zapis i interpretacja elektrokardiogramu

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "zapis i interpretacja elektrokardiogramu"

Transkrypt

1 zapis i interpretacja elektrokardiogramu Maciej Jodkowski kurs specjalistyczny

2 Załamek P - powstaje podczas depolaryzacji przedsionków - kąt nachylenia osi elektrycznej zwykle ~ 60% (granice normy: 0 do +70%) - pobudzenie prawego przedsionka cz. wstępująca, - pobudzenie lewego przedsionka cz. zstępująca

3 Załamek P Prawidłowy jest: (+) w odprowadzeniu I, II, avf, V3 V6 przeważnie (+) w odprowadzeniu III, V2 (-) w odprowadzeniu avr przeważnie płaski w odprowadzeniu avl w odprowadzeniu V1 (+), dwufazowy lub (-)

4 Załamek P Czas trwania: krótszy niż 0,12 s Amplituda : < 2,5 mm w odpr. kończynowych < 3 mm w odpr. przedsercowych

5 Załamek P Wzrost amplitudy: - zwiększona aktywność ukł. współczulnego - przerost prawego przedsionka

6 Załamek P Zmniejszenie amplitudy: Zmiana położenia rozrusznika - w obrębie węzła lub do niżej położonych ośrodków bodzcotwórczych

7 Załamek P Poszerzenie i rozdwojenie przerost ścian lub powiększenie jamy lewego przedsionka.

8 Załamek P Nieprawidłowy kształt: - zazębiony, - rozdwojony, - dwufazowy, - (-) w tych odpr., w których powinien być (+) - zwiększona amplituda, - dłuższy czas trwania,

9 Załamek P Ujemny w odprowadzeniu I : - rytm lewego przedsionka, - zmiany w położeniu serca ( dextrocardia), - przerost prawego przedsionka.

10 Załamek P Ujemny w odprowadzeniach II, III, avf: wsteczna depolaryzacja przedsionków z ośrodka ektopowego ( dolna część przedsionka, łącze p-k, komory)

11 Załamek P Niewidoczny gdy obecność: - fal f (fibrillatio), - fal F (flagellatio)

12 Załamek P Niewidoczny, gdy ukryty: - w załamku T blok p-k I stopnia, częstoskurcz przedsionkowy, - w zespole QRS rytm z łącza p-k, rytm komorowy przewiedziony wstecznie do przedsionków

13 Odcinek PQ Od końca załamka P do początku zespołu QRS. Odpowiada okresowi repolaryzacji przedsionków. Zwykle przebiega w linii izoelektrycznej.

14 Odcinek PQ Obniżenie odc. PQ : - przerost prawego przedsionka, - zwiększone napięcie ukł. współczulnego, - ostra faza zapalenia osierdzia, - niedokrwienie lub zawał przedsionka.

15 Odcinek PQ Uniesienie odcinka PQ: - zawał prawego lub lewego przedsionka.

16 Odstęp PQ Obejmuje czas przewodzenia bodźca przez : prawy przedsionek, węzeł p-k, pęczek Hisa, odnogi p. Hisa, włókna Purkinjego, do m. roboczego komór.

17 Odstęp PQ Od początku najwcześniejszego załamka P do początku najwcześniejszego zespołu QRS.

18 Odstęp PQ Pozorne skrócenie : Często amplituda potencjału prawego przedsionka, we wstępnej fazie depolaryzacji jest zbyt mała by spowodować wychylenie linii izoelektrycznej.

19 Odstęp PQ ryc.

20 Odstęp PQ Czas trwania zależy od częstotliwości rytmu serca i wieku pacjenta. Zwykle u osób dorosłych z prawidłową częstością rytmu wynosi 0,12 do 0,2 s.

21 Odstęp PQ Powyżej górnej granicy normy blok p-k I stopnia

22 Odstęp PQ Poniżej dolnej granicy normy : - wariant normy u klinicznie zdrowych osób, - w zespole preekscytacji, - pobudzenia z łącza p-k, - zsumowane pobudzenia komorowe, - rozkojarzenie przedsionkowo - komorowe.

23 Zespół QRS Elektrokardiograficzny wykładnik depolaryzacji roboczego mięśnia komór. Załamek ujemny Q ( często nieobecny) Załamek dodatni R Załamek ujemny S Drugi dodatni załamek R' lub r'

24 Zespół QRS Czas trwania nie powinien przekraczać 0,1 s. Nie ma określonej dolnej granicy, ale zwykle nie jest krótszy niż 0,06 s.

25 Zespół QRS ryc.

26 Zespół QRS Dodatni gdy największy z załamków zespołu znajduje się powyżej linii izoelektrycznej. Ujemny największy załamek poniżej linii izoelektrycznej. Dwufazowy oba wychylenia są jednakowe.

27 Zespół QRS Dodatnie (zwykle) w odprowadzeniach : I, II, avl, V4 V6. Ujemne w odprowadzeniach : avr i V1 - V3.

28 Zespół QRS Amplituda Nie powinna przekraczać : - 20 mm w odprowadzeniach I, II, III, avf, - 11 mm w odprowadzeniu avl, - 7 mm w odprowadzeniu V1, - 26 mm w odprowadzeniach V5, V6.

29 Zespół QRS Wyższe załamki R w odpr. kończynowych i przedsercowych lewokomorowych : - wariant normy u młodych, zdrowych, zwłaszcza szczupłych osób, - przerost m. lewej komory, - zespół preekscytacji, - zaburzenia przewodzenia w lewej odnodze p. Hisa.

30 Zespół QRS Wyższe załamki R w odprowadzeniach przedsercowych prawokomorowych : - fizjologicznie u niemowląt i dzieci, - przerost prawej komory, - zaburzenia przewodzenia w obrębie prawej odnogi p. Hisa, - zespół preekscytacji (typ A), - zawał ściany tylnej serca, - zmiany położenia serca w klatce piersiowej.

31 Zespół QRS Niskonapięciowy gdy suma amplitudy załamków R i S jest mniejsza niż - 5 mm w każdym odprowadzeniu kończynowym, - 10 mm w każdym z odprowadzeń przedsercowych.

32 Zespół QRS Załamek Q ma szczególne znaczenie jego amplituda i czas trwania jest podstawą elektrokardiokardiograficznego rozpoznania przebytego zawału.

33 Zespół QRS Załamek Q Czas trwania : nie przekracza 0,04 s (u ok. 95% nie przekracza 0,02 s), poza odprowadzeniem avr.

34 Zespół QRS Patologiczny załamek Q kryteria diagnostyczne

35 Zespół QRS Odprowadzenia Załamek Q nieprawidłowy I,II,III avl Załamek Q prawdopodobnie nieprawidłowy Q 0,04 s i >25%R o,04s > Q > 0,03s Q 0,04 s i>25% R przy QRS >5mm, w obecności Q avf i Q II Q 0,04 s w nieobecności Q avf Q 0,04 s i > 50% R przy R > 3mm i dodatnim załamku P 0,04 s > Q >0,03s avf Q 0,04 s i > 25% R przy QRS >5mm 0,04 s > Q > 0,03 s V 1-4 Q 0,04 s i /lub > 25% R 0,04 s > Q > 0,02 s i /lub 10-24% R V5,6 Q 0,04 s i > 15% QRS 0,04 s > Q > 0,03 s i > 10% QRS

36 Zespół QRS Zwrot ujemny lub wychylenie wewnętrzne fragment zespołu QRS od szczytu załamka R do końca zespołu.

37 Zespół QRS Pobudzenie istotne komór fragment od początku pobudzenia komór do szczytu załamka R.

38 Zespół QRS Pomiar czasu pobudzenia istotnego / zwrotu ujemnego jest istotny przy rozpoznawaniu przerostu m. sercowego i bloków odnóg.

39 Odcinek ST Odpowiada fazie plateau ( = faza 2.) potencjału czynnościowego. Fizjologicznie : przebiega poziomo w linii izoelektrycznej. Ocena przemieszczenia odcinka ST w zapisie spoczynkowym w odniesieniu do odcinka TP, w zapisie wysiłkowym w odniesieniu do odcinka PQ.

40 Odcinek ST Poziome obniżenie odc. ST : - niedokrwienie, - zawał NSTEMI, - hypokaliemia, -bloki odnóg, - niedokrwistość, - hypersympatykotonia, - gorączka, - glikozydy nasercowe, - przerost m. lewej komory, - zespół preekscytacji.

41 Odcinek ST Uniesienie odc. ST : - świeży zawał, - angina Primzmetala (naczynioskurczowa), - zapalenie osierdzia (uszkodzenie płaszczowe), - bloki odnóg, - zespół preekscytacji, - zespół Brugadów, - hyperkaliemia, - hypotermia, - hyperwagotonia, - zespół wczesnej repolaryzacji.

42 Odcinek ST W odprowadzeniu III, avf niewielkie horyzontalne lub skośne ku dołowi obniżenie odcinka ST bywa obserwowane także u zdrowych osób.

43 Odcinek ST Zawał uniesienie typowo jest wypukłe ku górze o charakterze fali Pardeego.

44 Odcinek ST Obecność uniesienia odcinka ST w większości odprowadzeń, zazwyczaj o 1 2 mm, przy obniżeniu w odprowadzeniu avr sugeruje płaszczowe uszkodzenie - zazwyczaj w ostrej fazie zapalenia osierdzia.

45 Odcinek ST Zespół Brugadów współistnienie uniesienia odcinka ST w odprowadzeniu V1 z blokiem prawej odnogi pęczka Hisa, u osób bez świeżego zawału serca.

46 Załamek T Reprezentuje końcową fazę repolaryzacji komór. Czas trwania zazwyczaj do 0,25 s.

47 Załamek T Prawidłowy : - zawsze dodatni w odprowadzeniu I, - prawie zawsze dodatni w odprowadzeniu II, - dodatni, dwufazowy lub ujemny w odprowadzeniach III, avl, avf, - zawsze ujemny w odprowadzeniu avr.

48 Załamek T Odprowadzenia przedsercowe : zwykle prawidłowe załamki T są dodatnie, czasem, zwłaszcza u młodych kobiet, w odprowadzeniach V1 V3 mogą być ujemne ( zjawisko to bywa nazywane przetrwałą cechą młodzieńczą ), także u zdrowych klinicznie osób mogą występować ujemne załamki T w całej wstędze odprowadzeń przedsercowych.

49 Załamek T W badaniach populacyjnych ( mężczyźni ) stwierdzono 4 krotnie większe ryzyko zgonu z przyczyn wieńcowych w przypadku nie przekraczającego 0,5 mm załamka T w odprowadzeniu I vs 1,5 mm.

50 Załamek T Zmiana kształtu załamka T: - pierwotna, związana z zaburzeniami repolaryzacji w fazie 3 potencjału czynnościowego ( lokalnymi lub uogólnionymi ), - wtórna, zależna od zmienionego toru depolaryzacji komór.

51 Załamek T

52 Załamek T Dwugarbny : - jest wyrazem dyspersji repolaryzacji w obrębie mięśnia roboczego komór, charakterystycznej przede wszystkim dla zespołu długiego QT.

53 Załamek T Wysoki i niesymetryczny często u młodych, zdrowych mężczyzn jako wyraz przewagi układu parasympatycznego. Wysoki, ostro zakończony, o szerokiej podstawie podejrzenie ostrego niedokrwienia serca. Wysoki, wąski podejrzenie hyperkaliemii. Wysoki i szeroki, z wydłużeniem odstępu QT wzmożona aktywacja α-adrenergiczna (np. w udarze mózgu)

54 Załamek T Płaski załamek T w przewlekłym niedokrwieniu m. sercowego, częściej jako wyraz zmian nieswoistych ( wpływ układu autonomicznego, zaburzeń metabolicznych lub hormonalnych ).

55 Załamek T Głęboki ujemny załamek T : - zawał serca, - zapalenie m. sercowego, - ostre naczyniopochodne incydenty mózgowe, - kardiomiopatia koniuszkowa, - guz chromochłonny.

56 Załamek T Zjawisko pamięci komórkowej zaburzenia depolaryzacji mogą wpływać na proces repolaryzacji także po ich ustąpieniu. Przykład : po serii pobudzeń o zmienionym torze depolaryzacji (częstoskurcz komorowy, pobudzenia przewiedzione z blokiem, pobudzenia ze stymulatora) nieprawidłowo ukształtowane załamki T w prawidłowo przewiedzionych pobudzeniach. Mogą utrzymywać się nawet przez tygodnie.

57 Odstęp QT Odpowiada czasowi trwania potencjału czynnościowego we włóknach roboczych mięśnia komór.

58 Odstęp QT Pomiar : w odprowadzeniu II lub w odprowadzeniu z najdłuższym odstępem QT. W sytuacji, gdy załamek T łączy się z załamkiem U, koniec odstępu QT wyznacza przecięcie stycznej do ramienia zstępującego załamka T z linią izoelektryczną.

59 Odstęp QT Czas trwania zależy od : - częstotliwości rytmu serca, - płci, - wieku, - stanu aktywacji układu autonomicznego.

60 Odstęp QT Przyczyny nabytych zespołów długiego QT 1. Wpływ leków 2. Zaburzenia elektrolitowe (hipokalemia, hipomagnezemia) 3. Ostre, głównie naczyniopochodne choroby ośrodkowego układu nerwowego 4. Znaczna bradykardia zatokowa lub w przebiegu bloku przedsionkowo-komorowego III st 5. Guz chromochłonny 6.Niedoczynność tarczycy 7. Zaburzenia odżywiania: głodzenie, jadłowstręt psychiczny, płynne diety białkowe 8. Zatrucie arsenemlub organicznymi związkami fosforowymi, stosowanymi jako preparaty owadobójcze.

61 Odstęp QT Leki wywołujące zespoły długiego QT 1. Leki antyarytmiczne, zwłaszcza klasy Ia i III 2. Neuroleptyki z grupy fenotiazyny 3. Trój- i czteropierścieniowe leki antydepresyjne 4. Niektóre leki przeciwbakteryjne (erytromecyna, Biseptol) i przeciwgrzybicze (ketokonazol) 5. Niektóre leki antyhistaminowe (astemizol, terfenadyna) 6. Blokery kanału wapniowego wydłużające repolaryzację (prenylamina, bepridil) 7. Preparaty cieniujące i papaweryna podawane do tętnic wieńcowych 8. Inne (np. sole litu, probukol, ketanseryna)

62 Odstęp QT Wzory korygujące konieczność zastosowania, celem uniknięcia każdorazowego porównywania aktualnie wymierzonego odstępu QT z normą odpowiednią dla aktualnej częstotliwości rytmu serca.

63 Odstęp QT Wzór Bazetta opiera się na założeniu, że odstęp QT jest wprost proporcjonalny do pierwiastka kwadratowego z odstępu RR, mierzonego w sekundach. QT = k RR Współczynnik k zależny od płci - 0,37 M 0,4 K

64 Odstęp QT Jeśli rytm serca wynosi 60/min. odstęp RR trwa 1 s, prawidłowy skorygowany odstęp QT jest równy wartości współczynnika k.

65 Odstęp QT QTc = QT 1 / RR Wzór służy skorygowaniu czasu trwania odstępu QT podczas rytmu serca o częstotliwości x/min (QT x) do wartości właściwej dla rytmu 60/min (QTc)

66 Odstęp QT Wzór Hodgesa zapewnia zdecydowanie lepszą korekcję, zakładając istnienie liniowej zależności pomiędzy odstępami QT i RR. Odstęp QTc = QT + 1,75 x (częstotliwość rytmu 60)

67 Odstęp QT Do oceny wartości rokowniczej wydłużonego odstępu QT w badaniach klinicznych stosuje się przede wszystkim korekcję według wzoru Bazetta. Odstęp QT > 0,44 s traktuje się powszechnie jako wydłużony, jest wskaźnikiem złego rokowania w populacji ogólnej chorych z chorobą serca, chorych po zawale serca, także osób bez rozpoznanej choroby serca, pomimo rzeczywistej normy większej, zwłaszcza u kobiet.

68 Odstęp QT Może być wydłużony : wrodzony lub nabyty. Zespół długiego QT gdy wydłużeniu odstępu QT towarzyszy skłonność do polimorficznych częstoskurczów komorowych typu torsade de pointes.

69 Odstęp QT Wrodzony zespół długiego QT - charakteryzuje się okresowym lub stałym wydłużeniem odstępu QT z towarzyszącymi napadami częstoskurczu komorowego typu tordade de pointes.

70 Odstęp QT Wrodzony zespół długiego QT jest dziedziczony : - recesywnie w skojarzeniu z głuchoniemotą (zespół Jervella i Lang Nielsena), - dominująco bez głuchoniemoty (zespół Romano i Warda).

71 Odstęp QT W zespole długiego QT rokowanie jest poważne, napady częstoskurczów mogą prowadzić do nagłego zgonu sercowego. Diagnostyka jest utrudniona, odstęp QT może okresowo być prawidłowy, normy dla wydłużonego odstępu QT ciągle kontrowersyjne.

72 Odstęp QT Kryteria idiopatycznego zespołu długiego QT, wg Schwartza. Kryteria duże Kryteria małe Odstęp Qtc > 0,44 s Omdlenia wywoływane stresem Zespół długiego QT w rodzinie Wrodzona głuchota Epizody naprzemiennych załamków T Bradykardia u dzieci Inne zaburzenia repolaryzacji komór

73 Odstęp QT Do rozpoznania wystarczają dwa duże kryteria lub jedno duże i dwa małe. Jak wynika z tabeli wydłużenie odstępu QT nie jest objawem niezbędnym do rozpoznania!

74 Odstęp QT Kolejna modyfikacja kryteriów 1993r.( Schwartz i wsp.) - uznano, że minimalny czas trwania odstępu QTc, umożliwiający rozpoznanie zespołu długiego QT wynosi: - 0,45 s u mężczyzn, - 0,46 s u kobiet. Za najbardziej miarodajne uznano 0,48 s bez podziału na płeć.

75 Odstęp QT Istotne: wydłużenie odstępu QT nie jest objawem niezbędnym do rozpoznania zespołu długiego QT. Ocenę ryzyka wystąpienia groźnych dla życia zaburzeń rytm pochodzenia komorowego ułatwia pomiar dyspersji pomiędzy najdłuższym i najkrótszym nieskorygowanym odstępem QT w standardowym 12 - odprowadzeniowym zapisie EKG. Za istotną uznaje się różnicę 100 ms. Służy to również ocenie skuteczności leczenia β-blokerem.

76 Odstęp QT Przyczyna wrodzonego zespołu długiego QT to defekty genów regulujących czynność kanałów jonowych w błonie komórkowej, odpowiedzialnych za kształt potencjału czynnościowego. Najczęściej defekt LQT1 chromosomu 11 genu KVLQT1 odpowiedzialny za odśrodkowy prąd potasowy aktywowany wolno ( IKs ).

77 Odstęp QT Nabyty zespół długiego QT - towarzyszyć może wielu stanom klinicznym. Czynnik patogenny może wpływać bezpośrednio na transport jonów poprzez błonę komórkową lub pośrednio poprzez np. patologiczną stymulację układu autonomicznego.

78 Odstęp QT Zarówno we wrodzonych jak i nabytych zespołach długiego QT, kształt załamków T i U podlega dużej fluktuacji. Od prawidłowego kształtu zarówno załamków T i U, poprzez rozdwojone załamki T, wydatne załamki U, do olbrzymich ujemnych załamków T oraz T + U.

79 Odstęp QT Dyspersja lub rozproszenie odstępu QT. Różnica pomiędzy najdłuższym a najkrótszym odstępem QT. Spowodowana jest niejednakowym czasem trwania repolaryzacji w poszczególnych obszarach mięśnia komór, a także uzależniona jest od amplitudy i kąta nachylenia wektora końcowej części załamka T względem osi poszczególnych odprowadzeń elektrokardiogramu.

80 Odstęp QT Zakresy dyspersji: - norma : ms u osób zdrowych, ms u chorych po zawale serca, ms w przypadkach zespołu długiego QT.

81 Odstęp QT Punkt graniczny, powyżej którego wartość dyspersji QT jest najbardziej użytecznym wskaźnikiem złego rokowania, nie jest jednoznacznie określony i w różnych opracowaniach wynosi od 70 do 100 ms.

82 Załamek U Jego pochodzenie nie jest wyjaśnione. Najbardziej prawdopodobna teoria dotyczy istnienia obszaru mięśnia komór o dłuższej repolaryzacji. Nie jest stałą składową ekg. Występuje w około 25 50% zapisów. Jego kierunek jest zgodny z wychyleniem załamka T.

83 Załamek U Amplituda pozostaje w zależności od wysokości załamka T i zespołu QRS, nie przekracza w warunkach prawidłowych 2 mm w odprowadzeniach prawokomorowych i 1 mm w pozostałych odprowadzeniach.

84 Załamek U Wysokie załamki U występują u osób z: - przewagą układu parasympatycznego, - hypokaliemią, - guzem chromochłonnym, - wrodzonym zespołem długiego QT, - udarem mózgowym.

85 Załamek U W przypadku hyperwagotonii załamek U jest oddzielony od załamka T, w pozostałych przypadkach zwykle rozpoczyna się na ramieniu zstępującym załamka T, utrudniając wiarygodną ocenę odstępu QT.

86 Odstęp QT

II KATEDRA KARDIOLOGII CM UMK

II KATEDRA KARDIOLOGII CM UMK II KATEDRA KARDIOLOGII CM UMK 2014 6 elektrod przedsercowych V1 do V6 4 elektrody kończynowe Prawa ręka Lewa ręka Prawa noga Lewa noga 1 2 Częstość i rytm Oś Nieprawidłowości P Odstęp PQ Zespół QRS (morfologia,

Bardziej szczegółowo

EKG w stanach nagłych. Dr hab. med. Marzenna Zielińska

EKG w stanach nagłych. Dr hab. med. Marzenna Zielińska EKG w stanach nagłych Dr hab. med. Marzenna Zielińska Co to jest EKG????? Układ bodźco-przewodzący serca (Wagner, 2006) Jakie patologie, jakie choroby możemy rozpoznać na podstawie EKG? zaburzenia rytmu

Bardziej szczegółowo

FIZJOLOGICZNE I PATOFIZJOLOGICZNE PODSTAWY INTERPRETACJI EKG. Aleksandra Jarecka

FIZJOLOGICZNE I PATOFIZJOLOGICZNE PODSTAWY INTERPRETACJI EKG. Aleksandra Jarecka FIZJOLOGICZNE I PATOFIZJOLOGICZNE PODSTAWY INTERPRETACJI EKG Aleksandra Jarecka CO TO JEST EKG? Graficzne przedstawienie zmian potencjałów kardiomiocytów w czasie mierzone z powierzchni ciała Wielkość

Bardziej szczegółowo

II KATEDRA KARDIOLOGII CM UMK

II KATEDRA KARDIOLOGII CM UMK II KATEDRA KARDIOLOGII CM UMK 2014 Zawał serca ból wieńcowy p30 min +CPK +Troponiny Zawał serca z p ST STEMI ( zamknięcie dużej tętnicy wieńcowej) Z wytworzeniem załamka Q Zawał serca bez pst NSTEMI Zamknięcie

Bardziej szczegółowo

Elektrokardiografia: podstawy i interpretacja

Elektrokardiografia: podstawy i interpretacja Elektrokardiografia: podstawy i interpretacja Podstawy EKG 1887 rok- Waller dokonał bezpośredniego zapisu potencjałów serca. 1901 rok- galwanometr strunowy Einthovena pozwolił na rejestrację czynności

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. 1. Podstawy fizyczne elektrokardiografii... 11. 2. Rejestracja elektrokardiogramu... 42. 3. Ocena morfologiczna elektrokardiogramu...

SPIS TREŚCI. 1. Podstawy fizyczne elektrokardiografii... 11. 2. Rejestracja elektrokardiogramu... 42. 3. Ocena morfologiczna elektrokardiogramu... SPIS TREŚCI 1. Podstawy fizyczne elektrokardiografii.............................. 11 Wstęp................................................................ 11 Ogólny opis krzywej elektrokardiograficznej...................................

Bardziej szczegółowo

10. Zmiany elektrokardiograficzne

10. Zmiany elektrokardiograficzne 10. Zmiany elektrokardiograficzne w różnych zespołach chorobowyh 309 Zanim zaczniesz, przejrzyj streszczenie tego rozdziału na s. 340 342. zmiany elektrokardiograficzne w różnych zespołach chorobowych

Bardziej szczegółowo

Układ bodźcoprzewodzący

Układ bodźcoprzewodzący ZABURZENIA RYTMU I PRZEWODZENIA II KATEDRA II KATEDRA KARDIOLOGII CM UMK 2014 2014 Układ bodźcoprzewodzący Węzeł zatokowo-przedsionkowy Węzeł przedsionkowo-komorowy Pęczek Hisa lewa i prawa odnoga Włókna

Bardziej szczegółowo

Układ bodźcoprzewodzący ZABURZENIA. Prawidłowa generacja i przewodzenie impulsów RYTMU I PRZEWODZENIA

Układ bodźcoprzewodzący ZABURZENIA. Prawidłowa generacja i przewodzenie impulsów RYTMU I PRZEWODZENIA Układ bodźcoprzewodzący ZABURZENIA RYTMU I PRZEWODZENIA Węzeł zatokowo-przedsionkowy Węzeł przedsionkowo-komorowy Pęczek Hisa lewa i prawa odnoga Włókna Purkinjego II KATEDRA KARDIOLOGII CM CM UMK UMK

Bardziej szczegółowo

Podstawy elektrokardiografii część 1

Podstawy elektrokardiografii część 1 Podstawy elektrokardiografii część 1 Dr med. Piotr Bienias Klinika Chorób Wewnętrznych i Kardiologii WUM Szpital Kliniczny Dzieciątka Jezus w Warszawie ELEKTROKARDIOGRAFIA metoda rejestracji napięć elektrycznych

Bardziej szczegółowo

Część 1. Podstawowe pojęcia i zasady wykonania i oceny elektrokardiogramu

Część 1. Podstawowe pojęcia i zasady wykonania i oceny elektrokardiogramu Podstawy EKG Część 1. Podstawowe pojęcia i zasady wykonania i oceny elektrokardiogramu Wojciech Telec telec@ump.edu.pl EKG Elektrokardiograf to bardzo czuły galwanometr - wykonuje pomiary natężenia prądu

Bardziej szczegółowo

MONITOROWANIE EKG, ZABURZENIA RYTMU SERCA RC (UK)

MONITOROWANIE EKG, ZABURZENIA RYTMU SERCA RC (UK) MONITOROWANIE EKG, ZABURZENIA RYTMU SERCA Zagadnienia Wskazania i techniki monitorowania elektrokardiogramu Podstawy elektrokardiografii Interpretacja elektrokardiogramu formy NZK groźne dla życia zaburzenia

Bardziej szczegółowo

EKG Zaburzenia rytmu i przewodzenia cz. II

EKG Zaburzenia rytmu i przewodzenia cz. II EKG Zaburzenia rytmu i przewodzenia cz. II Karol Wrzosek KATEDRA I KLINIKA KARDIOLOGII, NADCIŚNIENIA TĘTNICZEGO I CHORÓB WEWNĘTRZNYCH Mechanizmy powstawania arytmii Ektopia Fala re-entry Mechanizm re-entry

Bardziej szczegółowo

Analiza zapisu elektrokardiograficznego

Analiza zapisu elektrokardiograficznego 134 funkcję elektryczną serca można wyrazić w postaci dipola, czyli najprostszego generatora prądu składającego się z bieguna dodatniego i ujemnego. Dipol znajduje się w geometrycznym środku trójkąta utworzonego

Bardziej szczegółowo

Przedsionkowe zaburzenia rytmu

Przedsionkowe zaburzenia rytmu Przedsionkowe zaburzenia rytmu 4 ROZDZIAŁ Wstęp Załamki P elektrokardiogramu odzwierciedlają depolaryzację przedsionków. Rytm serca, który rozpoczyna się w węźle zatokowo-przedsionkowym i ma dodatnie załamki

Bardziej szczegółowo

Fizjologia układu krążenia II. Dariusz Górko

Fizjologia układu krążenia II. Dariusz Górko Fizjologia układu krążenia II Dariusz Górko Fizyczne i elektrofizjologiczne podstawy elektrokardiografii. Odprowadzenia elektrokardiograficzne. Mechanizm powstawania poszczególnych załamków, odcinków oraz

Bardziej szczegółowo

Zaburzenia przewodzenia śródkomorowego bloki wiązek Intraventricular comduction delay fascicular blocks

Zaburzenia przewodzenia śródkomorowego bloki wiązek Intraventricular comduction delay fascicular blocks 56 G E R I A T R I A 2014; 8: 56-61 Akademia Medycyny POGADANKI O ELEKTROKARDIOGRAFII/SPEECHES ABOUT ELECTROCARDIOGRAPHY Otrzymano/Submitted: 06.05.2013 Zaakceptowano/Accepted: 20.12.2013 Zaburzenia przewodzenia

Bardziej szczegółowo

Częstoskurcz z szerokimi zespołami QRS część I

Częstoskurcz z szerokimi zespołami QRS część I R O Z D Z I A Ł 6 Częstoskurcz z szerokimi zespołami QRS część I June Edhouse, Francis Morris Częstoskurcz z szerokimi zespołami QRS może powstawać w różnych mechanizmach. Może być zarówno częstoskurczem

Bardziej szczegółowo

Dariusz Kozłowski, Krzysztof Łucki Klinika Kardiologii i Elektroterapii Serca, II Katedra Kardiologii, Gdański Uniwersytet Medyczny

Dariusz Kozłowski, Krzysztof Łucki Klinika Kardiologii i Elektroterapii Serca, II Katedra Kardiologii, Gdański Uniwersytet Medyczny Akademia Medycyny POGADANKI O ELEKTROKARDIOGRAFII/SPEECHES ABOUT ELECTROCARDIOGRAPHY Wpłynęło: 13.09.2009 Zaakceptowano: 13.09.2009 Elektrokardiografia w schematach (część 3) zaburzenia rytmu serca (częstoskurcze)

Bardziej szczegółowo

P U Ł A P K I EKG w codziennej praktyce lekarza rodzinnego

P U Ł A P K I EKG w codziennej praktyce lekarza rodzinnego P U Ł A P K I EKG w codziennej praktyce lekarza rodzinnego Dariusz Kozłowski II Klinika Kardiologii i Elektroterapii Serca Gdański Uniwersytet Medyczny Pułapki w ocenie rytmu Ocena rytmu serca W PRZEDSIONKACH

Bardziej szczegółowo

Przypadki kliniczne EKG

Przypadki kliniczne EKG Przypadki kliniczne EKG Przedrukowano z: Mukherjee D. ECG Cases pocket. Börm Bruckmeier Publishing LLC, Hermosa Beach, CA, 2006: 135 138 (przypadek 31) i 147 150 (przypadek 34) PRZYPADEK NR 1 1.1. Scenariusz

Bardziej szczegółowo

ZAŁOŻENIA ORGANIZACYJNO PROGRAMOWE

ZAŁOŻENIA ORGANIZACYJNO PROGRAMOWE ZAŁOŻENIA ORGANIZACYJNO PROGRAMOWE Rodzaj kształcenia Kurs specjalistyczny jest to rodzaj kształcenia, który zgodnie z ustawą z dnia 5 lipca 1996r. o zawodach pielęgniarki i położnej (Dz. U. z 2001r. Nr

Bardziej szczegółowo

Zaburzenia rytmu serca. Monika Panek-Rosak

Zaburzenia rytmu serca. Monika Panek-Rosak Zaburzenia rytmu serca Monika Panek-Rosak załamek P depolaryzacja przedsionków QRS depolaryzacja komór załamek T repolaryzacja komór QRS < 0,12 sek PR < 0,2 sek ROZPOZNAWANIE ZAPISU EKG NA MONITORZE 1.

Bardziej szczegółowo

KWESTIONARIUSZ EKG INSTRUKcjE dla lekarzy OpISUjących WyNIKI badania EKG

KWESTIONARIUSZ EKG INSTRUKcjE dla lekarzy OpISUjących WyNIKI badania EKG KWESTIONARIUSZ EKG Instrukcje dla lekarzy opisujących wyniki badania EKG KWESTIONARIUSZ EKG Instrukcje dla lekarzy opisujących wyniki badania EKG Opracowanie: Prof. Witold A. Zatoński i zespół projektu

Bardziej szczegółowo

OZW istotne elementy wywiadu chorobowego cd.

OZW istotne elementy wywiadu chorobowego cd. OZW istotne elementy wywiadu chorobowego cd. Jakość bólu charakter bólu; Jak można go określić, gdzie odczuwany jest dyskomfort? Promieniowanie Gdzie odczuwany jest ból? Gdzie ten ból bólu promieniuje?

Bardziej szczegółowo

Holter. odprowadzeń CM5, CS2, IS.

Holter. odprowadzeń CM5, CS2, IS. Norman Jefferis Jeff (1.1.1914-21.7.1983) amerykański biofizyk skonstruował urządzenie rejestrujące EKG przez 24 godziny, tzw. EKG. W zależności od typu aparatu sygnał EKG zapisywany jest z 2, 3, rzadziej

Bardziej szczegółowo

Przypadki kliniczne EKG

Przypadki kliniczne EKG Przypadki kliniczne EKG Przedrukowano z: Mukherjee D. ECG Cases pocket. Börm Bruckmeier Publishing LLC, Hermosa Beach, CA 2006: 139 142 (przypadek 32); 143 146 (przypadek 33). PRZYPADEK NR 1 1.1. Scenariusz

Bardziej szczegółowo

CENTRUM KSZTA CENIA PODYPLOMOWEGO PIEL GNIAREK I PO O NYCH

CENTRUM KSZTA CENIA PODYPLOMOWEGO PIEL GNIAREK I PO O NYCH RAMOWY PROGRAM KURSU SPECJALISTYCZNEGO WYKONANIE I INTERPRETACJA ZAPISU ELEKTROKARDIOGRAFICZNEGO (Nr 03/07) Program przeznaczony dla pielęgniarek i położnych Warszawa, dnia 28 maja 2007 2 2 AUTORZY WSPÓŁPRACUJĄCY

Bardziej szczegółowo

DIAGNOSTYKA NIEINWAZYJNA I INWAZYJNA WRODZONYCH I NABYTYCH WAD SERCA U DZIECI

DIAGNOSTYKA NIEINWAZYJNA I INWAZYJNA WRODZONYCH I NABYTYCH WAD SERCA U DZIECI DIAGNOSTYKA NIEINWAZYJNA I INWAZYJNA WRODZONYCH I NABYTYCH WAD SERCA U DZIECI Dlaczego dzieci sąs kierowane do kardiologa? Różnice w diagnostyce obrazowej chorób układu krążenia u dorosłych i dzieci Diagnostyka

Bardziej szczegółowo

Pacjent ze stymulatorem

Pacjent ze stymulatorem Choroby Serca i Naczyń 2008, tom 5, nr 4, 221 226 E K G W P R A K T Y C E Redaktor działu: dr hab. med. Rafał Baranowski Pacjent ze stymulatorem Ewa Piotrowicz, Rafał Baranowski Instytut Kardiologii im.

Bardziej szczegółowo

CENTRUM KSZTAŁCENIA PODYPLOMOWEGO PIELĘGNIAREK I POŁOŻNYCH

CENTRUM KSZTAŁCENIA PODYPLOMOWEGO PIELĘGNIAREK I POŁOŻNYCH RAMOWY PROGRAM KURSU SPECJALISTYCZNEGO WYKONANIE I INTERPRETACJA ZAPISU ELEKTROKARDIOGRAFICZNEGO Program przeznaczony dla pielęgniarek i położnych AUTORZY WSPÓŁPRACUJĄCY Z CENTRUM KSZTAŁCENIA PODYPLOMOWEGO

Bardziej szczegółowo

Zaburzenia przewodzenia śródkomorowego bloki odnóg pęczka Hisa Intraventricular conduction delay bundle branch blocks

Zaburzenia przewodzenia śródkomorowego bloki odnóg pęczka Hisa Intraventricular conduction delay bundle branch blocks 56 GERIATRIA 2012; 6: 56-62 Akademia Medycyny POGADANKI O ELEKTROKARDIOGRAFII/SPEECHES ABOUT ELECTROCARDIOGRAPHY Otrzymano/Submitted: 19.03.2012 Zaakceptowano/Accepted: 23.03.2012 Zaburzenia przewodzenia

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PRZYGOTOWANY PRZEZ ZESPÓŁ PROGRAMOWY W SKŁADZIE 1

PROGRAM PRZYGOTOWANY PRZEZ ZESPÓŁ PROGRAMOWY W SKŁADZIE 1 PROGRAM PRZYGOTOWANY PRZEZ ZESPÓŁ PROGRAMOWY W SKŁADZIE 1 1. dr hab. n. o zdr. Barbara Ślusarska Przewodnicząca Zespołu; Katedra Onkologii i Środowiskowej Opieki Zdrowotnej Wydział Nauk o Zdrowiu, Uniwersytet

Bardziej szczegółowo

Analiza i Przetwarzanie Biosygnałów

Analiza i Przetwarzanie Biosygnałów Analiza i Przetwarzanie Biosygnałów Sygnał EKG Historia Luigi Galvani (1737-1798) włoski fizyk, lekarz, fizjolog 1 Historia Carlo Matteucci (1811-1868) włoski fizyk, neurofizjolog, pionier badań nad bioelektrycznością

Bardziej szczegółowo

Aktywność elektryczna serca. Elektrokardiografia.

Aktywność elektryczna serca. Elektrokardiografia. Ćw. M3 Zagadnienia: Aktywność elektryczna serca. Elektrokardiografia. Podstawy elektrodynamiki. (Pole elektryczne, pole magnetyczne, oddziaływanie ww pól z ładunkami, dipole) Podstawowe prawa przepływu

Bardziej szczegółowo

Fluorochinolony i ryzyko wydłużenia odstępu QT. <X>: gemifloksacyna i moksyfloksacyna [+ sparfloksacyna, grepaflkosacyna, gatyfloksacyna]

Fluorochinolony i ryzyko wydłużenia odstępu QT. <X>: gemifloksacyna i moksyfloksacyna [+ sparfloksacyna, grepaflkosacyna, gatyfloksacyna] Fluorochinolony i ryzyko wydłużenia odstępu QT : gemifloksacyna i moksyfloksacyna [+ sparfloksacyna, grepaflkosacyna, gatyfloksacyna] CHARAKTERYSTYKA PRODUKTU LECZNICZEGO 4.3 Przeciwwskazania Zarówno

Bardziej szczegółowo

SYMULATOR EKG. Bartłomiej Bielecki 1, Marek Zieliński 2, Paweł Mikołajaczak 1,3

SYMULATOR EKG. Bartłomiej Bielecki 1, Marek Zieliński 2, Paweł Mikołajaczak 1,3 SYMULATOR EKG Bartłomiej Bielecki 1, Marek Zieliński 2, Paweł Mikołajaczak 1,3 1. Państwowa Wyższa Szkoła Zawodowa w Chełmie 2. Państwowy Szpital im. Ludwika Rydygiera w Chełmie 3. Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej

Bardziej szczegółowo

Migotanie przedsionków Aleksandra Jarecka Studenckie Koło Naukowe przy Klinice Chorób Wewnętrznych i Kardiologii Szpitala Klinicznego Dzieciątka Jezus w Warszawie Kierownik Kliniki - prof. dr hab. Piotr

Bardziej szczegółowo

EKG u pacjentów z kołataniem serca i utratą przytomności

EKG u pacjentów z kołataniem serca i utratą przytomności EKG u pacjentów z kołataniem serca i utratą przytomności Wywiad i badanie fizykalne 56 Kołatania serca 56 Zawroty głowy i omdlenia 56 Badanie fizykalne 58 EKG pomiędzy napadami kołatań serca i omdleń 6

Bardziej szczegółowo

Przewrotny tytuł nie jest tym razem związany

Przewrotny tytuł nie jest tym razem związany Choroby Serca i Naczyń 2010, tom 7, nr 2, 101 105 E K G W P R A K T Y C E Redaktor działu: dr hab. n. med. Rafał Baranowski Cyrkiel, logika i znajomość reguł klucz do sukcesu interpretacji EKG Callipers,

Bardziej szczegółowo

Zaburzenia przewodzenia zatokowo-przedsionkowego Disorders of the sino-atrial impuls conduction

Zaburzenia przewodzenia zatokowo-przedsionkowego Disorders of the sino-atrial impuls conduction 224 GERIATRIA 2011; 5: 224-230 Akademia Medycyny POGADANKI O ELEKTROKARDIOGRAFII/SPEECHES ABOUT ELECTROCARDIOGRAPHY Otrzymano/Submitted: 13.05.2011 Zaakceptowano/Accepted: 20.05.2011 Zaburzenia przewodzenia

Bardziej szczegółowo

Elektrokardiografia w schematach (część 4) - ostre zespoły wieńcowe Electrocardiography in scheme (part 4) - acute coronary syndromes

Elektrokardiografia w schematach (część 4) - ostre zespoły wieńcowe Electrocardiography in scheme (part 4) - acute coronary syndromes Akademia Medycyny POGADANKI O ELEKTROKARDIOGRAFII/SPEECHES ABOUT ELECTROCARDIOGRAPHY Otrzymano/Submitted: 13.03.2010 Zaakceptowano/Accepted: 20.03.2010 Elektrokardiografia w schematach (część 4) - ostre

Bardziej szczegółowo

Częstoskurcze z wąskimi zespołami QRS zespoły preekscytacji Narrow QRS tachycardias preexcitation syndromes

Częstoskurcze z wąskimi zespołami QRS zespoły preekscytacji Narrow QRS tachycardias preexcitation syndromes Akademia Medycyny POGADANKI O ELEKTROKARDIOGRAFII/SPEECHES ABOUT ELECTROCARDIOGRAPHY Wpłynęło 15.09.2008 Zaakceptowano 15.09.2008 Częstoskurcze z wąskimi zespołami QRS zespoły preekscytacji Narrow QRS

Bardziej szczegółowo

Dariusz Kozłowski, Krzysztof Łucki Klinika Kardiologii i Elektroterapii Serca, II Katedra Kardiologii, Gdański Uniwersytet Medyczny

Dariusz Kozłowski, Krzysztof Łucki Klinika Kardiologii i Elektroterapii Serca, II Katedra Kardiologii, Gdański Uniwersytet Medyczny Akademia Medycyny POGADANKI O ELEKTROKARDIOGRAFII/SPEECHES ABOUT ELECTROCARDIOGRAPHY Wpłynęło: 13.09.2009 Zaakceptowano: 13.09.2009 Elektrokardiografia w schematach (część 2) zaburzenia przewodzenia i

Bardziej szczegółowo

Annex I. Podsumowanie naukowe i uzasadnienie dla wprowadzenia zmiany w warunkach pozwolenia

Annex I. Podsumowanie naukowe i uzasadnienie dla wprowadzenia zmiany w warunkach pozwolenia Annex I Podsumowanie naukowe i uzasadnienie dla wprowadzenia zmiany w warunkach pozwolenia Podsumowanie naukowe Biorąc pod uwagę Raport oceniający komitetu PRAC dotyczący Okresowego Raportu o Bezpieczeństwie

Bardziej szczegółowo

Zaburzenia przewodzenia międzyprzedsionkowego Disorders of the interatrial impuls conduction

Zaburzenia przewodzenia międzyprzedsionkowego Disorders of the interatrial impuls conduction 162 GERIATRIA 2011; 5: 162-166 Akademia Medycyny POGADANKI O ELEKTROKARDIOGRAFII/SPEECHES ABOUT ELECTROCARDIOGRAPHY Otrzymano/Submitted: 13.05.2011 Zaakceptowano/Accepted: 20.05.2011 Zaburzenia przewodzenia

Bardziej szczegółowo

Opracował: Arkadiusz Podgórski

Opracował: Arkadiusz Podgórski Opracował: Arkadiusz Podgórski Serce to pompa ssąco-tłocząca, połoŝona w klatce piersiowej. Z zewnątrz otoczone jest workiem zwanym osierdziem. Serce jest zbudowane z tkanki mięśniowej porzecznie prąŝkowanej

Bardziej szczegółowo

1.4 Badanie EKG Hendrik Sudowe. 1.4.1 EKG 3-odprowadzeniowe, dwubiegunowe

1.4 Badanie EKG Hendrik Sudowe. 1.4.1 EKG 3-odprowadzeniowe, dwubiegunowe 26 e) Zbieranie wywiadu pytanie do osób z rodziny Ryc. 1.12 Szybkie badanie pacjenta bez urazu (ciąg dalszy) f) Zbieranie wywiadu poszukiwanie leków RATOWNIK 2 Ewentualnie podać tlen do oddychania. Przygotować

Bardziej szczegółowo

Choroba wieńcowa i zawał serca.

Choroba wieńcowa i zawał serca. Choroba wieńcowa i zawał serca. Dr Dariusz Andrzej Tomczak Specjalista II stopnia chorób wewnętrznych Choroby serca i naczyń 1 O czym będziemy mówić? Budowa układu wieńcowego Funkcje układu wieńcowego.

Bardziej szczegółowo

Sportowiec z zaburzeniami rytmu serca

Sportowiec z zaburzeniami rytmu serca 2014-05-01 Sportowiec z zaburzeniami rytmu serca Renata Główczyńska 2014-05-01 SCD 2014-05-01 SCD młodzi sportowcy Postępowanie Wywiad podmiotowy Objawy Nadużywanie leków, używki, doping, narkotyki Wywiad

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Przedmowa Badanie pacjenta z chorobami sercowo-naczyniowymi... 13

Spis treści. Przedmowa Badanie pacjenta z chorobami sercowo-naczyniowymi... 13 Spis treści Przedmowa................ 11 1. Badanie pacjenta z chorobami sercowo-naczyniowymi.................. 13 Najważniejsze problemy diagnostyczne....... 13 Ból w klatce piersiowej........... 14 Ostry

Bardziej szczegółowo

Badania dodatkowe w celu potwierdzenia rozpoznania stabilnej choroby wieńcowej

Badania dodatkowe w celu potwierdzenia rozpoznania stabilnej choroby wieńcowej Badania dodatkowe w celu potwierdzenia rozpoznania stabilnej choroby wieńcowej Nieinwazyjne badanie diagnostyczne układu krążenia stanowią podstawową metodę, wykorzystywaną w rozpoznawaniu jak i monitorowaniu

Bardziej szczegółowo

Częstoskurcze z szerokimi zespołami QRS Broad QRS complex tachycardias

Częstoskurcze z szerokimi zespołami QRS Broad QRS complex tachycardias Akademia Medycyny POGADANKI O ELEKTROKARDIOGRAFII/SPEECHES ABOUT ELECTROCARDIOGRAPHY Wpłynęło: 24.03.2009 Zaakceptowano: 24.03.2009 Częstoskurcze z szerokimi zespołami QRS Broad QRS complex tachycardias

Bardziej szczegółowo

Dodatek A Odprowadzenia i techniki rejestracji badania EKG. 178

Dodatek A Odprowadzenia i techniki rejestracji badania EKG. 178 Dodatki Dodatek A Odprowadzenia i techniki rejestracji badania EKG. 178 Dodatek B Związki zachodzące w sercu i ich wpływ na zmiany pola elektrycznego oraz związany z tym proces tworzenia elektrokardiogramu

Bardziej szczegółowo

Przesiewowe badania kardiologiczne piłkarzy (screening kardiologiczny)

Przesiewowe badania kardiologiczne piłkarzy (screening kardiologiczny) Przesiewowe badania kardiologiczne piłkarzy (screening kardiologiczny) Lek. med. Stanisław Michał Piłkowski Dr n. med. Piotr Jędrasik Dr n. med. Dariusz Wojciechowski SZPITAL WOLSKI i ENEL-SPORT, WARSZAWA

Bardziej szczegółowo

Zaburzenia przewodzenia bloki przedsionkowo-komorowe Disorders of the impuls conduction atrioventricular blocks

Zaburzenia przewodzenia bloki przedsionkowo-komorowe Disorders of the impuls conduction atrioventricular blocks 70 G E R I A T R I A 2011; 5: 70-74 Akademia Medycyny POGADANKI O ELEKTROKARDIOGRAFII/SPEECHES ABOUT ELECTROCARDIOGRAPHY Otrzymano/Submitted: 02.02.2011 Zaakceptowano/Accepted: 02.03.2011 Zaburzenia przewodzenia

Bardziej szczegółowo

Wielkością i kształtem przypomina dłoń zaciśniętą w pięść. Położone jest w klatce piersiowej tuż za mostkiem. Otoczone jest mocnym, łącznotkankowym

Wielkością i kształtem przypomina dłoń zaciśniętą w pięść. Położone jest w klatce piersiowej tuż za mostkiem. Otoczone jest mocnym, łącznotkankowym Wielkością i kształtem przypomina dłoń zaciśniętą w pięść. Położone jest w klatce piersiowej tuż za mostkiem. Otoczone jest mocnym, łącznotkankowym workiem zwanym osierdziem. Wewnętrzna powierzchnia osierdzia

Bardziej szczegółowo

Lek. Olgierd Woźniak. Streszczenie rozprawy doktorskiej

Lek. Olgierd Woźniak. Streszczenie rozprawy doktorskiej Lek. Olgierd Woźniak Streszczenie rozprawy doktorskiej Ocena czynników ryzyka adekwatnych interwencji kardiowerteradefibrylatora u pacjentów z arytmogenną kardiomiopatią prawej komory. Wstęp Arytmogenna

Bardziej szczegółowo

Fizjologia czlowieka seminarium + laboratorium. M.Eng. Michal Adam Michalowski

Fizjologia czlowieka seminarium + laboratorium. M.Eng. Michal Adam Michalowski Fizjologia czlowieka seminarium + laboratorium M.Eng. Michal Adam Michalowski michal.michalowski@uwr.edu.pl michaladamichalowski@gmail.com michal.michalowski@uwr.edu.pl https://mmichalowskiuwr.wordpress.com/

Bardziej szczegółowo

Słupskie Prace Biologiczne

Słupskie Prace Biologiczne Słupskie Prace Biologiczne Nr 12 ss. 295-330 2015 ISSN 1734-0926 Przyjęto: 25.11.2015 Instytut Biologii i Ochrony Środowiska Akademii Pomorskiej w Słupsku Zaakceptowano: 25.02.2016 OCENA WYDOLNOŚCI UKŁADU

Bardziej szczegółowo

3. KONCEPCJA PROPONOWANEGO ROZWIĄZANIA...6 7. DODATEK A: OPIS OPRACOWANYCH NARZĘDZI I METODY POSTĘPOWANIA...10

3. KONCEPCJA PROPONOWANEGO ROZWIĄZANIA...6 7. DODATEK A: OPIS OPRACOWANYCH NARZĘDZI I METODY POSTĘPOWANIA...10 AKADEMIA GÓRNICZO-HUTNICZA im. St. Staszica w Krakowie WEAIiE, Katedra Automatyki Laboratorium Biocybernetyki Przedmiot: Przetwarzanie sygnałów w systemach diagnostyki medycznej. ST_ANA Temat projektu:

Bardziej szczegółowo

Krytyczne EKG, czyli krytycznie o EKG oczami hemodynamisty. Jerzy Sacha. Oddział Kardiologii, Wojewódzkie Centrum Medyczne w Opolu

Krytyczne EKG, czyli krytycznie o EKG oczami hemodynamisty. Jerzy Sacha. Oddział Kardiologii, Wojewódzkie Centrum Medyczne w Opolu Krytyczne EKG, czyli krytycznie o EKG oczami hemodynamisty Jerzy Sacha Oddział Kardiologii, Wojewódzkie Centrum Medyczne w Opolu W krytycznych stanach mamy do czynienia z wysokimi falami w zapisie EKG

Bardziej szczegółowo

Częstoskurcze z wąskimi zespołami QRS częstoskurcze przedsionkowe Narrow QRS tachycardias atrial tachycardias

Częstoskurcze z wąskimi zespołami QRS częstoskurcze przedsionkowe Narrow QRS tachycardias atrial tachycardias POGADANKI O ELEKTROKARDIOGRAFII/SPEECHES ABOUT ELECTROCARDIOGRAPHY Wpłynęło: 6.11.2007 Poprawiono: 9.11.2007 Zaakceptowano: 10.11.2007 Częstoskurcze z wąskimi zespołami QRS częstoskurcze przedsionkowe

Bardziej szczegółowo

Krwiobieg duży. Krwiobieg mały

Krwiobieg duży. Krwiobieg mały Mięsień sercowy Budowa serca Krązenie krwi Krwiobieg duży Krew (bogata w tlen) wypływa z lewej komory serca przez zastawkę aortalną do głównej tętnicy ciała, aorty, rozgałęzia się na mniejsze tętnice,

Bardziej szczegółowo

Przyczyny nieadekwatnych interwencji kardiowertera-defibrylatora

Przyczyny nieadekwatnych interwencji kardiowertera-defibrylatora Przyczyny nieadekwatnych interwencji kardiowertera-defibrylatora Dr n. med. Aleksander Maciąg Pracownia Elektrofizjologii Klinicznej II Kliniki Choroby Wieńcowej Instytutu Kardiologii w Warszawie 1 Deklaracja

Bardziej szczegółowo

Jaki aparat EKG wybrać? Czy warto mieć aparat EKG z opisem automatycznym?

Jaki aparat EKG wybrać? Czy warto mieć aparat EKG z opisem automatycznym? Choroby Serca i Naczyń 2014, tom 11, nr 6, 354 357 E K G W P R A K T Y C E Redaktor działu: dr hab. n. med. Rafał Baranowski Jaki aparat EKG wybrać? Czy warto mieć aparat EKG z opisem automatycznym? How

Bardziej szczegółowo

EKG pomiędzy napadami kołatania serca lub omdleniami

EKG pomiędzy napadami kołatania serca lub omdleniami 2 EKG pomiędzy napadami kołatania serca lub omdleniami Wywiad i badanie fizykalne 59 Kołatania serca 59 Zawroty głowy i omdlenia 60 Badanie fizykalne 64 EKG 64 Omdlenia w przebiegu chorób serca innych

Bardziej szczegółowo

Ocena stymulacji serca w elektrokardiogramie The evaluation of the cardiac pacing in the electrocardiogram

Ocena stymulacji serca w elektrokardiogramie The evaluation of the cardiac pacing in the electrocardiogram 117 G E R A T R A 2014; 8: 117130 Akademia Medycyny POGADANK O ELEKTROKARDOGRAF/SPEECHES ABOUT ELECTROCARDOGRAPHY Otrzymano/Submitted: 06.05.2014 Zaakceptowano/Accepted: 06.05.2014 Ocena stymulacji serca

Bardziej szczegółowo

Choroba wieńcowa Niewydolność serca Nadciśnienie tętnicze

Choroba wieńcowa Niewydolność serca Nadciśnienie tętnicze Choroba wieńcowa Niewydolność serca Nadciśnienie tętnicze Choroba niedokrwienna serca zapotrzebowanie na O2 > moŝliwości podaŝy O2 niedotlenienie upośledzenie czynności mięśnia sercowego przemijające trwałe

Bardziej szczegółowo

Nieokreślony typ ostrego zespołu wieńcowego rola elektrokardiogramu

Nieokreślony typ ostrego zespołu wieńcowego rola elektrokardiogramu PRACA POGLĄDOWA PRZEDRUK Folia Cardiologica Excerpta 2007, tom 2, nr 5, 175 182 Copyright 2007 Via Medica ISSN 1896 2475 Nieokreślony typ ostrego zespołu wieńcowego rola elektrokardiogramu Artur Klimczak

Bardziej szczegółowo

Biologiczne mechanizmy zachowania - fizjologia. zajecia 8 :

Biologiczne mechanizmy zachowania - fizjologia. zajecia 8 : Biologiczne mechanizmy zachowania - fizjologia zajecia 8 : 19.11.15 Kontakt: michaladammichalowski@gmail.com https://mmichalowskiuwr.wordpress.com/ I gr 08:30 10:00 II gr 10:15 11:45 III gr 12:00 13:30

Bardziej szczegółowo

Delegacje otrzymują w załączeniu dokument D043528/02 Annex.

Delegacje otrzymują w załączeniu dokument D043528/02 Annex. Rada Unii Europejskiej Bruksela, 8 marca 2016 r. (OR. en) 6937/16 ADD 1 TRANS 72 PISMO PRZEWODNIE Od: Komisja Europejska Data otrzymania: 7 marca 2016 r. Do: Nr dok. Kom.: Dotyczy: Sekretariat Generalny

Bardziej szczegółowo

Diagnostyka różnicowa omdleń

Diagnostyka różnicowa omdleń Diagnostyka różnicowa omdleń II KATEDRA KARDIOLOGII CM UMK 2014 Omdlenie - definicja Przejściowa utrata przytomności spowodowana zmniejszeniem perfuzji mózgu (przerwany przepływ mózgowy na 6-8sek lub zmniejszenie

Bardziej szczegółowo

CENTRUM KSZTAŁCENIA PODYPLOMOWEGO PIELĘGNIAREK I POŁOŻNYCH

CENTRUM KSZTAŁCENIA PODYPLOMOWEGO PIELĘGNIAREK I POŁOŻNYCH PROGRAM PRZYGOTOWANY PRZEZ ZESPÓŁ PROGRAMOWY W SKŁADZIE 1 1. dr hab. n. o zdr. Barbara Ślusarska Przewodnicząca Zespołu; Zakład Medycyny Rodzinnej i Pielęgniarstwa Środowiskowego, Katedra Onkologii i Środowiskowej

Bardziej szczegółowo

Zalecenia dotyczàce stosowania rozpoznaƒ elektrokardiograficznych

Zalecenia dotyczàce stosowania rozpoznaƒ elektrokardiograficznych Zalecenia dotyczàce stosowania rozpoznaƒ elektrokardiograficznych Dokument opracowany przez Grup Roboczà powołanà przez Zarzàd Sekcji Elektrokardiologii Nieinwazyjnej i Telemedycyny Polskiego Towarzystwa

Bardziej szczegółowo

Układ krążenia część 2. Osłuchiwanie serca.

Układ krążenia część 2. Osłuchiwanie serca. Układ krążenia część 2 Osłuchiwanie serca. Osłuchiwanie serca Osłuchiwanie serca miejsce osłuchiwania Miejsca osłuchiwania : Zastawka dwudzielna - V międzyżebrze palec przyśrodkowo od lewej linii środkowo-

Bardziej szczegółowo

KLINICZNE ZASADY PROWADZENIA TESTÓW WYSIŁKOWYCH Konspekt

KLINICZNE ZASADY PROWADZENIA TESTÓW WYSIŁKOWYCH Konspekt Prof. dr hab. med. Tomasz Kostka KLINICZNE ZASADY PROWADZENIA TESTÓW WYSIŁKOWYCH Konspekt Sprawność fizyczna (fitness) 1. Siła, moc i wytrzymałość mięśniowa (muscular fitness) 2. Szybkość 3. Wytrzymałość

Bardziej szczegółowo

Fizjologia układu krążenia

Fizjologia układu krążenia Fizjologia układu krążenia Ćwiczenie II. l. Badanie fizykalne serca a/ oglądanie klatki piersiowej - punkty i linie orientacyjne, ocena kształtu, budowy klatki piersiowej /symetria, wysklepienie, ruchomość

Bardziej szczegółowo

Rodzaje omdleń. Stan przedomdleniowy. Omdlenie - definicja. Diagnostyka różnicowa omdleń

Rodzaje omdleń. Stan przedomdleniowy. Omdlenie - definicja. Diagnostyka różnicowa omdleń Omdlenie - definicja Diagnostyka różnicowa omdleń Przejściowa utrata przytomności spowodowana zmniejszeniem perfuzji mózgu (przerwany przepływ mózgowy na 6-8sek lub zmniejszenie ilości tlenu dostarczonego

Bardziej szczegółowo

ZABURZENIA RYTMU I PRZEWODZENIA

ZABURZENIA RYTMU I PRZEWODZENIA 4.1. Uwagi wstępne 171 4 ZABURZENIA RYTMU I PRZEWODZENIA TADEUSZ MANDECKI 4.1. UWAGI WSTĘPNE Za powstawanie impulsów elektrycznych w sercu i ich przewodzenie odpowiedzialne są wyspecjalizowane komórki

Bardziej szczegółowo

Testy wysiłkowe w wadach serca

Testy wysiłkowe w wadach serca XX Konferencja Szkoleniowa i XVI Międzynarodowa Konferencja Wspólna SENiT oraz ISHNE 5-8 marca 2014 roku, Kościelisko Testy wysiłkowe w wadach serca Sławomira Borowicz-Bieńkowska Katedra Rehabilitacji

Bardziej szczegółowo

Arytmia - kiedy Twoje serce bije nierówno

Arytmia - kiedy Twoje serce bije nierówno Arytmia - kiedy Twoje serce bije nierówno Zaburzenia rytmu serca spowodowane są przez nieprawidłowe wytwarzanie bodźców w układzie rozrusznikowym lub zaburzone przewodzenie bodźców elektrycznych w obrębie

Bardziej szczegółowo

Jerzy Sacha 1, Przemysław Guzik 2 1. Streszczenie. Abstract

Jerzy Sacha 1, Przemysław Guzik 2 1. Streszczenie. Abstract 63 Anestezjologia i Ratownictwo 2013; 7: 63-68 ARTYKUŁ POGLĄDOWY/REVIEW PAPER Otrzymano/Submitted: 01.02.2013 Zaakceptowano/Accepted: 11.02.2013 Akademia Medycyny Nowa uniwersalna definicja zawału serca

Bardziej szczegółowo

EKG (Elektrokardiogram zapis czasowych zmian potencjału mięśnia sercowego)

EKG (Elektrokardiogram zapis czasowych zmian potencjału mięśnia sercowego) 6COACH 26 EKG (Elektrokardiogram zapis czasowych zmian potencjału mięśnia sercowego) Program: Coach 6 Projekt: na ZMN060c CMA Coach Projects\PTSN Coach 6\EKG\EKG_zestaw.cma Przykład wyników: EKG_wyniki.cma

Bardziej szczegółowo

Zaburzeni a rytmu serca. Przygotowała: Joanna Gnarowska II RM

Zaburzeni a rytmu serca. Przygotowała: Joanna Gnarowska II RM Zaburzeni a rytmu serca Przygotowała: Joanna Gnarowska II RM Zaburzenia rytmu serca Zaburzenie rytmu serca stan, w którym skurcze mięśnia sercowego są nieregularne albo wolniejsze lub też szybsze od normalnych

Bardziej szczegółowo

Zawirusowane zapisy EKG

Zawirusowane zapisy EKG Choroby Serca i Naczyń 2008, tom 5, nr 3, 172 177 E K G W P R A K T Y C E Redaktor działu: dr hab. med. Rafał Baranowski Zawirusowane zapisy EKG Jadwiga Wolszakiewicz, Rafał Baranowski Instytut Kardiologii

Bardziej szczegółowo

Ostre zespoły wieńcowe

Ostre zespoły wieńcowe Ostre zespoły wieńcowe II KATEDRA KARDIOLOGII CM UMK 2014 1 Zespół kliniczny charakteryzujący się utrzymującymi się dolegliwościami dławicowymi z towarzyszący podwyższeniem markerów martwicy mięśnia sercowego

Bardziej szczegółowo

9. Zaburzenia rytmu serca i przewodzenia

9. Zaburzenia rytmu serca i przewodzenia 9. Zaburzenia rytmu serca i przewodzenia Katarzyna Bieganowska Węzeł zatokowo-przedsionkowy, zwany też węzłem zatokowym, jest nadrzędnym ośrodkiem bodźcotwórczym; rytm zatokowy to rytm prawidłowy. U zdrowych

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do elektrokardiografii P. Strumiłło

Wprowadzenie do elektrokardiografii P. Strumiłło Wprowadzenie do elektrokardiografii P. Strumiłło Instytut Elektroniki Politechniki Łódzkiej 2 electron - kardia - grapho bursztyn - serce - pisać The Bakken Początki elektrofizjologii 3 www.geocities.com/bioelectrochemistry/

Bardziej szczegółowo

Anatomia uszka lewego przedsionka w sercu ludzkim

Anatomia uszka lewego przedsionka w sercu ludzkim Anatomia uszka lewego przedsionka w sercu ludzkim Rafał Kamiński I Kardiochirurgiczne spotkanie edukacyjne, Grudziądz 2015 Wstęp Embriologia i anatomia serca w zarysie Znaczenie kliniczne uszka prawego

Bardziej szczegółowo

Ostre zespoły wieńcowe u kobiet od rozpoznania do odległych wyników leczenia

Ostre zespoły wieńcowe u kobiet od rozpoznania do odległych wyników leczenia Ostre zespoły wieńcowe u kobiet od rozpoznania do odległych wyników leczenia Janina Stępińska Klinika Intensywnej Terapii Kardiologicznej Instytut Kardiologii, Warszawa o Abott Potencjalny konflikt interesów

Bardziej szczegółowo

ELEKTROKARDIOGRAFIA UKŁAD KRĄŻENIA. Joanna Grabska-Chrząstowska

ELEKTROKARDIOGRAFIA UKŁAD KRĄŻENIA. Joanna Grabska-Chrząstowska ELEKTROKARDIOGRAFIA UKŁAD KRĄŻENIA Joanna Grabska-Chrząstowska EKG Na początek trochę teorii UKŁAD KRĄŻENIA UKŁAD KRĄŻENIA UKŁAD KRĄŻENIA BUDOWA SERCA ETAPY PRACY SERCA UKŁAD KRĄŻENIA PŁODU I NOWORODKA

Bardziej szczegółowo

DIPOLOWY MODEL SERCA

DIPOLOWY MODEL SERCA Ćwiczenie nr 14 DIPOLOWY MODEL SERCA Aparatura Generator sygnałów, woltomierz, plastikowa kuweta z dipolem elektrycznym oraz dwiema ruchomymi elektrodami pomiarowymi. Rys. 1 Schemat kuwety pomiarowej Rys.

Bardziej szczegółowo

TETRALOGIA FALLOTA. Karol Zbroński

TETRALOGIA FALLOTA. Karol Zbroński TETRALOGIA FALLOTA Karol Zbroński Plan prezentacji Historia Definicja Epidemiologia i genetyka Postacie kliniczne Diagnostyka Postępowanie Powikłania Historia Definicja 1 - ubytek w przegrodzie międzykomorowej

Bardziej szczegółowo

Praktyczne podejście do różnicowania częstoskurczów z szerokimi zespołami QRS

Praktyczne podejście do różnicowania częstoskurczów z szerokimi zespołami QRS pl 3 2009.qxp 2009-07-27 12:02 Page 20 Praktyczne podejście do różnicowania częstoskurczów z szerokimi zespołami QRS A practical approach to the differential diagnosis of broad QRS complex tachycardia

Bardziej szczegółowo

Przy przyjęciu w EKG AFL z czynnością komór 120/min. Bezpośrednio przed zabiegiem, na sali elektrofizjologicznej,

Przy przyjęciu w EKG AFL z czynnością komór 120/min. Bezpośrednio przed zabiegiem, na sali elektrofizjologicznej, Opis przypadku Częstoskurcz z szerokimi zespołami QRS u pacjenta po zawale serca czy zawsze VT? Wide QRS complex tachycardia in a patient after myocardial infarction: is it always ventricular tachycardia?

Bardziej szczegółowo

Co nurtuje lekarza rodzinnego, czyli dylemat: czy ten pacjent ma migotanie przedsionków?

Co nurtuje lekarza rodzinnego, czyli dylemat: czy ten pacjent ma migotanie przedsionków? Choroby Serca i Naczyń 2011, tom 8, nr 3, 165 169 E K G W P R A K T Y C E Redaktor działu: dr hab. n. med. Rafał Baranowski Co nurtuje lekarza rodzinnego, czyli dylemat: czy ten pacjent ma migotanie przedsionków?

Bardziej szczegółowo

Zespół Brugadów tym razem do dwóch razy sztuka

Zespół Brugadów tym razem do dwóch razy sztuka PRACA KAZUISTYCZNA Folia Cardiologica Excerpta 2010, tom 5, nr 5, 310 314 Copyright 2010 Via Medica ISSN 1896 2475 Zespół Brugadów tym razem do dwóch razy sztuka Alicja Nowowiejska-Wiewióra, Bartosz Hudzik,

Bardziej szczegółowo