FUNDUSZE INWESTYCYJNE NA POLSKIM RYNKU

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "FUNDUSZE INWESTYCYJNE NA POLSKIM RYNKU"

Transkrypt

1 FUNDUSZE INWESTYCYJNE NA POLSKIM RYNKU KAPITA OWYM Jakub Bana

2 co to jest fundusz inwestycyjny Fundusz inwestycyjny jest instytucj lokuj ca pul zebranych od uczestników rodków pieni nych w ró nego rodzaju instrumenty finansowe. Przedmiotem lokat funduszy inwestycyjnych s przede wszystkim papiery warto ciowe, takie jak akcje czy obligacje, za podstawow zasad polityki inwestycyjnej jest wypracowywanie na rzecz uczestników mo liwie wysokich zysków przy ograniczonym ryzyku (dywersyfikacja). Fundusze inwestycyjne s bardzo efektywn form lokaty oszcz dno ci. Stanowi nowoczesn alternatyw wobec lokat bankowych, bezpo redniego inwestowania w papiery warto ciowe i kapita owych ubezpiecze na ycie. Fundusze inwestycyjne, jako instytucje zbiorowego lokowania, spe niaj wa rol w procesie alokacji kapita u w gospodarce. Ich dzia alno umo liwia transfer oszcz dno ci osób fizycznych i okresowych nadwy ek podmiotów gospodarczych do podmiotów gospodarczych zg aszaj cych zapotrzebowanie na kapita. Obowi zuj ce regulacje prawne szeroko definiuj uczestników funduszu inwestycyjnego - mog to by osoby fizyczne, osoby prawne oraz podmioty organizacyjne nie posiadaj ce osobowo ci prawnej. Prawa maj tkowe uczestników funduszu inwestycyjnego reprezentowane s przez tytu y uczestnictwa, które przyjmuj form jednostek uczestnictwa (patrz fundusze inwestycyjne otwarte) lub certyfikatów inwestycyjnych (patrz fundusze inwestycyjne zamkni te oraz fundusze inwestycyjne mieszane). Jednostki uczestnictwa nabywane s bezpo rednio od funduszu, za certyfikaty inwestycyjne mo na naby od funduszu w okresie subskrypcji lub w pó niejszym okresie odkupi od innych uczestników na rynku regulowanym (gie dzie lub rynku pozagie dowym). Z ustalon cz stotliwo ci fundusz inwestycyjny oblicza warto aktywów netto przypadaj cych na jednostk uczestnictwa b certyfikat inwestycyjny. W tym celu fundusz wycenia portfel lokat, a nast pnie dzieli jego warto przez liczb przys uguj cych wszystkim uczestnikom jednostek lub wyemitowanych certyfikatów. Warto jednostki uczestnictwa b certyfikatu inwestycyjnego mo e si zmienia w ka dym dniu wyceny. Fundusz inwestycyjny otwarty zbywa lub odkupuje przyznane uczestnikowi jednostki na jego danie. Jednostki uczestnictwa s zbywane i odkupywane przez fundusz po cenie wynikaj cej z wyceny, odpowiednio powi kszonej lub pomniejszonej o pobieran przez fundusz op at manipulacyjn. Wycen jednostek uczestnictwa mo na znale na przyk ad w codziennej prasie. Mno c warto jednostki przez liczb posiadanych jednostek ka dy uczestnik mo e atwo obliczy aktualn warto rodków ulokowanych w funduszu. Portfel lokat jest ród em osi ganych przez fundusz dochodów. Dochody te przys uguj uczestnikom proporcjonalnie do liczby posiadanych tytu ów uczestnictwa. W przypadku funduszu inwestycyjnego otwartego dochody uczestników funduszu przyjmuj posta wzrostu warto ci jednostki uczestnictwa wyp acanej przez fundusz okresowej dywidendy. Natomiast w przypadku

3 funduszu inwestycyjnego zamkni tego dochody uczestników mog przyjmowa posta zysku kapita owego, realizowanego podczas sprzeda y certyfikatów inwestycyjnych na rynku regulowanym lub w wyniku umorzenia certyfikatów likwidowanego funduszu. Jednostki uczestnictwa funduszy inwestycyjnych otwartych dystrybuowane s bezpo rednio przez fundusze albo za po rednictwem biura maklerskiego lub innego podmiotu, który uzyska w ciwe zezwolenie. W praktyce za enie rejestru w funduszu inwestycyjnym otwartym wymaga najcz ciej wizyty w biurze maklerskim. Coraz cz ciej jednak jednostki uczestnictwa s te dystrybuowane przez banki i inne podmioty. Wizyta w biurze maklerskim niezb dna jest z regu y tylko przy pierwszej wp acie - pó niejsze wp aty mog by dokonywane w okienku bankowym, na poczcie lub przelewem z konta bankowego. Wiele funduszy umo liwia sk adanie wi kszo ci zlece przez telefon, faksem lub za po rednictwem internetu, bez obci ania klientów dodatkowymi op atami. Ustawa o funduszach inwestycyjnych umo liwia te dystrybuowanie jednostek np. za po rednictwem agentów ubezpieczeniowych. podzia funduszy inwestycyjnych Orientacj w du ej ró norodno ci funduszy u atwiaj powszechnie stosowane kryteria ich podzia u. Spo ród wielu kryteriów, wed ug których mo na dzieli fundusze inwestycyjne, najwa niejszymi s : kryterium prawne oraz kryterium rodzaju dokonywanych lokat Kryterium prawne Ustawa o funduszach inwestycyjnych z 28 sierpnia 1997 r. przewiduje mo liwo tworzenia pi ciu typów funduszy inwestycyjnych. S to: fundusze inwestycyjne otwarte specjalistyczne fundusze inwestycyjne otwarte fundusze inwestycyjne zamkni te specjalistyczne fundusze inwestycyjne zamkni te fundusze inwestycyjne mieszane Fundusze inwestycyjne otwarte Fundusze inwestycyjne otwarte s jedn z pi ciu podstawowych kategorii funduszy, których dzia alno reguluje ustawa o funduszach inwestycyjnych z 1997 r. Wszystkie fundusze powiernicze, które powsta y przed wej ciem w ycie tej ustawy, zosta y przekszta cone w otwarte fundusze inwestycyjne. Otwarte fundusze inwestycyjne s wi c kontynuatorami prawnymi funduszy powierniczych, których dzia alno regulowa a ustawa o publicznym obrocie papierami warto ciowymi z 1991 r., i które dzia aj w Polsce od 1992 r. Pod wzgl dem liczebno ci i warto ci zgromadzonych aktywów fundusze otwarte zdecydowanie najbardziej popularnym typem funduszy inwestycyjnych w

4 Polsce. Fundusze otwarte mog zbywa nieograniczon liczb jednostek uczestnictwa i s zobowi zane do ich odkupienia na ka de danie uczestnika. Gotowo do odkupienia jednostek uczestnictwa oznacza, e fundusz otwarty musi by w stanie dokona szybkiej zamiany posiadanych lokat na gotówk. Lokaty funduszy otwartych charakteryzuj si wi c znacznie wi ksz p ynno ci ni w przypadku funduszy zamkni tych. Fundusz otwarty jest równie zobowi zany do prowadzenia rejestru uczestników. Czynno ta jest najcz ciej powierzana wyspecjalizowanej firmie zwanej agentem transferowym. Do zada agenta transferowego nale y te ewidencjonowanie w rejestrach wszelkich zmian, które wynikaj ze zlece sk adanych przez uczestników funduszu. Specjalistyczne fundusze inwestycyjne otwarte Specjalistyczne fundusze inwestycyjne otwarte stanowi szczególn form funduszy inwestycyjnych otwartych. Podstawowa ró nica polega na tym, e statut funduszu specjalistycznego mo e ograniczy kr g uczestników oraz wprowadza dodatkowe warunki, w jakich uczestnik mo e da odkupienia jednostek uczestnictwa, a w szczególno ci okre la termin, w jakim odkupienie to mo e nast pi. Spo ród dzia aj cych w Polsce funduszy specjalistycznych cz adresowana jest wy cznie do osób prawnych, inne natomiast przeznaczone s dla uczestników pracowniczych programów emerytalnych lub osób, które deklaruj d ugoterminowe oszcz dzanie. Je li zgodnie ze statutem uczestnikami danego specjalistycznego funduszu mog by wy cznie osoby prawne, to fundusz ten mo e stosowa zasady polityki inwestycyjnej w ciwe dla funduszy mieszanych. Fundusze inwestycyjne zamkni te Fundusze zamkni te s w Polsce instytucj stosunkowo now - pierwszy z nich powsta dopiero w 1999 r. Fundusze te emituj certyfikaty inwestycyjne. S to papiery warto ciowe, których liczba - w odró nieniu od liczby jednostek uczestnictwa funduszy otwartych - jest sta a i mo e si zmienia tylko w przypadku nowych emisji. Certyfikaty inwestycyjne s dopuszczane do publicznego obrotu, a nast pnie wprowadzane do notowa na rynku regulowanym (gie dzie lub rynku pozagie dowym). Dzi ki temu podlegaj sta ej wycenie rynkowej i mog by bez przeszkód zbywane lub nabywane. Cena rynkowa jest na ogó ni sza od warto ci aktywów netto przypadaj cych na certyfikat inwestycyjny, co wynika z wymaganego przez inwestorów dyskonta. Brak obowi zku odkupywania certyfikatów inwestycyjnych sprawia, e fundusze zamkni te mog dokonywa lokat w mniej p ynne aktywa i nie musz utrzymywa p ynnych rezerw, co podnosi efektywno zarz dzania portfelem. W porównaniu z funduszami otwartymi katalog lokat funduszu zamkni tego jest znacznie rozszerzony, gdy oprócz papierów warto ciowych obejmuje równie udzia y w spó kach z ograniczon odpowiedzialno ci, waluty i transakcje terminowe, które mog by zawierane nawet w celach spekulacyjnych. Fundusz zamkni ty mo e równie w szerszym zakresie korzysta z kredytów i po yczek bankowych, których limit wynosi 50% warto ci aktywów netto funduszu. Specjalistyczne fundusze inwestycyjne zamkni te

5 Specjalistyczny fundusz inwestycyjny zamkni ty mo na traktowa jako szczególn form funduszu zamkni tego. Mo liwo tworzenia takich funduszy wynika ze znowelizowanych przepisów ustawy o funduszach inwestycyjnych, które obowi zuj od 2001 roku. Dotychczas nie powsta aden tego typu fundusz. Certyfikaty inwestycyjne funduszu zamkni tego umo liwiaj ich nabywcom realizacj niektórych funkcji korporacyjnych. Posiadacz certyfikatu ma prawo do udzia u w zgromadzeniu inwestorów, do którego kompetencji nale y m.in. zatwierdzanie rocznego sprawozdania finansowego funduszu oraz podj cie uchwa y o likwidacji funduszu. Statut funduszu mo e równie przyznawa zgromadzeniu inwestorów inne kompetencje. Specjalistyczny fundusz inwestycyjny mo e emitowa certyfikaty imienne, w tym równie certyfikaty uprzywilejowane w zakresie prawa g osu na zgromadzeniu inwestorów. W przypadku specjalistycznego funduszu zamkni tego nie obowi zuje wymóg wprowadzania certyfikatów do obrotu publicznego. Certyfikaty, które nie podlegaj obowi zkowi wprowadzenia do obrotu publicznego, mog by emitowane wy cznie poprzez (1) proponowanie nabycia skierowane bez wykorzystania rodków masowego przekazu do nie wi cej ni 300 osób lub (2) proponowanie nabycia certyfikatów, których jednostkowa warto nominalna jest nie mniejsza ni równowarto euro. Katalog lokat funduszu zamkni tego jest szerszy ni w funduszach otwartych i obejmuje m.in. prawa w asno ci do nieruchomo ci gruntowych oraz budynków i lokali. Wy sze s równie limity koncentracji aktywów. Specjalistyczny fundusz inwestycyjny zamkni ty mo e ponadto zaci ga kredyty i po yczki bankowe, których limit wynosi 75% warto ci aktywów netto funduszu. Fundusze inwestycyjne mieszane Cho ustawa o funduszach inwestycyjnych z 1997 r. dopuszcza tworzenie funduszy mieszanych, dotychczas nie powsta w Polsce aden tego rodzaju fundusz. Tytu em uczestnictwa w funduszu mieszanym s certyfikaty inwestycyjne, które mog by przez fundusz odkupywane na danie uczestnika. Odkupywanie certyfikatów musi nast powa z cz stotliwo ci nie mniejsz ni raz w roku. Podobnie jak w przypadku funduszy zamkni tych, certyfikaty inwestycyjne funduszu mieszanego s dopuszczane do publicznego obrotu, a nast pnie wprowadzane do notowa na rynku regulowanym. Fundusze mieszane mo na traktowa jako form po redni mi dzy funduszem otwartym a funduszem zamkni tym. Rzadkie terminy odkupywania certyfikatów inwestycyjnych sprawiaj, e fundusze mieszane mog dokonywa lokat w mniej ynne aktywa ani eli fundusze otwarte, musz jednak by przygotowane na sprzeda aktywów w terminach odkupywania certyfikatów. Katalog lokat funduszu mieszanego jest szerszy w porównaniu z funduszami otwartymi, ale szy ni w przypadku funduszu zamkni tego. Fundusze mieszane mog te korzysta z kredytów i po yczek bankowych, których limit wynosi 30% warto ci aktywów netto funduszu. Zbiorcze portfele papierów warto ciowych

6 Obowi zuj ce od 2001 r. przepisy znowelizowanej ustawy o funduszach inwestycyjnych dopuszczaj tworzenie i zarz dzanie przez towarzystwa funduszy inwestycyjnych tzw. zbiorczymi portfelami papierów warto ciowych. Portfele te tworzone s poprzez nabycie papierów warto ciowych na rachunek w asny towarzystwa, a nast pnie przydzielenie jednostek uczestnictwa nabywcom. Jednostka uczestnictwa reprezentuje prawo jej posiadacza do dania zbycia przez towarzystwo proporcjonalnej cz ci aktywów zbiorczego portfela papierów warto ciowych i wyp aty na rzecz tego posiadacza uzyskanych rodków pieni nych. Zasady zarz dzania przez towarzystwo portfelem reguluje odpowiedni regulamin. Regulamin ustala mi dzy innymi procentowy udzia papierów warto ciowych w portfelu. Sk ad ten mo e ulega zmianom tylko w wyj tkowych, przewidzianych ustaw przypadkach. Maksymalna liczba jednostek uczestnictwa w zbiorczym portfelu jest z góry ustalona. Towarzystwo nie mo e zbywa nowych jednostek uczestnictwa w miejsce umorzonych. Kryterium rodzaju dokonywanych lokat W przypadku lokowania oszcz dno ci w funduszach inwestycyjnych obowi zuje podstawowa zasada, zgodnie z któr oczekiwany dochód zale y od w ciwego dla danego funduszu poziomu ryzyka. Dokonuj c wyboru funduszu ka dy inwestor powinien wi c kierowa si indywidualn tolerancj ryzyka oraz preferencjami czasowymi. Stowarzyszenie zaleca nast puj klasyfikacj funduszy ze wzgl du na kryterium dokonywanych lokat: fundusze akcyjne fundusze zrównowa one/hybrydowe fundusze obligacji fundusze rynku pieni nego Fundusze akcyjne Fundusze te inwestuj przede wszystkim w akcje spó ek dopuszczonych do publicznego obrotu. Polityka inwestycyjna funduszy akcyjnych mo e by bardziej lub mniej agresywna. Najbardziej agresywne fundusze inwestuj w akcje, które daj mo liwo uzyskania maksymalnych zysków kapita owych. Z kolei fundusze o polityce inwestycyjnej ukierunkowanej na bie cy dochód lokuj w wi kszym stopniu w akcje spó ek o ugruntowanej pozycji i wysokich okresowych dywidendach. W ród funduszy akcyjnych oddzieln kategori stanowi te fundusze indeksowe, w przypadku których sk ad portfela odzwierciedla konstrukcj okre lonego indeksu gie dowego. Dzia aj równie fundusze sektorowe, które specjalizuj si w inwestycjach w okre lonym sektorze rynku akcji. Fundusze zrównowa one/hybrydowe

7 Fundusze zrównowa one inwestuj zarówno w akcje, jak i instrumenty d ne. Udzia akcji w portfelu typowego funduszu zrównowa onego wynosi od 40% do 60%. Fundusze zrównowa one nie stanowi jednolitej grupy. Do grupy tej mo na zaliczy równie fundusze stabilnego wzrostu, w przypadku których udzia akcji w portfelu jest ni szy i nie przekracza 40%. Wi kszo funduszy stabilnego wzrostu ma form specjalistycznych funduszy otwartych, których oferta dostosowana jest do potrzeb III filara zreformowanego systemu emerytalnego. Fundusze zrównowa one stanowi podstawow klas funduszy hybrydowych. Oprócz funduszy zrównowa onych, które lokuj w akcje i instrumenty d ne, do grupy tej zaliczaj si równie inne fundusze o bardziej z onej konstrukcji portfela. Przyk ad taki stanowi zamkni te fundusze gwarantowane, charakteryzuj ce si oznaczonym terminem likwidacji, w którym inwestor ma pewno uzyskania co najmniej okre lonej w statucie kwoty. Portfel funduszu gwarantowanego sk ada si najcz ciej z d nych papierów warto ciowych oraz instrumentów pochodnych (derywatów). Fundusze obligacji Fundusze obligacji inwestuj przede wszystkim w papiery warto ciowe o sta ym dochodzie, takie jak bony i obligacje skarbowe oraz instrumenty d ne emitowane przez przedsi biorstwa i w adze samorz dowe. Polityka inwestycyjna funduszy obligacji mo e przewidywa specjalizacj funduszu w instrumentach nych o okre lonych cechach lub dopuszcza znaczne zró nicowanie lokat. Wprawdzie lokaty w funduszach obligacji obarczone s mniejszym ryzykiem w porównaniu z funduszami akcyjnymi, ale równie w ich przypadku mo liwe s znaczne okresowe wahania warto ci jednostek uczestnictwa. Wahania te wynikaj przede wszystkim st d, e ceny papierów d nych zmieniaj si przeciwnie do zmian rynkowych stóp procentowych. Ryzyko funduszu obligacji ro nie, gdy w jego portfelu przewa aj instrumenty o d ugim terminie do wykupu. Fundusze rynku pieni nego Fundusze rynku pieni nego inwestuj w instrumenty, takie jak bony skarbowe oraz krótkoterminowe papiery d ne innych emitentów. Krótkie terminy lokat tych funduszy sprawiaj, e charakteryzuj si one najmniejszym ryzykiem waha jednostki uczestnictwa i mog bezpo rednio konkurowa z ofert depozytow banków. Wprawdzie fundusze rynku pieni nego s w Polsce instytucj o stosunkowo krótkiej tradycji, gdy pierwszy tego rodzaju fundusz powsta w 1997 r., lecz obecnie ich liczba szybko ro nie. W niektórych krajach uczestnicy funduszy rynku pieni nego maj dost p do swoich pieni dzy za po rednictwem czeków lub kart p atniczych. W przysz ci by mo e równie polskie fundusze zaproponuj uczestnikom tego rodzaju udogodnienia.

8 rodzaje funduszy inwestycyjnych 1. Fundusz obligacji (FO) rodzaj fundusz obligacji lokaty dominuj ce obligacje, bony skarbowe udzia akcji maks. 10%, zazwyczaj nie wyst puj przypisywana stopa zwrotu 3-6% rocznie horyzont czasowy: inwestor zachowawczy inwestor umiarkowany inwestor zdecydowany 2-7 lat 2-3 lat 2-3 lat Nazwa tego funduszu wskazuje, e dominuj cym sk adnikiem jego aktywów s obligacje. Najcz ciej fundusze obligacji du cz aktywów lokuj te (prócz obligacji) w bonach skarbowych. Jako cel inwestycyjny przyjmuj utrzymanie realnej warto ci aktywów: fund manager d y do stopy zwrotu odpowiadaj cej co najmniej inflacji. Przypisywane stopy zwrotu mieszcz si w przedziale 3-6%, co oznacza, e powinni my by spokojni, gdy fundusz przekroczy stop inflacji o 3% rocznie, a za wielki sukces poczytywa wynik 6% (u redniony w wieloletnim horyzoncie czasowym). Cho FO zalicza si do funduszy o niskim ryzyku inwestycyjnym, to jednak nale y pami ta, e takie ryzyko istnieje. Warto jednostki uczestnictwa funduszu mo e okresowo spada, gdy obligacje s wyceniane przez fundusz na podstawie ich wyceny rynkowej. Spadek ceny obligacji na gie dzie mo e np. dotyczy obligacji o sta ej stopie procentowej (niezale nej od inflacji) w sytuacji, gdy inflacja wzrasta nagle i szybko (co jest równoznaczne ze spadkiem realnej stopy zwrotu tych obligacji), a dotyka tych inwestorów, którzy, chc c zminimalizowa strat, sprzedaj obligacje poni ej ich nominalnej warto ci. W celu ograniczenia ryzyka inwestycyjnego fund manager ma obowi zek odpowiednio rozproszy aktywa funduszu mi dzy obligacje poszczególnych emitentów, co reguluj odpowiednie przepisy. Na obligacje przedsi biorstw narzucony limit wynosi 10% aktywów przypadaj cych na obligacje jednego emitenta (jest to limit dotycz cy 40% danych aktywów funduszu) lub limit 5% (w stosunku do pozosta ej cz ci tych aktywów). Dla uproszczenia nazwano tu takie limity zasad 5/10/40. - rozproszenie aktywów funduszu: do 40% ca ci aktywów - w ród pojedynczych emitentów - maksimum 10% aktywów na rzecz jednego emitenta, pozosta ej cz ci aktywów - do 5% aktywów na lokaty jednego emitenta Limity na one s równie na obligacje emitowane przez skarb pa stwa, Narodowy Bank Polski, a tak e przez kraje nale ce do OECD. W tym wypadku zarz dzaj cy musi stosowa zasad 6/30/35, co oznacza, e: - trzeba rozproszy aktywa na co najmniej 6 ró nych emisji,

9 - 30% aktywów nie mo e obejmowa wi cej ni jedna emisja - a maksymalnie 35% aktywów mog stanowi obligacje jednego emitenta (to ograniczenie mo e by pomini te, je li statut funduszu wyra nie tak stwierdza). Poniewa fundusz powinien co najmniej 90% aktywów lokowa w wy ej wymienionych kategoriach lokat, to mo e si zdarzy, e FO ulokuje niewielk (maks. 10%) cz aktywów w akcjach. 2. Fundusz stabilnego wzrostu (FSW) i Fundusz zrównowa ony (FZ) rodzaj fundusz stabilnego wzrostu lokaty dominuj ce obligacje, bony skarbowe udzia akcji maks. 40%, rednio 30% przypisywana stopa zwrotu 4-7% rocznie horyzont czasowy: inwestor zachowawczy inwestor umiarkowany inwestor zdecydowany powy ej 8 lat 8-15 lat 4-7 lat rodzaj fundusz zrównowa ony lokaty dominuj ce akcje, obligacje, bony skarbowe udzia akcji maks. 60%, rednio 50% przypisywana stopa zwrotu 5-8% rocznie horyzont czasowy: inwestor zachowawczy inwestor umiarkowany inwestor zdecydowany nie rekomendowany powy ej 16 lat 8-15 lat W aktywach tych dwóch rodzajów funduszy wyst puj, obok obligacji i bonów skarbowych, tak e akcje przedsi biorstw, przy czym akcje te nie powinny: - w FSW przekracza 40% aktywów ( rednio 30%) - w FZ odpowiednio wy szego poziomu, czyli 60% aktywów ( rednio 50%).

10 Udzia akcji w aktywach FSW i FZ sprawia, e fundusze te charakteryzuj si odpowiednio wy szym ryzykiem inwestycyjnym w stosunku do funduszu obligacji. Dzi ki udzia owi akcji w portfelu mo na jednak obu rodzajom funduszy przypisa odpowiednio wy sze stopy zwrotu: 4%-7% rocznie - FSW i 5%-8% rocznie - FZ. Ró nice w ryzyku inwestycyjnym mi dzy funduszami ró nych TFI mog wynika z ró nego podej cia zarz dzaj cych zarówno do tej cz ci portfela funduszu, która lokowana jest w obligacjach, jak i do cz ci ulokowanej w akcjach. 3. Fundusz akcji (FA) rodzaj fundusz akcji lokaty dominuj ce akcje udzia akcji do 100%, rednio 90% przypisywana stopa zwrotu 7-10% rocznie horyzont czasowy: inwestor zachowawczy inwestor umiarkowany inwestor zdecydowany nie rekomendowany nie rekomendowany powy ej 16 lat ówn kategori lokat tego funduszu s akcje przedsi biorstw, mog ce stanowi od 60% do 100% aktywów funduszu - w zale no ci od przewidywa zarz dzaj cego. W FA nie zdarza si - nawet przy najwi kszej bessie na rynku - sytuacja, w której nie by oby akcji w portfelu. Wynika to co najmniej z dwóch powodów: - by oby to sprzeczne z celem inwestycyjnym funduszu (odpowiedni potencja wzrostu przy podwy szonym ryzyku inwestycyjnym), - nikt nie jest w stanie zawsze trafnie przewidzie przysz ego trendu na gie dzie (ewentualna wyprzeda akcji mog aby nast pi przed wzrostem ich notowa na gie dzie). Powierzaj c oszcz dno ci funduszowi tego rodzaju, nale y zaakceptowa du e okresowe wahania warto ci inwestycji, które s pochodn waha cen akcji. Oceny wyników tego funduszu nie uzale niamy od spe nienia warunku wysokiego wzrostu warto ci jednostek uczestnictwa w ka dym czasie, ale od tego, jak si zmienia warto jednostki funduszu w stosunku do redniej zmiany cen akcji (zmiany indeksów) i do wyników funduszy akcji zarz dzanych przez inne TFI. Nieuchronno du ych waha warto ci inwestycji w FA powoduje, e przy podejmowaniu decyzji o inwestycji w tym funduszu powinni my kierowa si nie tylko przypisywanymi stopami zwrotu (7%-10% rocznie), ale i poziomem osobistej akceptacji ryzyka inwestycyjnego.

11 Dobrze zarz dzany FA powinien zawsze w d ugim terminie przynie nam przypisywan stop zwrotu, bo inwestuj c w akcje najlepszych przedsi biorstw, bez wzgl du na okresowe wahania, zawsze osi gniemy stop zwrotu odzwierciedlaj osi gane przez przedsi biorstwa zyski. Pozostaje to tylko kwesti czasu. Najlepszym sposobem zapewnienia sobie oczekiwanych stóp zwrotu z FA jest odpowiednio d ugi horyzont czasowy inwestycji - i to jest trzeci czynnik, jakim powinni my si kierowa przy decydowaniu si na uczestnictwo w FA. Ryzyko inwestycji mo emy jeszcze ograniczy, dokonuj c systematycznych, np. comiesi cznych wp at, gdy wtedy ewentualne okresowe spadki warto ci jednostki uczestnictwa nie znacz dla nas wy cznie spadku warto ci ju zainwestowanych rodków, lecz staj si okazj do zakupu nowych jednostek po ni szej cenie. Fundusze akcji (podobnie jak pozosta e rodzaje funduszy) musz przestrzega limitów inwestycyjnych: stosowa "zasad 5/10/40" oraz "zasad 6/30/35".Mimo porównywalnego udzia u akcji w funduszach akcji poszczególnych TFI czy narzuconych limitów inwestycyjnych, mog wyst powa mi dzy tymi funduszami do du e ró nice w ryzyku inwestycyjnym, co wynika z przyjmowania ró nej polityki inwestycyjnej. Jeden zarz dzaj cy np. mo e d do maksymalizacji wyniku w krótkim terminie i przewiduj c dobr koniunktur w okre lonej bran y, wi ksz cz portfela akcji lokuje w przedsi biorstwach dzia aj cych w tym nie segmencie rynku. O ile spe ni si jego prognozy, taki fundusz osi gnie du o wy sz stop zwrotu ni fundusz zarz dzany przez fund managera, dla którego najwa niejsz zasad jest rozproszenie ryzyka, a który w zwi zku z tym nie przekroczy, okre lonego w polityce inwestycyjnej, limitu przypadaj cego na jedn bran (np. 20% aktywów). Jednak przy nietrafionej prognozie pierwszego fund managera, polityka inwestycyjna drugiego funduszu oka e si bardziej skuteczna. Zupe nie odr bn kategori funduszy s fundusze sektorowe, które wyra nie okre laj w swych statutach koncentracj na inwestycjach w przedsi biorstwach tylko jednej bran y. W zwi zku z tym ich ryzyko inwestycyjne jest zdecydowanie wy sze od funduszy akcji bez podania specjalizacji. podmioty wspó dzia aj ce w funduszach Przy dzia alno ci funduszy inwestycyjnych mo emy spotka si z trzema typami podmiotów: towarzystwami funduszy inwestycyjnych (dalej TFI), depozytariuszami oraz tzw. agentami transferowymi. Jedn z podstawowych zasad dotycz cych funkcjonowania funduszy inwestycyjnych w Polsce jest rozdzielenie zarz dzania aktywami funduszu (TFI - podejmowanie decyzji inwestycyjnych) od przechowywania aktywów funduszu (depozytariusz - przechowywanie aktywów i wykonywanie decyzji inwestycyjnych towarzystwa). Agent transferowy, którego dzia alno nie jest w Polsce uregulowana specjalnymi przepisami prawa, na zlecenie TFI dokonuje przeliczenia wp acanych rodków na jednostki uczestnictwa (i odwrotnie) oraz zarz dza kontami indywidualnych klientów (uczestnik funduszu).

12 1.Towarzystwo funduszy inwestycyjnych Fundusze inwestycyjne s tworzone i zarz dzane przez towarzystwo funduszy inwestycyjnych. Towarzystwo jest organem funduszu i reprezentuje fundusz w stosunkach z osobami trzecimi. Towarzystwo mo e zarz dza kilkoma funduszami inwestycyjnymi, zazwyczaj jest to "rodzina" funduszy charakteryzuj cych si ró nym poziomem ryzyka. 2.Doradcy inwestycyjni W TFI zarz dzaniem funduszami zajmuj si licencjonowani przez KPWiG doradcy inwestycyjni. To do nich nale y przygotowanie decyzji w zakresie nabywania i zbywania aktywów funduszu. Towarzystwo musi zatrudnia co najmniej 2 doradców. 3. Depozytariusz Dla ochrony rodków uczestników funduszy powo ana zosta a instytucja depozytariusza. Jego zadaniem jest przechowywanie aktywów funduszu inwestycyjnego oraz kontrola funduszu w zakresie zgodno ci dzia funduszu z przepisami prawa i statutem funduszu. Depozytariuszem mo e by jedynie bank z siedzib w Polsce, którego fundusze w asne wynosz co najmniej 100 mln z lub Krajowy Depozyt Papierów Warto ciowych. Obowi zki depozytariusza Do obowi zków depozytariusza w zakresie przechowywania aktywów funduszu inwestycyjnego nale y: prowadzenie rejestru aktywów funduszu inwestycyjnego zapisywanych na ciwych rachunkach oraz przechowywanych przez depozytariusza i inne podmioty na mocy odr bnych przepisów lub na podstawie umów zawartych na polecenie funduszu, zapewnienie, aby odkupywanie jednostek uczestnictwa lub wykupywanie certyfikatów inwestycyjnych odbywa o si zgodnie z przepisami prawa i statutem funduszu inwestycyjnego, zapewnienie, aby rozliczanie umów dotycz cych aktywów funduszu inwestycyjnego oraz rozliczanie umów z uczestnikami funduszu nast powa o bez nieuzasadnionego opó nienia, zapewnienie, aby warto netto aktywów funduszu inwestycyjnego i warto jednostki uczestnictwa by a obliczana zgodnie z przepisami prawa i statutem funduszu inwestycyjnego, zapewnienie, aby dochody funduszu inwestycyjnego by y wykorzystywane w sposób zgodny z przepisami prawa i ze statutem funduszu, wykonywanie polece funduszu inwestycyjnego, chyba e s sprzeczne z prawem lub statutem funduszu inwestycyjnego. Jak wida, rozdzielenie zarz dzania aktywami od przechowywania aktywów umo liwia przekazanie kontroli dzia funduszu depozytariuszowi. Kontrola dzia alno ci inwestycyjnej jest kontrol wy cznie formaln, tzn. depozytariusz nie mo e wypowiada si co do celowo ci dokonania takiej czy innej inwestycji,

13 mo e natomiast (i ma obowi zek) odmówi wykonania polecenia prowadz cego do naruszenia prawa lub statutu funduszu. 4. Agent transferowy Agent transferowy to instytucja, która na zlecenie TFI zajmuje si prowadzeniem rachunków (kont) poszczególnych uczestników funduszu oraz dokonuje przeliczenia wp aconych rodków pieni nych na nabywane przez inwestora jednostki uczestnictwa, a tak e odkupywanych jednostek uczestnictwa na wyp acane inwestorowi rodki pieni ne. fundusze inwestycyjne w Polsce Powstawanie w Polsce instytucji wspólnego inwestowania sta o si mo liwe od chwili wej cia w ycie ustawy z dnia 22 marca 1991 r. Prawo o publicznym obrocie papierami warto ciowymi i funduszach powierniczych. Pierwszy fundusz powierniczy zrównowa ony rozpocz dzia alno w lipcu 1992 r. W okresie trzech pocz tkowych lat by on jedyn tego typu instytucj w Polsce. Szybkiemu przyrostowi jego aktywów sprzyja a wielka hossa na warszawskiej gie dzie, jaka mia a miejsce w latach W szczytowym okresie hossy warto aktywów pierwszego funduszu powierniczego przekroczy a 2 mld z. Nast pne fundusze powsta y w 1995 r. - powsta wówczas kolejny fundusz zrównowa ony oraz pierwsze fundusze akcji i obligacji. Rozwój rynku nabra tempa w latach , gdy corocznie powstawa o kilkana cie nowych funduszy. Wa ny dla rozwoju rynku by zw aszcza 1998 r., gdy wesz a w ycie ustawa o funduszach inwestycyjnych. W miejsce dotychczasowych funduszy powierniczych nowa ustawa wprowadzi a poj cie otwartego funduszu inwestycyjnego, nadaj c mu na wzór ameryka ski osobowo prawn. Ustawa wprowadzi a te dwa nowe typy funduszy, zamkni te i mieszane, a tak e fundusze specjalistyczne jako szczególn form funduszu otwartego. Towarzystwa funduszy powierniczych zobowi zano do przekszta cenia si w towarzystwa funduszy inwestycyjnych, a fundusze powiernicze - w otwarte fundusze inwestycyjne (proces przekszta ce zosta zako czony na pocz tku 2000 r.). Na koniec grudnia 2000 r. na naszym rynku dzia o aktywnie 16 towarzystw funduszy inwestycyjnych, które zarz dza y cznie 81 funduszami. W liczbie tej mie ci si 61 funduszy inwestycyjnych otwartych, 17 funduszy specjalistycznych otwartych oraz trzy fundusze zamkni te. czna warto aktywów netto funduszy inwestycyjnych na koniec 2000 r. wynosi a 7,1 mld z (1,71 mld dolarów), w tym 6,9 mld z (1,67 mld dolarów) przypada o na fundusze otwarte i specjalistyczne otwarte. Mimo dynamicznego przyrostu warto ci aktywów netto, jaki nast pi w latach , rodki ulokowane w funduszach w dalszym ci gu stanowi niewielki procent oszcz dno ci w porównaniu ze rodkami ulokowanymi w polskich bankach.

14 Wed ug danych z ko ca grudnia 2000 r. najwi ksz cz aktywów ulokowano w funduszach rynku pieni nego (42,9%) oraz w funduszach hybrydowych (21,0%). Fundusze akcyjne zgromadzi y 18,7% aktywów netto, za fundusze obligacji 17,4% zalety funduszy inwestycyjnych Liczne zalety funduszy inwestycyjnych sprawi y, e od wielu lat stanowi one jedn z najcz ciej wybieranych form oszcz dzania na wiecie, a ich popularno stale si zwi ksza. W ród podstawowych zalet funduszy inwestycyjnych nale y wymieni : wysokie dochody, konkurencyjne wzgl dem innych lokat bezpiecze stwo powierzenie oszcz dno ci specjalistom dywersyfikacj lokat szybki dost p do oszcz dno ci mo liwo oszcz dzania niewielkich kwot i umiarkowane koszty elastyczno oferty dodatkowe us ugi wiadczone na rzecz uczestników Wysokie dochody, konkurencyjne wzgl dem innych lokat Podstawowym zadaniem funduszu inwestycyjnego jest pomna anie oszcz dno ci powierzonych przez uczestników. W tym celu fundusze dokonuj takiego doboru lokat finansowych, które umo liwiaj wypracowanie jak najwy szego zysku przy za onym poziomie ryzyka. Fundusze inwestycyjne s wi c po rednikiem, który daje uczestnikom mo liwo uzyskiwania dochodów w ciwych dla poszczególnych segmentów rynku finansowego, ale jednocze nie uwalnia ich od konieczno ci przeprowadzania analiz i podejmowania samodzielnych decyzji inwestycyjnych. Bezpiecze stwo Rygorystyczne regulacje prawne, jakim podlegaj fundusze inwestycyjne, sprawiaj, e jest to jedna z najbezpieczniejszych form lokowania oszcz dno ci - ryzyko defraudacji powierzonych rodków praktycznie nie wyst puje. Aktywa funduszu inwestycyjnego przechowuje depozytariusz, którym mo e by tylko bank dysponuj cy wysokimi kapita ami w asnymi (lub Krajowy Depozyt Papierów Warto ciowych S.A.). Nawet bankructwo tego banku nie poci ga jednak za sob strat dla inwestorów, poniewa przechowywane aktywa funduszu inwestycyjnego wy czone z masy upad ciowej depozytariusza. Towarzystwa funduszy inwestycyjnych nie maj ponadto bezpo redniego dost pu do rodków ulokowanych w funduszach, którymi zarz dzaj. Towarzystwa mog dysponowa tymi rodkami jedynie zgodnie z przepisami prawa i statutem funduszu. S te poddane sta emu nadzorowi Komisji Papierów Warto ciowych i Gie d, a ponadto musz przestrzega okre lonych obowi zków informacyjnych, takich jak publikacja statutu oraz rocznych i pó rocznych sprawozda finansowych zarz dzanych funduszy.

15 Zabezpieczenie przed ryzykiem defraudacji nie oznacza jednak, e lokowanie oszcz dno ci w funduszu inwestycyjnym jest wolne od ryzyka. Ryzyko charakterystyczne dla danego funduszu zale y od przyj tej strategii inwestycyjnej oraz rodzaju dokonywanych lokat. Przepisy prawa nie chroni te przed b dami pope nionymi przez specjalistów, którzy zarz dzaj funduszem. Czynniki ryzyka s szczegó owo opisane w statucie ka dego funduszu. Powierzenie oszcz dno ci specjalistom rodki pieni ne zgromadzone przez fundusz inwestycyjny powierzane s specjalistom, którzy w imieniu uczestników funduszu realizuj zapisany w statucie cel inwestycyjny. Specjali ci ci, dysponuj c rozleg wiedz o rynku finansowym, poprzedzaj wybór lokat analiz zmieniaj cych si warunków gospodarczych, sytuacji poszczególnych spó ek i indywidualnej charakterystyki nabywanych papierów warto ciowych. W zale no ci od wyników tej analizy fundusz mo e dokonywa ró nego rodzaju lokat, ukierunkowanych na realizacj zamierzonego celu inwestycyjnego. Dywersyfikacja lokat Jedn z najwa niejszych zasad dzia alno ci funduszy inwestycyjnych jest ograniczanie ryzyka, które polega na ró nicowaniu dokonywanych lokat. Dzi ki temu specyficzne ryzyko zwi zane z danym papierem warto ciowym ma niewielki wp yw na ca kowite ryzyko, jakim obarczone s inwestycje funduszu. Straty ponoszone na poszczególnych papierach warto ciowych s równowa one zyskami, jakie przynosz inne lokaty. Z punktu widzenia przeci tnego inwestora zaleta dywersyfikacji polega wi c na tym, e oszcz dzaj c nawet niewielkie kwoty mo e on ograniczy ryzyko w takim samym stopniu, jaki jest dost pny dla du ych i zasobnych inwestorów instytucjonalnych. Mo liwo oszcz dzania niewielkich kwot i umiarkowane koszty Wa cech wi kszo ci funduszy inwestycyjnych jest mo liwo rozpocz cia oszcz dzania nawet od niewielkiej kwoty. W przypadku wi kszo ci dzia aj cych w Polsce otwartych funduszy inwestycyjnych minimalna pierwsza wp ata wynosi 50 lub 100 z, za kolejne wp aty mog by nawet ni sze. Coraz cz ciej fundusze nie pobieraj op at przy zbywaniu lub odkupywaniu jednostek uczestnictwa - fundusze te nazwane s bezprowizyjnymi. Fundusze ponosz natomiast koszty operacyjne, które obejmuj mi dzy innymi wynagrodzenie towarzystwa za zarz dzanie funduszem. Najcz ciej s one ograniczone procentowym limitem wyra onym w skali rocznej. Koszty operacyjne naliczane s systematycznie w ci gu roku, a ich wp yw uwidacznia si wolniejszym wzrostem jednostki uczestnictwa. Zasada przejrzysto ci kosztów jest jedn z podstawowych zalet funduszy inwestycyjnych, stanowi o ich du ej atrakcyjno ci w porównaniu z innymi alternatywnymi formami lokowania oszcz dno ci. Szybki dost p do oszcz dno ci Jednym z podstawowych atutów funduszy inwestycyjnych jest wysoka p ynno powierzonych oszcz dno ci. Uczestnik otwartego funduszu inwestycyjnego mo e praktycznie w dowolnej chwili za da odkupienia jednostek uczestnictwa (od

16 zasady tej istniej tylko nieliczne, przewidziane prawem wyj tki). Cena, po jakiej fundusz odkupi jednostki, jest równa warto ci jednostki wed ug aktualnej wyceny, pomniejszonej o ewentualn op at manipulacyjn. Przy odkupywaniu jednostek op at t pobieraj tylko nieliczne fundusze. Certyfikaty inwestycyjne funduszu zamkni tego mog zosta sprzedane na rynku wtórnym wed ug aktualnej ceny rynkowej. Cena ta najcz ciej ró ni si od podawanej przez fundusz wyceny aktywów netto na certyfikat inwestycyjny. Je li obrót certyfikatami danego funduszu na rynku wtórnym nie jest du y, znalezienie nowego nabywcy mo e by utrudnione. T niedogodno rekompensuje jednak inwestorom wi kszy potencja zysków, wynikaj cy z mo liwo ci dokonywania przez fundusz zamkni ty mniej p ynnych, lecz bardziej dochodowych lokat. Niektóre fundusze zamkni te maj ponadto z góry okre lony termin likwidacji - inwestorzy maj pewno, e w oznaczonym terminie otrzymaj kwot stanowi ca równowarto certyfikatu. Elastyczno oferty Na koniec wrze nia 2000 r. dzia o w Polsce 76 funduszy inwestycyjnych o zró nicowanych celach i zasadach polityki inwestycyjnej. W zale no ci od przedmiotu dokonywanych lokat STFI stosuje podzia funduszy na cztery ogólne kategorie: fundusze akcyjne, fundusze obligacji, fundusze ryzyku pieni nego oraz fundusze zrównowa one/hybrydowe. W obr bie tej klasyfikacji mieszcz si równie fundusze specjalizuj ce si w wybranych segmentach rynku papierów warto ciowych. W Polsce zaliczaj si do nich m.in. fundusze inwestuj ce w okre lony sektor gospodarki (np. w spó ki stosuj ce innowacyjne technologie), fundusze ma ych spó ek oraz fundusze papierów d nych przedsi biorstw. Coraz wi cej funduszy specjalizuje si te w inwestycjach zagranicznych. Du a ró norodno funduszy wynika z popytu zg aszanego przez inwestorów, którzy oczekuj produktów umo liwiaj cych zaspokojenie indywidualnych potrzeb finansowych. Dodatkowe us ugi Wychodz c naprzeciw oczekiwaniom klientów towarzystwa funduszy inwestycyjnych proponuj szereg dodatkowych udogodnie, takich jak bezp atna infolinia, sk adanie zlece za pomoc telefonu, faksu lub internetu, dokonywanie konwersji mi dzy funduszami, dokonywanie wp at przelewem bankowym, automatyczne odkupywanie jednostek uczestnictwa, uczestnictwo w premiowanych ni szymi op atami planach systematycznego oszcz dzania. Wiele towarzystw stara si te utrzymywa bliski kontakt z uczestnikami, wysy aj c regularnie broszury informacyjne i umieszczaj c materia y edukacyjne na stronach internetowych.

17 oferta dla klientów indywidualnych Oprócz standardowej oferty oszcz dzania w dowolnie wybranym funduszu inwestycyjnym, klientom oferowany jest szereg dodatkowych udogodnie. Najcz ciej proponowane s plany systematycznego oszcz dzania, które w zale no ci od towarzystwa mog wyst powa pod ró nymi nazwami. Zach dla klientów deklaruj cych wnoszenie sta ych okresowych wp at do funduszy inwestycyjnych danego towarzystwa s atrakcyjne zni ki w op atach manipulacyjnych. Konstrukcja planów systematycznego oszcz dzania jest z regu y bardzo elastyczna, co umo liwia dopasowanie planu do indywidualnych potrzeb finansowych klienta. Plany systematycznego oszcz dzania u atwiaj gromadzenie oszcz dno ci na takie cele jak dostatnia emerytura, zakup mieszkania lub budowa domu, pokrycie kosztów wykszta cenia dzieci czy zachowanie rezerw finansowych na nieprzewidziane wydatki. W praktyce nawet niedotrzymanie warunków planu systematycznego oszcz dzania nie jest obarczone du ym ryzykiem ani wysokimi op atami. Innym udogodnieniem oferowanym przez niektóre towarzystwa s programy rentierskie, umo liwiaj ce odkupywanie jednostek uczestnictwa w ustalonych odst pach czasu. Programy te adresowane s do osób w rednim i starszym wieku, którym zale y na uzyskiwaniu regularnych, okresowych dochodów. Coraz cz ciej towarzystwa funduszy inwestycyjnych nawi zuj wspó prac z firmami ubezpieczeniowymi, oferuj c wspólne produkty, cz ce systematyczne oszcz dzanie z ubezpieczeniem na ycie. Inn propozycj jest ochrona ubezpieczeniowa od nast pstw nieszcz liwych wypadków, oferowana klientom bezp atnie przez niektóre z towarzystw. Dodatkowym udogodnieniem dla klientów jest równie mo liwo konwersji - przenoszenia zainwestowanych rodków mi dzy funduszami. Towarzystwa cz sto podejmuj te akcje promocyjne, polegaj ce na okresowym znoszeniu b obni aniu op at manipulacyjnych. oferta dla klientów instytucjonalnych Oferta funduszy inwestycyjnych dla firm obejmuje przede wszystkim zarz dzanie nadwy kami rodków p ynnych. Klientom instytucjonalnym, d cym do minimalizacji ryzyka i ochrony realnej warto ci aktywów, poleca si zw aszcza fundusze rynku pieni nego, zaliczaj ce si do najmniej ryzykownych, ale jednocze nie zapewniaj ce p ynny dost p do ulokowanych rodków. Fundusz rynku pieni nego jest form odpowiedni dla klientów instytucjonalnych preferuj cych lokaty zarówno krótko-, jak i d ugoterminowe. Cho zasadnicza cz oferty funduszy inwestycyjnych dost pna jest zarówno dla osób fizycznych, jak i prawnych, w ostatnim czasie fundusze oferuj firmom coraz wi cej udogodnie, dostosowanych do ich specyficznych potrzeb. W 1999 r. powsta y pierwsze fundusze, które adresowane s wy cznie do osób prawnych. Podmioty te maj posta specjalistycznych otwartych funduszy rynku pieni nego. Ich zalet s znacznie ni sze, zapisane w statutach, limity kosztów

18 operacyjnych. Mo liwo znacznego zredukowania kosztów wynika z wysokich przeci tnych wp at, jakie wnosz klienci tych funduszy. Fundusze te stosuj równie ograniczenia inwestycyjne w ciwe dla funduszy inwestycyjnych mieszanych, co umo liwia im lokowanie wi kszej cz ci rodków w instrumenty ne o wy szej rentowno ci. Now instytucj, która pojawi a si w 1999 r., s równie fundusze dywidendowe. Dochody osi gane przez te fundusze nie przek adaj si na wzrost warto ci jednostki uczestnictwa, lecz s wyp acane uczestnikom w formie okresowej dywidendy. Zaleta takiego rozwi zania wynika z korzystnych regulacji podatkowych, które traktuj wyp at okresowych dochodów z funduszu inwestycyjnego jako dywidend od osoby prawnej. Jednostki uczestnictwa niektórych funduszy mog te by wykorzystywane jako zabezpieczenie po yczek mi dzy instytucjami. Oferta funduszy inwestycyjnych adresowana jest równie do towarzystw ubezpieczeniowych, które pragn zaproponowa swym klientom ubezpieczenie na ycie zwi zane z funduszem inwestycyjnym. Wspó praca towarzystwa ubezpieczeniowego z funduszami inwestycyjnymi pozwala ka demu z partnerów na specjalizacj - towarzystwo ubezpiecze na ycie zarz dza t cz ci sk adki, która s y pokryciu ochrony ubezpieczeniowej, a fundusze inwestycyjne lokuj cz sk adki, któr ubezpieczeni przeznaczyli na cele kapita owe. towarzystwa i fundusze BZ WBK AIB Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. CA IB Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. Commercial Union Polska - Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. DWS Polska Towarzystwo Funduszy Inwstycyjnych S.A. Górno skie Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. ING Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. Millennium Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S. A. Pioneer Pekao Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. PKO/CREDIT SUISSE Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. SEB Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. SKARBIEC Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych Banku Handlowego S.A. Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych Kredyt Banku S.A. Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych PZU S.A. Union Investment Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. WARTA Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A.

19 dane liczbowe dotycz ce funduszy inwestycyjnych Liczba towarzystw i funduszy Liczba towarzystw funduszy inwestycyjnych oraz funduszy inwestycyjnych w latach Fundusze akcyjne Fundusze obligacji Fundusze hybrydowe (w tym zrównowa one) Fundusze rynku pieni nego Liczba funduszy ogó em Liczba towarzystw ród o: Stowarzyszenie Towarzystw Funduszy Inwestycyjnych, Raport Aktywa Aktywa netto funduszy inwestycyjnych i powierniczych w latach (stan na koniec grudnia odpowiedniego roku, w mln z ) Fundusze akcyjne 306,3 660,0 494,5 755,3 1056,2 1123, Fundusze obligacji 46,0 66,5 255,6 892,9 1212,6 6750, Fundusze hybrydowe (w tym zrównowa one) Fundusze rynku pieni nego 1011,6 1159,4 905,9 1225,7 1545,6 1811, ,0 14,6 158,4 278,1 3283,6 2436, Aktywa netto ogó em 1363,9 1900,5 1784,4 3152,0 7098, , ród o: Stowarzyszenie Towarzystw Funduszy Inwestycyjnych, Raport 2002.

20 Wyniki rednie wa one stopy zwrotu otwartych funduszy inwestycyjnych i funduszy powierniczych w latach Fundusze akcyjne 80,8% 4,9% -18,5% 33,6% 5,5% -18,2% -2,2% Fundusze hybrydowe (w tym zrównowa one) 51,5% 9,1% -7,1% 28,8% 8,9% -4,3% 4,8% Fundusze obligacji 19,3% 18,3% 20,7% 9,8% 13,8% 16,6% 13,9% Fundusze rynku pieni nego ,2% 11,0% 15,8% 16,4% 9,4% Fundusze ogó em 51,0% 8,5% -9,9% 26,1% 10,1% -0,7% 10,4% ród o: Stowarzyszenie Towarzystw Funduszy Inwestycyjnych, Raport opracowania graficzne

Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw funduszy inwestycyjnych w 2011 roku 1

Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw funduszy inwestycyjnych w 2011 roku 1 Warszawa, 26 czerwca 2012 r. Wyniki finansowe funduszy inwestycyjnych i towarzystw funduszy inwestycyjnych w 2011 roku 1 W końcu 2011 r. na polskim rynku finansowym funkcjonowały 484 fundusze inwestycyjne

Bardziej szczegółowo

USŁUGA ZARZĄDZANIA. Indywidualnym Portfelem Instrumentów Finansowych. oferowana przez BZ WBK Asset Management S.A.

USŁUGA ZARZĄDZANIA. Indywidualnym Portfelem Instrumentów Finansowych. oferowana przez BZ WBK Asset Management S.A. USŁUGA ZARZĄDZANIA Indywidualnym Portfelem Instrumentów Finansowych oferowana przez BZ WBK Asset Management S.A. Poznań 2012 Na czym polega usługa Zarządzania Portfelem Usługa Zarządzania Portfelem (asset

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 6 czerwca 2016 r. Poz. 789 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia 25 maja 2016 r. w sprawie rocznych i półrocznych sprawozdań ubezpieczeniowego

Bardziej szczegółowo

OGŁOSZENIE. o zmianach statutu Allianz Fundusz Inwestycyjny Otwarty

OGŁOSZENIE. o zmianach statutu Allianz Fundusz Inwestycyjny Otwarty OGŁOSZENIE z dnia 13 listopada 2015 roku o zmianach statutu Allianz Fundusz Inwestycyjny Otwarty Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych Allianz Polska S.A. z siedzibą w Warszawie niniejszym informuje o dokonaniu

Bardziej szczegółowo

Informacja dotycząca adekwatności kapitałowej HSBC Bank Polska S.A. na 31 grudnia 2010 r.

Informacja dotycząca adekwatności kapitałowej HSBC Bank Polska S.A. na 31 grudnia 2010 r. Informacja dotycząca adekwatności kapitałowej HSBC Bank Polska S.A. na 31 grudnia 2010 r. Spis treści: 1. Wstęp... 3 2. Fundusze własne... 4 2.1 Informacje podstawowe... 4 2.2 Struktura funduszy własnych....5

Bardziej szczegółowo

OGŁOSZENIE z dnia 5 marca 2013 roku o zmianach statutu Open Finance FIO

OGŁOSZENIE z dnia 5 marca 2013 roku o zmianach statutu Open Finance FIO OGŁOSZENIE z dnia 5 marca 2013 roku o zmianach statutu Open Finance FIO Open Finance Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. z siedzibą w Warszawie niniejszym informuje o dokonaniu zmiany Statutu tego

Bardziej szczegółowo

Twoja droga do zysku! Typy inwestycyjne Union Investment TFI

Twoja droga do zysku! Typy inwestycyjne Union Investment TFI Twoja droga do zysku! Typy inwestycyjne Union Investment TFI Co ma najwyższy potencjał zysku w średnim terminie? Typy inwestycyjne na 12 miesięcy Subfundusz UniStrategie Dynamiczny UniKorona Pieniężny

Bardziej szczegółowo

Objaśnienia do Wieloletniej Prognozy Finansowej na lata 2011-2017

Objaśnienia do Wieloletniej Prognozy Finansowej na lata 2011-2017 Załącznik Nr 2 do uchwały Nr V/33/11 Rady Gminy Wilczyn z dnia 21 lutego 2011 r. w sprawie uchwalenia Wieloletniej Prognozy Finansowej na lata 2011-2017 Objaśnienia do Wieloletniej Prognozy Finansowej

Bardziej szczegółowo

RZECZPOSPOLITA POLSKA. Prezydent Miasta na Prawach Powiatu Zarząd Powiatu. wszystkie

RZECZPOSPOLITA POLSKA. Prezydent Miasta na Prawach Powiatu Zarząd Powiatu. wszystkie RZECZPOSPOLITA POLSKA Warszawa, dnia 11 lutego 2011 r. MINISTER FINANSÓW ST4-4820/109/2011 Prezydent Miasta na Prawach Powiatu Zarząd Powiatu wszystkie Zgodnie z art. 33 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 13 listopada

Bardziej szczegółowo

USŁUGA ZARZÑDZANIA. BZ WBK Asset Management SA. Indywidualnym Portfelem Instrumentów Finansowych. oferowana przez

USŁUGA ZARZÑDZANIA. BZ WBK Asset Management SA. Indywidualnym Portfelem Instrumentów Finansowych. oferowana przez USŁUGA ZARZÑDZANIA Indywidualnym Portfelem Instrumentów Finansowych oferowana przez BZ WBK Asset Management SA Poznaƒ 2011 Na czym polega usługa Zarzàdzania Portfelem Usługa Zarzàdzania Portfelem (Asset

Bardziej szczegółowo

INFORMACJE O INSTRUMENTACH FINANSOWYCH WCHODZĄCYCH W SKŁAD ZARZADZANYCH PRZEZ BIURO MAKLERSKIE PORTFELI Z UWZGLĘDNIENIEM ZWIĄZANYCH Z NIMI RYZYK

INFORMACJE O INSTRUMENTACH FINANSOWYCH WCHODZĄCYCH W SKŁAD ZARZADZANYCH PRZEZ BIURO MAKLERSKIE PORTFELI Z UWZGLĘDNIENIEM ZWIĄZANYCH Z NIMI RYZYK INFORMACJE O INSTRUMENTACH FINANSOWYCH WCHODZĄCYCH W SKŁAD ZARZADZANYCH PRZEZ BIURO MAKLERSKIE PORTFELI Z UWZGLĘDNIENIEM ZWIĄZANYCH Z NIMI RYZYK Akcje Akcje są papierem wartościowym reprezentującym odpowiedni

Bardziej szczegółowo

Eugeniusz Gostomski. Ryzyko stopy procentowej

Eugeniusz Gostomski. Ryzyko stopy procentowej Eugeniusz Gostomski Ryzyko stopy procentowej 1 Stopa procentowa Stopa procentowa jest ceną pieniądza i wyznacznikiem wartości pieniądza w czasie. Wpływa ona z jednej strony na koszt pozyskiwania przez

Bardziej szczegółowo

1. Oprocentowanie LOKATY TERMINOWE L.P. Nazwa Lokaty Okres umowny Oprocentowanie w skali roku. 4. Lokata CLOUD-BIZNES 4 miesiące 3,00%/2,00% 1

1. Oprocentowanie LOKATY TERMINOWE L.P. Nazwa Lokaty Okres umowny Oprocentowanie w skali roku. 4. Lokata CLOUD-BIZNES 4 miesiące 3,00%/2,00% 1 Duma Przedsiębiorcy 1/6 TABELA OPROCENTOWANIA AKTUALNIE OFEROWANYCH LOKAT BANKOWYCH W PLN DLA OSÓB FICZYCZNYCH PROWADZĄCYCH DZIAŁALNOŚĆ GOSPODARCZĄ (Zaktualizowana w dniu 24 kwietnia 2015 r.) 1. Oprocentowanie

Bardziej szczegółowo

Ogólna charakterystyka kontraktów terminowych

Ogólna charakterystyka kontraktów terminowych Jesteś tu: Bossa.pl Kurs giełdowy - Część 10 Ogólna charakterystyka kontraktów terminowych Kontrakt terminowy jest umową pomiędzy dwiema stronami, z których jedna zobowiązuje się do nabycia a druga do

Bardziej szczegółowo

Szczegółowe zasady obliczania wysokości. i pobierania opłat giełdowych. (tekst jednolity)

Szczegółowe zasady obliczania wysokości. i pobierania opłat giełdowych. (tekst jednolity) Załącznik do Uchwały Nr 1226/2015 Zarządu Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie S.A. z dnia 3 grudnia 2015 r. Szczegółowe zasady obliczania wysokości i pobierania opłat giełdowych (tekst jednolity)

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Studiów Makroekonomicznych i Finansów Warszawa, 19 września 2014 r. Informacja sygnalna Wyniki finansowe banków w I półroczu 2014 r. 1 W końcu czerwca 2014 r. działalność

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr XVII/501/15 Rady Miasta Gdańska z dnia 17 grudnia 2015r.

Uchwała Nr XVII/501/15 Rady Miasta Gdańska z dnia 17 grudnia 2015r. Uchwała Nr XVII/501/15 Rady Miasta Gdańska z dnia 17 grudnia 2015r. w sprawie przyjęcia Wieloletniej Prognozy Finansowej Gminy Miasta Gdańska. Na podstawie art.226, art. 227, art. 228, art. 230 ust. 6

Bardziej szczegółowo

LISTA ZLECEŃ I USŁUG ORAZ KANAŁÓW DOSTĘPU W ZAKRESIE INSTRUMENTÓW I PRODUKTÓW FINANSOWYCH

LISTA ZLECEŃ I USŁUG ORAZ KANAŁÓW DOSTĘPU W ZAKRESIE INSTRUMENTÓW I PRODUKTÓW FINANSOWYCH Załącznik do Komunikatu nr KO/DMD/3/14 z dnia 23 maja 2014 r. LISTA ZLECEŃ I USŁUG ORAZ KANAŁÓW DOSTĘPU W ZAKRESIE INSTRUMENTÓW I PRODUKTÓW FINANSOWYCH Część I Lista zleceń / usług i kanały dostępu fundusze

Bardziej szczegółowo

POLITYKA PRYWATNOŚCI

POLITYKA PRYWATNOŚCI POLITYKA PRYWATNOŚCI stosowanie do przepisów ustawy z dnia 18 lipca 2002 roku o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U. z 2013 r., poz. 1422 ze zm.) oraz ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku o ochronie

Bardziej szczegółowo

Działalność maklerska

Działalność maklerska Działalność maklerska Firmy inwestycyjne prowadzące działalność maklerską odgrywają kluczową rolę na rynku kapitałowym, umożliwiając mobilizację i alokację kapitału. Działają na rynku pierwotnym i wtórnym,

Bardziej szczegółowo

Quercus TFI S.A.: Wyniki finansowe w roku 2014 Spotkanie z Analitykami i Zarządzającymi

Quercus TFI S.A.: Wyniki finansowe w roku 2014 Spotkanie z Analitykami i Zarządzającymi Quercus TFI S.A.: Wyniki finansowe w roku 2014 Spotkanie z Analitykami i Zarządzającymi Sebastian Buczek, Prezes Zarządu Quercus TFI S.A. Warszawa, 26 lutego 2015 r. 2 Historia 21 VIII 2007 założenie Quercus

Bardziej szczegółowo

Prognoza 2015. Prognoza 2016. Prognoza 2017. Prognoza 2018

Prognoza 2015. Prognoza 2016. Prognoza 2017. Prognoza 2018 WIELOLETNIA PROGNOZA FINANSOWA GMINY MIASTA CHEŁMŻY NA LATA 2015-2025 Załącznik Nr 1 do uchwały Nr VII/53/15 Rady Miejskiej Chełmży z dnia 17 września 2015r. L.p. Formuła Wyszczególnienie Wykonanie 2012

Bardziej szczegółowo

RAPORT ROCZNY GO TOWARZYSTWO FUNDUSZY INWESTYCYJNYCH SA. Spis Treści ZA OKRES OD 1 STYCZNIA 2015 R. DO 31 GRUDNIA 2015 R.

RAPORT ROCZNY GO TOWARZYSTWO FUNDUSZY INWESTYCYJNYCH SA. Spis Treści ZA OKRES OD 1 STYCZNIA 2015 R. DO 31 GRUDNIA 2015 R. RAPORT ROCZNY GO TOWARZYSTWO FUNDUSZY INWESTYCYJNYCH SA ZA OKRES OD 1 STYCZNIA 2015 R. DO 31 GRUDNIA 2015 R. Spis Treści I. List Prezesa Zarządu GO Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych Spółka Akcyjna II.

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY. Wyniki finansowe banków w I kwartale 2014 r. 1

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY. Wyniki finansowe banków w I kwartale 2014 r. 1 GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Studiów Makroekonomicznych i Finansów Warszawa, 18 czerwca 2014 r. Informacja sygnalna Wyniki finansowe banków w I kwartale 2014 r. 1 W końcu marca 2014 r. działalność

Bardziej szczegółowo

13. Subsydiowanie zatrudnienia jako alternatywy wobec zwolnień grupowych.

13. Subsydiowanie zatrudnienia jako alternatywy wobec zwolnień grupowych. 13. Subsydiowanie zatrudnienia jako alternatywy wobec zwolnień grupowych. Przyjęte w ustawie o łagodzeniu skutków kryzysu ekonomicznego dla pracowników i przedsiębiorców rozwiązania uwzględniły fakt, że

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Akcje na giełdzie dr Adam Zaremba Uniwersytet Ekonomiczny w Poznaniu 28 kwietnia 2016 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY WWW.UNIWERSYTET-DZIECIECY.PL PLAN WYKŁADU I.

Bardziej szczegółowo

Terminy pisane wielką literą w niniejszym aneksie mają znaczenie nadane im w Prospekcie.

Terminy pisane wielką literą w niniejszym aneksie mają znaczenie nadane im w Prospekcie. Warszawa, dnia 16 maja 2016 r. ANEKS NR 2 Z DNIA 9 MAJA 2016 ROKU DO PROSPEKTU EMISYJNEGO CERTYFIKATÓW INWESTYCYJNYCH SERII 001, 002, 003, 004, 005, 006, 007 ORAZ 008 FUNDUSZU MEDYCZNY PUBLICZNY FUNDUSZ

Bardziej szczegółowo

Statystyka finansowa

Statystyka finansowa Statystyka finansowa Rynki finansowe Rynek finansowy rynek na którym zawierane są transakcje finansowe polegające na zakupie i sprzedaży instrumentów finansowych Instrument finansowy kontrakt pomiędzy

Bardziej szczegółowo

Regulamin organizacyjny spó ki pod firm Siódmy Narodowy Fundusz Inwestycyjny im. Kazimierza. Wielkiego Spó ka Akcyjna z siedzib w Warszawie.

Regulamin organizacyjny spó ki pod firm Siódmy Narodowy Fundusz Inwestycyjny im. Kazimierza. Wielkiego Spó ka Akcyjna z siedzib w Warszawie. Regulamin organizacyjny spó ki pod firm Siódmy Narodowy Fundusz Inwestycyjny im. Kazimierza Wielkiego Spó ka Akcyjna z siedzib w Warszawie Definicje: Ilekro w niniejszym Regulaminie jest mowa o: a) Funduszu

Bardziej szczegółowo

PROTOKÓŁ. b) art. 1 pkt 8 w dotychczasowym brzmieniu: ---------------------------------------------------------

PROTOKÓŁ. b) art. 1 pkt 8 w dotychczasowym brzmieniu: --------------------------------------------------------- PROTOKÓŁ. 1. Stawający oświadczają, że: -------------------------------------------------------------------- 1) reprezentowane przez nich Towarzystwo zarządza m.in. funduszem inwestycyjnym pod nazwą SECUS

Bardziej szczegółowo

Pioneer Pekao Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych Spółka Akcyjna

Pioneer Pekao Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych Spółka Akcyjna Pioneer Pekao Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych Spółka Akcyjna z siedzibą w Warszawie, działając na podstawie art. 4 ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych (Dz.U. Nr 146, poz. 1546)

Bardziej szczegółowo

Reforma emerytalna. Co zrobimy? SŁOWNICZEK

Reforma emerytalna. Co zrobimy? SŁOWNICZEK SŁOWNICZEK Konto w (I filar) Każdy ubezpieczony w posiada swoje indywidualne konto, na którym znajdują się wszystkie informacje dotyczące ubezpieczonego (m. in. okres ubezpieczenia, suma wpłaconych składek).

Bardziej szczegółowo

Poznaj strategie inwestowania w fundusze inwestycyjne

Poznaj strategie inwestowania w fundusze inwestycyjne Poznaj strategie inwestowania w fundusze inwestycyjne Autor: Maciej Rogala 05.06.2007. Portal finansowy IPO.pl Gromadzisz pieniądze z myślą o nieprzewidzianych wydatkach? Chcesz zabezpieczyć przyszłość

Bardziej szczegółowo

I. Wstęp. Ilekroć w niniejszej Informacji jest mowa o:

I. Wstęp. Ilekroć w niniejszej Informacji jest mowa o: Informacje podlegające upowszechnieniu w Ventus Asset Management S.A., w tym informacje w zakresie adekwatności kapitałowej według stanu na dzień 31 grudnia 2011 r. na podstawie zbadanego sprawozdania

Bardziej szczegółowo

ZARZĄDZENIE Nr 18/2009 WÓJTA GMINY KOŁCZYGŁOWY z dnia 4 maja 2009 r.

ZARZĄDZENIE Nr 18/2009 WÓJTA GMINY KOŁCZYGŁOWY z dnia 4 maja 2009 r. ZARZĄDZENIE Nr 18/2009 WÓJTA GMINY KOŁCZYGŁOWY z dnia 4 maja 2009 r. w sprawie ustalenia Regulaminu Wynagradzania Pracowników w Urzędzie Gminy w Kołczygłowach Na podstawie art. 39 ust. 1 i 2 ustawy z dnia

Bardziej szczegółowo

GIEŁDOWE PRODUKTY STRUKTURYZOWANE. W to też możesz inwestować na giełdzie GIEŁDAPAPIERÓW WARTOŚCIOWYCH WARSZAWIE

GIEŁDOWE PRODUKTY STRUKTURYZOWANE. W to też możesz inwestować na giełdzie GIEŁDAPAPIERÓW WARTOŚCIOWYCH WARSZAWIE GIEŁDOWE PRODUKTY STRUKTURYZOWANE W to też możesz inwestować na giełdzie GIEŁDAPAPIERÓW WARTOŚCIOWYCH WARSZAWIE GIEŁDOWE PRODUKTY STRUKTURYZOWANE Wiodące na świecie giełdy prowadzą obrót nie tylko akcjami,

Bardziej szczegółowo

FZ KPT Sp. z o.o. Prognoza finansowa na lata 2010-2014

FZ KPT Sp. z o.o. Prognoza finansowa na lata 2010-2014 FZ KPT Sp. z o.o. Prognoza finansowa na lata 2010-2014 Wst p Niniejsze opracowanie prezentuje prognoz Rachunku zysków i strat oraz bilansu maj tkowego Spó ki Fundusz Zal kowy KPT na lata 2009-2014. Spó

Bardziej szczegółowo

Informacja dotycząca instrumentów finansowych oraz ryzyka związanego. z inwestowaniem w instrumenty finansowe. w PGE Domu Maklerskim S.A.

Informacja dotycząca instrumentów finansowych oraz ryzyka związanego. z inwestowaniem w instrumenty finansowe. w PGE Domu Maklerskim S.A. PGE Dom Maklerski S.A. Informacja dotycząca instrumentów finansowych oraz ryzyka związanego z inwestowaniem w instrumenty finansowe w PGE Domu Maklerskim S.A. I. Informacje ogólne Inwestycje w instrumenty

Bardziej szczegółowo

Instrukcja sporządzania skonsolidowanego bilansu Miasta Konina

Instrukcja sporządzania skonsolidowanego bilansu Miasta Konina Załącznik Nr 1 Do zarządzenia Nr 92/2012 Prezydenta Miasta Konina z dnia 18.10.2012 r. Instrukcja sporządzania skonsolidowanego bilansu Miasta Konina Jednostką dominującą jest Miasto Konin (Gmina Miejska

Bardziej szczegółowo

GRUPA KAPITAŁOWA POLIMEX-MOSTOSTAL SKRÓCONE SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE ZA OKRES 12 MIESIĘCY ZAKOŃCZONY DNIA 31 GRUDNIA 2006 ROKU

GRUPA KAPITAŁOWA POLIMEX-MOSTOSTAL SKRÓCONE SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE ZA OKRES 12 MIESIĘCY ZAKOŃCZONY DNIA 31 GRUDNIA 2006 ROKU GRUPA KAPITAŁOWA POLIMEX-MOSTOSTAL SKRÓCONE SKONSOLIDOWANE SPRAWOZDANIE FINANSOWE ZA OKRES 12 MIESIĘCY ZAKOŃCZONY DNIA 31 GRUDNIA 2006 ROKU Warszawa 27 lutego 2007 SKONSOLIDOWANE RACHUNKI ZYSKÓW I STRAT

Bardziej szczegółowo

KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH. Wniosek DECYZJA RADY

KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH. Wniosek DECYZJA RADY KOMISJA WSPÓLNOT EUROPEJSKICH Bruksela, dnia 13.12.2006 KOM(2006) 796 wersja ostateczna Wniosek DECYZJA RADY w sprawie przedłużenia okresu stosowania decyzji 2000/91/WE upoważniającej Królestwo Danii i

Bardziej szczegółowo

OGŁOSZENIE O ZMIANIE PROSPEKTU INFORMACYJNEGO UNIFUNDUSZE SPECJALISTYCZNEGO FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO OTWARTEGO Z DNIA 31 MAJA 2016 R.

OGŁOSZENIE O ZMIANIE PROSPEKTU INFORMACYJNEGO UNIFUNDUSZE SPECJALISTYCZNEGO FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO OTWARTEGO Z DNIA 31 MAJA 2016 R. OGŁOSZENIE O ZMIANIE PROSPEKTU INFORMACYJNEGO UNIFUNDUSZE SPECJALISTYCZNEGO FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO OTWARTEGO Z DNIA 31 MAJA 2016 R. Niniejszym Union Investment Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A.

Bardziej szczegółowo

Formularz informacyjny dotyczący kredytu konsumenckiego w rachunku oszczędnościowo-rozliczeniowym sporządzony na podstawie reprezentatywnego przykładu

Formularz informacyjny dotyczący kredytu konsumenckiego w rachunku oszczędnościowo-rozliczeniowym sporządzony na podstawie reprezentatywnego przykładu Formularz informacyjny dotyczący kredytu konsumenckiego w rachunku oszczędnościowo-rozliczeniowym sporządzony na podstawie reprezentatywnego przykładu Imię, nazwisko (nazwa) i adres (siedziba) kredytodawcy

Bardziej szczegółowo

Szczegółowe wyjaśnienia dotyczące definicji MŚP i związanych z nią dylematów

Szczegółowe wyjaśnienia dotyczące definicji MŚP i związanych z nią dylematów 1 Autor: Aneta Para Szczegółowe wyjaśnienia dotyczące definicji MŚP i związanych z nią dylematów Jak powiedział Günter Verheugen Członek Komisji Europejskiej, Komisarz ds. przedsiębiorstw i przemysłu Mikroprzedsiębiorstwa

Bardziej szczegółowo

ZASADY UDZIELANIA DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW NARODOWEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ

ZASADY UDZIELANIA DOFINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW NARODOWEGO FUNDUSZU OCHRONY ŚRODOWISKA I GOSPODARKI WODNEJ Uchwała Rady Nadzorczej nr 161/08 z dnia 20.11.2008r. Uchwała Rady Nadzorczej nr 197/08 z dnia 18.12.2008r. Uchwała Rady Nadzorczej nr 23/09 z dnia 29.01.2009r. Uchwała Rady Nadzorczej nr 99/09 z dnia

Bardziej szczegółowo

Treść uchwał podjętych przez Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Spółki Leasing-Experts Spółka Akcyjna w dniu 17 października 2014 roku

Treść uchwał podjętych przez Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Spółki Leasing-Experts Spółka Akcyjna w dniu 17 października 2014 roku Treść uchwał podjętych przez Nadzwyczajne Walne Zgromadzenie Spółki Leasing-Experts Spółka Akcyjna w dniu 17 października 2014 roku Uchwała nr 1/2014 w przedmiocie wyboru Przewodniczącego Walnego Zgromadzenia

Bardziej szczegółowo

Załącznik Nr 2 do Uchwały Nr 161/2012 Rady Miejskiej w Jastrowiu z dnia 20 grudnia 2012

Załącznik Nr 2 do Uchwały Nr 161/2012 Rady Miejskiej w Jastrowiu z dnia 20 grudnia 2012 Załącznik Nr 2 do Uchwały Nr 161/2012 Rady Miejskiej w Jastrowiu z dnia 20 grudnia 2012 Objaśnienia przyjętych wartości do Wieloletniej Prognozy Finansowej Gminy i Miasta Jastrowie na lata 2013-2028 1.

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN WYNAGRADZANIA BIAŁOŁĘCKIEGO OŚRODKA KULTURY (tekst jednolity) Rozdział I Przepisy wstępne

REGULAMIN WYNAGRADZANIA BIAŁOŁĘCKIEGO OŚRODKA KULTURY (tekst jednolity) Rozdział I Przepisy wstępne REGULAMIN WYNAGRADZANIA BIAŁOŁĘCKIEGO OŚRODKA KULTURY (tekst jednolity) Rozdział I Przepisy wstępne Podstawę prawną Regulaminu Wynagradzania Białołęckiego Ośrodka Kultury stanowią przepisy: 1. Kodeksu

Bardziej szczegółowo

Jak Polacy podchodz do funduszy inwestycyjnych?

Jak Polacy podchodz do funduszy inwestycyjnych? Jak Polacy podchodz do funduszy inwestycyjnych? Podsumowanie badania Polska zrealizowanego przez Instytut Homo Homini wrzesie 2014 Ilu Polaków inwestuje w fundusze? 14% Polaków posiada jednostki funduszy

Bardziej szczegółowo

Obowiązek wystawienia faktury zaliczkowej wynika z przepisów o VAT i z faktu udokumentowania tego podatku.

Obowiązek wystawienia faktury zaliczkowej wynika z przepisów o VAT i z faktu udokumentowania tego podatku. Różnice kursowe pomiędzy zapłatą zaliczki przez kontrahenta zagranicznego a fakturą dokumentującą tę Obowiązek wystawienia faktury zaliczkowej wynika z przepisów o VAT i z faktu udokumentowania tego podatku.

Bardziej szczegółowo

Towarzystwo Ubezpieczeń na Życie ING Nationale - Nederlanden Polska S.A.

Towarzystwo Ubezpieczeń na Życie ING Nationale - Nederlanden Polska S.A. Towarzystwo Ubezpieczeń na Życie ING Nationale - Nederlanden Polska S.A. PÓŁROCZNE SPRAWOZDANIE SPORZĄDZONE NA DZIEŃ ROKU DLA ING Nationale-Nederlanden Towarzystwo Ubezpieczeń na Życie Polska S.A. Aktywa

Bardziej szczegółowo

PK1.8201.1.2016 Panie i Panowie Dyrektorzy Izb Skarbowych Dyrektorzy Urzędów Kontroli Skarbowej wszyscy

PK1.8201.1.2016 Panie i Panowie Dyrektorzy Izb Skarbowych Dyrektorzy Urzędów Kontroli Skarbowej wszyscy Warszawa, dnia 03 marca 2016 r. RZECZPOSPOLITA POLSKA MINISTER FINANSÓW PK1.8201.1.2016 Panie i Panowie Dyrektorzy Izb Skarbowych Dyrektorzy Urzędów Kontroli Skarbowej wszyscy Działając na podstawie art.

Bardziej szczegółowo

Regulamin oferty specjalnej - Bonus za dopłaty

Regulamin oferty specjalnej - Bonus za dopłaty Regulamin oferty specjalnej - Bonus za dopłaty 1 Użyte w Regulaminie określenia oznaczają: 1. Bank ING Bank Śląski S.A. z siedzibą w Katowicach, przy ul. Sokolskiej 34; wpisany do Rejestru Przedsiębiorców

Bardziej szczegółowo

JAK INWESTOWAĆ W ROPĘ?

JAK INWESTOWAĆ W ROPĘ? JAK INWESTOWAĆ W ROPĘ? Za pośrednictwem platformy inwestycyjnej DIF Freedom istnieje wiele sposobów inwestowania w ropę naftową. Zacznijmy od instrumentu, który jest związany z najmniejszym ryzykiem inwestycyjnym

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ 1)

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ 1) Dziennik Ustaw rok 2011 nr 221 poz. 1317 wersja obowiązująca od 2015-03-12 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ 1) z dnia 7 października 2011 r. w sprawie szczegółowych zasad gospodarki

Bardziej szczegółowo

Kasy oszczędnościowo-budowlane filarem Narodowego Programu Budowy Mieszkań

Kasy oszczędnościowo-budowlane filarem Narodowego Programu Budowy Mieszkań Kasy oszczędnościowo-budowlane filarem Narodowego Programu Budowy Mieszkań Jak zachęcić polskie rodziny do oszczędzania? dr Jacek Furga Przewodniczący Komitetu ds. Finansowania Nieruchomości Związku Banków

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN ZAWIERANIA I WYKONYWANIA TERMINOWYCH TRANSAKCJI WALUTOWYCH

REGULAMIN ZAWIERANIA I WYKONYWANIA TERMINOWYCH TRANSAKCJI WALUTOWYCH Tekst jednolity -Załącznik do Zarządzenia Członka Zarządu nr 53/2002 z dnia 04.03.2002 B a n k Z a c h o d n i W B K S A REGULAMIN ZAWIERANIA I WYKONYWANIA TERMINOWYCH TRANSAKCJI WALUTOWYCH Poznań, 22

Bardziej szczegółowo

POWIATOWY URZĄD PRACY

POWIATOWY URZĄD PRACY POWIATOWY URZĄD PRACY ul. Piłsudskiego 33, 33-200 Dąbrowa Tarnowska tel. (0-14 ) 642-31-78 Fax. (0-14) 642-24-78, e-mail: krda@praca.gov.pl Załącznik Nr 3 do Uchwały Nr 5/2015 Powiatowej Rady Rynku Pracy

Bardziej szczegółowo

UMOWA SPRZEDAŻY NR. 500 akcji stanowiących 36,85% kapitału zakładowego. AGENCJI ROZWOJU REGIONALNEGO ARES S.A. w Suwałkach

UMOWA SPRZEDAŻY NR. 500 akcji stanowiących 36,85% kapitału zakładowego. AGENCJI ROZWOJU REGIONALNEGO ARES S.A. w Suwałkach Załącznik do Uchwały Nr 110/1326/2016 Zarządu Województwa Podlaskiego z dnia 19 stycznia 2016 roku UMOWA SPRZEDAŻY NR 500 akcji stanowiących 36,85% kapitału zakładowego AGENCJI ROZWOJU REGIONALNEGO ARES

Bardziej szczegółowo

Regulamin Promocji Lokaty z funduszem Korzystna para I. Obowiązuje od 16.06.2016 r. do 31.07.2016 r.

Regulamin Promocji Lokaty z funduszem Korzystna para I. Obowiązuje od 16.06.2016 r. do 31.07.2016 r. Regulamin Promocji Lokaty z funduszem Korzystna para I Obowiązuje od 16.06.2016 r. do 31.07.2016 r. 1. Organizator Promocji 1. Promocja Lokaty z funduszem Korzystna para I, zwana dalej Promocją organizowana

Bardziej szczegółowo

Niniejszy dokument obejmuje: 1. Szablon Umowy zintegrowanej o rachunek ilokata, 2. Szablon Umowy zintegrowanej o rachunek ilokata oraz o rachunek

Niniejszy dokument obejmuje: 1. Szablon Umowy zintegrowanej o rachunek ilokata, 2. Szablon Umowy zintegrowanej o rachunek ilokata oraz o rachunek Niniejszy dokument obejmuje: 1. Szablon Umowy zintegrowanej o rachunek ilokata, 2. Szablon Umowy zintegrowanej o rachunek ilokata oraz o rachunek oszczędnościowo-rozliczeniowy. Umowa zintegrowana o rachunek

Bardziej szczegółowo

Kontrakty terminowe na WIBOR

Kontrakty terminowe na WIBOR Kontrakty terminowe na WIBOR W Polsce podstawowym wskaźnikiem odzwierciedlającym koszt pieniądza na rynku międzybankowym jest WIBOR (ang. Warsaw Interbank Offered Rate). Jest to średnia stopa procentowa

Bardziej szczegółowo

RAPORT KWARTALNY za pierwszy kwartał 2012 r. Wrocław, 11 maj 2012 roku

RAPORT KWARTALNY za pierwszy kwartał 2012 r. Wrocław, 11 maj 2012 roku RAPORT KWARTALNY za pierwszy kwartał 2012 r. Wrocław, 11 maj 2012 roku SPIS TREŚCI: 1. PODSTAWOWE INFORMACJE O SPÓŁCE... 3 2. WYBRANE DANE FINANSOWE Z BILANSU ORAZ RACHUNKU ZYSKÓW I STRAT... 4 WYKRES 1.

Bardziej szczegółowo

Projekty uchwał Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia Akcjonariuszy

Projekty uchwał Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia Akcjonariuszy Projekty uchwał Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia Akcjonariuszy Zarząd Stalprodukt S.A. podaje do wiadomości treść projektów uchwał Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia Akcjonariuszy, które odbędzie się

Bardziej szczegółowo

BZ WBK AIB Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. pl. Wolności 16, 61-739 Poznań telefon: (+48) 61 855 73 22 fax: (+48) 61 855 73 21

BZ WBK AIB Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. pl. Wolności 16, 61-739 Poznań telefon: (+48) 61 855 73 22 fax: (+48) 61 855 73 21 BZ WBK AIB Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. pl. Wolności 16, 61-739 Poznań telefon: (+48) 61 855 73 22 fax: (+48) 61 855 73 21 Poznań, dnia 28 lutego 2011 roku BZ WBK AIB Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 3 do SIWZ

Załącznik nr 3 do SIWZ Załącznik nr 3 do SIWZ UMOWA ZR- 33/2013 (projekt) zawarta w dniu... w Białymstoku pomiędzy: Miejskim Przedsiębiorstwem Energetyki Cieplnej Spółką z o.o. z siedzibą w Białymstoku przy ul. Warszawskiej

Bardziej szczegółowo

SKRÓT PROSPEKTU INFORMACYJNEGO ING SPECJALISTYCZNY FUNDUSZ INWESTYCYJNY OTWARTY OBLIGACJI 2 Firma i siedziba Towarzystwa Funduszy Inwestycyjnych: ING Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych Spó³ka Akcyjna

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN PROWADZENIA INDYWIDUALNYCH KONT EMERYTALNYCH W FUNDUSZACH INWESTYCYJNYCH ZARZĄDZANYCH PRZEZ MILLENNIUM TFI S.A.

REGULAMIN PROWADZENIA INDYWIDUALNYCH KONT EMERYTALNYCH W FUNDUSZACH INWESTYCYJNYCH ZARZĄDZANYCH PRZEZ MILLENNIUM TFI S.A. REGULAMIN PROWADZENIA INDYWIDUALNYCH KONT EMERYTALNYCH W FUNDUSZACH INWESTYCYJNYCH ZARZĄDZANYCH PRZEZ MILLENNIUM TFI S.A. obowiązujący od dnia 16 czerwca 2012 roku 1. Przedmiot regulacji i 1. Regulamin

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z Walnego Zgromadzenia Akcjonariuszy spółki z portfela Allianz Polska OFE

Sprawozdanie z Walnego Zgromadzenia Akcjonariuszy spółki z portfela Allianz Polska OFE Warszawa, 6 maja 2016 roku Sprawozdanie z Walnego Zgromadzenia Akcjonariuszy spółki z portfela Allianz Polska OFE SPÓŁKA: Kruk S.A. DATA W: 9 maja 2016 roku (godz. 14.00) MIEJSCE W: Hotel Polonia Palace,

Bardziej szczegółowo

Walne Zgromadzenie Spółki, w oparciu o regulacje art. 431 1 w zw. z 2 pkt 1 KSH postanawia:

Walne Zgromadzenie Spółki, w oparciu o regulacje art. 431 1 w zw. z 2 pkt 1 KSH postanawia: Załącznik nr Raportu bieżącego nr 78/2014 z 10.10.2014 r. UCHWAŁA NR /X/2014 Nadzwyczajnego Walnego Zgromadzenia WIKANA Spółka Akcyjna z siedzibą w Lublinie (dalej: Spółka ) z dnia 31 października 2014

Bardziej szczegółowo

System p atno ci rodków europejskich

System p atno ci rodków europejskich System p atno ci rodków europejskich w ustawie o finansach publicznych rodki europejskie art. 5 rodki europejskie - rozumie si przez to rodki, o których mowa w art. 5 ust. 3 pkt 1, 2 i 4; 1) rodki pochodz

Bardziej szczegółowo

Projekty uchwał na Zwyczajne Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy zwołane na dzień 10 maja 2016 r.

Projekty uchwał na Zwyczajne Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy zwołane na dzień 10 maja 2016 r. Projekty uchwał na Zwyczajne Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy zwołane na dzień 10 maja 2016 r. Uchwała nr.. Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia Akcjonariuszy OEX Spółka Akcyjna z siedzibą w Poznaniu z dnia

Bardziej szczegółowo

Regulamin wynagradzania pracowników niepedagogicznych zatrudnionych w Publicznym Gimnazjum im. Tadeusza Kościuszki w Dąbrówce. I. Postanowienia ogóle

Regulamin wynagradzania pracowników niepedagogicznych zatrudnionych w Publicznym Gimnazjum im. Tadeusza Kościuszki w Dąbrówce. I. Postanowienia ogóle Załącznik nr 1 do Zarządzenia nr 6/09/10 z dnia 17 grudnia 2009 r. Dyrektora Publicznego Gimnazjum im. Tadeusza Kościuszki w Dąbrówce Regulamin wynagradzania pracowników niepedagogicznych zatrudnionych

Bardziej szczegółowo

PLAN POŁĄCZENIA UZGODNIONY POMIĘDZY. Grupa Kapitałowa IMMOBILE S.A. z siedzibą w Bydgoszczy. Hotel 1 GKI Sp. z o.o. z siedzibą w Bydgoszczy

PLAN POŁĄCZENIA UZGODNIONY POMIĘDZY. Grupa Kapitałowa IMMOBILE S.A. z siedzibą w Bydgoszczy. Hotel 1 GKI Sp. z o.o. z siedzibą w Bydgoszczy PLAN POŁĄCZENIA UZGODNIONY POMIĘDZY Grupa Kapitałowa IMMOBILE S.A. z siedzibą w Bydgoszczy a Hotel 1 GKI Sp. z o.o. z siedzibą w Bydgoszczy Bydgoszcz, dnia 29 luty 2016r. 1 Plan Połączenia spółek Grupa

Bardziej szczegółowo

I. Wykaz zmian w Prospekcie Informacyjnym PZU FIO Parasolowym

I. Wykaz zmian w Prospekcie Informacyjnym PZU FIO Parasolowym 30.04.2012 Z dniem 30 kwietnia 2012 r. dokonuje się następujących zmian w treści Prospektu Informacyjnego oraz Skrótu Prospektu Informacyjnego PZU FIO Parasolowego: I. Wykaz zmian w Prospekcie Informacyjnym

Bardziej szczegółowo

Roczne sprawozdanie ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego sporządzone na dzień 31/12/2010

Roczne sprawozdanie ubezpieczeniowego funduszu kapitałowego sporządzone na dzień 31/12/2010 I. AKTYWA NETTO FUNDUSZU I. Aktywa 4 920 869 5 600 261 1. Lokaty 4 920 869 5 600 261 Środki pienięŝne 3. NaleŜności, w tym 3.1. Z tytułu zbycia składników portfela inwestycyjnego 3. Pozostałe naleŝności

Bardziej szczegółowo

Komentarz do raportu kwartalnego Fortis Bank Polska S.A. za III kwartał 2004 roku

Komentarz do raportu kwartalnego Fortis Bank Polska S.A. za III kwartał 2004 roku Komentarz do raportu kwartalnego Fortis Bank Polska S.A. za III kwartał 2004 roku 1. Zasady rachunkowości przyjęte przy sporządzeniu raportu. 1.1. Fortis Bank Polska S.A. prowadzi rachunkowość na zasadach

Bardziej szczegółowo

Warszawska Giełda Towarowa S.A.

Warszawska Giełda Towarowa S.A. KONTRAKT FUTURES Poprzez kontrakt futures rozumiemy umowę zawartą pomiędzy dwoma stronami transakcji. Jedna z nich zobowiązuje się do kupna, a przeciwna do sprzedaży, w ściśle określonym terminie w przyszłości

Bardziej szczegółowo

Plan połączenia ATM Grupa S.A. ze spółką zależną ATM Investment Sp. z o.o. PLAN POŁĄCZENIA

Plan połączenia ATM Grupa S.A. ze spółką zależną ATM Investment Sp. z o.o. PLAN POŁĄCZENIA Plan połączenia ATM Grupa S.A. ze spółką zależną ATM Investment Sp. z o.o. PLAN POŁĄCZENIA Zarządy spółek ATM Grupa S.A., z siedzibą w Bielanach Wrocławskich oraz ATM Investment Spółka z o.o., z siedzibą

Bardziej szczegółowo

Rachunek zysków i strat

Rachunek zysków i strat Rachunek zysków i strat Pojęcia Wydatek rozchód środków pieniężnych w formie gotówkowej (z kasy) lub bezgotówkowej (z rachunku bankowego), który likwiduje zobowiązania. Nakład celowe zużycie zasobów w

Bardziej szczegółowo

Instrumenty wsparcia ze środków Funduszu Termomodernizacji i Remontów

Instrumenty wsparcia ze środków Funduszu Termomodernizacji i Remontów Instrumenty wsparcia ze środków Funduszu Termomodernizacji i Remontów Tomasz Makowski Specjalista Bank Gospodarstwa Krajowego Warszawa, 27 listopada 2015 r. Z BGK przyszłość zaczyna się dziś Misją BGK

Bardziej szczegółowo

Załącznik Nr 2 do Regulaminu Konkursu na działania informacyjno- promocyjne dla przedsiębiorców z terenu Gminy Boguchwała

Załącznik Nr 2 do Regulaminu Konkursu na działania informacyjno- promocyjne dla przedsiębiorców z terenu Gminy Boguchwała Załącznik Nr 2 do Regulaminu Konkursu na działania informacyjno- promocyjne dla przedsiębiorców z terenu Gminy Boguchwała WZÓR UMOWA O DOFINANSOWANIE PROJEKTU W RAMACH PROGRAMU DOTACYJNEGO DLA PRZEDSIĘBIORCÓW

Bardziej szczegółowo

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA FINANSÓW1) z dnia 16 grudnia 2009 r.

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA FINANSÓW1) z dnia 16 grudnia 2009 r. Dziennik Ustaw Nr 221 17391 Elektronicznie podpisany przez Mariusz Lachowski Data: 2009.12.24 21:05:01 +01'00' Poz. 1740 ov.pl 1740 ROZPORZÑDZENIE MINISTRA FINANSÓW1) z dnia 16 grudnia 2009 r. w sprawie

Bardziej szczegółowo

Regulamin Konkursu Start up Award 9. Forum Inwestycyjne 20-21 czerwca 2016 r. Tarnów. Organizatorzy Konkursu

Regulamin Konkursu Start up Award 9. Forum Inwestycyjne 20-21 czerwca 2016 r. Tarnów. Organizatorzy Konkursu Regulamin Konkursu Start up Award 9. Forum Inwestycyjne 20-21 czerwca 2016 r. Tarnów 1 Organizatorzy Konkursu 1. Organizatorem Konkursu Start up Award (Konkurs) jest Fundacja Instytut Studiów Wschodnich

Bardziej szczegółowo

ROZPORZ DZENIE MINISTRA FINANSÓW. z dnia 26 czerwca 2006 r.

ROZPORZ DZENIE MINISTRA FINANSÓW. z dnia 26 czerwca 2006 r. ROZPORZ DZENIE MINISTRA FINANSÓW z dnia 26 czerwca 2006 r. w sprawie warunków emitowania obligacji skarbowych przeznaczonych na zamian zobowi za Skarbu Pa stwa Na podstawie art. 89 ust. 1 ustawy z dnia

Bardziej szczegółowo

Copernicus High Yield FIZ fundusz absolutnej stopy zwrotu

Copernicus High Yield FIZ fundusz absolutnej stopy zwrotu Copernicus High Yield FIZ fundusz absolutnej stopy zwrotu Podsumowanie Od kwietnia 2011 roku Marcin Billewicz, wiodący akcjonariusz oraz członek zarządu Copernicus Capital TFI SA rozpoczął rekomendowanie

Bardziej szczegółowo

biuro@cloudtechnologies.pl www.cloudtechnologies.pl Projekty uchwał dla Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia

biuro@cloudtechnologies.pl www.cloudtechnologies.pl Projekty uchwał dla Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia Warszawa, 11 kwietnia 2016 roku Projekty uchwał dla Zwyczajnego Walnego Zgromadzenia w sprawie przyjęcia porządku obrad Zwyczajne Walne Zgromadzenie przyjmuje następujący porządek obrad: 1. Otwarcie Zgromadzenia,

Bardziej szczegółowo

Objaśnienia wartości, przyjętych do Projektu Wieloletniej Prognozy Finansowej Gminy Golina na lata 2012-2015

Objaśnienia wartości, przyjętych do Projektu Wieloletniej Prognozy Finansowej Gminy Golina na lata 2012-2015 Załącznik Nr 2 do Uchwały Nr XIX/75/2011 Rady Miejskiej w Golinie z dnia 29 grudnia 2011 r. Objaśnienia wartości, przyjętych do Projektu Wieloletniej Prognozy Finansowej Gminy Golina na lata 2012-2015

Bardziej szczegółowo

MAKORA KROŚNIEŃSKA HUTA SZKŁA S.A. 38-204 Tarnowiec Tarnowiec 79. SPRAWOZDANIE FINANSOWE za okres od 1.01.2015 r. do 31.12.2015 r. składające się z :

MAKORA KROŚNIEŃSKA HUTA SZKŁA S.A. 38-204 Tarnowiec Tarnowiec 79. SPRAWOZDANIE FINANSOWE za okres od 1.01.2015 r. do 31.12.2015 r. składające się z : MAKORA KROŚNIEŃSKA HUTA SZKŁA S.A. 38-204 Tarnowiec Tarnowiec 79 SPRAWOZDANIE FINANSOWE za okres od 1.01.2015 r. do 31.12.2015 r. składające się z : 1. wprowadzenia do sprawozdania finansowego, 2. bilansu,

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE FINANSOWE

SPRAWOZDANIE FINANSOWE SPRAWOZDANIE FINANSOWE Za okres: od 01 stycznia 2013r. do 31 grudnia 2013r. Nazwa podmiotu: Stowarzyszenie Przyjaciół Lubomierza Siedziba: 59-623 Lubomierz, Plac Wolności 1 Nazwa i numer w rejestrze: Krajowy

Bardziej szczegółowo

Materiał pomocniczy dla nauczycieli kształcących w zawodzie:

Materiał pomocniczy dla nauczycieli kształcących w zawodzie: Materiał pomocniczy dla nauczycieli kształcących w zawodzie: TECHNIK MASAŻYSTA przygotowany w ramach projektu Praktyczne kształcenie nauczycieli zawodów branży hotelarsko-turystycznej Priorytet III. Wysoka

Bardziej szczegółowo

Formularz informacyjny dotyczący kredytu konsumenckiego

Formularz informacyjny dotyczący kredytu konsumenckiego Formularz informacyjny dotyczący kredytu konsumenckiego 1.Imię, nazwisko (nazwa) i adres (siedziba) kredytodawcy lub pośrednika kredytowego KREDYTODAWCA: POLI INVEST Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

Bardziej szczegółowo

Regulamin wynajmu lokali użytkowych. Międzyzakładowej Górniczej Spółdzielni Mieszkaniowej w Jaworznie tekst jednolity

Regulamin wynajmu lokali użytkowych. Międzyzakładowej Górniczej Spółdzielni Mieszkaniowej w Jaworznie tekst jednolity Regulamin wynajmu lokali użytkowych Międzyzakładowej Górniczej Spółdzielni Mieszkaniowej w Jaworznie tekst jednolity Podstawa prawna: 48 i 92 ust.1 pkt 1.1 Statutu Sp-ni. I. Postanowienia ogólne. 1. Lokale

Bardziej szczegółowo

Warunki Oferty PrOmOcyjnej usługi z ulgą

Warunki Oferty PrOmOcyjnej usługi z ulgą Warunki Oferty PrOmOcyjnej usługi z ulgą 1. 1. Opis Oferty 1.1. Oferta Usługi z ulgą (dalej Oferta ), dostępna będzie w okresie od 16.12.2015 r. do odwołania, jednak nie dłużej niż do dnia 31.03.2016 r.

Bardziej szczegółowo

Nasz kochany drogi BIK Nasz kochany drogi BIK

Nasz kochany drogi BIK Nasz kochany drogi BIK https://www.obserwatorfinansowy.pl/tematyka/bankowosc/biuro-informacji-kredytowej-bik-koszty-za r Biznes Pulpit Debata Biuro Informacji Kredytowej jest jedyną w swoim rodzaju instytucją na polskim rynku

Bardziej szczegółowo

Ogłoszenie o zmianach statutu KBC Parasol Funduszu Inwestycyjnego Otwartego Warszawa, 14 października 2010 r.

Ogłoszenie o zmianach statutu KBC Parasol Funduszu Inwestycyjnego Otwartego Warszawa, 14 października 2010 r. Ogłoszenie o zmianach statutu KBC Parasol Funduszu Inwestycyjnego Otwartego Warszawa, 14 października 2010 r. KBC Towarzystwo Funduszy Inwestycyjnych S.A. działające jako organ KBC Parasol Funduszu Inwestycyjnego

Bardziej szczegółowo

Wytyczne ministerialne przewidywały niekorzystny sposób rozliczania leasingu w ramach dotacji unijnych. Teraz się to zmieni.

Wytyczne ministerialne przewidywały niekorzystny sposób rozliczania leasingu w ramach dotacji unijnych. Teraz się to zmieni. Wytyczne ministerialne przewidywały niekorzystny sposób rozliczania leasingu w ramach dotacji unijnych. Teraz się to zmieni. Wytyczne ministerialne przewidywały niekorzystny sposób rozliczania leasingu

Bardziej szczegółowo

Formularz SAB-Q IV / 98

Formularz SAB-Q IV / 98 Formularz SAB-Q IV / 98 (dla bank w) Zgodnie z 46 ust. 1 pkt 2 Rozporz dzenia Rady Ministr w z dnia 22 grudnia 1998 r. (Dz.U. Nr 163, poz. 1160) Zarz d Sp ki: Bank Handlowy w Warszawie SA podaje do wiadomoci

Bardziej szczegółowo

Zadania powtórzeniowe I. Ile wynosi eksport netto w gospodarce, w której oszczędności równają się inwestycjom, a deficyt budżetowy wynosi 300?

Zadania powtórzeniowe I. Ile wynosi eksport netto w gospodarce, w której oszczędności równają się inwestycjom, a deficyt budżetowy wynosi 300? Zadania powtórzeniowe I Adam Narkiewicz Makroekonomia I Zadanie 1 (5 punktów) Ile wynosi eksport netto w gospodarce, w której oszczędności równają się inwestycjom, a deficyt budżetowy wynosi 300? Przypominamy

Bardziej szczegółowo