KOMPENSACJA CYKLICZNEGO BŁĘDU ŚRUBY POCIĄGOWEJ W OBRABIARKACH STEROWANYCH NUMERYCZNIE

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "KOMPENSACJA CYKLICZNEGO BŁĘDU ŚRUBY POCIĄGOWEJ W OBRABIARKACH STEROWANYCH NUMERYCZNIE"

Transkrypt

1 MODELOWANIE INŻYNIERSKIE ISSN X 41, s , Gliwice 2011 KOMPENSACJA CYKLICZNEGO BŁĘDU ŚRUBY POCIĄGOWEJ W OBRABIARKACH STEROWANYCH NUMERYCZNIE PAWEŁ MAJDA, ARKADIUSZ PARUS Instytut Technologii Mechanicznej, Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny w Szczecinie Streszczenie. W artykule przedstawiono wyniki badań doświadczalnych, które pozwoliły zidentyfikować parametry cyklicznego błędu skoku śruby pociągowej w obrabiarce sterowanej numerycznie. Badania wykonano z użyciem interferometru laserowego, który miał możliwość bezpośredniego odczytu pozycji zadanej z impulsowego przetwornika pomiaru położenia obrabiarki. Wykorzystując wyniki badań kinematycznego testu z interpolacją kołową, przedstawiono skutki kompensacji cyklicznego błędu skoku śruby. Uzyskane wyniki pozwoliły ocenić ilościowo stopień zwiększenia dokładności pozycjonowania osi analizowanej obrabiarki. 1. WSTĘP Jednym z ważniejszych zadań funkcjonalnych, które powinna realizować obrabiarka sterowana numerycznie, jest dokładne pozycjonowanie narzędzia względem przedmiotu obrabianego. Dokładność tego pozycjonowania zależy od wielu czynników. Jednym z nich są błędy geometryczne elementów napędu i połączeń prowadnicowych oraz błędy, które są efektem montażu komponentów obrabiarki. W odniesieniu do dokładności pozycjonowania, błędy geometryczne mogą objawiać się w charakterystyczny sposób w zależności od konkretnego rozwiązania konstrukcyjnego układu nośnego oraz od zastosowanej metody pomiaru położenia elementów wykonawczych obrabiarki. Przykładem takiej sytuacji jest występowanie tzw. cyklicznego błędu skoku śruby pociągowej w obrabiarkach, gdzie stosuje się pośredni pomiar położenia elementów wykonawczych maszyny. Przez pośredni pomiar rozumiane jest zastosowanie do pomiaru położenia impulsowego przetwornika obrotowego montowanego bezpośrednio na wale silnika napędowego zamiast liniału pomiarowego montowanego na korpusach obrabiarki. W rozwiązaniach takich cykliczny błąd skoku śruby objawia się jako pulsowanie na charakterystykach dokładności pozycjonowania osi (wg normy [1]) lub na charakterystykach testu kinematycznego z interpolacją kołową (wg normy [2]) jako promieniowa odchyłka modulowana przebiegiem harmonicznym. Cechą charakterystyczną omawianego źródła błędu jest jego powtarzalność, co oznacza, że błąd ten można uznać za systematyczny. Dlatego znajomość parametrów cyklicznego błędu skoku śruby pociągowej można wykorzystać w praktyce do zwiększenia dokładności pozycjonowania obrabiarki. Końcowym efektem pracy jest porównanie wyników kinematycznego testu z interpolacją kołową przed i po kompensacji błędów obrabiarki. Przedmiotowe porównanie miało na celu wykazanie zasadności i efektów kompensowania cyklicznego błędu skoku śrub pociągowych.

2 244 P. MAJDA, A. PARUS 2. CYKLICZNY BŁĄD SKOKU ŚRUBY POCIĄGOWEJ Cykliczny błąd skoku śruby pociągowej występuje najczęściej w obrabiarkach, gdzie stosowany jest pośredni pomiar położenia elementów wykonawczych z wykorzystaniem enkoderów wieloobrotowych montowanych na wale silnika napędowego osi posuwowych. Przyczyną występowania tego błędu są błędy geometryczne linii śrubowej śruby pociągowej i/lub charakterystyki metrologiczne enkodera obrotowego (rozdzielczość enkodera ma wpływ na wartość cyklicznego błędu skoku śruby pociągowej). Cechą charakterystyczną omawianego błędu jest jego niezależność od posuwu osi realizowanego podczas badań na obrabiarce. Poniżej zaprezentowano program badań, z użyciem interferometru laserowego, który pozwolił zidentyfikować efekty cyklicznego błędu skoku śrub pociągowych trzech osi posuwowych frezarki średniej wielkości. Znajomość tego błędu oraz innych źródeł błędu pozwoliła wyznaczyć wartości poprawek dla pozycji zadanej w układzie sterowania maszyny. 3. BADANIE DOKŁADNOŚCI I POWTARZALNOŚCI POZYCJONOWANIA OSI OBRABIARKI Z UWZGLĘDNIENIEM CYKLICZNEGO BŁĘDU ŚRUBY POCIĄGOWEJ Poniżej przedstawiono przykładowe wyniki badań doświadczalnych dokładności i powtarzalności pozycjonowania prototypowej konstrukcji obrabiarki (korpus trójosiowego centrum frezarskiego z tocznymi połączeniami prowadnicowymi i przestrzeni obróbczej o wymiarach 600x400x400mm). Badania te przeprowadzono w Instytucie Technologii Mechanicznej Zachodniopomorskiego Uniwersytetu Technologicznego. Prototypowa obrabiarka jest nowa i po dotarciu. Posiada ona otwarty układ sterowania CNC, co stwarza możliwość badania nowo opracowanych algorytmów kompensacji. Przed badaniami realizowano odpowiedni cykl rozgrzewania obrabiarki, aby ustabilizować ją termicznie. Dokładność i powtarzalność pozycjonowania mierzono interferometrem laserowym [3]. Według danych producenta interferometru dokładność pomiaru (bez uwzględniania poprawek wynikających z rozszerzalności cieplnej materiału) przemieszczeń liniowych wynosi MPE=±0,5ppm. Szczegółowa analiza niepewności tego pomiaru pozwala oszacować jego niepewność rozszerzoną (k=2) na poziomie ok. 6μm na jeden metr długości osi przy różnicy temperatury 5 o C w stosunku do temperatury normalnej. Podczas pomiarów zastosowano kompensację długości fali światła laserowego ze względu na temperaturę, ciśnienie i wilgotność powietrza, co pozwoliło zwiększyć dokładność pomiaru. Położenie interferometru i reflektora względem siebie oraz rozmieszczenie czujników temperatury podczas badania osi X, przedstawia rys. 1.

3 KOMPENSACJA CYKLICZNEGO BŁĘDU ŚRUBY POCIĄGOWEJ Rys. 1. Widok obrabiarki podczas badania dokładności i powtarzalności pozycjonowania osi X Rys. 2 przedstawia przykładowe wyniki pomiarów dokładności i powtarzalności pozycjonowania. Wykres sporządzono dla pomiarów przed kompensacją położenia zadanego w układzie sterowania obrabiarki. Wskaźniki (oraz ich niepewności pomiaru) widoczne w obszarze rysunku obliczano zgodnie z zaleceniami normy [1]. Rys. 2. Charakterystyka wg [1] dwukierunkowej dokładności i powtarzalności pozycjonowania osi X Rys. 3. Charakterystyka dokładności pozycjonowania osi X z uwzględnieniem cyklicznego błędu skoku śruby pociągowej

4 246 P. MAJDA, A. PARUS Rys. 3 przedstawia charakterystykę dokładności pozycjonowania osi X, którą zmierzono podczas ruchu osi z posuwem 300[mm/min] (dla zwiększenia czytelności rysunku przedstawiono tylko jeden cykl pomiarowy: pchanie ciągnięcie). Punkty pomiarowe rejestrowano z przyrostem pozycji zadanej co 1mm. Pomiar ten wykonano z użyciem tzw. trigera, czyli urządzenia synchronizującego w czasie przetwornik położenia osi obrabiarki z interferometrem laserowym. W układzie takim pozycja mierzona przez przetwornik jest jednocześnie pozycją, względem której mierzona jest odchyłka pozycjonowania przez interferometr laserowy. Porównując rys. 2 oraz 3, można stwierdzić, że trend dokładności pozycjonowania osi badanej obrabiarki jest podobny niezależnie od tego, czy badanie przeprowadzono podczas zatrzymywania osi tak jak przewiduje norma [1] czy podczas ruchu osi posuwowej. Wyniku takiego należało się spodziewać, jeżeli przyjmie się założenie, że głównym źródłem błędu pozycjonowania są niedokładności geometryczne komponentów obrabiarki. Jednak przeprowadzając badanie z przyrostem pozycji zadanej, co 1mm uwidocznił się wyraźnie, w postaci harmoniki nałożonej na charakterystykę dokładności pozycjonowania, cykliczny błąd skoku śruby pociągowej rys. 3. Badania powtórzono dla osi Y oraz osi Z. Uzyskano w ten sposób informację dla trzech osi obrabiarki nie tylko o dokładności i powtarzalności pozycjonowania osi oraz luzów zwrotnych, ale także o amplitudzie cyklicznego błędu skoku śruby pociągowej oraz przesunięciu fazowym harmoniki tego błędu względem układu współrzędnych obrabiarki. Omawiane charakterystyki wykorzystano do sporządzenia tablicy poprawek pozycjonowania osi z uwzględnieniem cyklicznego błędu skoku śruby pociągowej. Tablicę taką wykorzystano do kompensacji pozycji zadanej w układzie sterowania obrabiarki. Powstaje pytanie: czy uwzględnienie poprawki ze względu na kompensację cyklicznego błędu skoku śruby ma sens techniczny, tzn. czy można ten błąd skutecznie skompensować? Aby udzielić odpowiedzi na to pytanie postanowiono przeprowadzić test kinematyczny dla badanej obrabiarki (z interpolacją kołową w płaszczyznach XY, YZ oraz ZX). Test ten przeprowadzono przed i po kompensacji błędów obrabiarki. Wyniki badań przedstawiono poniżej. 4. TEST KINEMATYCZNY Z INTERPOLACJĄ KOŁOWĄ PRZED I PO KOMPENSACJI BŁĘDÓW OBRABIARKI Test kinematyczny z interpolacją kołową wg [2] przeprowadzono z wykorzystaniem pręta teleskopowo kulowego QC10 firmy Renishaw (tzw. ballbar) [3]. Prezentowane w niniejszym opracowaniu wyniki badań są efektem wizualizacji i obliczeń uzyskanych z oprogramowania dostarczanego przez producenta urządzenia ballbar. Na rys. 4a widoczne są zdjęcia, jakie wykonano podczas realizacji testu w płaszczyznach obrabiarki XY, YZ oraz ZX. Badania przeprowadzono z użyciem pręta o długości 150mm. Centrum okręgu testowego sytuowano w środkowym obszarze zakresu badanych osi. Test realizowano w dwóch przebiegach. Pierwszy przeciwnie do (CW), drugi zgodnie z (CCW) kierunkiem ruchu wskazówek zegara. Wyniki pomiarów uwzględniają kompensację temperaturową elementów obrabiarki. Temperaturę mierzono na powierzchni stołu. Aby porównywać wyniki ze sobą, zastosowano w badaniach wszystkich osi tylko jedną wartość posuwu do realizacji interpolacji kołowej i wynoszącą 500 mm/min. Pomiary przeprowadzono w dwóch etapach. W pierwszym etapie wykonano test okrągłości dla obrabiarki, w której zastosowano w układzie sterowania tylko kompensację błędu luzu zwrotnego. Pomiary te powtarzano pięciokrotnie dla każdej z płaszczyzn testu. Przykład surowych wyników takich badań przedstawiono na rys. 4b. Interpretacja uzyskanych wykresów jest następująca [3]: W płaszczyźnie XY oraz YZ dominującym błędem jest błąd związany z dokładnością pozycjonowania osi. Świadczą o tym eliptyczne kształty wykresów, których półosie są

5 KOMPENSACJA CYKLICZNEGO BŁĘDU ŚRUBY POCIĄGOWEJ równoległe do badanych osi obrabiarki. Wykres w płaszczyźnie ZX jest eliptyczny i pochylony w stosunku do osi obrabiarki pod kątem 45 o, świadczy to o dominującym wpływie błędu prostopadłości wzajemnej osi. Dodatkowo ujawnił się błąd nawrotu osi, widoczny jako dominująca odchyłka promieniowa w kwadrantach wykresu okrągłości, tzn. w miejscach, gdzie następuje zmiana kierunku posuwu. Jest to szczególnie widoczne dla osi pionowej, czyli Z w płaszczyźnie testu YZ oraz ZX. Źródłem tego błędu są właściwości dynamiczne serwonapędów. Natomiast wartości tego błędu w sposób istotny zależą od nastaw regulatorów napędów i posuwu osi. Poprzez korygowanie pozycji zadanej nie ma możliwości kompensowania błędu nawrotu, dlatego w dalszych rozważaniach analizie zostaną poddane wykresy okrągłości z pominięciem tego błędu. Należy zauważyć, że na każdym wykresie z rys. 4b uwidocznił się efekt występowania cyklicznego błędu skoku śruby pociągowej. Wpływ tego błędu objawia się w charakterystyczny sposób jako modulacja odchyłki promieniowej przebiegiem harmonicznym. Potwierdzono zatem inną metodą pomiaru niż badanie dokładności pozycjonowania interferometrem laserowym, że badana obrabiarka posiada cykliczne błędy skoku śruby pociągowej. Rys. 4. Wyniki testu kinematycznego z interpolacją kołową w płaszczyznach XY, YZ oraz ZX przed (b) i po kompensacji błędów obrabiarki (c) Wyniki drugiego etapu badań kinematycznego testu z interpolacją kołową zobrazowano na rys.4c (skalowanie wykresów na rys. 4b i 4c jest identyczne). Wykresy odchyłki promieniowej sporządzono podczas badania obrabiarki, w której zastosowano kompensację pozycji zadanej. Kompensacja uwzględniała błędy pozycjonowania osi z uwzględnieniem cyklicznego błędu skoku śruby pociągowej, błędy osiowej wartości zwrotnej oraz błędy prostopadłości wzajemnej osi. Wartości liczbowe poprawek kompensacyjnych obliczano przy wykorzystaniu macierzowego modelu jednorodnych przekształceń wg [4]. Porównanie wykresów okrągłości, jakie otrzymano dla obrabiarki przed kompensacją (rys. 4b) z wykresami otrzymanymi po kompensacji jej błędów (rys. 4c), pozwala sformułować wniosek, że zwiększono dokładność realizacji trajektorii kołowej przez elementy wykonawcze

6 248 P. MAJDA, A. PARUS obrabiarki. Widoczne jest także, że po kompensacji błędów zminimalizowany został wpływ cyklicznego błędu skoku śruby pociągowej na dokładność pozycjonowania badanej frezarki. Aby porównać ilościowo efekty zwiększenia dokładności obrabiarki, sporządzono wykresy słupkowe rys. 5 oraz rys. 6. Wysokość słupka dla konkretnego źródła błędu (tj. cyklicznego błędu skoku śruby pociągowej, odchyłki pozycjonowania osi oraz odchyłki prostopadłości wzajemnej osi) obrazuje błąd okrągłości wyznaczony niezależnie od istnienia innych źródeł błędu, tzn. błąd okrągłości obliczony przy występowaniu tylko jednego błędu obrabiarki. Natomiast wysokość słupka dla odchyłki okrągłości odpowiada wartości wyznaczonej jako efektu synergicznego rozpatrywanych omawianych źródeł błędów. Na rys. 5 przedstawiono wyniki pomiarów przed kompensacją natomiast na rys. 6 wyniki, jakie otrzymano po kompensacji błędów obrabiarki. Słupki błędów widoczne na rys.5 odpowiadają wartości ±2σ, czyli są miarą powtarzalności wyników pomiarów. Okrągłość wyznaczona niezależnie [mm] Przed kompensacją błędów Cykliczny błąd skoku (oś pozioma) Cykliczny błąd skoku (oś pionowa) Różnica odchyłki pozycjonowania Prostopadłość osi Odchyłka okrągłości XY YZ ZX Płaszczyzna testu Rys.5. Wyniki testu kinematycznego z interpolacją kołową przed kompensacją błędów obrabiarki

7 KOMPENSACJA CYKLICZNEGO BŁĘDU ŚRUBY POCIĄGOWEJ Okrągłość wyznaczona niezależnie [mm] Po kompensacji błędów Cykliczny błąd skoku (oś pozioma) Cykliczny błąd skoku (oś pionowa) Różnica odchyłki pozycjonowania Prostopadłość osi Odchyłka okrągłości Odchyłka okrągłości bez kompensacji cyklicznego błędu skoku XY YZ ZX Płaszczyzna testu Rys.6. Wyniki testu kinematycznego z interpolacją kołową po kompensacji błędów obrabiarki Na wykresie słupkowym (rys. 6) przedstawiono dwa razy słupek odpowiadający odchyłce okrągłości. Pierwszy dla pomiaru, podczas którego kompensowano w obrabiarce rozpatrywane źródła błędów oraz drugi dla pomiaru, podczas którego kompensowano rozpatrywane błędy z pominięciem cyklicznego błędu śrub pociągowych. Porównanie tych słupków miało na celu zbadanie efektu i sensowności kompensowania cyklicznego błędu śrub pociągowych. 5. WNIOSKI - Po kompensacji błędu osiowych wartości zwrotnych, błędu pozycjonowania oraz błędu prostopadłości osi cykliczny błąd skoku śruby pociągowej może stanowić istotne źródło błędu geometrycznego w obrabiarkach z pośrednim pomiarem położenia zespołów wykonawczych. - Znajomość amplitudy oraz przesunięcia fazowego cyklicznego błędu skoku śruby pociągowej względem układu współrzędnych obrabiarki pozwala skutecznie minimalizować jego skutki poprzez korekcję wartości zadanej położenia. - Po kompensacji cyklicznego błędu skoku śruby pociągowej obserwowano w wynikach kinematycznego testu z interpolacją kołową skutki jego oddziaływania na poziomie, jaki występuje w obrabiarkach posiadających bezpośredni pomiar położenia zespołów wykonawczych obrabiarki. - Przedstawiona w artykule procedura kompensacji cyklicznego błędu śrub pociągowych wymagała przeprowadzenia wcześniejszego pomiaru dokładności pozycjonowania interferometrem laserowym z przyrostem pozycji zadanej mniejszym niż skok śruby pociągowej. Pomiar taki, jeżeli ma być efektywny w sensie czasochłonności, to wymaga wyposażenia interferometru laserowego w dodatkowe urządzenia (triger). Urządzenia takie nie są tanie, a ponadto są kłopotliwe w zastosowaniach praktycznych ze względu na konieczność dostosowania standardu komunikacji impulsowego przetwornika położenia z interferometrem laserowym. Standardy te są różne dla różnych producentów przetworników położenia. Powstaje pytanie, czy można wyeliminować takie urządzenia z przedstawionej w artykule procedury pomiaru? Wydaje się to możliwe do zrealizowania na podstawie wyników

8 250 P. MAJDA, A. PARUS szybkiego i taniego kinematycznego testu okrągłości z użyciem pręta teleskopowo kulowego. Prace z tego zakresu wymagają dalszych badań. LITERATURA 1. PN-ISO Przepisy badania obrabiarek. Wyznaczanie dokładności i powtarzalności pozycjonowania osi sterowanych numerycznie (1999). 2. PN-ISO Przepisy badania obrabiarek. Badanie okrągłości w obrabiarkach sterowanych numerycznie (1999) Okafor A.C., Ertekin Yalcin M.: Derivation of machine tool error models and error compensation procedure for three axes vertical machining center using rigid body kinematics. International Journal of Machine Tools & Manufacture 2000, 40, p Castroa H.F.F., Burdekinb M.: Calibration system based on a laser interferometer for kinematic accuracy assessment on machine tools. International Journal of Machine Tools & Manufacture 2006, 46, p Praca naukowa finansowana ze środków na naukę w latach jako projekt badawczy. THE COMPENSATION OF THE CYCLIC PITCH ERROR OF GUIDE SCREW IN CNC MACHINES Summary. In the paper set of the experimental tests was presented in order to determine the cyclic pitch error of guide screw in CNC machine. Laser interferometer with feedback from rotary encoder was used in the experiment. The results of the cyclic pitch error compensation were presented in the circular interpolation test performed using a telescopic ball bar. Results of the circular interpolation in the mutually perpendicular planes XY, YZ, ZX with and without error compensation were presented. Increasing of the axis positioning accuracy in dynamic tests can be determined based on the experimental results. Moreover, the backlash compensation, positioning and squareness errors are discussed in the paper.

IDENTYFIKACJA BŁĘDÓW PIONOWEGO CENTRUM FREZARSKIEGO ZA POMOCĄ SYSTEMU BALL - BAR ORAZ ICH KOREKCJA POPRZEZ POZIOMOWANIE OBRABIARKI.

IDENTYFIKACJA BŁĘDÓW PIONOWEGO CENTRUM FREZARSKIEGO ZA POMOCĄ SYSTEMU BALL - BAR ORAZ ICH KOREKCJA POPRZEZ POZIOMOWANIE OBRABIARKI. DOI: 10.17814/mechanik.2015.8-9.459 Dr inż. Jan KACZMAREK (COMMON S.A.), mgr inż. Sebastian LANGE (COMMON S.A.), dr inż. Robert ŚWIĘCIK (Politechnika Łódzka), mgr inż. Artur ŻURAWSKI (COMMON S.A.): IDENTYFIKACJA

Bardziej szczegółowo

POMIARY ODCHYLEŃ KĄTOWYCH STOŁU PIONOWEGO CENTRUM FREZARSKIEGO AVIA VMC 800. Streszczenie

POMIARY ODCHYLEŃ KĄTOWYCH STOŁU PIONOWEGO CENTRUM FREZARSKIEGO AVIA VMC 800. Streszczenie DOI: 10.17814/mechanik.2015.8-9.471 Mgr inż. Piotr MAJ; dr hab. inż. Edward MIKO, prof. PŚk (Politechnika Świętokrzyska): POMIARY ODCHYLEŃ KĄTOWYCH STOŁU PIONOWEGO CENTRUM FREZARSKIEGO AVIA VMC 800 Streszczenie

Bardziej szczegółowo

BADANIE DOKŁADNOŚCI POZYCJONOWANIA CENTRUM FREZARSKIEGO DMG DMU 50. Streszczenie RESEARCH OF POSITIONING ACCURACY OF THE DMG DMU50 MILLING CENTER

BADANIE DOKŁADNOŚCI POZYCJONOWANIA CENTRUM FREZARSKIEGO DMG DMU 50. Streszczenie RESEARCH OF POSITIONING ACCURACY OF THE DMG DMU50 MILLING CENTER DOI: 10.17814/mechanik.2015.8-9.456 Dr hab. inż. Edward MIKO, prof. PŚk; mgr inż. Piotr KUPIŃSKI (Politechnika Świętokrzyska): BADANIE DOKŁADNOŚCI POZYCJONOWANIA CENTRUM FREZARSKIEGO DMG DMU 50 Streszczenie

Bardziej szczegółowo

Use of the ball-bar measuring system to investigate the properties of parallel kinematics mechanism

Use of the ball-bar measuring system to investigate the properties of parallel kinematics mechanism Artykuł Autorski z VIII Forum Inżynierskiego ProCAx, Siewierz, 19-22 XI 2009 (MECHANIK nr 2/2010) Dr inż. Krzysztof Chrapek, dr inż. Piotr Górski, dr inż. Stanisław Iżykowski, mgr inż. Paweł Maślak Politechnika

Bardziej szczegółowo

WYZNACZANIE DOKŁADNOŚCI URZĄDZEŃ TECHNOLOGICZNYCH METODĄ INTERPOLACJI KOŁOWEJ

WYZNACZANIE DOKŁADNOŚCI URZĄDZEŃ TECHNOLOGICZNYCH METODĄ INTERPOLACJI KOŁOWEJ 2/2010 TECHNOLOGIA I AUTOMATYZACJA MONTAŻU WYZNACZANIE DOKŁADNOŚCI URZĄDZEŃ TECHNOLOGICZNYCH METODĄ INTERPOLACJI KOŁOWEJ Tadeusz KOWALSKI, Robert JASTRZĘBSKI, Anna SZEPKE, Paweł OSÓWNIAK ZAKRES ZASTOSOWANIA

Bardziej szczegółowo

UKŁAD KOMPENSACJI ON-LINE ODKSZTAŁCEŃ CIEPLNYCH ŚRUBY POCIĄGOWEJ OSI POSUWU CNC

UKŁAD KOMPENSACJI ON-LINE ODKSZTAŁCEŃ CIEPLNYCH ŚRUBY POCIĄGOWEJ OSI POSUWU CNC MODELOWANIE INŻYNIERSKIE nr 45, t. 4, rok 202 ISSN 896-77X UKŁAD KOMPENSACJI ON-LINE ODKSZTAŁCEŃ CIEPLNYCH ŚRUBY POCIĄGOWEJ OSI POSUWU CNC Mirosław Pajor a, Jacek Zapłata b Instytut Technologii Mechanicznej,

Bardziej szczegółowo

ZASTOSOWANIE METOD SZTUCZNEJ INTELIGENCJI DO KOMPENSACJI ODKSZTAŁCEŃ CIEPLNYCH ŚRUB POCIĄGOWYCH OBRABIAREK CNC

ZASTOSOWANIE METOD SZTUCZNEJ INTELIGENCJI DO KOMPENSACJI ODKSZTAŁCEŃ CIEPLNYCH ŚRUB POCIĄGOWYCH OBRABIAREK CNC MODELOWANIE INŻYNIERSKIE nr 51, ISSN 1896-771X ZASTOSOWANIE METOD SZTUCZNEJ INTELIGENCJI DO KOMPENSACJI ODKSZTAŁCEŃ CIEPLNYCH ŚRUB POCIĄGOWYCH OBRABIAREK CNC Mirosław Pajor 1a, Jacek Zapłata 2b 1 Instyt

Bardziej szczegółowo

Katedra Technik Wytwarzania i Automatyzacji INSTRUKCJA DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH. Nr ćwiczenia: 1. Kierunek: Mechanika i Budowa Maszyn

Katedra Technik Wytwarzania i Automatyzacji INSTRUKCJA DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH. Nr ćwiczenia: 1. Kierunek: Mechanika i Budowa Maszyn Nr ćwiczenia: 1 Rozwiązania konstrukcyjne maszyn CNC oraz ich możliwości technologiczne Celem ćwiczenia jest poznanie przez studentów struktur kinematycznych maszyn sterowanych numerycznie oraz poznanie

Bardziej szczegółowo

MODELOWANIE ODKSZTAŁCEŃ CIEPLNYCH OSI POSUWÓW SZYBKICH METODĄ ELEMENTÓW SKOŃCZONYCH

MODELOWANIE ODKSZTAŁCEŃ CIEPLNYCH OSI POSUWÓW SZYBKICH METODĄ ELEMENTÓW SKOŃCZONYCH MODELOWANIE INŻYNIERSKIE ISNN 1896-771X 32, s. 339-344, Gliwice 2006 MODELOWANIE ODKSZTAŁCEŃ CIEPLNYCH OSI POSUWÓW SZYBKICH METODĄ ELEMENTÓW SKOŃCZONYCH KRZYSZTOF LEHRICH JAN KOSMOL Katedra Budowy Maszyn,

Bardziej szczegółowo

Politechnika Poznańska Instytut Technologii Mechanicznej. Laboratorium MASZYN I URZĄDZEŃ TECHNOLOGICZNYCH. Nr 2

Politechnika Poznańska Instytut Technologii Mechanicznej. Laboratorium MASZYN I URZĄDZEŃ TECHNOLOGICZNYCH. Nr 2 Politechnika Poznańska Instytut Technologii Mechanicznej Laboratorium MASZYN I URZĄDZEŃ TECHNOLOGICZNYCH Nr 2 POMIAR I KASOWANIE LUZU W STOLE OBROTOWYM NC Poznań 2008 1. CEL ĆWICZENIA Celem ćwiczenia jest

Bardziej szczegółowo

WYBÓR PUNKTÓW POMIAROWYCH

WYBÓR PUNKTÓW POMIAROWYCH Scientific Bulletin of Che lm Section of Technical Sciences No. 1/2008 WYBÓR PUNKTÓW POMIAROWYCH WE WSPÓŁRZĘDNOŚCIOWEJ TECHNICE POMIAROWEJ MAREK MAGDZIAK Katedra Technik Wytwarzania i Automatyzacji, Politechnika

Bardziej szczegółowo

Politechnika Poznańska Instytut Technologii Mechanicznej. Laboratorium Badania Maszyn CNC. Nr 1

Politechnika Poznańska Instytut Technologii Mechanicznej. Laboratorium Badania Maszyn CNC. Nr 1 Politechnika Poznańska Instytut Technologii Mechanicznej Laboratorium Badania Maszyn CNC Nr 1 Pomiary dokładności pozycjonowania laserowym systemem pomiarowym ML-10 Opracował: Dr inż. Wojciech Ptaszyński

Bardziej szczegółowo

Jerzy Józwik 1) OCENA ODCHY KI PROSTOPAD OŒCI OSI OBRABIARKI STEROWNEJ NUMERYCZNIE Z WYKORZYSTANIEM SYSTEMU QC10 BALLBAR Streszczenie. W pracy przedstawiono wybrane systemy diagnostyczne obrabiarek CNC.

Bardziej szczegółowo

Szkolenia z zakresu obsługi i programowania obrabiarek sterowanych numerycznie CNC

Szkolenia z zakresu obsługi i programowania obrabiarek sterowanych numerycznie CNC Kompleksowa obsługa CNC www.mar-tools.com.pl Szkolenia z zakresu obsługi i programowania obrabiarek sterowanych numerycznie CNC Firma MAR-TOOLS prowadzi szkolenia z obsługi i programowania tokarek i frezarek

Bardziej szczegółowo

Podstawy technik wytwarzania PTWII - projektowanie. Ćwiczenie 4. Instrukcja laboratoryjna

Podstawy technik wytwarzania PTWII - projektowanie. Ćwiczenie 4. Instrukcja laboratoryjna PTWII - projektowanie Ćwiczenie 4 Instrukcja laboratoryjna Człowiek - najlepsza inwestycja Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Warszawa 2011 2 Ćwiczenie

Bardziej szczegółowo

Prof. Eugeniusz RATAJCZYK. Makrogemetria Pomiary odchyłek kształtu i połoŝenia

Prof. Eugeniusz RATAJCZYK. Makrogemetria Pomiary odchyłek kształtu i połoŝenia Prof. Eugeniusz RATAJCZYK Makrogemetria Pomiary odchyłek kształtu i połoŝenia Rodzaje odchyłek - symbole Odchyłki kształtu okrągłości prostoliniowości walcowości płaskości przekroju wzdłuŝnego Odchyłki

Bardziej szczegółowo

Podstawy technik wytwarzania PTWII - projektowanie. Ćwiczenie 3. Instrukcja laboratoryjna

Podstawy technik wytwarzania PTWII - projektowanie. Ćwiczenie 3. Instrukcja laboratoryjna PTWII - projektowanie Ćwiczenie 3 Programowanie frezarki sterowanej numerycznie (CNC) Instrukcja laboratoryjna Człowiek - najlepsza inwestycja Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego

Bardziej szczegółowo

144 MECHANIK NR 3/2015

144 MECHANIK NR 3/2015 144 MECHANIK NR 3/2015 5 osiowa obrabiarka CNC, systemy diagnostyczne, kalibracja, AxiSet Check-Up, kalibrator osi obrotowych XR-20, LaserTRACER, LaserTRACER-MT, błędy obrabiarki CNC, współrzędne osi obrotowych,

Bardziej szczegółowo

Symulacja komputerowa i obróbka części 5 na frezarce sterowanej numerycznie

Symulacja komputerowa i obróbka części 5 na frezarce sterowanej numerycznie LABORATORIUM TECHNOLOGII Symulacja komputerowa i obróbka części 5 na frezarce sterowanej numerycznie Przemysław Siemiński, Cel ćwiczenia: o o o o o zapoznanie z budową i działaniem frezarek CNC, przegląd

Bardziej szczegółowo

Pionowe centrum obróbkowe TBI VC 1570

Pionowe centrum obróbkowe TBI VC 1570 Pionowe centrum obróbkowe TBI VC 1570 Uniwersalne i precyzyjne urządzenie do obróbki 3 osiowej, najbogatszy standard wyposażenia na rynku TBI Technology Sp. z o.o. ul. Bosacka 52 47-400 Racibórz tel.:

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH

INSTRUKCJA DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH Katedra Technik Wytwarzania i Automatyzacji WYDZIAŁ BUDOWY MASZYN I LOTNICTWA INSTRUKCJA DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH Przedmiot: DIAGNOSTYKA I NADZOROWANIE SYSTEMÓW OBRÓBKOWYCH Temat: Pomiar charakterystyk

Bardziej szczegółowo

Obrabiarki CNC. Nr 10

Obrabiarki CNC. Nr 10 Politechnika Poznańska Instytut Technologii Mechanicznej Laboratorium Obrabiarki CNC Nr 10 Obróbka na tokarce CNC CT210 ze sterowaniem Sinumerik 840D Opracował: Dr inż. Wojciech Ptaszyński Poznań, 17 maja,

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM. Temat 11: Dokładność ustalania przesuwnych zespołów maszyn

LABORATORIUM. Temat 11: Dokładność ustalania przesuwnych zespołów maszyn LABORATORIUM Temat 11: Dokładność ustalania przesuwnych zespołów maszyn 1. Wprowadzenie Szybki wzrost liczby maszyn sterowanych numerycznie oraz robotów przemysłowych zmusił producentów i uŝytkowników

Bardziej szczegółowo

POMIARY WZDŁUś OSI POZIOMEJ

POMIARY WZDŁUś OSI POZIOMEJ POMIARY WZDŁUś OSI POZIOMEJ Długościomierze pionowe i poziome ( Abbego ) Długościomierz poziomy Abbego czytnik + interpolator wzorca Wzorzec kreskowy zwykły lub inkrementalny Mierzony element urządzenie

Bardziej szczegółowo

Politechnika Poznańska Instytut Technologii Mechanicznej. Programowanie obrabiarek CNC. Nr 2. Obróbka z wykorzystaniem kompensacji promienia narzędzia

Politechnika Poznańska Instytut Technologii Mechanicznej. Programowanie obrabiarek CNC. Nr 2. Obróbka z wykorzystaniem kompensacji promienia narzędzia 1 Politechnika Poznańska Instytut Technologii Mechanicznej Programowanie obrabiarek CNC Nr 2 Obróbka z wykorzystaniem kompensacji promienia narzędzia Opracował: Dr inż. Wojciech Ptaszyński Poznań, 2015-03-05

Bardziej szczegółowo

FVP-1300A. Pionowe centrum frezarskie. Oferta. POLTRA Sp. z o.o. Centra obróbcze CNC FEELER Narzędzia skrawające Korloy Tyrolit Regeneracja narzędzi

FVP-1300A. Pionowe centrum frezarskie. Oferta. POLTRA Sp. z o.o. Centra obróbcze CNC FEELER Narzędzia skrawające Korloy Tyrolit Regeneracja narzędzi Centra obróbcze CNC FEELE Narzędzia skrawające Korloy Tyrolit egeneracja narzędzi POLTA Sp. z o.o. ul. Przemysłowa 29, 37-450 Stalowa Wola tel. 15 844 27 71, fax 15 844 27 70 e-mail: obrabiarki@poltra.pl

Bardziej szczegółowo

FUNKCJE INTERPOLACJI W PROGRAMOWANIU OBRABIAREK CNC

FUNKCJE INTERPOLACJI W PROGRAMOWANIU OBRABIAREK CNC Politechnika Białostocka Wydział Mechaniczny Zakład Inżynierii Produkcji Instrukcja do zajęć laboratoryjnych Temat ćwiczenia: FUNKCJE INTERPOLACJI W PROGRAMOWANIU OBRABIAREK CNC Laboratorium z przedmiotu:

Bardziej szczegółowo

Tematy prac dyplomowych inżynierskich kierunek MiBM

Tematy prac dyplomowych inżynierskich kierunek MiBM Tematy prac dyplomowych inżynierskich kierunek MiBM Nr pracy Temat Cel Zakres Prowadzący 001/I8/Inż/2013 002/I8/Inż/2013 003/I8/ Inż /2013 Wykonywanie otworów gwintowanych na obrabiarkach CNC. Projekt

Bardziej szczegółowo

FTC-350L. Centrum tokarskie. Oferta. POLTRA Sp. z o.o. Centra obróbcze CNC FEELER Narzędzia skrawające Korloy Tyrolit Regeneracja narzędzi

FTC-350L. Centrum tokarskie. Oferta. POLTRA Sp. z o.o. Centra obróbcze CNC FEELER Narzędzia skrawające Korloy Tyrolit Regeneracja narzędzi Centra obróbcze CNC FEELE Narzędzia skrawające Korloy Tyrolit egeneracja narzędzi POLTA Sp. z o.o. ul. Przemysłowa 29, 37-450 Stalowa Wola tel. 15 844 27 71, fax 15 844 27 70 e-mail: obrabiarki@poltra.pl

Bardziej szczegółowo

Sprawdzenie narzędzi pomiarowych i wyznaczenie niepewności rozszerzonej typu A w pomiarach pośrednich

Sprawdzenie narzędzi pomiarowych i wyznaczenie niepewności rozszerzonej typu A w pomiarach pośrednich Podstawy Metrologii i Technik Eksperymentu Laboratorium Sprawdzenie narzędzi pomiarowych i wyznaczenie niepewności rozszerzonej typu A w pomiarach pośrednich Instrukcja do ćwiczenia nr 4 Zakład Miernictwa

Bardziej szczegółowo

DOKŁADNOŚĆ SYNCHRONIZACJI RUCHU UKŁADÓW Z PRZEKŁADNIĄ ELEKTRONICZNĄ

DOKŁADNOŚĆ SYNCHRONIZACJI RUCHU UKŁADÓW Z PRZEKŁADNIĄ ELEKTRONICZNĄ K O M I S J A B U D O W Y M A S Z Y N P A N O D D Z I A Ł W P O Z N A N I U Vol. 25 nr 1 lub 2 Archiwum Technologii Maszyn i Automatyzacji 5 WOJCIECH PTASZYŃSKI * DOKŁADNOŚĆ SYNCHRONIZACJI RUCHU UKŁADÓW

Bardziej szczegółowo

POMIAR DRGAŃ ELEMENTÓW KORPUSOWYCH FREZARKI WSPORNIKOWEJ FYN 50 Z WYKORZYSTANIEM LASERA SKANUJĄCEGO 3D

POMIAR DRGAŃ ELEMENTÓW KORPUSOWYCH FREZARKI WSPORNIKOWEJ FYN 50 Z WYKORZYSTANIEM LASERA SKANUJĄCEGO 3D MODELOWANIE INŻYNIERSKIE ISSN 1896-771X 33, s. 119-124, Gliwice 2007 POMIAR DRGAŃ ELEMENTÓW KORPUSOWYCH FREZARKI WSPORNIKOWEJ FYN 50 Z WYKORZYSTANIEM LASERA SKANUJĄCEGO 3D MIROSŁAW PAJOR, TOMASZ OKULIK,

Bardziej szczegółowo

IMPLEMENTACJA BEZPRZEWODOWEGO UKŁADU KOMPENSACJI ODKSZTAŁCEŃ CIEPLNYCH OSI POSUWU W TOKARCE CNC ZE ŚRUBĄ TOCZNĄ

IMPLEMENTACJA BEZPRZEWODOWEGO UKŁADU KOMPENSACJI ODKSZTAŁCEŃ CIEPLNYCH OSI POSUWU W TOKARCE CNC ZE ŚRUBĄ TOCZNĄ MODELOWANIE INŻYNIERSKIE 2016 nr 58, ISSN 1896-771X IMPLEMENTACJA BEZPRZEWODOWEGO UKŁADU KOMPENSACJI ODKSZTAŁCEŃ CIEPLNYCH OSI POSUWU W TOKARCE CNC ZE ŚRUBĄ TOCZNĄ Jacek Zapłata 1a, Mirosław Pajor 2b,

Bardziej szczegółowo

WPŁYW METODY DOPASOWANIA NA WYNIKI POMIARÓW PIÓRA ŁOPATKI INFLUENCE OF BEST-FIT METHOD ON RESULTS OF COORDINATE MEASUREMENTS OF TURBINE BLADE

WPŁYW METODY DOPASOWANIA NA WYNIKI POMIARÓW PIÓRA ŁOPATKI INFLUENCE OF BEST-FIT METHOD ON RESULTS OF COORDINATE MEASUREMENTS OF TURBINE BLADE Dr hab. inż. Andrzej Kawalec, e-mail: ak@prz.edu.pl Dr inż. Marek Magdziak, e-mail: marekm@prz.edu.pl Politechnika Rzeszowska Wydział Budowy Maszyn i Lotnictwa Katedra Technik Wytwarzania i Automatyzacji

Bardziej szczegółowo

5-osiowe centrum obróbkowe TBI U5

5-osiowe centrum obróbkowe TBI U5 5-osiowe centrum obróbkowe TBI U5 Bogaty standard wyposażenia dedykowany do obróbki skomplikowanych kształtów w pięciu płaszczyznach. TBI Technology Sp. z o.o. ul. Bosacka 52 47-400 Racibórz tel.: +48

Bardziej szczegółowo

NOWA KONCEPCJA SPRAWDZANIA DOKŁADNOŚCI MASZYN NC

NOWA KONCEPCJA SPRAWDZANIA DOKŁADNOŚCI MASZYN NC Prof. dr Maciej Szafarczyk Mgr inż. Jarosław Chrzanowski Rafał Wypysiński Instytut Technologii Maszyn Politechniki Warszawskiej NOWA KONCEPCJA SPRAWDZANIA DOKŁADNOŚCI MASZYN NC W maszynach sterowanych

Bardziej szczegółowo

Pionowe centrum obróbkowe TBI VC 1270 Smart Mill

Pionowe centrum obróbkowe TBI VC 1270 Smart Mill Pionowe centrum obróbkowe TBI VC 1270 Smart Mill Inteligentne rozwiązanie, dzięki zastosowaniu optymalnego cenowo sterowania Siemens oraz konfiguracji maszyny umożliwiającej pełną funkcjonalność. TBI Technology

Bardziej szczegółowo

Politechnika Krakowska im. Tadeusza Kościuszki. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 2015/2016

Politechnika Krakowska im. Tadeusza Kościuszki. Karta przedmiotu. obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 2015/2016 Politechnika Krakowska im. Tadeusza Kościuszki Karta przedmiotu Wydział Mechaniczny obowiązuje studentów rozpoczynających studia w roku akademickim 05/06 Kierunek studiów: Inżynieria Produkcji Forma sudiów:

Bardziej szczegółowo

Program szkolenia zawodowego Operator Programista Obrabiarek Sterowanych Numerycznie CNC

Program szkolenia zawodowego Operator Programista Obrabiarek Sterowanych Numerycznie CNC Program szkolenia zawodowego Operator Programista Obrabiarek Sterowanych Numerycznie CNC Kurs zawodowy Operator - Programista Obrabiarek Sterowanych Numerycznie CNC ma na celu nabycie przez kursanta praktycznych

Bardziej szczegółowo

Specyfikacja techniczna obrabiarki. wersja 2013-02-03, wg. TEXT VMX42 U ATC40-05 VMX42 U ATC40

Specyfikacja techniczna obrabiarki. wersja 2013-02-03, wg. TEXT VMX42 U ATC40-05 VMX42 U ATC40 Specyfikacja techniczna obrabiarki wersja 2013-02-03, wg. TEXT VMX42 U ATC40-05 VMX42 U ATC40 KONSTRUKCJA OBRABIARKI HURCO VMX42 U ATC40 Wysoka wytrzymałość mechaniczna oraz duża dokładność są najważniejszymi

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy system oceniania - kwalifikacja M19. Podstawy konstrukcji maszyn. Przedmiot: Technologia naprawy elementów maszyn narzędzi i urządzeń

Przedmiotowy system oceniania - kwalifikacja M19. Podstawy konstrukcji maszyn. Przedmiot: Technologia naprawy elementów maszyn narzędzi i urządzeń Przedmiotowy system oceniania - kwalifikacja M19 KL II i III TM Podstawy konstrukcji maszyn nauczyciel Andrzej Maląg Przedmiot: Technologia naprawy elementów maszyn narzędzi i urządzeń CELE PRZEDMIOTOWEGO

Bardziej szczegółowo

METODA POMIARU DOKŁADNOŚCI KINEMATYCZNEJ PRZEKŁADNI ŚLIMAKOWYCH

METODA POMIARU DOKŁADNOŚCI KINEMATYCZNEJ PRZEKŁADNI ŚLIMAKOWYCH METODA POMIARU DOKŁADNOŚCI KINEMATYCZNEJ PRZEKŁADNI ŚLIMAKOWYCH Dariusz OSTROWSKI 1, Tadeusz MARCINIAK 1 1. WSTĘP Dokładność przeniesienia ruchu obrotowego w precyzyjnych przekładaniach ślimakowych zwanych

Bardziej szczegółowo

Tadeusz KOWALSKI 1 Robert JASTRZĘBSKI 2 METODY OCENY DOKŁADNOŚCI TECHNOLOGICZNEJ PRECYZYJNYCH TOKAREK CNC 1. WSTĘP

Tadeusz KOWALSKI 1 Robert JASTRZĘBSKI 2 METODY OCENY DOKŁADNOŚCI TECHNOLOGICZNEJ PRECYZYJNYCH TOKAREK CNC 1. WSTĘP InŜynieria Maszyn, R. 17, z. 2, 2012 tokarka NC, obróbka, dokładność, koncentracja, pomiary Tadeusz KOWALSKI 1 Robert JASTRZĘBSKI 2 METODY OCENY DOKŁADNOŚCI TECHNOLOGICZNEJ PRECYZYJNYCH TOKAREK CNC Wybrano

Bardziej szczegółowo

METODYKA BADAŃ DOKŁADNOŚCI I POWTARZALNOŚCI ODWZOROWANIA TRAJEKTORII ROBOTA PRZEMYSŁOWEGO FANUC M-16iB

METODYKA BADAŃ DOKŁADNOŚCI I POWTARZALNOŚCI ODWZOROWANIA TRAJEKTORII ROBOTA PRZEMYSŁOWEGO FANUC M-16iB METODYKA BADAŃ DOKŁADNOŚCI I POWTARZALNOŚCI ODWZOROWANIA TRAJEKTORII ROBOTA PRZEMYSŁOWEGO FANUC M-16iB Marcin WIŚNIEWSKI Jan ŻUREK Olaf CISZAK Streszczenie W pracy omówiono szczegółowo metodykę pomiaru

Bardziej szczegółowo

Instrukcja do ćwiczenia jednopłaszczyznowe wyważanie wirników

Instrukcja do ćwiczenia jednopłaszczyznowe wyważanie wirników Instrukcja do ćwiczenia jednopłaszczyznowe wyważanie wirników 1. Podstawowe pojęcia związane z niewyważeniem Stan niewyważenia stan wirnika określony takim rozkładem masy, który w czasie wirowania wywołuje

Bardziej szczegółowo

Cechy konstrukcyjne nowoczesnych obrabiarek CNC. Uchwyty przedmiotu obrabianego. Urządzenia wymiany narzędzi.

Cechy konstrukcyjne nowoczesnych obrabiarek CNC. Uchwyty przedmiotu obrabianego. Urządzenia wymiany narzędzi. Cechy konstrukcyjne nowoczesnych obrabiarek CNC. Uchwyty przedmiotu obrabianego. Urządzenia wymiany narzędzi. Materiały szkoleniowe. Opracował: mgr inż. Wojciech Kubiszyn 1. Cechy konstrukcyjne nowoczesnych

Bardziej szczegółowo

POLITECHNIKA OPOLSKA WYDZIAŁ MECHANICZNY Katedra Technologii Maszyn i Automatyzacji Produkcji POMIARY KĄTÓW I STOŻKÓW

POLITECHNIKA OPOLSKA WYDZIAŁ MECHANICZNY Katedra Technologii Maszyn i Automatyzacji Produkcji POMIARY KĄTÓW I STOŻKÓW POLITECHNIKA OPOLSKA WYDZIAŁ MECHANICZNY Katedra Technologii Maszyn i Automatyzacji Produkcji TEMAT: Ćwiczenie nr 4 POMIARY KĄTÓW I STOŻKÓW ZADANIA DO WYKONANIA:. zmierzyć 3 wskazane kąty zadanego przedmiotu

Bardziej szczegółowo

FTC-10. Centrum tokarskie. Oferta. POLTRA Sp. z o.o. Centra obróbcze CNC FEELER Narzędzia skrawające Korloy Tyrolit Regeneracja narzędzi

FTC-10. Centrum tokarskie. Oferta. POLTRA Sp. z o.o. Centra obróbcze CNC FEELER Narzędzia skrawające Korloy Tyrolit Regeneracja narzędzi Centra obróbcze CNC FEELE Narzędzia skrawające Korloy Tyrolit egeneracja narzędzi POLTA Sp. z o.o. ul. Przemysłowa 29, 37-450 Stalowa Wola tel. 15 844 27 71, fax 15 844 27 70 e-mail: obrabiarki@poltra.pl

Bardziej szczegółowo

Charakterystyka mierników do badania oświetlenia Obiektywne badania warunków oświetlenia opierają się na wynikach pomiarów parametrów świetlnych. Podobnie jak każdy pomiar, również te pomiary, obarczone

Bardziej szczegółowo

Laboratorium metrologii

Laboratorium metrologii Wydział Inżynierii Mechanicznej i Mechatroniki Instytut Technologii Mechanicznej Laboratorium metrologii Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych Temat ćwiczenia: Pomiary wymiarów zewnętrznych Opracował:

Bardziej szczegółowo

WYKRESY SPORZĄDZANE W UKŁADZIE WSPÓŁRZĘDNYCH:

WYKRESY SPORZĄDZANE W UKŁADZIE WSPÓŁRZĘDNYCH: WYKRESY SPORZĄDZANE W UKŁADZIE WSPÓŁRZĘDNYCH: Zasada podstawowa: Wykorzystujemy możliwie najmniej skomplikowaną formę wykresu, jeżeli to możliwe unikamy wykresów 3D (zaciemnianie treści), uwaga na kolory

Bardziej szczegółowo

Projekt rejestratora obiektów trójwymiarowych na bazie frezarki CNC. The project of the scanner for three-dimensional objects based on the CNC

Projekt rejestratora obiektów trójwymiarowych na bazie frezarki CNC. The project of the scanner for three-dimensional objects based on the CNC Dr inż. Henryk Bąkowski, e-mail: henryk.bakowski@polsl.pl Politechnika Śląska, Wydział Transportu Mateusz Kuś, e-mail: kus.mate@gmail.com Jakub Siuta, e-mail: siuta.jakub@gmail.com Andrzej Kubik, e-mail:

Bardziej szczegółowo

ZAAWANSOWANE METODY IDENTYFIKACJI BŁĘDÓW OBRABIAREK 1. WPROWADZENIE

ZAAWANSOWANE METODY IDENTYFIKACJI BŁĘDÓW OBRABIAREK 1. WPROWADZENIE InŜynieria Maszyn, R. 15, z. 1-2, 2010 obrabiarka, błąd przestrzenny identyfikacja, metoda Paweł TUREK 1 Wojciech KWAŚNY 1 Jerzy JĘDRZEJEWSKI 1 ZAAWANSOWANE METODY IDENTYFIKACJI BŁĘDÓW OBRABIAREK Przedstawiono

Bardziej szczegółowo

NBP-1300A. Pionowe centrum frezarskie. Oferta. POLTRA Sp. z o.o. Centra obróbcze CNC FEELER Narzędzia skrawające Korloy Tyrolit Regeneracja narzędzi

NBP-1300A. Pionowe centrum frezarskie. Oferta. POLTRA Sp. z o.o. Centra obróbcze CNC FEELER Narzędzia skrawające Korloy Tyrolit Regeneracja narzędzi Centra obróbcze CNC FEELE Narzędzia skrawające Korloy Tyrolit egeneracja narzędzi POLTA Sp. z o.o. ul. Przemysłowa 29, 37-450 Stalowa Wola tel. 15 844 27 71, fax 15 844 27 70 e-mail: obrabiarki@poltra.pl

Bardziej szczegółowo

Opis ćwiczenia. Cel ćwiczenia Poznanie budowy i zrozumienie istoty pomiaru przyspieszenia ziemskiego za pomocą wahadła rewersyjnego Henry ego Katera.

Opis ćwiczenia. Cel ćwiczenia Poznanie budowy i zrozumienie istoty pomiaru przyspieszenia ziemskiego za pomocą wahadła rewersyjnego Henry ego Katera. ĆWICZENIE WYZNACZANIE PRZYSPIESZENIA ZIEMSKIEGO ZA POMOCĄ WAHADŁA REWERSYJNEGO Opis ćwiczenia Cel ćwiczenia Poznanie budowy i zrozumienie istoty pomiaru przyspieszenia ziemskiego za pomocą wahadła rewersyjnego

Bardziej szczegółowo

Zasada prawej dłoni przy wyznaczaniu zwrotów osi

Zasada prawej dłoni przy wyznaczaniu zwrotów osi Zasada prawej dłoni przy wyznaczaniu zwrotów osi M punkt maszynowy (niem. Maschinen-Nullpunkt) W punkt zerowy przedmiotu (niem. Werkstück-Nullpunkt). R punkt referencyjny (niem. Referenzpunkt). F punkt

Bardziej szczegółowo

Kurs: Programowanie i obsługa obrabiarek sterowanych numerycznie - CNC

Kurs: Programowanie i obsługa obrabiarek sterowanych numerycznie - CNC Kurs: Programowanie i obsługa obrabiarek sterowanych numerycznie - CNC Liczba godzin: 40; koszt 1200zł Liczba godzin: 80; koszt 1800zł Cel kursu: Nabycie umiejętności i kwalifikacji operatora obrabiarek

Bardziej szczegółowo

Wyznaczanie sił w przegubach maszyny o kinematyce równoległej w trakcie pracy, z wykorzystaniem metod numerycznych

Wyznaczanie sił w przegubach maszyny o kinematyce równoległej w trakcie pracy, z wykorzystaniem metod numerycznych kinematyka równoległa, symulacja, model numeryczny, sterowanie mgr inż. Paweł Maślak, dr inż. Piotr Górski, dr inż. Stanisław Iżykowski, dr inż. Krzysztof Chrapek Wyznaczanie sił w przegubach maszyny o

Bardziej szczegółowo

Geometryczne podstawy obróbki CNC. Układy współrzędnych, punkty zerowe i referencyjne. Korekcja narzędzi

Geometryczne podstawy obróbki CNC. Układy współrzędnych, punkty zerowe i referencyjne. Korekcja narzędzi Geometryczne podstawy obróbki CNC. Układy współrzędnych, punkty zerowe i referencyjne. Korekcja narzędzi 1 Geometryczne podstawy obróbki CNC 1.1. Układy współrzędnych. Układy współrzędnych umożliwiają

Bardziej szczegółowo

Wyznaczanie prędkości dźwięku w powietrzu

Wyznaczanie prędkości dźwięku w powietrzu Imię i Nazwisko... Wyznaczanie prędkości dźwięku w powietrzu Opracowanie: Piotr Wróbel 1. Cel ćwiczenia. Celem ćwiczenia jest wyznaczenie prędkości dźwięku w powietrzu, metodą różnicy czasu przelotu. Drgania

Bardziej szczegółowo

DIAGNOSTYKA WRZECION OBRABIAREK NA PODSTAWIE POMIARÓW BŁĘDNYCH RUCHÓW WIRUJĄCYCH OSI

DIAGNOSTYKA WRZECION OBRABIAREK NA PODSTAWIE POMIARÓW BŁĘDNYCH RUCHÓW WIRUJĄCYCH OSI DIAGNOSTYKA WRZECION OBRABIAREK NA PODSTAWIE POMIARÓW BŁĘDNYCH RUCHÓW WIRUJĄCYCH OSI Robert JASTRZĘBSKI *, Tadeusz KOWALSKI **, Paweł OSÓWNIAK *, Anna SZEPKE * * Centrum Badawczo-Konstrukcyjne Obrabiarek

Bardziej szczegółowo

BŁĘDY W POMIARACH BEZPOŚREDNICH

BŁĘDY W POMIARACH BEZPOŚREDNICH Podstawy Metrologii i Technik Eksperymentu Laboratorium BŁĘDY W POMIARACH BEZPOŚREDNICH Instrukcja do ćwiczenia nr 2 Zakład Miernictwa i Ochrony Atmosfery Wrocław, listopad 2010 r. Podstawy Metrologii

Bardziej szczegółowo

Kinematyka manipulatora równoległego typu DELTA 106 Kinematyka manipulatora równoległego hexapod 110 Kinematyka robotów mobilnych 113

Kinematyka manipulatora równoległego typu DELTA 106 Kinematyka manipulatora równoległego hexapod 110 Kinematyka robotów mobilnych 113 Spis treści Wstęp 11 1. Rozwój robotyki 15 Rys historyczny rozwoju robotyki 15 Dane statystyczne ilustrujące rozwój robotyki przemysłowej 18 Czynniki stymulujące rozwój robotyki 23 Zakres i problematyka

Bardziej szczegółowo

Janusz ŚLIWKA 1 SZTYWNOŚĆ STATYCZNA SERWONAPĘDÓW OBRABIAREK 1. WPROWADZENIE

Janusz ŚLIWKA 1 SZTYWNOŚĆ STATYCZNA SERWONAPĘDÓW OBRABIAREK 1. WPROWADZENIE Inżynieria Maszyn, R. 19, z. 1, 14 sztywność statyczna obrabiarka, serwonapęd Janusz ŚLIWKA 1 SZTYWNOŚĆ STATYCZNA SERWONAPĘDÓW OBRABIAREK Zarówno sztywność statyczna jak i dynamiczna są najważniejszymi

Bardziej szczegółowo

Program szkolenia zawodowego Operator Programista Obrabiarek Sterowanych Numerycznie CNC

Program szkolenia zawodowego Operator Programista Obrabiarek Sterowanych Numerycznie CNC Program szkolenia zawodowego Operator Programista Obrabiarek Sterowanych Numerycznie CNC Kurs zawodowy Operator - Programista Obrabiarek Sterowanych Numerycznie CNC ma na celu nabycie przez kursanta praktycznych

Bardziej szczegółowo

POMIARY OKRĄGŁOŚCI. Zakład Metrologii i Systemów Pomiarowych P o l i t e c h n i k a P o z n ańska

POMIARY OKRĄGŁOŚCI. Zakład Metrologii i Systemów Pomiarowych P o l i t e c h n i k a P o z n ańska Zakład Metrologii i Systemów Pomiarowych P o l i t e c h n i k a P o z n ańska ul. Jana Pawła II 24 60-965 POZNAŃ (budynek Centrum Mechatroniki, Biomechaniki i Nanoinżynierii) www.zmisp.mt.put.poznan.pl

Bardziej szczegółowo

APPLICATIONS OF SELECTED CAx TOOLS FOR INVESTIGATIONS OF ULTRASONIC ASSISTED GRINDING

APPLICATIONS OF SELECTED CAx TOOLS FOR INVESTIGATIONS OF ULTRASONIC ASSISTED GRINDING dr hab. inż. Janusz Porzycki, prof. PRz, e-mail: jpor@prz.edu.pl mgr inż. Roman Wdowik, e-mail: rwdowik@prz.edu.pl mgr inż. Marek Krok, e-mail: mkrok@prz.edu.pl Politechnika Rzeszowska im. I. Łukasiewicza

Bardziej szczegółowo

PR242012 23 kwietnia 2012 Mechanika Strona 1 z 5. XTS (extended Transport System) Rozszerzony System Transportowy: nowatorska technologia napędów

PR242012 23 kwietnia 2012 Mechanika Strona 1 z 5. XTS (extended Transport System) Rozszerzony System Transportowy: nowatorska technologia napędów Mechanika Strona 1 z 5 XTS (extended Transport System) Rozszerzony System Transportowy: nowatorska technologia napędów Odwrócona zasada: liniowy silnik ruch obrotowy System napędowy XTS firmy Beckhoff

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie OB-6 PROGRAMOWANIE OBRABIAREK

Ćwiczenie OB-6 PROGRAMOWANIE OBRABIAREK POLITECHNIKA ŁÓDZKA INSTYTUT OBRABIAREK I TECHNOLOGII BUDOWY MASZYN Ćwiczenie OB-6 Temat: PROGRAMOWANIE OBRABIAREK Redakcja i opracowanie: dr inż. Paweł Kubik, mgr inż. Norbert Kępczak Łódź, 2013r. Stanowisko

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie M-2 Pomiar przyśpieszenia ziemskiego za pomocą wahadła rewersyjnego Cel ćwiczenia: II. Przyrządy: III. Literatura: IV. Wstęp. l Rys.

Ćwiczenie M-2 Pomiar przyśpieszenia ziemskiego za pomocą wahadła rewersyjnego Cel ćwiczenia: II. Przyrządy: III. Literatura: IV. Wstęp. l Rys. Ćwiczenie M- Pomiar przyśpieszenia ziemskiego za pomocą wahadła rewersyjnego. Cel ćwiczenia: pomiar przyśpieszenia ziemskiego przy pomocy wahadła fizycznego.. Przyrządy: wahadło rewersyjne, elektroniczny

Bardziej szczegółowo

O 2 O 1. Temat: Wyznaczenie przyspieszenia ziemskiego za pomocą wahadła rewersyjnego

O 2 O 1. Temat: Wyznaczenie przyspieszenia ziemskiego za pomocą wahadła rewersyjnego msg M 7-1 - Temat: Wyznaczenie przyspieszenia ziemskiego za pomocą wahadła rewersyjnego Zagadnienia: prawa dynamiki Newtona, moment sił, moment bezwładności, dynamiczne równania ruchu wahadła fizycznego,

Bardziej szczegółowo

Systemy zapewnienia jakości w laboratorium badawczym i pomiarowym

Systemy zapewnienia jakości w laboratorium badawczym i pomiarowym Systemy zapewnienia jakości w laboratorium badawczym i pomiarowym Narzędzia statystyczne w zakresie kontroli jakości / nadzoru nad wyposażeniem pomiarowym M. Kamiński Jednym z ważnych narzędzi statystycznej

Bardziej szczegółowo

www.wseiz.pl/index.php?menu=4&div=3/ część III,IV i V

www.wseiz.pl/index.php?menu=4&div=3/ część III,IV i V W Y D Z I A Ł Z A R Z Ą D Z A N I A www.wseiz.pl/index.php?menu=4&div=3/ część III,IV i V I. Międzynarodowy Układ Jednostek Miar SI 1. Istota i znaczenie metrologii 2. Układ jednostek SI proweniencja;

Bardziej szczegółowo

WYKRYWANIE BŁĘDÓW MONTAŻU PRECYZYJNYCH SZYBKOOBROTOWYCH WRZECION OBRABIAREK

WYKRYWANIE BŁĘDÓW MONTAŻU PRECYZYJNYCH SZYBKOOBROTOWYCH WRZECION OBRABIAREK WYKRYWANIE BŁĘDÓW MONTAŻU PRECYZYJNYCH SZYBKOOBROTOWYCH WRZECION OBRABIAREK Robert Jastrzębski, Tadeusz Kowalski, Paweł Osówniak, Anna Szepke Wybór metod wykrywania błędów montażu wrzecion Mówiąc o wykrywaniu

Bardziej szczegółowo

Oprogramowanie FormControl

Oprogramowanie FormControl Pomiar przez kliknięcie myszą. Właśnie tak prosta jest inspekcja detalu w centrum obróbczym z pomocą oprogramowania pomiarowego FormControl. Nie ma znaczenia, czy obrabiany detal ma swobodny kształt powierzchni

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ ELEKTRYCZNY. Optoelektroniczne pomiary aksjograficzne stawu skroniowo-żuchwowego człowieka

WYDZIAŁ ELEKTRYCZNY. Optoelektroniczne pomiary aksjograficzne stawu skroniowo-żuchwowego człowieka dr inż. Witold MICKIEWICZ dr inż. Jerzy SAWICKI Optoelektroniczne pomiary aksjograficzne stawu skroniowo-żuchwowego człowieka Aksjografia obrazowanie ruchu osi zawiasowej żuchwy - Nowa metoda pomiarów

Bardziej szczegółowo

Obróbka w trzech osiach Raport z rynku frezarek

Obróbka w trzech osiach Raport z rynku frezarek Obróbka w trzech osiach Raport z rynku frezarek DR INŻ. Radosław Morek, NIEZALEŻNY KONSULTANT TECHNOLOGICZNY (MOREKTECH), ABSOLWENT WYDZIAŁU INŻYNIERII PRODUKCJI POLITECHNIKI WARSZAWSKIEJ Od lat obserwujemy

Bardziej szczegółowo

Realizacja w układzie FPGA algorytmu pomiaru prędko kompensowanym enkoderze inkrementalnym

Realizacja w układzie FPGA algorytmu pomiaru prędko kompensowanym enkoderze inkrementalnym Realizacja w układzie FPGA algorytmu pomiaru prędko dkości, bazującego na kompensowanym enkoderze inkrementalnym realizowany w ramach projektu badawczego rozwojowego Metody inteligentnego przetwarzania

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie nr 6 Temat: BADANIE ŚWIATEŁ DO JAZDY DZIENNEJ

Ćwiczenie nr 6 Temat: BADANIE ŚWIATEŁ DO JAZDY DZIENNEJ 60-965 Poznań Grupa: Elektrotechnika, sem 3., Podstawy Techniki Świetlnej Laboratorium wersja z dn. 03.11.2015 Ćwiczenie nr 6 Temat: BADANIE ŚWIATEŁ DO JAZDY DZIENNEJ Opracowanie wykonano na podstawie

Bardziej szczegółowo

Laboratorium Maszyny CNC

Laboratorium Maszyny CNC Politechnika Poznańska Instytut Technologii Mechanicznej Laboratorium Maszyny CNC Nr 5 Badanie dynamiki pozycjonowania stołu obrotowego w zakresie małych przemieszczeń Opracował: mgr inż. Krzysztof Netter

Bardziej szczegółowo

INTERFEJS TDM ZOLLER VENTURION 600 ZASTOSOWANIE W PRZEMYŚLE. Streszczenie INTERFACE TDM ZOLLER VENTURION 600 USE IN THE INDUSTRY.

INTERFEJS TDM ZOLLER VENTURION 600 ZASTOSOWANIE W PRZEMYŚLE. Streszczenie INTERFACE TDM ZOLLER VENTURION 600 USE IN THE INDUSTRY. DOI: 10.17814/mechanik.2015.8-9.461 Mgr inż. Tomasz DOBROWOLSKI, dr inż. Piotr SZABLEWSKI (Pratt & Whitney Kalisz): INTERFEJS TDM ZOLLER VENTURION 600 ZASTOSOWANIE W PRZEMYŚLE Streszczenie Przedstawiono

Bardziej szczegółowo

Dobór silnika serwonapędu. (silnik krokowy)

Dobór silnika serwonapędu. (silnik krokowy) Dobór silnika serwonapędu (silnik krokowy) Dane wejściowe napędu: Masa całkowita stolika i przedmiotu obrabianego: m = 40 kg Współczynnik tarcia prowadnic = 0.05 Współczynnik sprawności przekładni śrubowo

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM Z FIZYKI

LABORATORIUM Z FIZYKI LABORATORIUM Z FIZYKI LABORATORIUM Z FIZYKI I PRACOWNIA FIZYCZNA C w Gliwicach Gliwice, ul. Konarskiego 22, pokoje 52-54 Regulamin pracowni i organizacja zajęć Sprawozdanie (strona tytułowa, karta pomiarowa)

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA DO ĆWICZENIA NR 2. Analiza kinematyczna napędu z przekładniami

INSTRUKCJA DO ĆWICZENIA NR 2. Analiza kinematyczna napędu z przekładniami INSTRUKCJA DO ĆWICZENIA NR 2 Analiza kinematyczna napędu z przekładniami 1. Wprowadzenie Układ roboczy maszyny, cechuje się swoistą charakterystyką ruchowoenergetyczną, często odmienną od charakterystyki

Bardziej szczegółowo

WPŁYW WYBRANYCH USTAWIEŃ OBRABIARKI CNC NA WYMIARY OBRÓBKOWE

WPŁYW WYBRANYCH USTAWIEŃ OBRABIARKI CNC NA WYMIARY OBRÓBKOWE OBRÓBKA SKRAWANIEM Ćwiczenie nr 2 WPŁYW WYBRANYCH USTAWIEŃ OBRABIARKI CNC NA WYMIARY OBRÓBKOWE opracował: dr inż. Tadeusz Rudaś dr inż. Jarosław Chrzanowski PO L ITECH NI KA WARS ZAWS KA INSTYTUT TECHNIK

Bardziej szczegółowo

Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka

Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Operacyjnego Innowacyjna Gospodarka Poznań, 16.05.2012r. Raport z promocji projektu Nowa generacja energooszczędnych

Bardziej szczegółowo

SYMULACJA PROCESU OBRÓBKI NA PODSTAWIE MODELU OBRABIARKI UTWORZONEGO W PROGRAMIE NX

SYMULACJA PROCESU OBRÓBKI NA PODSTAWIE MODELU OBRABIARKI UTWORZONEGO W PROGRAMIE NX W Y B R A N E P R O B L E M Y I NY N I E R S K I E N U M E R 2 I N S T Y T U T A U T O M A T Y Z A C J I P R O C E S Ó W T E C H N O L O G I C Z N Y C H I Z I N T E G R O W A N Y C H S Y S T E M Ó W W

Bardziej szczegółowo

Prowadzący(a) Grupa Zespół data ćwiczenia Lp. Nazwisko i imię Ocena LABORATORIUM 4. PODSTAW 5. AUTOMATYKI

Prowadzący(a) Grupa Zespół data ćwiczenia Lp. Nazwisko i imię Ocena LABORATORIUM 4. PODSTAW 5. AUTOMATYKI Instytut Automatyki i Robotyki Prowadzący(a) Grupa Zespół data ćwiczenia Lp. Nazwisko i imię Ocena 1. 2. 3. LABORATORIUM 4. PODSTAW 5. AUTOMATYKI Ćwiczenie PA7b 1 Badanie jednoobwodowego układu regulacji

Bardziej szczegółowo

PIONOWE CENTRUM OBRÓBCZE CNC DIGIMA SMTCL VMC850B

PIONOWE CENTRUM OBRÓBCZE CNC DIGIMA SMTCL VMC850B PIONOWE CENTRUM OBRÓBCZE CNC DIGIMA SMTCL VMC850B PODSTAWOWE PARAMETRY TECHNICZNE: VMC850B Przesuwy X/Y/Z 1000 / 560 / 650 mm Maks. obciążenie stołu 600 kg Stożek wrzeciona SK40 - Maks. moc wrzeciona 9/10,5

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE NR.6. Temat : Wyznaczanie drgań mechanicznych przekładni zębatych podczas badań odbiorczych

ĆWICZENIE NR.6. Temat : Wyznaczanie drgań mechanicznych przekładni zębatych podczas badań odbiorczych ĆWICZENIE NR.6 Temat : Wyznaczanie drgań mechanicznych przekładni zębatych podczas badań odbiorczych 1. Wstęp W nowoczesnych przekładniach zębatych dąży się do uzyskania małych gabarytów w stosunku do

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia: równanie soczewki, ogniskowa soczewki, powiększenie, geometryczna konstrukcja obrazu, działanie prostych przyrządów optycznych.

Zagadnienia: równanie soczewki, ogniskowa soczewki, powiększenie, geometryczna konstrukcja obrazu, działanie prostych przyrządów optycznych. msg O 7 - - Temat: Badanie soczewek, wyznaczanie odległości ogniskowej. Zagadnienia: równanie soczewki, ogniskowa soczewki, powiększenie, geometryczna konstrukcja obrazu, działanie prostych przyrządów

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Kierunek: Mechanika i Budowa Maszyn Rodzaj przedmiotu: obowiązkowy na specjalności APWiR Rodzaj zajęć: wykład, laboratorium I KARTA PRZEDMIOTU CEL PRZEDMIOTU PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

Bardziej szczegółowo

PODSTAWY AUTOMATYKI IV. URZĄDZENIA GRZEJNE W UKŁADACH AUTOMATYCZNEJ REGULACJI

PODSTAWY AUTOMATYKI IV. URZĄDZENIA GRZEJNE W UKŁADACH AUTOMATYCZNEJ REGULACJI PODSTAWY AUTOMATYKI IV. URZĄDZENIA GRZEJNE W UKŁADACH AUTOMATYCZNEJ REGULACJI Ćwiczenie nr 4 BADANIE TERMOSTATYCZNYCH GŁOWIC GRZEJNIKOWYCH Rzeszów 2001 2 1. WPROWADZENIE Termostatyczne zawory grzejnikowe

Bardziej szczegółowo

Centrum obróbcze FORMAT 4 PROFIT H20 CNC

Centrum obróbcze FORMAT 4 PROFIT H20 CNC strona 1/9 Centrum obróbcze FORMAT 4 PROFIT H20 CNC Szczegóły maszyny Nr maszyny: 136391 Producent: FORMAT 4 Typ maszyny: Centra obróbcze CNC Model / Typ: Profit H20 Rok produkcji: 2009 Jakość maszyny:

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE NR OBRÓBKA UZĘBIENIA W WALCOWYM KOLE ZĘBATYM O UZĘBIENIU ZEWNĘTRZNYM, EWOLWENTOWYM, O ZĘBACH PROSTYCH, NA FREZARCE OBWIEDNIOWEJ

ĆWICZENIE NR OBRÓBKA UZĘBIENIA W WALCOWYM KOLE ZĘBATYM O UZĘBIENIU ZEWNĘTRZNYM, EWOLWENTOWYM, O ZĘBACH PROSTYCH, NA FREZARCE OBWIEDNIOWEJ ĆWICZENIE NR 6. 6. OBRÓBKA UZĘBIENIA W WALCOWYM KOLE ZĘBATYM O UZĘBIENIU ZEWNĘTRZNYM, EWOLWENTOWYM, O ZĘBACH PROSTYCH, NA FREZARCE OBWIEDNIOWEJ 6.1. Zadanie technologiczne Dla zadanego rysunkiem wykonawczym

Bardziej szczegółowo

Program szkolenia zawodowego Operator Programista Obrabiarek Sterowanych Numerycznie CNC

Program szkolenia zawodowego Operator Programista Obrabiarek Sterowanych Numerycznie CNC Program szkolenia zawodowego Operator Programista Obrabiarek Sterowanych Numerycznie CNC Kurs zawodowy Operator - Programista Obrabiarek Sterowanych Numerycznie CNC ma na celu nabycie przez kursanta praktycznych

Bardziej szczegółowo

Systemy Ochrony Powietrza Ćwiczenia Laboratoryjne

Systemy Ochrony Powietrza Ćwiczenia Laboratoryjne POLITECHNIKA POZNAŃSKA INSTYTUT INŻYNIERII ŚRODOWISKA PROWADZĄCY: mgr inż. Łukasz Amanowicz Systemy Ochrony Powietrza Ćwiczenia Laboratoryjne 3 TEMAT ĆWICZENIA: Badanie składu pyłu za pomocą mikroskopu

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA do ćwiczenia Wyważanie wirnika maszyny w łożyskach własnych

INSTRUKCJA do ćwiczenia Wyważanie wirnika maszyny w łożyskach własnych ZAKŁAD PODSTAW KONSTRUKCJI I EKSPLOATACJI MASZYN ENERGETYCZNYCH Instytut Maszyn i Urządzeń Energetycznych Politechnika Śląska INSTRUKCJA do ćwiczenia Wyważanie wirnika maszyny w łożyskach własnych Wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Przedmowa... XI. Rozdział 1. Pomiar: jednostki miar... 1. Rozdział 2. Pomiar: liczby i obliczenia liczbowe... 16

Spis treści. Przedmowa... XI. Rozdział 1. Pomiar: jednostki miar... 1. Rozdział 2. Pomiar: liczby i obliczenia liczbowe... 16 Spis treści Przedmowa.......................... XI Rozdział 1. Pomiar: jednostki miar................. 1 1.1. Wielkości fizyczne i pozafizyczne.................. 1 1.2. Spójne układy miar. Układ SI i jego

Bardziej szczegółowo

Teoria błędów. Wszystkie wartości wielkości fizycznych obarczone są pewnym błędem.

Teoria błędów. Wszystkie wartości wielkości fizycznych obarczone są pewnym błędem. Teoria błędów Wskutek niedoskonałości przyrządów, jak również niedoskonałości organów zmysłów wszystkie pomiary są dokonywane z określonym stopniem dokładności. Nie otrzymujemy prawidłowych wartości mierzonej

Bardziej szczegółowo