Raport o stanie bezpieczeństwa sanitarnego powiatu międzyrzeckiego za 2013r.

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Raport o stanie bezpieczeństwa sanitarnego powiatu międzyrzeckiego za 2013r."

Transkrypt

1 Raport o stanie bezpieczeństwa sanitarnego powiatu międzyrzeckiego za 2013r. Międzyrzecz, marzec 2014r.

2

3 Spis treści: 1. Wstęp 4 2. Sytuacja epidemiologiczna w zakresie chorób zakaźnych Warunki zdrowotne środowiska bytowania mieszkańców oraz stan sanitarny obiektów użyteczności publicznej Stan sanitarny obiektów żywnościowo żywieniowych Stan sanitarny środowiska pracy Stan sanitarny w szkołach i innych placówkach oświatowo wychowawczych Działalność w zakresie Zapobiegawczego Nadzoru Sanitarnego Promocja zdrowia i oświata zdrowotna Działalność laboratoryjna Działalność kontrolno represyjna, interwencje.. 84 Strona 3

4 Wstęp. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Międzyrzeczu przekazuje raport o stanie bezpieczeństwa sanitarnego powiatu międzyrzeckiego za rok 2013, który został opracowany na podstawie informacji zebranych z poszczególnych komórek organizacyjnych Powiatowej Stacji Sanitarno Epidemiologicznej w Międzyrzeczu. Państwowa Inspekcja Sanitarna, jako instytucja powołana do realizacji zadań z zakresu ochrony zdrowia publicznego, w 2013r. zajmowała się profilaktyką chorób, w tym w szczególności chorób zakaźnych i zawodowych, realizacją krajowych i lokalnych programów prozdrowotnych, a także nadzorem sanitarnym nad: warunkami zdrowotnymi żywności i żywienia, higieny pracy w zakładach pracy, warunkami sanitarno-higienicznymi w obiektach użyteczności publicznej, w tym zwłaszcza w zakładach, w których udzielane są świadczenia zdrowotne, warunkami higieny środowiska oraz higieny procesów nauczania, wychowania, wypoczynku i rekreacji Przedkładając Radzie Powiatu kolejny raport o stanie sanitarnym mam nadzieję, że będzie on stanowił podstawę do wyciągnięcia wniosków i podejmowania działań, które pozwolą na dalszą poprawę zdrowia ludności w powiecie międzyrzeckim. Tekst raportu można również znaleźć na naszej stronie internetowej: Z poważaniem Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Międzyrzeczu lek. med. Jarosław Marcela Strona 4

5 Sytuacja epidemiologiczna w zakresie chorób zakaźnych. Zadaniem wiodącym Inspekcji Sanitarnej jest zapobieganie i zwalczanie chorób zakaźnych realizowanym w oparciu o założenia ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz ustawy z dnia 5 grudnia 2008r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi. Sytuację epidemiologiczną chorób zakaźnych w powiecie międzyrzeckim w 2013 roku można uznać za korzystną. 1. Zachorowania i zakażenia szerzące się drogą naruszenia ciągłości tkanek. W tej grupie chorób w 2013 roku nie zarejestrowano żadnego przypadku wirusowego zapalenia wątroby typu B, zarejestrowano 8 przypadków wirusowego zapalenia wątroby typu C. Wirusowe zapalenie wątroby typu B. Wykres 1. Wirusowe zapalenie wątroby typu B -zapadalność w pow. międzyrzeckim i woj. lubuskim Zapadalność 6,00 5,00 4,00 3,00 2,00 1,00 0,00 5,10 3,4 3,6 3,10 3,2 2,74 1,78 1,7 0, Pow. Miedzyrzecki Woj. Lubuskie Strona 5

6 Sytuacja epidemiologiczna w zakresie chorób zakaźnych Bardzo ważną sprawą w zapobieganiu zakażeniom wirusem HBV jest informowanie społeczeństwa o możliwości podejmowania działań profilaktycznych w postaci szczepień ochronnych Wirusowe zapalenie wątroby typu C. W 2013 roku zarejestrowano 8 zachorowań na wirusowe zapalenie wątroby typu C, z tego 5 przypadków (wz 8,5 ) wzw typu C wg definicji przypadku- 2005r., a 8 przypadków (wz 13,6) zarejestrowano jako wzw typu C wg definicji przypadku-2009r.- jest to w obu przypadkach wzrost zachorowań. Wirusowe zapalenie wątroby typu C ma przeważnie wieloletni, bezobjawowy przebieg, nie ma możliwości czynnego uodporniania. Zachorowania na WZW typu C są klasyfikowane niezależnie według dwóch definicji przypadku. Jedna obejmowała przypadki objawowe lub przebiegające z podwyższonymi wynikami enzymów wątrobowych, potwierdzone obecnością przeciwciał anty HCV (definicja przypadku z 2005r.), druga obejmowała wszystkie przypadki potwierdzone laboratoryjnie (definicja przypadku z 2009r.). Wykres 2. Wirusowe zapalenie wątroby typu C wg definicji przypadku 2005r. zapadalność w powiecie międzyrzeckim i woj. lubuskim Zapadalność ,7 14,02 11,9 12,5 10,3 10,75 8,5 5,1 5,9 3, Pow. międzyrzecki Woj. lubuskie Strona 6

7 Sytuacja epidemiologiczna w zakresie chorób zakaźnych Wykres 3. Wirusowe zapalenie wątroby typu C od 2009: wg definicji przypadku 2009r. (do 2008r. Bezobjawowe nosicielstwo anty-hcv ) - zapadalność w pow. międzyrzeckim i woj. lubuskim 200 Liczba przypadków Pow. międzyrzecki woj.. Lubuskie 2. Choroby szerzące się drogą pokarmową. Choroby szerzące się drogą pokarmową takie jak: dur brzuszny, dury rzekome, czerwonka, wirusowe zapalenie wątroby typu A, zatrucie pokarmowe jadem kiełbasianym i gronkowcowe, inne bakteryjne zatrucia pokarmowe nie określone w roku 2013 nie wystąpiły. W roku 2013 zarejestrowano między innymi: Salmonellozy zatrucia pokarmowe - wystąpiło 5 przypadków (wz 8,5), to jest o 4 przypadki mniej niż w roku 2012 ( 9 przypadków wz 15,3). W 2013 r. nie zarejestrowano żadnego zbiorowego zatrucia pokarmowego. Strona 7

8 Sytuacja epidemiologiczna w zakresie chorób zakaźnych Wykres 4. Salmonellozy zatrucia pokarmowe zapadalność w pow. międzyrzeckim i woj. lubuskim 20 18,62 Zapadalność 10 5,1 15,7 6,9 5,1 13,3 15,3 11,8 8,5 13, Pow. międzyrzecki Woj. lubuskie Wirusowe zakażenia jelitowe (ogółem) nie określone w tym wirusowe zakażenia jelitowe u dzieci do lat 2 - w roku 2013 zarejestrowano 112 przypadków zachorowań (wz 190,3), w tym u dzieci do lat 2-39 przypadków (wz 3066,0). W porównaniu do analogicznego okresu roku ubiegłego nastąpił znaczny spadek zachorowań (rok przypadków wz 452, z czego u dzieci do lat przypadków wz 9234,9) Wykres 5. Wirusowe zakażenia jelitowe (ogółem)- nie określone, w tym u dzieci do lat 2. Zapadalność 500,00 400,00 300,00 200,00 100,00 0,00 455, ,30 234,2 80,80 68,63 13,13 60,5 190,6 41, Pow. Międzyrzecki Woj. Lubuskie Strona 8

9 Sytuacja epidemiologiczna w zakresie chorób zakaźnych Biegunka i zapalenia żołądkowo-jelitowe BNO o prawdopodobnie zakaźnym pochodzeniu ogółem, w tym u dzieci do lat 2: - w analizowanym okresie wystąpiło209 przypadków zachorowań - ogółem (wz 355,1 ), w tym u dzieci do lat 2 zarejestrowano 40 przypadków (wz 3144,6).W porównaniu do roku przypadki zachorowań -ogółem ( wz 329,7), w tym u dzieci do lat 2 zarejestrowano 51 przypadki (wz 3956,5 )- nastąpił nieznaczny wzrost zachorowań ogółem, natomiast u dzieci do lat 2 spadek. Wykres 6. Biegunka i zapalenie żołądkowo-jelitowe BNO o prawdopodobnie zakaźnym pochodzeniu u dzieci do lat 2. Liczba przypadków Pow. Międzyrzecki Woj. Lubuskie Wirusowe zakażenia jelitowe wywołane przez rotawirusy - w roku 2013 zarejestrowano 25 przypadków zachorowań (wz 42,5), w stosunku do roku ubiegłego nastąpił nieznaczny wzrost zachorowań (w 2012 roku - 22 zachorowania wz 37,4); zachorowania wystąpiły u dzieci w wieku: 0,1,2,3,4,5 oraz 15 lat; - 14 zachorowań wystąpiło wśród chłopców (wz 48,1), 11 zachorowań wśród dziewcząt (wz 36,9); - 10 zachorowań wystąpiło w mieście (wz 32,2), 15 zachorowań na wsi (wz 53,9); - zachorowania potwierdzone laboratoryjnie; - wszystkie przypadki hospitalizowano. Strona 9

10 Sytuacja epidemiologiczna w zakresie chorób zakaźnych Wykres 7. Wirusowe zakażenia jelitowe wywołane przez rotawirusy. Liczba przypadków pow. międzyrzecki woj. lubuskie 3. Choroby odzwierzęce. W 2013 roku nie zarejestrowano żadnego zachorowania na brucelozę, tasiemczycę, włośnicę, kampylobakteriozę, listeriozę, jersiniozę, bąblowicę, toksoplazmozę. W analizowanym okresie u 9 osób podjęto cykl szczepień p/wściekliźnie (wz 15,3), to jest więcej niż w roku 2012, gdzie szczepienia podjęto u 8 osób (wz 13,6). Szczepienia wykonano u 5 kobiet (wz 16,8) oraz 4 mężczyzn (wz 13,8) Liczba osób zakwalifikowanych do szczepień po kontakcie ze zwierzęciem podejrzanym o wściekliznę kształtuje się na poziomie roku ubiegłego i jest niższa od zapadalności w woj. lubuskim. Strona 10

11 Sytuacja epidemiologiczna w zakresie chorób zakaźnych Wykres 8. Szczepienia przeciw wściekliźnie u ludzi Liczba przypadków Lata Pow. międzyrzecki Woj. lubuskie W 2013 roku zarejestrowano 7 (wz 11,9) zachorowań na boreliozę,.liczba zachorowań zmniejszyła się o 2 zachorowania w stosunku do roku ubiegłego (10 przypadków w 2012 r. zap.17,0) Wykres 9. Borelioza zapadalność w pow. międzyrzeckim i woj. lubuskim Zapadalność ,26 34, ,13 27,26 20, , , Lata Pow. międzyrzecki Woj. lubuskie 4. Zachorowania na neuroinfekcje. W tej grupie chorób wystąpiły 2 zachorowania (wz 3,4) na wirusowe zapalenie opon mózgowych inne określone i nie określone. Jest to nieznaczny wzrost w porównaniu do 2012 r., w którym to wystąpiło 1 zachorowanie na neuroinfekcje (wz 1,7) Strona 11

12 Sytuacja epidemiologiczna w zakresie chorób zakaźnych Wykres 10. Zapalenie opon mózgowych i/lub mózgu wszystkie rodzaje. Zapadalność ,3 5,1 3,4 1,7 1, Zachorowania na choroby objęte Programem Szczepień Ochronnych W grupie chorób, przeciwko którym prowadzona jest profilaktyka za pomocą szczepień nie odnotowano istotnych zmian w porównaniu do roku Nie zarejestrowano zachorowań na błonicę, tężec, poliomyelitis, odrę, krztusiec. Zarejestrowano 128 przypadków zachorowań na różyczkę wz 217,5 (w roku 2012 odnotowano 17 zachorowań), a na świnkę zarejestrowano 4 przypadki zachorowań - wz 6,8 (w roku zachorowanie wz 1,7) 6.Inne Grypa W PSSE w Międzyrzeczu na bieżąco monitorowano sytuację epidemiologiczną w zakresie zachorowań na grypę. Ogółem w 2013 roku zgłoszono 2696 przypadków zachorowań i podejrzeń zachorowań na grypę, 5 przypadków hospitalizowano, z czego w 3 przypadkach potwierdzono grypę AH1N1, w 1 przypadku grypę typu B, u 1 osoby nie przeprowadzono Strona 12

13 Sytuacja epidemiologiczna w zakresie chorób zakaźnych badań w kierunku grypy. W żadnym ze zgłoszonych przypadków zachorowanie nie zakończyło się zgonem. W ramach programu SENTINEL pobrano od trzech pacjentów wymazy z gardła i nosa w badanym materiale nie stwierdzono wirusów grypy. Gruźlica Podlega obowiązkowi zgłaszania i rejestracji. PSSE w Międzyrzeczu prowadzi powiatowy rejestr zachorowań na gruźlicę. W roku 2013 zarejestrowano 8 przypadków zachorowań (wz 13,6), w porównywanym 2012 roku 13 przypadków zachorowania (wz 22,1). Wszystkie przypadki hospitalizowano, osoby chore są pod nadzorem Poradni Chorób Płuc (SP ZOZ Szpital Międzyrzecz), u osób z najbliższego otoczenia wykonano zdjęcia Rtg. Najskuteczniejszą metodą zapobiegania gruźlicy są obowiązkowe szczepienia BCG, wykonywane u noworodków w ciągu 24 godzin od urodzenia. 7. Bioterroryzm lub zagrożenie niebezpieczną chorobą zakaźną W 2013 roku na ternie podległym działaniu PSSE w Międzyrzeczu nie wystąpiły żadne zdarzenia związane z atakiem bioterrorystycznym i nie miały miejsca zachorowania na żadną niebezpieczną chorobę zakaźną. Uaktualniono dane teleadresowe dotyczące Zasad postępowania i współpracy w przypadku zagrożenia niebezpieczną chorobą zakaźną lub bioterroryzmem na terenie działania PSSE Międzyrzecz Kontynuowano współpracę z Powiatowym Centrum Zarządzania Kryzysowego w Międzyrzeczu i Inspekcją Weterynaryjną. 8. Nadzór nad szczepieniami ochronnymi Na terenie powiatu Międzyrzecz w 2013 r. opieką objętych było dzieci i młodzieży do lat 19, szczepienia ochronne wykonywane były w 22 punktach szczepień, w tym : w 16 punktach szczepień w Niepublicznych Zakładach Opieki Zdrowotnej, w 1 Samodzielnym Publicznym Zakładzie Opieki Zdrowotnej, 3 Domu Pomocy Społecznej, 1 Ambulatorium przy Jednostce Wojskowej w Międzyrzeczu i 1 w Ambulatorium MSWiA. Strona 13

14 Sytuacja epidemiologiczna w zakresie chorób zakaźnych Wykonawstwo szczepień według obowiązkowego programu szczepień ochronnych w powiecie międzyrzeckim utrzymuje się na dobrym poziomie, przekraczającym 95% zaszczepionych dzieci w podlegających rocznikach. Uczestniczono w programach wykorzenienia poliomyelitis i eliminacji odry oraz w programie Profilaktyki raka szyjki macicy dotyczącym dziewcząt w wieku 14 lat na terenie gminy Międzyrzecz. Sytuację epidemiologiczną ilustruje również załączona tabela Strona 14

15 Lp. Kod wg ICD-10 Jednostka chorobowa L.. zach. Zapad. L. zach Zapad. O A00 Cholera A01.0 Dur brzuszny A Dury rzekome A,B,C A02.0 zatrucia pokarmowe 5 8,5 9 15,3 5 A02.1 Salmoneloza posocznica ,7 6 A inne zakażenia pozajelitowe A03 Czerwonka bakteryjna (szigeloza) UE A wywołane przez E. coli biegunkotwórczą A04.3 wywołane przez E. coli enterokrwotoczną A04.4 wywołane przez E. coli inną i BNO A04.5 Inne bakteryjne zakażenia wywołane przez Campylobacter jelitowe (ogółem) wywołane przez Yersinia enterocolitica lub 12 A pseudotubeculosis UE 13 A inne określone 2 3, A04.9 nie określone A04 Inne bakteryjne zakażenia jelitowe u dzieci do lat A05.0 gronkowcowe A05.1 jadem kiełbasianym (botulizm) A05.2 Inne bakteryjne zatrucia pokarmowe (ogółem) wywołane przez Cl. perfringens A inne określone A05.9 nie określone A05 Inne bakteryjne zatrucia pokarmowe u dzieci do lat A07.1 Lamblioza (giardioza) UE A07.2 Kryptosporydioza UE A08.0 wywołane przez rotawirusy 25 42, ,4 25 A08.1 Wirusowe zakażenia jelitowe wywołane przez norowirusy 26 A (ogółem) inne określone ,7 27 A08.4 nie określone , ,0 28 A Wirusowe i inne określone zakażenia jelitowe u dzieci do lat , ,9 29 Biegunka i zapalenie ogółem , ,7 żołądkowo-jelitowe BNO, o A09 prawdopodobnie zakaźnym 30 pochodzeniu w tym u dzieci do lat , ,5 31 A20 Dżuma A21 Tularemia A22 Wąglik A23 Bruceloza: nowe zachorowania A24.0 Nosacizna A27 Leptospiroza A28.2 Jersinioza pozajelitowa A31 Mikobakteriozy - inne i BNO Listerioza A33-A35 ogółem Tężec 41 A33 noworodków A36 Błonica A37 Krztusiec Strona 15

16 Sytuacja epidemiologiczna w zakresie chorób zakaźnych 44 A38 Płonica (szkarlatyna) 10 17, ,1 45 A39 ogółem A39.0; A39.8 Choroba meningokokowa zapalenie opon mózgowych i/lub mózgu A UE/PL /8 inwazyjna posocznica A inna określona i nie określona wym. niżej ogółem A46 Choroba wywołana przez róża A48.3 Streptococcus pyogenes, zespół wstrząsu toksycznego B95.0/O85 inwazyjna gorączka połogowa B95.0/( ) inna określona i nie określona / A48.1 choroba legionistów Legioneloza 55 A48.2 gorączka z Pontiac A69.2 Borelioza z Lyme 7 11, ,0 57 A70 Ornitozy (zakażenia Chlamydia psittaci) A75 Dur wysypkowy A78 Gorączka Q A77; A79 Gorączka plamista i inne riketsjozy A80.1-2,4 wywołane dzikim wirusem Poliomyelitis 62 A80.0,3-8 wyw. wirusem poch. szczepionkowego Ostre porażenia wiotkie u dzieci w wieku 0-14 lat A81.0 choroba Creutzfeldta-Jakoba (CJD) A81.0 Encefalopatie gąbczaste wariant choroby Creutzfeldta-Jakoba (vcjd) A81 inne i nie określone A82 Wścieklizna UE Z20.3/Z24.2 Styczność i narażenie na wściekliznę / potrzeba szczepień 9 15,3 8 13,6 69 A84 Kleszczowe zapalenie mózgu B00.4 opryszczkowe A81.1; A83; 71 Inne wirusowe zapalenie inne określone A85; B mózgu 72 A86 nie określone 1 1, w innych chorobach objętych MZ A87.0 enterowirusowe B00.3 Wirusowe zapalenie opon opryszczkowe A87.1-9;B02.1 mózgowych inne określone i nie określone 1 1,7 1 1,7 77 w innych chorobach objętych MZ-56 / A90-1 Gorączka denga (klasyczna lub krwotoczna) A92.3 Gorączka zachodniego Nilu A95 Żółta gorączka UE A96.2; A A92.0; A ; A98.0-2,5-8; A99 Wirusowe gorączki krwotoczne Ebola, Marburg, Lassa / inna określone i nie określone A98.5 Choroba wywołana przez hantawirusy B01 Ospa wietrzna , ,1 85 B03 Ospa prawdziwa B05 Odra B06 Różyczka , ,8 88 B08.8 Pryszczyca B15 typu A Wirusowe zapalenie wątroby 90 B16 typu B - ostre Strona 16

17 Sytuacja epidemiologiczna w zakresie chorób zakaźnych 91 B typu B - przewlekłe ,7 92 B17.1; B18.2 typu C: wg definicji przypadku r. 8 13,6 3 5,1 93 B17.1; B18.2 typu C: wg definicji przypadku r. 5 8,5 2 3,4 94 odpowiednio typu B+C (zakażenie mieszane) B17.0,2-8; B18.8-9;B19 inne i nie określone B20-B24 AIDS - Zespół nabytego upośledzenia odporności Z21 Nowo wykryte zakażenia HIV B26 Świnka (nagminne zapalenie przyusznic) 4 6,8 1 1,7 99 B50-B54 Malaria (zimnica) B67 Bąblowica (echinokokoza) B69 Wągrzyca (cysticerkoza) B75 Włośnica wym. niżej ogółem B95.3/G04.2; 104 Choroba wywołana przez zapalenie opon mózgowych i/ lub mózgu G Streptococcus pneumoniae 105 A40.3 inwazyjna /20 posocznica B95.3/ ( ) inna określona i nie określona B96.2/D59.3 Zespół hemolityczno-mocznicowy w przebiegu zak. E. coli wym. niżej ogółem B96.3/G04.2; 109 Choroba wywołana przez zapalenie opon mózgowych i/ lub mózgu G Haemophilus influenzae, 110 A41.3 UE/PL /22 inwazyjna posocznica B96.3/ ( ) inna określona i nie określona G01;G04.2; 112 w innych chorobach objętych MZ-56 G05.0; Bakteryjne zapalenie opon 113 G00.2-8;G04.2 mózgowych i/lub mózgu inne określone G00.9;G04.2 inne, nie określone G03 Zapalenie opon mózgowych inne i nie określone G04.0,8-9 Zapalenie mózgu inne i nie określone J09 Grypa ptaków typu A/H5 lub A/H5N1 u ludzi ogółem 4 6,8 - - J10-J11 Grypa 119 u dzieci w wieku 0-14 lat 2 3, P35.0 różyczka wrodzona Wrodzone choroby wirusowe 121 P inne określone i nie określone P37.1 toksoplazmoza P37.2 Inne wrodzone zakażenia i choroby pasożytnicze listerioza P Inne U04 SARS - Zespół ostrej niewydolności oddechowej T60 Zatrucia pestycydami - ostre T61 ryby, skorupiaki i inne produkty morza Zatrucie naturalnie 128 T62.0 toksycznymi substancjami grzyby spożytymi jako pokarm 129 T jagody i inne części roślin T64 mikotoksyny Ostre zatrucia żywnością dioksyny skażoną biologicznie i/lub 132 chemicznie /25 polichlorowane bifenyle inne określone i nie określone /26 Grypa wywołana nowym ogółem 3 5, /26 wirusem A(H1N1) u dzieci w wieku 0-14 lat 1 1, /26 Strona 17

18 9. Stan sanitarny placówek służby zdrowia na terenie powiatu Za rok 2013 została opracowana odrębna informacja dotycząca stanu infrastruktury podmiotów leczniczych będących pod nadzorem PPIS na terenie powiatu międzyrzeckiego. Szpital Skwierzyna Szpital Obrzyce Strona 18

19 Sytuacja epidemiologiczna w zakresie chorób zakaźnych PODSUMOWANIE 1. Sytuację epidemiologiczną dotyczącą chorób zakaźnych w powiecie międzyrzeckim w 2013 r. ocenia się jako korzystną. Nie zarejestrowano znaczącego wzrostu zachorowań na większość występujących chorób zakaźnych w porównaniu do lat ubiegłych. W analizowanym okresie utrzymuje się wysoki poziom zachorowań na biegunkę i zakażenia żołądkowo jelitowe BNO o prawdopodobnie zakaźnym pochodzeniu w tym także biegunki u dzieci do lat 2. W 2013r. spadła liczba przypadków zatruć pokarmowych wywołanych pałeczką Salmonella. Nastąpił znaczny spadek (czterokrotny) zachorowań na ospę wietrzną w porównaniu do roku ubiegłego. Nastąpił wzrost zachorowań na różyczkę w porównaniu do roku ubiegłego. 2. W celu poprawy sytuacji epidemiologicznej prowadzony jest bieżący nadzór epidemiologiczny nad chorymi, osobami z kontaktu z chorymi i nosicielami, nadzór nad wykonawstwem szczepień ochronnych prowadzonym przez personel placówek służby zdrowia oraz nadzór sanitarny nad zakładami opieki zdrowotnej świadczącymi usługi medyczne. 3. Prowadzona jest działalność edukacyjna dotycząca profilaktyki chorób zakaźnych w ogniskach chorób zakaźnych, placówkach służby zdrowia, zamieszczane są informacje na stronie internetowej PSSE i prasie lokalnej o aktualnych zagrożeniach i chorobach zakaźnych. Opracowały: mgr Anna Paśniewska, Magdalena Szczurek Strona 19

20 Warunki zdrowotne środowiska bytowania mieszkańców oraz stan sanitarny obiektów użyteczności publicznej. Sekcja Higieny Komunalnej w ramach prowadzonego bieżącego nadzoru sanitarnego prowadzi kontrolę przestrzegania przepisów określających wymagania higieniczne i zdrowotne, w szczególności dotyczących higieny środowiska, a zwłaszcza wody do spożycia, czystości powietrza atmosferycznego, gleby, wód i innych elementów środowiska. W związku z tym prowadziliśmy kontrolę zaopatrzenia mieszkańców w wodę przeznaczoną do spożycia, czystości kąpielisk i miejsc wykorzystywanych do kąpieli, kontrolę stanu sanitarnego obiektów użyteczności publicznej oraz kontrole związane ze składanymi pismami interwencyjnymi. W 2013 r. przeprowadzono 524 kontrole, pobrano 239 próbek wody do badań laboratoryjnych. Wydano: 78 decyzji merytorycznych, 84 decyzje płatnicze i 14 postanowień. Nałożono 2 mandaty na kwotę 300 zł, 1 grzywnę na kwotę 1500 zł. Skontrolowano 243 obiekty. W 2013 r. wpłynęło 26 spraw interwencyjnych w tym: 7 zostało przekazanych według właściwości, 19 załatwione we własnym zakresie (w tym 7 zasadnych, 12 niezasadnych). Pisma interwencyjne przekazane ( 7 ) dotyczyły: - gospodarki nieczystościami stałymi - 1 pismo, - gospodarki nieczystościami płynnymi 2 pisma, - stanu sanitarno-technicznego budynków mieszkalnych i posesji oraz stanu sanitarnego otoczenia człowieka 4 pisma Pisma interwencyjne załatwione we własnym zakresie (19) dotyczyły: 7 spraw zasadnych: - 3 dot. jakości wody Strona 20

21 Warunki zdrowotne środowiska bytowania mieszkańców oraz stan sanitarny obiektów użyteczności publicznej - 1 dot. gospodarki odpadami stałymi dotyczyła stanu sanitarno-higienicznego obiektów użyteczności publicznej dot. stanu sanitarno- technicznego budynków mieszkalnych, - 1 dotycząca nadmiernego hałasu sąsiedzkiego 12 interwencji uznanych zostało jako bezzasadne, dotyczyły: - 3 jakości wody stanu sanitarno-technicznego budynków mieszkalnych i posesji oraz stanu sanitarnego otoczenia człowieka stanu sanitarno-higienicznego obiektów użyteczności publicznej Zaopatrzenie ludności w wodę przeznaczoną do spożycia. W 2013 r. ludność powiatu międzyrzeckiego zaopatrywana była w wodę do spożycia z 52 urządzeń dostarczających wodę: - 39 wodociągów zbiorowego zaopatrzenia w wodę - 13 wodociągów innych podmiotów Strona 21

22 Warunki zdrowotne środowiska bytowania mieszkańców oraz stan sanitarny obiektów użyteczności publicznej Podział wodociągów w zależności od produkcji wody <= 100m3/d m3/d m3/d Wodociągi o produkcji m 3 /d: W wymienionej grupie wodociągów znajdowały się wodociągi Międzyrzecz i Skwierzyna produkcja wody 4468 m 3 /d, zaopatrywały w wodę o niekwestionowanej jakości odbiorców. Wodociągi o produkcji m 3 /d: 11 wodociągów produkcja wody 2740 m 3 /d, zaopatrywały w wodę16392 odbiorców, w tym 4971 osób w ciągu roku korzystało z wody o kwestionowanej jakości. Strona 22

23 Warunki zdrowotne środowiska bytowania mieszkańców oraz stan sanitarny obiektów użyteczności publicznej Wodociągi o produkcji 100 m 3 /d: Stanowiły 75 % wszystkich zewidencjonowanych wodociągów produkcja wody1633 m 3 /d. Zaopatrywały w wodę odbiorców, w tym 1137 osób korzystało z wody o kwestionowanej jakości. Zaopatrzenie ludności miast i obszarów wiejskich w wodę do spożycia Miasta powiatu międzyrzeckiego zaopatrywało w wodę do spożycia 6 wodociągów. Dostarczały wodę o niekwestionowanej jakości odbiorcom (99,5%), 136 odbiorców korzystało z wody o kwestionowanej jakości (0,5%). Obszary wiejskie zaopatrywane były w wodę do spożycia z 46 urządzeń wodociągowych. 7 wodociągów okresowo dostarczało wodę o kwestionowanej jakości korzystało z niej 4785 konsumentów (19 %) konsumentów korzystało z wody niekwestionowanej (81%). Liczba wodociągów w podziale miasto/wieś Liczba wodociągów 6 46 Tereny miejskie Tereny wiejskie Strona 23

24 Ludność Warunki zdrowotne środowiska bytowania mieszkańców oraz stan sanitarny obiektów użyteczności publicznej Zaopatrzenie ludności powiatu międzyrzeckiego w wodę do spożycia Woda o kwestionowanej jakości Woda o niekwestionowanej jakości W 2013r. około 92% mieszkańców powiatu międzyrzeckiego zaopatrywanych było w wodę w zgodną z wymaganiami określonymi w rozporządzeniu Ministra Zdrowia, natomiast 8% w wodę warunkowo dopuszczoną do spożycia, na podstawie przyznawanych przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej czasowych odstępstw. Kwestionowanymi wskaźnikami jakości wody były: - fizykochemiczne : mangan, żelazo, mangan, amonowy jon - mikrobiologiczne: og. liczba mikroorganizmów w 22 ±2 0 C, bakterie gr. coli, escherichia coli, enterokoki. Nie stwierdzono przypadków zachorowań i zatruć wodozależnych mających związek pogorszeniem jakości wody produkowanej przez nadzorowane wodociągi. Wydano 7 decyzji administracyjnych dotyczących warunkowego dopuszczenia wody do spożycia, 1 decyzję stwierdzającą brak przydatności wody do spożycia (wodociąg w Chełmsku) oraz 1 postanowienie o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia i tytuł wykonawczy. W 2013r. uzyskano poprawę jakości wody dostarczanej z wodociągu Pszczew. Strona 24

25 Warunki zdrowotne środowiska bytowania mieszkańców oraz stan sanitarny obiektów użyteczności publicznej Przeprowadzono ogółem 63 kontrole obiektów służących do zaopatrzenia ludności w wodę. Wydano 2 decyzje administracyjne dotyczące poprawy stanu sanitarno - technicznego urządzeń wodociągowych. W wyniku przeprowadzonych remontów uzyskano poprawę stanu sanitarno technicznego urządzeń wodociągowych w Trzcielu, Chociszewie oraz w Goruńsku. Kąpieliska/miejsca wykorzystywane do kąpieli W 2013r. na terenie powiatu międzyrzeckiego funkcjonowały 2 kąpieliska i 7 miejsc wykorzystywanych do kąpieli, w których jakość wody podlegała kontroli. Były to: 1) kąpieliska: - Jezioro Głębokie - OW Głębokie, Głębokie, gm. Międzyrzecz - Jezioro Lubikowskie - Lubikowo, gm. Przytoczna 2) miejsca wykorzystywane do kąpieli: - Jezioro Głębokie - OW Archimedes Głębokie, gm. Międzyrzecz - Jezioro Szarcz - Centrum Rekreacyjno-Wypoczynkowe Relaks Pszczew Strona 25

26 Warunki zdrowotne środowiska bytowania mieszkańców oraz stan sanitarny obiektów użyteczności publicznej - Jezioro Szarcz - OW Karina Pszczew - Jezioro Chłop - OW Borowa Zatoka, Borowy Młyn, gm. Pszczew - Jezioro Chycińskie - AWF Poznań, Chycina gm. Bledzew - Jezioro Chycińskie - plaża wiejska Chycina, gm. Bledzew - Jezioro Cisie - plaża wiejska Bledzew. Jakość wody w kąpielisku i miejscach wykorzystywanych do kąpieli odpowiadała wymaganiom sanitarnym. Stan sanitarno techniczny obiektów użyteczności publicznej. Lp.. Obiekty użyteczności publicznej Liczba obiektów wg ewidencji Liczba przeprowadzo nych kontroli Bardzo dobry Stan techniczno sanitarny Dobr y Dostatecz ny Niedostatecz ny 1 Hotele Motele Obiekty świadczące usługi hotelarskie Ośrodki wypoczynkow e i miejsca biwakowe 4 Zakłady fryzjerski 5 Zakłady kosmetyczne 6 Gabinety odnowy Nałożono 2 mandaty biologicznej 7 Boiska i hale sportowe 8 Targowiska Przystanki autobusowe 10 Stacje paliw Ośrodki Kultury 12 Cmentarze Dom Seniora Opracowała: mgr inż. Elżbieta Cieślewicz Strona 26

27 Stan sanitarny obiektów żywnościowo żywieniowych. W 2013 roku pracownicy sekcji żywności i żywienia nadzorowali 532 obiekty żywieniowo- żywnościowe oraz miejsca obrotu materiałami i wyrobami przeznaczonymi do kontaktu z żywnością i kosmetykami. W stosunku do 2012 roku liczba obiektów wzrosła o 31 zakładów. Przeprowadzono 381 kontroli sanitarnych (w 2012r.- 368). Kontroli interwencyjnych było 14 (w 2012r 7). Wydano 135 decyzji merytorycznych, w tym 4 zakazu wprowadzania produktu do obrotu (w roku 2012 wydano 83 decyzje merytoryczne, nie wydawano decyzji zakazu wprowadzania do obrotu, ale wydano 3 decyzje unieruchomienia zakładu). Złożono 1 wniosek do Lubuskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Gorzowie Wlkp. o ukaranie za rozszerzenie działalności bez zgody Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Międzyrzeczu. Lubuski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w Gorzowie Wlkp. uznał zasadność złożonego wniosku, w związku z czym przedsiębiorca został ukarany grzywną w wysokości zł. W 2013 roku nałożono 48 mandatów karnych na kwotę zł. ( w 2012r.- 40 mandatów na kwotę zł.). Średnia wartość mandatu wyniosła 189,58zł. (w 2012r.- 267,50zł.). Działalność Sekcji ukierunkowana była na realizację przedsięwzięć ujętych w planach pracy na rok 2013, a najważniejsze z nich to : - Nadzór nad bezpieczeństwem żywności i żywienia, w tym suplementów diety, środkami specjalnego przeznaczenia żywieniowego i żywnością wzbogaconą. - Wzmożenie nadzoru nad materiałami i wyrobami przeznaczonymi do kontaktu z żywnością oraz kosmetykami w szczególności nad wyrobami przeznaczonymi dla dzieci, farbami do włosów i preparatami do tatuażu). Strona 27

28 Stan sanitarny obiektów żywnościowo żywieniowych - Doskonalenie systemu RASFF. Uczestniczono w realizacji krajowego planu pobierania próbek do badania żywności w ramach monitoringu krajowego oraz urzędowej kontroli żywności. Pobrano 120 prób do badań laboratoryjnych, z czego 3 były kwestionowane. Pracownicy Sekcji brali udział w wycofywaniu z obrotu produktów ujętych w systemie RASFF tj. Systemie Wczesnego Ostrzegania o Niebezpiecznych Produktach Żywnościowych i Środkach Żywienia Zwierząt, który jest systemem obejmującym wszystkie kraje członkowskie Unii Europejskiej. Przyczyną powiadomień w systemie RASFF były zanieczyszczenia chemiczne i mikrobiologiczne żywności, oraz niewłaściwa jakość naczyń szklanych, ceramicznych i z tworzyw sztucznych, głównie sprowadzanych z Chin. Ponadto kontrolowano, czy nie znajdują się w obrocie kosmetyki zgłoszone w systemie RAPEX, który jest odpowiednikiem systemu RASFF w odniesieniu do wyrobów kosmetycznych. Najczęściej w ramach systemu RAPEX zgłaszane były kosmetyki, które nie uzyskały wpisu do Krajowego Systemu Informowania o Kosmetykach Wprowadzonych do Obrotu. Sekcja współpracowała z innymi instytucjami o charakterze kontrolnym tj. z Powiatowym Inspektoratem Weterynarii w zakresie objętym stosownym porozumieniem m.in. kontroli warunków przechowywania, sprzedaży detalicznej i uśmiercania żywych ryb w miejscach obrotu czy nieprawidłowości w zakresie jakości żywności pochodzenia zwierzęcego. z Policją w Międzyrzeczu dot. monitorowania rynku w zakresie wytwarzania i obrotu środków zastępczych tzw. dopalaczy. z Państwową Strażą Pożarną i Kuratorium Oświaty w zakresie kontroli obiektów, w których zorganizowano letni wypoczynek dla dzieci i młodzieży. Przeprowadzono 3 kontrole, w 1 przypadku stwierdzono zły stan sanitarny w kuchni obozowej- nałożono mandat karny na kwotę 100,00 zł. Strona 28

29 Stan sanitarny obiektów żywnościowo żywieniowych Porównanie liczbowe głównych grup obiektów będących pod nadzorem PSSE Międzyrzecz w latach W roku 2013 na terenie Powiatu Międzyrzecz działalność prowadziło 532 zakłady wprowadzające do obrotu lub produkujące żywność oraz materiały i wyroby do kontaktu z żywnością i kosmetyki (w roku zakładów). Główne grupy obiektów Liczba obiektów L.p Obiekty ogółem wg ewidencji Zakłady garmażeryjne Piekarnie Ciastkarnie Sklepy i kioski spożywcze Zakłady żywienia zbiorowego (restauracje) Punkty Małej Gastronomii (smażalnie, fast-food, pijalnie piwa) 8 Stołówki szkolne Stołówki w przedszkolach Magazyny hurtowe Ponadto w wymienionych latach nadzorowano 2 bloki żywienia w szpitalach (1 w systemie cateringowym), 3 stołówki w domach wczasowych, 1 stołówkę w domu opieki społecznej, 7 bloków żywienia na obozach i koloniach i inne placówki produkcji i obrotu żywnością. W roku 2013 w zakładach produkcji żywności, obrotu żywności i w zakładach żywienia zbiorowego przeprowadzono 381 kontroli. Na 532 placówki będące w ewidencji skontrolowano 301, co stanowi 56,58 % zakładów będących pod nadzorem (w roku tj. 55,49%). Strona 29

30 Stan sanitarny obiektów żywnościowo żywieniowych ZAKŁADY OBROTU ŻYWNOŚCIĄ W roku 2013 w ewidencji znajdowało się 281 miejsc obrotu żywnością. Miejsca obrotu obejmują: sklepy spożywcze, kioski, magazyny hurtowe, inne obiekty, w których prowadzona jest sprzedaż środków spożywczych. Ocena stanu sanitarnego wybranych zakładów obrotu w powiecie Międzyrzecz w latach Lp Rodzaj 2012 r 2013 r obiektu Wg Liczba obiektów Liczba Wg Liczba obiektów Liczba ewidencji skontrolowanych mandatów ewidencji skontrolowanych mandatów 1 Sklepy spożywcze W tym supermarkety Kioski spożywcze Magazyny hurtowe Inne obiekty obrotu żywnością Ogółem Sklepy ( w tym super i hipermarkety) oraz kioski spożywcze Nałożono w sklepach 27 mandatów karnych na sumę zł. (w tym 6 w supermarketach na sumę zł.). Pobrano do badań laboratoryjnych 108 prób żywności kwestionowano 2, (próba napoju niegazowanego z uwagi na niewystarczającą ilość witaminy C w stosunku do deklarowanej na opakowaniu oraz polędwiczek kurczęcych w marynacie z uwagi na zanieczyszczenie pałeczkami Salmonella Enteritidis). Strona 30

31 Stan sanitarny obiektów żywnościowo żywieniowych Najczęściej występujące uchybienia; V. brak bieżącej dokumentacji kontroli wewnętrznej, VI. zły stan techniczny pomieszczeń, VII. VIII. sprzedaż żywności po terminie ważności, nie zachowany stan sanitarny zakładu IX. niewłaściwe przechowywanie żywności łatwo psującej się. Przeprowadzone rekontrole wykazały na ogół poprawę stanu sanitarnego obiektów. Inne obiekty obrotu żywnością Liczba zakładów 22 (w 2012 r. - 17). W 2013 r. przeprowadzono 10 kontroli sanitarnych w 9 obiektach, w tym 1 kontrolę interwencyjną, która dotyczyła,,sali wiejskiej w Sokolej Dąbrowie 28, gm. Bledzew. Kontrolę Strona 31

32 Stan sanitarny obiektów żywnościowo żywieniowych przeprowadzono w związku z doniesieniem mieszkańców posesji do Biura Pełnomocnika Praw Obywatelskich we Wrocławiu na uciążliwość działalności obiektu. Ustalono, że na,,salę wiejską przeznaczono parter budynku po byłym sklepie spożywczym i barze małej gastronomii (w przeszłości był także klubem rolnika i biblioteką). Z korespondencji Urzędu Gminy Bledzew wynika, że budynek w Sokolej Dąbrowie 28 od 1945 roku jest obiektem użyteczności publicznej dla potrzeb mieszkańców i Gromadzkiej Rady. Kontrola wykazała, że w obiekcie nie jest prowadzona działalność gastronomiczna ani obrót środkami spożywczymi a pomieszczenia lokalu (łącznie z kuchnią i toaletami) są w dobrym stanie technicznym i sanitarnym. W obiekcie znajduje się kuchnia, jednak nie są w niej przygotowywane posiłki, a jedynie napoje i drobne przekąski (kawa, herbata, słodycze). W roku 2013 nie było przypadków organizowania imprez typu dyskoteki, wesela itp. Wójt gminy oświadczyła, że,,sala wiejska była kilkakrotnie wykorzystana do zorganizowania spotkań tj. zebranie wiejskie, Dzień Kobiet czy Dzień Dziecka dla niewielkiej liczby uczestników. Spotkania zawsze kończyły się przed godz. 22. Piętro budynku zajmuje 1 rodzina. Obiekt nie jest pod nadzorem PIS. Obiekty ruchome i tymczasowe. Liczba obiektów- 8 (w 2012 r.- również 8). W 2013 r. wydano 1 decyzję zatwierdzenia handlu obwoźnego dla przyczepy gastronomicznej. ZAKŁADY PRODUKCJI ŻYWNOŚCI W roku 2013 działalność prowadziło 48 zakładów produkujących żywność. Zakłady produkujące żywność w naszym powiecie to piekarnie, ciastkarnie, zakłady garmażeryjne, przetwórnia grzybów, wytwórnia lodów, automaty do lodów, prażalnia słonecznika, młyn oraz producenci rolni. Strona 32

33 Stan sanitarny obiektów żywnościowo żywieniowych Ocena stanu sanitarnego wybranych zakładów produkcji żywności Międzyrzecz w latach w powiecie Lp Rodzaj obiektu Wg ewidencji 2012 r 2013 r Liczba obiektów skontrolowanych mandatów Wg ewidencji Liczba obiektów skontrolowanych mandatów 1 Wytwórnie lodów Automaty do lodów Piekarnie Ciastkarnie Przetwórnie grzybowe Zakłady garmażeryjne Młyn Inne wytwórnie żywności Ogółem Opis wybranych grup obiektów: Wytwórnia lodów i automaty do lodów Na terenie naszej działalności działa 1 wytwórnia lodów, produkująca lody metodą tradycyjną - w zakładzie przeprowadzono 1 kontrolę. Pobrano 1 próbę lodów do badań laboratoryjnych- nie była kwestionowana. Zakład prowadzi działalność wyłącznie w sezonie letnim. Stan sanitarny nie budził zastrzeżeń. Ponadto w sezonie letnim funkcjonuje 5 automatów do lodów. W 2013r przeprowadzono 3 kontrole sanitarne uchybień nie stwierdzono. Wydano 1 decyzję zatwierdzenia. Strona 33

34 Stan sanitarny obiektów żywnościowo żywieniowych Piekarnie i ciastkarnie W 2013 r. działalność prowadziło 15 zakładów (w 2012 r.- 16). Przeprowadzono 18 kontroli sanitarnych w 13 zakładach. Wydano 3 decyzje zatwierdzenia zakładu (1- środka transportu i 2- zmiana właścicieli) oraz 7 decyzji administracyjnych, w tym: 5 decyzji dot. stanu technicznego pomieszczeń, urządzeń i sprzętu 2 decyzje dot. stanu technicznego pomieszczeń. W zakładach piekarniczych nałożono 2 mandaty karne na sumę 400 zł. za brak wdrażania procedur opartych na zasadach systemu HACCP i niezachowanie należytego stanu sanitarnego. Pobrano 3 próby ciast do badań laboratoryjnych- próby nie były kwestionowane oraz 1 próbę tłuszczu smażalniczego do wypieku pączków, która była kwestionowana ze względu na zawyżoną zawartość związków polarnych. Strona 34

35 Stan sanitarny obiektów żywnościowo żywieniowych Przetwórnie owocowo-warzywne i grzybowe Na naszym terenie działalność prowadzi 1 zakład przetwórstwa grzybów. Zakład o dobrym stanie sanitarno technicznym. W 2013r pobrano 1 próbę grzybów leśnych do badań laboratoryjnych w kierunku napromieniania próba nie była kwestionowana. ZAKŁADY ŻYWIENIA ZBIOROWEGO W roku 2013 w powiecie Międzyrzecz funkcjonowało 179 zakładów żywienia zbiorowego. Zakłady żywienia zbiorowego obejmują następujące rodzaje zakładów: zakłady żywienia zbiorowego otwartego (restauracje, kawiarnie łącznie 44 obiekty) Strona 35

36 Stan sanitarny obiektów żywnościowo żywieniowych zakłady małej gastronomii ( w tym smażalnie, fast-food i pijalnie piwa łącznie 72 zakłady) zakłady żywienia zbiorowego zamkniętego prowadzące żywienie dla określonych grup konsumentów ( stołówki w zakładach służby zdrowia, w placówkach oświatowo wychowawczych, w domu opieki, w ośrodkach wypoczynku, itp.) łączna liczba 63 obiekty. Ocena stanu sanitarnego obiektów żywieniowych w powiecie Międzyrzecz w latach Lp Rodzaj obiektu 2012 r 2013 r Wg ewidencji Liczba obiektów skontrolowanych Wg ewidencji Liczb obiektów mandatów Liczba obiektów skontrolowanych Liczb obiektów mandatów 1 Restauracje, kawiarnie 2 Zakłady małej gastronomii Stołówki w domach wczasowych 4 Bloki żywienia w szpitalach Stołówki w DPS 6 Stołówki w internatach 7 Stołówki na obozach i koloniach 8 Stołówki w przedszkolach 9 Stołówki w szkołach 10 Inne stołówki Ogółem Opis wybranych zakładów Zakłady żywienia zbiorowego otwartego. W 2013 r. funkcjonowało 116 zakładów żywienia zbiorowego otwartego, w tym 72 zakłady małej gastronomii (w 2012 r. - odpowiednio 112 i 69). Strona 36

37 Stan sanitarny obiektów żywnościowo żywieniowych ogółem w zakładach żywienia otwartego przeprowadzono 106 kontroli sanitarnych w 81 obiektach, w tym 3 kontrole interwencyjne. 1 kontrola interwencyjna dot. stanu sanitarnego zakładu małej gastronomii (interwencja potwierdzona, właścicielkę ukarano mandatem karnym w wysokości 500 zł.). 1 kontrola interwencyjna dot. jakości żywienia w zakładzie małej gastronomii (nie potwierdzona). Ponadto rozpatrzono interwencję dot. wprowadzania do sprzedaży w barze dań gotowych, przygotowywanych w miejscu nie nadzorowanym i nie zatwierdzonym przez organy inspekcji sanitarnej (kuchni przydomowa właścicielki zakładu, zamieszkałej w gminie Gorzów Wlkp.). Zarzuty zostały potwierdzone, akta sprawy przesłano do Państwowego Powiatowego Inspektora sanitarnego w Gorzowie Wlkp. celem wykorzystania służbowego. Wydano 25 decyzji zatwierdzenia zakładów, w tym 15 w punktach małej gastronomii oraz 39 decyzji administracyjnych. Decyzje administracyjne dotyczyły: I. wykreślenia z rejestru zakładów, II. rozszerzenia zakresu działalności zakładu, III. zmiany terminu wykonania obowiązku, IV. stanu technicznego pomieszczeń, urządzeń i sprzętu, V. orzeczeń lekarskich personelu do celów sanitarno-epidemiologicznych, VI. przeszkolenia personelu z przestrzegania zasad higieny i systemów jakości, VII. znakowania żywności, VIII. zakazu produkcji potraw w pomieszczeniu zmywalni naczyń stołowych, IX. warunków mycia naczyń stołowych. Nałożono 13 mandatów karnych na sumę zł., w tym 3 na kwotę 900 zł. w zakładach małej gastronomii. Strona 37

38 Stan sanitarny obiektów żywnościowo żywieniowych W zakładach żywienia zbiorowego otwartego pobrano 1 próbę żywności do badań laboratoryjnych nie była kwestionowana. W roku 2013 poprawie uległ stan techniczny Baru,,Adria w Skwierzynie, w którym dokonano remontu pomieszczeń, wymieniono znaczną część wyposażenia i sprzętu, zakupiono naświetlarkę UV do dezynfekcji jaj. Kontrole sanitarne wykazały zły stan techniczny restauracji,,archimedes w Głębokiem oraz restauracji,,pod Strzechą w Głębokiem. Na oba te zakłady wydane zostały decyzje administracyjne nakazujące poprawę stanu technicznego przed sezonem letnim 2014 roku. Zakłady żywienia zbiorowego zamkniętego. Na naszym terenie funkcjonowało 63 zakłady żywienia zbiorowego zamkniętego (w 2012 r. - 53), w tym; 3 stołówki w domach wczasowych (w 2012 r. - również 3), 2 bloki żywienia w szpitalach, w tym 1 systemie cateringowym (w 2012 r.- również 2, w tym 1 w systemie kateringowym), 1 blok żywienia w domu opieki społecznej (w 2012 r.- również 1), 16 stołówek szkolnych, w tym 7 żywienia w systemie cateringowym (w 2012 r i 8), 2 stołówki w bursach i internatach (w 2012 r.- również 2), 7 stołówki na koloniach i obozach (w 2012 r 3), 17 stołówek przedszkolnych, w tym 9 żywienia w systemie cateringowym (w 2012 r. odpowiednio 16 i 9), 2 zakłady usług cateringowych, (w 2012 r. - także 2), 13 inne zakłady żywienia (w 2012 r. - 8). W 2013 r. przeprowadzono 47 kontroli sanitarnych w 40 obiektach. W zakładach żywienia zbiorowego zamkniętego nałożono 4 mandaty karne na sumę 700zł. Strona 38

39 Stan sanitarny obiektów żywnościowo żywieniowych W zakładach żywienia zbiorowego zamkniętego nie pobierano prób żywności do badań laboratoryjnych. Wydano 5 decyzji zatwierdzenia zakładu i 8 decyzji administracyjnych, które dotyczyły: rozszerzenia zakresu działalności zakładu, wykreślenia z rejestru zakładów, zmiany terminu wykonania obowiązku, stanu technicznego pomieszczeń, urządzeń i sprzętu, przeszkolenia personelu z przestrzegania zasad higieny i systemów jakości. W roku 2013 Szkoła Podstawowa Nr 4 w Międzyrzeczu zakończyła prace adaptacyjne przystosowujące obiekt do samodzielnej produkcji posiłków (dotychczas był to zakład, do którego posiłki dowożone były w systemie kateringowym). Dzięki pracom adaptacyjnym posiłki dla dzieci szkolnych i przedszkolnych są przygotowywane są na miejscu. Znacznej poprawie uległ także stan techniczny bloku żywienia w Gimnazjum Nr 1 w Międzyrzeczu, gdzie dokonano remontu pomieszczeń i w dalszym ciągu dokonuje się wymiany wyposażenia. Strona 39

40 Stan sanitarny obiektów żywnościowo żywieniowych Bardzo zły stan techniczno-sanitarny wykazała kontrola bloku żywienia Internatu Zespołu Szkół Technicznych im. Stanisława Lema w Skwierzynie przy ul. 2 Lutego 24. Pomieszczenia magazynowe, obieralni warzyw i szatni personelu usytuowane w piwnicy budynku są okresowo zalewane (podczas opadów deszczu), w wyniku czego są zawilgocone, ściany i sufity brudne, z dużymi ubytkami tynku i farby, murszejące, trudne do utrzymania w czystości i wymagają odnowienia. Ze względu na bardzo zły stan techniczny część pomieszczeń wyłączono z użytkowania, co spowodowało, że układ funkcjonalny zakładu jest nieprawidłowy. Magazyn podręczny przy kuchni, do którego dojście prowadzi przez pomieszczenie kuchni służy za magazyn ogólny żywności i dostawy towaru odbywają się przez pomieszczenie kuchni, co naraża żywność na zanieczyszczenia krzyżowe. Obiekt wymaga pilnego remontu, w związku z tym wydano decyzję administracyjną nakazującą podjęcie działań mających na celu ochronę żywności przed wszelkimi zanieczyszczeniami w terminie do 30 października 2014r. Nadzór nad materiałami i wyrobami przeznaczonymi do kontaktu z żywnością i kosmetykami Na terenie naszej działalności nie funkcjonują zakłady produkujące materiały i wyroby do kontaktu z żywnością i kosmetyki. W 2013 roku nadzorem objętych jest 18 miejsc obrotu materiałami i wyrobami przeznaczonymi do kontaktu z żywnością ( hurtowni brak) oraz 6 miejsc obrotu kosmetykami. Przeprowadzono 7 kontroli sanitarnych, z czego 6 kontroli przeprowadzono w miejscach obrotu kosmetykami. W przypadku materiałów i wyrobów, które mają już kontakt z żywnością Sekcja nadzorowała pod tym kątem zakłady żywienia zbiorowego podczas kontroli kompleksowych. Przedmiotem kontroli były przede wszystkim naczynia kuchenne (łyżki, garnki, miski, talerze, deski do krojenia, powierzchnie stykające się z żywnością jak regały, półki, blaty itp.). Sprawdzano: VII. oznakowanie pod kątem umieszczania informacji do kontaktu z żywnością lub szczególne wskazówki dotyczące ich używania, nazwy, danych identyfikujących producenta lub dystrybutora, oraz czy oznakowanie było w języku polskim, widoczne, czytelne i nieusuwalne, Strona 40

41 Stan sanitarny obiektów żywnościowo żywieniowych VIII. warunków przechowywania, szczególnie opakowań bezpośrednich jednorazowego użytku (folii, papieru, czy wyrobów z tworzyw sztucznych tj sztućce, kubki, talerze), IX. oceniano dokumenty towarzyszące (m.in. deklaracje zgodności od dostawców), X. możliwość śledzenia drogi wyrobów do kontaktu z żywnością (tj bazę dostawców, dokumenty dostaw faktury). Przeprowadzone kontrole nie wykazały nieprawidłowości. W 2013 roku, zgodnie z planem poboru prób na ten rok pobrane zostały w ramach monitoringu 2 próby wyrobów przeznaczonych do kontaktu z żywnością (kubki Luminarc i kieliszki do wódki zdobione w obszarze obrzeża ) zbadane próby nie były kwestionowane. Na terenie objętym naszym nadzorem nie ma producentów, jak również importerów kosmetyków. Nadzór nad kosmetykami sprowadzał się wyłącznie do ich kontroli w obrocie. Podczas przeprowadzonych kontroli w miejscach obrotu kosmetykami zwracano uwagę na: I. ocenę zgodności oznakowania opakowań jednostkowych (czy jest w języku polskim, widoczne, czytelne, wykonane metodą uniemożliwiającą łatwe ich usunięcie, czy są dane producenta, nazwa handlowa kosmetyku), II. sprawdzanie terminów ważności, składu kosmetyku, jego funkcji, numeru partii lub inne dane pozwalające na identyfikację partii, warunki przechowywania zapewniające przydatność kosmetyku do użycia. Przeprowadzone kontrole nie wykazały nieprawidłowości. W 2013 roku nie pobierano prób kosmetyków do badań laboratoryjnych. Strona 41

42 Stan sanitarny obiektów żywnościowo żywieniowych PODSUMOWANIE Pracownicy sekcji poza realizacją planu pracy w zakresie urzędowej kontroli żywności i poboru do badań laboratoryjnych prób żywności i materiałów i wyrobów do kontaktu z żywnością monitorują rynek w zakresie wytwarzania i obrotu środków zastępczych tzw.,,dopalaczy oraz sprzedaży,,na odległość suplementów diety. W związku ze zgonami osób prawdopodobnie spożywających skażony alkohol metylowy, pracownicy sekcji prowadzili czynności kontrolne, w tym wspólnie z pracownikami sekcji Higieny Pracy w obiektach wprowadzających do obrotu produkty p.n.,,denaturat. Kserokopie informacji Głównego Inspektora Sanitarnego, ostrzegających o ryzyku spożywania,,denaturatu czy innych wyrobów alkoholowych pochodzących z nieznanych źródeł rozkolportowano w miejscach dużego ruchu mieszkańców (np. sklepy, ośrodki kultury, stacje paliw, restauracje) oraz w noclegowni dla bezdomnych. Strona 42

43 Stan sanitarny obiektów żywnościowo żywieniowych zs Opracowała: mgr inż. Elżbieta Czyżyk Strona 43

44 Liczba zakładów Inne branże Budownictwo Przemysł Leśnictwo Rolnictwo Stan sanitarny środowiska pracy. Na terenie powiatu międzyrzeckiego w 2013r. Sekcja Higieny Pracy posiadała w ewidencji 174 zakłady pracy zatrudniające 5785 pracowników. Były to : zakłady rolnictwa, leśnictwa, przemysłu, budownictwa i innych branż Liczba zakładów w ewidencji Sekcji Higieny Pracy objętych nadzorem według sektorów gospodarki w 2013 roku. W roku 2013 skontrolowano 65 zakładów pracy. Ogółem przeprowadzono 69 kontroli sanitarnych. W wyniku stwierdzonych nieprawidłowości wydano 51 decyzji administracyjnych zawierających 157 nakazów, z których 90 dotyczyło poprawy warunków pracy, 18 badań i pomiarów czynników szkodliwych oraz 49 ogólnych zagadnień z zakresu bezpieczeństwa higieny pracy. Badania środowiska pracy przeprowadzone w 2013r. wykazały przekroczenia najwyższych dopuszczalnych stężeń /NDS/ i natężeń /NDN/ czynników szkodliwych dla Strona 44

45 Stan sanitarny środowiska pracy zdrowia w 25 zakładach pracy. Łącznie narażonych na hałas, zapylenie, substancje chemiczne i inne było 328 pracowników. Narażenia zawodowe w środowisku pracy w latach Rok Liczba zakładów pracy, w których Liczba pracowników pracujących w przekroczeniach dopuszczalnych norm stwierdzono Ogółem Czynniki Pyły Czynniki fizyczne przekroczenia NDS/NDN chemiczne W 2013r. podobnie jak w latach poprzednich najwięcej pracowników kontrolowanych zakładów pracowało w przekroczeniach dopuszczalnych norm czynników fizycznych tj. hałasu. Zakłady pracy, w których stwierdzono pomiarami przekroczenia najwyższych dopuszczalnych stężeń i natężeń czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy wymagały stałego nadzoru nad warunkami pracy. Pracodawców zobowiązano decyzjami do zapewnienia pracownikom bezpiecznych i higienicznych warunków pracy. Często z uwagi na trudności techniczne z obniżeniem czynników szkodliwych do wymaganych norm przymuszano zakłady pracy do prowadzenia działań profilaktycznych tj. wyposażenia pracowników w dobrane do widma hałasu ochronniki słuchu,opracowanie i wdrożenie programów działań techniczno- organizacyjnych mających na celu zmniejszenie narażenia pracowników na hałas, stosowanie indywidualnych ochron dróg Strona 45

46 Stan sanitarny środowiska pracy oddechowych i inne. Ponadto podczas kontroli sanitarnych egzekwowano specjalistyczne badania lekarskie oraz oceny zdrowia pracowników. Wymagano również od pracodawców, aby informowali pracowników o występowaniu czynników szkodliwych dla zdrowia w zakładach pracy. W wyniku prowadzonych postępowań administracyjno - egzekucyjnych oraz działań profilaktycznych poprawiono warunki pracy dla 233 pracowników w 14 zakładach pracy, w tym w 7 zakładach obniżono do wartości zgodnych z obowiązującymi normatywami stężenia i natężenia czynników szkodliwych występujących w środowisku pracy poprawiając warunki pracy 37 pracownikom. Higieniczne warunki pracy w zakładach, które były objęte nadzorem poprawiają się, jednak jednym z częstych uchybień jest nie realizowanie przez pracodawców bardzo istotnego obowiązku systematycznego wykonywania badań i pomiarów czynników szkodliwych dla zdrowia. Podczas wizytacji zakładów kontrolowano stan techniczny i czystość w pomieszczeniach higieniczno-sanitarnych. Poprawiono warunki pracy 477 pracownikom w 14 zakładach pracy poprzez zapewnienie między innymi właściwie urządzonego zaplecza higieniczno sanitarnego - szatni, jadalni, WC i umywalni. Na terenie powiatu międzyrzeckiego 91 pracowników (12 kobiet i 79 mężczyzn) w 21 zakładach pracy miało kontakt zawodowy z substancjami i procesami o działaniu rakotwórczym. Liczba pracowników narażonych na substancje i procesy rakotwórcze w środowisku pracy w latach ROK Liczba osób narażonych na substancje i procesy rakotwórcze Liczba zakładów pracy Z uwagi na zmianę przepisów prawnych dotyczących substancji i procesów rakotwórczych w środowisku pracy, wirusowe zapalenie wątroby typu B i C zostało w 2012r. wyłączone Strona 46

47 Stan sanitarny środowiska pracy z listy jako czynnik rakotwórczy pochodzenia biologicznego. W związku z tym liczba narażonych w 2012r jest dużo mniejsza od liczby narażonych w latach poprzednich. Czynniki rakotwórcze, na które narażeni byli pracownicy to ropa naftowa, chromiany, nikiel, trójchloroetylen, promieniowanie X, tlenek etylenu i inne. Podczas kontroli egzekwowano od pracodawców zatrudniających pracowników w warunkach narażenia na działanie czynników rakotwórczych prowadzenie rejestrów tych czynników oraz stosowanie takich sposobów organizacji i wykonywania pracy, które zmniejszają liczbę narażonych pracowników lub czas pracy w warunkach narażenia. Stwierdzono, że pracodawcy informowali pracowników o zagrożeniu dla zdrowia ze strony czynników rakotwórczych oraz o podjętych działaniach zapobiegawczych zmniejszających ryzyko zawodowe. W związku z występowaniem czynników rakotwórczych na stanowiskach pracy przeprowadzono ogółem 6 kontroli zakładów pracy oraz wydano 9 nakazów zobowiązujących pracodawców do przestrzegania przepisów w zakresie czynników rakotwórczych. Pracownicy Sekcji Higieny Pracy kontrolowali przestrzeganie przepisów ustawy o substancjach i preparatach chemicznych. W 2013r. skontrolowano 48 podmiotów gospodarczych stosujących substancje chemiczne i ich mieszaniny. Podczas kontroli sanitarnych w zakładach pracy stosujących substancje niebezpieczne lub ich mieszaniny, podobnie jak w latach poprzednich egzekwowano obowiązek posiadania kart charakterystyk. Egzekwowano również od pracodawców obowiązek posiadania procedur bezpiecznej pracy z substancjami lub mieszaninami niebezpiecznymi uwzględniających sytuacje awaryjne i zdarzenia losowe. Ponadto wymagano od pracodawców sporządzenia spisu wszystkich posiadanych substancji i preparatów niebezpiecznych. Podczas kontroli zwracano również uwagę na prawidłowość oznakowania opakowań niebezpiecznych substancji i preparatów. Ogółem przeprowadzono 48 kontroli sanitarnych w obiektach stosujących substancje i preparaty chemiczne. W związku ze stwierdzonymi nieprawidłowościami wydano 13 decyzji administracyjnych zawierających 35 nakazów dotyczących m.in. zaopatrzenia się w karty charakterystyki substancji i preparatów niebezpiecznych stosowanych w zakładzie, właściwego oznakowania, sporządzenia aktualnego spisu tych substancji, procedur bezpiecznego postępowania z niebezpiecznymi substancjami/mieszaninami chemicznymi stosowanymi na stanowiskach pracy oraz zapoznania pracowników z oceną ryzyka zawodowego związanego z narażeniem na działanie szkodliwości chemicznych. Strona 47

48 Stan sanitarny środowiska pracy Nadzór nad podmiotami stosującymi substancje i preparaty niebezpieczne w latach Lp. Zagadnienia Rok Liczba stosujących w działalności zawodowej substancje i preparaty chemiczne Liczba kontroli przeprowadzonych w zakresie substancji i preparatów chemicznych (stosowanie) 3 Liczba wydanych nakazów dotyczących substancji i preparatów chemicznych Liczba wydanych mandatów karnych w zakresie stosowania substancji i preparatów chemicznych Pracownicy Sekcji Higieny Pracy egzekwowali przestrzeganie przepisów Ustawy z dnia r. o przeciwdziałaniu narkomanii oraz rozporządzenia (WE) NR 273/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie prekursorów narkotykowych kategorii 2 i 3.. Przeprowadzono 4 kontrole sanitarne. Decyzji nie wydawano. Na terenie powiatu międzyrzeckiego w 2013r. narażonych na działanie szkodliwych czynników biologicznych było ogółem 678 pracowników. Skontrolowano 7 zakładów w zakresie przestrzegania przez pracodawców obowiązków wynikających z rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia r. w sprawie szkodliwych czynników biologicznych dla zdrowia w środowisku pracy oraz ochrony zdrowia pracowników zawodowo narażonych na te czynniki. W 2013r. decyzji nie wydawano. Zakłady pracy posiadały w większości aktualne badania lekarskie wstępne, okresowe i kontrolne pracowników. Były one wykonywane przez lekarzy do tego uprawnionych. Na kartach badań lekarskich odnotowywane były nazwy stanowisk pracy, na których zatrudnieni byli pracownicy, w tym kontakt z substancjami i preparatami niebezpiecznymi. Nieprawidłowości w zakresie badań lekarskich profilaktycznych stwierdzono w 3 zakładach pracy. Strona 48

49 Stan sanitarny środowiska pracy W 2013r. pracownicy Sekcji Higieny Pracy podejmowali następujące działania związane z promocją zdrowia w środowisku pracy: W 2013r. pracownicy Sekcji Higieny Pracy PSSE Międzyrzecz podejmowali następujące działania związane z promocją zdrowia w środowisku pracy: 1. W 43 zakładach pracy rozdano pracownikom materiały informacyjne dotyczące szkodliwości palenia tytoniu: m. in. Poradnik dla pracodawców Miejsce pracy wolne od dymu tytoniowego, książka autorstwa prof. Witolda Zatońskiego Jak rzucić palenie wydana przez Centrum Onkologii w Warszawie, ulotki i plakaty wydane przez Fundację Promocja Zdrowia i Centrum Onkologii w Warszawie - dobór materiałów w porozumieniu z pracownikiem Promocji Zdrowia i Oświaty Zdrowotnej PSSE Międzyrzecz. 2. Podczas kontroli sanitarnych w 65 zakładach pracy dokonano ocen sytuacji w zakresie przestrzegania zakazu palenia tytoniu. Stwierdzono, że we wszystkich zakładach pracy istnieje zakaz palenia tytoniu w pomieszczeniach pracy oraz zaplecza higienicznosanitarnego dla pracowników W 1 zakładzie pracodawca zorganizował dla pracowników wydzielone miejsce do palenia tytoniu-palarnie. W pozostałych zakładach obowiązuje albo całkowity zakaz palenia tytoniu na terenie zakładu lub dozwolone jest palenie tytoniu na zewnątrz pomieszczeń zakładowych lub poza terenem zakładu. 3. Prowadzono na bieżąco wymianę informacji z pracownikiem Higieny Dzieci i Młodzieży PSSE Międzyrzecz na temat ograniczenia palenia tytoniu wśród nauczycieli udostępniono do wglądu w HDM 67 protokołów z kontroli placówek oświatowych i wychowawczych. 4. W 17 zakładach pracy rozdano ulotki na temat czynników rakotwórczych w środowisku pracy, azbestu i REACH. 5. Podczas Dnia Otwartego w PIS w dniu 22 października 2013r. prowadzono działania związane z promocją zdrowia w środowisku pracy: a) udzielano zainteresowanym osobom informacji ogólnych dotyczących pracy Sekcji tj. główne cele działalności, aktualnie realizowane zadania, współpraca z innymi inspekcjami instytucjami w zakresie nadzoru nad higieną pracy w zakładach pracy. Strona 49

50 Stan sanitarny środowiska pracy b) w zorganizowanym punkcie informacyjno - edukacyjnym chętnym osobom udzielano informacji i porad na wybrane tematy związane z ochroną zdrowia, w tym na temat chorób zawodowych oraz czynników szkodliwych i uciążliwych dla zdrowia w środowisku pracy. c) rozdano 28 osobom ulotki na temat, czynników rakotwórczych w środowisku pracy, azbestu, szkodliwości palenia tytoniu, zdrowego stylu życia oraz udostępniano na miejscu literaturę i materiały związane z problematyką higieny pracy. W 2013 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Międzyrzeczu wydał 2 decyzje o stwierdzeniu chorób zawodowych. Stwierdzone 2 przypadki dotyczyły zespołu cieśni nadgarstka u lekarza stomatologa oraz alergicznego nieżytu nosa u rolnika pracującego w indywidualnym gospodarstwie rolnym Choroby zawodowe stwierdzone w PSSE Międzyrzecz w latach Na ogólną liczbę stwierdzonych w latach chorób zawodowych /11 przypadków /45% tj. 5 przypadków dotyczyło chorób zakaźnych-borelioza. Pozostałe przypadki dotyczyły przewlekłej choroby obwodowego układu nerwowego wywołanej sposobem wykonywania pracy, astmy oskrzelowej, alergicznego nieżytu nosa oraz zawodowego ubytku słuchu. W zakładach pracy gdzie stwierdzano choroby zawodowe przeprowadzono wizytacje, których tematem była profilaktyka chorób zawodowych. Strona 50

51 Podsumowanie i wnioski: Stan sanitarny środowiska pracy 1. Największą liczbę narażonych pracowników stanowią pracujący w warunkach przekroczeń dopuszczalnych norm hałasu. W związku z tym podczas kontroli warunków pracy należy w szczególny sposób uczulać pracodawców na zagrożenia związane z hałasem, oraz konieczność podejmowania działań profilaktycznych o których mowa w rozporządzeniu Ministra Gospodarki i Pracy z r. w sprawie bhp przy pracach związanych z narażeniem na hałas lub drgania mechaniczne. 2. Należy egzekwować ale również pomagać pracodawcom we wdrażaniu przepisów wynikających z rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady REACH dotyczącego bezpiecznego stosowania chemikaliów. 3. Podobnie jak w latach poprzednich jednym z częstych uchybień stwierdzanych podczas kontroli jest nie realizowanie przez pracodawców obowiązku systematycznego wykonywania badań i pomiarów czynników szkodliwych dla zdrowia, które stanowią podstawę do oceny higienicznych warunków pracy w zakładach objętych nadzorem. 4. Działania profilaktyczne, w tym działania w zakresie promocji zdrowia podejmowane w środowisku pracy przynoszą pozytywne efekty czego dowodem jest utrzymująca się od kilku lat na niskim poziomie liczba chorób zawodowych stwierdzanych na terenie powiatu międzyrzeckiego. Opracował: mgr inż. Jerzy Paśniewski Strona 51

52 Stan sanitarny w szkołach i innych placówkach oświatowo wychowawczych. 1. Wprowadzenie Do zadań Stanowiska Pracy Higieny Dzieci i Młodzieży należy nadzór nad higieną środowiska, należytym stanem higieniczno-sanitarnym nieruchomości i higieną pomieszczeń w szkołach i innych placówkach oświatowo-wychowawczych, szkołach wyższych oraz ośrodkach wypoczynku dzieci i młodzieży. Zadania te realizowane są poprzez nadzór nad przestrzeganiem przepisów i obowiązujących norm przez szkoły i inne placówki oświatowo wychowawcze, szkoły wyższe oraz ośrodki wypoczynku dzieci i młodzieży. 2. Nadzorowane placówki i działalność kontrolno-represyjna W 2013 roku pod nadzorem Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Międzyrzeczu znajdowało się 79 placówek stałych i 33 różne formy wypoczynku letniego i zimowego (45 turnusów). Strona 52

53 Stan sanitarny w szkołach i innych placówkach oświatowo wychowawczych Placówki pod nadzorem higieny dzieci i młodzieży w powiecie międzyrzeckim w 2013 roku Gabinety pielęgniarskie 24 Żłobki/Kluby dziecięce Przedszkola 1 10 Inne formy wychowania przedszkolnego 5 Tereny rekreacyjne wyższych uczelni 1 Placówki pracy pozaszkolnej 7 Placówki z pobytem całodobowym 4 Internaty 2 Zespoły Szkół Centra Szkolenia 8 Zawodowego 1 Gimnazja 5 Szkoły Podstawowe 11 Do wyżej wymienionych placówek w roku ubiegłym uczęszczało dzieci i młodzieży. W 2013 roku skontrolowano 65 z 79 placówek ujętych w ewidencji tj. 82 %, przeprowadzono w nich 99 kontroli sanitarnych (bez wypoczynku). W 2012 roku przeprowadzono107 kontroli. Przedmiotem prowadzonych czynności kontrolnych była ocena stanu techniczno-sanitarnego placówek pod względem posiadanej infrastruktury, bieżącej czystości i porządku, warunków do utrzymania higieny osobistej uczniów oraz ocena warunków pobytu dzieci i młodzieży (ergonomia stanowiska pracy ucznia, higiena pracy umysłowej, oświetlenie stanowiska pracy, obciążenie uczniów tornistrami/plecakami). Podczas kontroli oceniano również warunki prowadzonej w szkołach profilaktycznej opieki zdrowotnej. Stan sanitarny nie budził zastrzeżeń w żadnej z kontrolowanych placówek i na przestrzeni lat ulega znacznej poprawie. Natomiast stan techniczny zakwestionowano w 2 placówkach co stanowi 3,1 % skontrolowanych w 2013 roku placówek wydano 2 decyzje administracyjne nakazujących usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości. W 2012 roku stan techniczny zakwestionowano w 9 placówkach co stanowiło 12 % skontrolowanych placówek. Strona 53

54 Stan sanitarny w szkołach i innych placówkach oświatowo wychowawczych Działalność kontrolno-represyjna w latach r Liczba obiektów pod nadzorem Liczba kontroli Liczba wykonanych decyzji Liczba skontrolowanych obiektów Liczba wydanych decyzji 3. Stan techniczno-sanitarny nadzorowanych placówek 3.1. Żłobki i kluby dziecięce Na terenie powiatu międzyrzeckiego funkcjonuje 1 klub dziecięcy, który usytuowany jest na terenie Zespołu Edukacyjnego w Skwierzynie (wydzielone pomieszczenia w budynku przedszkola). Klub przeznaczony jest dla 25 dzieci w wieku od 1 roku do 3 lat. Stan techniczno-sanitarny nie budził zastrzeżeń. Sprzęt i wyposażenie prawidłowe, z certyfikatami, dostosowane do rodzaju prowadzonych zajęć. Dokonana ocena dostosowania mebli do zasad ergonomii wykazała, ze wszystkie dzieci korzystają z prawidłowych stanowisk pracy Przedszkola W 2013 roku na terenie powiatu międzyrzeckiego w ewidencji znajdowało się 15 placówek wychowania przedszkolnego, w tym 10 przedszkoli i 5 punktów przedszkolnych. W ramach bieżącego nadzoru skontrolowano wszystkie 15 placówek (przeprowadzono w nich 19 kontroli). Strona 54

55 Stan sanitarny w szkołach i innych placówkach oświatowo wychowawczych Warunki sanitarno-techniczne przedszkoli ocenia się jako dobre. W 2013 roku niewłaściwy stan techniczno-sanitarny stwierdzono tylko w 1 przedszkolu i dotyczył on stanu technicznosanitarnego łazienki dla dzieci (decyzja administracyjna wydana w 2012 roku). Pozostałe placówki utrzymane były we właściwym stanie techniczno-sanitarnym. Przedszkola posiadały wydzielone pomieszczenia do zabawy, wypoczynku, a toalety wyposażone były w niezbędne środki do utrzymania higieny. Podczas kontroli zwracano szczególną uwagę na tereny przy przedszkolach (urządzenia i sprzęt do zabawy, ogrodzenie, stan sanitarny piasku w piaskownicach i ich zabezpieczenie). W porównaniu do lat ubiegłych stwierdzono poprawę stanu technicznego wyposażenia przedszkolnych placów zabaw. W 2013 roku Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Międzyrzeczu wydał 1 opinię sanitarną dla innych form wychowania przedszkolnego, powoływanych do życia na mocy rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 31 sierpnia 2010r. w sprawie rodzajów innych form wychowania przedszkolnego, warunków tworzenia i organizowania tych form oraz sposobu ich działania (Dz. U. z 2010r, Nr 161, poz. 1080) Szkoły W 2013 roku w ewidencji znajdowały się 24 szkoły na wszystkich poziomach kształcenia. W ramach bieżącego nadzoru skontrolowano 24 szkoły (przeprowadzono w nich 57 kontroli). Tylko jedna z szkół funkcjonowała i w dalszym ciągu funkcjonuje w budynku nieprzystosowanym (Szkoła Podstawowa w Przytocznej). W 2013 roku stan techniczny i warunki pobytu zakwestionowano w 3 placówkach ( w 2012 w 10 placówkach). W placówkach, w których stwierdzono nieprawidłowości wydano zalecenia oraz decyzje administracyjne. Obowiązki nakładane decyzjami dotyczyły: zapewnienia w pomieszczeniach do nauki natężenia oświetlenia elektrycznego zgodnego z PN, Strona 55

56 Stan sanitarny w szkołach i innych placówkach oświatowo wychowawczych zapewnienia uczniom stanowisk pracy odpowiednio zestawionych i dostosowanych do zasad ergonomii Inne placówki oświatowo-wychowawcze W 2013 roku w ewidencji Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej znajdowało się 16 innych placówek oświatowo-wychowawczych, w tym: centra szkolenia zawodowego 1, internaty i bursy 2, placówki pobytem dziennym i całodobowym 4, placówki pracy pozaszkolnej 7, placówki rekreacyjne 1. Skontrolowano 15 placówek (przeprowadzono w nich 15 kontroli sanitarnych). W 2013 roku nie zakwestionowano stanu techniczno-sanitarnego w żadnej z kontrolowanych placówek Gabinety profilaktyki zdrowotnej i pomocy przedlekarskiej Zgodnie z ustawą o systemie oświaty szkoła powinna zapewnić uczniom możliwość korzystania z gabinetu profilaktyki zdrowotnej i pomocy przedlekarskiej. Na 24 nadzorowane szkoły różnego typu tylko 15 posiada gabinet profilaktycznej opieki zdrowotnej, w 4 szkołach poznu zapewniono w pomieszczeniach zastępczych na terenie placówki, w 3 szkołach profilaktyczna opieka zdrowotna nad uczniami świadczona jest poza terenem placówki (Gimnazjum w Bledzewie, Centrum Kształcenia Zawodowego w Trzcielu, Zespół Szkół Technicznych w Skwierzynie). W 2 szkołach (Szkoła Podstawowa w Bukowcu i Templewie) brak jest opieki medycznej (dyrektorzy zgłosili problem z pozyskaniem pielęgniarek), w związku z czym opieka medyczna świadczona jest w Ośrodkach Zdrowia przez lekarzy rodzinnych. W skontrolowanych gabinetach zapewniono odpowiednie warunki sanitarne i techniczne oraz właściwe wyposażenie. Niewłaściwy stan techniczny stwierdzono tylko w 1 przypadku. Strona 56

57 Stan sanitarny w szkołach i innych placówkach oświatowo wychowawczych 4. Warunki do utrzymania higieny bieżącą wodę oraz środki higieny osobistej. Zgodnie z 8 ust. 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 31 grudnia 2002r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny w publicznych i niepublicznych szkołach i placówkach (Dz. U. z 2003r. Nr 6, poz.69 z póź. zmianami) W pomieszczeniach sanitarnohigienicznych zapewnia się ciepłą i zimną Przeprowadzone w tym zakresie kontrole sanitarne wykazały, że na terenie powiatu międzyrzeckiego we wszystkich placówkach w pomieszczeniach sanitarnohigienicznych zapewniono dostęp do bieżącej ciepłej i zimnej wody. Nie stwierdzono również nieprawidłowości w zakresie zapewnienia w tychże pomieszczeniach środków higieny osobistej tj. mydła w płynie, suszarek do rąk lub ręczników 1-razowego użytku, papieru toaletowego. Niewłaściwy stan techniczno-sanitarny pomieszczeń sanitarnych stwierdzono tylko w 1 przypadku ( przedszkole ). Niezachowanie standardów dostępności do urządzeń sanitarnych stwierdzono w 2 placówkach (szkoła podstawowa i internat). 5. Warunki pracy ucznia Szkoła/Przedszkole jest środowiskiem, w którym uczeń/przedszkolak pracuje-uczy się przez 5-8 godzin dziennie, dlatego bardzo ważne jest stworzenie odpowiednich warunków nauki/pobytu dzieci i młodzieży w szkole/przedszkolu. Do czynników składających się na właściwe warunki pracy należą m.in. właściwy stan techniczno-sanitarny placówki, właściwie skonstruowany rozkład zajęć lekcyjnych, odpowiednio dobrane stanowisko pracy, właściwe oświetlenie, mikroklimat. Strona 57

58 Stan sanitarny w szkołach i innych placówkach oświatowo wychowawczych 5.1. Ocena rozkładów zajęć lekcyjnych w latach Liczba ocenionych rozkładów lekcyjnych Liczba kwestionowanych rozkładów lekcyjnych 5.2 Ocena dostosowania mebli do wzrostu uczniów w latach Liczba ocenionych stanowisk pracy Liczba kwestionowanych stanowisk pracy 5.3. Ocena obciążenia tornistrami/plecakami uczniów klas I - VI szkół podstawowych w latach Liczba uczniów objętych badaniem Liczba uczniów u których stwierdzono przekroczenia dopuszczalnej wagi. Strona 58

59 Stan sanitarny w szkołach i innych placówkach oświatowo wychowawczych Zgodnie z 4 a rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 31 grudnia 2002r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny w publicznych i niepublicznych szkołach i palcówkach (Dz. U. z 2003r., Nr 6, poz. 69 z póź. zmianami) szkoły zobowiązane zostały do zapewnienia uczniom możliwości pozostawienia w pomieszczeniach szkoły części podręczników i przyborów szkolnych. W w/w rozporządzenie nie precyzuje w jaki sposób mają być przechowywane podręczniki i przybory szkolne. W związku z powyższym o sposobie ich przechowywania decyduje dyrektor szkoły lub placówki. Liczba szkół, które zapewniły uczniom możliwość pozostawienia w szkole części podręczników i przyborów szkolnych. Typ szkoły Liczba szkół w ewidencji Liczba szkół skontrolowanych Liczba szkół, które zapewniły warunki zgodnie z rozporządzeniem MEN 2 Liczba szkół, które nie zapewniły warunków zgodnie z rozporządzeniem MEN 2 szkoły podstawowe gimnazja szkoły ponadgimnazjalne Razem placówki funkcjonujące samodzielnie i w zespołach 2 4a rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 31 grudnia 2002r. (Dz. U. z 2003r. Nr 6, poz. 69 z późn. zm.) 5.4. Mikroklimat W 2013 roku dokonano pomiarów temperatury w 22 placówkach 135 sal lekcyjnych/przedszkolnych. Nieprawidłowości stwierdzono w 1 placówce. W 2012 roku 18 placówek / 178 sal lekcyjnych/ sal przedszkolnych nieprawidłowości stwierdzono w 2 placówkach Oświetlenie Strona 59

60 Stan sanitarny w szkołach i innych placówkach oświatowo wychowawczych W 2013 roku dokonano pomiarów natężenia oświetlenia elektrycznego w 2 placówkach, w 24 pomieszczeniach do nauki, w 380 punktach pomiarowych. Zakwestionowano 170 pomiarów w 20 salach do nauki w 2 placówkach wydano 2 decyzje administracyjne. W 2012 roku zakwestionowano 62 pomiary w 5 salach do nauki w 1 placówce Pracownie komputerowe Ocenie poddawano warunki zdrowotne w pracowniach komputerowych w zakresie ogólnego stanu sanitarno-higienicznego pomieszczeń, wyposażenia sal i stanowisk komputerowych oraz ustawienia monitorów. Ogólny stan techniczno-sanitarny skontrolowanych pracowni oceniono jako dobry. Pracownie są w miarę możliwości modernizowane i zaopatrywane w nowoczesny sprzęt i wyposażenie. Zajęcia w pracowniach komputerowych odbywają się z podziałem na grupy w związku z czym każdy uczeń korzysta ze stanowiska indywidualnie Infrastruktura do prowadzenia zajęć wychowania fizycznego Na 24 skontrolowane różnego typu szkoły, 2 szkoły nie posiadają odpowiedniej infrastruktury do prowadzenia zajęć fizycznych. Uczniowie tych szkół korzystają z sali w innych placówkach nauczania lub sali gimnastycznej szpitalnej. W 2013 roku podobnie jak i w latach ubiegłych dokonano oceny posiadanego przez szkoły sprzętu sportowego pod kątem posiadania certyfikatów. Analiza uzyskanych danych wykazała, iż systematycznie zmniejsza się liczba szkół nie posiadających certyfikatów na sprzęt i urządzenia sportowe. Strona 60

61 Stan sanitarny w szkołach i innych placówkach oświatowo wychowawczych Spełnienie wymogów w stosunku do urządzeń i sprzętu sportowego w latach Liczba szkół posiadających urządzenia i sprzęt sportowy bez certyfikatów Liczba szkół posiadających do 25 % urządzeń i sprzętu sportowego z certyfikatami Liczba szkół posiadających powyżej 25 % urządzeń i sprzętu sportowego z certyfikatami Liczba szkół posiadających powyżej 50% urządzeń i sprzętu sportowego z certyfikatami Liczba szkół posiadających 100 % urządzeń i sprzętu z certyfikatami 6. Gabinety chemiczne Podobnie jak w latach ubiegłych w nadzorowanych placówkach prowadzono ocenę realizacji wymogów w zakresie stosowania niebezpiecznych substancji i preparatów chemicznych. Sprawdzano czy w gabinetach znajdują się przeterminowane substancje i preparaty, posiadanie aktualnego spisu substancji i preparatów niebezpiecznych, posiadanie kart charakterystyk, oznakowanie umożliwiające identyfikację substancji i preparatów znajdujących się na stanie gabinetów oraz odpowiednie ich zabezpieczenie. W powyższym zakresie nieprawidłowości nie stwierdzono. 7. Warunki wypoczynku i rekreacji W 2013 roku na terenie powiatu międzyrzeckiego w elektronicznej bazie wypoczynku zarejestrowano ogółem 45 turnusów wypoczynku letniego i zimowego. Wypoczynek zimowy organizowany był głównie w formie wypoczynku w miejscu zamieszkania (zajęcia plastyczne, sportowe, taneczne, komputerowe, językowe, wyjazdy na basen, teatrzyki). Organizatorami były placówki znajdujące się pod stałym nadzorem PSSE w Międzyrzeczu. Według uzyskanych danych ze zorganizowanego wypoczynku zimowego skorzystało ok uczestników wieku 5 17 lat. Wypoczynek letni organizowany był głównie na terenie Pszczewa, Chyciny, Lubikowa, Bobowicka, Głębokiego oraz Bledzewa. Dzieci wypoczywały pod namiotami i w obiektach Strona 61

62 Stan sanitarny w szkołach i innych placówkach oświatowo wychowawczych uczestników wieku 6 18 lat. stałych (ośrodki wczasowe, internaty). Dla tych, którzy zostali w domach, w 3 szkołach zorganizowano specjalne zajęcia tzw. letnie szkoły odkrywców oraz letnie warsztaty teatralne, gdzie pod okiem fachowców można było nabrać kunsztu teatralnego. Ze zorganizowanego wypoczynku letniego skorzystało ok W ramach nadzoru w trakcie wypoczynku zimowego i letniego skontrolowano 31 turnusów, przeprowadzono 35 kontroli sanitarnych. Kontrole wykazały, że większość placówek została właściwie przygotowana do sezonu. Niemniej jednak stwierdzano uchybienia, za które ukarano osoby winne zaniedbań. Na turnusach z uchybieniami ponawiano kontrole, które wykazały znaczną poprawę warunków sanitarnych. Podobnie jak w latach ubiegłych w celu zapewnienia dzieciom bezpiecznych warunków wypoczynku pracownicy Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Międzyrzeczu podjęli współpracę z przedstawicielami Kuratorium Oświaty w Gorzowie Wlkp., Komendy Powiatowej Policji w Międzyrzeczu oraz Komendy Państwowej Powiatowej Straży Pożarnej w Międzyrzeczu. Wspólnie przeprowadzono 14 kontroli. 8. Podsumowanie i wnioski Wszystkie składowe będące przedmiotem kontroli mają wpływ na rozwój i zdrowie dzieci, które w przedszkolach i szkołach spędzają znaczną część dnia. W związku z tym bardzo ważne jest zapewnienie uczniom odpowiednich warunków pracy i pobytu w placówce, które sprzyjać będą właściwemu rozwojowi psychofizycznemu. Do czynników składających się na właściwe warunki pracy należą m.in. właściwy stan techniczno-sanitarny placówki, właściwie skonstruowany rozkład zajęć lekcyjnych, odpowiednio dobrane stanowisko pracy, właściwe oświetlenie. Strona 62

63 Stan sanitarny w szkołach i innych placówkach oświatowo wychowawczych 1. W 2013 roku nie zakwestionowano stanu technicznego w żadnym z kontrolowanych obiektów (zakwestionowano jedynie oświetlenie elektryczne w 2 placówkach), w 2012 roku stan techniczny zakwestionowano w 9 obiektach tj. 12% skontrolowanych obiektów, natomiast w 2011 roku w 15 obiektach tj. 26 % skontrolowanych obiektów, co wskazuje na sukcesywną poprawę warunków nauki. 2. Przeprowadzone w 2013 r. kontrole sprawdzające wykonanie nakazów wydanych decyzjami w latach poprzednich, wykazały poprawę stanu sanitarno technicznego w 10 obiektach, w 2012 roku w 11 obiektach, natomiast w 2010 roku w 6 obiektach. 3. Poprawie uległy warunki pracy umysłowej uczniów. W 2013 roku nieprawidłowości w rozkładzie zajęć lekcyjnych stwierdzono w 46 oddziałach w 10 placówkach, co stanowi 18,4 % skontrolowanych oddziałów, natomiast w latach kwestionowano ok % skontrolowanych rocznie rozkładów zajęć. 4. W 2013 roku znacznie zmalał % przedszkolaków/uczniów korzystających z niedostosowanych stanowisk pracy. W 2013 roku zakwestionowano 12,5 % stanowisk pracy, natomiast w 2012 roku aż 38 %. Zauważalny spadek liczby nieprawidłowych stanowisk pracy to efekt wielu przeprowadzonych pomiarów i uświadomieniu Dyrektorom placówek jak istotny wpływ na zdrowie ucznia ma odpowiednio dostosowane stanowisko pracy. Niemniej jednak stwierdzono nieprawidłowości, które dotyczyły głównie stanowisk pracy uczniów klas IV-VI szkół podstawowych, gdzie obowiązuje system gabinetowy i z tej samej klasy korzystają zarówno IV-klasiści jak i VI-klasiści. 5. Ocena obciążenia tornistrami i plecakami uczniów uczęszczających do klas I-VI szkół podstawowych wykazała 11 % wzrost zakwestionowanych pomiarów w porównaniu z rokiem ubiegłym. Badania przeprowadzone w 2012 roku wykazały że 44,8% zbadanych uczniów nosi tornistry zbyt ciężkie (przekraczające 10 % masy jego ciała), natomiast w 2013 roku 55,6 %. 6. Miejsca letniego i zimowego wypoczynku dzieci i młodzieży za wyjątkiem 3 placówek zostały przygotowane prawidłowo i nie budziły większych zastrzeżeń. Strona 63

64 Działalność w zakresie Zapobiegawczego Nadzoru Sanitarnego. Zapobiegawczy nadzór sanitarny, którego działalność kończy się w momencie odbioru inwestycji, wyprzedza działanie służb nadzoru bieżącego i obejmuje egzekwowanie wymagań higienicznych i zdrowotnych na etapie: planowania, lokalizowania, projektowania, realizacji i przekazywania do użytkowania inwestycji i obiektów budowlanych. Do zadań nadzoru zapobiegawczego należy: 1. Uczestniczenie w postępowaniu w sprawie oceny oddziaływania na środowisko planowanych przedsięwzięć; 2. Uczestniczenie w postępowaniu w sprawie strategicznej oceny oddziaływania na środowisko projektów lub zmian miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego; 3. Uzgadnianie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych; 4. Wyrażanie zgody w sprawach określonych w przepisach; 5. Uzgadnianie dokumentacji projektowej budowy oraz zmiany sposobu użytkowania obiektów budowlanych pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych; 6. Uczestniczenie w dopuszczeniu do użytku obiektów budowlanych; 7. Wyrażanie zgody na lokalizowanie obiektów budowlanych; 8. Opiniowanie programów dostosowania zakładów opieki zdrowotnej do obowiązujących wymagań; Ilość wykonanych zadań w roku 2013: Wydane uzgodnienia i opinie sanitarne ogółem - 115, w tym negatywne - 3 w tym : przez komórkę zapobiegawczego nadzoru sanitarnego 99, w tym negatywne - 3 przez komórkę epidemiologii - 16 Strona 64

65 Zapobiegawczy Nadzór Sanitarny Ilościowe zestawienie wykonanych działań w każdym z wymienionych kierunków, w ciągu ostatnich 4 lat ujęto w poniższej tabeli: L.p. Rodzaj działalności Rok Liczba wydanych opinii co do potrzeby 1 przeprowadzenia oceny oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko 2 Liczba wydanych opinii przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach Liczba wydanych opinii uzgadniających zakres 3 i stopień szczegółowości informacji wymaganych w prognozie oddziaływania na środowisko Liczba wydanych opinii opiniujących projekty 4 miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego wraz z prognozą oddziaływania na środowisko Liczba wydanych opinii uzgadniających projekty 5 miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego oraz studium uwarunkowań Liczba uzgodnionych dokumentacji projektowych 6 technologicznych i budowlanych Liczba wydanych opinii dotyczących programów dostosowania zakładów opieki zdrowotnej do wymagań określonych w przepisach Liczba wydanych opinii dotyczących obiektów budowlanych w związku z dopuszczeniem ich do użytkowania Liczba wydanych opinii dotyczących różnych spraw Liczba wydanych zgód w sprawach określonych w przepisach Liczba przeprowadzonych kontroli obiektów 11 budowlanych w związku z dopuszczeniem ich do użytkowania 12 Liczba przeprowadzonych kontroli w trakcie budowy obiektów budowlanych Liczba przeprowadzonych kontroli istniejących 13 obiektów budowlanych Postępowanie w sprawie oceny oddziaływania na środowisko planowanych przedsięwzięć. W ramach postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko planowanych Strona 65

66 Zapobiegawczy Nadzór Sanitarny przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko wydano ogółem 23 opinie sanitarne Opinie sanitarne co do potrzeby przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a w przypadku stwierdzenia takiej potrzeby co do zakresu raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Ogółem wydano 17 opinii sanitarnych. Dla 3-ch przedsięwzięć dotyczących: przebudowy oczyszczalni ścieków w Bledzewie, rozbudowy fermy drobiu w Murzynowie gmina Skwierzyna oraz budowy chlewni w Szarczu gmina Pszczew, stwierdzono obowiązek sporządzenia raportu i określono jego zakres Opinie sanitarne przed wydaniem decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Ogółem wydano 6 opinii sanitarnych, w tym 4 opinie pozytywne. Opinie negatywne dotyczyły przedsięwzięć polegających na budowie: - otwartego zbiornika o pojemności około 800 m 3 na gnojowicę na terenie gospodarstwa rolnego w miejscowości Krasne Dłusko gmina Przytoczna; - stacji demontażu pojazdów zlokalizowanej na terenie zabudowy zwartej w miejscowości Templewo gmina Bledzew. W opiniach uzgadniających określano środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięć, które powinny być uwzględnione w decyzjach o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu lub w projektach budowlanych. Miały one na celu ograniczanie i eliminowanie zagrożeń dla zdrowia ludzi Postępowanie w sprawie strategicznej oceny oddziaływania na środowisko. W ramach postępowania w sprawie strategicznej oceny oddziaływania na środowisko dotyczących projektów lub zmian studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin oraz miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego gmin wydano ogółem 15 opinii sanitarnych, w tym: - 6 opinii sanitarnych uzgadniających zakres i stopień szczegółowości informacji wymaganych w prognozie oddziaływania na środowisko, - 9 opinii sanitarnych, w tym 9 opinii pozytywnych, opiniujących projekty lub zmiany Strona 66

67 Zapobiegawczy Nadzór Sanitarny studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gmin oraz miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego gmin wraz z prognozą oddziaływania na środowisko. Postępowania te dotyczyły projektów lub zmian studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego oraz miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego obejmujących działki przeznaczone pod zabudowę: mieszkalną, produkcyjną i usługową w gminach: Bledzew, Międzyrzecz, Przytoczna, Pszczew i Trzciel. W w/w opiniach określano warunki, jakie powinny być uwzględnione w opracowywanych planach. Miały one na celu ograniczanie i eliminowanie zagrożeń dla zdrowia ludzi Uzgadnianie projektów lub zmian: studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego oraz miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego. W ramach postępowania wynikającego z ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, wydano 6 opinii sanitarnych zawierających wnioski, które należy uwzględnić w opracowywanych projektach lub zmianach: studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego oraz miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, w gminach: Międzyrzecz, Pszczew i Trzciel Uzgadnianie dokumentacji projektowej. Ogółem wydano 11 opinii sanitarnych, w tym 10 opinii pozytywnych, uzgadniających dokumentacje projektowe. Uzgodnione dokumentacje projektowe dotyczyły projektów budowlanych (zagospodarowanie działki, branże: architektoniczna i instalacje sanitarne) i technologicznych. Zakresem swoim obejmowały one budownictwo ogólne (obiekty użyteczności publicznej) wraz z infrastrukturą techniczną Opinie sanitarne dotyczące obiektów budowlanych, w związku z dopuszczeniem ich do użytkowania Ogółem wydano 17 opinii, w tym 17 opinii pozytywnych. Opinie stwierdzające spełnienie wymagań higienicznych i zdrowotnych w wybudowanych obiektach budowlanych dotyczyły następujących obiektów budowlanych : a) budynki mieszkalne wielorodzinne 2 opinie b) budynki handlowe i usługowe 6 opinii c) budynki hotelowe 1 opinia Strona 67

68 Zapobiegawczy Nadzór Sanitarny d) obiekty przemysłowe 5 opinii e) stacje uzdatniania wody 3 opinie Wszystkie obiekty został wybudowany zgodnie z warunkami pozwolenia na budowę, z uwzględnieniem wymagań higienicznych i zdrowotnych określonych w przepisach. Wobec braku zagrożenia dla zdrowia ludzi, nie wniesiono sprzeciwu na przystąpienia do ich użytkowania Opinie sanitarne inne Ogółem wydano 27 opinii sanitarnych, w tym 27 opinii pozytywnych, które dotyczyły: a) Różnych spraw związanych z: udzielaniem porad, informacji, odpowiedzi itp., w zakresie spełnienia wymagań higienicznych i zdrowotnych na etapie uzgadniania lokalizacji inwestycji oraz dokumentacji projektowych, wydano ogółem 15 opinii sanitarnych. b) Wydano 1 opinię sanitarną z przeprowadzonych kontroli obiektów budowlanych w trakcie budowy. c) Wydano 2 opinie sanitarne z przeprowadzonych kontroli kompleksowych szpitali w Międzyrzeczu - Obrzycach i Skwierzynie. d) Wydano 5 opinii sanitarnych dotyczących programów dostosowania pomieszczeń istniejących podmiotów wykonujących działalność leczniczą, do wymagań określonych w rozporządzeniu Ministra Zdrowia z dnia 26 czerwca 2012 roku w sprawie szczegółowych wymagań, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą. e) Wydano 4 opinie sanitarne stwierdzające spełnienie wymagań higienicznych i zdrowotnych w obowiązujących przepisach, w istniejących obiektach budowlanych, w których dokonano zmiany sposobu użytkowania Opinie sanitarne wydane przez komórkę EP Ogółem wydano 16 opinii, w tym 16 opinii pozytywnych, na podstawie ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 roku o działalności leczniczej, które dotyczyły spełnienia wymagań, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą. Obejmowały one następujące rodzaje działalności leczniczej: szpitale 3 opinie, przychodnie i gabinety - 13 opinii. Strona 68

69 Zapobiegawczy Nadzór Sanitarny 8.0. Kontrole obiektów budowlanych Ogółem przeprowadzono 35 kontroli obiektów budowlanych: w tym: przez komórkę zapobiegawczego nadzoru sanitarnego 25, przez komórkę epidemiologii 10, STACJA PALIW PŁYNNYCH Z BUDYNKIEM RESTAURACYJNO- HOTELOWYM Międzyrzecz, ul. Zachodnia MIĘDZYRZECKI PARK PRZEMYSŁOWY W MIĘDZYRZECZU Strona 69

70 Zapobiegawczy Nadzór Sanitarny 8.1. Kontrole obiektów budowlanych, w związku z dopuszczeniem ich do użytkowania Przeprowadzono 18 kontroli zgłoszonych do użytkowania obiektów budowlanych. Po przeprowadzeniu kontroli wydawane były opinie sanitarne stwierdzające spełnienie wymagań higienicznych i zdrowotnych w wybudowanych obiektach budowlanych, określonych w obowiązujących przepisach Kontrole obiektów budowlanych w trakcie budowy Przeprowadzono 1 kontrolę obiektu budowlanego w trakcie budowy - budynek handlowy w Międzyrzeczu. Po przeprowadzeniu kontroli wydawano opinię sanitarną, w której zawarto uwagi jakie należy uwzględnić przy wykonywaniu robót budowlanych, w związku ze spełnieniem wymagań higienicznych i zdrowotnych Kontrole obiektów budowlanych, w związku z dopuszczeniem ich do użytkowania Przeprowadzono 4 kontrole zgłoszonych do użytkowania istniejących obiektów budowlanych, w których dokonano zmiany sposobu użytkowania. Po przeprowadzeniu kontroli wydawane były opinie sanitarne stwierdzające spełnienie wymagań higienicznych i zdrowotnych w tych obiektach budowlanych, określonych w obowiązujących przepisach Kontrole kompleksowe szpitali. Przeprowadzono 2 zaplanowane kontrole kompleksowe szpitali w Międzyrzeczu- Obrzycach i Skwierzynie. Zakres tych kontroli obejmował między innymi sprawdzenie: - czy roboty budowlane wykonywane były w oparciu o projekty budowlane uzgodnione pod względem wymagań higienicznych i zdrowotnych, - atestów potwierdzających dopuszczenie wbudowanych wyrobów i materiałów budowlanych do stosowania w obiektach służby zdrowia, - infiltracji powietrza w wbudowanej stolarce okiennej i drzwiach wewnętrznych, - działanie wentylacji grawitacyjnej w pomieszczeniach szpitalnych, - wyników badań z dokonanej oceny skuteczności działania wentylacji mechanicznej, - prowadzenie ewidencji dezynfekcji instalacji wody zimnej i ciepłej wody użytkowej, - protokołów z przeglądów okresowych budynków, a także urządzeń i instalacji wentylacyjnych i klimatyzacyjnych - czy w ramach wykonywanych robót realizowane są zadania zawarte w programach dostosowawczych. Strona 70

71 Zapobiegawczy Nadzór Sanitarny 8.5. Kontrole obiektów budowlanych, przeprowadzone przez komórkę EP Przeprowadzono 10 kontroli obiektów budowlanych (szpitale, przychodnie, gabinety), w których ma być prowadzona działalność lecznicza. Po przeprowadzeniu kontroli wydawane były opinie sanitarne w formie decyzji administracyjnej, stwierdzające spełnienie wymagań, jakim powinny odpowiadać pomieszczenia i urządzenia podmiotu wykonującego działalność leczniczą, określone w obowiązujących przepisach Opłaty za wykonywane czynności Wydano 36 decyzji płatniczych dotyczących opłat za wykonane czynności przez komórkę zapobiegawczego nadzoru sanitarnego Współpraca z organami samorządu terytorialnego oraz nadzorem budowlanym i weterynaryjnym. W ramach działalności statutowej zapobiegawczy nadzór sanitarny współdziałał z : wydziałami budownictwa i ochrony środowiska Urzędów Miast i Gmin oraz Starostwa Powiatowego w Międzyrzeczu, Powiatowym Inspektoratem Nadzoru Budowlanego w Międzyrzeczu oraz Powiatowym Inspektoratem Weterynarii w Międzyrzeczu. Współpraca ta polegała na przekazywaniu wydawanych opinii i decyzji Inicjatywy podnoszenia jakości pracy. Działania zapobiegawczego nadzoru sanitarnego były wykonywane zgodnie z: obowiązującymi procedurami systemu jakości działalności Państwowej Inspekcji Sanitarnej, obowiązującymi przepisami prawa oraz w terminach wynikających z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. W ramach podnoszenia jakości pracy organizowane były szkolenia i naradach Podsumowanie. - odnotowuje się systematyczny postęp w zakresie modernizacji infrastruktury drogowej i budowy obiektów związanych z gospodarką wodno-ściekową oraz ochroną środowiska, Strona 71

72 Zapobiegawczy Nadzór Sanitarny - inwestycje prowadzone na terenie powiatu międzyrzeckiego poprawiły istniejący stan zainwestowania, nie pogarszając warunków sanitarnych dla mieszkańców, - w projektach budowlanych inwestycji stosuje się lepsze technicznie i efektywniejsze rozwiązania oraz nowocześniejsze urządzenia technologiczne, charakteryzujące się zwiększonym bezpieczeństwem dla ludzi i środowiska, - w uzgadnianych projektach budowlanych stwierdzono poprawę w zakresie zastosowanych rozwiązań funkcjonalnych. Opracował: mgr inż. Wojciech Górzny Strona 72

73 Promocja zdrowia i oświata zdrowotna W 2013 roku zasadnicze działania pionu promocji zdrowia i oświaty zdrowotnej na terenie powiatu międzyrzeckiego koncentrowały się na zagadnieniach dotyczących: zasad zdrowego stylu życia, profilaktyki chorób zakaźnych, zapobiegania nowotworom, profilaktyki uzależnień, bezpieczeństwa dzieci podczas wakacji letnich i zimowych, uwolnienia miejsc publicznych od dymu tytoniowego. Działania edukacyjno profilaktyczne w 2013 roku kierowane były do dzieci i młodzieży, ich rodziców, mieszkańców wsi, ogółu społeczeństwa. Działalność realizowana była w oparciu o wytyczne Głównego Inspektora Sanitarnego, założenia i cele Narodowego Programu Zdrowia na lata oraz potrzeby zdrowotne mieszkańców lokalnej społeczności. 1. Profilaktyka nadwagi i otyłości - program edukacyjny Trzymaj Formę Celem programu jest zwiększenie świadomości dotyczącej wpływu żywienia i aktywności fizycznej na zdrowie poprzez: - pogłębienie wiedzy w zakresie znaczenia zbilansowanej diety i aktywności fizycznej dla organizmu człowieka, - kształtowanie zmiany postaw i zachowań związanych z prawidłowym żywieniem i aktywnością fizyczną, - dostarczenie wiedzy i umiejętność korzystania z informacji zamieszczonych na opakowaniach produktów spożywczych. W roku szkolnym 2012/2013 program realizowało 5 gimnazjów i 4 szkoły podstawowe. Programem objęto 1420 uczniów i 462 rodziców. W ramach programu zorganizowano szkolenie dla nauczycieli. Realizacja programu była monitorowana, przeprowadzono 9 wizytacji. Strona 73

74 Promocja Zdrowia i Oświata Zdrowotna 2. Profilaktyka palenia tytoniu. Tematykę profilaktyki tytoniowej wynikającą z rządowego Programu Ograniczania Zdrowotnych Następstw Palenia Tytoniu - realizowano wśród szerokiego grona odbiorców. Kontynuowano programy edukacyjne skierowane do dzieci i młodzieży w szkołach i przedszkolach. Realizowano projekt Odświeżamy nasze miasta skierowany do osób dorosłych. Organizowano obchody Światowego Dnia bez Papierosa i Dnia Rzucania Palenia Tytoniu. program edukacji antytytoniowej dla dzieci przedszkolnych i ich rodziców Czyste powietrze wokół nas ma na celu wykształcenie u dzieci świadomej postawy ochrony własnego zdrowia w sytuacjach, gdy są narażone na bezpośredni kontakt z palącymi. W roku szkolnym 2012/2013 Czyste powietrze wokół nas w powiecie realizowało 12 przedszkoli, programem objęto 429 dzieci w wieku 3-6 lat oraz 209 rodziców. Realizacja programu była monitorowana, przeprowadzono 11 wizytacji. program edukacji antytytoniowej dla uczniów klas I III szkół podstawowych Nie pal przy mnie, proszę. Celem programu jest kształtowanie u dzieci postaw odpowiedzialności za własne zdrowie, uświadomienie im, że palenie tytoniu jest szkodliwe dla zdrowia, uwrażliwienie na szkodliwe oddziaływanie dymu papierosowego związane z biernym paleniem oraz wykształcenie umiejętności radzenia sobie w sytuacjach, gdy inni ludzie przy nich palą. W roku szkolnym 2012/2013 program realizowano w 9 placówkach, objęto nim 387 uczniów kl. I-III i 120 rodziców. Program był realizowany w formie 5 zajęć warsztatowych. Realizacja programu była monitorowana, przeprowadzono 11 wizytacji. programu edukacji antytytoniowej dla uczniów starszych klas szkoły podstawowej i gimnazjum Znajdź właściwe rozwiązanie. Celem głównym programu jest zapobieganie palenia tytoniu wśród młodzieży szkolnej poprzez zwiększenie wiedzy w zakresie szkodliwości dymu tytoniowego, kształtowanie umiejętności dbanie o zdrowie własne i swoich bliskich, kształtowanie postaw asertywnych związanych z unikaniem czynnego i biernego palenia. Strona 74

75 Promocja Zdrowia i Oświata Zdrowotna W roku szkolnym 2012/2013 program realizowano w 10 szkołach podstawowych i 3 gimnazjach. Objęto nim 820 uczniów kl. IV-VI SP i I-III Gimnazjum. Realizacja programu była monitorowana, przeprowadzono 14 wizytacji. projektu Odświeżamy nasze miasta. TOB3CIT (Tobacco Free Cities). Realizacja ogólnopolskiego projektu rozpoczęla się w października 2011 r. a zakończyła we wrześniu 2013r. Celem projektu było wzmocnienie przestrzegania i realizacji ustawy z dnia 9 listopada 1995 r. o ochronie zdrowia przed następstwami używania tytoniu i wyrobów tytoniowych (Dz. U. z 1996 r., Nr 10, poz. 55 z późn. zm., a także zapoznanie społeczeństwa ze szkodliwymi skutkami zdrowotnymi dymu tytoniowego dla czynnych i biernych palaczy. Realizacja projekt odbywała się poprzez edukacyjną kampanię społeczną. Środki na realizację projektu pozyskane zostały ze Światowej Fundacji ds. Walki z Chorobami Płuc i Fundacji Bloomberga, które od lat wspierają politykę państw w zakresie ograniczania i używania tytoniu. W ramach projektu w 2013 roku organizowano imprezy prozdrowotne, happeningi, punkty informacyjno-edukacyjne, w których dystrybuowano materiały edukacyjne, znaki zakazu palenia oraz popularyzowano wiedzę nt. aktualnego prawa antytytoniowego. Projekt realizowano we współpracy z lokalnymi koalicjantami. Obchody Światowego Dnia Bez Tytoniu (31 maja) oraz Światowego Dnia Rzucania Palenia Tytoniu (trzeci czwartek listopada) W ramach realizacji kampanii antytytoniowych prowadzono działania informacyjno - edukacyjne: umieszczono informacje na stronie internetowej PSSE, organizowano narady, tworzono punkty informacyjno edukacyjne, prowadzono rozmowy indywidualne i pogadanki, dystrybuowano ulotki i znaki zakazu palenia tytoniu. Strona 75

76 Promocja Zdrowia i Oświata Zdrowotna 3. Wojewódzki Program Profilaktyki Raka Piersi i Raka Szyjki Macicy Program propaguje profilaktykę raka piersi i raka szyjki macicy poprzez uświadomienie potrzeby cyklicznego badania piersi oraz badań cytologicznych. Głównym celem programu jest zmniejszenie liczby zachorowań na raka piersi i raka szyjki macicy poprzez propagowanie profilaktyki wśród ogółu kobiet. W ramach programu pracownicy PSSE wspólnie z Stowarzyszeniem Amazonek oraz Powiatowym Zespołem Doradztwa Rolniczego w Międzyrzeczu zorganizowali spotkanie i szkolenie dla kobiet w Starostwie Powiatowym w Międzyrzeczu oraz w świetlicy wiejskiej w Gorzycy. Prowadzono wykład, pogadankę z dyskusją, wyświetlano filmy, udzielano instruktażu. W spotkaniach uczestniczyło w sumie 110 kobiet. Każda z pań miała możliwość poćwiczenia na fantomie piersi, otrzymała materiały edukacyjne. Podczas lokalnych imprez rozdawano ulotki, propagowano badania profilaktyczne, prowadzono naukę samobadania na fantomie piersi. Program profilaktyczny realizowany był również w szkołach ponadgimnazjalnych oraz podmiotach Programem objęto ponad 2000 osób. Przeprowadzono 2 wizytacje programu w palcówkach. 4. Krajowy Program Zwalczania AIDS i Zapobiegania Zakażeniom HIV Celem programu jest ograniczenie rozprzestrzeniania się zakażeń wirusem HIV oraz kształtowanie właściwych postaw wobec osób żyjących z HIV. W 2013r. podobnie jak w roku poprzednim działania koncentrowały się głównie wokół promocji świadomego testowania w kierunku HIV oraz popularyzacji bezpiecznych zachowań seksualnych wśród osób zachowujących się ryzykownie. Dystrybuowano materiały edukacyjne oraz prowadzono rozmowy indywidualne, utworzono punkt informacyjno - edukacyjny podczas imprez podczas obchodów Światowego Dnia AIDS. Strona 76

77 Promocja Zdrowia i Oświata Zdrowotna 5. Program Profilaktyki Zakażeń Wirusem Brodawczaka Ludzkiego w Gminie Międzyrzecz na lata Wspólnie z Urzędem Miejskim inicjatorem programu, Szpitalem Międzyrzeckim oraz placówkami oświatowymi kontynuowano realizację programu lokalnego skierowanego do populacji 14 letnich dziewcząt, mieszkanek gminy Międzyrzecz, ze stałym zameldowaniem na terenie gminy Międzyrzecz oraz ich rodziców. Głównym celem programu jest zmniejszenie liczby zachorowań na raka szyjki macicy u kobiet poprzez przeprowadzenie edukacji zdrowotnej oraz wykonanie szczepień ochronnych szczepionką przeciwko wirusowi HPV w populacji 14 letnich dziewcząt. W 2013 r. zorganizowano spotkania informacyjne z uczennicami oraz ich rodzicami, dystrybuowano materiały informacyjno edukacyjne. Przeprowadzono darmowe szczepienie dziewcząt. Programem objęto 111 uczennic i ok. 100 rodziców. 6. Profilaktyczny program w zakresie przeciwdziałania uzależnieniu od alkoholu, tytoniu i innych środków psychoaktywnych W 2013 r. rozpoczęto realizację projektu, dofinansowanego w ramach Szwajcarsko Polskiego Programu Współpracy. Projekt realizowany będzie do końca grudnia 2016 roku na terenie całej Polski. Głównym celem projektu jest ograniczenie używania tytoniu, alkohol. W 2013r. realizacja projektu odbywała się poprzez edukacyjną kampanię społeczną. 7. Dzień Otwarty Państwowej Inspekcji Sanitarnej Podczas Dnia Otwartego Państwowej Inspekcji Sanitarnej w Międzyrzeczu zorganizowano punkt informacyjno edukacyjny, w którym udzielano informacji i porad na wybrane tematy związane z ochroną zdrowia, w tym na temat szczepień ochronnych, profilaktyki nowotworów, zapobiegania HIV/AIDS, HCV, chorób zawodowych, Strona 77

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania na wybrane choroby zakaźne- porównanie sierpień 2011/2012. Jednostka chorobowa Liczba zachorowań 2012 2011

Bardziej szczegółowo

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania na wybrane choroby zakaźne- porównanie wrzesień 2011/2012. Liczba zachorowań 2012 2011 Cholera Dur brzuszny

Bardziej szczegółowo

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania na wybrane choroby zakaźne- porównanie grudzień 2011/2012. Jednostka chorobowa Liczba zachorowań 2012 2011

Bardziej szczegółowo

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania na wybrane choroby zakaźne- porównanie listopad 2011/2012. Jednostka chorobowa Liczba zachorowań 2012 2011

Bardziej szczegółowo

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania na wybrane choroby zakaźne- porównanie lipiec 2011/2012. Jednostka chorobowa Liczba zachorowań 2012 2011

Bardziej szczegółowo

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania i zapadalność na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i w powiecie białostockim od 1 stycznia do

Bardziej szczegółowo

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Lp. wg ICD- Zachorowania na wybrane choroby zakaźne- porównanie kwiecień /..-3...-3.. A Cholera A. Dur brzuszny 3 A.-3

Bardziej szczegółowo

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania i zapadalność na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i w powiecie białostockim od 1 stycznia do

Bardziej szczegółowo

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania i zapadalność na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i w powiecie białostockim od 1 stycznia do

Bardziej szczegółowo

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania i zapadalność na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i w powiecie białostockim od 1 stycznia do

Bardziej szczegółowo

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania i zapadalność na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i w powiecie białostockim od 1 stycznia do

Bardziej szczegółowo

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania i zapadalność na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i w powiecie białostockim od 1 stycznia do

Bardziej szczegółowo

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania i zapadalność na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i w powiecie białostockim od 1 stycznia do

Bardziej szczegółowo

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Lp. wg ICD-1 Zachorowania na wybrane choroby zakaźne- porównanie listopad 21/211. 211 21 1 A Cholera 2 A1. Dur brzuszny

Bardziej szczegółowo

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania i zapadalność na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i w powiecie białostockim od 1 stycznia do

Bardziej szczegółowo

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania i zapadalność na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i w powiecie białostockim od 1 stycznia do

Bardziej szczegółowo

MZ-56 MELDUNEK: Rok Wojewódzka Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna we Wrocławiu

MZ-56 MELDUNEK: Rok Wojewódzka Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna we Wrocławiu możliwe prawdopodobne potwierdzone 0 1 2 3 4 5 6 7 1 A00 Cholera 2 A01.0 Dur brzuszny 3 A01.1-3 Dury rzekome A,B,C 4 A02.0 zatrucia pokarmowe UE/PL 40 402 442 310 5 A02.1 Salmonelozy posocznica PL 4 4

Bardziej szczegółowo

MZ-56 rok Wojewódzka Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna we Wrocławiu

MZ-56 rok Wojewódzka Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna we Wrocławiu możliwe prawdopodobne potwierdzone 0 1 2 3 4 5 6 7 1 A00 Cholera 2 A01.0 Dur brzuszny 3 A01.1-3 Dury rzekome A,B,C 4 A02.0 zatrucia pokarmowe UE/PL 5 363 368 252 5 A02.1 Salmonelozy posocznica PL 3 3 3

Bardziej szczegółowo

ZACHOROWANIA NA NIEKTÓRE CHOROBY ZAKAŹNE W WOJEWÓDZTWIE POMORSKIM W 2012 R.

ZACHOROWANIA NA NIEKTÓRE CHOROBY ZAKAŹNE W WOJEWÓDZTWIE POMORSKIM W 2012 R. ZACHOROWANIA NA NIEKTÓRE CHOROBY ZAKAŹNE W WOJEWÓDZTWIE POMORSKIM W 2012 R. W 2012 r. (oraz dla porównania w 2011 r.) do stacji sanitarno epidemiologicznych woj. pomorskiego zgłoszono zachorowania na poniższe

Bardziej szczegółowo

na podstawie sprawozdań MZ-56 i MZ-55

na podstawie sprawozdań MZ-56 i MZ-55 WOJ E WÓD ZKA STA CJA SAN ITA R N O -E PIDE MIOL OG IC ZNA W O LSZ T YNIE Sekcja Statystyki Medycznej i Informacji Zachorowania na niektóre choroby zakaźne i zatrucia w województwie warmińskomazurskim

Bardziej szczegółowo

na podstawie sprawozdań MZ-56 i MZ-55

na podstawie sprawozdań MZ-56 i MZ-55 WOJ E WÓD ZKA STA CJA SAN ITA R N O -E PIDE MIOL OG IC ZNA W O LSZ T YNIE Sekcja Statystyki Medycznej i Informacji Zachorowania na niektóre choroby zakaźne, zakażenia i zatrucia w województwie warmińskomazurskim

Bardziej szczegółowo

na podstawie sprawozdań MZ-56 i MZ-55

na podstawie sprawozdań MZ-56 i MZ-55 WOJ E WÓD ZKA STA CJA SAN ITA R N O -E PIDE MIOL OG IC ZNA W O LSZ T YNIE Sekcja Statystyki Medycznej i Informacji Zachorowania na niektóre choroby zakaźne i zatrucia w województwie warmińskomazurskim

Bardziej szczegółowo

na podstawie sprawozdań MZ-56 i MZ-55

na podstawie sprawozdań MZ-56 i MZ-55 WOJ E WÓD ZKA STA CJA SAN ITA R N O -E PIDE MIOL OG IC ZNA W O LSZ T YNIE Sekcja Statystyki Medycznej i Informacji Zachorowania na niektóre choroby zakaźne, zakażenia i zatrucia w województwie warmińskomazurskim

Bardziej szczegółowo

w sprawie zgłoszeń podejrzenia lub rozpoznania zakażenia, choroby zakaźnej lub zgonu z powodu zakażenia lub choroby zakaźnej;

w sprawie zgłoszeń podejrzenia lub rozpoznania zakażenia, choroby zakaźnej lub zgonu z powodu zakażenia lub choroby zakaźnej; ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 10 lipca 2013 r. w sprawie zgłoszeń podejrzenia lub rozpoznania zakażenia, choroby zakaźnej lub zgonu z powodu zakażenia lub choroby zakaźnej Na podstawie art.

Bardziej szczegółowo

Statystyczna analiza chorób zakaźnych, jakie wystąpiły w Krakowie w 2001 r. w porównaniu z ich występowaniem w Polsce Jednostka chorobowa

Statystyczna analiza chorób zakaźnych, jakie wystąpiły w Krakowie w 2001 r. w porównaniu z ich występowaniem w Polsce Jednostka chorobowa Załącznik nr Statystyczna analiza chorób zakaźnych, jakie wystąpiły w Krakowie w 00 r. w porównaniu z ich występowaniem w Polsce Jednostka chorobowa Polska Symbole wg Międzynarodowej Statystycznej Klasyfikacji

Bardziej szczegółowo

WYBRANE CHOROBY ZAKAŹNE I ZATRUCIA W WOJEWÓDZTWIE POMORSKIM W 2011 R. (BIULETYN ROCZNY)

WYBRANE CHOROBY ZAKAŹNE I ZATRUCIA W WOJEWÓDZTWIE POMORSKIM W 2011 R. (BIULETYN ROCZNY) WYBRANE CHOROBY ZAKAŹNE I ZATRUCIA W WOJEWÓDZTWIE POMORSKIM W 2011 R. (BIULETYN ROCZNY) Gdańsk, 2012 r. Spis treści strona 1. Dur brzuszny (A01.0) 7 2. Dury rzekome A,B,C (A01.1-3) 7 3. Salmonelozy (A02)

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA POSTĘPOWANIA W PRZYPADKU ZAGROŻENIA CHOROBĄ ZAKAŹNĄ.

PROCEDURA POSTĘPOWANIA W PRZYPADKU ZAGROŻENIA CHOROBĄ ZAKAŹNĄ. .. Pieczęć Fundacji Familijny Poznań PROCEDURA POSTĘPOWANIA W PRZYPADKU ZAGROŻENIA CHOROBĄ ZAKAŹNĄ. OBOWIĄZUJĄCA w PUNKTACH PRZEDSZKOLNYCH o/ FAMILIJNA ŁÓDŹ w ramach wewnętrznego systemu zapewniania jakości

Bardziej szczegółowo

Procedura postepowania w sytuacji wystąpienia przypadku choroby zakaźnej wśród wychowanków w Niepublicznym Przedszkolu Fundacji Familijny Poznań Bose

Procedura postepowania w sytuacji wystąpienia przypadku choroby zakaźnej wśród wychowanków w Niepublicznym Przedszkolu Fundacji Familijny Poznań Bose . Procedura postepowania w sytuacji wystąpienia przypadku choroby zakaźnej wśród wychowanków w Niepublicznym Przedszkolu Fundacji Familijny Poznań Bose Kotki 1 PODSTAWA PRAWNA: 1. Rozporządzenie Ministra

Bardziej szczegółowo

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim

Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania na wybrane choroby zakaźne w mieście Białystok i powiecie białostockim Zachorowania na wybrane choroby zakaźne- porównanie maj 2011/2012. Jednostka chorobowa Liczba zachorowań 2012 2011 Cholera

Bardziej szczegółowo

Sytuacja epidemiologiczna w powiecie wschowskim w I półroczu 2014 r.

Sytuacja epidemiologiczna w powiecie wschowskim w I półroczu 2014 r. Sytuacja epidemiologiczna w powiecie wschowskim w I półroczu 14 r. W I półroczu 14 roku na terenie powiatu wschowskiego nie odnotowano chorób zakaźnych określanych jako importowane, wiążące się z wyjazdami

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA POSTĘPOWANIA W PRZYPADKU ZAGROŻENIA CHOROBĄ ZAKAŹNĄ.

PROCEDURA POSTĘPOWANIA W PRZYPADKU ZAGROŻENIA CHOROBĄ ZAKAŹNĄ. .. Pieczęć Fundacji Familijny Poznań PROCEDURA POSTĘPOWANIA W PRZYPADKU ZAGROŻENIA CHOROBĄ ZAKAŹNĄ. OBOWIĄZUJĄCA w PUNKTACH PRZEDSZKOLNYCH o/ FAMILIJNA WARSZAWA w ramach wewnętrznego systemu zapewniania

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie sanitarno-epidemiologiczne Nr./20...

Sprawozdanie sanitarno-epidemiologiczne Nr./20... Choroba wywołana przez ludzki wirus upośledzenia odporności: ogółem (B20-B24) Encefalopatie gąbczaste (choroba Creutzfeldta-Jakoba) (A81) Dur brzuszny (A01.0) Dury rzekome A. B. C. (A01.1-3) Salmonellozy:(A02)

Bardziej szczegółowo

Informacja o stanie bezpieczeństwa sanitarnego powiatu opatowskiego za 2014 rok Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Opatowie

Informacja o stanie bezpieczeństwa sanitarnego powiatu opatowskiego za 2014 rok Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Opatowie Informacja o stanie bezpieczeństwa sanitarnego powiatu opatowskiego za rok Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Opatowie 2015 marzec Państwowa Inspekcja Sanitarna działając na podstawie ustawy z dnia

Bardziej szczegółowo

Raport o stanie bezpieczeństwa sanitarnego powiatu międzyrzeckiego za 2015 rok

Raport o stanie bezpieczeństwa sanitarnego powiatu międzyrzeckiego za 2015 rok Raport o stanie bezpieczeństwa sanitarnego powiatu międzyrzeckiego za 2015 rok Międzyrzecz, marzec 2016r. Stan sanitarno-higieniczny powiatu międzyrzeckiego w roku 2015 Spis treści: 1. Wstęp 4 2. Sytuacja

Bardziej szczegółowo

Meldunek 5/B/08. o zachorowaniach na choroby zakaźne i zatruciach. zgłoszonych w okresie od 16.05 do 31.05.2008 r.

Meldunek 5/B/08. o zachorowaniach na choroby zakaźne i zatruciach. zgłoszonych w okresie od 16.05 do 31.05.2008 r. Narowy Instytut Zdrowia Publicznego Główny Inspektorat Sanitarny Państwowy Zakład Higieny Zakład Epidemiologii Departament Przeciwepidemiczny 00 Warszawa ul.chocimska 00 Warszawa ul.długa /0 Meldunek /B/0

Bardziej szczegółowo

Stan sanitarny powiatu proszowickiego w 2014 roku. Katarzyna Bandoła PPIS w Proszowicach

Stan sanitarny powiatu proszowickiego w 2014 roku. Katarzyna Bandoła PPIS w Proszowicach Stan sanitarny powiatu proszowickiego w 2014 roku Katarzyna Bandoła PPIS w Proszowicach Szczepienia ochronne Nadzór nad podmiotami leczniczymi i chorobami zakaźnymi Nadzór zapobiegawczy Higiena środowiska

Bardziej szczegółowo

Raport o stanie bezpieczeństwa sanitarnego powiatu międzyrzeckiego za 2014r.

Raport o stanie bezpieczeństwa sanitarnego powiatu międzyrzeckiego za 2014r. Raport o stanie bezpieczeństwa sanitarnego powiatu międzyrzeckiego za 2014r. Międzyrzecz, marzec 2015r. Spis treści: 1. Wstęp 4 2. Sytuacja epidemiologiczna w zakresie chorób zakaźnych...5 3. Warunki

Bardziej szczegółowo

Sytuacja epidemiologiczna terenu nadzorowanego przez PSSE w Nowej Soli w I półroczu r.

Sytuacja epidemiologiczna terenu nadzorowanego przez PSSE w Nowej Soli w I półroczu r. Sytuacja epidemiologiczna terenu nadzorowanego przez PSSE w Nowej Soli w I półroczu 2006. r. Pierwsza połowa 2006 roku charakteryzowała się przede wszystkim nagłym wzrostem zapadalności na płonicę. Odnotowano

Bardziej szczegółowo

VIII PAŃSTWOWA INSPEKCJA SANITARNA

VIII PAŃSTWOWA INSPEKCJA SANITARNA VIII PAŃSTWOWA INSPEKCJA SANITARNA VIII PAŃSTWOWA INSPEKCJA SANITARNA Wojewódzka Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Lublinie i 20 Powiatowych Stacji Sanitarno-Epidemiologicznych w 2012 r. sprawowała

Bardziej szczegółowo

Zachorowania zgłoszone w IV kwartale 1999 r. wg województw

Zachorowania zgłoszone w IV kwartale 1999 r. wg województw Państwowy Zakład Higieny, Instytut NaukowoBadawczy Ministerstwo Zdrowia i Opieki Społecznej Zakład Epidemiologii Departament Zdrowia Publicznego 00 Warszawa ul.chocimska 00 Warszawa ul.miowa Meldunek kwartalny

Bardziej szczegółowo

VIII PAŃSTWOWA INSPEKCJA SANITARNA

VIII PAŃSTWOWA INSPEKCJA SANITARNA VIII PAŃSTWOWA INSPEKCJA SANITARNA VIII PAŃSTWOWA INSPEKCJA SANITARNA Na terenie województwa lubelskiego w 2006 r. nadzorem objęto 14 693 obiektów, w tym 13 642 obiekty żywnościowo-żywieniowe, 16 wytwórni

Bardziej szczegółowo

Zima 2013. Ocena warunków sanitarno-higienicznych zimowego wypoczynku dzieci i młodzieży prowadzona przez Państwowa Inspekcję Sanitarną (PIS)

Zima 2013. Ocena warunków sanitarno-higienicznych zimowego wypoczynku dzieci i młodzieży prowadzona przez Państwowa Inspekcję Sanitarną (PIS) Zima 2013 Ocena warunków sanitarno-higienicznych zimowego wypoczynku dzieci i młodzieży prowadzona przez Państwowa Inspekcję Sanitarną (PIS) Informacje ogólne W czasie ferii zimowych w 2013 roku pracownicy

Bardziej szczegółowo

HIGIENA ŻYWNOŚCI, ŻYWIENIA I PRZEDMIOTÓW UŻYTKU

HIGIENA ŻYWNOŚCI, ŻYWIENIA I PRZEDMIOTÓW UŻYTKU HIGIENA ŻYWNOŚCI, ŻYWIENIA I PRZEDMIOTÓW UŻYTKU ROK 2013 W ewidencji obiektów na terenie objętym działaniem znajduje się 517 zakładów żywnościowożywieniowych, w tym: 25 obiektów produkcji żywności, 313

Bardziej szczegółowo

SYTUACJA EPIDEMIOLOGICZNA W ZAKRESIE CHORÓB ZAKAŹNYCH

SYTUACJA EPIDEMIOLOGICZNA W ZAKRESIE CHORÓB ZAKAŹNYCH Sprawowanie nadzoru epidemiologicznego jest podstawowym zadaniem działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Zadanie to realizuje głównie pion epidemiologii, który każdego roku wdraża i kontroluje programy

Bardziej szczegółowo

VIII PAŃSTWOWA INSPEKCJA SANITARNA

VIII PAŃSTWOWA INSPEKCJA SANITARNA VIII PAŃSTWOWA INSPEKCJA SANITARNA VIII PAŃSTWOWA INSPEKCJA SANITARNA Na terenie województwa lubelskiego nadzór sanitarny nad zakładami żywieniowożywnościowymi sprawuje w poszczególnych powiatach 20 Powiatowych

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 26 lipca 2013 r. Poz. 848 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 10 lipca 2013 r.

Warszawa, dnia 26 lipca 2013 r. Poz. 848 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 10 lipca 2013 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 26 lipca 2013 r. Poz. 848 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 10 lipca 2013 r. w sprawie zgłoszeń podejrzenia lub rozpoznania zakażenia, choroby

Bardziej szczegółowo

Struktura zakładów zynościowych w powiecie żagańskim, woj. lubuskim w latach 2011 i 2010

Struktura zakładów zynościowych w powiecie żagańskim, woj. lubuskim w latach 2011 i 2010 V. STAN SANITARNY OBIEKTÓW ŻYWNOŚCIOWO - ŻYWIENIOWYCH W powiecie żagańskim, w ewidencji sekcji higieny żywności, żywienia i przedmiotów użytku Państwowej Inspekcji Sanitarnej w roku 2011 znajdowało się

Bardziej szczegółowo

Meldunek 4/B/05. o zachorowaniach na choroby zakaźne i zatruciach. zgłoszonych w okresie od 16.04 do 30.04.2005 r.

Meldunek 4/B/05. o zachorowaniach na choroby zakaźne i zatruciach. zgłoszonych w okresie od 16.04 do 30.04.2005 r. Państwowy Zakład Higieny Główny Inspektorat Sanitarny Zakład Epidemiologii Departament Przeciwepidemiczny 00 Warszawa ulchocimska 00 Warszawa uldługa /0 Meldunek /B/0 o zachorowaniach na choroby zakaźne

Bardziej szczegółowo

Więcej wiem, mniej choruję

Więcej wiem, mniej choruję Powiatowa Stacja Sanitarno Epidemiologiczna w m. st. Warszawie Program profilaktyki chorób zakaźnych dla przedszkoli i szkół podstawowych Więcej wiem, mniej choruję Wprowadzenie do metodyki... Oddział

Bardziej szczegółowo

CHOROBY ZAKAŹNE, CHOROBY PRZENOSZONE DROGĄ PŁCIOWĄ, SZCZEPIENIA OCHRONNE

CHOROBY ZAKAŹNE, CHOROBY PRZENOSZONE DROGĄ PŁCIOWĄ, SZCZEPIENIA OCHRONNE CHOROBY ZAKAŹNE, CHOROBY PRZENOSZONE DROGĄ PŁCIOWĄ, SZCZEPIENIA OCHRONNE ZACHOROWANIA NA NIEKTÓRE CHOROBY ZAKAŹNE W WOJEWÓDZTWIE ŚLĄSKIM LICZBY BEZWZGLĘDNE Wyszczególnienie ICD - 10 2010 2013 2014 Bakteryj

Bardziej szczegółowo

W 2008 r. wielokrotnie stwierdzano przekroczenie dopuszczalnej zawartości sumy chloranów i chlorynów w wodzie w Zielonej Górze.

W 2008 r. wielokrotnie stwierdzano przekroczenie dopuszczalnej zawartości sumy chloranów i chlorynów w wodzie w Zielonej Górze. Podsumowanie Sytuacja epidemiologiczna w zakresie chorób zakaźnych W roku 2008 zarejestrowano 2951 zachorowań na choroby zakaźne (zap. 1419,35) to jest o 348 przypadków mniej w porównaniu do roku poprzedniego.

Bardziej szczegółowo

STAN SANITARNY województwa świętokrzyskiego 2007

STAN SANITARNY województwa świętokrzyskiego 2007 Wojewódzka Stacja Sanitarno Epidemiologiczna w Kielcach STAN SANITARNY województwa świętokrzyskiego 2007 B i b l i o t e k a m o n i t o r i n g u s a n i t a r n e g o K i e l c e 2 0 0 7 I. OCENA ZAGROŻENIA

Bardziej szczegółowo

OCENA STANU SANITARNO-HIGIENICZNEGO POWIATU MALBORSKIEGO ZA 2012 ROK. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Malborku

OCENA STANU SANITARNO-HIGIENICZNEGO POWIATU MALBORSKIEGO ZA 2012 ROK. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Malborku Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Malborku OCENA STANU SANITARNO-HIGIENICZNEGO POWIATU MALBORSKIEGO ZA 2012 ROK Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Malborku Andrzej Bielawski 1 Ocena stanu

Bardziej szczegółowo

Sytuacja epidemiologiczna w powiecie nowosolskim w I półroczu 2014 roku

Sytuacja epidemiologiczna w powiecie nowosolskim w I półroczu 2014 roku Sytuacja epidemiologiczna w powiecie nowosolskim w I półroczu 2014 roku W Polsce od wielu lat obserwuje się spadkową tendencję występowania wielu chorób zakaźnych jako skutek m.in. realizacji obowiązkowych

Bardziej szczegółowo

RAPORT O STANIE SANITARNYM MIASTA KOŚCIERZYNA. za rok 2015

RAPORT O STANIE SANITARNYM MIASTA KOŚCIERZYNA. za rok 2015 RAPORT O STANIE SANITARNYM MIASTA KOŚCIERZYNA za rok 2015 Działalność kontrolno- represyjna obiekty wg ewidencji 578 1670 kontrole 1354 2884 decyzje merytoryczne 78 234 decyzje płatnicze 56 325 mandaty

Bardziej szczegółowo

OCENA STANU SANITARNEGO OBIEKTÓW ŻYWNOŚCIOWO-ŻYWIENIOWYCH

OCENA STANU SANITARNEGO OBIEKTÓW ŻYWNOŚCIOWO-ŻYWIENIOWYCH W roku nadzorem objęto 864 obiekty (w roku - 826 obiektów). W porównaniu do roku nastąpił wzrost liczbowy obiektów. Obiekty objęte nadzorem w latach L p. Rodzaj obiektów Liczba obiektów rok rok 1. Obiekty

Bardziej szczegółowo

CHOROBY ZAKAŹNE I ZATRUCIA W POLSCE W 2009 ROKU - UAKTUALNIENIE Infectious diseases and poisonings in Poland in 2009 - Update

CHOROBY ZAKAŹNE I ZATRUCIA W POLSCE W 2009 ROKU - UAKTUALNIENIE Infectious diseases and poisonings in Poland in 2009 - Update CHOROBY ZAKAŹNE ZATRUCA W POLSCE W 00 ROKU UAKTUALNENE nfectious diseases and poisonings in Poland in 00 Update Zmiany zgłoszone do Zakładu Epidemiologii NZPPZH w okresie od października 00 r. do grudnia

Bardziej szczegółowo

Państwowa Inspekcja Sanitarna. Wrocław, 18 19 września 2014 roku

Państwowa Inspekcja Sanitarna. Wrocław, 18 19 września 2014 roku Państwowa Inspekcja Sanitarna Wrocław, 18 19 września 2014 roku Katarzyna Kitajewska Główny Inspektorat Sanitarny 2 Kompetencje Państwowej Inspekcji Sanitarnej ustawa z dnia 14 marca 1985 roku o Państwowej

Bardziej szczegółowo

W ciastkarniach produkujących ciastka z kremem przeprowadzono 103 kontrole sanitarne. W 24 obiektach stwierdzono nieprawidłowości :

W ciastkarniach produkujących ciastka z kremem przeprowadzono 103 kontrole sanitarne. W 24 obiektach stwierdzono nieprawidłowości : W okresie letnim Paostwowa Inspekcja Sanitarna woj. łódzkiego prowadziła wzmożony nadzór nad zakładami produkującymi i wprowadzającymi do obrotu środki spożywcze łatwo ulegające zepsuciu, szczególnie:

Bardziej szczegółowo

Sytuacja epidemiologiczna terenu nadzorowanego przez PSSE w Nowej Soli w I półroczu r.

Sytuacja epidemiologiczna terenu nadzorowanego przez PSSE w Nowej Soli w I półroczu r. Sytuacja epidemiologiczna terenu nadzorowanego przez PSSE w Nowej Soli w I półroczu 2007. r. Powiatowa Stacja Sanitarno Epidemiologiczna w Nowej Soli nadzoruje teren powiatów nowosolskiego i wschowskiego,

Bardziej szczegółowo

Praktyczne aspekty funkcjonowania Powiatowej Stacji Sanitarno Epidemiologicznej wm. st.warszawie

Praktyczne aspekty funkcjonowania Powiatowej Stacji Sanitarno Epidemiologicznej wm. st.warszawie Praktyczne aspekty funkcjonowania Powiatowej Stacji Sanitarno Epidemiologicznej wm. st.warszawie Warszawa, 2012 r. Starszy Asystent Oddział Higieny Pracy Iwona Gralewicz AKTY PRAWNE REGULUJĄCE DZIAŁALNOŚĆ

Bardziej szczegółowo

1. SYTUACJA EPIDEMIOLOGICZNA W ZAKRESIE CHORÓB ZAKAŹNYCH

1. SYTUACJA EPIDEMIOLOGICZNA W ZAKRESIE CHORÓB ZAKAŹNYCH III. OCENA SYTUACJI EPIDEMIOLOGICZNEJ W POWIECIE ŻAGAŃSKIM Do zakresu działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej w dziedzinie zapobiegania i zwalczania chorób zakaźnych należy: 1. dokonywanie analiz i ocen

Bardziej szczegółowo

Porozumienie ramowe z dnia 21 wrze nia 2007 r. zawarte pomi

Porozumienie ramowe z dnia 21 wrze nia 2007 r. zawarte pomi Porozumienie ramowe z dnia 21 września 2007 r. zawarte pomiędzy Głównym Inspektorem Sanitarnym i Głównym Lekarzem Weterynarii o współdziałaniu i współpracy organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej i organów

Bardziej szczegółowo

OCENA STANU SANITARNEGO POWIATU MONIECKIEGO ZA 2014 ROK

OCENA STANU SANITARNEGO POWIATU MONIECKIEGO ZA 2014 ROK OCENA STANU SANITARNEGO POWIATU MONIECKIEGO ZA 2014 ROK Opracowali: Pracownicy Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Mońkach pod kierunkiem: Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Mońkach

Bardziej szczegółowo

Meldunek 6/A/06. o zachorowaniach na choroby zakaźne i zatruciach. zgłoszonych w okresie od 1.06 do 15.06.2006 r.

Meldunek 6/A/06. o zachorowaniach na choroby zakaźne i zatruciach. zgłoszonych w okresie od 1.06 do 15.06.2006 r. Państwowy Zakład Higieny Główny Inspektorat Sanitarny Zakład Epidemiologii Departament Przeciwepidemiczny Warszawa ul.chocimska Warszawa ul.długa / Meldunek /A/ o zachorowaniach na choroby zakaźne i zatruciach

Bardziej szczegółowo

INFORMACJE DLA PRZEDSIĘBIORCÓW ROZPOCZYNAJĄCYCH / PROWADZĄCYCH DZIAŁALNOŚĆ W SEKTORZE SPOŻYWCZYM

INFORMACJE DLA PRZEDSIĘBIORCÓW ROZPOCZYNAJĄCYCH / PROWADZĄCYCH DZIAŁALNOŚĆ W SEKTORZE SPOŻYWCZYM INFORMACJE DLA PRZEDSIĘBIORCÓW ROZPOCZYNAJĄCYCH / PROWADZĄCYCH DZIAŁALNOŚĆ W SEKTORZE SPOŻYWCZYM Przedsiębiorcy prowadzący produkcję lub obrót żywnością są zobowiązani do przestrzegania przepisów prawa

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 22 lipca 2016 r. Poz. 1081

Warszawa, dnia 22 lipca 2016 r. Poz. 1081 Warszawa, dnia 22 lipca 2016 r. Poz. 1081 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 18 lipca 2016 r. w sprawie zgłaszania zakażeń i chorób zakaźnych oraz biologicznych czynników chorobotwórczych na obszarze

Bardziej szczegółowo

Nowelizacja ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia

Nowelizacja ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia Nowelizacja ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia Ustawa z dnia 8 stycznia 2010r. o zmianie ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia oraz niektórych innych ustaw ( Dz. U. Nr 21 poz. 105) dostosowuje

Bardziej szczegółowo

Szczepienia ochronne rekomendowane w wybranych narażeniach zawodowych

Szczepienia ochronne rekomendowane w wybranych narażeniach zawodowych Szczepienia ochronne rekomendowane w wybranych narażeniach zawodowych Materiały informacyjne Wprowadzenie Wykonywanie szczepień ochronnych u pracowników należy rozpatrywać w dwóch perspektywach: korzyści

Bardziej szczegółowo

Meldunek kwartalny 3/98

Meldunek kwartalny 3/98 Państwowy Zakład Higieny, Instytut NaukowoBadawczy Ministerstwo Zdrowia i Opieki Społecznej Zakład Epidemiologii Departament Zdrowia Publicznego 00 Warszawa ul.chocimska 00 Warszawa ul.miodowa Meldunek

Bardziej szczegółowo

Kontrolą powyższego zagadnienia objęto 5 placówek, w tym:

Kontrolą powyższego zagadnienia objęto 5 placówek, w tym: Informacja z wyników kontroli jakości handlowej w małych zakładach produkcyjnych oferujących wyroby garmażeryjne we własnych sklepach na rynku lokalnym, a także wyrobów garmażeryjnych z segmentu luksusowe

Bardziej szczegółowo

Sytuacja epidemiologiczna w zakresie chorób zakaźnych powiatów nowosolskiego i wschowskiego w roku 2005.

Sytuacja epidemiologiczna w zakresie chorób zakaźnych powiatów nowosolskiego i wschowskiego w roku 2005. Sytuacja epidemiologiczna w zakresie chorób zakaźnych powiatów nowosolskiego i wschowskiego w roku 2005. Powiatowa Stacja Sanitarno Epidemiologiczna w Nowej Soli nadzoruje teren dwóch powiatów, podzielonych

Bardziej szczegółowo

O C E N A STANU SANITARNEGO I SYTUACJI EPIDEMIOLOGICZNEJ MIASTA REJOWIEC FABRYCZNY w roku 2010

O C E N A STANU SANITARNEGO I SYTUACJI EPIDEMIOLOGICZNEJ MIASTA REJOWIEC FABRYCZNY w roku 2010 O C E N A STANU SANITARNEGO I SYTUACJI EPIDEMIOLOGICZNEJ MIASTA REJOWIEC FABRYCZNY w roku 2010 Państwowa inspekcja sanitarna sprawuje nadzór nad warunkami zdrowotnymi środowiska bytowania człowieka (komunalnymi,

Bardziej szczegółowo

O C E N A STANU SANITARNEGO I SYTUACJI EPIDEMIOLOGICZNEJ MIASTA REJOWIEC FABRYCZNY w roku 2011

O C E N A STANU SANITARNEGO I SYTUACJI EPIDEMIOLOGICZNEJ MIASTA REJOWIEC FABRYCZNY w roku 2011 O C E N A STANU SANITARNEGO I SYTUACJI EPIDEMIOLOGICZNEJ MIASTA REJOWIEC FABRYCZNY w roku 2011 Państwowa inspekcja sanitarna sprawuje nadzór nad warunkami zdrowotnymi środowiska bytowania człowieka (komunalnymi,

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZKA STACJA SANITARNO-EPIDEMIOLOGICZNA

WOJEWÓDZKA STACJA SANITARNO-EPIDEMIOLOGICZNA WOJEWÓDZKA STACJA SANITARNO-EPIDEMIOLOGICZNA W SZCZECINIE OCENA STANU BEZPIECZEŃSTWA SANITARNEGO WOJEWÓDZTWA ZACHODNIOPOMORSKIEGO W I PÓŁROCZU 2018 ROKU Szczecin, wrzesień 2018 r. 1 Zachodniopomorski Państwowy

Bardziej szczegółowo

Wyższa Szkoła Ekonomii i Administracji w Bytomiu

Wyższa Szkoła Ekonomii i Administracji w Bytomiu Wyższa Szkoła Ekonomii i Administracji w Bytomiu Bytom 2011 Wstęp... 9 Rozdział I Przepisy ogólne... 11 Rozdział II Wymagania zdrowotne i znakowanie żywności... 28 2.1. Przepisy ogólne... 28 2.2. Substancje

Bardziej szczegółowo

PRZEPISY PRAWNE DOTYCZĄCE ZAKŁADÓW ŻYWIENIA ZBIOROWEGO ZAMKNIĘTEGO

PRZEPISY PRAWNE DOTYCZĄCE ZAKŁADÓW ŻYWIENIA ZBIOROWEGO ZAMKNIĘTEGO Wojewódzka Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Gorzowie Wlkp. PRZEPISY PRAWNE DOTYCZĄCE ZAKŁADÓW ŻYWIENIA ZBIOROWEGO ZAMKNIĘTEGO Małgorzata Stodolak Gorzów Wlkp.,.12.2014 r. OBOWIĄZUJĄCE AKTY PRAWNE: Ustawa

Bardziej szczegółowo

Wykaz sprawozdań/ocen/raportów sporządzanych przez Powiatową Stację Sanitarno Epidemiologiczną w Wałbrzychu

Wykaz sprawozdań/ocen/raportów sporządzanych przez Powiatową Stację Sanitarno Epidemiologiczną w Wałbrzychu Wykaz sprawozdań/ocen/raportów sporządzanych przez Powiatową Stację Sanitarno Epidemiologiczną w Wałbrzychu Termin realizacji / 1 Informacja o stanie bezpieczeństwa sanitarnego powiatu wałbrzyskiego. marzec

Bardziej szczegółowo

Zintegrowany Wieloletni Plan Kontroli dla Polski. na lata (MANCP)

Zintegrowany Wieloletni Plan Kontroli dla Polski. na lata (MANCP) Zintegrowany Wieloletni Plan Kontroli dla Polski na lata 2015-2019 (MANCP) Raport roczny za 2015 rok z województwa lubelskiego 1. Kontrole urzędowe przeprowadzone w 2015r. W tabeli nr 1 załącznik nr 1

Bardziej szczegółowo

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny I N F O R M A C J A O STANIE BEZPIECZEŃSTWA SANITARNEGO POWIATU CHEŁMIŃSKIEGO W 2014 ROKU

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny I N F O R M A C J A O STANIE BEZPIECZEŃSTWA SANITARNEGO POWIATU CHEŁMIŃSKIEGO W 2014 ROKU Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Chełmnie Adres: 86-200 Chełmno, ul. Łunawska 2 A; tel. 056 676 17 00, 056 676 15 13; fax wew. 40; e-mail: psse.chelmno@pis.gov.pl I N F O R M A C J A O STANIE

Bardziej szczegółowo

Przyczyny i źródła zagrożeń epidemiologicznych podczas powodzi, sposoby doraźnego zabezpieczenia

Przyczyny i źródła zagrożeń epidemiologicznych podczas powodzi, sposoby doraźnego zabezpieczenia Przyczyny i źródła zagrożeń epidemiologicznych podczas powodzi, sposoby doraźnego zabezpieczenia Andrzej Sumlet Wojewódzka Stacja Sanitarno-Epidemiologiczna w Krakowie Zadania stacji sanitarnoepidemiologicznych

Bardziej szczegółowo

Szczepienia ochronne. Nadzór nad realizacją obowiązkowego Programu Szczepień Ochronnych

Szczepienia ochronne. Nadzór nad realizacją obowiązkowego Programu Szczepień Ochronnych Szczepienia ochronne Państwowi Powiatowi Inspektorzy Sanitarni realizują Program Szczepień Ochronnych ustalany corocznie na podstawie badań stanu uodpornienia populacji oraz w zależności od aktualnej sytuacji

Bardziej szczegółowo

r r.

r r. Analizy i oceny epidemiologiczne PSSE w Pile za okres od 01.01.2007r. do 10.12.2017r. w odniesieniu do następujących chorób : Gruźlica, WZW typ B, Błonica, Tężec, Krztusiec, Poliomyelitis, HaemophilusInfluenzae,

Bardziej szczegółowo

Program profilaktyki chorób zakaźnych dla przedszkoli i szkół podstawowych Więcej wiem, mniej choruję

Program profilaktyki chorób zakaźnych dla przedszkoli i szkół podstawowych Więcej wiem, mniej choruję Powiatowa Stacja Sanitarno Epidemiologiczna w m. st. Warszawie Program profilaktyki chorób zakaźnych dla przedszkoli i szkół podstawowych Więcej wiem, mniej choruję Metodyka programu Uzasadnienie podjętych

Bardziej szczegółowo

OCENA BEZPIECZEŃSTWA SANITARNEGO POWIATU GOLUBSKO-DOBRZYŃSKIEGO 2017r.

OCENA BEZPIECZEŃSTWA SANITARNEGO POWIATU GOLUBSKO-DOBRZYŃSKIEGO 2017r. OCENA BEZPIECZEŃSTWA SANITARNEGO POWIATU GOLUBSKO-DOBRZYŃSKIEGO 2017r. Państwowa Inspekcja Sanitarna działa na podstawie Ustawy z dnia 14 marca 1985r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz. U. z 2017r.

Bardziej szczegółowo

Szczepienia ochronne. Dr hab. med. Agnieszka Szypowska Dr med. Anna Taczanowska Lek. Katarzyna Piechowiak

Szczepienia ochronne. Dr hab. med. Agnieszka Szypowska Dr med. Anna Taczanowska Lek. Katarzyna Piechowiak Szczepienia ochronne Dr hab. med. Agnieszka Szypowska Dr med. Anna Taczanowska Lek. Katarzyna Piechowiak Klinika Pediatrii Warszawski Uniwersytet Medyczny Szczepienie (profilaktyka czynna) Podanie całego

Bardziej szczegółowo

Zakres działania Oddziału Higieny Żywności, Żywienia, Przedmiotów Użytku i Kosmetyków

Zakres działania Oddziału Higieny Żywności, Żywienia, Przedmiotów Użytku i Kosmetyków Zakres działania Oddziału Higieny Żywności, Żywienia, Przedmiotów Użytku i Kosmetyków Do zakresu działania Państwowej Inspekcji Sanitarnej w dziedzinie bieżącego nadzoru sanitarnego należy między innymi:

Bardziej szczegółowo

Do Starostwa Powiatowego w Wąbrzeźnie.

Do Starostwa Powiatowego w Wąbrzeźnie. PLW-9111/25/2012 Wąbrzeźno, dnia 02.05.2012 r. Do Starostwa Powiatowego w Wąbrzeźnie. Sprawozdanie o stanie bezpieczeństwa sanitarno weterynaryjnego na terenie powiatu wąbrzeskiego za rok 2011. Zadaniem

Bardziej szczegółowo

Ocena stanu sanitarnego powiatu zawierciańskiego za 2013 rok

Ocena stanu sanitarnego powiatu zawierciańskiego za 2013 rok POWIATOWA STACJA SANITARNOEPIDEMIOLOGICZNA W ZAWIERCIU Ocena stanu sanitarnego powiatu zawierciańskiego za 2013 rok ZAWIERCIE, MARZEC 2014 r. Zatwierdził: Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Zawierciu

Bardziej szczegółowo

Wojewódzka Stacja Sanitarno- Epidemiologiczna w Katowicach

Wojewódzka Stacja Sanitarno- Epidemiologiczna w Katowicach Wojewódzka Stacja Sanitarno- Epidemiologiczna w Katowicach Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 1.07.2011r. zmieniające rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z Bezpiecznych Ferii 2015 na terenie powiatu kamieńskiego

Sprawozdanie z Bezpiecznych Ferii 2015 na terenie powiatu kamieńskiego Sprawozdanie z Bezpiecznych Ferii 2015 na terenie powiatu kamieńskiego W powiecie kamieńskim w okresie ferii zimowych w elektronicznej bazie zarejestrowano 6 turnusów, w tym 5 turnusów - w obiektach całorocznychhotelowych

Bardziej szczegółowo

Liczba kontroli poszczególnych rodzajów obiektów

Liczba kontroli poszczególnych rodzajów obiektów Informacja na sesję Rady Powiatu dotyczącą problematyki bezpieczeństwa w powiecie miechowskim w zakresie stanu sanitarnego oraz zabezpieczenia przeciwepidemicznego. W 2012 roku nadzorem objętych było 1476

Bardziej szczegółowo

Ocena stanu sanitarnego i sytuacji epidemiologicznej w powiecie świebodzińskim za rok 2012

Ocena stanu sanitarnego i sytuacji epidemiologicznej w powiecie świebodzińskim za rok 2012 Ocena stanu sanitarnego i sytuacji epidemiologicznej za rok 2012 Świebodzin marzec 2013 r. Powiat Świebodziński Opracowano w Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Świebodzinie Zespół autorski

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR LX/268/2018 RADY POWIATU GOLUBSKO-DOBRZYŃSKIEGO. z dnia 26 kwietnia 2018 r.

UCHWAŁA NR LX/268/2018 RADY POWIATU GOLUBSKO-DOBRZYŃSKIEGO. z dnia 26 kwietnia 2018 r. UCHWAŁA NR LX/268/2018 RADY POWIATU GOLUBSKO-DOBRZYŃSKIEGO z dnia 26 kwietnia 2018 r. w sprawie przyjęcia informacji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Golubiu-Dobrzyniu o stanie bezpieczeństwa

Bardziej szczegółowo

Do zakresu działań i kompetencji Państwowej Inspekcji Sanitarnej należy w szczególności:

Do zakresu działań i kompetencji Państwowej Inspekcji Sanitarnej należy w szczególności: 2015-01-08 Zadania Państwowa Inspekcja Sanitarna jest powołana do realizacji zadań z zakresu zdrowia publicznego, w szczególności poprzez sprawowanie nadzoru nad warunkami: 1. higieny środowiska, 2. higieny

Bardziej szczegółowo

1. Zakres nadzoru sanitarnego

1. Zakres nadzoru sanitarnego X. Stan sanitarny zakładów żywności, żywienia i przedmiotów użytku 1. Zakres nadzoru sanitarnego W roku 2008 Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Lęborku obejmował nadzorem 899 obiektów żywności,

Bardziej szczegółowo

STAN BEZPIECZEŃSTWA SANITARNEGO POWIATU ŚWIECKIEGO W 2014 ROKU

STAN BEZPIECZEŃSTWA SANITARNEGO POWIATU ŚWIECKIEGO W 2014 ROKU PAŃSTWOWA INSPEKCJA SANITARNA PAŃSTWOWY POWIATOWY INSPEKTOR SANITARNY W ŚWIECIU STAN BEZPIECZEŃSTWA SANITARNEGO POWIATU ŚWIECKIEGO W 2014 ROKU Świecie, marzec 2015 Spis treści: Wstęp 3 Sytuacja epidemiologicznej

Bardziej szczegółowo

SYTUACJA EPIDEMIOLOGICZNA W ZAKRESIE CHORÓB ZAKAŹNYCH

SYTUACJA EPIDEMIOLOGICZNA W ZAKRESIE CHORÓB ZAKAŹNYCH Sprawowanie nadzoru epidemiologicznego jest podstawowym zadaniem Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Zadanie to realizuje głównie pion epidemiologii, który każdego roku wdraża i kontroluje programy zapobiegania

Bardziej szczegółowo

Ocena stanu bezpieczeństwa sanitarnego powiatu zawierciańskiego za 2011 rok

Ocena stanu bezpieczeństwa sanitarnego powiatu zawierciańskiego za 2011 rok POWIATOWA STACJA SANITARNOEPIDEMIOLOGICZNA W ZAWIERCIU Ocena stanu bezpieczeństwa sanitarnego powiatu zawierciańskiego za 2011 rok ZAWIERCIE, LUTY 2012 r. Powiatowa Stacja SanitarnoEpidemiologiczna w Zawierciu

Bardziej szczegółowo

STAN BEZPIECZEŃSTWA SANITARNEGO

STAN BEZPIECZEŃSTWA SANITARNEGO PAŃSTWOWY POWIATOWY INSPEKTOR SANITARNY W GOLUBIU-DOBRZYNIU 87-400 GOLUB-DOBRZYŃ UL. DR J. G. KOPPA 1A tel./fax (56) 683-24-42; (56) 683-24-85; e-mail:psse.golubdobrzyn@pis.gov.pl; www. pssegolubdobrzyn.pl;

Bardziej szczegółowo