Nowa tożsamość miejsca 1 w poprzemysłowej Łodzi

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Nowa tożsamość miejsca 1 w poprzemysłowej Łodzi"

Transkrypt

1 Budownictwo i Architektura 6 (2010) Nowa tożsamość miejsca 1 w poprzemysłowej Łodzi Politechnika Lubelska, Wydział Budownictwa i Architektury, Samodzielna Pracownia Architektoniczna Streszczenie: Łódź zawdzięcza wielkiemu przemysłowi rozwój w XIX w. i upadek pod koniec XX w. W okresie przemian systemowych po roku 1989, przyszedł czas na podjęcie śmiałych prób rewitalizacji wielkich obiektów, dając szanse na ożywienie życia miasta postindustrialnego. Architekci, twórcy zmian w tych obiektach intuicyjnie zachowali współczesny kontekst, poszanowanie dla dziedzictwa przypisanego do miejsca, kreując jednocześnie nową tożsamość miejsca. Słowa kluczowe: ożywienie miasta postindustrialnego, rewitalizacja zespołów po przemysłowych, nowa tożsamość miejsca. 1. Wprowadzenie Łódź otrzymuje prawa miejskie oraz zgodę na organizowanie targów lokalnych w Przedborzu nad Pilicą w 1423 r. Przez kolejne stulecia Łódź rozwija się stając się w XVI w. ośrodkiem handlowym oraz rzemieślniczym osiągając liczbę 700 mieszkańców. W tym okresie w Łodzi znajdowały się młyny, warsztaty kołodziejów, bednarzy, szewców, cieśli i rzeźników. Dynamiczny rozwój Łodzi miasta wielkoprzemysłowego rozpoczyna się od 1820 po włączeniu ówczesnej osady do grona miast przemysłowych jako ośrodka tkackiego i sukienniczego w wyniku nowego podziału politycznego Europy po 1815 r. Wytyczane są tereny pod nowe osady: osadę sukienniczą Nowe Miasto z centralnie zlokalizowanym rynkiem (obecnie Plac Wolności), oraz osadę Łódka na południe od Nowego Miasta wzdłuż osi, którą stanowiła nowa ulica Piotrkowska. W ciągu kilkunastu lat powstają wielkie manufaktury, wśród których wyróżnia się kompleks Ludwika Geyera z pierwszą na terenie Królestwa polskiego maszyną parową. W drugiej połowie XIX w. Łódź staje się miejscem wielkich szans, Ziemią obiecaną 1 [Za:] Myczkowski Z. Tożsamość dawna i nowa., Materiały z Konferencji Naukowej KONGRES KULTURY POLSKIEJ 2000, Architektura i dobra kultury, tożsamość i kontynuacja tradycji, PAN o/kraków, PK Kraków 2000, s. 54. NOWA TOŻSAMOŚĆ MIEJSCA - zespół czynników wyrażających w krajobrazie całokształt współczesnych treści, form i funkcji świadomie kontynuujących lub negujących ciągłość tradycji, kultury i kanon miejsca (również w wymiarze materialnym substancjalno-wizualnym oraz niematerialnym ideowo-koncepcyjnym). Nowa tożsamość miejsca wyraża sumę postaw człowieka (tak zwanego współczesnego) odzwierciedlonych w jego działaniach w odniesieniu do danego obszaru, które również identyfikujemy według miary, którą stanowi wnętrze (lub jednostka ) architektoniczno-krajobrazowa w zależności od rodzaju i stopnia ingerencji w składniki środowiska przyrodniczego i kulturowego.

2 138 dla Żydów, Niemców, Polaków i Rosjan. W tym okresie powstają fortuny przemysłowe Scheiblerów, Grohmanów, Poznańskich. Miasto osiąga pod koniec XIX wieku pozycję liczącej się przemysłowej metropolii, osiągając w roku 1914 liczbę ,00 mieszkańców. W okresie po II-giej wojnie światowej odbudowana po zniszczeniach wojennych, Łódź odzyskuje pozycję zagłębia przemysłu lekkiego ; włókienniczego i obuwniczego w Polsce. Ówcześnie rozbudowywane zespoły fabryk i kombinatów - przemysłu lekkiego stanowiły podstawowy element miastotwórczy Łodzi, powodując jej terytorialną ekspansję dla powstających osiedli mieszkaniowych. Rozpoczęty po roku 1989 proces zmian systemowych oraz przygotowawczych dla integracji Polski z Unią Europejską, zweryfikował skalę zainwestowania w przemysł lekki w Łodzi oraz jego przyszłą pozycję w jednoczącej się Europie. Prowadzony zatem równolegle w Polsce przez pierwszą dekadę przemian program prywatyzacyjny spowodował wysprzedaż historycznych fabryk oraz po przeprowadzeniu koniecznych prac adaptacyjnych oraz rewitalizacji uzyskano zmianę ich funkcji na muzealno-usługowo-wystawienniczą. Na poniższych przykładach przekształceń zachodzących w strukturze przemysłowej Łodzi na przełomie XX i XXI wieku potwierdza się proces zachodzących zmian cywilizacyjnych w drugiej połowie XX wieku nazywanej - fazą postindustrialną. Okres ten to dynamiczny rozwój informacji, rozwój usług, rozwój wiedzy o stanie zagrożeń, rozwój ludzkiego intelektu oraz poszukiwań technologii energooszczędnych. Okres ten zaczynamy nazywać cywilizacją trzeciej fali : 2 Pierwotna cywilizacja agrarna o zdecydowanej przewadze rolnictwa w wyniku rewolucji przemysłowej zmieniła się na cywilizację wtórną przemysłową. Ta zaś wykazuje gwałtowne przesunięcia strukturalne na rzecz usług, które zaczynają dominować w krajach o najwyższej stopie zamożności, prowadząc w nich do początków cywilizacji tercjalnej. Powinna ona ustabilizować się pod koniec XX wieku Centralne Muzeum Włókiennictwa rewitalizacja skrzydła wschodniego (bud. D) i łaźni oraz skansen łódzkiej architektury drewnianej Łódź, ul Piotrkowska; Architekci:. Anita Lunia, Teresa Mromlińska; Projekt: r., Realizacja: r. Kontekst miejsca: Budynek postindustrialny - Centralne Muzeum Włókiennictwa w Łodzi, od lat zajmuje zabytkową Białą Fabrykę Ludwika Geyera. Muzeum pielęgnuje pamięć o dawnych przędzalniach i gromadzi tkaniny, których miejscem powstania były właśnie hale tkackie. 2 K. Bieda, A. Palej, Krajobraz trzeciej fali, VI Ogólnopolska, I Międzynarodowa Konferencja Instytutu Projektowania Urbanistycznego, Kraków, kwietnia 1999, Czynnik kreacji w projektowaniu urbanistycznym. Kreacja współczesnego miasta: realizacja, zapisy rozwoju, teoria. Termin użyty za A. Tofftem (Trzecia fala, 1980 i szereg innych publikacji tego autora) rozumiany jako całokształt przemian towarzyszących formowaniu się cywilizacji poprzemysłowej. 3 Z. Arct, Projektowanie architektoniczne zakładów przemysłowych, Warszawa 1974, s

3 Nowa tożsamość miejsca w poprzemysłowej Łodzi 139 a) b) c) d) e) f) g) Fot. 1. a) Sytuacja, b) Widok głównego budynku muzeum (fabryki) od ul. Piotrkowskiej, c) Widok z okna nowo odrestaurowanego skrzydła, d) Przestrzeń kongresowo-wystawiennicza, e) Główna klatka schodowa, f) Boks do prezentacji multimedialny. Phot. 1 a) The situation plan, b) A view of the main building of the museum (the factory) from Piotrowska Street, c) A view from a window from the newly restored wing, d) The convention-exhibition space, e) The main staircase, f) The box for multimedia presentations, g) A fragment of the back side elevation.

4 140 Opis projektu: Projektantki zaproponowały, aby w nowo zaadaptowanej części umieścić główne wejście do całego kompleksu. Na osi dawnej bramy magazynowej stworzono niewielka, brukowana uliczkę, przy której ustawiono obiekty skansenu drewnianego budownictwa miejskiego. Drewniany zespół zabudowy jest swobodnie rozmieszczony wśród zieleni i wyraźnie kontrastuje z ceglanym murem elewacji fabrycznej. Monotonię ceglanych murów wzbogacono modernistycznymi akcentami ażurową bramą czy przeszklonym zadaszeniem. Niemal w całości udało się zrealizować założenie konkursowego projektu, zgodnie z którym skrzydło wschodnie stało się obiektem o roli pierwszorzędnej, przejmując funkcję wejściowo reprezentacyjną. Jednocześnie podkreśla w ten sposób układ urbanistyczny jedynego w Polsce skansenu miejskiej architektury drewnianej. W holu wejściowym znajduje się stalowa klatka schodowa zawieszona w atrium, a skrzydło stanowi przestrzeń wystawienniczą, w tym dwukondygnacyjną salę z antresolą. Znaczenie projektu dla tożsamości miejsca: Rzadko zdarza się, by nowa funkcja budynków postindustrialnych tak współgrała z jej historią. Autorki projektu nie tylko wykorzystały kontekst miejsca, ale także nadały całemu założeniu zupełnie nową jakość. Rozwiązanie przebicia wszystkich stropów w centrum hali nadało wnętrzu rytm słupów nie kolidujących w przestrzeń dodatkowo czyniąc je dopełnionym i urozmaiconym. Tłem dla klatki schodowej zawieszonej w atrium stała się dominująca czerwona ściana biegnąca przez wszystkie kondygnacje, w której znajdują się wcięcia zamykane przesuwnymi panelami, mieszczące salki projekcyjne. Jakość aranżacji skrzydła fabrycznego stanowi kontynuację tradycji miejsca. Dodatkowo jakość rozwiązań przestrzennych, konserwatorskich i wykonawczych jest bardzo dobra. Udało się utrzymać pierwotny charakter obiektu oraz zachować wrażenie jednoprzestrzennych, otwartych wnętrz dawnych hal produkcyjnych. 3. Ms2 nowa przestrzeń Muzeum Sztuki w Łodzi Łódź, ul. Ogrodowa. Architekci: Bożena i Jacek Ferdzynowie. Projekt: r., realizacja: r. Kontekst miejsca: Architekci musieli potraktować z należytym szacunkiem zabytkową substancję dawnej tkalni, a jednocześnie zapewnić neutralne tło dla ekspozycji sztuki nowoczesnej. Autorzy modernizacji musieli odnieść się z szacunkiem do zastanej substancji zabytkowej, jednocześnie zapewniając neutralne tło dla ekspozycji. Kontekst miejsca: Tkalnia powstała w 1895 roku według projektu Hilarego Majewskiego. Właściciel przekazał budynek dawnej tkalni pobliskiemu Muzeum Sztuki najstarszej i jednej z najlepszych kolekcji sztuki nowoczesnej w Polsce. Dzięki pieniądzom publicznym można go było zaadaptować na przestrzeń ekspozycyjną. Autorzy modernizacji musieli odnieść się z szacunkiem do zastanej substancji zabytkowej, jednocześnie zapewniając neutralne tło dla ekspozycji. Opis projektu: Projektanci odsłonili dziewiętnastowieczne mury i stropy ceglane łącząc te elementy z nowoczesnymi przestrzeniami komunikacyjnymi. Autorski wyraz zyskała klatka schodowa, która oddzieliła strefę ogólnodostępną od ekspozycyjnej. Drewno i szkło ułożone na samonośnej stalowej konstrukcji tworzą dynamiczną kompozycję a także miejsce wizualnego odpoczynku. Trafne jest także

5 Nowa tożsamość miejsca w poprzemysłowej Łodzi 141 rozmieszczenie funkcji w części ogólnodostępnej, a przestrzeń sal wystawowych tworzy rytm konstrukcji fabrycznej hali. Pozostaje jedynie niedosyt, jeśli chodzi o dopracowanie sztuki wystawiennictwa i wnętrz tych przestrzeni. a) b) c) d) f) e) Fot. 2 a) Widok budynku od ul. Ogrodowej, b) Fragment głównej klatki schodowej z windą, c) Fragment klatki schodowej od strony zachodniej, d) Przestrzeń wystawowa, e) Sala audiowizualna, f) Schody w holu głównym. Phot. 2. a) A view of the building from Ogrodowa Street, b) A fragment of the main staircase with a lift, c) A fragment of the staircase from the west side, d) The exhibition space, e) The audio-visual room, f) The stairs in the main hall.

6 142 Opis projektu: Projektanci odsłonili dziewiętnastowieczne mury i stropy ceglane, łącząc te elementy z nowoczesnymi przestrzeniami komunikacyjnymi. Autorski wyraz zyskała klatka schodowa, która oddzieliła strefę ogólnodostępną od ekspozycyjnej. Drewno i szkło ułożone na samonośnej stalowej konstrukcji tworzą dynamiczną kompozycję a także miejsce wizualnego odpoczynku. Trafne jest także rozmieszczenie funkcji w części ogólnodostępnej, a przestrzeń sal wystawowych tworzy rytm konstrukcji fabrycznej hali. Pozostaje jedynie niedosyt jeśli chodzi o dopracowanie sztuki wystawiennictwa i wnętrz tych przestrzeni. Znaczenie projektu dla tożsamości miejsca: Zastana zabytkowa substancja dawnej tkalni wymagała odpowiedniego ustosunkowania się i uszanowania tradycji związanych z kontekstem miejsca. Jednocześnie jednak należało zapewnić neutralne tło dla różnego rodzaju ekspozycji sztuki nowoczesnej. Połączenie tych dwóch założeń wymagało odpowiedniego dialogu miedzy tym, co przeszłe z tym, co współczesne. Autorzy projektu nowej przestrzeni Muzeum Sztuki w Łodzi nie połączyli jednak płynnie tych dwóch założeń, kontrastując fabryczną architekturę zabytkowego budynku z elementami służącymi nowej funkcji. I choć można by poprawić pewne kwestie harmonii i dopracować niektóre detale, to projekt z pewnością wyszedł obronną ręką, odnosząc się z szacunkiem do tradycji i umiejętnie wplatając w nie dominujące elementy współczesnej architektury. 4. Adaptacja dziewiętnastowiecznych zabudowań fabrycznych na centrum handlowo-biurowo-usługowe, manufaktura, Łódź Jean Marc Pivot, Biuro Marciniak&Witasiak, Biuro Lutomski, Biuro Biliński. Realizacja, faza przygotowawcza: r., realizacja ; r. Łódź zawdzięcza wielkiemu przemysłowi rozwój w XIX w i upadek pod koniec XX w. W końcu przyszedł czas na podjęcie śmiałych prób rewitalizacji wielkich obiektów, dając szanse na ożywienie życia miasta postindustrialnego. W dwóch największych niegdyś łódzkich fabrykach tekstylnych, Scheiblera i Poznańskiego (późniejszy Poltex) zaczyna tętnić życie. Powstała w drugiej połowie XIX wieku fabryka Izraela Poznańskiego to zespół budynków, w którym jeszcze do niedawna realizowane były wszystkie etapy procesu produkcji włókienniczej. Opis projektu: Celem projektu jest rewitalizacja zabytkowej substancji, z wprowadzeniem do niej nowych, zróżnicowanych funkcji: biurowej, handlowej, rozrywkowej, kulturowej, hotelowej oraz wystawienniczej. Wyburzono obiekty, które nie były objęte ochroną konserwatorską, zachowując zabudowę zabytkową otaczającą centralnie położony plac. Jeśli chodzi o wartość estetyczną, to podjęto próby dialogu między tym, co stare a tym co nowe, wykorzystując kontrasty panujące w tej estetyce, łącząc obiekty historyczne z nowoczesnymi konstrukcjami, świadczącymi o nowym przeznaczeniu dawnej fabryki. Plac (obecnie nazwany rynkiem) wzbogacono w elementy małej architektury, a przyziemia zachowanych budynków otwarto na przestrzeń placu. Całość zamyka nowoczesna, przeszklona fasada wejściowa centrum handlowego, która optycznie przedłuża przestrzeń Rynku.

7 Nowa tożsamość miejsca w poprzemysłowej Łodzi 143 a) b) c) d) e) f) g) Fot. 3. a) Akcja Manufaktur tekstylnych I. K. Poznańskiego 1886, b) Sytuacja, c) Fragment rynku z wejściem głównym do galerii handlowej, d) Styk budynków Centrum restauracyjne, Galeria handlowa, e-g) Wnętrza galerii. Phot. 3. a) A share of Manufaktury tekstylne I.K. Poznańskiego 1886 b) The situation plan, c) A fragment of the market square with the main entrance to the shopping centre, d) The junction of buildings- The Restaurant centre, The Shopping centre, e-g) The interior of the shopping centre.

8 144 Znaczenie projektu dla tożsamości miejsca. Mimo że poprzemysłowe dziedzictwo jest wciąż bardziej obciążeniem niż szansą dla projektantów, Manufaktura obroniła tożsamość miejsca. Manufaktura to wydarzenie ekonomiczno społeczne, szansa dla tonącej Łodzi. Nowe miejsca pracy dla ponad 4000 osób nie pozostaje bez znaczenia. Skala tego zjawiska i szansa, jaka się z nią wiąże nie może zostać pominięta. Takie centra handlowe mogą przecież przy powiązaniu z tkanką miejską dać jej silny impuls rewitalizacyjny. 5. Wnioski Przedstawione przykłady zrealizowanych prac adaptacyjnych oraz rewitalizacji zabytkowych zakładów przemysłowej Łodzi, potwierdzają intuicyjne poszukiwanie przez architektów, koniecznej zrównoważonej koegzystencji dla współcześnie wprowadzonych nowych funkcji i treści. Obiekty zachowują współczesny kontekst, godzą stare z nowym, równoważąc relacje pomiędzy koniecznym rozwojem gospodarczym a kulturą, szanując jednocześnie dziedzictwo przypisane do miejsca, kreują nową tożsamość miejsca. Bibliografia [1] Arct Z., Projektowanie architektoniczne zakładów przemysłowych, Warszawa [2] Bieda K., Palej A., Krajobraz trzeciej fali, VI Ogólnopolska, I Międzynarodowa Konferencja Instytutu Projektowania Urbanistycznego, Kraków, kwietnia 1999, Czynnik kreacji w projektowaniu urbanistycznym. Kreacja współczesnego miasta: realizacja, zapisy rozwoju, teoria. [3] Myczkowski Z., Tożsamość dawna i nowa., Materiały z Konferencji Naukowej KONGRES KULTURY POLSKIEJ 2000, Architektura i dobra kultury, tożsamość i kontynuacja tradycji, PAN o/kraków, PK Kraków [4] Myczkowski Z., Krajobraz wyrazem tożsamości w wybranych obszarach chronionych w Polsce, Monografia 285, PK. Kraków [5] Architektura, nr 10/2006 s.46. [6] Architektura, nr 12/2008 s.64. [7] Architektura, nr 12/2008 s.82. New identity of a place in the postindustrial Łódź Lublin University of Technology, Faculty of Civil Engineering and Architecture Abstract: Łódź owes its development in the XIX century and the fall in the XX century to great industry. The period of transformations in the political system, after the year 1989, was the time of daring attempts to revitalize large buildings providing the chance for reviving the life of the postindustrial city. Architects, the creators of changes in these very buildings, have intuitively preserved the modern context and the observance of the heritage assigned to the place, creating, at the same time, new identity of the places. Key words: reviving the postindustrial city, the revitalization of the postindustrial complexes, new identity of a place.

AMAZING CITY ŁÓDŹ OSTATNIE NIEODKRYTE MIASTO RYS HISTORYCZNY, NAJWAŻNIEJSZE ELEMENTY STRUKTURY MIASTA

AMAZING CITY ŁÓDŹ OSTATNIE NIEODKRYTE MIASTO RYS HISTORYCZNY, NAJWAŻNIEJSZE ELEMENTY STRUKTURY MIASTA AMAZING CITY ŁÓDŹ OSTATNIE NIEODKRYTE MIASTO RYS HISTORYCZNY, NAJWAŻNIEJSZE ELEMENTY STRUKTURY Łódź posiada jedyny w swoim rodzaju, autentyczny zespół historyzujących, eklektycznych i secesyjnych kamienic

Bardziej szczegółowo

KURS ARCHITEKTONICZNY

KURS ARCHITEKTONICZNY 131111 NA OPRACOWANIE KONCEPCJI PROGRAMOWO- PRZESTRZENNEJ ZAGOSPODAROWANIA ALEI PAPIEŻA JANA PAWŁA II I ZABUDOWY KWARTAŁÓW PRZYLEGŁYCH W REJONIE PLACU LOTNIKÓW I PLACU ŻOŁNIERZA POLSKIEGO W SZCZECINIE

Bardziej szczegółowo

Zwiększenie dostępności do infrastruktury kultury poprzez modernizację budynku Państwowego Muzeum Etnograficznego w Warszawie

Zwiększenie dostępności do infrastruktury kultury poprzez modernizację budynku Państwowego Muzeum Etnograficznego w Warszawie Zwiększenie dostępności do infrastruktury kultury poprzez modernizację budynku Państwowego Muzeum Etnograficznego w Warszawie Państwowe Muzeum Etnograficzne w Warszawie od 1971 roku mieści się w zabytkowym

Bardziej szczegółowo

Pomnik Historii. Łódź wielokulturowy krajobraz miasta przemysłowego.

Pomnik Historii. Łódź wielokulturowy krajobraz miasta przemysłowego. Regulamin międzyszkolnego konkursu pod hasłem: Pomnik Historii. Łódź wielokulturowy krajobraz miasta przemysłowego. Patronat honorowy Tematyka konkursu: Organizatorzy: Osoby odpowiedzialne: zagadnienia

Bardziej szczegółowo

Jak odczarować hutę? Czyli poszukiwanie sposobu na rewitalizację terenu pohutniczego

Jak odczarować hutę? Czyli poszukiwanie sposobu na rewitalizację terenu pohutniczego Ogólnopolski konkurs dla studentów i młodych pracowników nauki na prace naukowo-badawcze dotyczące rewitalizacji terenów zdegradowanych Jak odczarować hutę? Czyli poszukiwanie sposobu na rewitalizację

Bardziej szczegółowo

I NAGRODA. Praca nr 2 otrzymała I nagrodę

I NAGRODA. Praca nr 2 otrzymała I nagrodę I NAGRODA Praca nr 2 otrzymała I nagrodę za najlepsze równoważenie wysokiej jakości przestrzeni publicznej i odpowiednich standardów zamieszkania w Śródmieściu oraz udaną próbę powiązania promenadowych

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOT : TEORIA URBANISTYKI WSPÓŁCZESNEJ PROWADZĄCY : Prof. dr hab. inż. arch. KRZYSZTOF BIEDA OPRACOWANIE: KAROLINA ŁABĘCKA, ANETA GRZYMKOWSKA,

PRZEDMIOT : TEORIA URBANISTYKI WSPÓŁCZESNEJ PROWADZĄCY : Prof. dr hab. inż. arch. KRZYSZTOF BIEDA OPRACOWANIE: KAROLINA ŁABĘCKA, ANETA GRZYMKOWSKA, PRZEDMIOT : TEORIA URBANISTYKI WSPÓŁCZESNEJ PROWADZĄCY : Prof. dr hab. inż. arch. KRZYSZTOF BIEDA OPRACOWANIE: KAROLINA ŁABĘCKA, ANETA GRZYMKOWSKA, MAREK WĘGLARZ TEMAT: Zieleń jako 'tworzywo' w kompozycji

Bardziej szczegółowo

KONCEPCJA URBANISTYCZNO-ARCHITEKTONICZNA KOMPLEKSU MUZEUM WOJSKA POLSKIEGO W CYTADELI WARSZAWSKIEJ

KONCEPCJA URBANISTYCZNO-ARCHITEKTONICZNA KOMPLEKSU MUZEUM WOJSKA POLSKIEGO W CYTADELI WARSZAWSKIEJ 270715 KONCEPCJA URBANISTYCZNO-ARCHITEKTONICZNA KOMPLEKSU MUZEUM WOJSKA POLSKIEGO W CYTADELI WARSZAWSKIEJ 1 Spis treści: I. Ogólny opis koncepcji urbanistycznej II. Szczegółowy opis elementów koncepcji

Bardziej szczegółowo

ZWIEDZANIE ŁODZI PO SZKOLENIU LUB KONFERENCJI

ZWIEDZANIE ŁODZI PO SZKOLENIU LUB KONFERENCJI ZWIEDZANIE ŁODZI PO SZKOLENIU LUB KONFERENCJI Witamy w Łodzi dziewiętnastowiecznym centrum europejskiego włókiennictwa, ziemi obiecanej fabrykantów, w dawnym tyglu czterech kultur, a dziś jednej z najmniej

Bardziej szczegółowo

W okresie programowym 2009-2013 zrealizowany został przez miasto Zduńska Wola największy w dotychczasowej historii samorządu terytorialnego projekt z

W okresie programowym 2009-2013 zrealizowany został przez miasto Zduńska Wola największy w dotychczasowej historii samorządu terytorialnego projekt z W okresie programowym 2009-2013 zrealizowany został przez miasto Zduńska Wola największy w dotychczasowej historii samorządu terytorialnego projekt z dofinansowaniem z funduszy unijnych. Dzięki umiejętnemu

Bardziej szczegółowo

Rewitalizacja terenów w rejonie byłych Zakładów Naprawczych Taboru Kolejowego w Lubaniu

Rewitalizacja terenów w rejonie byłych Zakładów Naprawczych Taboru Kolejowego w Lubaniu Ogólnopolski konkurs dla studentów i młodych pracowników nauki na prace naukowo-badawcze dotyczące rewitalizacji terenów zdegradowanych Rewitalizacja terenów w rejonie byłych Zakładów Naprawczych Taboru

Bardziej szczegółowo

PROGRAM STUDIÓW W ROKU AKADEMICKIM 2013/2014

PROGRAM STUDIÓW W ROKU AKADEMICKIM 2013/2014 PROGRAM STUDIÓW W ROKU AKADEMICKIM 03/04 ARCHITEKTURA I URBANISTYKA STUDIA II STOPNIA STACJONARNE I NIESTACJONARNE (WIECZOROWE) SEMESTR PODSTAWOWE MATEMATYKA 4 5 E 4 GEOMETRIA WYKREŚLNA 4 5 E 4 KIERUNKOWE

Bardziej szczegółowo

REWITALIZACJA OBSZARÓW POPRZEMYSŁOWYCH NA CELE MIESZKANIOWE

REWITALIZACJA OBSZARÓW POPRZEMYSŁOWYCH NA CELE MIESZKANIOWE II KONGRES REWITALIZACJI MIAST, 12-14 WRZEŚNIA 2012, KRAKÓW REWITALIZACJA OBSZARÓW POPRZEMYSŁOWYCH NA CELE MIESZKANIOWE mgr inż. Agnieszka Turek Katedra Gospodarki Przestrzennej i Nauk o Środowisku Przyrodniczym

Bardziej szczegółowo

PROBLEM SUBURBANIZACJI W KONTEKŚCIE ROZWOJU ZRÓWNOWAŻONEGO

PROBLEM SUBURBANIZACJI W KONTEKŚCIE ROZWOJU ZRÓWNOWAŻONEGO PROBLEM SUBURBANIZACJI W KONTEKŚCIE ROZWOJU ZRÓWNOWAŻONEGO Dr inż. arch. Natalia Przesmycka Katedra Architektury, Urbanistyki i Planowania Przestrzennego Wydział Budownictwa i Architektury Politechniki

Bardziej szczegółowo

Zakres remontu i rozbudowy

Zakres remontu i rozbudowy 1. PRZEDMIOT I CEL OPRACOWANIA Zakres remontu i rozbudowy Opracowanie obejmuje projekt budowlany architektoniczny rozbudowy budynku Urzędu Marszałkowskiego Województwa Kujawsko-Pomorskiego oraz jego remontu

Bardziej szczegółowo

Akademia Dziedzictwa VI edycja

Akademia Dziedzictwa VI edycja Akademia Dziedzictwa VI edycja Studia podyplomowe z zakresu zarządzania kulturą i dziedzictwem narodowym MCK, MSAP UEK, Kraków 2011-2012 Adresaci: Akademia Dziedzictwa to dwusemestralne studia podyplomowe

Bardziej szczegółowo

OFERTA INWESTYCYJNA NR 7/2014/2015

OFERTA INWESTYCYJNA NR 7/2014/2015 KSSE- Podstrefa Tyska OFERTA INWESTYCYJNA NR 7/2014/2015 NAJEM/DZIERŻAWA POMIESZCZEŃ PRZEZNACZONYCH NA BIURA PRZEDMIOT OFERTY JEST: - najem/dzierżawa pomieszczeń przeznaczonych i przystosowanych na biura,

Bardziej szczegółowo

zbigniew.paszkowski@gmail.co

zbigniew.paszkowski@gmail.co OCHRONA I KONSERWACJA ZABYTKÓW S1 SEMESTR VII (ZIMOWY) 2014/15 1. UCZESTNICTWO W WYKŁADACH DOKUMENTOWANE ZESZYTEM Z NOTATKAMI SKŁADANYMI DO WERYFIKACJI PO WYKŁADZIE I NA KONIEC SEMESTRU 2. UCZESTNICTWO

Bardziej szczegółowo

Położenie obszaru. Projekt rewitalizacji. Warszawa. Uwarunkowania położenia 2011-02-07. ul. Okopowa. Żoliborz. Śródmieście. Wola.

Położenie obszaru. Projekt rewitalizacji. Warszawa. Uwarunkowania położenia 2011-02-07. ul. Okopowa. Żoliborz. Śródmieście. Wola. Projekt rewitalizacji Warszawa ul. Okopowa Malwina Wysocka nr 38080 Położenie obszaru Dzielnica: Wola Na granicy z Żoliborzem i Śródmieściem Ograniczony ulicami: Stawki, Okopową oraz Al. Jana Pawła II

Bardziej szczegółowo

Nowa funkcja w starych murach rewitalizacja terenów fortecznych jako szansa na rozwój i promocję regionu (na wybranych przykładach)

Nowa funkcja w starych murach rewitalizacja terenów fortecznych jako szansa na rozwój i promocję regionu (na wybranych przykładach) Nowa funkcja w starych murach rewitalizacja terenów fortecznych jako szansa na rozwój i promocję regionu (na wybranych przykładach) Ewa Wojtoń Instytut Dziedzictwa Europejskiego, Międzynarodowe Centrum

Bardziej szczegółowo

STACJA BIZNESU UL. ZAGNAŃSKA 49, KIELCE

STACJA BIZNESU UL. ZAGNAŃSKA 49, KIELCE STACJA BIZNESU UL. ZAGNAŃSKA 49, KIELCE Stacja Biznesu Nowoczesny biurowiec z industrialną przeszłością. Funkcjonalność, dogodna lokalizacja oraz wyjątkowa architektura stanowią o prestiżu i unikalności

Bardziej szczegółowo

Zasób kulturowy wsi zagrożone dziedzictwo

Zasób kulturowy wsi zagrożone dziedzictwo Zasób kulturowy wsi zagrożone dziedzictwo Irena Niedźwiecka-Filipiak UNIWERSYTET PRZYRODNICZY WE WROCŁAWIU Instytut Architektury Krajobrazu Forum Debaty Publicznej Sieć Najciekawszych Wsi sposób na zachowanie

Bardziej szczegółowo

OFERTA WYNAJMU LOKALI Zapraszamy do wynajęcia lokali w znanej kaŝdemu łodzianinowi nieruchomości, połoŝonej w centrum miasta przy ulicy Kopernika 22.

OFERTA WYNAJMU LOKALI Zapraszamy do wynajęcia lokali w znanej kaŝdemu łodzianinowi nieruchomości, połoŝonej w centrum miasta przy ulicy Kopernika 22. Kopernika 22 - Łódź OFERTA WYNAJMU LOKALI Zapraszamy do wynajęcia lokali w znanej kaŝdemu łodzianinowi nieruchomości, połoŝonej w centrum miasta przy ulicy Kopernika 22. Budynek frontowy posesji jest wpisany

Bardziej szczegółowo

ul. Grochowska 306/308, 03-840 Warszawa

ul. Grochowska 306/308, 03-840 Warszawa ul. Grochowska 306/308, 03-840 Warszawa PRAGA - DOSKONAŁE MIEJSCE DLA TWOJEJ FIRMY - Praga jest zlokalizowana bardzo blisko centrum Warszawy. - Praga to historyczna Warszawa z zachowanym porządkiem architektonicznym,

Bardziej szczegółowo

Zintegrowany program rewitalizacji Miasta Biała Rawska OBSZAR 2: DZIAŁANIA REWITALIZACYJNE

Zintegrowany program rewitalizacji Miasta Biała Rawska OBSZAR 2: DZIAŁANIA REWITALIZACYJNE OBSZAR 2: DZIAŁANIA REWITALIZACYJNE 111 Zintegrowany program rewitalizacji Miasta Białą Rawska OBSZAR PRIORYTETOWY DO REWITALIZACJI MIASTA BIAŁA RAWSKA Wybrany obszar stanowi najważniejszy teren przekształceń

Bardziej szczegółowo

AMAZING CITY ŁÓDŹ OSTATNIE NIEODKRYTE MIASTO RYS HISTORYCZNY, NAJWAŻNIEJSZE ELEMENTY STRUKTURY MIASTA

AMAZING CITY ŁÓDŹ OSTATNIE NIEODKRYTE MIASTO RYS HISTORYCZNY, NAJWAŻNIEJSZE ELEMENTY STRUKTURY MIASTA AMAZING CITY ŁÓDŹ OSTATNIE NIEODKRYTE MIASTO RYS HISTORYCZNY, NAJWAŻNIEJSZE ELEMENTY STRUKTURY Łódź posiada jedyny w swoim rodzaju, autentyczny zespół historyzujących, eklektycznych i secesyjnych kamienic

Bardziej szczegółowo

Zapytania. Siewierz, dnia 12 lipca 2013 r. ZP.271.12.2013

Zapytania. Siewierz, dnia 12 lipca 2013 r. ZP.271.12.2013 URZĄD MIASTA I GMINY SIEWIERZ 42 470 Siewierz, ul. Żwirki i Wigury 16 e-mail: siewierz@siewierz.pl tel. 32 64-99-400, 32 64-99-401 fax. 32 64-99-402 ZP.271.12.2013 Siewierz, dnia 12 lipca 2013 r. Zapytania

Bardziej szczegółowo

OSTATNIA SZANSA NA NOWE ŻYCIE CRACOVII

OSTATNIA SZANSA NA NOWE ŻYCIE CRACOVII OSTATNIA SZANSA NA NOWE ŻYCIE CRACOVII Kraków 6 czerwca 2013 NOWA CRACOVIA 2 1. Echo Investment 2. Ocena techniczna istniejącego budynku 3. Wpis do ewidencji zabytków 4. Projekt planu miejscowego Błonia

Bardziej szczegółowo

050609 Koncepcja programowo-funkcjonalna oraz projekt urbanistyczno-architektoniczny (w fazie koncepcji) dla obiektu przepompowni ścieków przy ul. 11 Listopada 26 w Pile. 1. Stan istniejący Zabytkowy budynek

Bardziej szczegółowo

MIASTO RADOM ZMIANA STUDIUM UWARUNKOWAŃ I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY RADOM II ETAP

MIASTO RADOM ZMIANA STUDIUM UWARUNKOWAŃ I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY RADOM II ETAP MIASTO RADOM ZMIANA STUDIUM UWARUNKOWAŃ I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY RADOM II ETAP Załącznik nr 1 do Uchwały Nr 593/2009 Rady Miejskiej w Radomiu z dnia 7.09.2009r w sprawie uchwalenia

Bardziej szczegółowo

Jaka jest dokładna lokalizacja obiektu którego aranżacja jest przedmiotem konkursu?

Jaka jest dokładna lokalizacja obiektu którego aranżacja jest przedmiotem konkursu? Pytania i odpowiedzi: Pytanie 1: Jaka jest dokładna lokalizacja obiektu którego aranżacja jest przedmiotem konkursu? Istnieje część magazynowa. Część rozbudowywana budynku nie istnieje. Początek realizacji,

Bardziej szczegółowo

Program zajęć artystycznych w gimnazjum

Program zajęć artystycznych w gimnazjum Program zajęć artystycznych w gimnazjum Klasy II Beata Pryśko Cele kształcenia wymagania ogólne I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie zawartych w nich informacji percepcja sztuki. II. Tworzenie wypowiedzi

Bardziej szczegółowo

http://w-a.pl/aktualnosci.php?artykul=816

http://w-a.pl/aktualnosci.php?artykul=816 Page 1 of 10 Szukaj: Szukaj Strona główna Aktualności Nowości ksiąŝkowe Patronaty Sklep Forum Zaloguj Szyb Krystyna - dalej projektuje juŝ tylko bytomska pracownia MedusaGroup MedusaGroup 2009-04-20 Autor:

Bardziej szczegółowo

PRZYWRACAMY DAWNE PIĘKNO Modernizacja skrzydła północnego Zamku Książąt Pomorskich w Szczecinie

PRZYWRACAMY DAWNE PIĘKNO Modernizacja skrzydła północnego Zamku Książąt Pomorskich w Szczecinie PRZYWRACAMY DAWNE PIĘKNO Modernizacja skrzydła północnego Zamku Książąt Pomorskich w Szczecinie Projekt jest współfinansowany przez Unię Europejską z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach

Bardziej szczegółowo

OCENA ENERGETYCZNYCH CECH HISTORYCZNEJ ZABUDOWY W OLSZTYNIE

OCENA ENERGETYCZNYCH CECH HISTORYCZNEJ ZABUDOWY W OLSZTYNIE Budownictwo o zoptymalizowanym potencjale energetycznym Nina SOŁKIEWICZ-KOS, Mariusz ZADWORNY Politechnika Częstochowska OCENA ENERGETYCZNYCH CECH HISTORYCZNEJ ZABUDOWY W OLSZTYNIE This article concerns

Bardziej szczegółowo

AUTORZY I KONSULTANCI MICHAŁ BERGER TOMASZ BUŻAŁEK ALEKSANDRA GUMINIAK BARTOSZ STĘPIEŃ PIOTR SZAŁKOWSKI JACEK WESOŁOWSKI JAKUB POLEWSKI

AUTORZY I KONSULTANCI MICHAŁ BERGER TOMASZ BUŻAŁEK ALEKSANDRA GUMINIAK BARTOSZ STĘPIEŃ PIOTR SZAŁKOWSKI JACEK WESOŁOWSKI JAKUB POLEWSKI AUTORZY I KONSULTANCI MICHAŁ BERGER TOMASZ BUŻAŁEK ALEKSANDRA GUMINIAK BARTOSZ STĘPIEŃ PIOTR SZAŁKOWSKI JACEK WESOŁOWSKI JAKUB POLEWSKI REDAKCJA JAKUB POLEWSKI OPRACOWANIE GRAFICZNE PAWEŁ JUSTYNA MICHAŁ

Bardziej szczegółowo

Lofty i rewitalizacja

Lofty i rewitalizacja Lofty i rewitalizacja Koło Naukowe Gospodarowania Nieruchomościami Rewitalizacja 1 Rewitalizacja OŜywienie opustoszałych śródmieść, które utraciły swoją rolę jako centra handlowe miast Poprawa jakości

Bardziej szczegółowo

z nuta orientu Nowoczesność

z nuta orientu Nowoczesność Klatka schodowa w postaci ciasnego i nierównego korytarza została wyburzona, a miejsce dotychczasowych betonowych schodów zajęła lekka wizualnie konstrukcja samonośna. Projekt: AGNIESZKA PUDLIK - BBHome

Bardziej szczegółowo

Efektowny projekt Archiwum Państwowego w Szczecinie. Ma powstać przy Jasnych Błoniach

Efektowny projekt Archiwum Państwowego w Szczecinie. Ma powstać przy Jasnych Błoniach http://www.gs24.pl/apps/pbcs.dll/article?aid=/215418/szczecin/15419862 215-9-4 Dodano: 18 kwietnia 215, 8: 29 Nowoczesnyi lekki, duże przeszklone przestrzenie taki ma być drugi budynekarchiwum Państwowego

Bardziej szczegółowo

budynków NR 12 i NR 1

budynków NR 12 i NR 1 KONCEPCJA ARCHITEKTONICZNO-BUDOWLANA budynków NR 12 i NR 1 INWESTOR (ZAMAWIAJĄCY): ADRES OBIEKTÓW: EC1 ŁÓDŹ MIASTO KULTURY 90-022022 Łódź ul. Targowa 1/3 AUTORZY OPRACOWANIA: mgr inż. Dariusz Dolecki UPR

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr XXV/302/2004 Rady Miasta Nowego Sącza z dnia 24 lutego 2004r.

Uchwała Nr XXV/302/2004 Rady Miasta Nowego Sącza z dnia 24 lutego 2004r. Uchwała Nr XXV/302/2004 Rady Miasta Nowego Sącza z dnia 24 lutego 2004r. w sprawie podjęcia zobowiązań na wydatki związane z współfinansowaniem projektów złożonych do Urzędu Marszałkowskiego Województwa

Bardziej szczegółowo

KARTA STRATEGICZNA PROGRAMU

KARTA STRATEGICZNA PROGRAMU 151 KARTA STRATEGICZNA PROGRAMU Nazwa programu: Kulturalny Poznań nr programu: 7 Kontynuacja Planu Rozwoju Miasta Poznania Cele strategiczne: Zwiększenie znaczenia miasta jako ośrodka wiedzy, kultury,

Bardziej szczegółowo

ŁÓDŹ, ul. Pomorska 65

ŁÓDŹ, ul. Pomorska 65 ŁÓDŹ, ul. Pomorska 65 PREZENTACJA LOKALI UŻYTKOWYCH W OBIEKCIE HANDLOWO USŁUGOWO - BIUROWYM Opis nieruchomości Zespół budynków usługowo - handlowo biurowych, w standardzie B+ w rewitalizowanych budynkach

Bardziej szczegółowo

FUNDACJA BIŁGORAJ GORAJ - XXI KRESOWYCH. www.bilgoraj21.pl

FUNDACJA BIŁGORAJ GORAJ - XXI KRESOWYCH. www.bilgoraj21.pl FUNDACJA BIŁGORAJ GORAJ - XXI www.bilgoraj21.pl MIASTO NA SZLAKU KULTUR KRESOWYCH KRESOWYCH 2 KIM JESTEŚMY? lipca 2005 roku ustanowiona została aktem notarialnym Fundacja Obywatelska Przedsiębiorczość

Bardziej szczegółowo

Projekt HerMan Seminarium Kraków, 15.12.2014. Akcja pilotażowa. Reklama w przestrzeni historycznej Lublina.

Projekt HerMan Seminarium Kraków, 15.12.2014. Akcja pilotażowa. Reklama w przestrzeni historycznej Lublina. Projekt HerMan Seminarium Kraków, 15.12.2014 Akcja pilotażowa Reklama w przestrzeni historycznej Lublina. I. Problematyka akcji pilotażowej. - akcja pilotażowa dotyczyła wspólnego z interesariuszami opracowania

Bardziej szczegółowo

Szymala Kierunki rozwoju przestrzennego Wałbrzycha i jego powiązań Wałbrzych, 9 grudnia 2011 Historyczne dokumenty planistyczne: MIEJSCOWY PLAN OGÓLNY ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO ZESPOŁU MIEJSKIEGO

Bardziej szczegółowo

MODUO MOKOTÓW HOUSE ECI RESIDENTIAL

MODUO MOKOTÓW HOUSE ECI RESIDENTIAL MODUO MOKOTÓW HOUSE Inwestycja MODUO Mokotów House powstaje w południowej części dzielnicy Mokotów. To właśnie ten fragment miasta przeżywał w ciągu ostatnich 20 lat dynamiczny rozwój. Nowoczesne budynki

Bardziej szczegółowo

Wystawa fotografii współczesnej architektury poprzemysłowej Żyrardowa

Wystawa fotografii współczesnej architektury poprzemysłowej Żyrardowa Wystawa fotografii współczesnej architektury poprzemysłowej Żyrardowa Realizatorem projektu jest nieformalna grupa Projekt dofinansowany ze środków Programu Fundusz Inicjatyw Obywatelskich - Mazowsze Lokalnie

Bardziej szczegółowo

OFERTA INWESTYCYJNA. Grudziądz, ul. Rybacka, oferta inwestycyjna 1

OFERTA INWESTYCYJNA. Grudziądz, ul. Rybacka, oferta inwestycyjna 1 Grudziądz, ul. Rybacka, oferta inwestycyjna 1 OFERTA INWESTYCYJNA ARCHAS DESIGN Maciej Zuber, ul.skowronków 35, 43-305 Bielsko-Biała, tel. +48 33 8 103 704, +48 728 833 973, pracownia@archas.pl Grudziądz,

Bardziej szczegółowo

od pomysłu do realizacji własnej firmy 80-822 Gdańsk, ul. Żabi Kruk 14, e-mail: biuro@zielonyloft.pl, tel./fax +48 683 59 76

od pomysłu do realizacji własnej firmy 80-822 Gdańsk, ul. Żabi Kruk 14, e-mail: biuro@zielonyloft.pl, tel./fax +48 683 59 76 od pomysłu do realizacji własnej firmy 80-822 Gdańsk, ul. Żabi Kruk 14, e-mail: biuro@zielonyloft.pl, tel./fax +48 683 59 76 początki firmy - nauka - zabawa - poznawanie świata - praca - nauka - rozwój

Bardziej szczegółowo

ROZDZIAŁ XII. Monitoring i ewaluacja lokalnego programu rewitalizacji

ROZDZIAŁ XII. Monitoring i ewaluacja lokalnego programu rewitalizacji ROZDZIAŁ XII Monitoring i ewaluacja lokalnego programu rewitalizacji 12.1. Istota monitoringu i ewaluacji Monitoring i ewaluacja Programu Rewitalizacji są ściśle związane z procedura wdrożeniową. Władze

Bardziej szczegółowo

Przeniesienie portalu Willi Norblinów. z zespołu hal prasy 520 T i ciągarni I

Przeniesienie portalu Willi Norblinów. z zespołu hal prasy 520 T i ciągarni I INFORMACJA PRASOWA Warszawa, luty 2014 r. Przeniesienie portalu Willi Norblinów z zespołu hal prasy 520 T i ciągarni I W związku z poszerzeniem ulicy Prostej w Warszawie i planowanym obcięciem jednego

Bardziej szczegółowo

1. Wstęp Stołeczny Zarząd Infrastruktury Dowództwo Wojsk Lądowych Muzeum X Pawilonu Bramę Bielańską Bramę Straceń Muzeum Niepodległości

1. Wstęp Stołeczny Zarząd Infrastruktury Dowództwo Wojsk Lądowych Muzeum X Pawilonu Bramę Bielańską Bramę Straceń Muzeum Niepodległości 1. Wstęp Na podstawie Decyzji nr 418/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 19.10.2006 r. dokonano wyboru lokalizacji dla budowy nowej siedziby MUZEUM WOJSKA POLSKIEGO w Cytadeli Warszawskiej. Cytadela Warszawska

Bardziej szczegółowo

Akademia Dziedzictwa. Strona 1

Akademia Dziedzictwa. Strona 1 Akademia Dziedzictwa Akademia Dziedzictwa VIII edycja, MCK, MSAP UEK, Kraków 2013-2014 Założenia programowo-organizacyjne studiów podyplomowych dotyczących zarządzania dziedzictwem kulturowym: Organizacja

Bardziej szczegółowo

Rewitalizacja Bielskiej Starówki. Sosnowiec czerwiec 2007r.

Rewitalizacja Bielskiej Starówki. Sosnowiec czerwiec 2007r. Rewitalizacja Bielskiej Starówki Sosnowiec czerwiec 2007r. Bielska Starówka z lotu ptaka Informacje ogólne historia miasta Miasto Bielsko lokowane było na prawie niemieckim w XIII w. Od XVII w. datuje

Bardziej szczegółowo

Wyższa Szkoła Finansów i Zarządzania w Białymstoku

Wyższa Szkoła Finansów i Zarządzania w Białymstoku Wyższa Szkoła Finansów i Zarządzania w Białymstoku Białystok 2011 SPIS TREŚCI OD REDAKTORA... 9 CZĘŚĆ I POLSKA SZKOŁA PLANOWANIA URBANISTYKI I ARCHITEKTURY Tadeusz Barucki Zapomniana architektura II Rzeczpospolitej...

Bardziej szczegółowo

ZAKŁAD ARCHITEKTURY UŻYTECZNOŚCI PUBLICZNEJ ROK III 2011/2012, SEMESTR 5 STOPIEŃ 1 PROJEKTOWANIE ARCHITEKTURY UŻYTECZNOŚCI PUBLICZNEJ DR HAB.

ZAKŁAD ARCHITEKTURY UŻYTECZNOŚCI PUBLICZNEJ ROK III 2011/2012, SEMESTR 5 STOPIEŃ 1 PROJEKTOWANIE ARCHITEKTURY UŻYTECZNOŚCI PUBLICZNEJ DR HAB. ZAKŁAD ARCHITEKTURY UŻYTECZNOŚCI PUBLICZNEJ ROK III 2011/2012, SEMESTR 5 STOPIEŃ 1 PROJEKTOWANIE ARCHITEKTURY UŻYTECZNOŚCI PUBLICZNEJ DR HAB. ARCH. PIOTR GAJEWSKI, PROF. PK PROGRAM SEMESTRALNY ROK 3 SEMESTR

Bardziej szczegółowo

Inicjatywa JESSICA - europejska inżynieria finansowa stworzona dla miejskich projektów w PPP

Inicjatywa JESSICA - europejska inżynieria finansowa stworzona dla miejskich projektów w PPP Inicjatywa JESSICA - europejska inżynieria finansowa stworzona dla miejskich projektów w PPP dr Aleksandra Jadach-Sepioło Katedra Inwestycji i Nieruchomości Szkoła Główna Handlowa w Warszawie Inicjatywa

Bardziej szczegółowo

Andrzej Jezierski. Cecylia Leszczyńska HISTORIA

Andrzej Jezierski. Cecylia Leszczyńska HISTORIA Andrzej Jezierski Cecylia Leszczyńska HISTORIA Wydawnictwo Key Text Warszawa 2003 Spis treści Od autorów 13 Rozdział 1 Polska w średniowieczu 1.1. Państwo 15 1.2. Ludność 19 1.2.1. Zaludnienie 19 1.2.2.

Bardziej szczegółowo

WSTĘP DO REWITALIZACJI OBSZAROWEJ CENTRUM ŁODZI

WSTĘP DO REWITALIZACJI OBSZAROWEJ CENTRUM ŁODZI PROGRAM WSTĘP DO REWITALIZACJI OBSZAROWEJ CENTRUM ŁODZI PROGRAM REMONTOWY DLA NIERUCHOMOŚCI GMINNYCH ZLOKALIZOWANYCH W STREFIE WIELKOMIEJSKIEJ ŁODZI NA LATA 2011-2014 OBSZAR DZIAŁANIA Programem objęty

Bardziej szczegółowo

Funkcja związana z uprawianiem żeglarstwa, hotelowa, usługowa i biurowa. Nabrzeże Beniowskiego, wzdłuż Alei Jana Pawła II

Funkcja związana z uprawianiem żeglarstwa, hotelowa, usługowa i biurowa. Nabrzeże Beniowskiego, wzdłuż Alei Jana Pawła II Inwestycja Funkcja obiektu Lokalizacja Inwestor Projektant Nowa Marina Gdynia Funkcja związana z uprawianiem żeglarstwa, hotelowa, usługowa i biurowa Nabrzeże Beniowskiego, wzdłuż Alei Jana Pawła II Biuro

Bardziej szczegółowo

RENOWACJA I ADAPTACJA PIWNIC STAREGO MIASTA WARSZAWY NA CELE KULTURALNE PODSUMOWANIE ZAKOŃCZONEGO PROJEKTU

RENOWACJA I ADAPTACJA PIWNIC STAREGO MIASTA WARSZAWY NA CELE KULTURALNE PODSUMOWANIE ZAKOŃCZONEGO PROJEKTU mgr inż. arch. Jacek Fiedorowicz Stołeczny Zarząd Rozbudowy Miasta Zespół ds. Rewaloryzacji Obiektów Zabytkowych RENOWACJA I ADAPTACJA PIWNIC STAREGO MIASTA WARSZAWY NA CELE KULTURALNE PODSUMOWANIE ZAKOŃCZONEGO

Bardziej szczegółowo

ZWIEDZANIE ŁODZI Z GRUPĄ FABRICUM

ZWIEDZANIE ŁODZI Z GRUPĄ FABRICUM ZWIEDZANIE ŁODZI Z GRUPĄ FABRICUM Grupom turystycznym, biznesowym, konferencyjnym oraz oficjalnym delegacjom proponujemy zwiedzanie Łodzi z wysoko wykwalifikowanym przewodnikiem. Każdy z naszych przewodników

Bardziej szczegółowo

- osoby fizyczne - Zał. Nr 1 do Zarządzenia nr 339/2014/P Prezydenta Miasta Pabianic z dnia 08 grudnia 2014r.

- osoby fizyczne - Zał. Nr 1 do Zarządzenia nr 339/2014/P Prezydenta Miasta Pabianic z dnia 08 grudnia 2014r. Zał. Nr 1 do Zarządzenia nr 339//P Prezydenta Miasta Pabianic z dnia 08 grudnia r. WYKAZ WNIOSKÓW DO MIEJSCOWEGO PLANU ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO DLA CZĘŚCI OBSZARU MIASTA PABIANICE POŁOŻONEJ MIĘDZY

Bardziej szczegółowo

BOOKSHOP KAFE GALLERY / WYDAWNICTWO 25.01.2013

BOOKSHOP KAFE GALLERY / WYDAWNICTWO 25.01.2013 BOOKSHOP KAFE GALLERY / WYDAWNICTWO 25.01.2013 WROCŁAW UL.WŁODKOWICA 11//PROJEKT I REALIZACJA: 2010//POW. 72m2+45M2 Lokal znajduje się w centrum Wrocławia w Dzielnicy Czterech Świątyń, w zabytkowej kamienicy

Bardziej szczegółowo

WIDOK JAKIEGO NIE MA NIKT! ECO-CLASSIC KOŃCZY SPRZEDAŻ APARTAMENTÓW TRIO.

WIDOK JAKIEGO NIE MA NIKT! ECO-CLASSIC KOŃCZY SPRZEDAŻ APARTAMENTÓW TRIO. Strona główna Kontakt O Nas Zobacz Pro l Moje konto Zarejestruj Zaloguj Jesteś tutaj Strona Główna» Inwestycje» ekskluzywne» Widok jakiego nie ma nikt! ECO-Classic kończy sprzedaż apartamentów TRIO. WIDOK

Bardziej szczegółowo

REWITALIZACJA I ZRÓWNOWAŻONY ROZWÓJ MIASTA Przemiany Warszawy po 1990.

REWITALIZACJA I ZRÓWNOWAŻONY ROZWÓJ MIASTA Przemiany Warszawy po 1990. REWITALIZACJA I ZRÓWNOWAŻONY ROZWÓJ MIASTA Przemiany Warszawy po 1990. II KONGRES REWITALIZACJI MIAST Kraków 2012 Magdalena Staniszkis, Wydział Architektury, Politechnika Warszawska 1 ZRÓWNOWAŻONY ROZWÓJ

Bardziej szczegółowo

KONECZNEGO BUDYNEK MIESZKALNY WIELORODZINNY MIEJSCE: KRAKÓW POWIERZCHNIA: 4 700 m2 AUTOR: WIZJA KLIENT: REF POLAND PROJEKT: 2011 REALIZACJA: -

KONECZNEGO BUDYNEK MIESZKALNY WIELORODZINNY MIEJSCE: KRAKÓW POWIERZCHNIA: 4 700 m2 AUTOR: WIZJA KLIENT: REF POLAND PROJEKT: 2011 REALIZACJA: - MKARCH PROJEKTY PROJECTS KONECZNEGO BUDYNEK MIESZKALNY WIELORODZINNY MIEJSCE: KRAKÓW POWIERZCHNIA: 4 700 m2 AUTOR: WIZJA KLIENT: REF POLAND PROJEKT: 2011 REALIZACJA: - KONECZNEGO RESIDENTIAL BUILDING

Bardziej szczegółowo

MARR Business Park - relacja z budowy (2011)

MARR Business Park - relacja z budowy (2011) MARR Business Park - relacja z budowy (2011) 09.12.2011 Rozpoczęta w maju ubiegłego roku inwestycja na terenie MARR Business Park przy ul. Nad Drwiną 10, obejmująca budowę hal produkcyjno-magazynowych

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 6 marca 2015 r. Poz. 315 ROZPORZĄDZENIE PREZYDENTA RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. z dnia 16 lutego 2015 r.

Warszawa, dnia 6 marca 2015 r. Poz. 315 ROZPORZĄDZENIE PREZYDENTA RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ. z dnia 16 lutego 2015 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 6 marca 2015 r. Poz. 315 ROZPORZĄDZENIE PREZYDENTA RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ z dnia 16 lutego 2015 r. w sprawie uznania za pomnik historii Łódź wielokulturowy

Bardziej szczegółowo

Oferta badawcza Politechniki Gdańskiej. Wydział Architektury KATEDRA ARCHITEKTURY UŻYTECZNOŚCI PUBLICZNEJ

Oferta badawcza Politechniki Gdańskiej. Wydział Architektury KATEDRA ARCHITEKTURY UŻYTECZNOŚCI PUBLICZNEJ KATEDRA ARCHITEKTURY UŻYTECZNOŚCI PUBLICZNEJ kierownik katedry: dr hab. inż. arch. Elżbieta Ratajczyk-Piątkowska tel.: 058 347-21-33 e-mail: mamout@neostrada.pl adres www: http://www.arch.pg.gda.pl/?id=podstrony&idp=4&jezyk=pl&idd=7

Bardziej szczegółowo

zrównoważonego (trwałego) rozwoju, - Projekty dla obszarów miejskich, - Nowy, innowacyjny mechanizm

zrównoważonego (trwałego) rozwoju, - Projekty dla obszarów miejskich, - Nowy, innowacyjny mechanizm Inicjatywa JESSICA - europejska inŝynieria finansowa stworzona dla miejskich projektów PPP dr Aleksandra Jadach-Sepioło Katedra Inwestycji i Nieruchomości Szkoła Główna Handlowa w Warszawie Inicjatywa

Bardziej szczegółowo

LOKALE NA WYNAJEM PLATFORMA DLA HANDLU DETALICZNEGO

LOKALE NA WYNAJEM PLATFORMA DLA HANDLU DETALICZNEGO LOKALE NA WYNAJEM PLATFORMA DLA HANDLU DETALICZNEGO TRENDY Od kilku lat na polskim rynku handlu zachodzą bardzo dynamiczne zmiany. Klienci cenią wygodę i szybkość zakupów dokonywanych blisko domu oraz

Bardziej szczegółowo

Opis efektów kształcenia na kierunku architektura krajobrazu studia drugiego stopnia na specjalności: kształtowanie i ochrona krajobrazu

Opis efektów kształcenia na kierunku architektura krajobrazu studia drugiego stopnia na specjalności: kształtowanie i ochrona krajobrazu Załącznik nr 1 Opis efektów kształcenia na kierunku architektura krajobrazu studia drugiego stopnia na specjalności: kształtowanie i ochrona krajobrazu Obszar/obszary kształcenia, w których umiejscowiony

Bardziej szczegółowo

Prezentacja inwestycji Grupy OKAM Capital

Prezentacja inwestycji Grupy OKAM Capital Prezentacja inwestycji Grupy OKAM Capital Historia firmy OKAM na polskim rynku mieszkaniowym działa od 5 lat. Założycielami firmy są Eran Ilan oraz Arie Koren, który jako Dyrektor Generalny był zaangażowany

Bardziej szczegółowo

INWESTYCJE WSPÓŁFINANSOWANIE PRZEZ NARODOWY FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ

INWESTYCJE WSPÓŁFINANSOWANIE PRZEZ NARODOWY FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ INWESTYCJE WSPÓŁFINANSOWANIE PRZEZ NARODOWY FUNDUSZ OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ Na kampusie Politechniki Krakowskiej przy ul. Warszawskiej została zrealizowana renowacja i termomodernizacja

Bardziej szczegółowo

Magazynowanie dzieł sztuki.

Magazynowanie dzieł sztuki. Magazynowanie dzieł sztuki. Zapewniamy Kolekcjonerowi bezpieczny transport oraz przechowywanie zbiorów w prywatnym, w pełni dostosowanym do tych celów magazynie. Powierzając nam swoje prace, właściciel

Bardziej szczegółowo

Baumat i prefabrykacja we współczesnej architekturze. Zespół budynków Malmö Live w Szwecji

Baumat i prefabrykacja we współczesnej architekturze. Zespół budynków Malmö Live w Szwecji Baumat i prefabrykacja we współczesnej architekturze. Zespół budynków Malmö Live w Szwecji W ramach prestiżowej inwestycji Malmö Live w Szwecji powstają budynki apartamentowe z elementów prefabrykowanych

Bardziej szczegółowo

Rok założenia 1934 O F E R T A. na zagospodarowanie budynku wolnostojącego na terenie Zakładów Tytoniowych w Lublinie S.A.

Rok założenia 1934 O F E R T A. na zagospodarowanie budynku wolnostojącego na terenie Zakładów Tytoniowych w Lublinie S.A. Rok założenia 1934 O F E R T A na zagospodarowanie budynku wolnostojącego na terenie Zakładów Tytoniowych w Lublinie S.A. Lublin 2005 BUDYNEK WOLNOSTOJĄCY Nr VI (informacja o obiekcie) Lokalizacja: Budynek

Bardziej szczegółowo

Obszary kryzysowe w polskich miastach ocena zapotrzebowania na projekty rewitalizacyjne

Obszary kryzysowe w polskich miastach ocena zapotrzebowania na projekty rewitalizacyjne Obszary kryzysowe w polskich miastach ocena zapotrzebowania na projekty rewitalizacyjne 18 maja 2011r., Warszawa dr Aleksandra Jadach-Sepioło Szkoła Główna Handlowa w Warszawie Agenda Cele prezentacji

Bardziej szczegółowo

25 kwietnia 2015 OD MICHAŁOWA DO KAMIONKA podczas Spaceru Warszawskiego prowadziła nas przewodniczka - pani Iwona Gąsiorek

25 kwietnia 2015 OD MICHAŁOWA DO KAMIONKA podczas Spaceru Warszawskiego prowadziła nas przewodniczka - pani Iwona Gąsiorek 25 kwietnia 2015 OD MICHAŁOWA DO KAMIONKA podczas Spaceru Warszawskiego prowadziła nas przewodniczka - pani Iwona Gąsiorek Bazylika Najświętszego Serca Jezusowego w Warszawie kościół parafialny na Pradze

Bardziej szczegółowo

TARNÓW 2015/2016 DR HAB. ARCH. PIOTR GAJEWSKI PROF. PK DR ARCH. JANUSZ BARNAŚ DR ARCH. JANUSZ PURSKI DR ARCH. PAWEŁ ŻUK

TARNÓW 2015/2016 DR HAB. ARCH. PIOTR GAJEWSKI PROF. PK DR ARCH. JANUSZ BARNAŚ DR ARCH. JANUSZ PURSKI DR ARCH. PAWEŁ ŻUK TARNÓW 2015/2016 PROJEKTOWANIE ARCHITEKTONICZNE BUDYNKÓW UŻYTECZNOŚCI PUBLICZNEJ STOPIEN 2 R I 2015/2016 S2 DR HAB. ARCH. PIOTR GAJEWSKI PROF. PK DR ARCH. JANUSZ BARNAŚ DR ARCH. JANUSZ PURSKI DR ARCH.

Bardziej szczegółowo

Innowacyjność a potencjał dziedzictwa. Warszawa, 16.09.2010

Innowacyjność a potencjał dziedzictwa. Warszawa, 16.09.2010 Innowacyjność a potencjał dziedzictwa Warszawa, 16.09.2010 NARODOWY INSTYTUT DZIEDZICTWA Nasza misja: Narodowy Instytut Dziedzictwa to narodowa instytucja kultury, która tworzy podstawy dla zrównoważonej

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA O ARCHITEKTACH na str. 126

INFORMACJA O ARCHITEKTACH na str. 126 TU JEST POMYSŁ domy, o których można powiedzieć, że zapraszają ogród do wnętrza. Tutaj projektanci poszli o krok dalej zaprosili stnieją wnętrze do ogrodu, nieomal jak w południowowłoskiej villa suburbana,

Bardziej szczegółowo

PROJEKT: UCHWAŁA NR... RADY MIASTA POZNANIA z dnia...

PROJEKT: UCHWAŁA NR... RADY MIASTA POZNANIA z dnia... PROJEKT: UCHWAŁA NR... RADY MIASTA POZNANIA z dnia... w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenów w rejonie ulic: Ścinawskiej i M. Wołodyjowskiego w Poznaniu - 2. Na podstawie art.

Bardziej szczegółowo

PRACOWNIA PROJEKTOWA ARCHITEKTURY I BUDOWNICTWA ATLANT OPINIA TECHNICZNA

PRACOWNIA PROJEKTOWA ARCHITEKTURY I BUDOWNICTWA ATLANT OPINIA TECHNICZNA PRACOWNIA PROJEKTOWA ARCHITEKTURY I BUDOWNICTWA ATLANT Jan Koperkiewicz, 82-300 Elbląg, ul.prusa 3B/6 NIP 578 102 14 41 tel.: (55) 235 47 25 e-mail: jankoperkiewicz@wp.pl REGON 170049655 OPINIA TECHNICZNA

Bardziej szczegółowo

Adaptacja Kina Polonia na Teatr Polonia Beneficjent: Fundacja Krystyny Jandy na Rzecz Kultury. www.teatrpolonia.pl

Adaptacja Kina Polonia na Teatr Polonia Beneficjent: Fundacja Krystyny Jandy na Rzecz Kultury. www.teatrpolonia.pl Fundusze europejskie na kulturę doświadczenia i przyszłość Karolina Tylus-Sowa Dyrektor Departamentu Funduszy Europejskich Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego Możliwości finansowania projektów

Bardziej szczegółowo

Konkurs Budowa Roku Podkarpacia 2011

Konkurs Budowa Roku Podkarpacia 2011 Konkurs Budowa Roku Podkarpacia 2011 Organizatorzy konkursu: Polski Związek Inżynierów i Techników Budownictwa Oddział w Rzeszowie Podkarpacka Okręgowa Izba Inżynierów Budownictwa Budowa Roku Podkarpacia

Bardziej szczegółowo

projekt SECOND CHANCE

projekt SECOND CHANCE Od infrastruktury przemysłowej do przemysłów kreatywnych projekt SECOND CHANCE Grzegorz Grzybczyk, Bydgoszcz, 6 listopad 2012 r. Kluczowe fakty Okres realizacji: styczeń 2010 wrzesień 2013 Lider projektu:

Bardziej szczegółowo

DOKUMENTACJA PROJEKTOWO KOSZTORYSOWA ROZBIÓRKI BUDYNKÓW. Dział 1 DOKUMENTACJA PROJEKTOWA

DOKUMENTACJA PROJEKTOWO KOSZTORYSOWA ROZBIÓRKI BUDYNKÓW. Dział 1 DOKUMENTACJA PROJEKTOWA DOKUMENTACJA PROJEKTOWO KOSZTORYSOWA ROZBIÓRKI BUDYNKÓW PRZY UL. śeromskiego 12 (DZ. 1211) W KIELCACH Dział 1 DOKUMENTACJA PROJEKTOWA Część 1.1 PROJEKT BUDOWLANY ROZBIÓRKI BUDYNKÓW - INWENTARYZACJA STANU

Bardziej szczegółowo

PROJEKT ZAGOSPODAROWANIA REKREACYJNO-KULTURALNEGO TERENU FORTU NR 4 W RÓŻANIE WRAZ Z INFRASTRUKTURĄ TOWARZYSZĄCĄ

PROJEKT ZAGOSPODAROWANIA REKREACYJNO-KULTURALNEGO TERENU FORTU NR 4 W RÓŻANIE WRAZ Z INFRASTRUKTURĄ TOWARZYSZĄCĄ PROJEKT ZAGOSPODAROWANIA REKREACYJNO-KULTURALNEGO TERENU FORTU NR 4 W RÓŻANIE WRAZ Z INFRASTRUKTURĄ TOWARZYSZĄCĄ 123456 1. Lokalizacja Projektowany obszar znajduję się w miejscowości Różan, miedzy ulicami

Bardziej szczegółowo

MIASTO STOŁECZNE. PDF stworzony przez wersję demonstracyjną pdffactory Pro www.pdffactory.pl/ 1/24

MIASTO STOŁECZNE. PDF stworzony przez wersję demonstracyjną pdffactory Pro www.pdffactory.pl/ 1/24 TIRANA MIASTO STOŁECZNE TIRANA -(alb. Tirana, Tiranë), stolica Albanii od 1920 r. Symbol icentrum dynamicznych zmian i modernizacji kraju wktórym przez dziesięciolecia obowiązywała najgorsza, obok północnokoreańskiej,

Bardziej szczegółowo

innowacyjna przestrzeń edukacyjna: doświadczenie estetyczne jako narzędzie przekazywania wartości kulturowych

innowacyjna przestrzeń edukacyjna: doświadczenie estetyczne jako narzędzie przekazywania wartości kulturowych innowacyjna przestrzeń edukacyjna: doświadczenie estetyczne jako narzędzie przekazywania wartości kulturowych Pan Tadeusz powstał w Paryżu w latach 1833-34, w czasie gdy Polska na ponad sto lat zniknęła

Bardziej szczegółowo

informacja prasowa 12 listopada 2014 r. SZYDŁOWIECKIE ZABYTKI ODNOWIONE

informacja prasowa 12 listopada 2014 r. SZYDŁOWIECKIE ZABYTKI ODNOWIONE informacja prasowa 12 listopada 2014 r. SZYDŁOWIECKIE ZABYTKI ODNOWIONE Trwająca od 2008 roku unijna inwestycja zakończyła się pełnym sukcesem. Dzięki pozyskanym środkom z UE w kwocie ponad 25 mln zł przeprowadzono

Bardziej szczegółowo

Joint European Support for Suistainable Investment in City Areas

Joint European Support for Suistainable Investment in City Areas Joint European Support for Suistainable Investment in City Areas Oficjalnie zapoczątkowana w dniu 30 maja 2006 r. porozumieniem Komisji Europejskiej, Europejskiego Banku Inwestycyjnego oraz Banku Rozwoju

Bardziej szczegółowo

O F E R T A S P R Z E D A Ż Y Pałac do remontu

O F E R T A S P R Z E D A Ż Y Pałac do remontu O F E R T A S P R Z E D A Ż Y Pałac do remontu Zespół pałacowo parkowy w Dąbrówce Wielkopolskiej, gm. Zbąszynek woj. lubuskie Neorenesansowy pałac hrabiów Schwarzenau i park krajobrazowy w zespole pałacowym,

Bardziej szczegółowo

Aglomeracje miejskie w Polsce na przełomie XX i XXI wieku

Aglomeracje miejskie w Polsce na przełomie XX i XXI wieku I NSTYTUT GEOGRAFII I GOSPODARKI PRZESTRZENNEJ W YŻSZEJ SZKOŁY GOSPODARKI W BYDGOSZCZY Aglomeracje miejskie w Polsce na przełomie XX i XXI wieku Problemy rozwoju, przekształceń strukturalnych i funkcjonowania

Bardziej szczegółowo

YATENGA - ARCHITEKTURA

YATENGA - ARCHITEKTURA Yatenga zakłada powstanie jednej z największych i może najciekawszych na świece realizacji stosujących techniki alternatywne (low-tech), czyli glinę, słomę i materiały naturalne oraz recyklingowane. YATENGA.

Bardziej szczegółowo

1. Główne założenia kompozycji urbanistycznej centrum:

1. Główne założenia kompozycji urbanistycznej centrum: KONKURS NA OPRACOWANIE KONCEPCJI URBANISTYCZNEJ ZAGOSPODAROWANIA WYSPY SPICHRZÓW W ELBLĄGU 1. Główne założenia kompozycji urbanistycznej centrum: Uporządkowanie struktury Wyspy Spichrzów i nadanie jej

Bardziej szczegółowo

Rozwój energetyki wiatrowej a problemy zachowania ładu przestrzennego oraz wartości przyrodniczych i kulturowych w województwie kujawsko-pomorskim

Rozwój energetyki wiatrowej a problemy zachowania ładu przestrzennego oraz wartości przyrodniczych i kulturowych w województwie kujawsko-pomorskim Urząd Marszałkowski Województwa Kujawsko-Pomorskiego w Toruniu Departament Planowania Strategicznego i Gospodarczego Rozwój energetyki wiatrowej a problemy zachowania ładu przestrzennego oraz wartości

Bardziej szczegółowo