KLASYFIKACJA ZAWODÓW I SPECJALNOŚCI NA POTRZEBY RYNKU PRACY

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "KLASYFIKACJA ZAWODÓW I SPECJALNOŚCI NA POTRZEBY RYNKU PRACY"

Transkrypt

1 MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ KLASYFIKACJA ZAWODÓW I SPECJALNOŚCI NA POTRZEBY RYNKU PRACY Warszawa 2010

2 MINISTERSTWO PRACY I POLITYKI SPO ECZNEJ DEPARTAMENT RYNKU PRACY KLASYFIKACJA ZAWODÓW I SPECJALNO CI NA POTRZEBY RYNKU PRACY Warszawa 2010 r.

3 Ministerstwo Pracy i Polityki Spo ecznej Departament Rynku Pracy Publikacja zawiera rozporz dzenie Ministra Pracy i Polityki Spo ecznej w sprawie klasyfikacji zawodów i specjalno ci na potrzeby rynku pracy oraz zakresu jej stosowania z dnia 27 kwietnia 2010 r., (Dz.U. Nr 82, poz. 537 z dnia r.), a tak e materia y uzupe niaj ce, u atwiaj ce stosowanie tego narz dzia. Publikacja zosta a przygotowana w oparciu o wyniki prac Instytutu Pracy i Spraw Socjalnych, analiz Mi dzynarodowego Standardu Klasyfikacji Zawodów ISCO 08 oraz z wykorzystaniem materia ów Mi dzynarodowej Organizacji Pracy dost pnych na stronach internetowych. Opracowanie: El bieta Strojna Joanna Piotrowicz El bieta ywiec-d browska Copyright by Ministerstwo Pracy i Polityki Spo ecznej, Warszawa, ISBN: amanie i druk: ZWP MPiPS. 2

4 SPIS TRE CI 1 Wprowadzenie Rozporz dzenie Ministra Pracy i Polityki Spo ecznej z dnia 27 kwietnia 2010 r. w sprawie klasyfikacji zawodów i specjalno ci na potrzeby rynku pracy oraz zakresu jej stosowania (Dz.U. Nr 82 z dnia 17 maja 2010, poz. 537) Obja nienia do struktury klasyfikacji zawodów i specjalno ci Struktura klasyfikacji zawodów i specjalno ci Przyporz dkowanie kodów zawodów z klasyfikacji zawodów szkolnictwa zawodowego (KZSZ) kodom zawodów z klasyfikacji zawodów i specjalno ci (KZiS) Indeks alfabetyczny zawodów i specjalno ci KZiS Klucz powi za mi dzy klasyfikacj zawodów i specjalno ci z 2007 roku i z 2010 roku Klucz powi za mi dzy grupami zawodów z Klasyfikacji Zawodów i Specjalno ci 2007 r. i zawodami z Klasyfikacji Zawodów i Specjalno ci 2010 r. (zawody szkolne uj te w Klasyfikacji Zawodów Szkolnictwa Zawodowego z 2007 r.)

5 4

6 1. Wprowadzenie Prezentowana publikacja zawiera rozporz dzenie Ministra Pracy i Polityki Spo ecznej z dnia 27 kwietnia 2010 roku w sprawie klasyfikacji zawodów i specjalno ci na potrzeby rynku pracy oraz zakresu jej stosowania (Dz.U. Nr 82, z dnia 17 maja 2010 r., poz. 537). Za cznikiem do rozporz dzenia jest Struktura klasyfikacji, która stanowi pogrupowany spis zawodów i specjalno ci (prac) wykonywanych na rynku pracy. Rozporz dzenie obowi zuje od 1 lipca 2010 roku i zast pi o rozporz dzenie z 2007 roku (Dz.U. 2007, Nr 106, poz. 728). Konieczno opracowania nowej klasyfikacji zawodów i specjalno ci zosta a podyktowana przede wszystkim zmian Mi dzynarodowego Standardu Klasyfikacji Zawodów ISCO-88 na ISCO-08, który jest zalecany krajom cz onkowskim Unii Europejskiej przez EUROSTAT do stosowania w badaniach statystycznych. W ISCO-08 przyj to zmienione zasady klasyfikowania zawodów do poszczególnych grup wielkich, du ych, rednich i elementarnych. Zmianie uleg o za o enie, e wymagania zwi zane z wykszta ceniem formalnym i odbytymi szkoleniami stanowi najwa niejszy warunek do zaklasyfikowania zawodu do odpowiedniej grupy wielkiej. Opracowanie nowej klasyfikacji zawodów i specjalno ci wynika o równie z nast puj cych potrzeb: pojawienie si nowych zawodów i specjalno ci odzwierciedlaj cych zmiany, jakie zasz y na rynku pracy wraz z wprowadzeniem nowych technologii charakterystycznych dla gospodarki opartej na wiedzy, wy czenie z ewidencji tych zawodów i specjalno ci, które ju nie funkcjonuj na rynku pracy lub wykonywane s przez nieliczne osoby, uwzgl dnienie zawodów z aktualnej klasyfikacji zawodów szkolnictwa zawodowego, uj cie aktualnych zawodów regulowanych prawnie, zapewnienie ujednolicenia nazewnictwa i grupowania zawodów/specjalno ci dla u atwienia mi dzynarodowego po rednictwa pracy (w tym EURES). Modernizacja klasyfikacji zawodów i specjalno ci przygotowana zosta a w oparciu o wnioski sk adane przez ministerstwa i urz dy centralne, administracj samorz dow, zwi zki zawodowe, organizacje pracodawców, stowarzyszenia zawodowe oraz badania analizy przeprowadzone przez zespó ekspertów Instytutu Pracy i Polityki Spo ecznej, którzy od lat zajmuj si zagadnieniami z zakresu zawodoznawstwa. 5

7 Wprowadzenie polskiej klasyfikacji zawodów i specjalno ci w oparciu o Mi dzynarodowy Standard Klasyfikacji ISCO-08 ma s u y usprawnieniu mi dzynarodowej wymiany informacji dotycz cej zawodów i grup zawodów, zarówno w sko, jak i szeroko definiowanych, oraz poprawie w porównywalno ci zawodów na poziomie mi dzynarodowym. Klasyfikacja wydawana rozporz dzeniem ministra w a ciwego do spraw pracy jest przede wszystkim narz dziem do prowadzenia bada statystycznych i sporz dzania analiz rynku pracy (tak e do porówna mi dzynarodowych). Klasyfikacja zawodów pozwala na prowadzenie bada, analiz i prognoz dotycz cych rynku pracy oraz bada nad przemianami struktury spo ecznej w Polsce i na wiecie. Znajduje zastosowanie w prowadzeniu polityki zatrudnienia i przeciwdzia ania bezrobociu, a w szczególno ci jest przydatnym narz dziem w po rednictwie pracy i poradnictwie zawodowym. Jest niezb dna dla skomputeryzowanego systemu obs ugi rynku pracy. Przydatna jest tak e dla okre lania i realizacji polityki kszta cenia i szkolenia zawodowego, daj c podstaw do planowania kierunków edukacji w formach szkolnych i pozaszkolnych, w oparciu o analizy i prognozy trendów na rynku pracy. Nie nale y myli w czenia zawodu do ewidencji, jak stanowi klasyfikacja zawodów i specjalno ci na potrzeby rynku pracy, z nadaniem uprawnie do wykonywania tego zawodu. Umieszczenie zawodu w wykazie oznacza jedynie, e nie jest to dzia alno prawnie zabroniona i jest grupa osób, która j wykonuje. Kwalifikacje potrzebne lub wymagane do wykonywania zawodów czy okre lonych zakresów pracy w zawodzie, lub te wymagane do podejmowania dzia alno ci gospodarczej okre laj inne przepisy. S to przede wszystkim przepisy dotycz ce sytemu o wiaty i szkolnictwa wy szego, przepisy prawa gospodarczego oraz przepisy resortowe w odniesieniu do tzw. zawodów regulowanych prawnie. W publikacji przytoczono tekst rozporz dzenia, wraz z materia ami, które znajduj si w za czniku do rozporz dzenia, w nieco zmienionym porz dku ni w Dzienniku Ustaw, dla wygody czytelnika. W pierwszej kolejno ci zaprezentowano obja nienia do struktury klasyfikacji (zawieraj ce m.in. zasady klasyfikowania oraz opis grup wielkich), a nast pnie struktur klasyfikacji, czyli spis zawodów i specjalno ci, w podziale na grupy wielkie, du e, rednie i elementarne. Zaprezentowano tak e zestawienie porównawcze kodów i nazw zawodów szkolnych, uj tych w przepisach Ministra Edukacji Narodowej (Dz.U. Nr 124, poz. 860 i z 2008 r. Nr 144, poz. 903) oraz zawodów i specjalno ci klasyfikacji na potrzeby rynku pracy. W klasyfikacji zawodów i specjalno ci z 2010 roku, w porównaniu z klasyfikacj z 2007 roku, zmieniono liczb grup zawodów, nazwy niektórych 6

8 grup oraz wprowadzono 564 zawody i specjalno ci, których nie by o w poprzedniej ewidencji. Tylko cz z tych pozycji stanowi zawody/specjalno ci stosunkowo nowe na rynku pracy. Mo na nawet powiedzie, e wi kszo spo- ród nowowprowadzonych zawodów wyst powa a dot d na rynku, tylko nie by y wyodr bniane jako specjalno ci lub klasyfikowane by y w pozycjach pozosta e, albo te mia y nieco inn nazw. Ponadto dla atwiejszej identyfikacji w klasyfikacji z 2010 roku wszystkie zawody szkolne opatrzone zosta y symbolem S, a ich nazwy pokrywaj si z nazwami zawodów uj tych w przepisach o wiatowych. Oprócz materia ów zawartych w rozporz dzeniu wraz z za cznikiem, w publikacji zamieszczony zosta tak e alfabetyczny indeks zawodów i specjalno ci, znacznie u atwiaj cy wyszukiwanie poszczególnych pozycji. Do czono równie tzw. klucz powi za mi dzy klasyfikacj zawodów i specjalno ci z 2007 r. a klasyfikacj zawodów i specjalno ci z 2010 roku czyli uj te w tabeli zestawienie nazw zawodów i specjalno ci przyjmowanych do klasyfikowania do 30 czerwca 2010 roku i od 1 lipca Tre rozporz dzenia w sprawie klasyfikacji zawodów i specjalno ci na potrzeby rynku pracy jest dost pna na stronie internetowej MPiPS zak adka: Prawo, link: Obowi zuj ce prawo. Tak e na portalu publicznych s u b zatrudnienia w zak adce: Klasyfikacja zawodów i specjalno ci zamieszczone jest zarówno rozporz dzenie, jak i inne materia y informacyjne dotycz ce tej klasyfikacji. 7

9 2. Rozporz dzenie Ministra Pracy i Polityki Spo ecznej 1) z dnia 27 kwietnia 2010 r. w sprawie klasyfikacji zawodów i specjalno ci na potrzeby rynku pracy oraz zakresu jej stosowania Na podstawie art. 36 ust. 8 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415, z pó n. zm. 2) ) zarz dza si, co nast puje: 1. Okre la si klasyfikacj zawodów i specjalno ci na potrzeby rynku pracy, zwan dalej klasyfikacj, stanowi c za cznik do rozporz dzenia. 2. Klasyfikacja jest stosowana w zakresie: 1) po rednictwa pracy i poradnictwa zawodowego; 2) szkolenia zawodowego; 3) gromadzenia danych do okre lania polityki zatrudnienia i kszta cenia ustawicznego; 4) prowadzenia bada, analiz, prognoz i innych opracowa dotycz cych rynku pracy. 3. Traci moc rozporz dzenie Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 8 grudnia 2004 r. w sprawie klasyfikacji zawodów i specjalno ci dla potrzeb rynku pracy oraz zakresu jej stosowania (Dz.U. Nr 265, poz oraz z 2007 r. Nr 106, poz. 728). 4. Rozporz dzenie wchodzi w ycie z dniem 1 lipca 2010 r. MINISTER PRACY I POLITYKI SPO ECZNEJ 1) 2) Minister Pracy i Polityki Spo ecznej kieruje dzia em administracji rz dowej praca, na podstawie 1 ust. 2 pkt 1 rozporz dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 16 listopada 2007 r. w sprawie szczegó owego zakresu dzia ania Ministra Pracy i Polityki Spo ecznej (Dz.U. Nr 216, poz. 1598). Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zosta y og oszone w Dz.U. z 2008 r. Nr 70, poz. 416, Nr 134, poz. 850 Nr 171, poz. 1056, Nr 216, poz. 1367, Nr 237, poz. 1654, z 2009 r. Nr 6, poz. 33, Nr 69, poz. 595, Nr 91, poz. 742, Nr 97, poz. 800 i Nr 115, poz. 964, Nr 125, poz. 1035, Nr 127, poz. 1052, Nr 161, poz. 1278, Nr 191, poz i Nr 219, poz oraz z 2010 r. Nr 28, poz

10 3. Obja nienia do struktury klasyfikacji zawodów i specjalno ci Klasyfikacja jest pi ciopoziomowym, hierarchicznie usystematyzowanym zbiorem zawodów i specjalno ci wyst puj cych na rynku pracy. Grupuje poszczególne zawody (specjalno ci) w coraz bardziej zagregowane grupy oraz ustala ich symbole i nazwy. Klasyfikacja zosta a opracowana na podstawie Mi dzynarodowego Standardu Klasyfikacji Zawodów ISCO-08, przyj tego w grudniu 2007 roku na trójstronnym Spotkaniu Ekspertów ds. Statystyki Pracy dotycz cym aktualizacji Mi dzynarodowego Standardu Klasyfikacji Zawodów (ISCO), zwo anym przez Organ Wykonawczy Mi dzynarodowego Biura Pracy (ILO) zgodnie z postanowieniami Rezolucji z roku 2003 z XVII Mi dzynarodowej Konferencji Statystyków Pracy (ICLS). Zasadniczy uk ad klasyfikacji zawodów i specjalno ci, kryteria klasyfikacyjne oraz system kodowy przyj to zgodnie z Mi dzynarodowym Standardem ISCO-08. Struktura klasyfikacji oparta jest na systemie poj, z których najwa niejsze to: zawód, specjalno, umiej tno ci oraz kwalifikacje zawodowe. Zawód zdefiniowany zosta jako zbiór zada (zespó czynno ci) wyodr bnionych w wyniku spo ecznego podzia u pracy, wykonywanych stale lub z niewielkimi zmianami przez poszczególne osoby i wymagaj cych odpowiednich kwalifikacji (wiedzy i umiej tno ci), zdobytych w wyniku kszta cenia lub praktyki. Wykonywanie zawodu stanowi ród o dochodów. Zawód mo e dzieli si na specjalno ci. Specjalno jest wynikiem podzia u pracy w ramach zawodu, zawiera cz czynno ci o podobnym charakterze (zwi zanych z wykonywan funkcj lub przedmiotem pracy), wymagaj cych pog bionej lub dodatkowej wiedzy i umiej tno ci, zdobytych w wyniku dodatkowego szkolenia lub praktyki. Umiej tno okre lono jako sprawdzon mo liwo wykonania odpowiedniej klasy zada w ramach zawodu (specjalno ci), natomiast przez kwalifikacje zawodowe rozumiane s uk ady wiedzy i umiej tno ci wymagane do realizacji sk adowych zada zawodowych. Dla celów klasyfikacji istotne s dwa aspekty kwalifikacji: poziom i specjalizacja. Poziom kwalifikacji potraktowano jako funkcj kompleksowo ci i zakresu umiej tno ci (kompleksowo umiej tno ci traktuj c jako czynnik wa niejszy), wynikaj cych ze z o ono ci oraz zakresu zada i obowi zków. 9

11 Specjalizacj kwalifikacji zdefiniowano natomiast przez rodzaj koniecznej wiedzy czy umiej tno pos ugiwania si okre lonymi urz dzeniami i narz dziami lub przez rodzaj stosowanych materia ów czy produkowanych wyrobów albo rodzaj wiadczonych us ug. W klasyfikacji, podobnie jak w ISCO-08, uwzgl dniono cztery szerokie poziomy kwalifikacji, które zdefiniowano w odniesieniu do poziomów wykszta cenia okre lonych w Mi dzynarodowej Klasyfikacji Standardów Edukacyjnych (ISCED 97). Nie oznacza to, e kwalifikacje mo na uzyska tylko w ramach systemu szkolnego. Kwalifikacje mog by i cz sto s nabywane w ramach systemu kursowego lub poprzez praktyk. Decyduj cym czynnikiem dla okre lenia, jak dany zawód powinien by sklasyfikowany, s wymagane kwalifikacje niezb dne do wykonania zada i obowi zków, a nie sposób, w jaki te kwalifikacje s osi gane. Jednak przyj te definicje maj zastosowanie, gdy niezb dne kwalifikacje zawodowe s nabywane poprzez formalne wykszta cenie lub szkolenie: 1) pierwszy poziom kwalifikacji (oznaczaj cy kwalifikacje elementarne) odniesiono do pierwszego poziomu wykszta cenia ISCED, uzyskiwanego w szkole podstawowej; 2) drugi poziom kwalifikacji odniesiono do drugiego poziomu wykszta cenia ISCED, uzyskiwanego w gimnazjum oraz do trzeciego poziomu wykszta cenia ISCED, uzyskiwanego w liceum ogólnokszta c cym, liceum profilowanym i zasadniczej szkole zawodowej; 3) trzeci poziom kwalifikacji odniesiono do czwartego poziomu wykszta cenia ISCED, uzyskiwanego w szkole policealnej oraz do trzeciego poziomu wykszta cenia ISCED, uzyskiwanego w technikum; 4) czwarty poziom kwalifikacji odniesiono do pi tego poziomu wykszta cenia ISCED, uzyskiwanego na studiach wy szych zawodowych (ko cz cych si tytu em licencjata lub in yniera), studiach magisterskich i studiach podyplomowych oraz do szóstego poziomu wykszta cenia ISCED, uzyskiwanego na studiach doktoranckich. Struktura klasyfikacji jest wynikiem grupowania poszczególnych zawodów i specjalno ci w grupy elementarne, a te z kolei w bardziej zagregowane grupy rednie, du e i wielkie, na podstawie podobie stwa kwalifikacji zawodowych wymaganych dla realizacji zada danego zawodu (specjalno ci) z uwzgl dnieniem obydwu aspektów kwalifikacji, tj. ich poziomu i specjalizacji. W ko cowym efekcie struktura klasyfikacji obejmuje 10 grup wielkich, 43 grupy du e (wewn trzny podzia grup wielkich), 132 grupy rednie 10

12 (wewn trzny podzia grup du ych) i 444 grupy elementarne (wewn trzny podzia grup rednich), przy czym grupy elementarne obejmuj 2360 zawodów i specjalno ci 2). Tabela 1. Struktura grup wielkich klasyfikacji i poziomy kwalifikacji Lp. 1 Nazwa grupy wielkiej Przedstawiciele w adz publicznych, wy si urz dnicy i kierownicy Liczba grup w ramach grupy wielkiej du ych rednich elementarnych Liczba zawodów i specjalno ci Poziom kwalifikacji Specjali ci Technicy i inny redni personel Pracownicy biurowi Pracownicy us ug osobistych i sprzedawcy Rolnicy, ogrodnicy, le nicy i rybacy Robotnicy przemys owi i rzemie lnicy Operatorzy i monterzy maszyn i urz dze Pracownicy przy pracach prostych Si y zbrojne , RAZEM ) Mi dzynarodowy Standard ISCO 08, na którym opiera si polska klasyfikacja zawiera grupy wielkie, du e, rednie i elementarne. MOP na stronach internetowych udost pnia Standard ISCO 08 z opisami grup elementarnych i przyk adami zawodów i specjalno ci/ prac. 11

13 Wszystkie pozycje klasyfikacyjne opatrzone zosta y symbolem cyfrowym (kodem). Grupy wielkie oznaczono symbolem jednocyfrowym, grupy du e dwucyfrowym, grupy rednie trzycyfrowym, a elementarne czterocyfrowym. Poszczególnym zawodom i specjalno ciom przyporz dkowano kod sze ciocyfrowy. Przyj ty w klasyfikacji schemat symboliki przedstawia si nast puj co: wyró nik grupy wielkiej (1 0) wyró nik grupy du ej (1 9*) wyró nik grupy redniej (1 9) wyró nik grupy elementarnej (0 lub 1 9*) wyró nik zawodu/specjalno ci (01 90) * Cyfra 9 oznacza kategori pozostali lub gdzie indziej niesklasyfikowani. ** Je li w grupie redniej wyró niono tylko jedn grup elementarn otrzymuje ona wyró nik 0 (zgodnie z zasad zastosowan w klasyfikacji ISCO 08). Poszczególne grupy wielkie zawodów mo na scharakteryzowa nast puj co: 1. Przedstawiciele w adz publicznych, wy si urz dnicy i kierownicy Grupa ta obejmuje zawody, w których podstawowymi zadaniami s planowanie, okre lanie i realizowanie podstawowych celów i kierunków polityki pa stwa, formu owanie przepisów prawnych oraz kierowanie dzia- alno ci jednostek administracji publicznej, a tak e sprawowanie funkcji zarz dzania w przedsi biorstwach lub ich wewn trznych jednostkach organizacyjnych. 2. Specjali ci Grupa ta obejmuje zawody wymagaj ce posiadania wysokiego poziomu wiedzy zawodowej, umiej tno ci oraz do wiadczenia w zakresie nauk technicznych, przyrodniczych, spo ecznych, humanistycznych i pokrewnych. Ich g ówne zadania to wdra anie do praktyki koncepcji i teorii 12

14 naukowych lub artystycznych, powi kszanie dotychczasowego stanu wiedzy poprzez badania i twórczo oraz systematyczne nauczanie w tym zakresie. 3. Technicy i inny redni personel Grupa ta obejmuje zawody wymagaj ce wiedzy, umiej tno ci i do- wiadczenia niezb dnych do wykonywania g ównie prac technicznych i podobnych, zwi zanych z badaniem i stosowaniem naukowych oraz artystycznych koncepcji i metod dzia ania. 4. Pracownicy biurowi Grupa ta obejmuje zawody wymagaj ce wiedzy, umiej tno ci i do wiadczenia niezb dnych do zapisywania, organizowania, przechowywania i wyszukiwania informacji, obliczania danych liczbowych, finansowych i statystycznych oraz wykonywania obowi zków wobec klientów, szczególnie zwi zanych z operacjami pieni nymi, organizowaniem podró y, informacjami i spotkaniami w zakresie biznesu. 5. Pracownicy us ug osobistych i sprzedawcy Grupa ta obejmuje zawody wymagaj ce wiedzy, umiej tno ci i do wiadczenia, które s niezb dne do wiadczenia us ug ochrony, us ug osobistych zwi zanych m.in. z podró, prowadzeniem gospodarstwa, dostarczaniem ywno ci, opiek osobist oraz do sprzedawania i demonstrowania towarów w sklepach hurtowych czy detalicznych. 6. Rolnicy, ogrodnicy, le nicy i rybacy Grupa ta obejmuje zawody wymagaj ce wiedzy, umiej tno ci i do wiadczenia niezb dnych do uprawy i zbioru ziemiop odów, zbierania owoców lub ro lin dziko rosn cych, uprawy i eksploatacji lasów, chowu i hodowli zwierz t, po owów lub hodowli ryb. 7. Robotnicy przemys owi i rzemie lnicy Grupa ta obejmuje zawody wymagaj ce wiedzy, umiej tno ci i do wiadczenia niezb dnych do uzyskiwania i obróbki surowców, wytwarzania i naprawy towarów oraz budowy, konserwacji i naprawy dróg, konstrukcji i maszyn. G ówne zadania wymagaj znajomo ci i zrozumienia charakteru pracy, stosowanych materia ów, maszyn i wytwarzanych produktów. 8. Operatorzy i monterzy maszyn i urz dze Grupa ta obejmuje zawody wymagaj ce wiedzy, umiej tno ci i do wiadczenia niezb dnych do prowadzenia pojazdów i innego sprz tu ruchomego, nadzorowania, kontroli i obserwacji pracy maszyn i urz dze przemys owych na miejscu lub przy pomocy zdalnego sterowania oraz do 13

15 montowania produktów z komponentów wed ug cis ych norm i metod. Wykonywanie zada wymaga g ównie posiadania wiedzy i zrozumienia zasad funkcjonowania obs ugiwanych urz dze. 9. Pracownicy przy pracach prostych Grupa ta obejmuje zawody, które wymagaj niskich lub podstawowych umiej tno ci i niewielkiej wiedzy teoretycznej niezb dnych do wykonywania przewa nie prostych i rutynowych prac. Praca wykonywana jest przy zastosowaniu prostych narz dzi r cznych i przy ograniczonej w asnej inicjatywie i ocenie. W niektórych przypadkach wymaga wysi ku fizycznego. 10. Si y zbrojne W grupie tej klasyfikowani s o nierze zawodowi. Prawid owe stosowanie klasyfikacji wymaga uwzgl dniania ni ej podanych zasad. 1. W grupie wielkiej 1 zawody kierownicze klasyfikowane s zgodnie z pe nion funkcj. Dyrektorzy, którzy jednocze nie s cz onkami zarz du, powinni by klasyfikowania w grupie 1121 Dyrektorzy generalni i wykonawczy. Wszyscy pozostali dyrektorzy i kierownicy (w tym kierownicy liniowi) nie b d cy jednocze nie cz onkami zarz du powinni by klasyfikowani w grupach 12 Kierownicy do spraw zarz dzania i handlu, 13 Kierownicy do spraw produkcji i us ug oraz 14 Kierownicy w bran y hotelarskiej, handlu i innych bran ach us ugowych, zgodnie z ich zadaniami. 2. Jako kierowników nale y klasyfikowa tylko tych pracowników, których zadania kierownicze przewa aj nad zadaniami wymagaj cymi kwalifikacji ci le naukowych, technicznych, medycznych czy prawniczych. Je li natomiast przewa aj te ostatnie zadania, jak np. w przypadku ordynatora oddzia u szpitalnego, g ównego konstruktora czy technologa, pracownicy ci traktowani s jako specjali ci, którym powierzono odpowiednie stanowiska, i w zwi zku z tym powinni by klasyfikowani w grupie wielkiej Poniewa klasyfikacja nie uwzgl dnia statusu zatrudnionych, wi c równie pracuj cy w a ciciele s klasyfikowani zale nie od tego, czy ich zadania i obowi zki s zasadniczo podobne do mened era (kierownika) czy do pracownika wykonuj cego prace zwi zane z podstawow dzia alno ci przedsi biorstwa. Tak wi c osoby pracuj ce na w asny rachunek, jako w a- ciciele ma ych, cz sto jednoosobowych zak adów us ugowych, sklepów, 14

16 piekarni, punktów krawieckich itp., powinni by klasyfikowani nie w grupie wielkiej 1, lecz jako sprzedawcy, piekarze czy krawcy. 4. Pracownicy naukowi, którzy jednocze nie s nauczycielami akademickimi, powinni by klasyfikowani jako nauczyciele szkó wy szych, a nie jako specjali ci w swojej dziedzinie. 5. W przypadkach, kiedy zadania pracownika wymagaj wiedzy i umiej tno ci zdobywanych na ró nych poziomach wykszta cenia, jego zawód powinien by klasyfikowany zgodnie z zadaniami wymagaj cymi najwy szego poziomu, np. je li pracownik projektuj cy systemy komputerowe wykonuje równie prace operatora wprowadzania danych, to pracownik ten powinien by klasyfikowany w grupie wielkiej 2 jako projektant systemów komputerowych. 6. W przypadkach, kiedy zadania pracownika s typowe dla kilku zawodów lub specjalno ci na tym samym poziomie kwalifikacji, jak np. w przypadku pracownika okre lanego jako blacharz-spawacz, pracownik ten powinien by klasyfikowany w zawodzie o przewa aj cym zespole czynno ci, a wi c jako blacharz lub jako spawacz. 7. W przypadkach, kiedy zadania zwi zane s z ró nymi etapami procesu wytwarzania i dystrybucji produktów i us ug, zadania zwi zane z faz produkcyjn powinny mie priorytet nad zadaniami pochodnymi, zwi zanymi ze sprzeda i marketingiem czy transportem, np. pracownik, który piecze chleb i go sprzedaje powinien by klasyfikowany jako piekarz, a nie jako sprzedawca. 8. W grupie wielkiej 7 powinni by klasyfikowani ci robotnicy, których zadania wymagaj znajomo ci i zrozumienia wszystkich faz procesów produkcji, stosowanych materia ów i narz dzi oraz w a ciwo ci i przeznaczenia produktu ko cowego, niezale nie od tego czy wykorzystywane w pracy maszyny i urz dzenia s mniej lub bardziej skomplikowane. 9. W grupie wielkiej 8 powinni by klasyfikowani robotnicy obs uguj cy maszyny i urz dzenia pó automatyczne, zmechanizowane linie produkcyjne, pracuj cy przy monta owych liniach z wymuszonym lub swobodnym taktem lub te nadzoruj cy zautomatyzowane linie czy urz dzenia. Ich zadania wymagaj g ównie znajomo ci obs ugi maszyn i urz dze, reagowania na uszkodzenia maszyn oraz rozpoznawania i sygnalizowania lub usuwania wszelkich nieprawid owo ci, zanim zd one w istotny sposób wp yn na proces produkcyjny. 10. Mo e zdarzy si, e pracownik posiada wy szy b d ni szy poziom wykszta cenia, ni to zak ada usytuowanie zawodu w grupie wielkiej. 15

17 W takich przypadkach nale y bra pod uwag miejsce zawodu w klasyfikacji, a nie poziom wykszta cenia osoby klasyfikowanej. Na przyk ad, zgodnie z wymaganiami kwalifikacyjnymi, piel gniarki i po o ne zosta y sklasyfikowane w grupie wielkiej 2. Je eli piel gniarka lub po o na nie posiada wy szego wykszta cenia, tak e powinna by sklasyfikowana w grupie wielkiej Zawody lub specjalno ci, których nie mo na przyporz dkowa do konkretnych pozycji uj tych w klasyfikacji, nale y klasyfikowa pod pozycj 90 gdzie indziej niesklasyfikowani", znajduj c si na ko cu wielu grup elementarnych. 12. Pracowników zatrudnionych na stanowisku mistrza (na ogó wymagane jest wykszta cenie rednie) klasyfikujemy w grupie wielkiej 3 Technicy i inny redni personel, zgodnie z profilem produkcji przedsi biorstwa b d wyuczonym zawodem. Osoby zatrudnione na stanowiskach brygadzistów (z regu y wykszta cenie zasadnicze zawodowe) powinny by sklasyfikowane w grupie wielkiej 7 Robotnicy przemys owi i rzemie lnicy w zale no ci od profilu produkcji przedsi biorstwa lub wyuczonego zawodu. Dla uproszczenia przyj to w klasyfikacji tradycyjne nazwy zawodów rodzaju m skiego, za nazwy rodzaju e skiego stosowano tylko w niektórych zawodach, wyra nie zdominowanych przez kobiety. Nie powinno to mie wp ywu na klasyfikowanie pracowników do okre lonych zawodów. Na wiadectwach/za wiadczeniach potwierdzaj cych nabycie kwalifikacji do pracy w okre lonych zawodach nale y stosowa nazwy zawodów wyst puj ce w klasyfikacji, niezale nie od p ci osoby, która uzyska a okre lone wiadectwo/za wiadczenie. Na przyk ad kobieta, która zdoby a zawód fryzjera na wiadectwie powinna mie podany zawód: fryzjer, a nie fryzjerka. W przypadku niektórych zawodów podano dodatkowo w nawiasie cz sto wyst puj cy na rynku pracy synonim lub odpowiednik. Cz zawodów uj tych w grupach wielkich od 3 do 8 oraz jeden zawód z grupy wielkiej 9 opatrzone s liter S, co oznacza, e dany zawód obj ty jest kszta ceniem w systemie o wiaty i wyst puje w Klasyfikacji zawodów szkolnictwa zawodowego. W publikacji zamieszczono zestawienie zawieraj ce przyporz dkowanie kodów zawodów z Klasyfikacji zawodów szkolnictwa zawodowego (KZSZ) kodom zawodów Klasyfikacji zawodów i specjalno ci (KZiS). Zestawienie zawiera 209 zawodów, w tym jeden zawód, w którym kszta cenie wygasa w 2012 roku. 16

18 4. Struktura klasyfikacji zawodów i specjalno ci 1 PRZEDSTAWICIELE W ADZ PUBLICZNYCH, WY SI URZ DNICY I KIEROWNICY 11 Przedstawiciele w adz publicznych, wy si urz dnicy i dyrektorzy generalni 111 Przedstawiciele w adz publicznych i wy si urz dnicy 1111 Przedstawiciele w adz publicznych Parlamentarzysta Polityk (minister, sekretarz / podsekretarz stanu) Przedstawiciel w adzy samorz dowej (marsza ek, starosta, radny) 1112 Wy si urz dnicy administracji publicznej Wy szy urz dnik pa stwowy Wy szy urz dnik placówki dyplomatycznej 1113 Wy si urz dnicy w adz samorz dowych Wy szy urz dnik samorz dowy 1114 Zawodowi dzia acze organizacji cz onkowskich Zawodowy dzia acz organizacji komercyjnej / pracodawców Zawodowy dzia acz organizacji politycznej Zawodowy dzia acz organizacji pozarz dowej Zawodowy dzia acz organizacji profesjonalnej Zawodowy dzia acz organizacji zwi zkowej 112 Dyrektorzy generalni i wykonawczy 1120 Dyrektorzy generalni i wykonawczy Dyrektor do spraw administracyjnych Dyrektor do spraw badawczo-rozwojowych Dyrektor do spraw energetyki Dyrektor do spraw informatyki / informacji Dyrektor do spraw personalnych Dyrektor finansowy Dyrektor generalny Dyrektor handlowy Dyrektor logistyki Dyrektor marketingu 17

19 Dyrektor operacyjny Dyrektor produkcji Dyrektor rozwoju biznesu Dyrektor sprzeda y Dyrektor techniczny Dyrektor wykonawczy Prezes Rektor Syndyk Pozostali dyrektorzy generalni i wykonawczy 12 Kierownicy do spraw zarz dzania i handlu 121 Kierownicy do spraw obs ugi biznesu i zarz dzania 1211 Kierownicy do spraw finansowych G ówny ksi gowy Kierownik biura rachunkowego Kierownik dzia u finansowego 1212 Kierownicy do spraw zarz dzania zasobami ludzkimi Kierownik dzia u kadrowo-p acowego Kierownik dzia u szkole Kierownik dzia u zarz dzania zasobami ludzkimi Kierownik przedsi biorstwa wiadcz cego us ugi z zakresu zarz dzania zasobami ludzkimi 1213 Kierownicy do spraw strategicznych i planowania Dyrektor departamentu Kierownik do spraw strategicznych i planowania Naczelnik / kierownik wydzia u 1219 Kierownicy do spraw obs ugi biznesu i zarz dzania gdzie indziej niesklasyfikowani Kierownik dzia u administracyjno-gospodarczego Kierownik ma ego przedsi biorstwa obs ugi biznesu Kierownik ma ego przedsi biorstwa us ug osobistych, porz dkowych i pokrewnych Pozostali kierownicy do spraw obs ugi biznesu i zarz dzania gdzie indziej niesklasyfikowani 122 Kierownicy do spraw sprzeda y, marketingu i rozwoju 1221 Kierownicy do spraw marketingu i sprzeda y

20 Kierownik dzia u marketingu Kierownik dzia u sprzeda y Kierownik przedsi biorstwa wiadcz cego us ugi z zakresu marketingu i sprzeda y 1222 Kierownicy do spraw reklamy i public relations Kierownik agencji reklamowej Kierownik dzia u reklamy / promocji / public relations 1223 Kierownicy do spraw bada i rozwoju Kierownik do spraw rozwoju produktu Kierownik dzia u badawczo-rozwojowego 13 Kierownicy do spraw produkcji i us ug 131 Kierownicy produkcji w rolnictwie, le nictwie i rybo ówstwie 1311 Kierownicy produkcji w rolnictwie i le nictwie Kierownik produkcji w przedsi biorstwach rolnych Kierownik przedsi biorstwa us ugowego zwi zanego z le nictwem Kierownik w gospodarce le nej 1312 Kierownicy produkcji w uprawach wodnych i rybo ówstwie Kierownik produkcji w przedsi biorstwach upraw wodnych Kierownik przedsi biorstwa w rybo ówstwie Szyper 132 Kierownicy w górnictwie, przemy le, budownictwie i dystrybucji 1321 Kierownicy do spraw produkcji przemys owej G ówny technolog Kierownik do spraw kontroli jako ci Kierownik dzia u produkcji Kierownik ma ego przedsi biorstwa w przemy le przetwórczym 1322 Kierownicy w górnictwie Kierownik dzia u wydobycia Kierownik jednostki ratownictwa górniczego Kierownik ma ego przedsi biorstwa w przemy le wydobywczym Kierownik ruchu w zak adzie górniczym 1323 Kierownicy do spraw budownictwa Kierownik budowy Kierownik ma ego przedsi biorstwa budowlanego 1324 Kierownicy do spraw logistyki i pokrewni 19

Agroturystyka zgodna z prawem

Agroturystyka zgodna z prawem Agroturystyka zgodna z prawem Stan prawny na stycze 2014 Spis tre ci I. Agroturystyka a dzia alno gospodarcza...5 str. II. Agroturystyka a podatek dochodowy...6 str. 1. Zwolnienie z podatku...6 str. 2.

Bardziej szczegółowo

Mo liwo absorpcji rodków europejskich przez sfer B+R w latach 2007-2013

Mo liwo absorpcji rodków europejskich przez sfer B+R w latach 2007-2013 Ekspertyza zosta a wykonana na zlecenie Departamentu Koordynacji Polityki Strukturalnej w MGPiPS. Informacje zawarte w ekspertyzie odzwierciedlaj pogl dy autora a nie zamawiaj cego. Mo liwo absorpcji rodków

Bardziej szczegółowo

WP YW SAMORZ DU GMINNEGO NA LOKALNY ROZWÓJ GOSPODARCZY NA PRZYK ADZIE GMIN WOJEWÓDZTWA WARMI SKO-MAZURSKIEGO

WP YW SAMORZ DU GMINNEGO NA LOKALNY ROZWÓJ GOSPODARCZY NA PRZYK ADZIE GMIN WOJEWÓDZTWA WARMI SKO-MAZURSKIEGO WP YW SAMORZ DU GMINNEGO NA LOKALNY ROZWÓJ GOSPODARCZY NA PRZYK ADZIE GMIN WOJEWÓDZTWA WARMI SKO-MAZURSKIEGO Karolina Babuchowska, Roman Kisiel Uniwersytet Warmi sko-mazurski w Olsztynie Streszczenie.

Bardziej szczegółowo

Informacja czwartym czynnikiem produkcji

Informacja czwartym czynnikiem produkcji mgr Janusz Myszczyszyn Akademia Rolnicza Szczecin Zak ad Ekonomii mgr Wioletta Myszczyszyn Zespó Szkó Elektryczno-Elektronicznych Szczecin Informacja czwartym czynnikiem produkcji Informacja traktowana

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN PRZYZNAWANIA RODKÓW FINANSOWYCH NA ROZWÓJ PRZEDSI BIORCZO CI w ramach projektu W asny biznes to niezale no i pieni dze

REGULAMIN PRZYZNAWANIA RODKÓW FINANSOWYCH NA ROZWÓJ PRZEDSI BIORCZO CI w ramach projektu W asny biznes to niezale no i pieni dze REGULAMIN PRZYZNAWANIA RODKÓW FINANSOWYCH NA ROZWÓJ PRZEDSI BIORCZO CI w ramach projektu W asny biznes to niezale no i pieni dze realizowanego w ramach umowy nr POKL.06.02.00-06-031/10-00 zawartej w dniu

Bardziej szczegółowo

Warszawa, 2010 r. 1. 1. Regulamin wiadczenia us ugi zarz dzania portfelem, w sk ad którego wchodzi jeden lub wi ksza liczba

Warszawa, 2010 r. 1. 1. Regulamin wiadczenia us ugi zarz dzania portfelem, w sk ad którego wchodzi jeden lub wi ksza liczba REGULAMIN ÂWIADCZENIA US UGI ZARZÑDZANIA PORTFELEM, W SK AD KTÓREGO WCHODZI JEDEN LUB WI KSZA LICZBA INSTRUMENTÓW FINANSOWYCH ORAZ US UGI DORADZTWA INWESTYCYJNEGO PRZEZ DOM MAKLERSKI PKO BANKU POLSKIEGO

Bardziej szczegółowo

Megatrendy i wstępne scenariusze rozwoju Pomorza. Przesuwanie się centrum świata

Megatrendy i wstępne scenariusze rozwoju Pomorza. Przesuwanie się centrum świata Megatrendy i wstępne scenariusze rozwoju Pomorza Przesuwanie się centrum świata MEGATRENDY I WST PNE SCENARIUSZE ROZWOJU POMORZA pod redakcj Stanis awa Szultki Gda sk 2010 REDAKCJA: Stanis aw Szultka

Bardziej szczegółowo

STAN I STRUKTURA BEZROBOCIA W WOJEWÓDZTWIE ÓDZKIM

STAN I STRUKTURA BEZROBOCIA W WOJEWÓDZTWIE ÓDZKIM Miros aw Zajdel STAN I STRUKTURA BEZROBOCIA W WOJEWÓDZTWIE ÓDZKIM Proces transformacji polskiej gospodarki, zapocz tkowany w ko cu 1989 r. w kierunku regulacji rynkowej, przyniós wiele ró norodnych zmian,

Bardziej szczegółowo

Praca tymczasowa w Polsce, Niemczech i Czechach

Praca tymczasowa w Polsce, Niemczech i Czechach Bezirk Sachsen Impressum: Herausgeber Redaktion: Übersetzung: Photos: Druck: Dresden 2007 DGB Bezirk Sachsen Schützenplatz 14, 01067 Dresden E-Mail: anna.bernstorf@dgb.de www.dgb-sachsen.de Anna Bernstorf,

Bardziej szczegółowo

Polityka spo eczna a zrównowa ony rozwój

Polityka spo eczna a zrównowa ony rozwój PRACE NAUKOWE Akademii im. Jana D ugosza w Cz stochowie Seria: Pragmata tes Oikonomias 2011, z. V Wanda NAGÓRNY l ska Wy sza Szko a Zarz dzania im. Gen Jerzego Zi tka w Katowicach Polityka spo eczna a

Bardziej szczegółowo

ZAKRES LOKALNEJ STRATEGII ROZWOJU

ZAKRES LOKALNEJ STRATEGII ROZWOJU ZAKRES LOKALNEJ STRATEGII ROZWOJU 1. Charakterystyka LGD jako jednostki odpowiedzialnej za realizacj LSR 1) nazwa i status prawny LGD oraz data jej rejestracji i numer w Krajowym Rejestrze S dowym; 2)

Bardziej szczegółowo

3.7. Polskie uczelnie czas na jako

3.7. Polskie uczelnie czas na jako 3.7. Polskie uczelnie czas na jako Andrzej Jajszczyk Polskie uczelnie wy sze kszta c coraz wi cej studentów. Ju ponad 80% absolwentów szkó rednich kontynuuje nauk, co stawia nas, pod tym wzgl dem, w czo

Bardziej szczegółowo

OCHRONA PRAWNA PROGRAMÓW KOMPUTEROWYCH W PRAWIE POLSKIM I USA ORAZ TRAKTACIE ZAWARTYM POMIĘDZY OBU KRAJAMI. By Stan Lewandowski

OCHRONA PRAWNA PROGRAMÓW KOMPUTEROWYCH W PRAWIE POLSKIM I USA ORAZ TRAKTACIE ZAWARTYM POMIĘDZY OBU KRAJAMI. By Stan Lewandowski OCHRONA PRAWNA PROGRAMÓW KOMPUTEROWYCH W PRAWIE POLSKIM I USA ORAZ TRAKTACIE ZAWARTYM POMIĘDZY OBU KRAJAMI By Stan Lewandowski Published 2001 Spis tre ci Wykaz skrótów...5 Rozdzia pierwszy Program komputerowy

Bardziej szczegółowo

STRATEGIA ROZWOJU MIASTA STO ECZNEGO WARSZAWY DO 2020 ROKU

STRATEGIA ROZWOJU MIASTA STO ECZNEGO WARSZAWY DO 2020 ROKU STRATEGIA ROZWOJ MIASTA STO EEGO WARSZAWY DO 2020 ROK MISJA Misjà samorzàdu Warszawy, stolicy Rzeczypospolitej Polskiej, miasta o bogatych tradycjach, jest osiàgni cie jak najwy szego poziomu zaspokojenia

Bardziej szczegółowo

Program Ochrony Œrodowiska dla Miasta P³ocka

Program Ochrony Œrodowiska dla Miasta P³ocka Program Ochrony Œrodowiska dla Miasta P³ocka Za³¹cznik nr 1 do uchwa³y nr 486/XXVI/04 Rady Miasta P³ocka z dnia 25.05.2004 r. w sprawie uchwalenia Programu Ochrony Œrodowiska dla Miasta P³ocka i Planu

Bardziej szczegółowo

ZMIANY STRUKTURY PRZESTRZENNEJ NIERUCHOMO CI JAKO PODSTAWA PROGNOZY PRZEKSZTA CE TERENÓW WIEJSKICH

ZMIANY STRUKTURY PRZESTRZENNEJ NIERUCHOMO CI JAKO PODSTAWA PROGNOZY PRZEKSZTA CE TERENÓW WIEJSKICH INFRASTRUKTURA I EKOLOGIA TERENÓW WIEJSKICH INFRASTRUCTURE AND ECOLOGY OF RURAL AREAS Zmiany struktury przestrzennej... Nr 7/2011, POLSKA AKADEMIA NAUK, Oddzia w Krakowie, s. 209 220 Komisja Technicznej

Bardziej szczegółowo

Narodowy Program Ochrony Zdrowia Psychicznego. Rozporzàdzenie Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2010 r.

Narodowy Program Ochrony Zdrowia Psychicznego. Rozporzàdzenie Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2010 r. Narodowy Program Ochrony Zdrowia Psychicznego Rozporzàdzenie Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2010 r. Narodowy Program Ochrony Zdrowia Psychicznego Rozporzàdzenie Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2010

Bardziej szczegółowo

Wszystkie znaki występujące w tekście są zastrzeżonymi znakami firmowymi bądź towarowymi ich właścicieli.

Wszystkie znaki występujące w tekście są zastrzeżonymi znakami firmowymi bądź towarowymi ich właścicieli. Tytuł oryginału: Mastery Tłumaczenie: Magda Witkowska ISBN: 978-83-246-6976-9 Copyright Robert Greene, 2012 All rights reserved. No part of this book may be reproduced or transmitted in any form or by

Bardziej szczegółowo

Pomoce techniczne w rehabilitacji zawodowej osób niepe³nosprawnych

Pomoce techniczne w rehabilitacji zawodowej osób niepe³nosprawnych BEZPIECZEÑSTWO PRACY 5/2003 dr n. med. BO ENA KURKUS-ROZOWSKA Centralny Instytut Ochrony Pracy Pañstwowy Instytut Badawczy mgr in. RÓ A SERAFIN Polski Komitet Normalizacyjny Pomoce techniczne w rehabilitacji

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 11 kwietnia 2007 r. o zmianie ustawy o systemie oêwiaty oraz o zmianie niektórych innych ustaw 1)

USTAWA. z dnia 11 kwietnia 2007 r. o zmianie ustawy o systemie oêwiaty oraz o zmianie niektórych innych ustaw 1) 542 USTAWA z dnia 11 kwietnia 2007 r. o zmianie ustawy o systemie oêwiaty oraz o zmianie niektórych innych ustaw 1) Art. 1. W ustawie z dnia 7 wrzeênia 1991 r. o systemie oêwiaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256,

Bardziej szczegółowo

SZKOŁA PRAW CZŁOWIEKA. El bieta Czy PRAWA DZIECKA

SZKOŁA PRAW CZŁOWIEKA. El bieta Czy PRAWA DZIECKA SZKOŁA PRAW CZŁOWIEKA El bieta Czy PRAWA DZIECKA Helsiñska Fundacja Praw Cz³owieka Warszawa 2002 Sponsor wydania OPEN SOCIETY INSTITUTE, BUDAPEST Helsiñska Fundacja Praw Cz³owieka ISBN 83 87300 61 6 Wydanie

Bardziej szczegółowo

Wspólnotowe regu³y prawa konkurencji i ich znaczenie dla polskich sêdziów

Wspólnotowe regu³y prawa konkurencji i ich znaczenie dla polskich sêdziów Wspólnotowe regu³y prawa konkurencji i ich znaczenie dla polskich sêdziów Wspólnotowe reguły prawa konkurencji i ich znaczenie dla polskich sędziów Dieter Jalowietzki Krzysztof Jaros Siegfried Klaue Hans-Peter

Bardziej szczegółowo

POLSKA W UNII EUROPEJSKIEJ DOŒWIADCZENIA PIERWSZEGO ROKU CZ ONKOSTWA

POLSKA W UNII EUROPEJSKIEJ DOŒWIADCZENIA PIERWSZEGO ROKU CZ ONKOSTWA POLSKA W UNII EUROPEJSKIEJ DOŒWIADCZENIA PIERWSZEGO ROKU CZ ONKOSTWA Przygotowano w Departamencie Analiz i Strategii Urzêdu Komitetu Integracji Europejskiej. W przygotowaniu publikacji, pod redakcj¹ Rafa³a

Bardziej szczegółowo

ROZPORZ DZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SOCJALNEJ

ROZPORZ DZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SOCJALNEJ Pytanie: Pytanie: dotycz ce prac na wysoko ci powy ej 1m i 3m przy u yciu drabiny. Czy pracownik mo e te prace wykonywa sam i czy jestem zobowi zany przeszkoli pracownika w jaki szczególny sposób? W odpowiedzi

Bardziej szczegółowo

STAN SEKTORA MSP W 1999 ROKU TENDENCJE ROZWOJOWE W LATACH 1994 1999

STAN SEKTORA MSP W 1999 ROKU TENDENCJE ROZWOJOWE W LATACH 1994 1999 STAN SEKTORA MSP W 1999 ROKU TENDENCJE ROZWOJOWE W LATACH 1994 1999 Praca zbiorowa pod redakcjà naukowà doc. dr hab. Józefa CHMIELA Konsultacja naukowa: prof. dr hab. Leszek ZIENKOWSKI Warszawa 2001 Autorzy:

Bardziej szczegółowo

KtoÊ inny decyduje za nas

KtoÊ inny decyduje za nas Nr 6,7 (49,50) czerwiec-lipiec 2005 temat numeru: ódzki rolnik w UE wywiad miesiàca: KtoÊ inny decyduje za nas Agroturystyka Na zaproszenie kraju zwiàzkowego Styria w miejscowoêci Ramsau w Austrii goêcili

Bardziej szczegółowo

Automatyczny ci nieniomierz cyfrowy Model M10-IT Instrukcja obs ugi

Automatyczny ci nieniomierz cyfrowy Model M10-IT Instrukcja obs ugi Automatyczny ci nieniomierz cyfrowy Model M10-IT Instrukcja obs ugi PL IM-HEM-7080IT-E-05-10/2011 Spis tre ci Przed u yciem urz dzenia Wst p...3 Wa ne informacje dotycz ce bezpiecze stwa...4 1. Przegl

Bardziej szczegółowo

Drupal. Poznaj go z każdej strony!

Drupal. Poznaj go z każdej strony! Idź do Spis treści Przykładowy rozdział Katalog książek Katalog online Zamów drukowany katalog Twój koszyk Dodaj do koszyka Cennik i informacje Zamów informacje o nowościach Zamów cennik Czytelnia Fragmenty

Bardziej szczegółowo

Urzàd Ochrony Konkurencji i Konsumentów. pomoc publiczna

Urzàd Ochrony Konkurencji i Konsumentów. pomoc publiczna Urzàd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pomoc publiczna Warszawa 2009 pomoc publiczna Copyright by Urzàd Ochrony Konkurencji i Konsumentów Urzàd Ochrony Konkurencji i Konsumentów Plac Powstaƒców Warszawy

Bardziej szczegółowo

GENIALNY UMYSŁ. JAK MYŚLEĆ I DZIAŁAĆ KREATYWNIE

GENIALNY UMYSŁ. JAK MYŚLEĆ I DZIAŁAĆ KREATYWNIE IDŹ DO: KATALOG KSIĄŻEK: CENNIK I INFORMACJE: CZYTELNIA: Spis treści Przykładowy rozdział Katalog online Zamów drukowany katalog Zamów informacje o nowościach Zamów cennik Fragmenty książek online Do koszyka

Bardziej szczegółowo