RYNKI PROGNOSTYCZNE JAKO NARZĘDZIA DO PRZEWIDYWANIA ZDARZEŃ PREDICTION MARKETS AS A FORECASTING TOOL

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "RYNKI PROGNOSTYCZNE JAKO NARZĘDZIA DO PRZEWIDYWANIA ZDARZEŃ PREDICTION MARKETS AS A FORECASTING TOOL"

Transkrypt

1 RYNKI PROGNOSTYCZNE JAKO NARZĘDZIA DO PRZEWIDYWANIA ZDARZEŃ PREDICTION MARKETS AS A FORECASTING TOOL Daniel E. O Leary tłumaczenie: Tomasz Motyl STRESZCZENIE Wewnętrzne rynki prognostyczne (ang. internal prediction markets) czerpią z tzw. mądrości tłumu, zbierając wiedzę z wielu źródeł i przekładając ją na wartość udziałów. Rozdział ten prezentuje ideę i zasady działania wewnętrznych rynków predykcyjnych jako niezależnych narządzi do przewidywania przyszłych zdarzeń jak również narzędzi uzupełniających. Dodatkowo w tym rozdziale przytoczone zostały przykłady wykorzystania praktycznego wewnętrznych rynków prognostycznych i związane z nimi problemy z trafnością przewidywań. WSTĘP Wewnętrzne rynki prognostyczne różnią się od rynków występujących w rzeczywistości głównie wykorzystaniem wirtualnej waluty jako podstawy do ustalenia ceny pewnych zdarzeń, zestawu wydarzeń bądź problemów istotnych dla danej organizacji. Rynki konstruowane są tak, aby zbierać informacje od możliwie wielu użytkowników. Uczestnicy takiego rynku obstawiają prawdopodobieństwo zaistnienia przyszłego zdarzenia za pomocą cen, w efekcie przewidując prawdopodobieństwo wystąpienia owego wydarzenia. Rynki prognostyczne dostarczają narzędzi do zbierania informacji wśród populacji traderów (uczestników rynku), aby wygenerować cenę danej akcji, która jest często prognozą wystąpienia pewnego zdarzenia. Dla przykładu akcją taką może być liczba defektów w produkcie będzie mniejsza aniżeli x. Badania (np. Berg, Nelson, & Rietz, 2008 [3] ; Wolfers &n Zitzewitz, 2004 [27] ) wykazują, że wyniki takich rynków dają dobre prognozy, czasem lepsze aniżeli wyniki zaawasowanych badań statystycznych. Przewidywanie przyszłości było zwyczajowo domeną ekspertów oraz analiz komputerowych (Dalkey, 1969 [8] ). Od niedawna także firmy zaczęły zbierać informacje od swoich pracowników poprzez rynki prognostyczne, aby uzyskać dane i wykorzystujać tzw. mądrość tłumu (Surowiecki, 2004 [26] ). Dla przykładu niedawno Heather Havenstein opublikowałą artykuł pt. What do 80,000 Google employee bets say about its future? [14] (Co twierdzi pracowników Google a na temat przyszłości firmy?). Wyniki pracy został potwierdzony wpisem na blogu (Cowgill, 2009 [7] ) stwierdzającym, że Google wykorzystuje rynki predykcyjne by przewidywać daty premier produktów, terminy otwarcia nowych biur czy innych wydarzeń o znaczeniu strategicznym dla Google a. Cowgirll (2009) odkryła, że ceny rynkowe zdarzeń dostarczały przewidywań w takim sensie, że ich moc wzrastała wraz z czasem kiedy to niepewność co do zdarzenia stopniowo malała. Jak często się dzieje biznesie, skoro Google je Strona 1 z 11

2 wykorzystuje, rynki progrnostyczne wzbudziły zainteresowanie innych a zaraz potem padły pytania: jak inne firmy mogą je wykorzystać, kto wcześniej je wykorzystywał i jak ewoluowały w środowisku korporacyjnym. Choć rozdział ten poświęcony jest głównie zastosowaniom rynków prognostycznych dla biznesu (Hemsoth, 2011 [15] ; Kambit, 2011 [16] ), to i w środowiskach nie związanych z biznesem rynki okazały się użyteczne. Dla przykładu Polgreen, Nelson, Neumann, and Weinstein (2007) [20] odkryli, że rynki predykcyjne mogą być wykorzystane do przewidywania rozwoju chorób zakaźnych. Inni natomiast zbudowali rynki prognostyczne przewidujące takie wydarzenia jak Czy Charlie Sheen będzie aresztowany, pójdzie na odwyk lub do szpitala do północy r. (na co roku było 5% szans) (http://www.intrade.com/v4/markets/contract/?contractidľ747478). Jak widzimy, rynki predykcyjne mają dość szerokie zastosowanie. Podstawy teoretyczne Rynki prognostyczne mają różne podstawy teoretyczne. Forsythe, Palfrey, and Plott (1982) [11] wskazują wiele źródeł tych podstaw a zwłaszcza teorię racjonalnych oczekiwań oraz teorią wydajnych rynków. Pierwsza odnosi się do bezpośredniej zależności pomiędzy oczekiwaniami uczestników rynków a zachowaniem cen na rynkach (Harrison & Kreps, 1978) [13], druga zaś została wykorzystana do wyjaśnienia trafności rynków wydarzeń. W przełomowej analizie rynków prognostycznych Fama (1970) [10] wykazuje, że ceny w każdym momencie w pełni odzwierciedlają wszelkie dostępne informacje. W rezultacie, jak sugeruje autor, możliwe jest zebranie oczekiwań, które w pełni oddają aktualnie dostępne informacje w formie cen rynkowych. Cel i plan rodziału Celem rozdziału jest przyjrzenie się wschodzącemu fenomenowi korporacyjnych rynków prognostycznych. Skupiać się będziemy głównie na zastosowaniu ich jako narzędzi do przepowiadania i przewidywania wydarzeń. Aby temu zadośćuczynić, przejrzymy niektóre zastosowania korporacyjnych rynków prognostycznych, które - z dużą dozą prawdopodobieństwa - będą wykorzystane w przyszłości. Ponadto zaznajomimy się z problemami dotyczącymi przewidywań oraz ich trafności i zastanowimy się, czy rynki prognostyczne powinny służyć jako jedyne czy dodatkowe źródło informacji na temat przyszłych zdarzeń. Pierwsza część dostarcza zwięzłego opisu rynków prognostycznych oraz abstrakt rozdziału. W części drugiej znajduje się kilka przykładowych rynków, trzeci to przykłady zastosowań korporacyjnych rynków prognostycznych. Czwarta część poświęcona jest trafności przewidywań oraz związanym z nią problemom. W sekcji piątej Czytelnik znajdzie zaznajomi się z możliwościami rynków predykcyjnychi. W kolejnej, szóstej, części przeanalizujemy, czy rynki powinny stanowić zasadnicze narzędzie przewidywań, czy lepiej jest łączyć je z innymi narzędziami. W siódmej części skupimy się nad niektórymi zastrzeżeniami do prognoz płynących z rynków. Rozdział ósmy poświęcony jest charakterystyce problemów związanych z rynkami prognostycznymi. W końcu, sekcja dziewiąta, po krótce podsumowuje cały rozdział. RYNKI PROGNOSTYCZNE W PRZYKŁADACH Istnieje wiele rynków prognostycznych wykorzystywanych zarówno w celach korporacyjnych, jak i ogólnego zastosowania. Dla przykładu Iowa Electronic Markets (IEM) czy Hollywood Stock Exchange (HSX) reprezentują otwarte rynki predykcyjne, podczas gdy rynki wykorzystywane przez Google i Microsoft reprezentują zamknięte rynki korporacyjne. Kilka przykładów rynków, które nie wpisują się w ramy ani jednej, ani drugiej kategorii znajduje się na końcu rozdziału w podsumowaniu. Strona 2 z 11

3 Iowa Electronic Market (IEM) Przypuszczalnie najdłużej działającym rynkiem prognostycznym jest IEM (http://www.biz.uiowa.edu/iem/). IEM jest rynkiem eksperymentalnym, obsługiwanym przez Uniwestytet Iowa i rozwijamym do celów dydaktycznych i naukowych. Wykorzystując "realne" pieniądze każdy może zapisać się jako uczestnik rynku i dokonywać transakcji. W ciągu swojego istnienia rynki okazały się bardziej trafne w przewidywaniu wyników wyborów niż badania opinii publicznej. Hollywood Stock Exchange Kolejnym przykładem jest HSX (http://www.hsx.com), który dostarcza prognoz nt. filmów wchodzących na ekrany kin oraz generowanych przez nie wpływów. Makler zaczyna z kontem o wartości H$ - wirtualnej waluty. Za tę kwotę może nabywać lub sprzedawać akcje filmów lub aktorów. Summa sumarum niektóre portfolia warte są w ten sposób miliony H$. Czołowi maklerzy umieszczani są na tablicy liderów. Dzięki temu traderzy wiedzą, jakie możliwości drzemią w rynkach oraz sprawiają, że sprawni maklerzy sami stają się gwiazdami. Google Eksperymenty Google z rynkami prognostycznymi opierały się głównie na badaniu przepływu informacji (Coles,Lakhani,&McAfee, 2007 [5] ). Wykorzystując "Gobblesy" (walutę wirtualną), pracownik mógł obstawiać na sporo różnych zdarzeń: poczynając od zapotrzebowania na konkretny produkt po ogólną kondycję firmy w przyszłości. Wyniki tych eksperymentów okazały się owocne. Ponadto Google odkryło, że zachowanie przy obstawianiu było powiązane z fizyczną odległością innych pracowników. Dla przykładu Cowgill, Wolfers, and Zitzewitz (2008) [7] odkryli silną korelację prognoz różnych osób z ich fizyczną odległością. Microsoft Praca Berga pt. "Rynki prognostyczne w Microsofcie" [7] (2007) podsumowuje rezultaty wykorzystania niektórych rynków prognostycznych przez koncern. Microsoft zaczął korzystać z rynków prognostycznych już w 2003 roku w formie Information ForeCasting Exchange. W początkowej fazie był to projekt uzupełniający (nocno-weekendowy). Począwszy od roku 2006 Microsoft rozwinął projekt i przemianował go na PredictionPoint. Przez tych kilka lat koncern wykorzystał szereg rynków prognostycznych, aby zdobyć informacje na takie tematy jak: "czy firma wykona projekt na czas?" lub "jak wiele błędów będzie maiło oprogramowanie?" WYKORZYSTANIE KOROPRACYJNE RYNKÓW PROGNOSTYCZNYCH Rynki predykcyjne wykorzystywane były przez firmy do wielu różnych przewidywań. Znalazły się wśród nich zagadnienia związane z zarządzaniem projektem (project managment), jakością (product quality) oraz prognozy kluczowych wydarzeń dla organzacji. Te właśnie aspekty wykorzystania rynków omawiam poniżej. Zarządzanie projektem (project managment) W swojej pracy Ramidez i Joslin [21] odkryli, że wewnętrzne rynki prognostyczne mogą z powodzeniem być wykorzystane do przepowiadania wydarzeń kluczowych dla projektów. Rynki okazały się być szczególnie skuteczne przy przewidywaniu kamieni milowych (poprawnie Strona 3 z 11

4 przewidziały 24 z 26). Również firma Cisco planuje wykorzystać rynki do poprawy przepływu informacji w ramach Biura Projektów (PMO - Project Managment Office). Z kolei w pracy Berga [2] nt. rynków Microsoftu, spośród projektów rozpoczętych w dziewięciu grupach produktów, rynki najczęściej wykorzystywane były do sprawdzania czy projekty wykonane terminowo. Berg odnotował jednak pewne obawy uczestników badania związane z przewidywaniami rynków dotyczących czasowego wykonania zadań. Były to m.in.: obawy przed samospełniającą się przepowiednią - lęk, że rynki zamiast podpowiadać przyszłość zaczną ją kreować, by potwierdzić przewidywania; rynki dostępne są dla wszystkich, co pontencjalnie może skutkować trudną sytuacją, gdy kierownictwo nie wie jak zareagować na prognozowane opóźnieniem; obawa, że wyniki nie będą potrzebne: jeżeli projekt jest w wykonywany terminowo, to nie ma potrzeby jego wykorzystania, jeśli zaś jest opóźniony - może być już za późno na nadrobienie czasu. Każda z obaw może być przedmiotem dalszych badań, które ustaliłby czy na ile są one uzasadnione. Jakość produktu Rynki jakości produktów mogą uwzględniać wiele źródeł informacji mających wpływ na ten produkt, zarówno gdy jest on wytwarzanych jak i gdy chodzi o oprogramowanie. King [17] opisuje rynki Microsoftu, które koncentrowały się na licznie błędów w oprogramowaniu (bug) w przeciągu pewnego okresu. Również Google wykorzystywało rynki prognostyczne do przewidywania jakości [7]. EA posłużyły się rynkami prognostycznymi opartymi na badaniu jakości rozwijanych przez firmę gier komputerowych. Narzędzie zostało dobrze przyjęte w przedsiębiorstwie zarówno przez kierownictwo wyższego szczebla jak i szeregowych pracowników. Menadżerowie otrzymywali informacje, na których im zależało, a pracownicy mieli forum, na którym mogli dostarczyć lub wykorzystać rzeczywiste informacje. Ośrodkiem oporu okazało się jednak kierownictwo średniego szczebla. EA skorzystało z punktacji tzw. "metakrytycznej" (metacritic score) do ustalenia wyjściowych kryteriów tworzenia rynków i akcji (http://blog.mercury-rac.com/2007/10/ 17/notes-from-the-london-prediction-market-conference-part-1/). W rezultacie, dzięki rynkom predykcyjnym, firma zmniejszyła poziom błędu przewidywań z 6,6% do 3,5%. Kluczowe wydarzenia Rynki mogą również pomagać typować prawdopodobieństwo wystąpienia wydarzeń kluczowych dla organizacji, jak i wpływ takich zdarzeń na firmę bądź podmioty z nią związane. Dla przykładu organizacja może być zainteresowana informacją nt. szansy utraty konkretnego klienta przed wyznaczonym terminem. Rynek taki skupiałby się zatem wokół prawdopodobieństwa utraty wskazanego klienta. Ponadto firma może być także zainteresowana oszacowaniem kosztów utraty kluczowego klienta. W tym przypadku rynki powinny skupiać się na szacunkowej stracie sprzedaży wynikającej z tytułu utraty klienta. CO MOŻE WPŁYWAĆ NA TRAFNOŚĆ RYNKÓW PROGNOSTYCZNYCH Istnieje sporo literatury dotyczącej rynków prognostycznych [18], która zajmuje się różnymi czynnikami wpływającymi na trafność prognoz. Są to m.in.: perspektywa czasowa prognoz Strona 4 z 11

5 (krótko- lub długoterminowe), zastosowana waluta (pieniądze wirtualne lub realne) czy wiedza uczestników rynków. My skupimuy się głównie na tych czynnikach, które rzeczywiście mogą wpłynąć na trafność przewidywań. Czas: rynki krótko- a długoterminowe Badania dowodzą, że rynki prognostyczne potrafią dostarczyć trafnych prognoz zarówno krótkoterminowych (np. jednodniowych) jak i dla dłuższych okresów. W badaniu Berga nt. rynków wyborów prezydenckich [4] przetestowano trafność przewidywań krótkoterminowych rynków z pozytywnym rezultatem, a inne badania tego autora koncentrowały się na rynkach długoterminowych [3]. Okazało się, że wyniki sondaży prezydenckich były trafne w 74% przypadków, podczas gdy rynki miały do 100% trafności na 100 dni przed wyborami. Można z tego faktu wyciągnąć wniosek, że rynki prognostyczne mogą dostarczać dobrych prognoz długoterminowych. Pieniądze rzeczywiste a wirtualne Kolejnym czynnikiem mogącym mieć wpływ na rynki prognostyczne jest rodzaj zastosowanej waluty. W pracy "Prediction Markets: Does Money Matter?" (Rynki prognostyczne: czy pieniądze są istotne?) [25] autorzy badają wpływ zastosowanych środków płatniczych - powszechnie akceptowalnych i ich wirtualnych odpowiedników. Badania wskazały, że różnice w prognozach są mało istotne. Również Rosenbloom i Notz [24] nie znaleźli istotnej statystycznie różnicy dla prognoz przy różnych systemach płatności. Zgodnie z tymi opracowaniami korporacyjne rynki prognostyczne mogą z powodzeniem wykorzystywać pieniądze wirtualne lub inne stworzone specjalnie na potrzeby rynków. Wiedza tradera Istotnym zagadnieniem jest wpływ wiedzy uczestnika rynku na rynki prognostyczne. Doświadczenie zdobyte na rynkach prognostycznych Microsofu przez Berga [2] uczy, że trafność przewidywań rynków różnią się w zależności od poziomu wiedzy profesjonalnej traderów. Kolejni badacze [19][23] odnotowali również, że punktem krytycznym jest prawdopodobieństwo wyższe aniżeli 50% szans zaistnienia zdarzenia, aby ogół uczestników podjął prawidłową decyzję. Ma to, rzecz jasna, swoje podłoże w poziomie wiedzy eksperckiej w populacji traderów odnośnie akcji-zdarzenia na konkretnym rynku. Zaniżone ceny Przynajmniej kilka badań dowiodły tendencji do zaniżania cen akcji przewidywań na rynkach prognostycznych w przypadku średniej wartości prawdopodobieństwa. Zgodnie z jednym opracowaniem takie niedoszacowanie istnieje w zakresie 20-60% na skali od 0-100% (http://www.consensuspoint.com/prediction-markets-blog/ipredict_accuracy). Podobne wyniki uzyskano w Google [5] - tam niedoszacowane były walory w zakresie 15-50% prawdopodobieństwa na skali 0-100%. Jak więc widzimy w tym zakresie przewidywania rynków mogą być mniej celne. Kwestią przyszłych badań będzie wskazania, czy niedokładność w tym przedziale można oszacować, czy po prostu dla tego zakresu rynki prognostyczne nie zadają egzaminu. Spekulacje na rynkach W niektórych sytuacjach prognoza rynku może być szczególnie istotna dla konkretnego uczestnika rynku. W sytuacjach takich jakiś trader może chcieć wpłynąć na rynek wykupując akcje i zawyżając ich cenę. Dla przykładu jeden z kluczowych stronników kandydata Strona 5 z 11

6 politycznego chciał, aby rynek prognostyczny wygenerował prognozę zgodną ze swoimi oczekiwaniami, tkwiąc najprawdopodobniej w przekonaniu, że obróci się to w sukces w świecie rzeczywistym [22]. Zgodnie z tym przeświadczeniem stronnik ten próbował zainwestować kwotę, która pozwalałaby "przesunąć rynek" i podniosła sztucznie wartość waloru. Na rynkach otwartych, na jakich próbował to zrobić, taki sposób postępowania nie zadziałał, gdyż inwestorzy byli - zgodnie zresztą z prawdą - bardziej przekonani o zwycięztwie oponenta. Niewykluczone jednak, że w zamkniętych rynkach korporacyjnych z ograniczoną płynnością akcji i liczbą trader'ów taka sytuacja może mieć miejsce. Jeżeli uczestnik rynku mógłby "przesunąć rynek", wtedy oczywiście trafność prognoz będzie zagrożona. MOŻLIWOŚCI RYNKÓW PROGNOSTYCZNYCH JAKO NARZĘDZI Firma Hewlett-Packard odkryła, że w 75% przypadków rynki prognostyczne dawały lepsze przewidywania aniżeli inne narzędzia prognostyczne. Odkrycie to pociąga jednak za sobą pewne pytanie: dlaczego przewidywania rynków prognostycznych są trafniejsze? Najprawdopodobniej już sama idea rynków i związane z nią atuty, takie jak szeroki dostęp do różnego rodzaju informacji, anonimowość trader'ów, prawdomówność lub inny czynnik sprawiają, że rynki mogą dostarczać predykcji wysokiej jakości. Przeanalizujmy je po krótce. Szeroki dostęp do informacji Bodajże największą korzyścią płynącą z wykorzystania rynków wewnętrznych, w porównaniu do innych narzędzi prognostycznych, jest szeroki dostęp do źródeł informacji, które wcześniej nie były wykorzystane lub były niedostępne. Im więcej uczestników rynki angażują, tym więcje informacja i wiedza jest zbieranej. Źródła wiedzy niekoniecznie miusiały być wcześniej częścią procesu decyzyjnego w organizacji. Rynki prognostyczne mogą potencjalnie stanowić nowe medium komunikacji i interakcji dla pracowników organizacji, którzy nie mieli wcześniej możliwości lub okazji do wypowiedzenia się. Zatem zaangażowanie dużej liczby uczestników może załagodzić także efekt asymetrii informacyjnej. Informacja w czasie rzeczywistym Rynki predykcyjne dostarczają informacji zwrotnej o przyszłych wydarzeniach w czasie rzeczywistym. Jak zauważył jeden z dycydentów: Jeśli prowadzę jakiś projekt i dedykowany mu rynek dotyczący terminu jego realizacji, to kiedy ceny jego akcji spadają, to natychmiast wiem, że wydarzyło się coś ważnego ( If I am leading a project and the stock is, will this thing launch on time, if the stock price goes down I instantly know something has happened; Konstrukcja rynków powoduje, że dostarczają one dane na temat aktualnej sytuacji w sposób ciągły. Jeśli więc pojawiają się nowe informacje istotne dla projketu, to rynek z pewnością na nie zareaguje. Alternatywne narzędzia wykorzystujące skomplikowane metody obliczeniowe do przewidywania w bardziej ograniczony sposób zbierają informacje oraz mają krótszy horyzont czasowy. Anonimowość Większość rynków jest anonimowa. W ten sposób informacja zawarta w cenie może być pozyskana od większego grona użytkowników, włączając w to źródła, które nie mogą wprost przekazać informacji z różnych względów np. z uwagi na tajemnicę firmy. Choć na pierwszy rzut oka informacje takie nie są dostępne dla osób zainteresowanych prognozą, to jednak mogą się one odbić na cenie akcji. Z drugiej strony osoby prowadzące rynek lub inne osoby zainteresowane prognozą często nie są anonimowe, więc rynki mogłyby odzwierciedlać realia Strona 6 z 11

7 polityczne panujące w firmie. Odbiło by się to oczywiście na niekorzyść dla celności predykcji. Prawdomówność Anonimowość pozwala również na swobodną wypowiedź na temat prognoz uczestników w postaci operacji rynkowych. Już samo utworzenie rynków samo przez się zachęca do otwartej dyskusji na temat predykcji i jej przedmiotu. Abramowicz i Henderson [1] stwierdzili: "Rynki prognostyczne pomagają zwiększyć przepływ informacji, skłaniają do otwartego dialogu z dycydentami zewnętrzymi i wewnętrzymi oraz zachęcają swoich użytkowników do działania na rzecz swoich pracodawców" ("Prediction markets can increase the flow of information, encourage truth telling by internal and external firm monitors, and create incentives for agents to act in the interest of their principals"). Dlatego właśnie informacje krążące po rynkach prognostycznych często są lepszej jakości niż w przypadku innych narzędziach predykcyjnych. Informacje dodatkowe Wewnętrzne rynki prognostyczne zbierają wiedzę rozsianą po całej firmie, po części działają więc jako "szkrzynki na propozycje" (suggestion boxes). W konsekwencji rynki prognostyczne pomagają zbierać informacje, które nie wyszłyby w hierarchicznym procesie agregacji danych (od kierownika do zarządu), sięgając poza kierownictwo i wydobywają informacje będące potencjalnie poza zasięgięm osób prognozujących oraz łagodząc nierówny podział informacji (asymterię informacyjną). Zaangażowanie Kiedy wielu pracowników dostarcza infromacji z duży prawdopodobieństwem wzrośnie poziom zaangażowania wśród owych pracowników. W wielu przypadkach takie zaangażowanie może przerodzić się w większą wydajność tych osób, a w rezultacie także całej organizacji [28]. Duży stopień zaangażowania przyczynia się do sięgania przez trader'ów po szersze spektrum informacji przy korzystaniu z rynków niż w przypadku innych narzędzi predykcyjnych. RYNKI PROGNOSTYCZNE - NARZĘDZIE SAMODZIELNE CZY POMOCNICZE Skoro rynki prognostyczne tak doskonale się spisują w przewidywaniu, to powstaje pytanie czy powinniśmy używać ich jako samodzielnych narzędzi predykcyjnych, czy lepiej jest jednak łączyć je z innymi narzędziami? Samodzielnie czy w połączeniu W organizacji posiadającej dodatkowe, często bardzo wyrafinowane, narzędzia predykcyjne, do których ma dostęp część trader'ów, informacje pozyskane z tych narzędzi mogą zostać przekazane na rynku. Dane wniesione przez uczestników z dostępem do prognoz zostaną zamienione na ceny jak inne istotne informacje nt. waloru. Z drugiej jednak strony, jeśli nie ma innych narzędzi przewidywania, to rynek będzie o te informacje uboższy. Z informacyjnego punktu widzenia lepsze jest zatem połączenie różnych technik predykcyjnych. Gdy tak jest, powinniśmy spodziewać się poprawy trafności prognoz. Co niesie przyszłość Jak już wcześniej wspomniano, rynki predykcyjne wydają się być dobrym narzędziem przewidywań, również długoterminowych. Poza tym można przewidywać - z dużą dozą Strona 7 z 11

8 prawdopodobieństwa - że rynki te w połączeniu z innymi narzędziami prognostycznymi dawałyby jeszcze lepsze rezultaty, należy więc spodziewać się rozwoju zarówno rynków długoterminowych jak i narzędzi mieszanych. OBAWY ZWIĄZANE Z RYNKAMI PROGNOSTYCZNYMI Choć - jak się wydaje - rynki prognostyczne dają trafne przewidywania, to nie można zapominać o ich ograniczeniach. Oto kilka z nich. Koszty zysku z prognoz Choć w rodziale tym dowodzę, że rynki prognostyczne mogą dostarczyć ważnych i dokładnych danych odnośnie przyszłości, to mogą one również generować dodatkowe koszty. Nie mam tu na myśli tylko kosztów utrzymania samych rynków, czy cenę oprogramowania, ale zwłaszcza czas i wysiłek włożone przez pracowników na śledzenie i uczestnicznie w rynkach. Oczywiście i czas, i wysiłek mogłyby być spożytkowane w innych obszarach. Dlatego właśnie ważne jest, aby rynki dostarczały istotnych informacji lub innych korzyści dla organizacji. Przed uruchomieniem giełdy trzeba się zatem dobrze zastanowić, jakie informacje są na tyle cenne, by uruchomić dla nich rynek. Kto powinien przewidywać przyszłość Ogólnie można założyć, że częściej uczestnikami korporacyjnych rynków prognostycznych będą młodsi pracownicy (http://www.consensuspoint.com/prediction-markets-blog/predictionmarkets-focus-of-mba-thesis-research) z uwagi na lepsze opanowanie technologii oraz otwartość na nowości. Jeżeli będzie, należy spodziewać się, że rynki predykcyjne będą reagować na informacje otrzymywane właśnie przez młodszy personel. Ma to oczyście swoje zalety - młodzi pracownicy z pewnością będą bardziej odizolowani od "wpływów politycznych", a tym samym - bardziej szczerzy. W ogólnym rozrachunku przed uruchomieniem rynków, organizacja musi zadać sobie pytanie od kogo chce zebrać informacje. Zwrot inwestycji dla uczestników rynku Przeważnie na rynkach predykcyjnych uczestnicy posługują się walutą witrualną, zysk nie przekłada się zatem bezpośrednio na korzyści materialne. W zamian rynki mogą zaoferować inne zachęty: prestiż i wyróżnienie jako lidera rynku, podkoszulki lub inne fanty firmowe. Powstaje jednak problem, czy tego typu zwroty będą odpowiednia zachętą dla uczestników oraz czy sprawią one, że rynki będą poważnie traktowane. Wpływ na zaangażowanie Rynki mogą wpływać na zaangażowanie swych uczestników w pracy. W jaki sposób? Jeśli cena waloru na rynku nie napawa optymizmem, może stać się kilka rzeczy. Przypuśćmy, że aktualna cena akcji niewykonania zadania na rynku dotyczącym terminowego zakończenia projektu jest wyższa aniżeli akcja ukończenia projektu. Traderzy widząc sytuację na rynku mogą mieć powód do bardziej wytężonej pracy. Z drugiej strony traderzy mogą również dojść do wniosku, że sytuacja jest beznadziejna i zaniechać jakichkolwiek działań w świecie realnym, zwłasza jeżeli katastrofa wydaje się być nieunikniona. Inna możliwość, to - jeśli predykcja jest korzystna - zmniejszenie zaangażowania w poczuciu przeznaczenia. W wyniku możemy otrzymać generator samospełniających się przepowiedni. Berg [2] ostrzegaja, że "obstawianie porażki może do niej prowadzić" oraz że "przewidywanie sukcesu może być próbą zrobienia dobrego wrażenia." Strona 8 z 11

9 Prawdziwy hazard (na boku) Choć problem ten nie musi mieć bezpośredniego wpływu na przedsiębiorstwo lub jego pracowników, to rynki prognostyczne mogą być przyczynkiem do rozpowszechnienia hazardu na tematy związane z firmą lub jakiekolwiek inne. Niektóre organizacje lub niektórzy dycydenci mogą uznać takie zachowanie za nieodpowiednie w miejscu pracy. JAKI PROBLEM JEST DOBRY DO PRZEWIDZENIA? Rozsiane informacje W swojej pracy "Spostrzeżenia dyrektora finansowego" Deloitte [9] twierdzi, że "rynki prognostyczne są szczególnie pomocne w sytuacjach, gdy dane potrzebne do stworzenia modelu predykcyjnego mają charakter rozproszony." W sytuacji gdy informacje rozsiane są po całej firmie, rynki prognostyczne mogą służyć jako narzędzie do ich wydobycia i agregacji. Brak prawdziwej informacji Jeśli komunikacja pracowników z kierownictwem nie jest otarta a zatrudnione osoby nie wypowiadają się szczerze, to rynki predykcyjne mogą pomóc w zniesieniu lub przynajmniej załagodzeniu efektu asymetrii informacyjnej. Tak było w przypadku rynków zastosowanych przez Microsoft (http://www.midasoracle.org/2007/01/23/case-microsofts-internal-predictionmarkets/). Generalizując można powiedzieć, że jeśli założenia prognóz wystawionych na rynkach w formie akcji mają fałszywe podstawy, traderzy mogą obstawiać przeciw tym zdarzeniom (sprzedając akcje lub kupując akcje zdarzenia przeciwnego) i wygrywać rynkach. Brak odpowiedzialności organizacyjnej EA wypuszcza na rynek około 120 gier rocznie, dlatego istotne jest dla firmy przewidzenie, które spośród ich produktów wyróżniają się od innych (http://blog.mercury-rac.com/2007/10/17/notesfrom-the-london-prediction-market-conference-part-1/). Z powodu błędnych prognoz łańcuch dostaw EA był regularnie wypełniany produktami, które nie sprzedawały się w założonym nakładzie. Generowało to oczywiście zbędne koszty. Jak widzimy, brak odpowiedzialności organizacyjnej może skutkować brakiem komunikacji. W takich przypadkach, czego przykładem jest EA, rynki predykcyjne ułatwiają rozprzestrzenianie istotnych informacji i budowanie postawy odpowiedzialności organizacyjnej. Asymetria informacyjna Jeśli firma ma problemy z asymetrią informacyjną lub gdy informacje zostają zatrzymywane w pewnych punktach organizacji, tam rynki prognostyczne potrafią łagodzić te asymetrie. Skoro traderzy mogą handlować wykorzystując dostępne dla nich dane, to w wyniku uzyskujemy agregację tych danych w postaci cen rynkowych a w efekcie złagodzenie asymetrii. PODSUMOWANIE I ROZSZERZENIE Rodział ten poświęcony został wykorzystaniu przez firmy wewnętrznych rynków prognostycznych do przewidywań przyszłych wydarzeń. Zostały w nim przeanalizowane niektóre problemy, przy rozwiązaniu których rynki zostały wykorzystane. Analizie poddano również wyjątkowe możliwości rynków jako narzędzi predykcyjnych oraz ich zastosowanie jako narzędzi samodzielnych i pomocniczych. Przedstawiono także niektóre obawy dotyczące wykorzystania rynków i prognóz. Na zakończenie przeanalizowano warunki, w jakich rynki Strona 9 z 11

10 predykcyjne mogą być szczególnie dobrym narzędziem. Rozszerzenie Jest wiele zagadnień, które można by dodać do tego rozdziału. Dla przykładu skupiliśmy się na dwóch rodzajach zastosowań: w zarządzaniu projektem oraz w badaniu jakości produktu. Istnieje jednak pole dla badań, które poświęcone by były innym aspektom, np. finansowym. W rodziale tym nie poruszyliśmy także problemu integracji rynków z innymi technologiami (np. Wikis). Nie trudno sobie wyobraźić taką analizę. Kolejną sprawą jest organiczenie rynków prognostycznych z uwagi na błąd przewidywań (zaniżenie cen akcji) w zakresie 15-50% prawdopodobieństwa zdarzenia. W tym momencie trudno jest określić, czy niedokładność ta jest istotnym ograniczeniem rynków predykcyjnych. Można, w końcu, spojrzeć również na rynki prognostyczne jako narzędzia do zarządzania wiedzą. W takim ujęciu możnaby przebadać rynki jako wehikuł odkrywania wiedzy ukrytej w różnych zakamarkach organizacji. BIBLIOGRAFIA 1. Abramowicz, M., & Henderson, M. (2007). Prediction markets for corporate governance. Notre Dame Law Review, 82(4), Berg, H. (2007). Prediction markets at Microsoft, % ).pdf 3. Berg, J., Nelson, F., & Rietz, T. (2008), Prediction market accuracy in the long run. Journal of Forecasting, 24(2), Berg, J. E., Forsythe, R., Nelson, F. D., & Rietz, T. A. (2003). Results from a dozen years of election futures markets research. In: C.A. Plott & V. Smith (Eds.), Handbook of experimental economic results (pp ) Elsevier: Amsterdam. 5. Coles, P., Lakhani, K., & McAfee, A. (2007, August). Prediction markets at Google. Harvard Business School Case, Cowgill, B. (2009). Putting crowd wisdom to work. 7. Cowgill, B., Wolfers, J., & Zitzewitz, E. (2008, January 6). Using prediction markets to track information flows: Evidence from Google (http://www.bocowgill.com/googlepredictionmarketpaper.pdf). 8. Dalkey, N. C. (1969, June). The Delphi method: An experimental study of group opinion. Rand, Report RM-5888-PR. Retrieved from 9. Deloitte. (2010). CFO insights: Social analytics: Tapping prediction markets for foresight,http://www.deloitte.com/assets/dcom-unitedstates/local %20Assets/Documents/us_cfo_predictionmarkets_0410.pdf 10. Fama, E. F. (1970). Efficient capital markets: A review of theory and empirical work. Journal of Finance, 25(2), Forsythe, R., Palfrey, T., & Plott, C. (1982). Asset valuation in an experimental market 12. Econometrica, 50(3), Harrison, M., & Kreps, D. (1978). Speculative investor behavior with heterogeneous expectations, Quarterly Journal of Economics, 92, Havenstein, H. (2008, March 4). Google s casino test: What do 80,000 employee bets say about its future? ComputerWorld. Retrieved from 00_employee_bets_say_about_its_future_ 15. Hemsoth, N. (2011, February 22). Ford motor company turns to cloud-based prediction Strona 10 z 11

11 market software. 22/ford_motor_company_turns_to_cloud-based_prediction_market_software.html 16. Kambit, A. (2011, March/April). Predicting the rise of prediction markets, pp King, R. (2006, August 4). Workers, place your bets. Business Week Online Luckner, S. (2008). Prediction markets: Fundamentals, key design elements and applications, 21st BLED conference, June 15 18, Bled, Slovenia (pp ). 19. O Leary, D. E. (1999). Models of consensus of knowledge acquisition. Proceedings of the Hawaiian International Conference on Systems Sciences, Maui, Hawaii, 20. Polgreen, P., Nelson, F., Neumann, G., & Weinstein, R. (2007). Use of prediction markets to forecast infectious disease activity, Clinic Infectious Disease, 44(2), Remidez, H., & Joslin, C. (2007, December 8). Using prediction markets to support IT project management. eproceedings of the Second International Research Workshop on Information Technology Project Management (IRWITPM), Montre al, Que bec, Canada. 22. Rhode, P., & Strumpf, K. (2005). Manipulating political stock markets Rodriguez, M., & Watkins, J. (2009). Revisiting the age of enlightenment from a collective decision making perspective. Los Alamos National Lab, Rosenbloom, E., & Notz, W. (2006). Statistical tests of real-money versus play-money prediction markets. Eletronic Markets, 16(1), Servan-Schreiber, E., Wolfers, J., Pennock, D., & Galebach, B. (2004). Prediction markets: Does money matter?. Electronic Markets, 14(3), Surowiecki, J. (2004). The wisdom of crowds. Random House. 27. Wolfers, J., & Zitzewitz, E. (2004). Prediction markets. Journal of Economic Perspectives, 18(2), Woolridge, B., & Floyd, S. (1990). The strategy process, middle management involvement and organizational performance, Strategic Management Journal, 11(3), WYBRANE WITRYNY INTERNETOWE 29. Ask Markets (Build your own market) 30. Bet 2 Give https://bet2give.com/b2g/index.html (Real money, winnings go to nonprofits organizations) 31. Bet Fair (Designed to eliminate the need for a book maker) 32. Consensus Point (Software company) 33. Crowd Cast (Software company) 34. Hollywood Stock Exchange (Buy and trade in movies) 35. Foresight Exchange (Play money market) 36. Inkling Software (Software company) 37. News Futures (Market software and consulting) 38. PredictionMarkets Industry Strona 11 z 11

Wirtualne Rynki Predykcyjne. jako źródło wiedzy i narzędzie wspomagające podejmowanie decyzji

Wirtualne Rynki Predykcyjne. jako źródło wiedzy i narzędzie wspomagające podejmowanie decyzji Wirtualne Rynki Predykcyjne jako źródło wiedzy i narzędzie wspomagające podejmowanie decyzji 1 Definicja rynku predykcyjnego Rynek predykcyjny to specyficzny rynek finansowy, na którym przedmiotem obrotu

Bardziej szczegółowo

Sieci neuronowe - dokumentacja projektu

Sieci neuronowe - dokumentacja projektu Sieci neuronowe - dokumentacja projektu Predykcja finansowa, modelowanie wskaźnika kursu spółki KGHM. Piotr Jakubas Artur Kosztyła Marcin Krzych Kraków 2009 1. Sieci neuronowe - dokumentacja projektu...

Bardziej szczegółowo

ŚCIEŻKA: Zarządzanie projektami

ŚCIEŻKA: Zarządzanie projektami ŚCIEŻKA: Zarządzanie projektami Ścieżka dedykowana jest każdej osobie, która chce rozwijać siebie i swoją organizację - w szczególności: Kadrze menedżerskiej i kierowniczej przedsiębiorstw Kierownikom

Bardziej szczegółowo

Biznes plan innowacyjnego przedsięwzięcia

Biznes plan innowacyjnego przedsięwzięcia Biznes plan innowacyjnego przedsięwzięcia 1 Co to jest biznesplan? Biznes plan można zdefiniować jako długofalowy i kompleksowy plan działalności organizacji gospodarczej lub realizacji przedsięwzięcia

Bardziej szczegółowo

Projektowanie systemu krok po kroku

Projektowanie systemu krok po kroku Rozdział jedenast y Projektowanie systemu krok po kroku Projektowanie systemu transakcyjnego jest ciągłym szeregiem wzajemnie powiązanych decyzji, z których każda oferuje pewien zysk i pewien koszt. Twórca

Bardziej szczegółowo

Biznesplan. Budowa biznesplanu

Biznesplan. Budowa biznesplanu BIZNESPLAN Biznesplan dokument zawierający ocenę opłacalności przedsięwzięcia gospodarczego [. Sporządzany na potrzeby wewnętrzne przedsiębiorstwa, jest także narzędziem komunikacji zewnętrznej m.in. w

Bardziej szczegółowo

Dyplom Post-MBA Strategiczne Zarządzanie Projektami. Post-MBA Diploma in Strategic Project Management

Dyplom Post-MBA Strategiczne Zarządzanie Projektami. Post-MBA Diploma in Strategic Project Management Dyplom Post-MBA Strategiczne Zarządzanie Projektami Post-MBA Diploma in Strategic Project Management Warszawa, listopad 2012 kwiecień 2013 Dyplom Post-MBA: Strategiczne Zarządzanie Projektami Uczestnicy

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie innowacyjnym biznesem Warsztat strategiczny. Listopad 2014

Zarządzanie innowacyjnym biznesem Warsztat strategiczny. Listopad 2014 Zarządzanie innowacyjnym biznesem Warsztat strategiczny Listopad 2014 Najważniejszą rzeczą o jakiej należy pamiętać w odniesieniu do każdego przedsiębiorstwa jest fakt, iż w samym przedsiębiorstwie nie

Bardziej szczegółowo

Dzień dobry! Patrycja Rokicka. Business Relationship Manager - Universities ACCA Poland. The global body for professional accountants

Dzień dobry! Patrycja Rokicka. Business Relationship Manager - Universities ACCA Poland. The global body for professional accountants Dzień dobry! Patrycja Rokicka Business Relationship Manager - Universities ACCA Poland Twoja przyszłość zaczyna się teraz! Chcesz poszerzyć swoją wiedzę i umiejętności podczas studiów? Chcesz wyróżnić

Bardziej szczegółowo

2016 CONSULTING DLA MŚP. Badanie zapotrzebowania na usługi doradcze

2016 CONSULTING DLA MŚP. Badanie zapotrzebowania na usługi doradcze 2016 CONSULTING DLA MŚP Badanie zapotrzebowania na usługi doradcze 1 O raporcie Wraz ze wzrostem świadomości polskich przedsiębiorców rośnie zapotrzebowanie na różnego rodzaju usługi doradcze. Jednakże

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie Kapitałem

Zarządzanie Kapitałem Zarządzanie kapitałem kluczem do sukcesu W trakcie prac nad tworzeniem profesjonalnego systemu transakcyjnego niezbędne jest, aby uwzględnić w nim odpowiedni model zarządzania kapitałem (ang. money management).

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie projektów

Zarządzanie projektów Zarządzanie projektów Część 3 Etapy projektów Rozpoczęcie projektu Planowanie projektu Współpraca z zarządem Tworzenie budżetu Organizacja zespołu projektowego Tworzenie planu projektu Optymalizacja projektu

Bardziej szczegółowo

Raport specjalny. 5 edycji Akademii Produktywności za nami

Raport specjalny. 5 edycji Akademii Produktywności za nami Raport specjalny 5 edycji Akademii Produktywności za nami Za nami 5 edycji Akademii Produktywności. Wystartowaliśmy 22-go lutego. Regularnie, co tydzień lub dwa, spotykaliśmy się z kilkunastoma firmami,

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK DO PRZYGOTOWANIA PLANU DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ

PRZEWODNIK DO PRZYGOTOWANIA PLANU DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ PRZEWODNIK DO PRZYGOTOWANIA PLANU DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ CZYM JEST PLAN DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ (BIZNES-PLAN), I DO CZEGO JEST ON NAM POTRZEBNY? Plan działalności gospodarczej jest pisemnym dokumentem,

Bardziej szczegółowo

M. Gawrońska, Wroclaw University of Economics. Planowanie przychodów ze sprzedaży na podstawie przedsiębiorstwa z sektora 24.42.B.

M. Gawrońska, Wroclaw University of Economics. Planowanie przychodów ze sprzedaży na podstawie przedsiębiorstwa z sektora 24.42.B. M. Gawrońska, Wroclaw University of Economics Planowanie przychodów ze sprzedaży na podstawie przedsiębiorstwa z sektora 24.42.B. working paper Słowa kluczowe: planowanie finansowe, prognoza sprzedaży

Bardziej szczegółowo

instytucji edukacyjnych

instytucji edukacyjnych Turnieje z wykorzystaniem elektronicznych symulatorów dla WINDOWS i ANDROID jako marketingowe narzędzia instytucji edukacyjnych Michel Muszynski Management Business Applied Francja Wprowadzenie Reklamowanie

Bardziej szczegółowo

Scoring w oparciu o Big Data. 8 kwietnia 2014 roku

Scoring w oparciu o Big Data. 8 kwietnia 2014 roku Scoring w oparciu o Big Data 8 kwietnia 2014 roku Od początków ludzkości do roku 2003 wygenerowano 5 eksabajtów informacji tyle samo ludzkość generuje dziś co dwa dni. - Eric Schmidt, Google CEO 2 Dlaczego

Bardziej szczegółowo

Finanse dla niefinansistów

Finanse dla niefinansistów Finanse dla niefinansistów Może inny podtytuł? Wszystkie prawa zastrzeżone Racjonalne i świadome podejmowanie decyzji zarządczych, lepsze zarządzanie i wykorzystanie zasobów przedsiębiorstwa, zmniejszenie

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE Calowanie pokoju gościnnego Ent-teach Rozdział 6 Zarządzanie Projektem

ĆWICZENIE Calowanie pokoju gościnnego Ent-teach Rozdział 6 Zarządzanie Projektem ĆWICZENIE Calowanie pokoju gościnnego Ent-teach Rozdział 6 Zarządzanie Projektem Opis ćwiczenia Ty i trójka Twoich przyjaciół decydujecie się przemalować Wasz salon. Aby zrealizować ten projekt, musicie

Bardziej szczegółowo

KRZYŻOWA ANALIZA WPŁYWÓW I PROGNOZOWANIE SCENARIUSZY ROZWOJU

KRZYŻOWA ANALIZA WPŁYWÓW I PROGNOZOWANIE SCENARIUSZY ROZWOJU Projekt FORESIGHT Mazovia KRZYŻOWA ANALIZA WPŁYWÓW I PROGNOZOWANIE SCENARIUSZY ROZWOJU mgr Krzysztof Mieczkowski Specjalista Przemysłowy Instytut Automatyki i Pomiarów Warszawa, 12 czerwca 2007 Monitorowanie

Bardziej szczegółowo

OSTC. Naszą główną siłą jest metodologia zawierania transakcji giełdowych polegająca na ścisłej dyscyplinie i unikaniu ryzyka.

OSTC. Naszą główną siłą jest metodologia zawierania transakcji giełdowych polegająca na ścisłej dyscyplinie i unikaniu ryzyka. OSTC zespół zawodowych traderów aktywnych na największych międzynarodowych giełdach instrumentów pochodnych, m.in. CME, NYSE Euronext, Eurex, ICE, BMF/BOVESPA, TMX i SGX handel szeroką gamą produktów we

Bardziej szczegółowo

Raport z badania ankietowego dot. Stopnia zadowolenia klienta z poziomu usług świadczonych przez Powiatowy Urząd Pracy w Rykach.

Raport z badania ankietowego dot. Stopnia zadowolenia klienta z poziomu usług świadczonych przez Powiatowy Urząd Pracy w Rykach. Raport z badania ankietowego dot. Stopnia zadowolenia klienta z poziomu usług świadczonych przez Powiatowy Urząd Pracy w Rykach. Ryki, styczeń 2013r. 1 Wstęp Powiatowy Urząd Pracy w Rykach w okresie od

Bardziej szczegółowo

Smartfony Telecom Practice Group Nielsen Poland

Smartfony Telecom Practice Group Nielsen Poland Smartfony Telecom Practice Group Nielsen Poland W ostatnich latach obserwujemy dynamiczny rozwój technologii mobilnych w kierunku grupy urządzeń zwanych smartfonami, a dodatkowo wiele prognoz na 2012 koncentruje

Bardziej szczegółowo

Jako Współpracownicy jesteśmy odpowiedzialni za siebie i firmę. Jako firma jesteśmy odpowiedzialni za naszych Klientów.

Jako Współpracownicy jesteśmy odpowiedzialni za siebie i firmę. Jako firma jesteśmy odpowiedzialni za naszych Klientów. Jesteśmy butikiem inwestycyjnym oraz niezależną polską firmą doradztwa finansowego dla sektora małych i średnich przedsiębiorstw. Naszym celem jest wspieranie Klientów w podejmowaniu kluczowych decyzji,

Bardziej szczegółowo

BADANIA OPINII PRACOWNIKÓW W PRAKTYCE ZARZĄDZANIA

BADANIA OPINII PRACOWNIKÓW W PRAKTYCE ZARZĄDZANIA BADANIA OPINII PRACOWNIKÓW W PRAKTYCE ZARZĄDZANIA 1 1. WPROWADZENIE Każdy, kto zarządza organizacją, doskonale wie, jak wiele czynników zarówno wewnętrznych, jak i zewnętrznych wpływa na funkcjonowanie

Bardziej szczegółowo

System transakcyjny oparty na średnich ruchomych. ś h = + + + + gdzie, C cena danego okresu, n liczba okresów uwzględnianych przy kalkulacji.

System transakcyjny oparty na średnich ruchomych. ś h = + + + + gdzie, C cena danego okresu, n liczba okresów uwzględnianych przy kalkulacji. Średnie ruchome Do jednych z najbardziej znanych oraz powszechnie wykorzystywanych wskaźników analizy technicznej, umożliwiających analizę trendu zaliczyć należy średnie ruchome (ang. moving averages).

Bardziej szczegółowo

Cel analizy. Cele inwestora a wybór analizy. Tomasz Symonowicz /Kathay/ ekspert z DM BOŚ

Cel analizy. Cele inwestora a wybór analizy. Tomasz Symonowicz /Kathay/ ekspert z DM BOŚ Źródło: http://www.akcjonariatobywatelski.pl/pl/centrum-edukacyjne/blogi/1001,cele-inwestora-a-wybor-analizy.ht ml Wygenerowano: Poniedziałek, 1 lutego 2016, 17:50 Cele inwestora a wybór analizy Tomasz

Bardziej szczegółowo

John Bollinger s Forex Letter

John Bollinger s Forex Letter John Bollinger s Forex Letter Tom 1, Numer 5 14 wrzesień 2004 Capital Market Services, LLC 350 Fifth Avenue, Suite 6400 New York, NY 10118 www.cmsfx.com trading@cmsfx.com Łączenie przedziałów czasowych

Bardziej szczegółowo

Jako Współpracownicy jesteśmy odpowiedzialni za siebie i firmę. Jako firma jesteśmy odpowiedzialni za naszych Klientów.

Jako Współpracownicy jesteśmy odpowiedzialni za siebie i firmę. Jako firma jesteśmy odpowiedzialni za naszych Klientów. Jesteśmy butikiem inwestycyjnym oraz niezależną polską firmą doradztwa finansowego dla sektora małych i średnich przedsiębiorstw. Naszym celem jest wspieranie Klientów w podejmowaniu kluczowych decyzji,

Bardziej szczegółowo

Launch. przygotowanie i wprowadzanie nowych produktów na rynek

Launch. przygotowanie i wprowadzanie nowych produktów na rynek Z przyjemnością odpowiemy na wszystkie pytania. Prosimy o kontakt: e-mail: kontakt@mr-db.pl tel. +48 606 356 999 www.mr-db.pl MRDB Szkolenie otwarte: Launch przygotowanie i wprowadzanie nowych produktów

Bardziej szczegółowo

Ebay Inc. (EBAY) - spółka notowana na giełdzie nowojorskiej (NASDAQ).

Ebay Inc. (EBAY) - spółka notowana na giełdzie nowojorskiej (NASDAQ). Ebay Inc. (EBAY) - spółka notowana na giełdzie nowojorskiej (NASDAQ). Czym zajmuje się firma? ebay - portal internetowy prowadzący największy serwis aukcji internetowych na świecie. ebay został założony

Bardziej szczegółowo

Blended learning w uczelni - efektywny sposób integracji kształcenia tradycyjnego z kształceniem na odległość

Blended learning w uczelni - efektywny sposób integracji kształcenia tradycyjnego z kształceniem na odległość Blended learning w uczelni - efektywny sposób integracji kształcenia tradycyjnego z kształceniem na odległość dr Katarzyna Mikołajczyk Dział Rozwoju Edukacji Szkoła Główna Handlowa w Warszawie Czym jest

Bardziej szczegółowo

Wstęp... 7. 3. Technologie informacyjne wpływające na doskonalenie przedsiębiorstwa

Wstęp... 7. 3. Technologie informacyjne wpływające na doskonalenie przedsiębiorstwa Spis treści Wstęp.............................................................. 7 1. Przedsiębiorstwo w dobie globalizacji.............................. 11 1.1. Wyzwania globalnego rynku....................................

Bardziej szczegółowo

Studenckie Koło Naukowe Rynków Kapitałowych

Studenckie Koło Naukowe Rynków Kapitałowych Apple Inc. (AAPL) - spółka notowana na giełdzie nowojorskiej (NASDAQ). Czym zajmuje się firma? Apple Inc. (wcześniej Apple Computer Inc.) przedsiębiorstwo komputerowe założone 1 kwietnia 1976 roku przez

Bardziej szczegółowo

Informacje i materiały dotyczące wykładu będą publikowane na stronie internetowej wykładowcy, m.in. prezentacje z wykładów

Informacje i materiały dotyczące wykładu będą publikowane na stronie internetowej wykładowcy, m.in. prezentacje z wykładów Eksploracja danych Piotr Lipiński Informacje ogólne Informacje i materiały dotyczące wykładu będą publikowane na stronie internetowej wykładowcy, m.in. prezentacje z wykładów UWAGA: prezentacja to nie

Bardziej szczegółowo

Studenckie Koło Naukowe Rynków Kapitałowych

Studenckie Koło Naukowe Rynków Kapitałowych Microsoft Corp. (MSFT) - spółka notowana na giełdzie nowojorskiej (NASDAQ). Czym zajmuje się firma? Microsoft - na początku XXI wieku jest największą na świecie firmą branży komputerowej. Najbardziej znana

Bardziej szczegółowo

Brandle.pl. Przykładowe opisy kampanii

Brandle.pl. Przykładowe opisy kampanii Brandle.pl Przykładowe opisy kampanii Opis kampanii to zestaw wytycznych dla wykonawców (agentów). Jest on najważniejszym elementem założeń, które tworzysz za pomocą kreatora kampanii. Poniżej stworzyliśmy

Bardziej szczegółowo

Podstawy inwestowania na rynku Forex, rynku towarowym oraz kontraktów CFD

Podstawy inwestowania na rynku Forex, rynku towarowym oraz kontraktów CFD Podstawy inwestowania na rynku Forex, rynku towarowym oraz Poradnik Inwestora Numer 10 Admiral Markets Sp. z o.o. ul. Aleje Jerozolimskie 133 lok.34 02-304 Warszawa e-mail: Info@admiralmarkets.pl Tel.

Bardziej szczegółowo

DOKUMENT INFORMACYJNY COMARCH BUSINESS INTELLIGENCE:

DOKUMENT INFORMACYJNY COMARCH BUSINESS INTELLIGENCE: DOKUMENT INFORMACYJNY COMARCH BUSINESS INTELLIGENCE: JAKIE PROBLEMY ROZWIĄZUJE BI 1 S t r o n a WSTĘP Niniejszy dokument to zbiór podstawowych problemów, z jakimi musi zmagać się przedsiębiorca, analityk,

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie projektami - narzędzia, software, dokumentacja, metodyka PMBOK

Zarządzanie projektami - narzędzia, software, dokumentacja, metodyka PMBOK Zarządzanie projektami - narzędzia, software, dokumentacja, metodyka PMBOK Opis Szkolenie realizowane w ramach: Oferowane zajęcia umożliwiają uczestnikom poznanie najlepszych metod i narzędzi stosowanych

Bardziej szczegółowo

eseminaria WIRTUALNE SPOTKANIA REALNI KLIENCI Prawdopodobnie najskuteczniejszy sposób zdobywania kontaktów biznesowych

eseminaria WIRTUALNE SPOTKANIA REALNI KLIENCI Prawdopodobnie najskuteczniejszy sposób zdobywania kontaktów biznesowych eseminaria WIRTUALNE SPOTKANIA REALNI KLIENCI Prawdopodobnie najskuteczniejszy sposób zdobywania kontaktów biznesowych CZYM JEST eseminarium? eseminarium jest to internetowa prezentacja, pokazująca Twoim

Bardziej szczegółowo

Screening i ranking technologii

Screening i ranking technologii Screening i ranking technologii Maciej Psarski Uniwersytet Łódzki Centrum Transferu Technologii Screening i ranking Selekcja idei, technologii, opcji, możliwości, rynków, Na wczesnych etapach rozwoju przedsięwzięcia

Bardziej szczegółowo

Początki e-learningu

Początki e-learningu E-learning Początki e-learningu Początków nauczania na odległość można doszukiwać się w Stanach Zjednoczonych w latach 80. Technikę tą początkowo wykorzystywało tylko kilka uczelni wyższych. Widząc zainteresowanie

Bardziej szczegółowo

Struktura terminowa rynku obligacji

Struktura terminowa rynku obligacji Krzywa dochodowości pomaga w inwestowaniu w obligacje Struktura terminowa rynku obligacji Wskazuje, które obligacje są atrakcyjne a których unikać Obrazuje aktualną sytuację na rynku długu i zmiany w czasie

Bardziej szczegółowo

Podstawy inwestowania na rynku Forex, rynku towarowym oraz kontraktów CFD

Podstawy inwestowania na rynku Forex, rynku towarowym oraz kontraktów CFD Podstawy inwestowania na rynku Forex, rynku towarowym oraz Poradnik Inwestora Numer 13 Admiral Markets Sp. z o.o. ul. Aleje Jerozolimskie 133 lok.34 02-304 Warszawa e-mail: Info@admiralmarkets.pl Tel.

Bardziej szczegółowo

Szkolenie Regresja liniowa

Szkolenie Regresja liniowa Szkolenie Regresja liniowa program i cennik Łukasz Deryło Analizy statystyczne, szkolenia www.statystyka.c0.pl Szkolenie Regresja liniowa Co to jest regresja liniowa? Regresja liniowa jest podstawową metodą

Bardziej szczegółowo

Analityk i współczesna analiza

Analityk i współczesna analiza Analityk i współczesna analiza 1. Motywacje 2. Analitycy w IBM RUP 3. Kompetencje analityka według IIBA BABOK Materiały pomocnicze do wykładu z Modelowania i Analizy Systemów na Wydziale ETI PG. Ich lektura

Bardziej szczegółowo

Monitoring procesów z wykorzystaniem systemu ADONIS

Monitoring procesów z wykorzystaniem systemu ADONIS Monitoring procesów z wykorzystaniem systemu ADONIS BOC Information Technologies Consulting Sp. z o.o. e-mail: boc@boc-pl.com Tel.: (+48 22) 628 00 15, 696 69 26 Fax: (+48 22) 621 66 88 BOC Management

Bardziej szczegółowo

Forward Rate Agreement

Forward Rate Agreement Forward Rate Agreement Nowoczesne rynki finansowe oferują wiele instrumentów pochodnych. Należą do nich: opcje i warranty, kontrakty futures i forward, kontrakty FRA (Forward Rate Agreement) oraz swapy.

Bardziej szczegółowo

Procesowa specyfikacja systemów IT

Procesowa specyfikacja systemów IT Procesowa specyfikacja systemów IT BOC Group BOC Information Technologies Consulting Sp. z o.o. e-mail: boc@boc-pl.com Tel.: (+48 22) 628 00 15, 696 69 26 Fax: (+48 22) 621 66 88 BOC Management Office

Bardziej szczegółowo

Dopasowanie IT/biznes

Dopasowanie IT/biznes Dopasowanie IT/biznes Dlaczego trzeba mówić o dopasowaniu IT-biznes HARVARD BUSINESS REVIEW, 2008-11-01 Dlaczego trzeba mówić o dopasowaniu IT-biznes http://ceo.cxo.pl/artykuly/51237_2/zarzadzanie.it.a.wzrost.wartosci.html

Bardziej szczegółowo

Skorzystanie z funduszy venture capital to rodzaj małżeństwa z rozsądku, którego horyzont czasowy jest z góry zakreślony.

Skorzystanie z funduszy venture capital to rodzaj małżeństwa z rozsądku, którego horyzont czasowy jest z góry zakreślony. Skorzystanie z funduszy venture capital to rodzaj małżeństwa z rozsądku, którego horyzont czasowy jest z góry zakreślony. Jedną z metod sfinansowania biznesowego przedsięwzięcia jest skorzystanie z funduszy

Bardziej szczegółowo

Nawigacja w SkillSoft Leadership Advantage 2.0

Nawigacja w SkillSoft Leadership Advantage 2.0 jest wyjątkową platformą edukacyjną koncentrującą się na rozwoju kompetencji przywódczych. Jej niewątpliwym atutem, stanowiącym o jej unikatowości, jest dostępność różnorodnych w swojej formie materiałów

Bardziej szczegółowo

Podstawy inwestowania na rynku Forex, rynku towarowym oraz kontraktów CFD

Podstawy inwestowania na rynku Forex, rynku towarowym oraz kontraktów CFD Podstawy inwestowania na rynku Forex, rynku towarowym oraz Poradnik Inwestora Numer 11 Admiral Markets Sp. z o.o. ul. Aleje Jerozolimskie 133 lok.34 02-304 Warszawa e-mail: Info@admiralmarkets.pl Tel.

Bardziej szczegółowo

Generacja Y o mediach społecznościowych w miejscu pracy

Generacja Y o mediach społecznościowych w miejscu pracy Generacja Y o mediach społecznościowych w miejscu pracy Raport z badania Szymon Góralski Wrocław, 2013 ul. Więzienna 21c/8, 50-118 Wrocław, tel. 71 343 70 15, fax: 71 343 70 13, e-mail: biuro@rrcc.pl,

Bardziej szczegółowo

Szczegółowy program - Szkoła Planowania Biznesu -

Szczegółowy program - Szkoła Planowania Biznesu - Szczegółowy program - Szkoła Planowania Biznesu - Przed seminarium otrzymasz bonusowe narzędzia w mailu: Przegląd najbardziej zyskownych branż i generatorów pomysłów na biznes dzięki temu otrzymasz inspirację

Bardziej szczegółowo

Arkadiusz Rajs Agnieszka Goździewska-Nowicka Agnieszka Banaszak-Piechowska Mariusz Aleksiewicz. Nałęczów, 20lutego 2014

Arkadiusz Rajs Agnieszka Goździewska-Nowicka Agnieszka Banaszak-Piechowska Mariusz Aleksiewicz. Nałęczów, 20lutego 2014 Arkadiusz Rajs Agnieszka Goździewska-Nowicka Agnieszka Banaszak-Piechowska Mariusz Aleksiewicz Nałęczów, 20lutego 2014 Wstęp Zarządzanie to, przyjmując ogólną interpretację, kompleks działań służących

Bardziej szczegółowo

Metoda 5-WHY. Metoda 5-WHY. Wydanie 1. Zbigniew Huber. Maj 2006. Artykuł dostępny na stronie autora: http://www.huber.pl.

Metoda 5-WHY. Metoda 5-WHY. Wydanie 1. Zbigniew Huber. Maj 2006. Artykuł dostępny na stronie autora: http://www.huber.pl. Metoda 5-WHY Wydanie 1 Zbigniew Huber Maj 2006 Artykuł dostępny na stronie autora: http://www.huber.pl Copyright by Zbigniew Huber Strona 1 z 6 Wstęp Rozwiązanie jakiegoś problemu i wprowadzenie skutecznego

Bardziej szczegółowo

M. Dąbrowska. K. Grabowska. Wroclaw University of Economics

M. Dąbrowska. K. Grabowska. Wroclaw University of Economics M. Dąbrowska K. Grabowska Wroclaw University of Economics Zarządzanie wartością przedsiębiorstwa na przykładzie przedsiębiorstw z branży produkującej napoje JEL Classification: A 10 Słowa kluczowe: Zarządzanie

Bardziej szczegółowo

OPROGRAMOWANIE WSPOMAGAJĄCE ZARZĄDZANIE PROJEKTAMI. PLANOWANIE ZADAŃ I HARMONOGRAMÓW. WYKRESY GANTTA

OPROGRAMOWANIE WSPOMAGAJĄCE ZARZĄDZANIE PROJEKTAMI. PLANOWANIE ZADAŃ I HARMONOGRAMÓW. WYKRESY GANTTA OPROGRAMOWANIE WSPOMAGAJĄCE ZARZĄDZANIE PROJEKTAMI. PLANOWANIE ZADAŃ I HARMONOGRAMÓW. WYKRESY GANTTA Projekt to metoda na osiągnięcie celów organizacyjnych. Jest to zbiór powiązanych ze sobą, zmierzających

Bardziej szczegółowo

INNOWACJE NA CELOWNIKU

INNOWACJE NA CELOWNIKU INNOWACJE NA CELOWNIKU 1 Kim jesteśmy? - Istniejemy na rynku od 2005 roku - Pracujemy w gronie 15 specjalistów wysokiej klasy - w 2009 pomyślnie przeszliśmy audyt technologiczny, otrzymując opinię firma

Bardziej szczegółowo

LISTA KURSÓW PLANOWANYCH DO URUCHOMIENIA W SEMESTRZE ZIMOWYM 2015/2016

LISTA KURSÓW PLANOWANYCH DO URUCHOMIENIA W SEMESTRZE ZIMOWYM 2015/2016 LISTA KURSÓW PLANOWANYCH DO URUCHOMIENIA W SEMESTRZE ZIMOWYM 2015/2016 ZARZĄDZANIE I STOPNIA studia stacjonarne 1 sem. PO-W08-ZZZ-ZP- -ST-IL-WRO (2015/2016) MAP008010W Matematyka 30 MAP008010C Matematyka

Bardziej szczegółowo

WYKORZYSTANIE WYBRANYCH MODELI ANALIZY FINANSOWEJ DLA OCENY MOŻLIWOŚCI AKTYWIZOWANIA SIĘ ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH W SEKTORZE TRANSPORTU

WYKORZYSTANIE WYBRANYCH MODELI ANALIZY FINANSOWEJ DLA OCENY MOŻLIWOŚCI AKTYWIZOWANIA SIĘ ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH W SEKTORZE TRANSPORTU Mirosław rajewski Uniwersytet Gdański WYORZYSTANIE WYBRANYCH MODELI ANALIZY FINANSOWEJ DLA OCENY MOŻLIWOŚCI ATYWIZOWANIA SIĘ ORGANIZACJI POZARZĄDOWYCH W SETORZE TRANSPORTU Wprowadzenie Problemy związane

Bardziej szczegółowo

Wyróżniający Standard Obsługi Klienta (SOK)

Wyróżniający Standard Obsługi Klienta (SOK) (SOK) Zyskaj trwałą przewagę na konkurencyjnym rynku dzięki doskonałej obsłudze Klienta Oferta procesu wdrożenia SOK Kłopoty, koszty, utrata Klientów Brak standardów obsługi powoduje kłopoty, a potem dodatkowe

Bardziej szczegółowo

Klucz do procesu doskonalenia. dzięki Lean Six Sigma dla Green Belts. Praktyczne szkolenia prowadzone przez Lean Six Sigma Company

Klucz do procesu doskonalenia. dzięki Lean Six Sigma dla Green Belts. Praktyczne szkolenia prowadzone przez Lean Six Sigma Company Klucz do procesu doskonalenia dzięki Lean Six Sigma dla Green Belts Praktyczne szkolenia prowadzone przez Lean Six Sigma Company Co to jest Green Belt? Dobrze wyszkolony Green Belt wie jak działają procesy

Bardziej szczegółowo

Rozsądni Polacy w akcji, czyli najbardziej poszukiwane lokaty bankowe

Rozsądni Polacy w akcji, czyli najbardziej poszukiwane lokaty bankowe Raport: Warszawa, 20 październik 2011 Rozsądni Polacy w akcji, czyli najbardziej poszukiwane lokaty bankowe Eksperci porównywarki finansowej Comperia.pl zbadali preferencje użytkowników dotyczące lokat

Bardziej szczegółowo

Jak ocenić skuteczność serwisów e-commerce? Testy a/b - case study Okazje.info

Jak ocenić skuteczność serwisów e-commerce? Testy a/b - case study Okazje.info Jak ocenić skuteczność serwisów e-commerce? Testy a/b - case study Okazje.info Autor: Bartłomiej Dymecki Zajmuję się projektowaniem UX, analityką internetową i optymalizacją konwersji. Pracuję w porównywarce

Bardziej szczegółowo

Katalog rozwiązań informatycznych dla firm produkcyjnych

Katalog rozwiązań informatycznych dla firm produkcyjnych Katalog rozwiązań informatycznych dla firm produkcyjnych www.streamsoft.pl Obserwować, poszukiwać, zmieniać produkcję w celu uzyskania największej efektywności. Jednym słowem być jak Taiichi Ohno, dyrektor

Bardziej szczegółowo

Transfer wiedzy z uczelni wyższych do przemysłu podstawą rozwiniętej gospodarki rynkowej doświadczenia zachodnich krajów

Transfer wiedzy z uczelni wyższych do przemysłu podstawą rozwiniętej gospodarki rynkowej doświadczenia zachodnich krajów Transfer wiedzy z uczelni wyższych do przemysłu podstawą rozwiniętej gospodarki rynkowej doświadczenia zachodnich krajów Dr Marek Szarucki Katedra Analiz Strategicznych Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie

Bardziej szczegółowo

INNOWACYJNY MODUŁ PROGRAMOWY DLA PRZEDMIOTU PODSTAWY PRZEDSIĘBIORCZOŚCI

INNOWACYJNY MODUŁ PROGRAMOWY DLA PRZEDMIOTU PODSTAWY PRZEDSIĘBIORCZOŚCI INNOWACYJNY MODUŁ PROGRAMOWY DLA PRZEDMIOTU PODSTAWY PRZEDSIĘBIORCZOŚCI Nazwa innowacji: Ekonomia i finanse - innowacyjny moduł programowy dla przedmiotu Podstawy przedsiębiorczości Rodzaj innowacji: programowa

Bardziej szczegółowo

Systemy zarządzania wiedzą w strategiach firm. Prof. dr hab. Irena Hejduk Szkoła Głowna Handlowa w Warszawie

Systemy zarządzania wiedzą w strategiach firm. Prof. dr hab. Irena Hejduk Szkoła Głowna Handlowa w Warszawie Systemy zarządzania wiedzą w strategiach firm Prof. dr hab. Irena Hejduk Szkoła Głowna Handlowa w Warszawie Wprowadzenie istota zarządzania wiedzą Wiedza i informacja, ich jakość i aktualność stają się

Bardziej szczegółowo

Competence analysis of trainers and educators and confirmation of Strategic Management Virtual Game topics. Polish version

Competence analysis of trainers and educators and confirmation of Strategic Management Virtual Game topics. Polish version Competence analysis of trainers and educators and confirmation of Strategic Management Virtual Game topics Polish version Wyniki badań ankietowych Opis próby badawczej Analizując możliwości rozwoju gier

Bardziej szczegółowo

Plan zarządzania projektem

Plan zarządzania projektem Plan zarządzania projektem Opracował: Zatwierdził: Podpis: Podpis: Spis treści: 1. Wst p... 2 1.1 Cel... 2 1.2 Zakres... 2 1.3 Przeznaczenie dokumentu... 2 1.4 Organizacja dokumentu... 2 1.5 Dokumenty

Bardziej szczegółowo

Zmiany w standardzie ISO dr inż. Ilona Błaszczyk Politechnika Łódzka

Zmiany w standardzie ISO dr inż. Ilona Błaszczyk Politechnika Łódzka Zmiany w standardzie ISO 9001 dr inż. Ilona Błaszczyk Politechnika Łódzka 1 W prezentacji przedstawiono zmiany w normie ISO 9001 w oparciu o projekt komitetu. 2 3 4 5 6 Zmiany w zakresie terminów używanych

Bardziej szczegółowo

Społeczna odpowiedzialnośd biznesu w projektach ekoinnowacyjnych. Maciej Bieokiewicz

Społeczna odpowiedzialnośd biznesu w projektach ekoinnowacyjnych. Maciej Bieokiewicz 2011 Społeczna odpowiedzialnośd biznesu w projektach ekoinnowacyjnych Maciej Bieokiewicz Koncepcja Społecznej Odpowiedzialności Biznesu Społeczna Odpowiedzialnośd Biznesu (z ang. Corporate Social Responsibility,

Bardziej szczegółowo

Naucz się zapobiegać stratom z Lean. Praktyczne szkolenia prowadzone przez The Lean Six Sigma Company

Naucz się zapobiegać stratom z Lean. Praktyczne szkolenia prowadzone przez The Lean Six Sigma Company Naucz się zapobiegać stratom z Lean Praktyczne szkolenia prowadzone przez The Lean Six Sigma Company Co to jest Lean? Lean uczy nowego spojrzenia na organizacje. Jest to metoda poprawy mająca na celu wyeliminowanie

Bardziej szczegółowo

Test wskaźnika C/Z (P/E)

Test wskaźnika C/Z (P/E) % Test wskaźnika C/Z (P/E) W poprzednim materiale przedstawiliśmy Państwu teoretyczny zarys informacji dotyczący wskaźnika Cena/Zysk. W tym artykule zwrócimy uwagę na praktyczne zastosowania tego wskaźnika,

Bardziej szczegółowo

Przegląd programów, narzędzi oraz aktualnych promocji dla Partnerów Handlowych IBM

Przegląd programów, narzędzi oraz aktualnych promocji dla Partnerów Handlowych IBM Przegląd programów, narzędzi oraz aktualnych promocji dla Partnerów Handlowych IBM Andrzej Kruszewski BPO Marketing Specialist 1 AGENDA 1) Jak zarobić na współpracy z IBM? 2) Konkursy, promocje i programy

Bardziej szczegółowo

PROGRAM AKTYWIZUJACY,

PROGRAM AKTYWIZUJACY, Zapraszamy do PPNT na ZUPĘ przygotowaną przez biuro konsultingowe riskce ZUPA, czyli Zaskakująco Użyteczny Program Aktywizujący został przygotowany z myślą o szybko rozwijających się firmach, które poszukują

Bardziej szczegółowo

CFO Knowledge Exchange Temat przewodni: Praktyczne podejście do optymalizacji procesów biznesowych

CFO Knowledge Exchange Temat przewodni: Praktyczne podejście do optymalizacji procesów biznesowych zapraszają na kolejne spotkanie z cyklu CFO Knowledge Exchange Temat przewodni: Praktyczne podejście do optymalizacji procesów biznesowych siedziba MDDP Business Consulting, Warszawa, 6 lutego 2015 r.

Bardziej szczegółowo

SCENARIUSZ: Jak organizować efektywne spotkania wewnątrzfirmowe? Katarzyna Kaźmierczak

SCENARIUSZ: Jak organizować efektywne spotkania wewnątrzfirmowe? Katarzyna Kaźmierczak SCENARIUSZ: Jak organizować efektywne spotkania wewnątrzfirmowe? Katarzyna Kaźmierczak Założenia: WQ ma dostarczyć konkretnych narzędzi oraz sposobów organizowania i przeprowadzania efektywnych spotkań

Bardziej szczegółowo

Krytyczne czynniki sukcesu w zarządzaniu projektami

Krytyczne czynniki sukcesu w zarządzaniu projektami Seweryn SPAŁEK Krytyczne czynniki sukcesu w zarządzaniu projektami MONOGRAFIA Wydawnictwo Politechniki Śląskiej Gliwice 2004 SPIS TREŚCI WPROWADZENIE 5 1. ZARZĄDZANIE PROJEKTAMI W ORGANIZACJI 13 1.1. Zarządzanie

Bardziej szczegółowo

IBM Polska. @piotrpietrzak CTO, IBM PBAL. 2010 IBM Corporation

IBM Polska. @piotrpietrzak CTO, IBM PBAL. 2010 IBM Corporation IBM Polska @piotrpietrzak CTO, IBM PBAL 2010 IBM Corporation Historia IBM Polska IBM Polska Laboratorium Oprogramowania w Krakowie Centrum Dostarczania Usług IT we Wrocławiu Regionalne oddziały handlowe:

Bardziej szczegółowo

PROCEDURY ORGANIZOWANIA i REALIZOWANIA PROJEKTU EDUKACYJNEGO. w Gimnazjum nr 40 im. Noblistów Polskich we Wrocławiu

PROCEDURY ORGANIZOWANIA i REALIZOWANIA PROJEKTU EDUKACYJNEGO. w Gimnazjum nr 40 im. Noblistów Polskich we Wrocławiu PROCEDURY ORGANIZOWANIA i REALIZOWANIA PROJEKTU EDUKACYJNEGO w Gimnazjum nr 40 im. Noblistów Polskich we Wrocławiu I. Podstawa prawna 1. Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 20 sierpnia 2010

Bardziej szczegółowo

E-commerce w exporcie

E-commerce w exporcie E-commerce w exporcie Radosław BARTOCHOWSKI International Trade Technologies Sp. z o.o. Jasionka 954, 36-002 Jasionka Podkarpacki Park Naukowo-Technologiczny www.itt-poland.com 1. Możliwości automatyzacji

Bardziej szczegółowo

No matter how much you have, it matters how much you need

No matter how much you have, it matters how much you need CSR STRATEGY KANCELARIA FINANSOWA TRITUM GROUP SP. Z O.O. No matter how much you have, it matters how much you need Kancelaria Finansowa Tritum Group Sp. z o.o. was established in 2007 we build trust among

Bardziej szczegółowo

3. WOLONTARIAT PRACOWNICZY A POLITYKA CSR FIRMY

3. WOLONTARIAT PRACOWNICZY A POLITYKA CSR FIRMY 3. WOLONTARIAT PRACOWNICZY A POLITYKA CSR FIRMY CSR BRAKUJĄCE OGNIWO KAPITALIZMU? CSR (Corporate Social Responsiblity) Społeczna Odpowiedzialność Biznesu Biznes Odpowiedzialny biznes to odpowiedzialność

Bardziej szczegółowo

ANKIETA ŚWIAT BAJEK MOJEGO DZIECKA

ANKIETA ŚWIAT BAJEK MOJEGO DZIECKA Przedszkole Nr 1 w Zabrzu ANKIETA ul. Reymonta 52 41-800 Zabrze tel./fax. 0048 32 271-27-34 p1zabrze@poczta.onet.pl http://jedyneczka.bnet.pl ŚWIAT BAJEK MOJEGO DZIECKA Drodzy Rodzice. W związku z realizacją

Bardziej szczegółowo

Bank of America Corp.(DE) (BAC) - spółka notowana na giełdzie nowojorskiej (NYSE).

Bank of America Corp.(DE) (BAC) - spółka notowana na giełdzie nowojorskiej (NYSE). Bank of America Corp.(DE) (BAC) - spółka notowana na giełdzie nowojorskiej (NYSE). Czym zajmuje się firma? Bank of America jeden z największych banków świata. Pod względem wielkości aktywów zajmuje 3.

Bardziej szczegółowo

KARTA OCENY MERYTORYCZNEJ. Kryterium Czy warunek został spełniony? Okres realizacji projektu jest zgodny z okresem wskazanym w regulaminie

KARTA OCENY MERYTORYCZNEJ. Kryterium Czy warunek został spełniony? Okres realizacji projektu jest zgodny z okresem wskazanym w regulaminie KARTA OCENY MERYTORYCZNEJ Część I: Kryteria formalne podlegające weryfikacji na etapie oceny merytorycznej Kryterium Czy warunek został spełniony? Okres realizacji projektu jest zgodny z okresem wskazanym

Bardziej szczegółowo

Digital Analytics vs Business Analytics Jak łączyć by osiągnąć maksimum korzyści? Maciej Gałecki

Digital Analytics vs Business Analytics Jak łączyć by osiągnąć maksimum korzyści? Maciej Gałecki Digital Analytics vs Business Analytics Jak łączyć by osiągnąć maksimum korzyści? Maciej Gałecki Jak Digital Analytics może wpływać na biznes? 2 Jak rozumiem Digital Analytics? Digital Analytics to na

Bardziej szczegółowo

BIZNESPLAN. 1 Definicja za: Wikipedia.pl

BIZNESPLAN. 1 Definicja za: Wikipedia.pl BIZNESPLAN Każda działalność gospodarcza, nawet najmniejsza, musi zostać skrupulatnie zaplanowana. Plan przedsięwzięcia gospodarczego konstruuje się zazwyczaj w formie biznesplanu. Biznesplan 1 (ang. business

Bardziej szczegółowo

Konferencja NOWE MEDIA W EDUKACJI

Konferencja NOWE MEDIA W EDUKACJI Konferencja NOWE MEDIA W EDUKACJI 25 października 2010 Hotel Kyriad Prestige Warszawa Webcasty Jako kanał komunikacji marketingowej w branży usług profesjonalnych Konferencja How to webcast Igor Bielobradek,

Bardziej szczegółowo

Systematyka ryzyka w działalności gospodarczej

Systematyka ryzyka w działalności gospodarczej Systematyka ryzyka w działalności gospodarczej Najbardziej ogólna klasyfikacja kategorii ryzyka EFEKT Całkowite ryzyko dzieli się ze względu na kształtujące je czynniki na: Ryzyko systematyczne Ryzyko

Bardziej szczegółowo

dr inż. Maciej Kiewra Prezentacja wygłoszona na konferencji BI vs Big Data podczas Kongresu GigaCon Warszawa, 16.04.2014 r.

dr inż. Maciej Kiewra Prezentacja wygłoszona na konferencji BI vs Big Data podczas Kongresu GigaCon Warszawa, 16.04.2014 r. dr inż. Maciej Kiewra Prezentacja wygłoszona na konferencji BI vs Big Data podczas Kongresu GigaCon Warszawa, 16.04.2014 r. Big Data w praktyce, z perspektywy konsultanta Business Intelligence Parę słów

Bardziej szczegółowo

Daytrading Harmoniczny - warsztaty jednodniowe. FOREX CHARTIST przedstawia:

Daytrading Harmoniczny - warsztaty jednodniowe. FOREX CHARTIST przedstawia: Daytrading Harmoniczny - warsztaty jednodniowe FOREX CHARTIST przedstawia: 2012 2 0.1. Autor szkolenia Autorem szkolenia jest Łukasz Fijołek - trader walutowy, trener Forex, niezależny analityk, autor

Bardziej szczegółowo

StratEX: zmieniamy pomysł w praktyczne działanie. www.stratex.pl

StratEX: zmieniamy pomysł w praktyczne działanie. www.stratex.pl StratEX: zmieniamy pomysł w praktyczne działanie profil firmy www.stratex.pl Nasza tożsamość Misja Zmieniamy pomysł w praktyczne działanie Założyliśmy StratEX Strategy Execution w 2008 roku jako konsultanci

Bardziej szczegółowo

DOKUMENT INFORMACYJNY COMARCH BUSINESS INTELLIGENCE:

DOKUMENT INFORMACYJNY COMARCH BUSINESS INTELLIGENCE: DOKUMENT INFORMACYJNY COMARCH BUSINESS INTELLIGENCE: DATAMINING 1 S t r o n a WSTĘP Czyli jak zastąpić wróżenie z fusów i przysłowiowego nosa, statystyką i modelami ekonometrycznymi. Niniejszy dokument,

Bardziej szczegółowo

Model dojrzałości dopasowania strategicznego. Nadzór Poziom 1 Poziom 2 Poziom 3 Poziom 4 Poziom 5 Na poziomie

Model dojrzałości dopasowania strategicznego. Nadzór Poziom 1 Poziom 2 Poziom 3 Poziom 4 Poziom 5 Na poziomie Tab. 1. Opis poziomów dojrzałości procesów dla obszaru nadzór. Formalne strategiczne planowanie biznesowe Formalne strategiczne planowanie Struktura organizacyjna Zależności organizacyjne Kontrola budżetowania

Bardziej szczegółowo

Rynek szpitali publicznych w Polsce 2015. Plany inwestycyjne i analiza porównawcza województw

Rynek szpitali publicznych w Polsce 2015. Plany inwestycyjne i analiza porównawcza województw 2 Język: polski, angielski Data publikacji: Grudzień 2015 Format: pdf Cena od: 1900 Sprawdź w raporcie Które podmioty uruchomią szpitale publiczne w Polsce? Jakie są przewidywania odnośnie kolejnych przekształceń

Bardziej szczegółowo