczno - hydrauliczne 1. Siłownik z zabudowanym blokiem sterującym Ten ruch wahadłowy tłoka siłownika jest

Bardziej szczegółowo

Podstawy Automatyki. Wykład 15 - Projektowanie układów asynchronicznych o programach liniowych. dr inż. Jakub Możaryn. Instytut Automatyki i Robotyki

Podstawy Automatyki. Wykład 15 - Projektowanie układów asynchronicznych o programach liniowych. dr inż. Jakub Możaryn. Instytut Automatyki i Robotyki Wykład 15 - Projektowanie układów asynchronicznych o programach liniowych Instytut Automatyki i Robotyki Warszawa, 2015 Układy o programach liniowych - Przykład Zaprojektować procesowo-zależny układ sterowania

Bardziej szczegółowo

Wykład 9. Metody budowy schematu funkcjonalnego pneumatycznego układu przełączającego:

Wykład 9. Metody budowy schematu funkcjonalnego pneumatycznego układu przełączającego: Serwonapędy w automatyce i robotyce Wykład 9 Piotr Sauer Katedra Sterowania i Inżynierii Systemów przełączających Metody budowy schematu funkcjonalnego pneumatycznego układu przełączającego: intuicyjna

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE NR 13. Zadanie egzaminacyjne udarowa znakowarka detali

ĆWICZENIE NR 13. Zadanie egzaminacyjne udarowa znakowarka detali ĆWICZENIE NR 13 Zadanie egzaminacyjne udarowa znakowarka detali Producent wyrobów metalowych zamontował w swoim zakładzie udarową znakowarkę wytwarzanych detali sprzężoną z ich podajnikiem (Rys. 1). Po

Bardziej szczegółowo

BUDOWA PNEUMATYCZNEGO STEROWNIKA

BUDOWA PNEUMATYCZNEGO STEROWNIKA INSTYTUT OBRABIAREK I TECHNOLOGII BUDOWY MASZYN POLITECHNIKI ŁÓDZKIEJ ĆWICZENIE NR P-18 BUDOWA PNEUMATYCZNEGO STEROWNIKA Koncepcja i opracowanie: dr inż. Michał Krępski Łódź, 2011 r. 2 Temat ćwiczenia:

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie. - Napęd pneumatyczny. - Sterowanie pneumatyczne

Wprowadzenie. - Napęd pneumatyczny. - Sterowanie pneumatyczne Wprowadzenie Pneumatyka - dziedzina nauki i techniki zajmująca się prawami rządzącymi przepływem sprężonego powietrza; w powszechnym rozumieniu także technika napędu i sterowania pneumatycznego. Zastosowanie

Bardziej szczegółowo

PCEUiP.ZP/341-2/08 załącznik nr 2

PCEUiP.ZP/341-2/08 załącznik nr 2 PCEUiP.ZP/4-/08 załącznik nr Oferujmy dostawę wyposażenia elementów wyposażenia trzech stanowisk dydaktycznych w pracowni mechatroniki, pneumatyki i elektropneumatyki dla Poznańskiego Centrum Edukacji

Bardziej szczegółowo

Pneumatyczne, elektryczne i elektrohydrauliczne siłowniki do zaworów regulacyjnych i klap

Pneumatyczne, elektryczne i elektrohydrauliczne siłowniki do zaworów regulacyjnych i klap Siłowniki Pneumatyczne, elektryczne i elektrohydrauliczne siłowniki do zaworów regulacyjnych i klap Siłowniki membranowe do 2800 cm² Siłowniki elektryczne do 12,5 kn Siłowniki elektrohydrauliczne tłokowe

Bardziej szczegółowo

Dostawa elementów i urządzeń do uzupełnia oraz rozszerzenia wyposażenia Laboratorium Pneumatycznych Napędów Robotyki

Dostawa elementów i urządzeń do uzupełnia oraz rozszerzenia wyposażenia Laboratorium Pneumatycznych Napędów Robotyki Dostawa elementów i urządzeń do uzupełnia oraz rozszerzenia wyposażenia Laboratorium Pneumatycznych Napędów Robotyki Przedmiotem zamówienia jest dostawa elementów i urządzeń stanowiących uzupełnienie oraz

Bardziej szczegółowo

P O L I T E C H N I K A Ł Ó D Z K A INSTYTUT ELEKTROENERGETYKI ZAKŁAD ELEKTROWNI LABORATORIUM POMIARÓW I AUTOMATYKI W ELEKTROWNIACH

P O L I T E C H N I K A Ł Ó D Z K A INSTYTUT ELEKTROENERGETYKI ZAKŁAD ELEKTROWNI LABORATORIUM POMIARÓW I AUTOMATYKI W ELEKTROWNIACH P O L I T E C H N I K A Ł Ó D Z K A INSTYTUT ELEKTROENERGETYKI ZAKŁAD ELEKTROWNI LABORATORIUM POMIARÓW I AUTOMATYKI W ELEKTROWNIACH Badanie siłowników INSTRUKCJA DO ĆWICZENIA LABORATORYJNEGO ŁÓDŹ 2011

Bardziej szczegółowo

ul. Wapiennikowa 90, KIELCE, tel , fax

ul. Wapiennikowa 90, KIELCE, tel , fax SP Ó Ł KA AKCY JN A ul. Wapiennikowa 9, - KIELCE, tel. 6-9-, fax. - 6-9-8 www.prema.pl e-mail: prema@prema.pl ZAWORY ROZDZIELAJĄCE TYPU ZE G/8, /, /, / i / sterowane elektromagnetycznie sterowane jednostronnie

Bardziej szczegółowo

ARKUSZ EGZAMINACYJNY ETAP PRAKTYCZNY EGZAMINU POTWIERDZAJĄCEGO KWALIFIKACJE ZAWODOWE CZERWIEC 2010

ARKUSZ EGZAMINACYJNY ETAP PRAKTYCZNY EGZAMINU POTWIERDZAJĄCEGO KWALIFIKACJE ZAWODOWE CZERWIEC 2010 Zawód: technik mechatronik Symbol cyfrowy zawodu: 311[50] Numer zadania: 1 Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczęcia egzaminu 311[50]-01-102 Czas trwania egzaminu: 240 minut ARKUSZ

Bardziej szczegółowo

Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia

Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia SPECYFIKACJA TECHNICZNO-UŻYTKOWA Załącznik nr 1 do SIWZ Specyfikacja stanowiska egzaminacyjnego w zawodzie technik mechatronik dla kwalifikacji E.3 ma spełniać następujące

Bardziej szczegółowo

Dydaktyczne stanowisko pneumatyki i elektropneumatyki SP 201

Dydaktyczne stanowisko pneumatyki i elektropneumatyki SP 201 Dydaktyczne stanowisko pneumatyki i elektropneumatyki SP 201 Chojnów 2012 1 1. PRZEZNACZENIE STANOWISKA. Stanowisko pneumatyki i elektropneumatyki jest przeznaczone do wyposaŝenia pracowni układów mechatroniki,

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE NR 12. Zadanie egzaminacyjne elektropneumatyczny podajnik elementów

ĆWICZENIE NR 12. Zadanie egzaminacyjne elektropneumatyczny podajnik elementów ĆWICZENIE NR 12 Zadanie egzaminacyjne elektropneumatyczny podajnik elementów W zakładzie produkcyjnym zamontowano elektropneumatyczny podajnik elementów. Po próbnym uruchomieniu podajnika okazało się,

Bardziej szczegółowo

ZAWORY ROZDZIELAJĄCE 3/2, 5/2, 5/3 G1/8 i G1/4 sterowane ręcznie dźwignią, zasilane przewodowo

ZAWORY ROZDZIELAJĄCE 3/2, 5/2, 5/3 G1/8 i G1/4 sterowane ręcznie dźwignią, zasilane przewodowo SP Ó Ł K A AK CY JN A ul.wapienikowa90,-0kielce,tel.06-9-,fax.0-6-9-0w.prema.ple-mail:prema@prema.pl ZAWORY ROZDZIELAJĄCE /, /, / G/ i G/ sterowane ręcznie dźwignią, zasilane przewodowo ZASTOSOWANIE Zawory

Bardziej szczegółowo

PRZED PRZYSTĄPIENIEM DO ZAJĘĆ PROSZĘ O BARDZO DOKŁADNE

PRZED PRZYSTĄPIENIEM DO ZAJĘĆ PROSZĘ O BARDZO DOKŁADNE ĆWICZENIE 1) UKŁADY PRZEŁĄCZAJĄCE OPARTE NA ELEMENTACH STYKOWYCH PRZED PRZYSTĄPIENIEM DO ZAJĘĆ PROSZĘ O BARDZO DOKŁADNE ZAPOZNANIE SIĘ Z TREŚCIĄ INSTRUKCJI CEL ĆWICZENIA: Celem ćwiczenia jest poznanie:

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie. Napędy hydrauliczne są to urządzenia służące do przekazywania energii mechanicznej z miejsca jej wytwarzania do urządzenia napędzanego.

Wprowadzenie. Napędy hydrauliczne są to urządzenia służące do przekazywania energii mechanicznej z miejsca jej wytwarzania do urządzenia napędzanego. Napędy hydrauliczne Wprowadzenie Napędy hydrauliczne są to urządzenia służące do przekazywania energii mechanicznej z miejsca jej wytwarzania do urządzenia napędzanego. W napędach tych czynnikiem przenoszącym

Bardziej szczegółowo

PRZED PRZYSTĄPIENIEM DO ZAJĘĆ PROSZĘ O BARDZO DOKŁADNE

PRZED PRZYSTĄPIENIEM DO ZAJĘĆ PROSZĘ O BARDZO DOKŁADNE ĆWICZENIE 1) UKŁADY PRZEŁĄCZAJĄCE OPARTE NA ELEMENTACH STYKOWYCH PRZED PRZYSTĄPIENIEM DO ZAJĘĆ PROSZĘ O BARDZO DOKŁADNE ZAPOZNANIE SIĘ Z TREŚCIĄ INSTRUKCJI CEL ĆWICZENIA: Celem ćwiczenia jest poznanie:

Bardziej szczegółowo

Więcej niż automatyka More than Automation

Więcej niż automatyka More than Automation Więcej niż automatyka More than Automation ZASTOSOWANIE SIŁOWNIKI PNEUMATYCZNE MEMBRANOWE WIELOSPRĘŻYNOWE TYP P5/R5 Z INTEGRALNYM USTAWNIKIEM ELEKTROPNEUMATYCZNYM Siłowniki pneumatyczne membranowe wielosprężynowe

Bardziej szczegółowo

Przykładowe zadanie egzaminacyjne w części praktycznej egzaminu w modelu d dla kwalifikacji E.18 Eksploatacja urządzeń i systemów mechatronicznych.

Przykładowe zadanie egzaminacyjne w części praktycznej egzaminu w modelu d dla kwalifikacji E.18 Eksploatacja urządzeń i systemów mechatronicznych. Przykładowe zadanie egzaminacyjne w części praktycznej egzaminu w modelu d dla kwalifikacji E.18 Eksploatacja urządzeń i systemów mechatronicznych. Układ elektropneumatyczny z dwoma siłownikami pracującymi

Bardziej szczegółowo

OZNACZENIA NA SCHEMATACH RYSUNKOWYCH. Opracował: Robert Urbanik

OZNACZENIA NA SCHEMATACH RYSUNKOWYCH. Opracował: Robert Urbanik OZNACZENIA NA SCHEMATACH RYSUNKOWYCH Opracował: Robert Urbanik Oznaczenia na schematach kinematycznych- symbole ruchu Tor ruchu prostoliniowego Chwilowe zatrzymanie w położeniu pośrednim Koniec ruchu prostoliniowego

Bardziej szczegółowo

znajdują się w pozycji środkowej dla unieruchomionych siłowników. Pozycję tę uważa się za odpowiadającą wyłączeniu przełącznika;

znajdują się w pozycji środkowej dla unieruchomionych siłowników. Pozycję tę uważa się za odpowiadającą wyłączeniu przełącznika; Rys. 25. Przełączniki suwakowe trójpołożeniowe czterodrogowe różnych typów i ich symbole (pod nimi) 1-upust, 2-do prawej strony cylindra siłownika, 3-zasilanie, 4-do lewej strony cylindra siłownika. Suwaki

Bardziej szczegółowo

Nowości prawie w zasięgu ręki. ul. Wyścigowa 38 53-012 Wrocław tel. 71-364 72 88

Nowości prawie w zasięgu ręki. ul. Wyścigowa 38 53-012 Wrocław tel. 71-364 72 88 Nowości prawie w zasięgu ręki ul. Wyścigowa 38 53-012 Wrocław tel. 71-364 72 88 Tematyka prezentacji Kierunki rozwoju automatyki przemysłowej opartej na sprężonym powietrzu, mające na celu: pełne monitorowanie

Bardziej szczegółowo

BUDOWA PNEUMATYCZNYCH SIŁOWNIKÓW Z RYGLAMI ORAZ SIŁOWNIKÓW Z HAMULCAMI

BUDOWA PNEUMATYCZNYCH SIŁOWNIKÓW Z RYGLAMI ORAZ SIŁOWNIKÓW Z HAMULCAMI INSTYTUT OBRABIAREK I TECHNOLOGII BUDOWY MASZYN POLITECHNIKI ŁÓDZKIEJ ĆWICZENIE NR P-5 BUDOWA PNEUMATYCZNYCH SIŁOWNIKÓW Z RYGLAMI ORAZ SIŁOWNIKÓW Z HAMULCAMI Koncepcja i opracowanie: dr hab. inż. Witold

Bardziej szczegółowo

ARKUSZ EGZAMINACYJNY ETAP PRAKTYCZNY EGZAMINU POTWIERDZAJĄCEGO KWALIFIKACJE ZAWODOWE CZERWIEC 2010

ARKUSZ EGZAMINACYJNY ETAP PRAKTYCZNY EGZAMINU POTWIERDZAJĄCEGO KWALIFIKACJE ZAWODOWE CZERWIEC 2010 Zawód: technik mechatronik Symbol cyfrowy zawodu: 311[50] Numer zadania: 2 Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczęcia egzaminu 311[50]-02-102 Czas trwania egzaminu: 240 minut ARKUSZ

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie Nr 2. Temat: Zaprojektowanie i praktyczna realizacja prostych hydraulicznych układów sterujących i napędów

Ćwiczenie Nr 2. Temat: Zaprojektowanie i praktyczna realizacja prostych hydraulicznych układów sterujących i napędów Ćwiczenie Nr 2 Temat: Zaprojektowanie i praktyczna realizacja prostych hydraulicznych układów sterujących i napędów 1. Wprowadzenie Sterowanie prędkością tłoczyska siłownika lub wału silnika hydraulicznego

Bardziej szczegółowo

Struktura manipulatorów

Struktura manipulatorów Temat: Struktura manipulatorów Warianty struktury manipulatorów otrzymamy tworząc łańcuch kinematyczny o kolejnych osiach par kinematycznych usytuowanych pod kątem prostym. W ten sposób w zależności od

Bardziej szczegółowo

NAPĘD I STEROWANIE PNEUMATYCZNE PODSTAWY

NAPĘD I STEROWANIE PNEUMATYCZNE PODSTAWY IOTR AWEŁKO NAĘD I STEROWANIE NEUMATYCZNE ODSTAWY ĆWICZENIA LABORATORYJNE Schematy pneumatyczne Materiały przeznaczone są dla studentów Wydziału Inżynierii Mechanicznej i Mechatroniki kopiowanie, powielanie,

Bardziej szczegółowo

Podstawy PLC. Programowalny sterownik logiczny PLC to mikroprocesorowy układ sterowania stosowany do automatyzacji procesów i urządzeń.

Podstawy PLC. Programowalny sterownik logiczny PLC to mikroprocesorowy układ sterowania stosowany do automatyzacji procesów i urządzeń. Podstawy PLC Programowalny sterownik logiczny PLC to mikroprocesorowy układ sterowania stosowany do automatyzacji procesów i urządzeń. WEJŚCIA styki mechaniczne, przełączniki zbliżeniowe STEROWNIK Program

Bardziej szczegółowo

Wydział Budownictwa i Inżynierii Środowiska Katedra Ciepłownictwa. Instrukcja do zajęć laboratoryjnych

Wydział Budownictwa i Inżynierii Środowiska Katedra Ciepłownictwa. Instrukcja do zajęć laboratoryjnych Politechnika Białostocka Wydział Budownictwa i Inżynierii Środowiska Katedra Ciepłownictwa Instrukcja do zajęć laboratoryjnych Temat ćwiczenia: Badanie własności statycznych siłowników pneumatycznych Ćwiczenie

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE NR 5 Prasa do wtłaczania tulei

ĆWICZENIE NR 5 Prasa do wtłaczania tulei ĆWICZENIE NR 5 Prasa do wtłaczania tulei Na stanowisku montażowym wyposażonym w prasę pneumatyczną (Rys. 1) realizowane jest wtłaczanie tulei do otworu w detalu. Detal umieszczany jest ręcznie w gnieździe

Bardziej szczegółowo

PNEUMATYCZNA TECHNIKA PROPORCJONALNA

PNEUMATYCZNA TECHNIKA PROPORCJONALNA INSTYTUT OBRABIAREK I TECHNOLOGII BUDOWY MASZYN POLITECHNIKI ŁÓDZKIEJ ĆWICZENIE NR P-7 PNEUMATYCZNA TECHNIKA PROPORCJONALNA Koncepcja i opracowanie: dr hab. inż. Witold Pawłowski dr inż. Michał Krępski

Bardziej szczegółowo

NAPĘD I STEROWANIE PNEUMATYCZNE PODSTAWY

NAPĘD I STEROWANIE PNEUMATYCZNE PODSTAWY PIOTR PAWEŁKO NAPĘD I STEROWANIE PNEUMATYCZNE PODSTAWY ĆWICZENIA LABORATORYJNE Układy pneumatyczne z zaworami sekwencyjnymi Materiały przeznaczone są dla studentów Wydziału Inżynierii Mechanicznej i Mechatroniki

Bardziej szczegółowo

Moduł. Montowanie elementów, urządzeń i systemów mechatronicznych 311410.M3. Jednostka modułowa

Moduł. Montowanie elementów, urządzeń i systemów mechatronicznych 311410.M3. Jednostka modułowa Artur Kowalski Moduł Montowanie elementów, urządzeń i systemów mechatronicznych 311410.M3 Jednostka modułowa Montowanie elementów, podzespołów i zespołów pneumatycznych i hydraulicznych 311410.M3.J2 Poradnik

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 1 Konstrukcja Szafy Sterowniczej PLC

Ćwiczenie 1 Konstrukcja Szafy Sterowniczej PLC Politechnika Poznańska Wydział Budowy Maszyn i Zarządzania Automatyzacja Zajęcia laboratoryjne Ćwiczenie 1 Konstrukcja Szafy Sterowniczej PLC Poznań 2017 OGÓLNE ZASADY BEZPIECZEŃSTWA PODCZAS WYKONYWANIA

Bardziej szczegółowo

1. Wstęp. 2. Rozdzielacze hydrauliczne. 3. Przegląd rozwiązań konstrukcyjnych. 4. Obliczenia hydrauliczne przyjętego rozwiązania.

1. Wstęp. 2. Rozdzielacze hydrauliczne. 3. Przegląd rozwiązań konstrukcyjnych. 4. Obliczenia hydrauliczne przyjętego rozwiązania. 1. Wstęp. 2. Rozdzielacze hydrauliczne. 3. Przegląd rozwiązań konstrukcyjnych. 4. Obliczenia hydrauliczne przyjętego rozwiązania. 5. Rysunki konstrukcyjne, zestawienie całości. 6. Warunki techniczne odbioru.

Bardziej szczegółowo

3.2.3. Optyczny czujnik zbliżeniowy... 80 3.3. Zestawy przekaźników elektrycznych... 81 3.3.1. Przekaźniki zwykłe... 81 3.3.2. Przekaźniki czasowe...

3.2.3. Optyczny czujnik zbliżeniowy... 80 3.3. Zestawy przekaźników elektrycznych... 81 3.3.1. Przekaźniki zwykłe... 81 3.3.2. Przekaźniki czasowe... 3 SPIS TREŚCI WYKAZ WAŻNIEJSZYCH SYMBOLI GRAFICZNYCH ELEMENTÓW PNEUMATYCZNYCH I ELEKTROPNEUMATYCZNYCH UŻYTYCH W PODRĘCZNIKU... 11 1. WPROWADZENIE... 15 1.1. Uwagi ogólne... 15 1.2. Podstawy teoretyczne

Bardziej szczegółowo

Systemy filtracji oparte o zawory Bermad

Systemy filtracji oparte o zawory Bermad Systemy filtracji oparte o zawory Bermad Systemy filtracji W systemach baterii filtrów każdy filtr wymaga m.in.: cyklicznego płukania przepływem wstecznym. ograniczenia maksymalnego przepływu Dwa zawory,

Bardziej szczegółowo

pneumatyka 2014/2015 KATALOG PRODUKTÓW

pneumatyka 2014/2015 KATALOG PRODUKTÓW pneumatyka 014/015 KATALOG PRODUKTÓW 1 4 E GRAFICZNE E GRAFICZNE 5 ZAWORY STEROWANE ELEKTROPNEUMATYCZNIE ZAWORY STEROWANE JEDNOSTRONNIE ELEKTROPNEUMATYCZNIE 3/ zakres ciśnień: 1,5-8 bar ŚREDNICA NOMIN.

Bardziej szczegółowo

Instrukcja obsługi SPEED CONTROL. Electro-pneumatic Speed control system Elektropneumatyczny Regulator Wydajności Pompy

Instrukcja obsługi SPEED CONTROL. Electro-pneumatic Speed control system Elektropneumatyczny Regulator Wydajności Pompy SPEED CONTROL Electro-pneumatic Speed control system Elektropneumatyczny Regulator Wydajności Pompy Informacje ogólne Sterownik Warren Rupp SPEED CONTROL może być stosowany do sterowania wydajnością pomp

Bardziej szczegółowo

POLITECHNIKA ŁÓDZKA INSTYTUT OBRABIAREK I TECHNOLOGII BUDOWY MASZYN. Ćwiczenie OB-7

POLITECHNIKA ŁÓDZKA INSTYTUT OBRABIAREK I TECHNOLOGII BUDOWY MASZYN. Ćwiczenie OB-7 POLITECHNIKA ŁÓDZKA INSTYTUT OBRABIAREK I TECHNOLOGII BUDOWY MASZYN Ćwiczenie OB-7 Temat: BADANIE UKŁADU NAPĘDU I STEROWANIA JEDNOSTKI OBRÓBCZEJ WIERTARSKIEJ Opracował: mgr inż. St. Sucharzewski Zatwierdzał:

Bardziej szczegółowo

Podstawy Automatyki. Wykład 8 - Wprowadzenie do automatyki procesów dyskretnych. dr inż. Jakub Możaryn. Warszawa, Instytut Automatyki i Robotyki

Podstawy Automatyki. Wykład 8 - Wprowadzenie do automatyki procesów dyskretnych. dr inż. Jakub Możaryn. Warszawa, Instytut Automatyki i Robotyki Wykład 8 - Wprowadzenie do automatyki procesów dyskretnych Instytut Automatyki i Robotyki Warszawa, 2016 Literatura Zieliński C.: Podstawy projektowania układów cyfrowych. PWN, Warszawa, 2003 Traczyk W.:

Bardziej szczegółowo

Wykaz ważniejszych symboli graficznych elementów pneumatycznych i elektropneumatycznych użytych w podręczniku 11

Wykaz ważniejszych symboli graficznych elementów pneumatycznych i elektropneumatycznych użytych w podręczniku 11 Spis treści Wykaz ważniejszych symboli graficznych elementów pneumatycznych i elektropneumatycznych użytych w podręczniku 11 1. Wprowadzenie 15 Uwagi ogólne 15 Podstawy teoretyczne - Program FluidStudio-P

Bardziej szczegółowo

OŚRODEK BADAWCZO-ROZWOJOWY ELEMENTÓW I UKŁADÓW PNEUMATYKI Sp. z o.o.

OŚRODEK BADAWCZO-ROZWOJOWY ELEMENTÓW I UKŁADÓW PNEUMATYKI Sp. z o.o. OŚRODEK BADAWCZO-ROZWOJOWY ELEMENTÓW I UKŁADÓW PNEUMATYKI Sp. z o.o. 25-217 Kielce tel. (0-41)361-50-15; 361-91-01 ul. Hauke Bosaka 15 fax (0-41)361-17-51 www.obreiup.com.pl e-mail: obreiup@neostrada.pl

Bardziej szczegółowo

Zajęcia laboratoryjne

Zajęcia laboratoryjne Zajęcia laboratoryjne Napęd Hydrauliczny Instrukcja do ćwiczenia nr 4 Sterowanie sekwencyjne Opracowanie: P. Osiński, M. Stosiak, K. Towarnicki Wrocław 2016 Wstęp teoretyczny Układy sekwencyjne są układami

Bardziej szczegółowo

Urządzenia automatyki przemysłowej Kod przedmiotu

Urządzenia automatyki przemysłowej Kod przedmiotu Urządzenia automatyki przemysłowej - opis przedmiotu Informacje ogólne Nazwa przedmiotu Urządzenia automatyki przemysłowej Kod przedmiotu 06.0-WE-AiRP-UAP Wydział Kierunek Wydział Informatyki, Elektrotechniki

Bardziej szczegółowo

Zajęcia laboratoryjne

Zajęcia laboratoryjne Zajęcia laboratoryjne Napęd Hydrauliczny Instrukcja do ćwiczenia nr 5 Zastosowanie zaworu zwrotnego sterowanego w układach hydraulicznych maszyn roboczych Opracowanie: P. Jędraszczyk, Z. Kudżma, P. Osiński,

Bardziej szczegółowo

Formularz ofertowy część 2 zamówienia: Urządzenia pneumatyczne

Formularz ofertowy część 2 zamówienia: Urządzenia pneumatyczne Załącznik nr 2/2 do SIWZ ZP.272.4.2016 Miejscowość..., dnia... Nazwa Wykonawcy/Wykonawców w przypadku oferty wspólnej:... Adres*: Forma prawna Wykonawcy... Nr tel.*... REGON*:... NIP*:... Nr faksu* na

Bardziej szczegółowo

Plan wynikowy Technik Mechatronik - Urządzenia i systemy mechatroniczne

Plan wynikowy Technik Mechatronik - Urządzenia i systemy mechatroniczne lan wynikowy Technik Mechatronik - Urządzenia i systemy mechatroniczne Klasa II - Ilość godzin = 37 tygodni x 2 godziny = 74 godzin Klasa III - Ilość godzin = 37 tygodnie x 4 godziny = 148 godzin Klasa

Bardziej szczegółowo

Przewodnik produktów 3.01 Minizawory sterowane mechanicznie Seria Zawory sterowane mechanicznie Seria 1 i 3

Przewodnik produktów 3.01 Minizawory sterowane mechanicznie Seria Zawory sterowane mechanicznie Seria 1 i 3 2005-2006 K A T A L O G.00 Przewodnik produktów.01 Minizawory sterowane mechanicznie Seria 2.02 Zawory sterowane mechanicznie Seria 1 i.0 Zawory sterowane mechanicznie ze wspomaganiem pneumatycznym Seria

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 1. Badanie aktuatora elektrohydraulicznego. Sterowanie Napędów Maszyn i Robotów Przemysłowych - laboratorium. Instrukcja laboratoryjna

Ćwiczenie 1. Badanie aktuatora elektrohydraulicznego. Sterowanie Napędów Maszyn i Robotów Przemysłowych - laboratorium. Instrukcja laboratoryjna Sterowanie Napędów Maszyn i Robotów Przemysłowych - laboratorium Ćwiczenie 1 Badanie aktuatora elektrohydraulicznego Instrukcja laboratoryjna Opracował : mgr inż. Arkadiusz Winnicki Warszawa 2010 Badanie

Bardziej szczegółowo

Moduł 5 Pneumatyczne i elektropneumatyczne układy napędu i sterowania

Moduł 5 Pneumatyczne i elektropneumatyczne układy napędu i sterowania Moduł 5 Pneumatyczne i elektropneumatyczne układy napędu i sterowania 1. Podstawy fizyczne działania układów pneumatycznych 2. Struktura funkcjonalna pneumatycznych i elektropneumatycznych układów napędu

Bardziej szczegółowo

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych. Sterowanie odbiornikiem hydraulicznym z rozdzielaczem typu Load-sensing

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych. Sterowanie odbiornikiem hydraulicznym z rozdzielaczem typu Load-sensing Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych Sterowanie odbiornikiem hydraulicznym z rozdzielaczem typu Load-sensing Wstęp teoretyczny Poprzednie ćwiczenia poświęcone były sterowaniom dławieniowym. Do realizacji

Bardziej szczegółowo

Podstawy Automatyki. Wykład 8 - Wprowadzenie do automatyki procesów dyskretnych. dr inż. Jakub Możaryn. Warszawa, 2015. Instytut Automatyki i Robotyki

Podstawy Automatyki. Wykład 8 - Wprowadzenie do automatyki procesów dyskretnych. dr inż. Jakub Możaryn. Warszawa, 2015. Instytut Automatyki i Robotyki Wykład 8 - Wprowadzenie do automatyki procesów dyskretnych Instytut Automatyki i Robotyki Warszawa, 2015 Literatura Zieliński C.: Podstawy projektowania układów cyfrowych. PWN, Warszawa, 2003 Traczyk W.:

Bardziej szczegółowo

ROZDZIELACZE I BLOKI ZAWOROWE

ROZDZIELACZE I BLOKI ZAWOROWE ROZDZIELACZE I BLOKI ZAWOROWE Niniejsza część katalogu odnosi się do bloków zaworowych JM-BZF1 i JM-BZF2 oraz rozdzielaczy blokowych JM-RB1, JM-RB2, JM-RB3, JM-RB4 i JM-RB5 produkowanych przez firmę Jammet

Bardziej szczegółowo

Elementy i układy sterowania pneumatycznego. PAiR

Elementy i układy sterowania pneumatycznego. PAiR Elementy i układy sterowania pneumatycznego Wprowadzenie Pneumatyka - dziedzina nauki i techniki zajmująca się prawami rządzącymi przepływem sprężonego powietrza; w powszechnym rozumieniu także technika

Bardziej szczegółowo

(12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) (13) B1 PL B1 F15B 11/02 F15B 15/08. (21) Numer zgłoszenia: (22) Data zgłoszenia:

(12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) (13) B1 PL B1 F15B 11/02 F15B 15/08. (21) Numer zgłoszenia: (22) Data zgłoszenia: RZECZPOSPOLITA POLSKA Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 188335 (21) Numer zgłoszenia: 331474 (22) Data zgłoszenia: 16.02.1999 (13) B1 (51) IntCl7: F15B 11/02 F15B

Bardziej szczegółowo

Zawory liniowe. Zawór zwrotny bliźniaczy sterowany. Zawór zwrotny bliźniaczy sterowany. Opis:

Zawory liniowe. Zawór zwrotny bliźniaczy sterowany. Zawór zwrotny bliźniaczy sterowany. Opis: Zawór zwrotny bliźniaczy sterowany Zawory zwrotne bliźniacze sterowane służą do blokowania odbiornika w obu kierunkach. Przepływ jest swobodny w jednym kierunku a w drugim jest kontrolowany ciśnieniem

Bardziej szczegółowo

Zajęcia laboratoryjne

Zajęcia laboratoryjne Zajęcia laboratoryjne Napęd Hydrauliczny Instrukcja do ćwiczenia nr 10 Badania porównawcze układów sterowania i regulacji prędkością odbiornika hydraulicznego Opracowanie: H. Kuczwara, Z. Kudźma, P. Osiński,

Bardziej szczegółowo

Opis urządzeń. Zawór hamulcowy przyczepy z nastawnym wyprzedzeniem

Opis urządzeń. Zawór hamulcowy przyczepy z nastawnym wyprzedzeniem Zawór hamulcowy przyczepy z nastawnym wyprzedzeniem 971 002 Zastosowanie Cel Konserwacja Zalecenie montażowe Pojazdy z konwencjonalnym dwuprzewodowym sterowaniem hamowania (nie Trailer EBS). Regulacja

Bardziej szczegółowo

Wydział Budownictwa i Inżynierii Środowiska Katedra Ciepłownictwa. Instrukcja do zajęć laboratoryjnych

Wydział Budownictwa i Inżynierii Środowiska Katedra Ciepłownictwa. Instrukcja do zajęć laboratoryjnych Politechnika Białostocka Wydział Budownictwa i Inżynierii Środowiska Katedra Ciepłownictwa Instrukcja do zajęć laboratoryjnych Temat ćwiczenia: Badanie własności regulacyjnych regulatorów ciśnienia bezpośredniego

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE NR 6 Automat do sortowania detali

ĆWICZENIE NR 6 Automat do sortowania detali ĆWICZENIE NR 6 Automat do sortowania detali W fabryce wykorzystywany jest automat do sortowania wyprodukowanych detali (Rys. 1). Naciśnięcie przycisku S1 rozpoczyna proces sortowania. Tłoczysko siłownika

Bardziej szczegółowo

Opis urządzeń. Zawór przekaźnikowy Zastosowanie. W przypadku szczególnie dużych objętości siłowników hamulcowych. Cel

Opis urządzeń. Zawór przekaźnikowy Zastosowanie. W przypadku szczególnie dużych objętości siłowników hamulcowych. Cel Zawór przekaźnikowy 973 0.. 973 001 010 0 973 001 020 0 973 011 000 0 Zastosowanie Cel Konserwacja Zalecenie montażowe W przypadku szczególnie dużych objętości siłowników hamulcowych Szybkie napowietrzenie

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE NR 15. Zadanie egzaminacyjne automat wiertarski ze sterownikiem PLC

ĆWICZENIE NR 15. Zadanie egzaminacyjne automat wiertarski ze sterownikiem PLC ĆWICZENIE NR 15 Zadanie egzaminacyjne automat wiertarski ze sterownikiem PLC W zakładzie stolarskim postanowiono zautomatyzować proces wiercenia otworów w płytach wiórowych. W tym celu zakupiono i zamontowano

Bardziej szczegółowo

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych Napęd hydrauliczny

Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych Napęd hydrauliczny Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych Napęd hydrauliczny Sterowanie układem hydraulicznym z proporcjonalnym zaworem przelewowym Opracowanie: Z. Kudźma, P. Osiński, M. Stosiak 1 Proporcjonalne elementy

Bardziej szczegółowo

Projekt pn. Mam zawód mam pracę w regionie jest współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

Projekt pn. Mam zawód mam pracę w regionie jest współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego ED.042.1.2014 Częstochowa, 11.08.2014 r. Zapytanie ofertowe wersja poprawiona ( wartość do 30 000 ) W związku z realizacją projektu pn. Mam zawód mam pracę w regionie w ramach Programu Operacyjnego Kapitał

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie PA3. Projektowanie układów płynowych w środowisku FluidSim

Ćwiczenie PA3. Projektowanie układów płynowych w środowisku FluidSim - laboratorium Ćwiczenie PA Projektowanie układów płynowych w środowisku FluidSim Instrukcja laboratoryjna Opracował : dr inż. Arkadiusz Winnicki Warszawa 2017 1. WPROWADZENIE Ćwiczenie polega na wstępnym

Bardziej szczegółowo

OŚRODEK BADAWCZO-ROZWOJOWY ELEMENTÓW I UKŁADÓW PNEUMATYKI Sp. z o.o.

OŚRODEK BADAWCZO-ROZWOJOWY ELEMENTÓW I UKŁADÓW PNEUMATYKI Sp. z o.o. OŚRODEK BADAWCZO-ROZWOJOWY ELEMENTÓW I UKŁADÓW PNEUMATYKI Sp. z o.o. 25-27 Kielce tel. 4 36 50 5 ul. Hauke Bosaka 5 www.obrpneumatyka.pl e-mail: obreiup@obreiup.com.pl Pneumatyczne zawory rozdzielające

Bardziej szczegółowo

(13) B1 PL B1 RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19)PL (11) (21) Numer zgłoszenia: , (51) IntCl5: B01 D 36/00 B01 D 35/00

(13) B1 PL B1 RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19)PL (11) (21) Numer zgłoszenia: , (51) IntCl5: B01 D 36/00 B01 D 35/00 RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19)PL (11)166056 (13) B1 (21) Numer zgłoszenia: 289684, (51) IntCl5: B01 D 36/00 B01 D 35/00 Urząd Patentowy (22) Data zgłoszenia: 23.03.1991 Rzeczypospolitej

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1 do specyfikacji istotnych warunków zamówienia

Załącznik nr 1 do specyfikacji istotnych warunków zamówienia Załącznik nr 1 do specyfikacji istotnych warunków zamówienia Lp. Nazwa (rodzaj) urządzenia Ilość Jm. Charakterystyka, opis minimalnych parametrów 1 2 3 4 5 1 Sprężarka 1 szt. ciśnienie 8 atn, wydajność

Bardziej szczegółowo