Krakowska Szkoła Biznesu. Studia podyplomowe

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Krakowska Szkoła Biznesu. Studia podyplomowe"

Transkrypt

1 Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie Krakowska Szkoła Biznesu Studia podyplomowe Mechanizmy funkcjonowania strefy euro Michał Janczarek Europejska unia bankowa w aspekcie restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji banków Promotor pracy: Dr Katarzyna Stabryła Chudzio Kraków 205

2 Spis treści Wstęp... 3 Rozdział I Powstanie zintegrowanych ram finansowych w Unii Gospodarczej i Walutowej... 5 Rozdział II Funkcjonowanie jednolitego mechanizmu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji... 0 Rozdział III Zasady działania bankowego funduszu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji... 4 Zakończenie... 8 Literatura... 9 Spis tabel

3 Wstęp Od kilku lat w Unii Europejskiej zwracano uwagę na potrzebę bliższej koordynacji działań w kierunku wzmocnienia integracji gospodarczej i finansowej. Jednak dopiero kryzys finansowy w państwach członkowskich zdynamiznował proces zmian w tym obszarze. Powstała konieczność wsparcia krajowych instytucji nadzoru bankowego i stworzenia wspólnotowego mechanizmu kontroli nad bankami. Stworzono koncepcję unii bankowej - zintegrowanych ram finansowych, której mechanizmy mają gwarantować stabilność systemu finansowego. Koncepcja jest dość nowa w Europie i powoduje dużo nieufności. Dzieje się tak szczególnie w państwach, które nie zostały w ostatnim czasie dotknięte bezpośrednio kryzysem. Nadal żywa jest pamięć o rynkowych metodach sprzed lat, polegających na przejmowaniu zagrożonego upadłością banku przez inny zdrowy podmiot. Jednak - jak okazało się w czasie ostatniego globalnego kryzysu - w przypadku problemów dużych instytucji finansowych metoda ta nie zdaje egzaminu. Na jej skuteczność można liczyć jedynie wówczas, gdy ratować trzeba małe podmioty, a sytuacja w systemie jest względnie stabilna. W przeciwnym razie władze mają do dyspozycji dwie opcje postępowania: () ogłoszenie upadłości banku lub (2) ratowanie banku z użyciem środków podatników. Gdy upadłością zagrożony był duży bank w trosce o stabilność całego systemu finansowego prawie zawsze uruchamiana była pomoc publiczna ze wszystkimi negatywnymi konsekwencjami dla budżetu państwa i dyscypliny rynkowej. Pod wpływem tych doświadczeń niezbędne okazało się wypracowanie nowych narzędzi i regulacji prawnych, które umożliwiałyby interwencję wobec zagrożonych upadłością banków bez konieczności użycia pomocy publicznej (Resolution czyli nowe podejście do banków zagrożonych upadłością, 205 s. 5), NBP, Resolution.pdf, dostęp ). Celem niniejszego opracowania jest przybliżenie tematu unii bankowej i jednego z jej głównych elementów. Jest nim jednolity mechanizm restrukturyzacji oraz uporządkowanej likwidacji banków, który w języku angielskim określany jest jako Single Resolution Mechanism (resolution). W rozdziale pierwszym zostały omówione podwaliny powstania zintegrowanych ram finansowych w Unii Gospodarczej i Walutowej. Czytelnik może zapoznać się ze zbiorem przepisów stanowiących podstawy unii, a także z planem działania w kierunku utworzenia unii 3

4 bankowej. W kolejności przybliżony zostało funkcjonowanie jednolitego mechanizmu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji. Istotną kwestią wydaje się finansowanie procesu resolution za pomocą funduszu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji. W jaki sposób odbywać się ma finansowanie i jak działa fundusz to temat ostatniego rozdziału pracy. 4

5 Rozdział I Powstanie zintegrowanych ram finansowych w Unii Gospodarczej i Walutowej Kryzys, jaki pojawił się w sektorze bankowym w Europie skłonił decydentów do wzmocnienia stabilności finansowej w Unii Gospodarczej i Walutowej. W odpowiedź na zbyt liberalną politykę w stosunku do sektora bankowego przed kryzysem, który ujawnił się w 2008 roku powstała idea unii bankowej. Unia bankowa jest jednym z elementów sieci bezpieczeństwa (financial safety net), która w swojej istocie ma zapobiegać w przyszłości wystąpieniu zawirowań stabilności finansowej Unii Gospodarczej i Walutowej. Celem jest także przejęcie odpowiedzialności z podatników za negatywne skutki działań banków europejskich na sam sektor bankowy. Komisja w komunikacie do Parlamentu Europejskiego i Rady Plan działania na rzecz unii bankowej z dnia wskazała (Komunikt Komisji do Parlamentu Europejskiego i Rady, Plan działania na rzecz unii bankowej z dnia roku COM (202) 50 final) na podjęcie odpowiednich kroków w odpowiedzi na ryzyko istniejące w strefie euro, w której połączenie krajowych uprawnień walutowych pobudziło integrację gospodarczą i finansową oraz zwiększyło prawdopodobieństwo negatywnych skutków transgranicznych w przypadku wystąpienia kryzysów bankowych. Komisja zwróciła uwagę także na przełamanie współzależności między długiem państwowym a długiem bankowym i przerwania błędnego koła, które doprowadziło do wykorzystanie ponad 4,5 biliona euro z pieniędzy podatników na ratowanie banków w Unii Europejskiej. Zdaniem Komisji zasadnicze znaczenie ma koordynacja między organami nadzoru. Jednak kryzys pokazał, że sama koordynacja nie jest wystarczająca w szczególnym kontekście jednej waluty oraz że niezbędny jest wspólny proces decyzyjny. Równie istotne jest ograniczenie rosnącego ryzyka rozdrobnienia rynków bankowych UE. Znacznie osłabia jednolity rynek usług finansowych i spowalnia skuteczne przenoszenie polityki pieniężnej na gospodarkę realną w całej strefie euro.(komunikt Komisji do Parlamentu Europejskiego i Rady, Plan działania na rzecz unii bankowej z dnia roku COM (202) 50 final). Komisja wezwała zatem do stworzenia unii bankowej. Celem jest nadanie sektorowi bankowemu solidniejszych podstaw i przywrócenie zaufania do strefy euro, co stanowi część bardziej długoterminowej wizji integracji gospodarczej i fiskalnej. 5

6 Kluczowym elementem tego procesu jest przeniesienie nadzoru nad bankami na szczebel europejski. W dalszym etapie przewiduje się połączenie mechanizmów, takich jak wspólny system ochrony depozytów i zintegrowany proces zarządzania bankami w sytuacji kryzysowej. Sprawozdanie przewodniczącego Rady Europejskiej, przewodniczącego Komisji, przewodniczącego Eurogrupy i prezesa Europejskiego Banku Centralnego (EBC) z dnia 26 czerwca 202 r. potwierdziło tę wizję (http://www.consilium.europa.eu/uedocs/cms_ data/docs/pressdata/en/ec /320.pdf). Parlament Europejski zalecił ze swojej strony działania w tym samym kierunku np. w swoim sprawozdaniu z lipca 200 r. w sprawie transgranicznego zarządzania kryzysowego w sektorze bankowym (Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 7 lipca 200 r. z zaleceniami dla Komisji dotyczącymi transgranicznego zarządzania kryzysowego w sektorze bankowym (200/2006(INI). Zostało to również potwierdzone podczas szczytu państw strefy euro z dnia 29 czerwca 202 r. (http://ec.europa.eu/finance/general-policy/docs/committees/reform/ com _pl.pdf). Przywrócenie zaufania obywateli i rynków finansowych do Unii Europejskiej ma zapewnić sprawniejszy nadzór nad bankami oraz wprowadzenie mechanizmu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji banków w całej strefie euro. Jeżeli banki napotkają w przyszłości problemy, społeczeństwo powinno mieć zaufanie, że znajdujące się w trudnej sytuacji banki zostaną poddane restrukturyzacji lub zlikwidowane, przy zmniejszeniu do minimum kosztów ponoszonych przez podatników. Ten przyszły system pomoże zbudować niezbędne zaufanie pomiędzy państwami członkowskimi. Jest to warunek wstępny do wprowadzenia jakichkolwiek wspólnych mechanizmów finansowych służących ochronie deponentów i wspieraniu uporządkowanej likwidacji upadających banków (http://ec.europa.eu /finance/general-policy/docs/committees/reform/ com _pl.pdf). Ponadto, Komisja zaproponowała wprowadzenie jednolitych ram regulacyjnych dla sektora finansowego w obrębie całego rynku wewnętrznego. Przed reformą prawo Unii Europejskiej w zakresie usług finansowych było oparte na zasadzie minimalnej harmonizacji, a państwa członkowskie miały znaczną swobodę przy jego transpozycji do prawa krajowego. Jednolity zbiór przepisów dotyczących usług finansowych stanowi podstawę dla unii bankowej. Obejmuje on m. in.: 6

7 - dyrektywę 204/59/UE w sprawie naprawy, restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji banków z 5 maja 204 BRRD (Bank Recovery and Resolution Directive), pkt 6 poniżej, - dyrektywę 203/36/UE i rozporządzenie 575/203 w sprawie wymogów ostrożnościowych z 26 czerwca 203 pakiet CRD IV/CRR (fourth Capital Requirements Directive and Capital Requirements Regulation), pkt 7 i 8 poniżej, - europejski system gwarantowania depozytów - dyrektywa (przekształcona) 204/49/UE z 6 kwietnia 204 (Deposit Guarantee Scheme DGS), pkt 9 poniżej, - projekt rozporządzenia dotyczącego przejrzystości finansowania papierów wartościowych, COM(204) 40, 29 stycznia 204, pkt 0 poniżej, - projekt rozporządzenia w sprawie środków strukturalnych zwiększających odporność instytucji kredytowych UE, COM(204) 43, 29 stycznia 204, pkt poniżej. Należy wskazać, iż za tworzenie standardów technicznych i wytycznych dotyczących stosowania jednolitych ram regulacyjnych oraz ich wdrażanie odpowiada Europejski Urząd Nadzoru Bankowego (EUNB) (http://oide.sejm.gov.pl/oide/index.php?option=com_content&view=article&id=4754, dostęp r.). Poniżej w tabelach przedstwione zostały daty kolejnych etapów dotyczących stosowania podstawowych przepisów w procesie tworzenia unii bankowej oraz założenia planu działania w całym procesie tworzenia unii bankowej. 7

8 Tabela. Stosowanie podstawowych przepisów dotyczących unii bankowej kalendarium listopad 204 SSM (jednolity mechanizm nadzorczy) - podjęcie przez EBC zadań nadzorczych, zgodnie z rozporządzeniem Rady (UE) nr 024/203 styczeń 205 państwa członkowskie zaczynają stosować środki przyjęte na podstawie dyrektywy PE i Rady nr 204/59/UE w sprawie naprawy, restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji banków (krajowe mechanizmy finansowania osiągną poziom docelowy do 3 grudnia 2024) SRM (jednolity mechanizm restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji) rozpoczęcie stosowania przepisów rozporządzenia nr 806/204 (z wyjątkiem przepisów dotyczących instrumentów i składek), Jednolita Rada ds. Restrukturyzacji i Uporządkowanej Likwidacji osiąga pełną zdolność do działania lipiec 205 państwa członkowskie wprowadzają w życie przepisy przyjęte na podstawie dyrektywy PE i Rady 204/49/UE w sprawie systemów gwarancji depozytów (środki finansowe krajowych systemów gwarancji depozytów osiągną poziom docelowy do 3 lipca 2024) styczeń 206 SRM (jednolity mechanizm restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji) rozpoczęcie stosowania przepisów rozporządzenia nr 806/204 dotyczących instrumentów restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji oraz składek na rzecz jednolitego funduszu (fundusz osiągnie poziom docelowy do stycznia 2024) Źródło: dostęp r. 8

9 Tabela 2. Plan działania na rzecz pogłębionej i rzeczywistej Unii Gospodarczej i Walutowej P P Z E Z C A Ł Y C Z A S T R W A N I A P R O C E S U K R Ó T K O T E R M I N O W O Ś R E D N I O T E R M I N O W O D Ł U G O T E R M I N O W O Plan działania na rzecz pogłębionej i rzeczywistej UGW Początek europejskiej debaty Ma. Pełna realizacja europejskiego semestru i pakiety j sześciu wniosków ustawodawczych oraz szybkie 20 uzgodnienie i realizacja drugiego pakietu dotyczącego 2 zarządzania gospodarczego 2. Unia bankowa: Regulacja finansowa i nadzór Ma finansowy: szybkie uzgodnienie odnośnie wniosków j dotyczących jednolitego zbioru przepisów i jednolitego 20 mechanizmu nadzorczego 3 3. Unia bankowa: Jednolity mechanizm restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji banków 4. Szybka decyzja w sprawie następnych wieloletnich ram finansowych Ma j 20 3 Lis top ad 20 7 Po na d rok Koordynacja ex-ante głównych reform oraz utworzenie instrumentu konwergencjii konkurencyjności (CCI) 6. Promowanie inwestycji w strefie euro zgodnie z pakietem stabilności i wzrostu Prawodawstw o wtórne 7. Reprezentacja zewnętrzna strefy Euro. Dalsze wzmocnienie integracji budżetowej i gospodarczej 2. Odpowiednia zdolność fiskalna dla strefy euro w oparciu o CCI Zmiana traktatów 3. Fundusz amortyzacji zadłużenia 4. Europejskie bony skarbowe. Pełna unia bankowa 2. Pełna unia fiskalna i gospodarcza 9

10 Unia polityczna: adekwatne postępy w zakresie legitymacji demokratycznej i rozliczalności Źródło: Plan działania na rzecz pogłębionej i rzeczywistej Unii Gospodarczej i Walutowej (UgiW): początek europejskiej debaty, European Commission IP/2/272 28//202, (dostęp ). Rozdział II Funkcjonowanie jednolitego mechanizmu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji Drugim filarem unii bankowej jest mechanizm restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji, który ma za zadanie zapobiegać niewypłacalności banków mających problemy finansowe, czy też będących na progu upadłości lub też minimalizować jej negatywne skutki. W ramach europejskiego rynku wewnętrznego upadłość banku w jednym państwie członkowskim może wpłynąć na stabilność rynków finansowych w całej Unii. Zapewnienie skutecznych i jednolitych zasad w zakresie restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji (resolution) oraz równych warunków jej przeprowadzania leży zatem nie tylko w interesie tych państw członkowskich, w których banki te prowadzą swoją działalność, ale także w interesie wszystkich krajów UE(Proposal for a Regulation of the European Parliament and of the Council establishing uniform rules and a uniform procedure for the resolution of credit institutions and certain investment firms in the framework of a Single Resolution Mechanism and a Single Bank Resolution Fund and amending Regulation (EU) No 093/200, European Commision, Brussels, , COM (203) 520 final, s. 8-20). Jan Koleśnik (por. Zaleska, 205, s. 99-0) uważa, że koncepcja mechanizmu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji banków mocno zmieniała od jej ogłoszenia w połowie 203 roku. Przyjęty przez Parlament Europejski i Radę kształt końcowy odbiega od pierwotnych założeń i tworzy zawiły mechanizm oparty na trzech dokumentach: dyrektywie, rozporządzeniu oraz umowie międzyrządowej. O ile jednak nowe rozwiązania instytucjonalne będą obowiązkowe dla krajów strefy euro oraz dla

11 krajów, które podejmą bliską współpracę w ramach jednolitego mechanizmu nadzoru, o tyle zasady i narzędzia restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji będą musiały zostać wdrożone we wszystkich krajach Unii Europejskiej. Tym samym powstaną w Unii Europejskiej de facto dwa systemy resolution jeden w ramach unii bankowej oraz drugi będący zbiorem niepowiązanych krajowych mechanizmów resolution pozostałych państw, stosujące jednak takie same narzędzia. Zdaniem Jana Koleśnika (por. Zaleska, 205, s. 00-0) jednolity mechanizm resolution jest obowiązakowy dla wszystkich państw strefy euro oraz państw, które podjęły bliską współpracę z EBC odnośnie do nadzoru bankowego, czyli przystąpiły do I filaru unii bankowej. Należy zwrócić uwagę, iż zakończenie bliskiej współpracy, czyli opuszczenie I filaru unii bankowej, powoduje także automatyczne wystąpienie z jednolitego mechanizmu resolution. Jednolity mechanizm restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji będzie obejmował nie tylko banki mające siedzibę w państwie członkowskim unii bankowej, ale również będzie dotyczył jednostek dominujących ( w tym także finansowych spółek holdingowych i finansowych spółek holdingowych o działalności mieszanej) oraz firm inwestycyjnych i instytucji finansowych, mających siedzibę w takim kraju, jeśli są one objęte nadzorem skonsolidowanym prowadzonym przez EBC. Jeśli chodzi o budowę mechanizmu resolution to składa się on z dwóch części: ) instytucjonalnej - tworzonej przez organ i fundusz resolution, 2) narzędziowej obejmującej instrumenty resolution i źródła ich finansowania Tabela 3. Ogólna konstrukcja jednolitego mechanizmu restrukturyzacji i porządkowanej likwidacji Kraje unii bankowej Kraje spoza unii ze strefy euro spoza strefy euro bankowej Organ resolution Jednolita Rada ds. Restrukturyzacji i Organy krajowe Uporządkowanej Likwidacji + organy krajowe Fundusz resolution Jednolity fundusz restrukturyzacji i Fundusze krajowe uporządkowanej likwidacji Wsparcie z ESM TAK NIE Narzędzia resolution Takie same Źródło: Zaleska (205) s

12 Instytucją nadzorującą ma być Europejski Bank Centralny (EBC), który pełni również funkcję banku centralnego dla krajów ze strefy euro. Wartym uwagi jest fakt, iż nowy nadzór zajmowałby się zarówno nadzorem makroostrożnościowym, jak również mikroostrożnościowym. W ramach nadzoru mikroostrożnościowego zakłada się, że EBC będzie ściśle współpracować z krajowymi instytucjami nadzorującymi. Oznacza to, iż będziemy mieli połączenie funkcji banku centralnego wraz z funkcją nadzorczą, a więc mechanizmem, od którego w ostatnich latach się odchodziło. (Czy nowy nadzór spełni swoje zadanie? Zmiany w nadzorze finansowym w Europie oraz ich konsekwencje dla Polski, NBP, 203). Organem odpowiedzialnym za przeprowadzenie procesu resolution jest Jednolita Rada ds. Restrukturyzacji i Uporządkowanej Likwidacji (Single Resolution Board). Jednolita Rada cechuje się tym, iż: a) posiada osobowość prawną, b) jest agencją Unii, c) w każdym z państw członkowskich posiada zdolność prawną o najszerszym zakresie przyznawanym na mocy prawa krajowego osobom prawnym, d) może być stroną w postępowaniach sądowych, e) działa niezależnie i w interesie ogólnym, f) odpowiada przed Parlamentem Europejskim, Radą Unii Europejskiej i Komisją Europejską. W skład Jednolitej Rady wchodzi: a) przewodniczący, b) czterech dodatkowych członków zatrudnionych w pełnym wymiarze czasu pracy, c) członkowie mianowani przez każde uczestniczące państwo członkowskie, reprezentujący krajowe organy ds. Restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji. Każdy członek posiada jeden głos, a dodatkowo Komisja Europejska i EBC wyznaczają po jednym przedstawicielu z prawem uczestnictwa w charakterze stałego obserwatora. Jednolita Rada funkcjonuje w oparciu o dwie różne sesje, plenarną i wykonawczą, podczas których podejmowane są decyzje. Jest odpowiedzialna za sporządzanie planów restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji oraz przyjmowanie wszelkich decyzji z tym związanych. Część zadań może zostać powierzona także

13 krajowym organom ds. restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji. Jeżeli działanie w ramach resolution wymaga skorzystania z jednolitego funduszu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji, wtedy przyjęcie programu należy do wyłącznych kompetencji Jednolitej Rady. Organ ten może także podjąć decyzję o tym, że sam będzie bezpośrednio wykonywać wszelkie uprawnienia wobec dowolnego podmiotu w państwie należącym do unii bankowej z pominięciem krajowego organu resolution. Z punktu widzenia Polski, jako kraju spoza unii bankowej, ważne jest, że polityka Jednolitej Rady nie może dyskryminować podmiotów, posiadaczy depozytów, inwestorów ani innych wierzycieli mających siedzibę w Unii ze względu na ich narodowość lub miejsce prowadzenia działalności (Zaleska, 205, s.0-04). W przypadku programu resolution przygotowanego przez sesję wykonawczą, który przewiduje wykorzystanie wsparcia z funduszu przekraczającego wartość 5 mld euro, program uznaje się za przyjęty, jeżeli w ciągu trzech godzin od przedłożenia projektu przez sesję wykonawczą żaden członek sesji plenarnej nie zwoła posiedzenia sesji plenarnej. W przeciwnym razie decyzję w sprawie programu podejmuje sesja plenarna, zwykłą większością głosów członków Jednolitej Rady, reprezentujących co najmniej 30% wysokości wpłaconych składek. Każdy członek mający prawo głosu posiada prawo do jednego głosu, a w razie braku rozstrzygnięcia decydujący głos należy do przewodniczącego. Powołana zostanie również komisja odwoławcza, składająca się z pięciu cenionych osób z państw członkowskich, wyróżniających się wiedzą i doświadczeniem również z zakresu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji. Jej zadaniem będzie rozpatrywanie odwołań od niektórych decyzji Jednolitej Rady. (Zaleska, 205, s ). Z punktu widzenia Polski istotny jest obowiązek konsultacji działań podejmowanych przez Jednolitą Radę w stosunku grup podmiotów mających siedzibę również w państwach spoza unii bankowej. Godnym zauważenia jest, że Jednolita Rada będzie reprezentować krajowe organy resolution uczestniczących państw z unii bankowej podczas konsultacji i współpracy z krajami nieuczestniczącymi w unii bankowej. Tym samym głos państw goszczących spoza unii bankowej powinien być lepiej słyszalny. Jednolita Rada (a także EBC oraz krajowe organy resolution z krajów unii bankowej) może zawierać przy tym z właściwymi organami z krajów spoza unii bankowej protokoły ustaleń określające ogólne warunki ich wzajemnej współpracy w ramach wykonywania swoich zadań. Z punktu widzenia naszego kraju, jako kraju pozostającego poza unią bankową, ważne jest także, by przedstawiciele polskiego

14 organu resolution mogli być zapraszani w charakterze obserwatorów do prac w wewnętrznych zespołach ds. resolution powoływanych przez Jednolitą Radę (Zaleska, 205, s ). Rozdział III Zasady działania bankowego funduszu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji Komisja Europejska przedstawiła w lipcu 203 r. projekt rozporządzania ustanawiającego Jednolity Mechanizm Restrukturyzacji i Uporządkowanej Likwidacji (Single Resolution Mechanism, SRM), mający być drugim filarem tworzonej unii bankowej. W kwietniu 204 r. rozporządzenie zostało przyjęte przez Parlament Europejski, a w lipcu 204 r. przez Radę UE. Rozporządzenie w sprawie (Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 806/204 z dnia 5 lipca 204 r. ustanawiające jednolite zasady i jednolitą procedurę restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji instytucji kredytowych i niektóych firm inwestycyjnych w ramach jednolitego mechanizmu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji oraz jednolitego funduszu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji oraz zmieniające rozporządzenie (UE) nr 093/200, Dz. U. UE L 225/ z dnia 30 lipca 204 r.) w pełni wejdzie w życie w 206 r. (Ekonomiczne wyzwania integracji Polski ze strefą euro (204, s.89), Narodowy Bank Polski, Warszawa). Na mocy rozporządzenia utworzony zostanie Jednolity Fundusz Restrukturyzacji i Uporządkowanej Likwidacji (Single Resolution Fund, SRF), którego środki będą wykorzystywane na przeprowadzenie procedur resolution. Fundusz finansowany będzie na zasadzie ex ante ze składek sektora bankowego. W okresie przejściowym, wynoszącym 8 lat od wejścia w życie rozporządzenia, będzie funkcjonował system dualny, na który będą składać się krajowe subfundusze (national compartments) i część wspólna funduszu (mutual part). Zasady przekazywania składek przez państwa uczestniczące do funduszu resolution oraz zasady

15 korzystania ze środków zgromadzonych w nim zostały zawarte w umowie międzyrządowej (intergovernmental agreement, IGA), którą podpisano 2 maja 204 r. Ideą przyjętych rozwiązań jest to, aby koszty procesu resolution były, w okresie przejściowym, w części pokrywane ze źródeł krajowych, a w części ze środków uwspólnotowionych, przy czym subfundusze krajowe będą stopniowo redukowane, a pula uwspólnotowionych środków będzie się odpowiednio zwiększać. W pierwszym roku 40% środków będzie uwspólnotowionych, a w drugim roku już 60%. Natomiast pozostałe 40% stopniowo przez następne 6 lat. Po upływie okresu przejściowego pozostanie jeden wspólny fundusz resolution, którego poziom docelowy ustalono na % depozytów gwarantowanych zgromadzonych w instytucjach kredytowych mających swoją siedzibę na terenie SSM/SRM, co zgodnie z danymi za 20 r. stanowi około 55 mld EUR. IGA przewiduje także możliwość przesuwania środków pomiędzy krajowymi subfunduszami w ramach pożyczek oraz wykorzystanie alternatywnych źródeł finansowania. Należy także zauważyć, że IGA reguluje kwestie finansowe związane z przystąpieniem do SRM kraju Unii Europejskiej, którego walutą nie jest euro, w tym wpłacenie odpowiednich środków na poczet SRF. Natomiast kwestie dotyczące zakończenia bliskiej wspłópracy i wyjścia z SRM, w tym zwrot składek wpłaconych do SRF, zostały uregulowane w rozporządzeniu ws. SRM (Ekonomiczne wyzwania integracji Polski ze strefą euro, 204 s. 9). Sektor prywatny, co do zasady, ma finansować mechanizm resolution. Dlatego oprócz reguły, iż w pierwszej kolejności koszty resolution ponoszą właściciele i nieubezpieczeni wierzyciele (według określonej hierarchii wynikającej z prawa upadłościowego), organ resolution powinien również dysponować środkami na uzupełnienie tych funduszy, gdy są one niewystarczające w przypadku kryzysu danego banku. W związku z tym, że wyklucza się użycie środków publicznych, należy zapewnić finansowanie wydatków związanych z procesem resolution przez podmioty rynkowe podlegające przepisom resolution. Sposoby tworzenia takiego mechanizmu mogą być analogiczne do tych budowanych na potrzeby działalności systemów gwarantowania depozytów, a ich rozróżnienie zależy od sposobu zbierania składek (Zdanowicz, 2007, s ). Jednym z rozwiązań jest utworzenie specjalnego funduszu, na który banki wnosiłyby regularnie składki na zasadzie ex ante. Zebrane środki tworzyłyby fundusz resolution, który byłby zarządzany przez organ resolution. Sygnatariuszami IGA są wszystkie państwa UE z wyjątkiem Szwecji i Wielkiej Brytanii.

16 Sposób wyznaczania składek może być różny; mogą one być ujednolicone dla wszystkich instytucji lub zróżnicowane według generowanego przez nie ryzyka. Składka liniowa jest prosta w zrozumieniu i administrowaniu, jednak nie tworzy ona bodźców do ostrożnego zarządzania bankiem, ponieważ instytucje kreujące mniejsze ryzyko ponoszą takie same koszty, jak instytucje o wysokim poziomie ryzyka. Istotną kwestią jest także ustalenie podstawy do kalkulacji składek. Mogą być nią na przykład aktywa ważone ryzykiem lub zobowiązania całkowite banku z wyłączeniem funduszy własnych i gwarantowanych depozytów. Dodatkowo składki mogą być stabilne lub zmienne w czasie. Fundusz budowany ze składek płaconych regularnie ex ante wyróżnia się następującymi cechami: 3) środki na sfinansowanie wydatków związanych z procesem resolution są na bieżąco w dyspozycji organu resolution i mogą być szybko użyte. 4) opłaty wnoszone są przez banki regularnie w czasie spokoju, a wykorzystywane w czasie sytuacji kryzysowej; 5) wszystkie instytucje partycypują w finansowaniu systemu, więc nie występuje sytuacja, w której na sfinansowanie działań nie składa się instytucja, która zostaje poddana procesowi resolution (tak jak to ma miejsce w przypadku finansowania ex post); 6) system ten powinien być do pewnego stopnia samowystarczalny (po odpowiednim okresie kumulacji środków) i w mniejszym zakresie wymagać awaryjnych źródeł finansowania ze źródeł publicznych na przykład w postaci pożyczek z budżetu państwa. Przeciwnicy składek ex ante wskazują przede wszystkim na nieefektywność tego systemu (banki muszą wcześniej ponosić koszty budowania wspólnego funduszu, który może nigdy nie zostać użyty). Ponadto, zasady inwestowania środków zakładają priorytet w postaci bezpieczeństwa, co sprawia, że rentowność tych inwestycji nie jest wysoka. W modelu alternatywnym składki wnoszone są ex post, czyli dopiero po spełnieniu warunku resolution i zaistnieniu konieczności uruchomienia środków. W tym modelu nie dochodzi do wcześniejszej kumulacji środków w specjalnym funduszu. Pozostają one niejako w uśpieniu i są wpłacane przez banki na potrzeby przeprowadzenia procesu dopiero, gdy zaistnieje taka konieczność. Wyznaczenie obciążeń banków ex post może być łatwiejsze i bardziej precyzyjne, ponieważ znane są koszty procesu resolution w konkretnym przypadku. Rozwiązaniem pośrednim może być wykorzystanie mechanizmu, w którym banki mogą część składki utrzymywać we

17 własnym bilansie w formie inwestycji w papiery wartościowe lub inne płynne aktywa (payment commitments). Bank nie może korzystać z tych środków, ale przychody z ich zainwestowania pozostają w banku. Faktyczne przekazanie funduszy na rzecz organu resolution następuje tylko wówczas, gdy dochodzi do uruchomienia środków na potrzeby konkretnego przypadku resolution. Warto zaznaczyć, że system składek ex post może być nie tylko alternatywą dla składek ex ante, lecz ich uzupełnieniem. Jeśli środki zgromadzone w funduszu resolution okażą się w praktyce niewystarczające, organ odpowiedzialny za proces może wymagać nałożenia dodatkowej składki o charakterze ex post. Jest to jednak element, który wzmacnia procykliczność, ponieważ w czasie kryzysu na banki nakładana jest dodatkowa opłata osłabiająca potencjał finansowy tych banków, które pozostały na rynku. Istnieją też inne sposoby uzupełnienia funduszy w sytuacji kryzysowej analogicznie do modeli finansowania systemów gwarantowania depozytów, w których uwzględnia się tak zwane alternatywne źródła finansowania. Założenie minimalizowania kosztów restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji banków dla podatników nie wyklucza bowiem konieczności użycia środków publicznych w wyjątkowych sytuacjach, kiedy to ewentualne skutki braku takiej reakcji byłyby szkodliwe dla stabilności finansowej. Nawet relatywnie dobrze skapitalizowany fundusz resolution może nie poradzić sobie finansowo z przeprowadzeniem procesu w dużym banku. Teoretycznie źródłem awaryjnego finansowania dla funduszu resolution mógłby być kredyt z banku centralnego. W sytuacji braku wystarczających środków w systemie gwarancyjnym w krótkim terminie, wsparcie kredytem z banku centralnego może być jedyną metodą na szybkie uzupełnienie brakujących środków. Wsparcie takie powinno być jednak odpowiednio uwarunkowane warunki te sprecyzował w swoich opiniach Europejski Bank Centralny: a) decyzja o udzieleniu takiego wsparcia jest podejmowana przez sam bank centralny w sposób niezależny, b) finansowanie powinno mieć charakter krótkookresowy, c) może być podejmowane w odpowiedzi na nagłą, awaryjną sytuację, zagrażającą stabilności finansowej, d) udzielany kredyt powinien mieć odpowiednie zabezpieczenie (Patrz np. Opinia EBC z dnia 7 stycznia 2008 r. wydana na wniosek Ministra Finansów Rzeczypospolitej Polskiej w sprawie projektu ustawy o zmianie ustawy

18 o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym (CON/2008/5), Jednak w przypadku procesu resolution, zdaniem EBC, koszty procesu powinni ponosić z zasady akcjonariusze/udziałowcy oraz wierzyciele danej instytucji (Resolution czyli nowe podejście do banków zagrożonych upadłością, 205 s ). Zakończenie Kryzys finansowy ukazał potrzebę wzmocnienia uregulowań prawnych i procedur operacyjnych dotyczących restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji banków w każdym systemie finansowym. Koniecznym stało się wzmocnienie krajowych struktur bezpieczeństwa finansowego w państwach Unii Europejskiej i wyznaczenie instytucji paneuropejskiej odpowiedzialnej za uruchomienie mechanizmu resolution. Ważne jest by zostały stoworzone sprawne narzędzia umożliwiające szybkie i skuteczne reagowanie na pojawiające się zagrożenia upadłości banków. Istotny jest również płynny przepływ informacji i współpracy na każdym etapie monitorowania sytuacji kryzysowej w instytcji finansowej. Należy pamiętać, iż obecnie banki prowadzą swoje działania w wielu krajach. Stąd też koniecznym jest zharmonizowanie warunków, zasad i narzędzi procesu resolution we wszystkich państwach Unii Europejskiej. Także w Polsce prowadzone są prace, a projekt ustawy przewiduje powierzenie odpowiedzialności Bankowemu Funduszowi Gwarancyjnemu za przeprowadzenie procesu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji. Z perspektywy Polski opinie o przystąpieniu do unii bankowej są zdystansowane. Prezes Narodowego Banku Polskiego profeesor Marek Belka reprezentuje ostrożne podejście do nowego nadzoru. Według niego należy wstrzymać się i zaczekać jak nowa instytucja, umiejscowiona w Europejskim Banku Centralnym będzie sobie radzić z nadzorowaniem banków w strefie euro i dopiero potem podjąć decyzję o ewentualnym przyłączeniu się. Podobne jest polskie nastawienie do strefy euro. Najpierw musimy zobaczyć jak strefa euro radzi sobie ze swoimi problemami mówił prof. Marek Belka na spotkaniu zorganizowanym pod koniec lutego 205

19 roku w Brukseli przez think tank Bruegel (http://www.ekonomia.rp.pl/artykul/82059.html, dostęp r). Zdaniem niektórych ekspertów rząd powinien poważnie rozważyć, czy nie byłoby korzystne, żeby Polska dołączyła do unii bankowej przed wejściem do strefy euro. Podają oni argument, iż najpierw należy dokonać bilansu zagrożeń i korzyści i rozpocząć merytoryczną dyskusję na ten temat. Unia bankowa zaczyna nabierać kształtu, który staje się coraz bardziej atrakcyjny z punktu widzenia bezpieczeństwa także polskiego systemu finansowego (http://www.obserwatorfinansowy.pl/tematyka/bankowosc/unia-bankowa-bardziejatrakcyjna-dla-polski/, dostęp r.). Literatura Ekonomiczne wyzwania integracji Polski ze strefą euro (204), Narodowy Bank Polski, Warszawa. integracji_ze_strefa_euro.pdf. Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego i Rady, Plan działania na rzecz unii bankowej z dnia roku COM (202) 50 final com _pl.pdf. Opinia EBC z dnia 7 stycznia 2008 r. wydana na wniosek Ministra Finansów Rzeczypospolitej Polskiej w sprawie projektu ustawy o zmianie ustawy o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym (CON/2008/5), Plan działania na rzecz pogłębionej i rzeczywistej Unii Gospodarczej i Walutowej (UgiW): początek europejskiej debaty, European Commission IP/2/272 28//202, (dostęp ). Proposal for a Regulation of the European Parliament and of the Council establishing uniform rules and a uniform procedure for the resolution of credit institutions and certain investment firms in the framework of a Single Resolution Mechanism anda Single Bank Resolution Fund and amending Regulation (EU) No 093/200, European Commision, Brussels, , COM (203) 520 final.

20 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 806/204 z dnia 5 lipca 204 r. ustanawiające jednolite zasady i jednolitą procedurę restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji instytucji kredytowych i niektóych firm inwestycyjnych w ramach jednolitego mechanizmu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji oraz jednolitego funduszu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji oraz zmieniające rozporządzenie (UE) nr 093/200, Dz. U. UE L 225/ z dnia 30 lipca 204 r. Szczepańska O, Dobrzańska A.,Zdanowicz B. (205), Resolution czyli nowe podejście do banków zagrożonych upadłością, Narodowy Bank Polski, Warszawa Resolution.pdf, dostęp ). Zaleska M. (205), Europejska Unia Bankowa, Difin, Warszawa. Zdanowicz B., (2007), Podstawowe dylematy i kryteria wyboru formuły systemu gwarantowania depozytów w świetle teorii i doświadczeń międzynarodowych, Bezpieczny Bank nr (34) 2007, Warszawa. pdf , dostęp r. 2

Wniosek ROZPORZĄDZENIE WYKONAWCZE RADY

Wniosek ROZPORZĄDZENIE WYKONAWCZE RADY KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 24.11.2014 r. COM(2014) 710 final 2014/0336 (NLE) Wniosek ROZPORZĄDZENIE WYKONAWCZE RADY określające jednolite warunki stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego

Bardziej szczegółowo

Resolution proces restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji banków Olga Szczepańska Narodowy Bank Polski

Resolution proces restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji banków Olga Szczepańska Narodowy Bank Polski Warszawa, 15.03.2013 r. Resolution proces restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji banków Olga Szczepańska Narodowy Bank Polski Koszty kryzysu w UE Całkowita kwota pomocy publicznej dla sektora finansowego

Bardziej szczegółowo

OPINIA EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO

OPINIA EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO PL OPINIA EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO z dnia 6 sierpnia 2010 r. w sprawie zmian przepisów prawnych dotyczących finansowania systemu gwarantowania depozytów (CON/2010/64) Wprowadzenie i podstawa prawna

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia. 2011 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia. 2011 r. Projekt z dnia 1 czerwca 2011 r. ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia. 2011 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie określenia szczegółowych warunków technicznych i organizacyjnych dla firm inwestycyjnych,

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie kryzysowe (1)

Zarządzanie kryzysowe (1) Prace legislacyjne prowadzone na forum europejskim dotyczące zmian w zakresie zarządzania kryzysowego (recovery and resolution framework), funduszu naprawczego (resolution fund) oraz funkcjonowania systemów

Bardziej szczegółowo

OPINIA EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO

OPINIA EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO PL OPINIA EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO z dnia 2 sierpnia 2006 r. wydana na wniosek Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej w sprawie projektu ustawy zmieniającej ustawę o Narodowym Banku Polskim (CON/2006/39)

Bardziej szczegółowo

Unia Gospodarcza i Pieniężna

Unia Gospodarcza i Pieniężna Unia Gospodarcza i Pieniężna Polityka gospodarcza i pieniężna (art. 119 TfUE) Dla osiągnięcia celów określonych w artykule 3 Traktatu o Unii Europejskiej, działania Państw Członkowskich i Unii obejmują,

Bardziej szczegółowo

Wniosek ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY

Wniosek ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 23.11.2011 KOM(2011) 819 wersja ostateczna 2011/0385 (COD) Wniosek ROZPORZĄDZENIE PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY w sprawie wzmocnienia nadzoru gospodarczego i budżetowego

Bardziej szczegółowo

"Plan Junckera szansą na inwestycyjne ożywienie w Europie. Korzyści dla Polski."

Plan Junckera szansą na inwestycyjne ożywienie w Europie. Korzyści dla Polski. "Plan Junckera szansą na inwestycyjne ożywienie w Europie. Korzyści dla Polski." Danuta JAZŁOWIECKA Posłanka do Parlamentu Europejskiego BIPE, 1 czerwiec 2015 Dlaczego Europa potrzebuje nowej strategii

Bardziej szczegółowo

Data Temat Godziny Wykładowca

Data Temat Godziny Wykładowca Harmonogram zajęć w ramach Studiów Podyplomowych Mechanizmy funkcjonowania strefy EURO (IV edycja) organizowanych przez Uniwersytet Opolski przy wsparciu Narodowego Banku Polskiego (zajęcia odbywać się

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia. 2011 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia. 2011 r. Projekt z dnia 1 czerwca 2011 r. ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia. 2011 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie upowszechniania informacji związanych z adekwatnością kapitałową 2) Na podstawie

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia. 2011 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia. 2011 r. Projekt z dnia 1 czerwca 2011 r. ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia. 2011 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie upowszechniania informacji związanych z adekwatnością kapitałową 2) Na podstawie

Bardziej szczegółowo

Prace Naukowe Wydziału Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytetu Wrocławskiego. Seria: Nr 6 e-monografie

Prace Naukowe Wydziału Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytetu Wrocławskiego. Seria: Nr 6 e-monografie Prace Naukowe Wydziału Prawa, Administracji i Ekonomii Uniwersytetu Wrocławskiego Seria: Nr 6 e-monografie Koło Naukowe Prawa Finansowego Bezpieczeństwo rynku finansowego pod redakcją Eugenii Fojcik-Mastalskiej

Bardziej szczegółowo

WSPÓŁCZESNY SYSTEM BANKOWY

WSPÓŁCZESNY SYSTEM BANKOWY JOANNA redakcja naukowa SWIDERSKA WSPÓŁCZESNY SYSTEM BANKOWY Ujęcie instytucjonalne Difin Spis treści Wprowadzenie 11 Część I System gwarantowania depozytów 15 Rozdział 1. Geneza i uwarunkowania tworzenia

Bardziej szczegółowo

Warunki uzyskania zaliczenia z przedmiotu, na którym słuchacz studiów podyplomowych był nieobecny

Warunki uzyskania zaliczenia z przedmiotu, na którym słuchacz studiów podyplomowych był nieobecny Studia podyplomowe Mechanizmy funkcjonowania strefy euro Projekt realizowany z Narodowym Bankiem Polskim w ramach programu edukacji ekonomicznej VII edycja Rok akademicki 2015/2016 Warunki uzyskania zaliczenia

Bardziej szczegółowo

Jan Śliwa PODSTAWY FINANSÓW

Jan Śliwa PODSTAWY FINANSÓW Jan Śliwa PODSTAWY FINANSÓW Łódź Warszawa 2011 SPIS TREŚCI WSTĘP... 9 ROZDZIAŁ I. FINANSE PRZEDSIĘBIORSTWA FINANSE SFERY REALNEJ... 13 1. Istota finansów przedsiębiorstwa... 13 1.1. Podstawowe pojęcia...

Bardziej szczegółowo

Unia bankowa skutki dla UE, strefy euro i dla Polski. Warszawa, 29 listopada 2012 r.

Unia bankowa skutki dla UE, strefy euro i dla Polski. Warszawa, 29 listopada 2012 r. Unia bankowa skutki dla UE, strefy euro i dla Polski Warszawa, 29 listopada 2012 r. Unia bankowa skutki dla UE i dla strefy euro Andrzej Raczko Narodowy Bank Polski Strefa euro Strefa euro doświadcza bardzo

Bardziej szczegółowo

Rola systemów gwarantowania depozytów w stabilizowaniu systemu finansowego w strefie euro. Wnioski z

Rola systemów gwarantowania depozytów w stabilizowaniu systemu finansowego w strefie euro. Wnioski z Rola systemów gwarantowania depozytów w stabilizowaniu systemu finansowego w strefie euro. Wnioski z kryzysu Łukasz Szewczyk Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach lukasz.szewczyk@ue.katowice.pl Plan wystąpienia

Bardziej szczegółowo

Kredytowe instrumenty a stabilność finansowa

Kredytowe instrumenty a stabilność finansowa Monografie i Opracowania 563 Paweł Niedziółka Kredytowe instrumenty a stabilność finansowa Warszawa 2009 Szkoła Główna Handlowa w Warszawie OFICYNA WYDAWNICZA Spis treści Indeks skrótów nazw własnych używanych

Bardziej szczegółowo

O C E N A S K U T K Ó W R E G U L A C J I

O C E N A S K U T K Ó W R E G U L A C J I O C E N A S K U T K Ó W R E G U L A C J I 1. Podmioty, na które będzie oddziaływał akt normatywny. Projektowana ustawa będzie oddziaływała na banki krajowe, oddziały banków zagranicznych, firmy inwestycyjne,

Bardziej szczegółowo

Polska w Onii Europejskiej

Polska w Onii Europejskiej A/452928 Polska w Onii Europejskiej - wybrane polityki sektorowe Wydawnictwo SGGW Warszawa 2004 Spis treści Wstęp 9 1. CHARAKTERYSTYKA PORÓWNAWCZA GOSPODAREK POLSKI I UNII EUROPEJSKIEJ 11 1.1. Dynamika

Bardziej szczegółowo

KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY, EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPOŁECZNEGO I KOMITETU REGIONÓW

KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY, EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPOŁECZNEGO I KOMITETU REGIONÓW KOMISJA EUROPEJSKA Strasburg, dnia 12.3.2013 COM(2013) 144 final KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY, EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPOŁECZNEGO I KOMITETU REGIONÓW Inicjatywa na rzecz

Bardziej szczegółowo

ASPEKTY PRAWNE FUNKCJONOWANIA RYNKU FINANSOWEGO UNII EUROPEJSKIEJ B 365304

ASPEKTY PRAWNE FUNKCJONOWANIA RYNKU FINANSOWEGO UNII EUROPEJSKIEJ B 365304 ASPEKTY PRAWNE FUNKCJONOWANIA RYNKU FINANSOWEGO UNII EUROPEJSKIEJ B 365304 Spis treści Podziękowania. 9 Wstęp 11 Rozdział pierwszy Teoria regulacji a regulacja rynku finansowego n Wprowadzenie 17 1. Regulacja

Bardziej szczegółowo

NAJWAŻNIEJSZE ZAGADNIENIA

NAJWAŻNIEJSZE ZAGADNIENIA NAJWAŻNIEJSZE ZAGADNIENIA TEMAT KOMUNIKATU: Komisja oraz Rada mają podejmować decyzje w sprawie restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji banków w krajach objętych jednolitym mechanizmem nadzorczym

Bardziej szczegółowo

Jesienna prognoza gospodarcza na 2014 r.: powolne ożywienie i bardzo niska inflacja

Jesienna prognoza gospodarcza na 2014 r.: powolne ożywienie i bardzo niska inflacja Komisja Europejska - Komunikat prasowy Jesienna prognoza gospodarcza na 2014 r.: powolne ożywienie i bardzo niska inflacja Bruksela, 04 listopad 2014 Zgodnie z prognozą gospodarczą Komisji Europejskiej

Bardziej szczegółowo

Informacja nt. Polityki inwestycyjnej KDPW_CCP S.A.

Informacja nt. Polityki inwestycyjnej KDPW_CCP S.A. Informacja nt. Polityki inwestycyjnej KDPW_CCP S.A. 21.08.2014 1. KDPW_CCP zgodnie ze swoją Polityką inwestycyjną przyjętą w drodze uchwały Zarządu KDPW_CCP S.A. inwestuje następujące rodzaje aktywów:

Bardziej szczegółowo

Studia podyplomowe Mechanizmy funkcjonowania strefy euro finansowane przez Narodowy Bank Polski

Studia podyplomowe Mechanizmy funkcjonowania strefy euro finansowane przez Narodowy Bank Polski Załącznik do uchwały nr 548 Senatu Uniwersytetu Zielonogórskiego w sprawie określenia efektów kształcenia dla studiów podyplomowych prowadzonych na Wydziale Ekonomii i Zarządzania Studia podyplomowe Mechanizmy

Bardziej szczegółowo

Polityka informacyjna Banku Spółdzielczego w Lubartowie

Polityka informacyjna Banku Spółdzielczego w Lubartowie Załącznik do Uchwały Nr 150/2014 Zarządu BS w Lubartowie z dnia 24 listopada 2014 roku Załącznik do Uchwały Nr 40/2014 Rady Nadzorczej BS w Lubartowie z dnia 28 listopada 2014 roku Polityka informacyjna

Bardziej szczegółowo

BANK SPÓŁDZIELCZY w Krzeszowicach

BANK SPÓŁDZIELCZY w Krzeszowicach BANK SPÓŁDZIELCZY w Krzeszowicach Polityka informacyjna Banku Spółdzielczego w Krzeszowicach dotycząca adekwatności kapitałowej Krzeszowice, 2014. r. Spis treści 1. Postanowienia ogólne... 3 2. Zakres

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia. o zmianie ustawy o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym oraz niektórych innych ustaw"

USTAWA. z dnia. o zmianie ustawy o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym oraz niektórych innych ustaw Projekt z dniu 8 grudnia 2011 r. z dnia USTAWA o zmianie ustawy o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym oraz niektórych innych ustaw" Art. 1. W ustawie z dnia 14 grudnia 1994 r. o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym

Bardziej szczegółowo

Sytuacja polskiego sektora bankowego. Warszawa, 22 listopada 2012

Sytuacja polskiego sektora bankowego. Warszawa, 22 listopada 2012 Sytuacja polskiego sektora bankowego Warszawa, 22 listopada 2012 Plan prezentacji Struktura rynku finansowego Uwarunkowania makroekonomiczne Struktura sektora bankowego w Polsce Bilans Należności brutto

Bardziej szczegółowo

ZAŁĄCZNIK KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY, EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPOŁECZNEGO I KOMITETU REGIONÓW

ZAŁĄCZNIK KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY, EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPOŁECZNEGO I KOMITETU REGIONÓW KOMISJA EUROPEJSKA Strasburg, dnia 27.10.2015 r. COM(2015) 610 final ANNEX 4 ZAŁĄCZNIK KOMUNIKAT KOMISJI DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO, RADY, EUROPEJSKIEGO KOMITETU EKONOMICZNO-SPOŁECZNEGO I KOMITETU REGIONÓW

Bardziej szczegółowo

Polityka informacyjna Banku Polskiej Spółdzielczości S.A. dotycząca adekwatności kapitałowej

Polityka informacyjna Banku Polskiej Spółdzielczości S.A. dotycząca adekwatności kapitałowej Załącznik do Uchwały Nr 37/17/AB/DPA/2014 Zarządu Banku BPS S.A. z dnia 18 czerwca 2014 r. Polityka informacyjna Banku Polskiej Spółdzielczości S.A. dotycząca adekwatności kapitałowej Warszawa, 2014 r.

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp Dariusz Rosati... 11. Część I. Funkcjonowanie strefy euro

Spis treści. Wstęp Dariusz Rosati... 11. Część I. Funkcjonowanie strefy euro Spis treści Wstęp Dariusz Rosati.............................................. 11 Część I. Funkcjonowanie strefy euro Rozdział 1. dziesięć lat strefy euro: sukces czy niespełnione nadzieje? Dariusz Rosati........................................

Bardziej szczegółowo

Polityka informacyjna

Polityka informacyjna Załącznik do Uchwały Nr 176/B/2015 Zarządu Banku Spółdzielczego w Namysłowie z dnia 27.05.2015 r. oraz Uchwały Nr 36/2015 Rady Nadzorczej Banku Spółdzielczego w Namysłowie z dnia 17.06.2015 r. Polityka

Bardziej szczegółowo

Wniosek DECYZJA RADY. w sprawie przyjęcia przez Litwę euro w dniu 1 stycznia 2015 r.

Wniosek DECYZJA RADY. w sprawie przyjęcia przez Litwę euro w dniu 1 stycznia 2015 r. KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 4.6.2014 r. COM(2014) 324 final 2014/0170 (NLE) Wniosek DECYZJA RADY w sprawie przyjęcia przez Litwę euro w dniu 1 stycznia 2015 r. PL PL UZASADNIENIE 1. KONTEKST WNIOSKU

Bardziej szczegółowo

Czy i kiedy kraje spoza strefy euro powinny wstąpić do Unii Bankowej? aktualizacja stanowiska

Czy i kiedy kraje spoza strefy euro powinny wstąpić do Unii Bankowej? aktualizacja stanowiska Czy i kiedy kraje spoza strefy euro powinny wstąpić do Unii Bankowej? aktualizacja stanowiska I. Wstępna analiza kosztów i korzyści przystąpienia krajów spoza strefy euro do Unii Bankowej na zasadach tzw.

Bardziej szczegółowo

Anna Baran. Konsekwencje przystąpienia Polski do Unii Bankowej

Anna Baran. Konsekwencje przystąpienia Polski do Unii Bankowej UNIWERSYTET WARMIŃSKO-MAZURSKI W OLSZTYNIE WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH STUDIA PODYPLOMOWE MECHANIZMY FUNKCJONOWANIA STREFY EURO Projekt realizowany z Narodowym Bankiem Polskim w ramach programu edukacji

Bardziej szczegółowo

DECYZJA EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO (UE)

DECYZJA EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO (UE) 28.3.2015 PL L 84/67 DECYZJA EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO (UE) 2015/530 z dnia 11 lutego 2015 r. w sprawie metodologii i procedur określania i gromadzenia danych dotyczących czynników warunkujących

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 7 listopada 2008 r. o Komitecie Stabilności Finansowej. Rozdział 1. Przepisy ogólne

USTAWA. z dnia 7 listopada 2008 r. o Komitecie Stabilności Finansowej. Rozdział 1. Przepisy ogólne Kancelaria Sejmu s. 1/7 USTAWA z dnia 7 listopada 2008 r. Opracowano na podstawie: Dz. U. z 2008 r. Nr 209, poz. 1317, z 2013 r. poz. 1012. o Komitecie Stabilności Finansowej Rozdział 1 Przepisy ogólne

Bardziej szczegółowo

Planowane zmiany prawa rynku kapitałowego w zakresie dotyczącym funkcjonowania firm inwestycyjnych

Planowane zmiany prawa rynku kapitałowego w zakresie dotyczącym funkcjonowania firm inwestycyjnych Planowane zmiany prawa rynku kapitałowego w zakresie dotyczącym funkcjonowania firm inwestycyjnych Urząd Komisji Nadzoru Finansowego Warszawa, 1 marca 2011 r. Maciej Kurzajewski Z-ca Dyrektora Departamentu

Bardziej szczegółowo

ECB-PUBLIC OPINIA EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO. z dnia 14 stycznia 2013 r. w sprawie spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych (CON/2013/5)

ECB-PUBLIC OPINIA EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO. z dnia 14 stycznia 2013 r. w sprawie spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych (CON/2013/5) PL ECB-PUBLIC OPINIA EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO z dnia 14 stycznia 2013 r. w sprawie spółdzielczych kas oszczędnościowo-kredytowych (CON/2013/5) Wprowadzenie i podstawa prawna W dniu 6 listopada 2012

Bardziej szczegółowo

Informacja na temat zasad gwarantowania depozytów w systemie rumuńskim

Informacja na temat zasad gwarantowania depozytów w systemie rumuńskim Romuald Szymczak Informacja na temat zasad gwarantowania depozytów w systemie rumuńskim 1. Informacje ogólne Instytucją gwarantującą depozyty w Rumunii jest Bankowy Fundusz Gwarantowania Depozytów (rum.:

Bardziej szczegółowo

MIROSŁAWA CAPIGA. m #

MIROSŁAWA CAPIGA. m # MIROSŁAWA CAPIGA m # Katowice 2008 SPIS TREŚCI WSTĘP 11 CZĘŚĆ I DWUSZCZEBLOWOŚĆ SYSTEMU BANKOWEGO W POLSCE Rozdział 1 SPECYFIKA SYSTEMU BANKOWEGO 15 1.1. System bankowy jako element rynkowego systemu finansowego

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE RADY NADZORCZEJ GPM VINDEXUS S.A. ZA 2013 R.

SPRAWOZDANIE RADY NADZORCZEJ GPM VINDEXUS S.A. ZA 2013 R. Załącznik do uchwały nr 1/20/05/2014 SPRAWOZDANIE RADY NADZORCZEJ GPM VINDEXUS S.A. ZA 2013 R. Sprawozdanie z działalności Rady Nadzorczej Giełdy Praw Majątkowych Vindexus S.A. wraz z oceną pracy Rady

Bardziej szczegółowo

Rada Unii Europejskiej Bruksela, 16 grudnia 2015 r. (OR. en) Jeppe TRANHOLM-MIKKELSEN, Sekretarz Generalny Rady Unii Europejskiej

Rada Unii Europejskiej Bruksela, 16 grudnia 2015 r. (OR. en) Jeppe TRANHOLM-MIKKELSEN, Sekretarz Generalny Rady Unii Europejskiej Rada Unii Europejskiej Bruksela, 16 grudnia 2015 r. (OR. en) Międzyinstytucjonalny numer referencyjny: 2015/0296 (CNS) 15373/15 FISC 191 PISMO PRZEWODNIE Od: Data otrzymania: 14 grudnia 2015 r. Do: Nr

Bardziej szczegółowo

STATUT Europejskiego Regionalnego Centrum Ekohydrologii w Łodzi, w Polsce pod auspicjami UNESCO

STATUT Europejskiego Regionalnego Centrum Ekohydrologii w Łodzi, w Polsce pod auspicjami UNESCO STATUT Europejskiego Regionalnego Centrum Ekohydrologii w Łodzi, w Polsce pod auspicjami UNESCO Artykuł 1 Status prawny i siedziba Centrum 1. Europejskie Regionalne Centrum Ekohydrologii z siedziba w Łodzi,

Bardziej szczegółowo

EUROPEJSKI BANK INWESTYCYJNY

EUROPEJSKI BANK INWESTYCYJNY EUROPEJSKI BANK INWESTYCYJNY Europejski Bank Inwestycyjny (EBI) realizuje cele Unii Europejskiej poprzez zapewnianie długoterminowego finansowania projektów, udzielanie gwarancji i doradztwo. Wspiera projekty

Bardziej szczegółowo

Podstawa prawna funkcjonowania komitetu audytu

Podstawa prawna funkcjonowania komitetu audytu Zgodnie z nową ustawą o biegłych rewidentach i ich samorządzie, podmiotach uprawnionych do badania sprawozdań finansowych oraz o nadzorze publicznym, w skład komitetu audytu wchodzi co najmniej 3 członków.

Bardziej szczegółowo

Zestawy zagadnień na egzamin magisterski dla kierunku EKONOMIA (studia II stopnia)

Zestawy zagadnień na egzamin magisterski dla kierunku EKONOMIA (studia II stopnia) Zestawy zagadnień na egzamin magisterski dla kierunku EKONOMIA (studia II stopnia) Obowiązuje od 01.10.2014 Zgodnie z Zarządzeniem Rektora ZPSB w sprawie Regulaminu Procedur Dyplomowych, na egzaminie magisterskim

Bardziej szczegółowo

STUDIA PODYPLOMOWE MECHANIZMY FUNKCJONOWANIA STREFY EURO PRACA DYPLOMOWA

STUDIA PODYPLOMOWE MECHANIZMY FUNKCJONOWANIA STREFY EURO PRACA DYPLOMOWA WYŻSZA SZKOŁA FINANSÓW I PRAWA W BIELSKU-BIAŁEJ STUDIA PODYPLOMOWE MECHANIZMY FUNKCJONOWANIA STREFY EURO Projekt realizowany z Narodowym Bankiem Polskim w ramach programu edukacji ekonomicznej PRACA DYPLOMOWA

Bardziej szczegółowo

POLITYKA INFORMACYJNA SPÓŁDZIELCZEGO BANKU POWIATOWEGO W PIASKACH DOTYCZĄCA ADEKWATNOŚCI KAPITAŁOWEJ

POLITYKA INFORMACYJNA SPÓŁDZIELCZEGO BANKU POWIATOWEGO W PIASKACH DOTYCZĄCA ADEKWATNOŚCI KAPITAŁOWEJ Załącznik do Uchwały Nr 1/41/2014 Zarządu Spółdzielczego Banku Powiatowego w Piaskach z dnia 10.12.2014 POLITYKA INFORMACYJNA SPÓŁDZIELCZEGO BANKU POWIATOWEGO W PIASKACH DOTYCZĄCA ADEKWATNOŚCI KAPITAŁOWEJ

Bardziej szczegółowo

Finansowanie działalności przedsiebiorstwa. Finanse 110630-1165

Finansowanie działalności przedsiebiorstwa. Finanse 110630-1165 Finansowanie działalności przedsiebiorstwa przedsiębiorstw-definicja Przepływy pieniężne w przedsiębiorstwach Decyzje finansowe przedsiębiorstw Analiza finansowa Decyzje finansowe Krótkoterminowe np. utrzymanie

Bardziej szczegółowo

MINISTERSTWO FINANSÓW S P R A W O Z D A N I E

MINISTERSTWO FINANSÓW S P R A W O Z D A N I E MINISTERSTWO FINANSÓW Pełnomocnik Rządu do Spraw Wprowadzenia Euro przez Rzeczpospolitą Polską S P R A W O Z D A N I E za okres od dnia 26 stycznia do dnia 31 marca 2009 r. z działalności Pełnomocnika

Bardziej szczegółowo

Spis treści Strona 2 z 8

Spis treści Strona 2 z 8 Polityka Informacyjna w zakresie ogłaszania informacji o charakterze jakościowym i ilościowym dotyczących adekwatności kapitałowej oraz zakresu informacji podlegających ogłaszaniu w Santander Consumer

Bardziej szczegółowo

KONKURENCJA PODATKOWA i HARMONIZACJA PODATKÓW. w ramach UNII EUROPEJSKIEJ. Implikacje dla Polski B 365094

KONKURENCJA PODATKOWA i HARMONIZACJA PODATKÓW. w ramach UNII EUROPEJSKIEJ. Implikacje dla Polski B 365094 KONKURENCJA PODATKOWA i HARMONIZACJA PODATKÓW w ramach UNII EUROPEJSKIEJ Implikacje dla Polski B 365094 SPIS TREŚCI Wstęp 9 ROZDZIAŁ I. PODATKI JAKO CZYNNIK WPŁYWAJĄCY NA MIĘDZY- NARODOWĄ POZYCJĘ GOSPODARKI

Bardziej szczegółowo

Polityka informacyjna Banku Spółdzielczego Czechowice-Dziedzice-Bestwina

Polityka informacyjna Banku Spółdzielczego Czechowice-Dziedzice-Bestwina Załącznik do Uchwały nr 01/06/2015 Z dnia 05.06.2015 r. Rady Nadzorczej Załącznik do Uchwały nr 03/06/2015 Z dnia 29.05.2015 r. Zarządu Polityka informacyjna Spis treści: 1. Postanowienia ogólne... 3 2.

Bardziej szczegółowo

KRYZYS FINANSÓW PUBLICZNYCH

KRYZYS FINANSÓW PUBLICZNYCH KRYZYS FINANSÓW PUBLICZNYCH przyczyny, mechanizm, drogi wyjścia redakcja naukowa Leokadia Oręziak Dariusz K. Rosati Warszawa 2013 SPIS TREŚCI WSTĘP Leokadia Oręziak, Dariusz K. Rosati ^ 9 ROZDZIAŁ 1. Konsolidacja

Bardziej szczegółowo

PRAWO WŁAŚCIWE ORAZ OPIS GŁÓWNYCH SKUTKÓW PRAWNYCH ZWIĄZANYCH Z UPADŁOŚCIĄ UCZESTNIKA SYSTEMU ROZLICZEŃ ORAZ SEGREGACJĄ AKTYWÓW

PRAWO WŁAŚCIWE ORAZ OPIS GŁÓWNYCH SKUTKÓW PRAWNYCH ZWIĄZANYCH Z UPADŁOŚCIĄ UCZESTNIKA SYSTEMU ROZLICZEŃ ORAZ SEGREGACJĄ AKTYWÓW PRAWO WŁAŚCIWE ORAZ OPIS GŁÓWNYCH SKUTKÓW PRAWNYCH ZWIĄZANYCH Z UPADŁOŚCIĄ UCZESTNIKA SYSTEMU ROZLICZEŃ ORAZ SEGREGACJĄ AKTYWÓW Stosownie do art. 5 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001 r. o ostateczności rozrachunku

Bardziej szczegółowo

Rola banków w finansowaniu służby zdrowia na przykładzie Banku Gospodarstwa Krajowego

Rola banków w finansowaniu służby zdrowia na przykładzie Banku Gospodarstwa Krajowego Rola banków w finansowaniu służby zdrowia na przykładzie Banku Gospodarstwa Krajowego VII Ogólnopolska Konferencja Banku Gospodarstwa Krajowego Przyszłość finansów samorządów terytorialnych dochody, inwestycje,

Bardziej szczegółowo

KONKURENCJA PODATKOWA UNII EUROPEJSKIEJ

KONKURENCJA PODATKOWA UNII EUROPEJSKIEJ Leokadia Oręziak KONKURENCJA PODATKOWA i HARMONIZACJA PODATKÓW w ramach UNII EUROPEJSKIEJ Implikacje dla Polski Warszawa 2007 SPIS TREŚCI Wstęp...........................................................

Bardziej szczegółowo

do ustawy z dnia 27 maja 2015 r. o finansowaniu wspólnej polityki rolnej (druk nr 917)

do ustawy z dnia 27 maja 2015 r. o finansowaniu wspólnej polityki rolnej (druk nr 917) BIURO LEGISLACYJNE/ Materiał porównawczy M A T E R I A Ł P O R Ó W N AW C Z Y do ustawy z dnia 27 maja 2015 r. o finansowaniu wspólnej polityki rolnej (druk nr 917) USTAWA z dnia 27 sierpnia 2009 r. O

Bardziej szczegółowo

Plan wykładu 8 Równowaga ogólna w małej gospodarce otwartej

Plan wykładu 8 Równowaga ogólna w małej gospodarce otwartej Plan wykładu 8 Równowaga ogólna w małej gospodarce otwartej 1. Model Mundella Fleminga 2. Dylemat polityki gospodarczej małej gospodarki otwartej 3. Skuteczność polityki monetarnej i fiskalnej w warunkach

Bardziej szczegółowo

Kancelaria Sejmu s. 1/5

Kancelaria Sejmu s. 1/5 Kancelaria Sejmu s. 1/5 USTAWA z dnia 10 października 2012 r. Opracowano na podstawie: Dz. U. z 2012 r. poz. 1166. o zmianie ustawy o spółdzielczych kasach oszczędnościowo-kredytowych Art. 1. W ustawie

Bardziej szczegółowo

I. Zwięzła ocena sytuacji finansowej 4fun Media S.A.

I. Zwięzła ocena sytuacji finansowej 4fun Media S.A. SPRAWOZDANIE RADY NADZORCZEJ 4FUN MEDIA SPÓŁKA AKCYJNA Z OCENY SYTUACJI SPÓŁKI W ROKU 2014 WRAZ Z OCENĄ SYSTEMU KONTROLI WEWNĘTRZNEJ I SYSTEMU ZARZĄDZANIA ISTOTNYM RYZYKIEM Zgodnie z częścią III, punkt

Bardziej szczegółowo

POLITYKA INFORMACYJNA BANKU SPÓŁDZIELCZEGO W ŚWIERKLAŃCU DOTYCZĄCA ADEKWATNOŚCI KAPITAŁOWEJ

POLITYKA INFORMACYJNA BANKU SPÓŁDZIELCZEGO W ŚWIERKLAŃCU DOTYCZĄCA ADEKWATNOŚCI KAPITAŁOWEJ Załącznik Nr 1 do Uchwały Nr 237/2014 Zarządu Banku Spółdzielczego w Świerklańcu z dnia 30 grudnia 2014r. BANK SPÓŁDZIELCZY W ŚWIERKLAŃCU POLITYKA INFORMACYJNA BANKU SPÓŁDZIELCZEGO W ŚWIERKLAŃCU DOTYCZĄCA

Bardziej szczegółowo

Szkoła Główna Handlowa w Warszawie Agnieszka Alińska. Zwrotne instrumenty finansowe w procesie stymulowania rozwoju regionalnego

Szkoła Główna Handlowa w Warszawie Agnieszka Alińska. Zwrotne instrumenty finansowe w procesie stymulowania rozwoju regionalnego Szkoła Główna Handlowa w Warszawie Agnieszka Alińska Zwrotne instrumenty finansowe w procesie stymulowania rozwoju regionalnego Plan prezentacji System finansowy a sfera realna Rozwój w ujęciu krajowym,

Bardziej szczegółowo

OPIS FUNDUSZY OF/ULM4/1/2012

OPIS FUNDUSZY OF/ULM4/1/2012 OPIS FUNDUSZY OF/ULM4/1/2012 Spis treści Opis Ubezpieczeniowego Funduszu Kapitałowego ING Perspektywa 2020 3 Opis Ubezpieczeniowego Funduszu Kapitałowego ING Perspektywa 2025 6 Opis Ubezpieczeniowego Funduszu

Bardziej szczegółowo

POLITYKA INFORMACYJNA BANKU SPÓŁDZIELCZEGO W KONOPISKACH DOTYCZĄCA ADEKWATNOŚCI KAPITAŁOWEJ ORAZ ZAKRESU INFORMACJI PODLEGAJĄCYCH OGŁASZANIU

POLITYKA INFORMACYJNA BANKU SPÓŁDZIELCZEGO W KONOPISKACH DOTYCZĄCA ADEKWATNOŚCI KAPITAŁOWEJ ORAZ ZAKRESU INFORMACJI PODLEGAJĄCYCH OGŁASZANIU BANK SPÓŁDZIELCZY W KONOPISKACH Załącznik do Uchwały Nr 1/32/15 Zarządu Banku Spółdzielczego w Konopiskach z dnia 23.04.2015r. Załącznik do Uchwały Nr 8/5/15 Rady Nadzorczej Banku Spółdzielczego w Konopiskach

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE KOMISJI DLA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY. Europejski program bezpieczeństwa lotniczego

SPRAWOZDANIE KOMISJI DLA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY. Europejski program bezpieczeństwa lotniczego KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 7.12.2015 r. COM(2015) 599 final SPRAWOZDANIE KOMISJI DLA PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY Europejski program bezpieczeństwa lotniczego PL PL 1. KOMUNIKAT KOMISJI Z 2011

Bardziej szczegółowo

dr Piotr Żuber Środki UE jako koło zamachowe rozwoju regionalnego czy hamulec zmian? Dylematy u progu nowej perspektywy.

dr Piotr Żuber Środki UE jako koło zamachowe rozwoju regionalnego czy hamulec zmian? Dylematy u progu nowej perspektywy. dr Piotr Żuber Środki UE jako koło zamachowe rozwoju regionalnego czy hamulec zmian? Dylematy u progu nowej perspektywy. VI konferencja Krakowska, Kraków 17-18.06.2013 r. Dlaczego trzeba szukać nowej nazwy

Bardziej szczegółowo

OPIS SYSTEMU ZARZĄDZANIA RYZYKIEM

OPIS SYSTEMU ZARZĄDZANIA RYZYKIEM OPIS SYSTEMU ZARZĄDZANIA RYZYKIEM SECUS ASSET MANAGEMENT S.A. dotyczy art. 110w ust.4 Ustawy o obrocie instrumentami finansowymi z dnia 29 lipca 2005 roku tekst zmieniony ustawą z 05-08-2015 Dz. U. poz.

Bardziej szczegółowo

Wniosek DECYZJA RADY

Wniosek DECYZJA RADY KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 8.4.2016 r. COM(2016) 183 final 2016/0094 (NLE) Wniosek DECYZJA RADY w sprawie stanowiska, jakie należy przyjąć w imieniu Unii Europejskiej w odniesieniu do międzynarodowego

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 8 maja 2014 r. Poz. 586

Warszawa, dnia 8 maja 2014 r. Poz. 586 Warszawa, dnia 8 maja 2014 r. Poz. 586 USTAWA z dnia 24 kwietnia 2014 r. o zmianie ustawy o nadzorze uzupełniającym nad instytucjami kredytowymi, zakładami ubezpieczeń, zakładami reasekuracji i firmami

Bardziej szczegółowo

11294/09 TRANS 257 AVIATION 96 MAR 96 ENV 457 ENER 234 IND 76

11294/09 TRANS 257 AVIATION 96 MAR 96 ENV 457 ENER 234 IND 76 RADA UNII EUROPEJSKIEJ Bruksela, 5 października 2009 r. (06.10) (OR. en) 14075/09 TRANS 373 MAR 136 AVIATION 156 ENV 634 ENER 320 IND 121 NOTA Od: Do: Nr wniosku Kom.: Dotyczy: Sekretariat Generalny Rady

Bardziej szczegółowo

UNIWERSYTET WARMIŃSKO-MAZURSKI W OLSZTYNIE WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH

UNIWERSYTET WARMIŃSKO-MAZURSKI W OLSZTYNIE WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH UNIWERSYTET WARMIŃSKO-MAZURSKI W OLSZTYNIE WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH STUDIA PODYPLOMOWE MECHANIZMY FUNKCJONOWANIA STREFY EURO Projekt realizowany z Narodowym Bankiem Polskim w ramach programu edukacji

Bardziej szczegółowo

Podstawowe założenia wspólnego nadzoru bankowego i unii bankowej

Podstawowe założenia wspólnego nadzoru bankowego i unii bankowej Podstawowe założenia wspólnego nadzoru bankowego i unii bankowej Dariusz Szkaradek Partner, Lider Działu Audytu i Zarządzania Ryzykiem Instytucji Finansowych, Deloitte Warszawa, 16 stycznia 2013 r. Agenda

Bardziej szczegółowo

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 5.7.2014 L 198/7 DECYZJA EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO z dnia 31 stycznia 2014 r. w sprawie bliskiej współpracy z właściwymi organami krajowymi uczestniczących państw członkowskich, których walutą nie

Bardziej szczegółowo

Na straży finansów UE

Na straży finansów UE PL Na straży finansów UE EUROPEJSKI TRYBUNAŁ OBRACHUNKOWY Kontrola środków UE na całym świecie Europejski Trybunał Obrachunkowy jest instytucją Unii Europejskiej powołaną w 1977 r. z siedzibą w Luksemburgu.

Bardziej szczegółowo

WSZYSTKIE SPECJALNOŚCI

WSZYSTKIE SPECJALNOŚCI Wojskowa Akademia Techniczna Wydział Cybernetyki F I N A N S E Rodzaj studiów: NIESTACJONARNE STUDIA LICENCJACKIE Kierunek: ZARZĄDZANIE Specjalność: WSZYSTKIE SPECJALNOŚCI 1. ROZLICZENIE GODZINOWE Semestr

Bardziej szczegółowo

Czy i w jaki sposób trzeba zmienić polski system bankowy?

Czy i w jaki sposób trzeba zmienić polski system bankowy? Czy i w jaki sposób trzeba zmienić polski system bankowy? Wyniki badania eksperckiego Klub Polska 2025+, Klub Bankowca 30.09.2015 r. Informacje o badaniu Czyje to stanowisko? eksperci - znawcy systemów

Bardziej szczegółowo

Spis treści: Wstęp. ROZDZIAŁ 1. Istota i funkcje systemu finansowego Adam Dmowski

Spis treści: Wstęp. ROZDZIAŁ 1. Istota i funkcje systemu finansowego Adam Dmowski Rynki finansowe., Książka stanowi kontynuację rozważań nad problematyką zawartą we wcześniejszych publikacjach autorów: Podstawy finansów i bankowości oraz Finanse i bankowość wydanych odpowiednio w 2005

Bardziej szczegółowo

Polityka działania w najlepiej pojętym interesie Klientów Banku w zakresie świadczenia usług inwestycyjnych i obrotu instrumentami finansowymi przez

Polityka działania w najlepiej pojętym interesie Klientów Banku w zakresie świadczenia usług inwestycyjnych i obrotu instrumentami finansowymi przez Polityka działania w najlepiej pojętym interesie Klientów Banku w zakresie świadczenia usług inwestycyjnych i obrotu instrumentami finansowymi przez Bank BPS S.A. Spis treści: Rozdział 1. Postanowienia

Bardziej szczegółowo

Plan finansowania potrzeb pożyczkowych budżetu państwa i jego uwarunkowania

Plan finansowania potrzeb pożyczkowych budżetu państwa i jego uwarunkowania Departament Długu Publicznego Plan finansowania potrzeb pożyczkowych budżetu państwa i jego uwarunkowania Listopad 2014 NAJWAŻNIEJSZE INFORMACJE Miesięczny kalendarz emisji... 2 Komentarze MF... 8 ul.

Bardziej szczegółowo

Maj 2015. Kieruj płynnością swojej firmy! Typy inwestycyjne Union Investment TFI. Warszawa Maj 2015 r.

Maj 2015. Kieruj płynnością swojej firmy! Typy inwestycyjne Union Investment TFI. Warszawa Maj 2015 r. Kieruj płynnością swojej firmy! Typy inwestycyjne Union Investment TFI Warszawa r. W co lokować nadwyżki? Aktualne typy inwestycyjne Zarządzanie płynnością PLN Potencjał wzrostu UniLokata Zarządzanie płynnością

Bardziej szczegółowo

AKT USTANAWIAJĄCY EUROPEJSKO-LATYNOAMERYKAŃSKIEGO ZGROMADZENIA PARLAMENTARNEGO 1

AKT USTANAWIAJĄCY EUROPEJSKO-LATYNOAMERYKAŃSKIEGO ZGROMADZENIA PARLAMENTARNEGO 1 AKT USTANAWIAJĄCY EUROPEJSKO-LATYNOAMERYKAŃSKIEGO ZGROMADZENIA PARLAMENTARNEGO 1 PREAMBUŁA Zebrani w Brukseli w dniu 8 listopada 2006 r., przewodniczący Parlamentu Europejskiego, Parlamentu Andyjskiego,

Bardziej szczegółowo

Zestawy zagadnień na egzamin magisterski dla kierunku EKONOMIA (studia II stopnia)

Zestawy zagadnień na egzamin magisterski dla kierunku EKONOMIA (studia II stopnia) Zestawy zagadnień na egzamin magisterski dla kierunku EKONOMIA (studia II stopnia) Obowiązuje od 01.10.2014 Zgodnie z Zarządzeniem Rektora ZPSB w sprawie Regulaminu Procedur Dyplomowych, na egzaminie magisterskim

Bardziej szczegółowo

Spis treści: Wprowadzenie. Rozdział 1. System bankowy w Polsce Joanna Świderska

Spis treści: Wprowadzenie. Rozdział 1. System bankowy w Polsce Joanna Świderska Bank komercyjny w Polsce. Podręcznik akademicki., Ideą prezentowanej publikacji jest całościowa analiza działalności operacyjnej banków komercyjnych zarówno w aspekcie teoretycznym, jak i w odniesieniu

Bardziej szczegółowo

Plan inwestycyjny dla Europy

Plan inwestycyjny dla Europy Plan inwestycyjny dla Europy ma na celu stymulowanie inwestycji w strategiczne projekty w całej Unii Europejskiej. W ramach Planu do roku 2018 wsparciem zostaną objęte inwestycje o łącznej wysokości co

Bardziej szczegółowo

Unia Bankowa przyczyny tworzenia, zasady funkcjonowania, oczekiwania, zagrożenia. Marian Górski

Unia Bankowa przyczyny tworzenia, zasady funkcjonowania, oczekiwania, zagrożenia. Marian Górski Unia Bankowa przyczyny tworzenia, zasady funkcjonowania, oczekiwania, zagrożenia Marian Górski Europejki sektor bankowy przed kryzysem Bankowość centralna: strefa euro Europejski System Banków Centralnych

Bardziej szczegółowo

Polityka spójności UE na lata 2014 2020

Polityka spójności UE na lata 2014 2020 UE na lata 2014 2020 Propozycje Komisji Europejskiej Unii Europejskiej Struktura prezentacji 1. Jakie konsekwencje będzie miała polityka spójności UE? 2. Dlaczego Komisja proponuje zmiany w latach 2014

Bardziej szczegółowo

EUROPEJSKI BANK CENTRALNY

EUROPEJSKI BANK CENTRALNY C 109/2 PL Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej 11.4.2014 III (Akty przygotowawcze) EUROPEJSKI BANK CENTRALNY OPINIA EUROPEJSKIEGO BANKU CENTRALNEGO z dnia 6 listopada 2013 r. w sprawie projektu rozporządzenia

Bardziej szczegółowo

Raport roczny SA-R Spółki AB S.A. za rok obrotowy 2014/2015. obejmujący okres od 01-07-2014 do 30-06-2015

Raport roczny SA-R Spółki AB S.A. za rok obrotowy 2014/2015. obejmujący okres od 01-07-2014 do 30-06-2015 Raport roczny SA-R Spółki AB S.A. za rok obrotowy 2014/2015 obejmujący okres od 01-07-2014 do 30-06-2015 31-08-2015 Wybrane dane finansowe przeliczone na euro WYBRANE DANE FINANSOWE w tys. PLN w tys. EUR

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 24 maja 2013 r. Poz. 9

Warszawa, dnia 24 maja 2013 r. Poz. 9 Warszawa, dnia 24 maja 2013 r. Poz. 9 ZARZĄDZENIE NR 13/2013 PREZESA NARODOWEGO BANKU POLSKIEGO z dnia 24 maja 2013 r. w sprawie sposobu przeprowadzania rozrachunków międzybankowych Na podstawie art. 68

Bardziej szczegółowo

Alternatywne formy finansowania inwestycji. Obligacje przychodowe

Alternatywne formy finansowania inwestycji. Obligacje przychodowe Alternatywne formy finansowania inwestycji Obligacje przychodowe Inwestycje w sektorze usług użyteczności publicznej Duża jednostkowa skala nakładów inwestycyjnych Długi okres użytkowania Opłaty za korzystania

Bardziej szczegółowo

OPIS FUNDUSZY OF/ULM3/1/2013

OPIS FUNDUSZY OF/ULM3/1/2013 OPIS FUNDUSZY OF/ULM3/1/2013 Spis treści Opis Ubezpieczeniowego Funduszu Kapitałowego ING Perspektywa 2020 3 Opis Ubezpieczeniowego Funduszu Kapitałowego ING Perspektywa 2025 6 Opis Ubezpieczeniowego Funduszu

Bardziej szczegółowo

BANK SPÓŁDZIELCZY w GILOWICACH

BANK SPÓŁDZIELCZY w GILOWICACH Załącznik do Uchwały Nr 27/14 Zarządu Banku Spółdzielczego w Gilowicach z dnia 30.12.2014 r. BANK SPÓŁDZIELCZY w GILOWICACH Polityka informacyjna Banku Spółdzielczego w Gilowicach dotycząca adekwatności

Bardziej szczegółowo

POLITYKA INFORMACYJNA SPÓŁDZIELCZEGO BANKU ROZWOJU

POLITYKA INFORMACYJNA SPÓŁDZIELCZEGO BANKU ROZWOJU POLITYKA INFORMACYJNA SPÓŁDZIELCZEGO BANKU ROZWOJU Spis treści I.Postanowienia ogólne... 3 II. Zakres ogłaszanych informacji... 3 III. Częstotliwość, formy i miejsce ogłaszania informacji... 6 IV. Zasady

Bardziej szczegółowo