Postępowanie z dowodami cyfrowymi.

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Postępowanie z dowodami cyfrowymi."

Transkrypt

1 Zwalczanie Laboratorium 7. Postępowanie z dowodami cyfrowymi. Typowym dowodem cyfrowym jest dysk zajętego komputera. Badanie zawartości dysku może odbywać się na dwa sposoby: bezpośrednio poprzez analizę dysku lub poprzez analizę obrazu dysku czyli skopiowanej jego powierzchni (nie zawartości, analizie podlega powierzchnia całego dysku, również ta aktualnie nie wykorzystana). Joe Jacobs, lat 28, został aresztowany pod zarzutem sprzedaży narkotyków do uczniów szkół średnich. Jacobsa zaobserwowano wielokrotnie w okolicach parkingów szkół około 14:30, kiedy w szkole zazwyczaj kończą się zajęcia. Władze szkół zaobserwowały wzrost zażywania narkotyków od czasu pojawienia się Jacobsa. Jacobs nie przyznaje się do sprzedaży w innych szkołach, prócz Smith Hill, gdzie go aresztowano i odmawia udzielenia policji informacji, kto jest jego dostawca. Po wydaniu nakazu przeszukania w domu podejrzanego policja była w stanie uzyskać niewielką ilość marihuany. Policja przejęła też jedną jedyną dyskietkę ale jej zawartość jest pusta. Podejrzany w domu nie posiada komputera. Z dyskietki wykonana została kopia. (zbiór image.zip). MD5 = b676147f63923e1f428131d59b1d6a72 ( image.zip ) Zadanie do wykonania. Oczekiwana jest odpowiedź na następujące pytania: 1. Kto jest dostawcą Joe Jacobsa i jakie są jego dane adresowe? 2. Co znajduje się w dziwnym pliku coverpage.jpgc? 3. Jakie inne (jeśli w ogóle) szkoły obsługuje Joe Jacobs prócz Smith Hill? 4. Podejrzewa się, że podejrzany użył maskowania zawartości plików na dysku. Oczekuje się specyfikacji, jakie metody zostały użyte. (Np. skasowanie, zmiana zapisów w kartotece lub temu podobne) 5. Należy również wyjaśnić procedurę odkrycia zawartości dla każdego pliku z osobna. Wykorzystane zostaną Autopsy oraz edytor dyskowy R-Studio 1. Proszę sprawdzić, czy zgadza się suma kontrolna przed rozpakowaniem go. 2. Rozpakuj zbór, uruchom Autopsy, ponieważ będzie badany binarny obraz dysku część modułów się nie przyda, odznacz je przy uruchamiania zadania.

2 3. Zbadaj zawartość obrazu, wybierając opcję "Przeglądanie plików". Są trzy pliki w katalogu głównym: cover page.jpgc Jimmy Jungle.doc (skasowany) Scheduled Visits.exe 4. Jak rozwiązać to zadanie, znajdziesz na stronie Należy powtórzyć to rozwiązanie, co będzie łatwiejsze jak wynik badania jest znany. a. Istotne dla dalszego postępowania są informacje zawarte w skasowanym dokumencie. Autopsy daje możliwość przeczytania jego treści. Proszę ją zanalizować i wyciągnąć wnioski. b. Autor wymienionego wyżej rozwiązania użył Autopsy w wersji linuksowej i narzędzi dyskowych jakich nie mamy w dyspozycji. Konieczna będzie analiza tablicy FAT w celu odnalezienia na dysku zbiorów, które zostały zamaskowane oraz ich wydobycie i odczytanie. Zawartość tablicy FAT można odczytać korzystając z Autopsy i funkcji prezentacji binarnej zawartości zbioru. c. Interpretacja obrazu wymaga znajomości organizacji dysku. Organizacja FAT 12 przedstawiona jest w załączniku 1.

3 d. Wszystkie zbiory, jakie trzeba poddać analizie są zapisane w ciągach kolejnych sektorów dyskietki. Analiza zawartości FAT powinna doprowadzić do wskazania tych ciągów. Na dyskietce jest tylko kilka zbiorów, co upraszcza analizę. e. Zawartość dysku z zaznaczeniem przydzielonych obszarów można zobaczyć korzystając z funkcji skanowania dysku. Moduł A f. Skanowanie pozwala również na odnalezienie zbiorów o znanej strukturze (np. obrazków) g. Odnalezione ciągi trzeba zapisać w postaci osobnych zbiorów, spróbować rozpakować (jeżeli są spakowane) a następnie użyć znanych a[aplikacji do ich otwarcia (Excela i czegokolwiek co potrafi przeczytać JPG) Do zapisu użyjemy R-Studio. i. Po uruchomieniu otwieramy obraz Drive Open Image ii. Podświetlamy obraz i pod prawym klawiszem myszy wybieramy View/Edit iii. W oknie edytora przechodzimy do interesującego nas sektora początkowego i zaznaczamy pierwszy bajt (podświetlenie czerwone) iv. Zaznaczamy obszar do końca sektora końcowego zbioru (można top zrobić jak w Excelu Shift + kloknięcie na koniec zaznaczanego obszaru) v. Zapisujemy Tools/Save to Binary File Rozpoznanie struktury informacji na dyskietce. W sprawozdaniu należy umieścić: a. Zawartość dokumentu.doc wraz z omówieniem istotnych dla śledztwa informacji.

4 b. Wyniki analizy FAT oraz katalogu pod kątem poszukiwania zbiorów cover page.jpgc oraz Scheduled Visits.exe oraz zawartość tablicy FAT z zaznaczeniem ciągów sektorów skonfigurowanych w łańcuch. c. Analizę zawartości i informacji katalogowych o pozostałych dwóch zbiorach. (jest w Autopsy w metadanych). Zawartość zbioru składająca się z samych wartości F6 świadczy o tym, że jest to fragment dysku sformatowany i dotychczas nie używany. Wniosek najprawdopodobniej niewłaściwy jest zapis sektora początkowego zbioru w katalogu. Moduł B Odczytanie zawartości odnalezionych zbiorów W sprawozdaniu należy umieścić: a. odpowiedzi na pytania śledczych i opisać ciąg czynności, jaki doprowadził do przedstawionych wniosków. b. Zawartość odzyskanych zbiorów cover page oraz Scheduled Visits wraz z omówieniem zawartości

5 Załączniki FAT12. Tablica alokacji plików (FAT) jest tabela przechowywaną na dysku twardym lub dyskietce, która wskazuje status i lokalizację wszystkich klastrów, które są na dysku. File Allocation Table może być uważa się za "spis zawartości dysku. Jeżeli tablica alokacji plików jest uszkodzona lub utracona, zawartość dysku staje się niedostępna. Dokument dotyczy systemu plików FAT 12, w którym organizowane są zbiory na dyskietce. Każda pozycja tablicy jest 12-bitowa, stąd nazwa systemu. Powierzchnia dyskietki jest podzielony na jednostki zwane sektorami. Tworząc zbiór w pamięci masowej przydziela dla niego przestrzeń równą wielokrotności jednostki zwanej klastrem. W większych urządzeń pamięci masowej, klaster tworzy kilka sektorów, jednak dla floppy disku, klaster jest dokładnie równy sektorowi, którego długość na dyskietce 3,5 cala o pojemności 1,4 MB wynosi 512 bajtów. 1. organizacja dysku Na każdej dyskietce znajdują sie cztery główne obszary: boot sektor, tablice FAT (dwie, druga jest kopią pierwszej), kartoteka główna, i obszar danych: Rys 1 System zbiorów FAT12. Organizacja dysku. Pierwszy sektor dyskietki(sektor 0) zawiera sektor startowy (BOOT). Sektor startowy zawiera informacje dotyczące organizacji systemu plików, w tym, ilość kopii tabeli FAT, wielkość sektora na nośniku, ilość sektorów jaka przypada na klaster, itp. Na tablicę FAT składa się ciąg pozycji po jednej dla każdego klastra na dysku, każda zawierająca wskaźnik (numer kolejnego klastra) do kolejnego klastra na dysku w bieżącym łańcuchu klastrów przydzielonych na pomieszczenie danych przynależnych do jakiegoś zbioru lub wartość oznaczającą, że bieżący klaster jest ostatnim klastrem łańcucha (czyli ostatnim klastrem zbioru) lub wartość oznaczającą, że klaster jest nieprzydzielony (do wykorzystania), lub oznaczenie klestra uszkodzonego. Skorzystanie z tabeli FAT jest jedyną metodą znalezienia położenia kolejnych fragmentów plików i katalogów w obszarze przeznaczonym na dane.

6 Katalog główny, w przeciwieństwie do innych katalogów znajdujących się w obszarze danych dysku, ma skończoną wielkość (dla FAT12 14 sektorów * 16 wpisów na sektor = 224 możliwych wpisów) Obszar danych- Pierwszy sektor w obszarze danych odpowiada drugiemu sektorowi systemu plików (pierwszym klaster systemu plików nosi numer 2). Obszar danych zawiera dane plików i katalogów i obejmuje pozostałą przestrzeń na dysku. Schemat organizacji dysku znajduje się poniżej: Sektor Zawartość 0 Boot Sector 1 First sector in the (first) FAT 10 First sector in the second FAT 19 First sector in the floppy disk's root directory 32 Last sector in the root directory (see bytes 17 and 18 in the boot sector) Beginning of data area for the floppy disk 2. Boot Sektor Sektor rozruchowy zajmuje sektor 0 na dysku i zawiera informacje o jego organizacji. W tabeli poniżej przedstawiona jest lokalizacja i znaczenie każdej informacji z sektora rozruchowego: Starting byte Length (in bytes) Stored data 0 11 Ignore 11 2 Bytes per sector 13 1 Sectors per cluster 14 2 Number of reserved sectors 16 1 Number of FAT 17 2 Maximum number of root directory entries 19 2 Total sector count 21 1 Ignore

7 22 2 Sectors per FAT 24 2 Sectors per track 26 2 Number of heads 28 4 Ignore 32 4 Total sector count for FAT32 (0 for FAT12 and FAT16) 36 2 Ignore 38 1 Boot signature 39 4 Volume id Volume label 54 8 File system type (e.g. FAT12, FAT16) 62 - Rest of boot sector (ignore) 3. FAT (File Allocation Table) FAT, jak wspomniano wcześniej, jest strukturą danych odwzorowujących użycie sektorów danych z urządzenia pamięci. Każdy wpis w FAT odpowiada klastrowi danych na dysku (klaster na flopy = 1 sektor = 512b, dalej zatem będzie używane zamiennie z klastrem pojecie sektora). Wpis w każdej pozycji FAT może oznaczać: odpowiadający danej pozycji tablicy sektor na dysku jest ostatnim sektorem w pliku odpowiadający danej pozycji sektor jest wolny (nieprzydzielony) odpowiadający danej pozycji sektor jest przydzielony dla zbioru a wartość pozycji wskazuje, który sektor w łańcuchu sektorów przydzielonych dla zbioru jest następny. odpowiadający danej pozycji sektor jest uszkodzony i nie może być użyty Poniżej wymienione są wartości, jakie mogą wystąpić w pozycjach FAT wartość 0x00 0xFF0-0xFF6 0xFF7 0xFF8-0xFFF inna wartość niż wyżej wymienione znaczenie nieużywany Użycie zabronione uszkodzony Ostatni sektor pliku Logiczny numer kolejnego sektora w pliku Analizując FAT trzeba wziąć pod uwagę następujące fakty dotyczące organizacji tablicy: Pierwsze 2 pozycje tablicy (0 i 1) są zastrzeżone

8 Pozycja 3 odpowiada pierwszemu sektorowi obszaru danych. Jest to sektor o fizycznym numerze 33 (licząc od zera od początku dysku (patrz rys.1), zatem jeżeli znamy nr pozycji FAT i chcemy obliczyć, któremu fizycznie sektorowi na dysku ta pozycja odpowiada to Rzeczywisty numer sektora = 33 + numer pozycji FAT - 2 Pozycji 5 FAT odpowiada sektor o nr fizycznym 36. Jeżeli na pozycji 5 FAT jest np. wartość 0xFFF, to sektor ten to ostatni sektor zbioru. Jeżeli na pozycji 5 FAT jest np. wartość 0x02A, to sektor 36 nie jest sektorem ostatnim, następnym jest sektor 73 ( , 42 to wartość dziesiętna heksalnej liczby 0x2A) a informacja o tym czy sektor 73 to sektor ostatni czy nie a jeżeli nie to który jest następny znajduje się w FAT na pozycji Katalogi Katalog główny zajmuje 14 sektorów. Każdy sektor (512 bajtów) z katalogu zawiera 16 wpisów długości 32 bajtów każdy. Każdy wpis opisuje i wskazuje jakiś pliku lub katalogu na dysku. Struktura pozycji katalogu przedstawiona jest poniżej. Offset (in bytes) Length (in bytes) Description 0 8 Filename (but see notes below about the first byte in this field) 8 3 Extension 11 1 Attributes (see details below) 12 2 Reserved 14 2 Creation Time 16 2 Creation Date 18 2 Last Access Date 20 2 Ignore in FAT Last Write Time 24 2 Last Write Date 26 2 First Logical Cluster 28 4 File Size (in bytes) Uwagi: 1. Jeśli pierwszy bajt polu Nazwa pliku ma wartość 0xE5, to wpis katalogu jest wolny (np, aktualnie nieużywany), a tym samym nie ma pliku lub podkatalogu, związanego z dana

9 pozycją. 2. Jeśli pierwszy bajt pola Nazwa pliku ma wartość 0x00, to ta pozycja katalogu jest wolna i wszystkie pozostałe wpisy w tym katalogu są również wolne. 3. Pole First Logical Cluster określa logiczny (ale nie fizyczny! Fizyczny nr sektora należy policzyć zgodnie ze wzorem podanym wyżej) numer sektora w polu danych, od którego zaczyna się obszar przydzielony na zbiór. Należy zauważyć, że jest on równy indeksowi do pola tablicy FAT odpowiadającego pierwszemu sektorowi zbioru. Na przykład, jeśli pole First Logical Cluster dla jakiegoś zbioru zawiera "2" to oznacza to, że pierwsze pole w łańcuchu pół odpowiadających temu zbiorowi w tablicy FAT ma indeks 2 a pierwszy sektor zawierający dane z tego zbioru ma numer (fizyczny) 33. Zero w polu First Logical Cluster oznacza, że wpis dotyczy katalogu głównego W Windows 95 wprowadzono, nie zmieniając zasadniczo formatu katalogu, możliwość użycia długich nazw zbiorów (do 255 znaków). Zrobiono to stosując pewną sztuczkę, w następujący sposób: każdy zbiór posiada wpis podstawowy, o zawartości jak wyżej i szereg (tyle ile trzeba) dodatkowych wpisów przeznaczonych wyłącznie na przechowanie długiej nazwy a umieszczonych przed wpisem głównym. Zawartość każdego takiego wpisu dodatkowego przedstawiona jest niżej. Identyfikuje się ją po zawartości pola Atrybuty 0xF jest kombinacją, jaka nie może występić w opisie zbioru we wpisie podstawowym. Bajty Zawartość 0 Bits 0-4: sequence number; bit 6: final part of name 1-10 Unicode characters Attribute: 0xf 12 Type: 0 13 Checksum of short name Unicode characters Starting cluster: Unicode characters Rys 2 System zbiorów FAT. Mechanizm odwołań do poszczególnych fragmentów zbioru. 4. Zapis w FAT 12 Dyskietki formatowane są w systemie zbiorów FAT. Parametry typowej dyskietki:

10 Miejsca na dyskietce = 1,44 MB. Liczba bajtów w sektorze = 512 Liczba sektorów w 1,44 MB = x 2812 Zatem minimalna liczba bitów potrzebnych zapisania numerów wszystkich sektorów = 12 bitów (2 11 <2812 <2 12 ) Tablica FAT12 zapisywana jest w taki sposób, że na 3 bajtach umieszczone sa dwa wpisy - dwie 12-to bitowe wartości, jak na ilustracji poniżej: ofset 0000 F F F 0002 F F F F F A 0 0 Rys 3 System zbiorów FAT12. Organizacja dysku. Czyta się to we wspomagany kolorowymi zaznaczeniami na powyższej ilustracji sposób: Wartości zaznaczone jednym kolorem stanowią jeden wpis. Część starsza liczby 12-bitowej znajduje się zawsze niżej, część młodsza, mniej znacząca wyżej. na początku (offset 0) na pozycjach 0 i 1 tablicy znajdują się znaczniki FF0 i FFF. Kolejne kolory to kolejne pozycje tablicy. 2 pozycja FAT odpowiada logicznemu sektorowi 2 (fizycznemu 33) i zawiera 003, co oznacza że sektor logiczny 2 jest przydzielony do zbioru i i kolejnym sektorem przydzielonym do tego zbioru jest. Przykład: logiczny sektor 3. 3 pozycja FAT odpowiada logicznemu sektorowi 3 (fizycznemu 34) i zawiera 004, co oznacza że sektor logiczny 3 jest przydzielony do zbioru i i kolejnym sektorem przydzielonym do tego zbioru jest logiczny sektor 4. 4 pozycja FAT odpowiada logicznemu sektorowi 4 (fizycznemu 35) i zawiera 005, co oznacza że sektor logiczny 4 jest przydzielony do zbioru i i kolejnym sektorem przydzielonym do tego zbioru jest logiczny sektor 5 5 pozycja FAT odpowiada logicznemu sektorowi 5 (fizycznemu 36) i zawiera FFF, co oznacza że sektor logiczny 5 jest przydzielony do zbioru i i jest to sektor ostatni. 6 pozycja FAT odpowiada logicznemu sektorowi 6 (fizycznemu 36) i zawiera 000, co oznacza że sektor logiczny 6 jest nieprzydzielony. Ilustracja poniżej pokazuje zawartość tablicy FAT. Kolorami zaznaczone są sekwencje pozycji, przynależnych do jednego zbioru.

11 Tablica zawiera łańcuchy sektorów (nr-y logiczne): - #2, #3, #4, #5, #6, #7, #8 - #9, #A, #14, #15, #16, #19, #1A - #B, #C, #D, #E, #F, #10, #11 - #23 - #27, #28, #2D Oraz sektory nieprzydzielone

Sektor. Systemy Operacyjne

Sektor. Systemy Operacyjne Sektor Sektor najmniejsza jednostka zapisu danych na dyskach twardych, dyskietkach i itp. Sektor jest zapisywany i czytany zawsze w całości. Ze względów historycznych wielkość sektora wynosi 512 bajtów.

Bardziej szczegółowo

Systemy plików i zarządzanie pamięcią pomocniczą. Struktura pliku. Koncepcja pliku. Atrybuty pliku

Systemy plików i zarządzanie pamięcią pomocniczą. Struktura pliku. Koncepcja pliku. Atrybuty pliku Systemy plików i zarządzanie pamięcią pomocniczą Koncepcja pliku Metody dostępu Organizacja systemu plików Metody alokacji Struktura dysku Zarządzanie dyskiem Struktura pliku Prosta sekwencja słów lub

Bardziej szczegółowo

16MB - 2GB 2MB - 128MB

16MB - 2GB 2MB - 128MB FAT Wprowadzenie Historia FAT jest jednym z najstarszych spośród obecnie jeszcze używanych systemów plików. Pierwsza wersja (FAT12) powstała w 1980 roku. Wraz z wzrostem rozmiaru dysków i nowymi wymaganiami

Bardziej szczegółowo

Postępowanie z dowodami cyfrowymi.

Postępowanie z dowodami cyfrowymi. Zwalczanie Laboratorium 6. Postępowanie z dowodami cyfrowymi. Typowym dowodem cyfrowym jest dysk zajętego komputera. Badanie zawartości dysku może odbywać się na dwa sposoby: bezpośrednio poprzez analizę

Bardziej szczegółowo

Systemy plików FAT, FAT32, NTFS

Systemy plików FAT, FAT32, NTFS Systemy plików FAT, FAT32, NTFS SYSTEM PLIKÓW System plików to sposób zapisu informacji na dyskach komputera. System plików jest ogólną strukturą, w której pliki są nazywane, przechowywane i organizowane.

Bardziej szczegółowo

Struktura dysku. Dyski podstawowe i dynamiczne

Struktura dysku. Dyski podstawowe i dynamiczne Struktura dysku Dyski podstawowe i dynamiczne System Windows 2000 oferuje dwa rodzaje konfiguracji dysków: dysk podstawowy i dysk dynamiczny. Dysk podstawowy przypomina struktury dyskowe stosowane w systemie

Bardziej szczegółowo

Tworzenie pliku Zapisywanie pliku Czytanie pliku Zmiana pozycji w pliku Usuwanie pliku Skracanie pliku

Tworzenie pliku Zapisywanie pliku Czytanie pliku Zmiana pozycji w pliku Usuwanie pliku Skracanie pliku System plików Definicje: Plik jest logiczną jednostką magazynowania informacji w pamięci nieulotnej Plik jest nazwanym zbiorem powiązanych ze sobą informacji, zapisanym w pamięci pomocniczej Plik jest

Bardziej szczegółowo

Zespół Szkół Technicznych w Suwałkach. Pracownia Systemów Komputerowych. Ćwiczenie Nr 4. SYSTEMY PLIKÓW cz. I. Opracował Sławomir Zieliński

Zespół Szkół Technicznych w Suwałkach. Pracownia Systemów Komputerowych. Ćwiczenie Nr 4. SYSTEMY PLIKÓW cz. I. Opracował Sławomir Zieliński Zespół Szkół Technicznych w Suwałkach Pracownia Systemów Komputerowych Ćwiczenie Nr 4 SYSTEMY PLIKÓW cz. I Opracował Sławomir Zieliński Suwałki 2012 Cel ćwiczenia Zapoznanie z systemami plików używanymi

Bardziej szczegółowo

Zacznijmy więc pracę z repozytorium. Pierwsza konieczna rzecz do rozpoczęcia pracy z repozytorium, to zalogowanie się w serwisie:

Zacznijmy więc pracę z repozytorium. Pierwsza konieczna rzecz do rozpoczęcia pracy z repozytorium, to zalogowanie się w serwisie: Repozytorium służy do przechowywania plików powstających przy pracy nad projektami we w miarę usystematyzowany sposób. Sam mechanizm repozytorium jest zbliżony do działania systemu plików, czyli składa

Bardziej szczegółowo

Podstawowe wiadomości o systemach plików.

Podstawowe wiadomości o systemach plików. Podstawowe wiadomości o systemach plików. Komputery mogą przechowywać informacje w kilku różnych postaciach fizycznych na różnych nośnikach i urządzeniach np. w postaci zapisów na dysku twardym, płytce

Bardziej szczegółowo

Memeo Instant Backup Podręcznik Szybkiego Startu

Memeo Instant Backup Podręcznik Szybkiego Startu Wprowadzenie Memeo Instant Backup pozwala w łatwy sposób chronić dane przed zagrożeniami cyfrowego świata. Aplikacja regularnie i automatycznie tworzy kopie zapasowe ważnych plików znajdujących się na

Bardziej szczegółowo

Menu Plik w Edytorze symboli i Edytorze widoku aparatów

Menu Plik w Edytorze symboli i Edytorze widoku aparatów Menu Plik w Edytorze symboli i Edytorze widoku aparatów Informacje ogólne Symbol jest przedstawieniem graficznym aparatu na schemacie. Oto przykład przekaźnika: Widok aparatu jest przedstawieniem graficznym

Bardziej szczegółowo

Narzędzie konfiguracji rozruchu

Narzędzie konfiguracji rozruchu Narzędzie konfiguracji rozruchu 1. By skorzystać z narzędzia konfiguracji rozruchu na początek konieczne jest utworzenie płyty ratunkowej bądź wykorzystanie narzędzia IT Edition i uruchomienie maszyny

Bardziej szczegółowo

SYSTEMY OPERACYJNE I SIECI KOMPUTEROWE

SYSTEMY OPERACYJNE I SIECI KOMPUTEROWE SYSTEMY OPERACYJNE I SIECI KOMPUTEROWE WINDOWS 1 SO i SK/WIN 006 Wydajność systemu 2 SO i SK/WIN Najprostszym sposobem na poprawienie wydajności systemu, jeżeli dysponujemy zbyt małą ilością pamięci RAM

Bardziej szczegółowo

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Gorzowie Wlkp. Laboratorium architektury komputerów

Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Gorzowie Wlkp. Laboratorium architektury komputerów Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Gorzowie Wlkp. Laboratorium architektury komputerów Nr i temat ćwiczenia Nr albumu Grupa Rok S 3. Konfiguracja systemu Data wykonania ćwiczenia N Data oddania sprawozdania

Bardziej szczegółowo

Błędy na dysku. Program CHKDSK

Błędy na dysku. Program CHKDSK Błędy na dysku. Program CHKDSK Błędy na dyskach Uszkodzenia fizyczne związane z mechaniczną usterką nośnika lub problemami z układami elektronicznymi. Uszkodzenia logiczne polegają na naruszeniu Uszkodzenia

Bardziej szczegółowo

czyli jak porządkować swoje dane

czyli jak porządkować swoje dane czyli jak porządkować swoje dane Wiem na czym polega zarządzanie danymi. Wiem, co to jest kompresja i dekompresja. Potrafię spakować i rozpakować pliki. Znam programy do kompresji. Dostrzegam różnicę między

Bardziej szczegółowo

Tabele przestawne tabelą przestawną. Sprzedawcy, Kwartały, Wartości. Dane/Raport tabeli przestawnej i wykresu przestawnego.

Tabele przestawne tabelą przestawną. Sprzedawcy, Kwartały, Wartości. Dane/Raport tabeli przestawnej i wykresu przestawnego. Tabele przestawne Niekiedy istnieje potrzeba dokonania podsumowania zawartości bazy danych w formie dodatkowej tabeli. Tabelę taką, podsumowującą wybrane pola bazy danych, nazywamy tabelą przestawną. Zasady

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA OBSŁUGI PRZYSTAWKI PEN-01 DO PENDRIVE A

INSTRUKCJA OBSŁUGI PRZYSTAWKI PEN-01 DO PENDRIVE A INSTRUKCJA OBSŁUGI PRZYSTAWKI PEN-01 DO PENDRIVE A 1. Opis ogólny Przystawka umożliwia zapisywanie danych przesyłanych z urządzenia pomiarowego, np. z wagi, do pamięci typu pendrive (USB). Dane zapisywane

Bardziej szczegółowo

Włączanie/wyłączanie paska menu

Włączanie/wyłączanie paska menu Włączanie/wyłączanie paska menu Po zainstalowaniu przeglądarki Internet Eksplorer oraz Firefox domyślnie górny pasek menu jest wyłączony. Czasem warto go włączyć aby mieć szybszy dostęp do narzędzi. Po

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 2 Badanie praw dostępu do zasobów w systemie Windows 2000.

Ćwiczenie 2 Badanie praw dostępu do zasobów w systemie Windows 2000. Ćwiczenie 2 Badanie praw dostępu do zasobów w systemie Windows 2000. Ćwiczenie 2.1 Przydzielanie praw dostępu 1. Zalogować się jako administrator. 2. W katalogu głównym dysku ćwiczebnego utworzyć folder

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA OCENIANIA Z ZAJĘĆ KOMPUTEROWYCH W KLASIE IV

KRYTERIA OCENIANIA Z ZAJĘĆ KOMPUTEROWYCH W KLASIE IV KRYTERIA OCENIANIA Z ZAJĘĆ KOMPUTEROWYCH W KLASIE IV I OKRES Sprawności 1. Komputery i programy konieczne (ocena: dopuszczający) wymienia z pomocą nauczyciela podstawowe zasady bezpiecznej pracy z komputerem;

Bardziej szczegółowo

Temat: Organizacja skoroszytów i arkuszy

Temat: Organizacja skoroszytów i arkuszy Temat: Organizacja skoroszytów i arkuszy Podstawowe informacje o skoroszycie Excel jest najczęściej wykorzystywany do tworzenia skoroszytów. Skoroszyt jest zbiorem informacji, które są przechowywane w

Bardziej szczegółowo

Generator CABRILLO program Marka SP7DQR (Instrukcja obsługi)

Generator CABRILLO program Marka SP7DQR (Instrukcja obsługi) Program Generator Cabrillo umożliwia przepisanie logu po zawodach i zapisanie go w formacie Cabrillo lub ADIF. Program nie wymaga instalacji. 1. Uruchamianie programu Przejść do foldera, w którym umieszczono

Bardziej szczegółowo

Tworzenie strony www - jako projektu z Mechaniki i budowy maszyn

Tworzenie strony www - jako projektu z Mechaniki i budowy maszyn Tworzenie strony www - jako projektu z Mechaniki i budowy maszyn Program do tworzenia projektu strony - Microsoft SharePoint Designer 2007 Kliknij > aby dowiedzieć się o nowej aplikacji do tworzenia stron

Bardziej szczegółowo

Zbieranie podstawowych śladów działalności.

Zbieranie podstawowych śladów działalności. Zwalczanie Laboratorium 4. Zbieranie podstawowych śladów działalności.. Ślady pozostawione na komputerze można podzielić na dwie kategorie: ulotne i nieulotne. Nieulotne to te, które pozostają na komputerze

Bardziej szczegółowo

Architektura Komputerów

Architektura Komputerów Architektura Architektura Komputerów komputerowych Wykład nr. 9 dr Artur Bartoszewski PAMIĘCI MASOWE Zasada rejestracji magnetycznej Wszystkie typy pamięci na nośnikach magnetycznych działają na tej samej

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 2 Badanie praw dostępu do zasobów w systemie Windows 2000.

Ćwiczenie 2 Badanie praw dostępu do zasobów w systemie Windows 2000. Ćwiczenie 2 Badanie praw dostępu do zasobów w systemie Windows 2000. Ćwiczenie 2.1 Przydzielanie praw dostępu 1. Zalogować się jako administrator. 2. W katalogu głównym dysku ćwiczebnego utworzyć folder

Bardziej szczegółowo

Przed restartowaniem routera odłącz wszystkie urządzenia podłączone pod porty USB.

Przed restartowaniem routera odłącz wszystkie urządzenia podłączone pod porty USB. Podłączanie i konfiguracja zewnętrznych dysków i pamięci masowych do router ów firmy ASUS. Routery wyposażone w porty USB mają możliwość podłączenia zewnętrznych dysków twardych po przez port USB i udostępniania

Bardziej szczegółowo

Backup Premium Podręcznik Szybkiego Startu

Backup Premium Podręcznik Szybkiego Startu O programie Memeo Backup Premium pozwala w łatwy sposób chronić dane przed zagrożeniami cyfrowego świata. Memeo Backup Premium regularnie i automatycznie tworzy kopie zapasowe ważnych plików, zapobiegając

Bardziej szczegółowo

Podstawy obsługi komputerów. Budowa komputera. Podstawowe pojęcia

Podstawy obsługi komputerów. Budowa komputera. Podstawowe pojęcia Budowa komputera Schemat funkcjonalny i podstawowe parametry Podstawowe pojęcia Pojęcia podstawowe PC personal computer (komputer osobisty) Kompatybilność to cecha systemów komputerowych, która umoŝliwia

Bardziej szczegółowo

Arytmetyka komputera. Na podstawie podręcznika Urządzenia techniki komputerowej Tomasza Marciniuka. Opracował: Kamil Kowalski klasa III TI

Arytmetyka komputera. Na podstawie podręcznika Urządzenia techniki komputerowej Tomasza Marciniuka. Opracował: Kamil Kowalski klasa III TI Arytmetyka komputera Na podstawie podręcznika Urządzenia techniki komputerowej Tomasza Marciniuka Opracował: Kamil Kowalski klasa III TI Spis treści 1. Jednostki informacyjne 2. Systemy liczbowe 2.1. System

Bardziej szczegółowo

Laboratorium A: Zarządzanie mechanizmami odzyskiwania systemu

Laboratorium A: Zarządzanie mechanizmami odzyskiwania systemu 84 Rozdział 7: Zarządzanie mechanizmami odzyskiwania systemu Laboratorium A: Zarządzanie mechanizmami odzyskiwania systemu Cele Po zrealizowaniu tego laboratorium uczestnik będzie potrafił: Zainstalować

Bardziej szczegółowo

OPTIMA PC v2.2.1. Program konfiguracyjny dla cyfrowych paneli domofonowy serii OPTIMA 255 2011 ELFON. Instrukcja obsługi. Rev 1

OPTIMA PC v2.2.1. Program konfiguracyjny dla cyfrowych paneli domofonowy serii OPTIMA 255 2011 ELFON. Instrukcja obsługi. Rev 1 OPTIMA PC v2.2.1 Program konfiguracyjny dla cyfrowych paneli domofonowy serii OPTIMA 255 Instrukcja obsługi Rev 1 2011 ELFON Wprowadzenie OPTIMA PC jest programem, który w wygodny sposób umożliwia konfigurację

Bardziej szczegółowo

Partycje na dysku twardym w Windows Vista

Partycje na dysku twardym w Windows Vista Partycje na dysku twardym w Windows Vista Instalacja systemu operacyjnego Windows Vista jest dość prosta i intuicyjna. Nawet początkującemu użytkownikowi komputera nie powinna sprawić większych problemów

Bardziej szczegółowo

Wymagania systemowe oraz sposób instalacji systemu Lokale Spis treści

Wymagania systemowe oraz sposób instalacji systemu Lokale Spis treści Wymagania systemowe oraz sposób instalacji systemu Lokale Spis treści Wymagania sprzętowe i systemowe :...2 Instalacja dla systemów Windows 32-bit...3 Instalacja dla systemów Windows 64-bit/Linux...6 1

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z informatyki dla klasy szóstej szkoły podstawowej.

Wymagania edukacyjne z informatyki dla klasy szóstej szkoły podstawowej. Wymagania edukacyjne z informatyki dla klasy szóstej szkoły podstawowej. Dział Zagadnienia Wymagania podstawowe Wymagania ponadpodstawowe Arkusz kalkulacyjny (Microsoft Excel i OpenOffice) Uruchomienie

Bardziej szczegółowo

Programowanie niskopoziomowe

Programowanie niskopoziomowe W. Complak, J.Kniat, M. Antczak, K. Kwarciak, G. Palik, A. Rybarczyk, Ł. Wielebski Materiały Programowanie niskopoziomowe http://www.cs.put.poznan.pl/arybarczyk/c_w_0.pdf Spis treści 1. Instalacja środowiska

Bardziej szczegółowo

ROZLICZENIA MIĘDZYOKRESOWE KOSZTÓW

ROZLICZENIA MIĘDZYOKRESOWE KOSZTÓW ROZLICZENIA MIĘDZYOKRESOWE KOSZTÓW PODRĘCZNIK UŻYTKOWNIKA Finanse i Księgowość forte dla WINDOWS Powielanie w jakiejkolwiek formie całości lub fragmentów podręcznika bez pisemnej zgody firmy MATRIX.PL

Bardziej szczegółowo

5.2. Pierwsze kroki z bazami danych

5.2. Pierwsze kroki z bazami danych 5.2. Pierwsze kroki z bazami danych Uruchamianie programu Podobnie jak inne programy, OO Base uruchamiamy z Menu Start, poprzez zakładkę Wszystkie programy, gdzie znajduje się folder OpenOffice.org 2.2,

Bardziej szczegółowo

Program PortaScan wersja 1.0.3. Instrukcja obsługi

Program PortaScan wersja 1.0.3. Instrukcja obsługi Porta KMI Poland Sp. z o.o. Bolszewo, ul. Szkolna 26 Program PortaScan wersja 1.0.3 Instrukcja obsługi Wykonano: Dział IT Porta KMI Poland Sp. z o.o. Program PortaScan wersja 1.0.3. Instrukcja instalacji

Bardziej szczegółowo

Optymalizacja wydajności dysków pendrive. Cluster alignment.

Optymalizacja wydajności dysków pendrive. Cluster alignment. Optymalizacja wydajności dysków pendrive. Cluster alignment. Na wielu forach internetowych można spotkać się z pytaniami o przyczynę małej wydajności dysków przenośnych pendrive. Ludzie skarżą się, że

Bardziej szczegółowo

Skrócona instrukcja obsługi programu EndymionKOL 2012-12-17

Skrócona instrukcja obsługi programu EndymionKOL 2012-12-17 Skrócona instrukcja obsługi programu EndymionKOL 2012-12-17 1. Do czego służy ten program: Program został stworzony z myślą o ułatwieniu wyliczania danych na temat kolejek oczekujących sprawozdawanych

Bardziej szczegółowo

Administracja systemem Linux

Administracja systemem Linux Administracja systemem Linux mgr inż. Łukasz Kuczyński lkucz@icis.pcz.pl Instytut Informatyki Teoretycznej i Stosowanej Administracja systemem Linux p. 1 Urzadzenia Blokowe Administracja systemem Linux

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie pamięcią w systemie operacyjnym

Zarządzanie pamięcią w systemie operacyjnym Zarządzanie pamięcią w systemie operacyjnym Cele: przydział zasobów pamięciowych wykonywanym programom, zapewnienie bezpieczeństwa wykonywanych procesów (ochrona pamięci), efektywne wykorzystanie dostępnej

Bardziej szczegółowo

Pliki. Operacje na plikach w Pascalu

Pliki. Operacje na plikach w Pascalu Pliki. Operacje na plikach w Pascalu ścieżka zapisu, pliki elementowe, tekstowe, operacja plikowa, etapy, assign, zmienna plikowa, skojarzenie, tryby otwarcia, reset, rewrite, append, read, write, buforowanie

Bardziej szczegółowo

Laboratorium Systemów Operacyjnych

Laboratorium Systemów Operacyjnych Laboratorium Systemów Operacyjnych Użytkownicy, Grupy, Prawa Tworzenie kont użytkowników Lokalne konto pozwala użytkownikowi na uzyskanie dostępu do zasobów lokalnego komputera. Konto domenowe pozwala

Bardziej szczegółowo

Pliki. Informacje ogólne. Obsługa plików w języku C

Pliki. Informacje ogólne. Obsługa plików w języku C Pliki Informacje ogólne Plik jest pewnym zbiorem danych, zapisanym w systemie plików na nośniku danych (np. dysku twardym, pendrive, płycie DVD itp.). Może posiadać określone atrybuty, a odwołanie do niego

Bardziej szczegółowo

1. Przypisy, indeks i spisy.

1. Przypisy, indeks i spisy. 1. Przypisy, indeks i spisy. (Wstaw Odwołanie Przypis dolny - ) (Wstaw Odwołanie Indeks i spisy - ) Przypisy dolne i końcowe w drukowanych dokumentach umożliwiają umieszczanie w dokumencie objaśnień, komentarzy

Bardziej szczegółowo

Sklejanie warstw wektorowych wersja 1.02 Instrukcja

Sklejanie warstw wektorowych wersja 1.02 Instrukcja Sklejanie warstw wektorowych wersja 1.02 Instrukcja A. Opcje wejścia a. Wybór źródła Klikając na [Wybierz katalog] otwieramy okienko ze strukturą katalogów na dysku po czym dokonujemy wyboru katalogu,

Bardziej szczegółowo

1. Ćwiczenia z programem PowerPoint

1. Ćwiczenia z programem PowerPoint 1. Ćwiczenia z programem PowerPoint Tworzenie prezentacji Ćwiczenie 1.1. 1. Uruchomić program prezentacyjny PowerPoint wyszukując w menu Start programu Windows polecenie Programy, a następnie wybrać Windows

Bardziej szczegółowo

Instrukcja zgłaszania błędu

Instrukcja zgłaszania błędu Instrukcja zgłaszania błędu 1 Kanały zgłaszania Do dyspozycji są trzy kanały zgłoszeń: A. AnswerTrack 2 aby skorzystać z tego kanału należy posiadać założone konto użytkowania AT2 (pkt.3), wypełnić formularz

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenia nr 2. Edycja tekstu (Microsoft Word)

Ćwiczenia nr 2. Edycja tekstu (Microsoft Word) Dostosowywanie paska zadań Ćwiczenia nr 2 Edycja tekstu (Microsoft Word) Domyślnie program Word proponuje paski narzędzi Standardowy oraz Formatowanie z zestawem opcji widocznym poniżej: Można jednak zmodyfikować

Bardziej szczegółowo

Partycje bez tajemnic

Partycje bez tajemnic Partycje bez tajemnic Zarządzanie dyskami w Windows XP oferuje spore możliwości. Za jego pomocą można nie tylko tworzyć partycje, ale również znacznie zwiększyć wydajność twardych dysków. W poniższym artykule

Bardziej szczegółowo

WINDOWS XP PRO WINDOWS XP PRO

WINDOWS XP PRO WINDOWS XP PRO WINDOWS XP PRO 1 WINDOWS XP PRO PLIK jest to ciąg informacji (bajtów) zapisany na nośniku zewnętrznym (dysku) pod określoną nazwą. Nazwa pliku może składać się z maksymalnie 256 znaków. W Windows XP plik

Bardziej szczegółowo

Integracja MS Windows Service Pack 4 z płytą instalacyjną MS Windows 2000

Integracja MS Windows Service Pack 4 z płytą instalacyjną MS Windows 2000 mgr Marek W. Krasowski Liceum Ogólnokształcące im. J.I. Kraszewskiego w Drohiczynie Integracja MS Windows Service Pack 4 z płytą instalacyjną MS Windows 2000 W oprogramowaniu systemowym stacji roboczych

Bardziej szczegółowo

2.3. Struktura systemu operacyjnego

2.3. Struktura systemu operacyjnego Rozdział III - System operacyjny i jego hierarchia 2.3. Struktura systemu operacyjnego Wszystkie dokumenty i programy, których używamy na co dzień, oraz cały system operacyjny znajdują się (są zapisane)

Bardziej szczegółowo

Wstęp. Skąd pobrać program do obsługi FTP? Logowanie

Wstęp. Skąd pobrać program do obsługi FTP? Logowanie Wstęp FTP - (ang. File Transfer Protocol - protokół transmisji danych) jest to protokół typu klient-serwer, który umożliwia przesyłanie plików na serwer, oraz z serwera poprzez program klienta FTP. Dzięki

Bardziej szczegółowo

Spis Treści: Przygotowanie do instalacji lub trybu Live Testowanie systemu bez instalacji (Live) Instalacja Luwe OS Web

Spis Treści: Przygotowanie do instalacji lub trybu Live Testowanie systemu bez instalacji (Live) Instalacja Luwe OS Web Spis Treści: 1. 2. 3. 4. Wstęp Przygotowanie do instalacji lub trybu Live Testowanie systemu bez instalacji (Live) Instalacja Luwe OS Web 1. Wstęp Witaj w podręczniku instalacji i pracy w trybie Live systemu

Bardziej szczegółowo

Rozdział 5: Style tekstu

Rozdział 5: Style tekstu 5. STYLE TEKSTU Posługując się edytorem MS Word trudno nie korzystać z możliwości jaką daje szybkie formatowanie z użyciem stylów. Stylem określa się zestaw parametrów formatowych, któremu nadano określoną

Bardziej szczegółowo

Windows XP Wiersz polecenia

Windows XP Wiersz polecenia Windows XP Wiersz polecenia, opracował Jan Biernat 1 z 7 Windows XP Wiersz polecenia DOS (ang. Disk Operating System) pierwszy przenośny (dyskowy) system operacyjny komputerów PC i mikrokomputerów lat

Bardziej szczegółowo

SYSTEM OPERACYJNY. Monika Słomian

SYSTEM OPERACYJNY. Monika Słomian SYSTEM OPERACYJNY Monika Słomian CEL znam podstawowe zadania systemu operacyjnego porządkuję pliki i foldery KRYTERIA rozumiem zadania systemu operacyjnego potrafię wymienić przykładowe systemy operacyjne

Bardziej szczegółowo

Szkolenie dla nauczycieli SP10 w DG Operacje na plikach i folderach, obsługa edytora tekstu ABC. komputera dla nauczyciela. Materiały pomocnicze

Szkolenie dla nauczycieli SP10 w DG Operacje na plikach i folderach, obsługa edytora tekstu ABC. komputera dla nauczyciela. Materiały pomocnicze ABC komputera dla nauczyciela Materiały pomocnicze 1. Czego się nauczysz? Uruchamianie i zamykanie systemu: jak zalogować się do systemu po uruchomieniu komputera, jak tymczasowo zablokować komputer w

Bardziej szczegółowo

Instalacja MUSB2232FKA w systemie Windows 7

Instalacja MUSB2232FKA w systemie Windows 7 Instalacja MUSB2232FKA w systemie Windows 7 1. Instalację przeprowadziłem w systemie Windows 7 Home Premium wersja 32 bity. System pracował ze standardowymi ustawieniami kontroli konta użytkownika. Wkładamy

Bardziej szczegółowo

TEMAT : Przykłady innych funkcji i ich wykresy.

TEMAT : Przykłady innych funkcji i ich wykresy. Elżbieta Kołodziej e-mail: efreet@pf.pl matematyka, informatyka Gimnazjum Nr 5 37-450 Stalowa Wola ul. Poniatowskiego 55 SCENARIUSZ LEKCJI PRZEPROWADZONEJ W KLASIE III TEMAT : Przykłady innych funkcji

Bardziej szczegółowo

Instalacja programu na systemie vista/win7/win8/win10. Instrukcja dotyczy instalacji wszystkich programów ( na przykładzie Helios ).

Instalacja programu na systemie vista/win7/win8/win10. Instrukcja dotyczy instalacji wszystkich programów ( na przykładzie Helios ). Instalacja programu na systemie vista/win7/win8/win10. Instrukcja dotyczy instalacji wszystkich programów ( na przykładzie Helios ). Program Helios pomoc społeczna pracuje zarówno na systemach 32 i 64

Bardziej szczegółowo

Ewidencja Wyposażenia PL+

Ewidencja Wyposażenia PL+ Ewidencja Wyposażenia PL+ Jak poprawnie skonfigurować uprawnienia systemowe Spis treści: 1. Wstęp 2. Systemy: Windows Vista,, 8, 8.1, 10... 2.1. Folder z bazą danych... 2.2. Folder z konfiguracją programu...

Bardziej szczegółowo

Instalacja programu. Wymaganiach sprzętowych systemu. Instalacji programu w wersji podstawowej. Instalacji programu dla innych użytkowników w sieci

Instalacja programu. Wymaganiach sprzętowych systemu. Instalacji programu w wersji podstawowej. Instalacji programu dla innych użytkowników w sieci D O D A T E K A Instalacja programu Dowiesz się o: Wymaganiach sprzętowych systemu Instalacji programu w wersji podstawowej Instalacji programu w sieci Instalacji programu dla innych użytkowników w sieci

Bardziej szczegółowo

Instrukcja obsługi systemu Sky CMS

Instrukcja obsługi systemu Sky CMS Instrukcja obsługi systemu Sky CMS Tworzenie stron w systemie skycms 1. Logujemy się 2. Tworzenie nowej strony: Wchodzimy do zakładki Strony Dodaj nową stronę. Pokażą się zakładki Strona, Powiązania strony,

Bardziej szczegółowo

Edytor tekstu OpenOffice Writer Podstawy

Edytor tekstu OpenOffice Writer Podstawy Edytor tekstu OpenOffice Writer Podstawy Cz. 5. Tabulatory i inne funkcje edytora OpenOffice Writer Tabulatory umożliwiają wyrównanie tekstu do lewej, do prawej, do środka, do znaku dziesiętnego lub do

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA IMPORTU PRODUKTÓW DO SKLEPU

INSTRUKCJA IMPORTU PRODUKTÓW DO SKLEPU INSTRUKCJA IMPORTU PRODUKTÓW DO SKLEPU 1. W panelu administracyjnym w zakładce produkty uzupełnij drzewo kategorii (rys. nr 1.) oraz dodaj przykładowy produkt (lub kilka produktów jeżeli posiadasz w ofercie

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie Nr 7 Instalacja oraz konfiguracja wskazanego systemu operacyjnego

Ćwiczenie Nr 7 Instalacja oraz konfiguracja wskazanego systemu operacyjnego Ćwiczenie Nr 7 Instalacja oraz konfiguracja wskazanego systemu operacyjnego Cel ćwiczenia: Celem zajęć jest zdobycie doświadczenia i umiejętności instalacji systemu operacyjnego z rodziny Unix bez wykorzystania

Bardziej szczegółowo

OPERACJE NA PLIKACH. Podstawowe pojęcia:

OPERACJE NA PLIKACH. Podstawowe pojęcia: OPERACJE NA PLIKACH Podstawowe pojęcia: plik fizyczny, zbiór informacji w pamięci zewnętrznej wykorzystywany do trwałego przechowywania danych lub jako przedłużenie pamięci operacyjnej w przypadku przetwarzania

Bardziej szczegółowo

Temat: Kopiowanie katalogów (folderów) i plików pomiędzy oknami

Temat: Kopiowanie katalogów (folderów) i plików pomiędzy oknami Temat: Kopiowanie katalogów (folderów) i plików pomiędzy oknami Jeśli chcemy skopiować dany plik lub katalog należy kliknąć na ikonę Mój komputer (2 razy), a następnie zaznaczony obiekt np. z dysku C:\

Bardziej szczegółowo

SYSTEMY OPERACYJNE WYKLAD 4 - zarządzanie pamięcią

SYSTEMY OPERACYJNE WYKLAD 4 - zarządzanie pamięcią Wrocław 2007 SYSTEMY OPERACYJNE WYKLAD 4 - zarządzanie pamięcią Paweł Skrobanek C-3, pok. 323 e-mail: pawel.skrobanek@pwr.wroc.pl www.equus.wroc.pl/studia.html 1 PLAN: 2. Pamięć rzeczywista 3. Pamięć wirtualna

Bardziej szczegółowo

EDYCJA TEKSTU MS WORDPAD

EDYCJA TEKSTU MS WORDPAD EDYCJA TEKSTU MS WORDPAD EDYCJA TEKSTU - MS WORDPAD WordPad (ryc. 1 ang. miejsce na słowa) to bardzo przydatny program do edycji i pisania tekstów, który dodatkowo dostępny jest w każdym systemie z rodziny

Bardziej szczegółowo

System zdalnego dostępu (VPN) do sieci Wydziału Elektrycznego PW

System zdalnego dostępu (VPN) do sieci Wydziału Elektrycznego PW System zdalnego dostępu (VPN) do sieci Wydziału Elektrycznego PW Dokument dostęny do pobrania Z początkiem bieżącego roku akademickiego 2011/2012 zotał uruchomiony nowy system zdalnego dostępu do sieci

Bardziej szczegółowo

Windows Commander (WinCmd)

Windows Commander (WinCmd) Windows Commander (WinCmd) Windows Commander jest wygodnym i funkcjonalne narzędziem do zarządzania plikami. Stanowi on pewną konkurencję do Eksploratora Windows. Okno główne programu WinCmd składa się

Bardziej szczegółowo

Bazy danych Karta pracy 1

Bazy danych Karta pracy 1 Bazy danych Karta pracy 1 Bazy danych Karta pracy 1 1. Utwórz katalog Bazy danych służący do przechowywania wszelkich danych dotyczących kursu. 2. W katalogu Bazy danych stwórz podkatalog BD1 służący jako

Bardziej szczegółowo

BIBLIOTEKA LOKALNE CENTRUM WIEDZY PRAKTYCZNEJ PRZEWODNIK PO NARZĘDZIACH WARSZTAT NR 1: ARKUSZE KALKULACYJNE - MINI SKRYPT

BIBLIOTEKA LOKALNE CENTRUM WIEDZY PRAKTYCZNEJ PRZEWODNIK PO NARZĘDZIACH WARSZTAT NR 1: ARKUSZE KALKULACYJNE - MINI SKRYPT BIBLIOTEKA LOKALNE CENTRUM WIEDZY PRAKTYCZNEJ PRZEWODNIK PO NARZĘDZIACH WARSZTAT NR 1: ARKUSZE KALKULACYJNE - MINI SKRYPT 1. Wprowadzenie Arkusze kalkulacyjne Google umożliwiają łatwe tworzenie, udostępnianie

Bardziej szczegółowo

Elektroniczny Urząd Podawczy

Elektroniczny Urząd Podawczy Elektroniczny Urząd Podawczy Dzięki Elektronicznemu Urzędowi Podawczemu Beneficjent może wypełnić i wysłać formularz wniosku o dofinansowanie projektów w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa

Bardziej szczegółowo

Kontrola topto. 1. Informacje ogólne. 2. Wymagania sprzętowe i programowe aplikacji. 3. Przykładowa instalacja topto. 4. Komunikacja.

Kontrola topto. 1. Informacje ogólne. 2. Wymagania sprzętowe i programowe aplikacji. 3. Przykładowa instalacja topto. 4. Komunikacja. Kontrola topto Obsługa aplikacji Kontrola topto 1. Informacje ogólne. 2. Wymagania sprzętowe i programowe aplikacji. 3. Przykładowa instalacja topto. 4. Komunikacja. 5. Dodawanie, edycja i usuwanie przejść.

Bardziej szczegółowo

Pracownia internetowa w każdej szkole (edycja Jesień 2007)

Pracownia internetowa w każdej szkole (edycja Jesień 2007) Instrukcja numer D1/04_01/Z Pracownia internetowa w każdej szkole (edycja Jesień 2007) Opiekun pracowni internetowej cz. 1 (D1) Tworzenie kopii zapasowej ustawień systemowych serwera - Zadania do wykonania

Bardziej szczegółowo

Sprawdzian z informatyki na rozpoczęcie nauki w pierwszej klasie szkoły ponadgimnazjalnej

Sprawdzian z informatyki na rozpoczęcie nauki w pierwszej klasie szkoły ponadgimnazjalnej WYPEŁNIA UCZEŃ Kod ucznia Sprawdzian z informatyki na rozpoczęcie nauki w pierwszej klasie szkoły ponadgimnazjalnej Informacje dla ucznia 1. Upewnij się, czy sprawdzian ma 7 stron. Ewentualny brak stron

Bardziej szczegółowo

Rozdział II. Praca z systemem operacyjnym

Rozdział II. Praca z systemem operacyjnym Rozdział II Praca z systemem operacyjnym 55 Rozdział III - System operacyjny i jego hierarchia 2.2. System operacyjny i jego życie Jak już wiesz, wyróżniamy wiele odmian systemów operacyjnych, które różnią

Bardziej szczegółowo

KS-APTEKA Windows. KAMSOFT S.A. Katowice 2013 KS-AOW. (Wielomagazynowość) Instrukcja WIELOMAGAZYNOWOŚĆ Dokument: Wydanie: 1 Waga: 90

KS-APTEKA Windows. KAMSOFT S.A. Katowice 2013 KS-AOW. (Wielomagazynowość) Instrukcja WIELOMAGAZYNOWOŚĆ Dokument: Wydanie: 1 Waga: 90 KS-APTEKA Windows (Wielomagazynowość) KAMSOFT S.A. Katowice 2013 Strona 1 z 10 1. Koncepcja wielomagazynowości w System umożliwia zdefiniowanie hierarchicznej struktury przedsiębiorstwa. Elementy struktury

Bardziej szczegółowo

HELIOS pomoc społeczna

HELIOS pomoc społeczna Instrukcja przygotowania pliku wsadowego do zasilenia SEPI przy pomocy dodatkowej aplikacji HELSepi 1. Instalacja aplikacji Pobieramy plik instalacyjny HelSEPIsetup.exe ze strony internetowej www.ops.strefa.pl

Bardziej szczegółowo

Jak zrobić za pomocą programu SALSA-J kolorowy obrazek, mając trzy zdjęcia w barwach podstawowych?

Jak zrobić za pomocą programu SALSA-J kolorowy obrazek, mając trzy zdjęcia w barwach podstawowych? Jak zrobić za pomocą programu SALSA-J kolorowy obrazek? 1 Jak zrobić za pomocą programu SALSA-J kolorowy obrazek, mając trzy zdjęcia w barwach podstawowych? Mirosław Należyty Agnieszka Majczyna Logo designed

Bardziej szczegółowo

SYSTEMY OPERACYJNE ĆWICZENIE POLECENIA SYSTEMU MSDOS

SYSTEMY OPERACYJNE ĆWICZENIE POLECENIA SYSTEMU MSDOS SYSTEMY OPERACYJNE ĆWICZENIE POLECENIA SYSTEMU MSDOS 1. Podstawowe informacje Aby uruchomić Wiersz poleceń należy wybrać menu Start, a następnie Uruchom gdzie należy wpisać cmd i zatwierdzić je klawiszem

Bardziej szczegółowo

Konfiguracja interfejsu (złącza) PENDRIVE. Plik: 2015-03-30-PEN-01 PEN_45 PL

Konfiguracja interfejsu (złącza) PENDRIVE. Plik: 2015-03-30-PEN-01 PEN_45 PL Konfiguracja interfejsu (złącza) PENDRIVE Plik: 2015-03-30-PEN-01 PEN_45 PL 1. Opis ogólny Interfejs PENDRIVE umożliwia bezpośrednie zapisywanie danych przesyłanych z wagi do pamięci typu pendrive (USB

Bardziej szczegółowo

z poradni pedagogicznej

z poradni pedagogicznej Kryteria oceniania zajęć komputerowych w klasach kształcenia zintegrowanego dla dzieci z opiniami z poradni pedagogicznej Zajęcia z informatyki są ćwiczeniami praktycznymi, które łączą zabawę z nauką,

Bardziej szczegółowo

JAK ZAKŁADAĆ FOLDERY W DROPBOX

JAK ZAKŁADAĆ FOLDERY W DROPBOX JAK ZAKŁADAĆ FOLDERY W DROPBOX 1. W folderze Dropbox zakładamy folder TellVet w celu łatwiejszego odszukiwania wcześniej przesłanych przez system TellVet zleceń na konsultacje. Aby założyć folder klikamy

Bardziej szczegółowo

z 7 2007-06-30 18:14

z 7 2007-06-30 18:14 http://www.playstationworld.pl :: Generowanie obrazów płyt DVD gotowych do nagrania dla PlayStation 2 Artykuł dodany przez: KoDa (2007-05-10 10:45:04) W tym artykule skupię się na trzech programach: Sony

Bardziej szczegółowo

Pracownia internetowa w każdej szkole (edycja Jesień 2007)

Pracownia internetowa w każdej szkole (edycja Jesień 2007) Instrukcja numer D1/02_05/Z4 Pracownia internetowa w każdej szkole (edycja Jesień 2007) Opiekun pracowni internetowej cz. 1 Tworzenie własnej witryny WWW - Zadanie 4 (D1) Zadanie 4 Wypełnianie zawartością

Bardziej szczegółowo

18.4. Odzyskiwanie przypadkowo usuniętych plików w systemach Windows Vista i Windows 7

18.4. Odzyskiwanie przypadkowo usuniętych plików w systemach Windows Vista i Windows 7 18.4. Odzyskiwanie przypadkowo usuniętych plików w systemach Windows Vista i Windows 7 W celu przywrócenia usuniętego pliku należy uruchomić menu kontekstowe katalogu, w którym wcześniej znajdował się

Bardziej szczegółowo

Dodawanie wzorca graficznego do programów linii InsERT GT

Dodawanie wzorca graficznego do programów linii InsERT GT Dodawanie wzorca graficznego do programów linii InsERT GT Wzorce wydruków graficznych są plikami z rozszerzeniem RPT. Przy przesyłaniu mailem takie wzorce są najczęściej przesyłane w postaci skompresowanej.

Bardziej szczegółowo

Creative Photos. program do tworzenia kompozycji fotoksiążek instrukcja instalacji i obsługi

Creative Photos. program do tworzenia kompozycji fotoksiążek instrukcja instalacji i obsługi Laboratorium Fotograficzne Kodak Express FOTOS ul. Hoża 9, 16-300 Augustów tel. 087 643 24 66 www.fotos.augustow.pl fotos@fotos.augustow.pl Godz. otwarcia pn-pt 9.00 17.00 sob 9.00 13.00 Creative Photos

Bardziej szczegółowo

Szanowni Państwo. Należy przy tym pamiętać, że zmiana stawek VAT obejmie dwie czynności:

Szanowni Państwo. Należy przy tym pamiętać, że zmiana stawek VAT obejmie dwie czynności: Szanowni Państwo Zapowiedź podniesienia stawek VAT stała się faktem. Zgodnie z ustawą o podatku od towarów i usług z dniem 1 stycznia 2011 roku zostaną wprowadzone nowe stawki VAT. Obowiązujące aktualnie

Bardziej szczegółowo

Symfonia Finanse i Księgowość

Symfonia Finanse i Księgowość Symfonia Finanse i Księgowość Zakładanie nowej firmy Wersja 2013 Windows jest znakiem towarowym firmy Microsoft Corporation. Adobe, Acrobat, Acrobat Reader, Acrobat Distiller są zastrzeżonymi znakami towarowymi

Bardziej szczegółowo