SPIS TREŚCI CZĘŚĆ I. PODSTAWY TEORETYCZNE BIOFIZYKI Budowa materii Wstęp Feliks Jaroszyk... 21

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "SPIS TREŚCI CZĘŚĆ I. PODSTAWY TEORETYCZNE BIOFIZYKI... 23. Budowa materii... 24. Wstęp Feliks Jaroszyk... 21"

Transkrypt

1 SPIS TREŚCI Wstęp Feliks Jaroszyk CZĘŚĆ I. PODSTAWY TEORETYCZNE BIOFIZYKI Budowa materii Rozdział 1. Hierarchiczność budowy żywych organizmów Feliks Jaroszyk Rozdział 2. Elementy teorii kwantów i budowy powłoki elektronowej atomu Feliks Jaroszyk, Andrzej Pilawski Rozwój poglądów na istotę promieniowania świetlnego i fal materii Zasada nieoznaczoności Heisenberga Determinizm i indeterminizm w fizyce klasycznej i kwantowej Powłoka elektronowa Zjawisko absorpcji i emisji fotonów Widmo charakterystyczne promieni Roentgena. Prawo Moseleya Opis powłoki elektronowej za pomocą mechaniki kwantowej Postulat Pauliego. Tablica okresowa pierwiastków Rozdział 3. Jądro atomowe Marian Kucharski Składniki jądra atomowego Energia wiązania jądra. Siły jądrowe Rozpad promieniotwórczy Rozpad α Rozpad β Przemiana γ Promieniotwórczość naturalna Reakcje jądrowe. Sztuczne izotopy promieniotwórcze Detekcja promieniowania jądrowego (cząstek α, β, fotonów γ) Wyzwalanie energii jądrowej Rozszczepienie ciężkich jąder Synteza termojądrowa Rozdział 4. Cząsteczka Feliks Jaroszyk, Andrzej Pilawski Oddziaływania wewnątrzcząsteczkowe Wiązania jonowe

2 Wiązania kowalencyjne Charakter kierunkowy i nasyceniowy wiązań kowalencyjnych Wiązanie koordynacyjne Oddziaływania międzycząsteczkowe Oddziaływanie van der Waalsa Oddziaływania specyficzne Energie oraz widma cząsteczkowe Rodzaje energii cząsteczek Widma cząsteczkowe Rozpraszanie światła i jego zastosowania w badaniach cząsteczek Rozpraszanie Rayleigha Rozpraszanie Ramana Dynamiczne rozpraszanie światła (DLS) Rozdział 5. Związki wielkocząsteczkowe Informacje wstępne Feliks Jaroszyk Pojęcia ogólne o polimerach i biopolimerach Feliks Jaroszyk Zastosowanie polimerów w medycynie i stomatologii Honorata Shaw, Beata Czarnecka, Dariusz Włodarczyk Podstawy fizyczne materiałoznawstwa stomatologicznego Honorata Shaw, Beata Czarnecka, Dariusz Włodarczyk Rozdział 6. Stany skupienia materii Kryteria podziału Feliks Jaroszyk, Andrzej Pilawski Właściwości sprężyste Właściwości strukturalne Płyny. Podstawowe prawa fizyczne Feliks Jaroszyk Stan gazowy. Stan ciekły. Fizyczne pojęcie płynu Wybrane prawa fizyczne płynów doskonałych i rzeczywistych Struktura i właściwości fizyczne wody Feliks Jaroszyk, Andrzej Pilawski Stany powierzchniowe Feliks Jaroszyk, Andrzej Pilawski Energia powierzchniowa Napięcie powierzchniowe. Prawo Laplace a Zjawiska powierzchniowe Parachora Stan stały Piotr Piskunowicz Ciała krystaliczne i amorficzne Stan krystaliczny Roztwory stałe. Stopy Piotr Piskunowicz Biotermodynamika. Podstawy bioenergetyki i termokinetyki Rozdział 7. Biotermodynamika Wstęp Feliks Jaroszyk Pojęcia podstawowe dotyczące układów i procesów termodynamicznych Feliks Jaroszyk Układ termodynamiczny Rodzaje procesów termodynamicznych Pierwsza zasada termodynamiki. Entalpia. Prawo Hessa Feliks Jaroszyk, Andrzej Pilawski Druga zasada termodynamiki Feliks Jaroszyk, Andrzej Pilawski Prawdopodobieństwo termodynamiczne

3 Entropia. Druga zasada termodynamiki Trzecia zasada termodynamiki Feliks Jaroszyk, Andrzej Pilawski Energia swobodna. Entalpia swobodna Feliks Jaroszyk, Andrzej Pilawski Energia swobodna Entalpia swobodna Procesy egzoergiczne i endoergiczne. Przykłady Wartości standardowe wybranych funkcji stanu Energia swobodna i entalpia swobodna gazu doskonałego Feliks Jaroszyk, Andrzej Pilawski Izotermiczne rozprężenie gazu doskonałego Mieszanie gazów. Roztwory Potencjał chemiczny Feliks Jaroszyk, Andrzej Pilawski Potencjał chemiczny. Współczynnik aktywności Zjawiska transportu masy Dyfuzja Dyfuzja przez błonę Osmoza Zastosowanie termodynamiki do opisu reakcji chemicznych Feliks Jaroszyk, Andrzej Pilawski Rodzaje reakcji chemicznych Kierunek reakcji. Równowaga chemiczna Kinetyka chemiczna. Energia aktywacji Zasady termodynamiki w procesach biologicznych Feliks Jaroszyk, Andrzej Pilawski Pierwsza zasada termodynamiki w procesach biologicznych Druga zasada termodynamiki w procesach biologicznych Zagadnienia termodynamiki nierównowagowej Wstęp Feliks Jaroszyk, Andrzej Pilawski Stan stacjonarny Feliks Jaroszyk, Andrzej Pilawski Procesy sprzężone. Dyssypacja energii Feliks Jaroszyk, Andrzej Pilawski Przykłady procesów sprzężonych Feliks Jaroszyk, Andrzej Pilawski Termodyfuzja Filtracja i ultrafiltracja Zastosowania medyczne transportu błonowego. Sztuczna nerka Henryk Kowalski Kliniczne aspekty dyfuzji i ultrafiltracji w hemodializie Teoretyczne podstawy dializy zewnątrzustrojowej Budowa i właściwości dializatorów Aparatura Dializa otrzewnowa Procesy transportu ładunków elektrycznych. Zjawiska bioelektryczne Feliks Jaroszyk, Andrzej Pilawski Potencjał elektrochemiczny Potencjał elektrodowy Potencjał dyfuzyjny Potencjał błonowy Równowaga Donnana Rozwój i ewolucja. Fluktuacje i struktury dyssypacyjne Feliks Jaroszyk, Andrzej Pilawski

4 Rozdział 8. Podstawy bioenergetyki i termokinetyki Podstawy bioenergetyki Feliks Jaroszyk Wstęp Procesy oksydoredukcyjne Zarys teorii chemiosmotycznej Mitchella Podstawy termokinetyki Feliks Jaroszyk Mechanizmy transportu ciepła Przewodnictwo cieplne Konwekcja Promieniowanie Parowanie Bezwymiarowe liczby podobieństwa Straty cieplne Pole temperaturowe żywych organizmów stałocieplnych Mechanizmy transportu ciepła wewnątrz i na zewnątrz żywych organizmów stałocieplnych Wskaźniki środowiskowe. Bilans energii cieplnej organizmów stałocieplnych Straty cieplne wyrażone przez wskaźniki środowiskowe Termografia Feliks Jaroszyk, Piotr Piskunowicz Wstęp Podstawy fizyczne termografii Termograf AGA-Thermovision Główne zastosowania kliniczne termografii Elementy teorii informacji i sterowania. Teoria chaosu i jej zastosowania w medycynie. Modelowanie w biofizyce i medycynie Rozdział 9. Elementy teorii informacji i sterowania Wojciech Warchoł, Teodor Świdziński, Feliks Jaroszyk Wstęp Niektóre zagadnienia teorii informacji Przepływ informacji łącze informacyjne Miara informacji. Nieokreśloność układu. Negentropia Inne wielkości związane z teorią informacji. Kodowanie. Redundancja Kodowanie informacji Kodowanie informacji w receptorze Przetwarzanie informacji w receptorach Układ cybernetyczny. Transformacja sygnałów. Operatory Układy dyskretne Operatory działaniowe, funkcyjne oraz operatory układów dynamicznych Sposoby badania układów cybernetycznych nazywanych czarną skrzynką Łączenie układów cybernetycznych Sterowanie i regulacja Sterowanie stężeniem leku w układzie jednokompartmentowym Regulacja. Układy ze sprzężeniem zwrotnym Układ regulacji automatycznej z ujemnym sprzężeniem zwrotnym Układy regulacji ze sprzężeniami dodatkowymi Homeostaza. Adaptacja. Antagonistyczny układ ultrastabilny

5 Rozdział 10. Teoria chaosu i jej zastosowania w medycynie Piotr Jaśkowski Elementy teorii chaosu Układy dynamiczne Przestrzeń fazowa Atraktor Układy stochastyczne Prosty model rozwoju populacji Droga do chaosu Własności sygnału i atraktora układu chaotycznego Fraktalna geometria atraktora Wymiar Charakterystyka układów chaotycznych Jak odróżnić układ chaotyczny od stochastycznego? Układy chaotyczne w biologii i medycynie Rozdział 11. Modelowanie biofizyczne w biologii i medycynie Bolesław Turczyński Wstęp Rodzaje modeli Modele biologiczne Modele fizyczne Modele analogowe Modele matematyczne Modele statyczne Modele dynamiczne CZĘŚĆ II. BIOFIZYKA UKŁADÓW BIOLOGICZNYCH Podstawy biofizyki molekularnej komórek i tkanek Rozdział 12. Elementy biofizyki molekularnej Bartłomiej Kwiatkowski Podstawowe rodzaje makrocząsteczek biologicznych Białka Kwasy nukleinowe Lipidy Wybrane metody preparatywne i analityczne biofizyki molekularnej Sączenie żelowe Metody oparte na wirowaniu Elektroforeza Niektóre metody fizyczne badania struktury makrocząsteczek Rentgenografia Spektroskopia molekularna Spektroskopia elektronowa (UV/VIS) Spektropolarymetria Spektroskopia w podczerwieni (IR) Reometria kwasów nukleinowych i białek Rozdział 13. Wstęp do biofizyki komórki Budowa błony komórkowej Marek Tuliszka Transport przez błony Marek Tuliszka

6 Klasyfikacja procesów transportu Białka pośredniczące w transporcie przez błony Charakterystyki transportu aktywnego i biernego Rola transportu aktywnego w regulacji ciśnienia osmotycznego Dynamika procesów transportu Potencjał spoczynkowy Leszek Kubisz Model elektryczny błony komórkowej Leszek Kubisz Rozdział 14. Biofizyka tkanek Biofizyka tkanki nerwowej Krzysztof Michalak, Piotr Piskunowicz Potencjał czynnościowy komórki. Rola jonów sodu i potasu Warunki powstawania potencjałów czynnościowych Rozprzestrzenianie się potencjału czynnościowego Zjawiska zachodzące na synapsach Przetwarzanie informacji w procesie odczuwania bodźca Przetwarzanie informacji przez sieci neuronowe Biofizyka tkanki mięśniowej Mechanizm powstawania skurczu komórek mięśniowych Anna Kostrzewska Wstęp Ułożenie białek kurczliwych w komórkach mięśniowych Ślizgowa teoria skurczu Sprzężenie pobudzenia ze skurczem Przenoszenie pobudzenia w komórkach mięśni poprzecznie prążkowanych Przenoszenie pobudzenia w komórkach mięśni gładkich Właściwości mechaniczne mięśnia Piotr Piskunowicz Mięsień niepobudzony Mięsień pobudzony Energetyka mięśnia Bolesław Turczyński Związek pomiędzy szybkością skracania mięśnia a jego obciążeniem. Moc mięśnia Biofizyka tkanki łącznej Ewa Marzec Elementy budowy tkanki łącznej Układ białko woda w tkance łącznej Właściwości dielektryczne tkanki łącznej Znaczenie biofizycznych właściwości tkanek w biomechanice Bolesław Turczyński Wstęp Główne układy ruchu człowieka Aparat kostno-stawowy Praca i moc człowieka Podstawowe zagadnienia i prawa związane z odkształceniami Tkanka kostna jako materiał anizotropowy. Uogólnione prawo Hooke a Właściwości biomechaniczne tkanki kostnej Wytrzymałość tkanki kostnej a ciężar ciała (obciążenie) Modele reologiczne materiałów lepko-sprężystych i sprężysto-lepkich Właściwości biomechaniczne mięśni Biomechanika narządu żucia

7 Biofizyka narządów Rozdział 15. Biofizyka zmysłu słuchu Wstęp Aleksander Sęk Fizyczne podstawy drgań i fal akustycznych Aleksander Sęk Ruch drgający Klasyfikacja sygnałów Podstawy analizy sygnałów Pojęcie liniowości. Filtry Propagacja dźwięku w przestrzeni Natężenie dźwięku. Decybel Fala akustyczna na granicy ośrodków. Impedancja Budowa i funkcjonowanie układu słuchowego Aleksander Sęk Droga fali akustycznej w układzie słuchowym Proces przetwarzania Wzmacniacz ślimakowy Nieliniowość układu słuchowego Emisje otoakustyczne Nerw słuchowy Percepcyjna analiza dźwięku w układzie słuchowym Aleksander Sęk Progi słyszalności i percepcja głośności Progi słyszalności Krzywe jednakowej głośności Skalowanie głośności Sumowanie w czasie. Progi różnicowe Selektywność częstotliwościowa Istota selektywności częstotliwości Wstęga krytyczna. Filtry słuchowe Percepcja barwy Głośność a selektywność częstotliwościowa Percepcja wysokości Wysokość tonów. Skalowanie wysokości Teorie percepcji wysokości Dyskryminacja częstotliwości Wysokość dźwięków złożonych Rozdzielczość czasowa ucha Lokalizacja dźwięków Czynniki lokalizacyjne wynikające z odsłuchów dwuusznych Rola małżowiny usznej Efekt precedensu Binauralne różnice poziomu maskowania Mowa Aleksander Sęk Wytwarzanie dźwięków mowy Głoski i fonemy Analiza dźwięków mowy. Spektrogram Dźwięki mowy Intonacja Wady słuchu i ich korekcje Dorota Hojan-Jezierska Wstęp Choroby narządu słuchu Metody badań uszkodzeń słuchu Korekcje wad słuchu

8 Metody dopasowania aparatów słuchowych Procedury oparte na audiometrii tonalnej Procedury oparte na skalowaniu głośności Potencjały wywołane Piotr Świdziński, Teodor Świdziński Badania elektrofizjologiczne Badanie potencjałów wywołanych drogi słuchowej Badanie potencjałów wywołanych drogi wzrokowej Badanie potencjałów wywołanych drogi węchowej Rozdział 16. Biofizyka układu wzrokowego Wstęp Anna Przekoracka-Krawczyk, Piotr Jaśkowski Promieniowanie elektromagnetyczne Anna Przekoracka-Krawczyk, Piotr Jaśkowski Podstawowe prawa optyki geometrycznej Anna Przekoracka-Krawczyk, Piotr Jaśkowski Załamanie światła w pryzmacie Załamanie światła na powierzchni sferycznej Układ optyczny oka Anna Przekoracka-Krawczyk, Piotr Jaśkowski Wady wzroku i ich korekcja Siatkówka oka Anna Przekoracka-Krawczyk, Piotr Jaśkowski Transdukcja sygnału w siatkówce Wrażliwość siatkówki Kanały włączeniowe i wyłączeniowe w siatkówce Pola recepcyjne komórek zwojowych Wielkość pól recepcyjnych Przetwarzanie informacji wzrokowej Anna Przekoracka-Krawczyk, Piotr Jaśkowski Funkcja czułości na kontrast Widzenie barwne Teoria trójchromatyczna Teoria opozycji barwnej Szlaki parvo i magno Kora wzrokowa Pierwszorzędowa kora wzrokowa (V1) Drugorzędowa kora wzrokowa Pola wzrokowe wyższego rzędu Dwie drogi wzrokowe Podstawy fotometrii i kolorymetrii Kamila Linkowska-Świdzińska, Teodor Świdziński Światło i kolor w medycynie Zagadnienia fotometrii Wielkości fotometryczne Zagadnienia kolorymetrii nauka o kolorze Rozdział 17. Biofizyka układu oddechowego Andrzej Pilawski, Kazimierz Narożny Mechanizm wentylacji płuc Rola ciśnień wewnątrzopłucnowego i śródpęcherzykowego Rola właściwości sprężystych tkanki płucnej i napięcia powierzchniowego warstwy powierzchniowej pęcherzyków. Histereza objętościowo- -ciśnieniowa Praca wykonywana przez układ oddechowy. Moc oddechowa Wymiana gazowa

9 Rozdział 18. Biofizyka układu krążenia Wstęp Piotr Piskunowicz Uproszczona budowa układu krążenia Piotr Piskunowicz Procesy transportu między układem krwionośnym a układem chłonnym Piotr Piskunowicz Energetyka serca Piotr Piskunowicz Właściwości biomechaniczne i geometryczne naczyń krwionośnych Bolesław Turczyński Właściwości bierne i czynne Związek między naprężeniem sprężystym a właściwościami geometrycznymi naczynia krwionośnego i ciśnieniem krwi w stanie równowagi Związek między zmianą ciśnienia krwi i zmianą naprężenia sprężystego oraz właściwości geometrycznych naczynia krwionośnego Molekularne podstawy właściwości sprężystych naczyń krwionośnych. Napięcie czynne Dynamika krwi Impedancja tętnicza. Fala tętna Właściwości reologiczne krwi i ich rola Bolesław Turczyński Właściwości pseudoplastyczne i tiksotropowe Wpływ hematokrytu na lepkość krwi Odkształcalność erytrocytów Agregacja erytrocytów Elektryczna, magnetyczna i mechaniczna aktywność serca. Metody badawcze Feliks Jaroszyk Elektryczna i magnetyczna aktywność serca Elektrokardiografia Magnetokardiografia Mechaniczna czynność serca. Mechanokardiografia CZĘŚĆ III. ODDZIAŁYWANIE CZYNNIKÓW FIZYCZNYCH NA ŻYWY ORGANIZM Rozdział 19. Wpływ czynników mechanicznych na żywy organizm Wstęp Helena Gawda Wpływ fal sprężystych na organizm. Wprowadzenie Helena Gawda Infradźwięki i wibracje Helena Gawda Generacje ultradźwięków Helena Gawda Parametry fal i pola ultradźwiękowego Helena Gawda Rozchodzenie się ultradźwięków w tkankach Helena Gawda Czynne i bierne działanie ultradźwięków. Przykłady zastosowania Helena Gawda Litotrypsja Helena Gawda Ultrasonografia Helena Gawda, Dariusz Włodarczyk Dopplerowskie metody badania biologicznych struktur ruchomych Helena Gawda, Dariusz Włodarczyk Ocena szkodliwości oddziaływania ultradźwięków na obiekty biologiczne Helena Gawda Wpływ przyspieszeń Helena Gawda l. Wpływ przyspieszeń podłużnych +G z, G z Wpływ przyspieszeń poprzecznych

10 Stan nieważkości Wpływ zmienionego ciśnienia na organizm człowieka Helena Gawda Wpływ obniżonego ciśnienia Wpływ podwyższonego ciśnienia Rozdział 20. Wpływ temperatury i wilgotności Feliks Jaroszyk Wpływ temperatury otoczenia. Termoregulacja Wpływ pola temperatur na kinetykę procesów biologicznych Termoregulacja Wpływ temperatury otoczenia na pole temperatur organizmu stałocieplnego Wpływ wilgotności Rozdział 21. Wpływ pola elektrycznego i magnetycznego na żywy organizm Józef Terlecki Właściwości elektryczne i magnetyczne Dielektryki Półprzewodniki i przewodniki Przewodność oraz przenikalność elektryczna komórek i tkanek Właściwości magnetyczne substancji Momenty magnetyczne elektronów i atomów Właściwości magnetyczne substancji biologicznych Zjawisko rezonansu magnetycznego Działanie pól elektromagnetycznych na żywe organizmy Oddziaływanie pól stałych i wolnozmiennych Oddziaływanie pól elektromagnetycznych wysokiej częstotliwości skutki termiczne Zagrożenia wtórne Ogólne zasady ochrony przed promieniowaniem elektromagnetycznym 743 Rozdział 22. Wpływ promieniowania jonizującego na żywy organizm Tadeusz Rudnicki, Józef Terlecki Wstęp Ważniejsze źródła promieniowania jonizującego Źródła medyczne Promieniowanie rentgenowskie Źródła promieniowania gamma Radionuklidy naturalne Obiekty jądrowe Przechodzenie promieniowania jonizującego przez substancję Krótki przegląd fizycznych procesów wzajemnego oddziaływania cząstek naładowanych i substancji Straty energii jonizacyjne Przechodzenie promieniowania fotonowego (rentgenowskiego, gamma) przez substancję Wzajemne oddziaływanie neutronów i materii Podstawowe wielkości stosowane w dozymetrii promieniowania jonizującego Działanie biologiczne promieniowania jonizującego Wprowadzenie Efekty radiobiologiczne Dawki graniczne promieniowania jonizującego Czy istnieją dawki bezpieczne? Dawki graniczne dla niektórych grup ludności

11 Rozdział 23. Wpływ promieniowania niejonizującego na żywy organizm Charakterystyka promieniowania niejonizującego. Uwagi terminologiczne Marian Kucharski Wytwarzanie promieniowania niejonizującego Marian Kucharski Absorpcja promieniowania niejonizującego przez atomy i cząsteczki Marian Kucharski Zjawiska fizyczne zachodzące w cząsteczkach wzbudzonych. Fotoluminescencja. Schemat Jabłońskiego Marian Kucharski Reakcje fotochemiczne Marian Kucharski Przykłady biologicznie ważnych reakcji fotochemicznych Reakcje fotochemiczne związane z ozonem atmosferycznym Fotosensybilizacja. Tlen singletowy Marian Kucharski Melanina jako indywidualny fotoprotektor Marian Kucharski Fotomedycyna Marian Kucharski Lasery. Promieniowanie laserowe Urszula Kokowska Właściwości promieniowania laserowego Wpływ promieniowania laserowego na tkanki Zastosowanie laserów w medycynie i stomatologii Światłowody Wolne rodniki i antyoksydanty w zdrowym i chorym organizmie Bolesław Gonet Wolne rodniki w zdrowym organizmie Antyoksydanty Wolne rodniki w chorym organizmie Metody wykrywania wolnych rodników Podstawy fizyczne wybranych metod obrazowania tkanek i narządów. 826 Rozdział 24. Podstawy fizyczne metod obrazowania tkanek i narządów Edward Pankowski Tomografia transmisyjna KT Promienie rentgenowskie Mechanizm wytwarzania promieniowania rentgenowskiego Widmo promieniowania rentgenowskiego Osłabianie promieniowania rentgenowskiego Rentgenowska transmisyjna tomografia komputerowa KT Rekonstrukcja obrazu w rentgenowskiej transmisyjnej tomografii komputerowej Rozwój transmisyjnej tomografii komputerowej Przestrzenna i gęstościowa zdolność rozdzielcza Obrazowanie trójwymiarowe Uboczne skutki badania za pomocą tomografii KT Rozdział 25. Spektroskopia i tomografia NMR Bolesław Gonet Wstęp Podstawy fizyczne zjawiska NMR Relaksacja Oddziaływanie spin sieć. Czas relaksacji podłużnej T Oddziaływanie spin spin. Czas relaksacji poprzecznej T Przekształcenie Fouriera Koncepcja spektroskopii NMR Przesunięcie chemiczne

12 Sprzężenie spin spin, rozprzęganie spinów Od spektroskopii do tomografii NMR Skanowanie i rekonstrukcja obrazów Parametry obrazowania MR Możliwości diagnostyczne tomografii NMR Rozdział 26. Tomografia emisyjna SPECT Edward Pankowski Wstęp Jednofotonowa emisyjna tomografia komputerowa SPECT Zdolność rozdzielcza Lokalizacja źródeł promieniotwórczych Rozdział 27. Pozytonowa emisyjna tomografia komputerowa (PET) Edward Pankowski Wstęp Budowa i zasada działania tomografu emisyjnego PET Znaczniki izotopowe stosowane w tomografii PET Zastosowanie kliniczne tomografii emisyjnej PET Dodatek Feliks Jaroszyk Polecane piśmiennictwo Skorowidz

FIZYKA Podręcznik: Fizyka i astronomia dla każdego pod red. Barbary Sagnowskiej, wyd. ZamKor.

FIZYKA Podręcznik: Fizyka i astronomia dla każdego pod red. Barbary Sagnowskiej, wyd. ZamKor. DKOS-5002-2\04 Anna Basza-Szuland FIZYKA Podręcznik: Fizyka i astronomia dla każdego pod red. Barbary Sagnowskiej, wyd. ZamKor. WYMAGANIA NA OCENĘ DOPUSZCZAJĄCĄ DLA REALIZOWANYCH TREŚCI PROGRAMOWYCH Kinematyka

Bardziej szczegółowo

STANDARDOWY SYLABUS PRZEDMIOTU na rok akademicki 2014/2015

STANDARDOWY SYLABUS PRZEDMIOTU na rok akademicki 2014/2015 Nazwa przedmiotu: BIOFIZYKA Kierownik jednostki realizującej zajęcia z przedmiotu: Wydział: Kierunek studiów: STANDARDOWY SYLABUS PRZEDMIOTU na rok akademicki 2014/2015 Opis przedmiotu kształcenia- Program

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI ««*» ( # * *»»

SPIS TREŚCI ««*» ( # * *»» ««*» ( # * *»» CZĘŚĆ I. POJĘCIA PODSTAWOWE 1. Co to jest fizyka? 11 2. Wielkości fizyczne 11 3. Prawa fizyki 17 4. Teorie fizyki 19 5. Układ jednostek SI 20 6. Stałe fizyczne 20 CZĘŚĆ II. MECHANIKA 7.

Bardziej szczegółowo

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU FAKULTATYWNEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2015/2016 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU FAKULTATYWNEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2015/2016 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU FAKULTATYWNEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2015/2016 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY 1. NAZWA PRZEDMIOTU : Podstawy biofizyczne metod obrazowania 2. NAZWA JEDNOSTKI (jednostek

Bardziej szczegółowo

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU FAKULTATYWNEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2014/2015 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU FAKULTATYWNEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2014/2015 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU FAKULTATYWNEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2014/2015 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY 1. NAZWA PRZEDMIOTU : Podstawy biofizyczne metod obrazowania 2. NAZWA JEDNOSTKI (jednostek

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. Część A - Opis przedmiotu kształcenia.

SYLABUS. Część A - Opis przedmiotu kształcenia. SYABUS Nazwa modułu/przedmiotu : Wydział: Kierunek studiów: Część A - Opis przedmiotu kształcenia. BIOFIZYKA Kod modułu K.3.B.001 I Wydział ekarski z Oddziałem Stomatologicznym II Wydział ekarski z Odziałem

Bardziej szczegółowo

wykład, wykład monograficzny, ćwiczenia laboratoryjne, zbun

wykład, wykład monograficzny, ćwiczenia laboratoryjne, zbun KARTA PRZEDMIOTU Kod przedmiotu BF w języku polskim Biofizyka Nazwa przedmiotu w języku angielskim Biophysics USYTUOWANIE PRZEDMIOTU W SYSTEMIE STUDIÓW Kierunek studiów Forma studiów Poziom studiów Profil

Bardziej szczegółowo

2. Metody, których podstawą są widma atomowe 32

2. Metody, których podstawą są widma atomowe 32 Spis treści 5 Spis treści Przedmowa do wydania czwartego 11 Przedmowa do wydania trzeciego 13 1. Wiadomości ogólne z metod spektroskopowych 15 1.1. Podstawowe wielkości metod spektroskopowych 15 1.2. Rola

Bardziej szczegółowo

KARTA MODUŁU/PRZEDMIOTU

KARTA MODUŁU/PRZEDMIOTU KARTA MODUŁU/PRZEDMIOTU 1. 2.. Nazwa modułu/przedmiotu Kod modułu/przedmiotu Przynależność do grupy przedmiotów BIOFIZYKA TREŚCI PODSTAWOWE 4. Status modułu/przedmiotu OBOWIĄZKOWY 5. 6. 7. 8. Poziom kształcenia

Bardziej szczegółowo

II SYMPOZJUM BIOFIZYKA A MEDYCYNA. 17-22 luty 2013 Czarna Góra - Poznań. Uniwersytet Medyczny im. K. Marcinkowskiego w Poznaniu

II SYMPOZJUM BIOFIZYKA A MEDYCYNA. 17-22 luty 2013 Czarna Góra - Poznań. Uniwersytet Medyczny im. K. Marcinkowskiego w Poznaniu II SYMPOZJUM BIOFIZYKA A MEDYCYNA 17-22 luty 2013 Czarna Góra - Poznań Uniwersytet Medyczny im. K. Marcinkowskiego w Poznaniu ORGANIZATORZY: Katedra i Zakład Biofizyki Uniwersytetu Medycznego im. Karola

Bardziej szczegółowo

Wydział Lekarski II. Poziom i forma studiów. Fizyka i Biofizyka Punkty ECTS 7

Wydział Lekarski II. Poziom i forma studiów. Fizyka i Biofizyka Punkty ECTS 7 Wydział Lekarski II Nazwa kierunku Nazwa przedmiotu Jednostka realizująca Rodzaj przedmiotu Obszar nauczania Cel kształcenia Treści programowe Biotechnologia, specjalność Biotechnologia Medyczna Poziom

Bardziej szczegółowo

Dział: 7. Światło i jego rola w przyrodzie.

Dział: 7. Światło i jego rola w przyrodzie. Dział: 7. Światło i jego rola w przyrodzie. TEMATY I ZAKRES TREŚCI NAUCZANIA Fizyka klasa 3 LO Nr programu: DKOS-4015-89/02 Moduł Dział - Temat L. Zjawisko odbicia i załamania światła 1 Prawo odbicia i

Bardziej szczegółowo

I Pracownia Fizyczna Dr Urszula Majewska dla Biologii

I Pracownia Fizyczna Dr Urszula Majewska dla Biologii Ćw. 6/7 Wyznaczanie gęstości cieczy za pomocą wagi Mohra. Wyznaczanie gęstości ciał stałych metodą hydrostatyczną. 1. Gęstość ciała. 2. Ciśnienie hydrostatyczne. Prawo Pascala. 3. Prawo Archimedesa. 4.

Bardziej szczegółowo

Podstawy chemii. dr hab. Wacław Makowski. Wykład 1: Wprowadzenie

Podstawy chemii. dr hab. Wacław Makowski. Wykład 1: Wprowadzenie Podstawy chemii dr hab. Wacław Makowski Wykład 1: Wprowadzenie Wspomnienia ze szkoły Elementarz (powtórka z gimnazjum) Układ okresowy Dalsze wtajemniczenia (liceum) Program zajęć Podręczniki Wydział Chemii

Bardziej szczegółowo

NMR (MAGNETYCZNY REZONANS JĄDROWY) dr Marcin Lipowczan

NMR (MAGNETYCZNY REZONANS JĄDROWY) dr Marcin Lipowczan NMR (MAGNETYCZNY REZONANS JĄDROWY) dr Marcin Lipowczan Spis zagadnień Fizyczne podstawy zjawiska NMR Parametry widma NMR Procesy relaksacji jądrowej Metody obrazowania Fizyczne podstawy NMR Proton, neutron,

Bardziej szczegółowo

Rozmycie pasma spektralnego

Rozmycie pasma spektralnego Rozmycie pasma spektralnego Rozmycie pasma spektralnego Z doświadczenia wiemy, że absorpcja lub emisja promieniowania przez badaną substancję występuje nie tylko przy częstości rezonansowej, tj. częstości

Bardziej szczegółowo

1. Od czego i w jaki sposób zależy szybkość reakcji chemicznej?

1. Od czego i w jaki sposób zależy szybkość reakcji chemicznej? Tematy opisowe 1. Od czego i w jaki sposób zależy szybkość reakcji chemicznej? 2. Omów pomiar potencjału na granicy faz elektroda/roztwór elektrolitu. Podaj przykład, omów skale potencjału i elektrody

Bardziej szczegółowo

Spektroskopia magnetycznego rezonansu jądrowego - wprowadzenie

Spektroskopia magnetycznego rezonansu jądrowego - wprowadzenie Spektroskopia magnetycznego rezonansu jądrowego - wprowadzenie Streszczenie Spektroskopia magnetycznego rezonansu jądrowego jest jedną z technik spektroskopii absorpcyjnej mającej zastosowanie w chemii,

Bardziej szczegółowo

Ramowy Program Specjalizacji MODELOWANIE MATEMATYCZNE i KOMPUTEROWE PROCESÓW FIZYCZNYCH Studia Specjalistyczne (III etap)

Ramowy Program Specjalizacji MODELOWANIE MATEMATYCZNE i KOMPUTEROWE PROCESÓW FIZYCZNYCH Studia Specjalistyczne (III etap) Ramowy Program Specjalizacji MODELOWANIE MATEMATYCZNE i KOMPUTEROWE PROCESÓW FIZYCZNYCH Studia Specjalistyczne (III etap) Z uwagi na ogólno wydziałowy charakter specjalizacji i możliwość wykonywania prac

Bardziej szczegółowo

SYLABUS. Nazwa przedmiotu/modułu Wydział Nazwa kierunku studiów Poziom kształcenia Forma studiów Język przedmiotu

SYLABUS. Nazwa przedmiotu/modułu Wydział Nazwa kierunku studiów Poziom kształcenia Forma studiów Język przedmiotu Nazwa przedmiotu/modułu Wydział Nazwa kierunku studiów Poziom kształcenia Forma studiów Język przedmiotu SYLABUS Biofizyka / Naukowe podstawy medycyny Lekarski I lekarski Jednolite studia magisterskie

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie zjawiska rezonansu magnetycznego w medycynie. Mariusz Grocki

Wykorzystanie zjawiska rezonansu magnetycznego w medycynie. Mariusz Grocki Wykorzystanie zjawiska rezonansu magnetycznego w medycynie. Mariusz Grocki [1] WYŚCIG DO TYTUŁU ODKRYWCY. JĄDRO ATOMU W ZEWNĘTRZNYM POLU MAGNETYCZNYM. Porównanie do pola grawitacyjnego. CZYM JEST ZJAWISKO

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z FIZYKI

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z FIZYKI WYMAGANIA EDUKACYJNE Z FIZYKI KLASA III Drgania i fale mechaniczne Wymagania na stopień dopuszczający obejmują treści niezbędne dla dalszego kształcenia oraz użyteczne w pozaszkolnej działalności ucznia.

Bardziej szczegółowo

Niezwykłe światło. ultrakrótkie impulsy laserowe. Piotr Fita

Niezwykłe światło. ultrakrótkie impulsy laserowe. Piotr Fita Niezwykłe światło ultrakrótkie impulsy laserowe Laboratorium Procesów Ultraszybkich Zakład Optyki Wydział Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego Światło Fala elektromagnetyczna Dla światła widzialnego długość

Bardziej szczegółowo

Przedmiot CHEMIA Kierunek: Transport (studia stacjonarne) I rok TEMATY WYKŁADÓW 15 godzin Warunek zaliczenia wykłady: TEMATY LABORATORIÓW 15 godzin

Przedmiot CHEMIA Kierunek: Transport (studia stacjonarne) I rok TEMATY WYKŁADÓW 15 godzin Warunek zaliczenia wykłady: TEMATY LABORATORIÓW 15 godzin Program zajęć: Przedmiot CHEMIA Kierunek: Transport (studia stacjonarne) I rok Wykładowca: dr Jolanta Piekut, mgr Marta Matusiewicz Zaliczenie przedmiotu: zaliczenie z oceną TEMATY WYKŁADÓW 15 godzin 1.

Bardziej szczegółowo

Biofizyka. wykład: dr hab. Jerzy Nakielski. Katedra Biofizyki i Morfogenezy Roślin

Biofizyka. wykład: dr hab. Jerzy Nakielski. Katedra Biofizyki i Morfogenezy Roślin Biofizyka wykład: dr hab. Jerzy Nakielski Katedra Biofizyki i Morfogenezy Roślin Biofizyka - wykłady Biotechnologia III rok Tematyka (15 godz.): dr hab. Jerzy Nakielski dr Joanna Szymanowska-Pułka dr

Bardziej szczegółowo

Neurokognitywistyka. Mózg jako obiekt zainteresowania w

Neurokognitywistyka. Mózg jako obiekt zainteresowania w Neurokognitywistyka. Mózg jako obiekt zainteresowania w psychologii poznawczej Małgorzata Gut Katedra Psychologii Poznawczej WyŜsza Szkoła Finansów i Zarządzania w Warszawie http://cogn.vizja.pl Wykład

Bardziej szczegółowo

PRZEBIEG EGZAMINU LICENCJACKIEGO DLA KIERUNKU ZASTOSOWANIA FIZYKI W BIOLOGII I MEDYCYNIE specjalność BIOFIZYKA MOLEKULARNA

PRZEBIEG EGZAMINU LICENCJACKIEGO DLA KIERUNKU ZASTOSOWANIA FIZYKI W BIOLOGII I MEDYCYNIE specjalność BIOFIZYKA MOLEKULARNA PRZEBIEG EGZAMINU LICENCJACKIEGO DLA KIERUNKU ZASTOSOWANIA FIZYKI W BIOLOGII I MEDYCYNIE specjalność BIOFIZYKA MOLEKULARNA W trakcie egzaminu licencjackiego student udziela ustnych odpowiedzi na pytania

Bardziej szczegółowo

Grafen materiał XXI wieku!?

Grafen materiał XXI wieku!? Grafen materiał XXI wieku!? Badania grafenu w aspekcie jego zastosowań w sensoryce i metrologii Tadeusz Pustelny Plan prezentacji: 1. Wybrane właściwości fizyczne grafenu 2. Grafen materiał 21-go wieku?

Bardziej szczegółowo

Pole elektromagnetyczne. POLE ELEKTROMAGNETYCZNE - pewna przestrzeń, w której obrębie cząstki oddziałują na siebie elektrycznie i magnetycznie.

Pole elektromagnetyczne. POLE ELEKTROMAGNETYCZNE - pewna przestrzeń, w której obrębie cząstki oddziałują na siebie elektrycznie i magnetycznie. Pole elektromagnetyczne POLE ELEKTROMAGNETYCZNE - pewna przestrzeń, w której obrębie cząstki oddziałują na siebie elektrycznie i magnetycznie. INDUKCJA ELEKTROMAGNETYCZNA zjawisko powstawania siły elektromagnetycznej

Bardziej szczegółowo

DRUGA ZASADA TERMODYNAMIKI

DRUGA ZASADA TERMODYNAMIKI DRUGA ZASADA TERMODYNAMIKI Procesy odwracalne i nieodwracalne termodynamicznie, samorzutne i niesamorzutne Proces nazywamy termodynamicznie odwracalnym, jeśli bez spowodowania zmian w otoczeniu możliwy

Bardziej szczegółowo

I N S T Y T U T F I Z Y K I U N I W E R S Y T E T U G D AŃSKIEGO I N S T Y T U T K S Z T A Ł C E N I A N A U C Z Y C I E L I

I N S T Y T U T F I Z Y K I U N I W E R S Y T E T U G D AŃSKIEGO I N S T Y T U T K S Z T A Ł C E N I A N A U C Z Y C I E L I I N S T Y T U T F I Z Y K I U N I W E R S Y T E T U G D AŃSKIEGO I N S T Y T U T K S Z T A Ł C E N I A N A U C Z Y C I E L I C ZĘŚĆ I I I Podręcznik dla nauczycieli klas III liceum ogólnokształcącego i

Bardziej szczegółowo

Rodzaje badań obrazowych i ich podstawy teoretyczne. Podstawy fizyczne diagnostyki obrazowej. Rentgenodiagnostyka. dr n. med.

Rodzaje badań obrazowych i ich podstawy teoretyczne. Podstawy fizyczne diagnostyki obrazowej. Rentgenodiagnostyka. dr n. med. Rodzaje badań obrazowych i ich podstawy teoretyczne dr n. med. Jolanta Meller Podstawy fizyczne diagnostyki obrazowej Rentgenodiagnostyka Ultrasonografia Rezonans magnetyczny Scyntygrafia Rentgenodiagnostyka

Bardziej szczegółowo

Czym jest prąd elektryczny

Czym jest prąd elektryczny Prąd elektryczny Ruch elektronów w przewodniku Wektor gęstości prądu Przewodność elektryczna Prawo Ohma Klasyczny model przewodnictwa w metalach Zależność przewodności/oporności od temperatury dla metali,

Bardziej szczegółowo

Kryteria oceniania z fizyki. Nowa podstawa programowa nauczania fizyki i astronomii w gimnazjum. Moduł I, klasa I. 1.Ocenę dopuszczającą otrzymuje

Kryteria oceniania z fizyki. Nowa podstawa programowa nauczania fizyki i astronomii w gimnazjum. Moduł I, klasa I. 1.Ocenę dopuszczającą otrzymuje Kryteria oceniania z fizyki. Moduł I, klasa I. - zna pojęcia: substancja, ekologia, wzajemność oddziaływań, siła. - zna cechy wielkości siły, jednostki siły. - wie, jaki przyrząd służy do pomiaru siły.

Bardziej szczegółowo

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2015/2016 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY dla I ROKU STUDIÓW

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2015/2016 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY dla I ROKU STUDIÓW PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2015/2016 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY dla I ROKU STUDIÓW 1. NAZWA PRZEDMIOTU: Biofizyka 2. NAZWA JEDNOSTKI (jednostek) realizującej

Bardziej szczegółowo

- podaje warunki konieczne do tego, by w sensie fizycznym była wykonywana praca

- podaje warunki konieczne do tego, by w sensie fizycznym była wykonywana praca Fizyka, klasa II Podręcznik: Świat fizyki, cz.2 pod red. Barbary Sagnowskiej 6. Praca. Moc. Energia. Lp. Temat lekcji Wymagania konieczne i podstawowe 1 Praca mechaniczna - podaje przykłady wykonania pracy

Bardziej szczegółowo

ZASADY PRZEPROWADZANIA EGZAMINU DYPLOMOWEGO KOŃCZĄCEGO STUDIA PIERWSZEGO ORAZ DRUGIEGO STOPNIA NA KIERUNKU FIZYKA

ZASADY PRZEPROWADZANIA EGZAMINU DYPLOMOWEGO KOŃCZĄCEGO STUDIA PIERWSZEGO ORAZ DRUGIEGO STOPNIA NA KIERUNKU FIZYKA ZASADY PRZEPROWADZANIA EGZAMINU DYPLOMOWEGO KOŃCZĄCEGO STUDIA PIERWSZEGO ORAZ DRUGIEGO STOPNIA NA KIERUNKU FIZYKA INSTYTUT FIZYKI WYDZIAŁ MATEMATYKI, FIZYKI I TECHNIKI UNIWERSYTET KAZIMIERZA WIELKIEGO

Bardziej szczegółowo

POWTÓRZENIE TREŚCI NAUCZANIA Z BIOLOGII KLASY III ROZPISKA POWTÓRZEŃ ROK 2007/2008 Klasa I Treści programowe Dział powtórzeniowy Przewidziana data

POWTÓRZENIE TREŚCI NAUCZANIA Z BIOLOGII KLASY III ROZPISKA POWTÓRZEŃ ROK 2007/2008 Klasa I Treści programowe Dział powtórzeniowy Przewidziana data POWTÓRZENIE TREŚCI NAUCZANIA Z BIOLOGII KLASY III ROZPISKA POWTÓRZEŃ ROK 2007/2008 Klasa I Treści programowe Dział powtórzeniowy Przewidziana data 1. Struktura organizmu i funkcje, jakim ona służy ( komórki,

Bardziej szczegółowo

(Nie)bezpieczne związki fizyki z medycyną

(Nie)bezpieczne związki fizyki z medycyną (Nie)bezpieczne związki fizyki z medycyną Fizyka z elementami medycyny dla kandydatów na uczelnie medyczne, fizykę medyczną i biofizykę Program nauczania opracowanie Patryk Wolny Spis treści I. Ogólne

Bardziej szczegółowo

SPEKTROSKOPIA RAMANA. Laboratorium Laserowej Spektroskopii Molekularnej PŁ

SPEKTROSKOPIA RAMANA. Laboratorium Laserowej Spektroskopii Molekularnej PŁ SPEKTROSKOPIA RAMANA Laboratorium Laserowej Spektroskopii Molekularnej PŁ WIDMO OSCYLACYJNE Zręby atomowe w molekule wykonują oscylacje wokół położenia równowagi. Ruch ten można rozłożyć na 3n-6 w przypadku

Bardziej szczegółowo

Szczegółowy zakres szkolenia wymagany dla osób ubiegających się o nadanie uprawnień inspektora ochrony radiologicznej

Szczegółowy zakres szkolenia wymagany dla osób ubiegających się o nadanie uprawnień inspektora ochrony radiologicznej Załącznik nr 1 Szczegółowy zakres szkolenia wymagany dla osób ubiegających się o nadanie uprawnień inspektora ochrony radiologicznej Lp. Zakres tematyczny (forma zajęć: wykład W / ćwiczenia obliczeniowe

Bardziej szczegółowo

Informacje ogólne. 45 min. test na podstawie wykładu Zaliczenie ćwiczeń na podstawie prezentacji Punkty: test: 60 %, prezentacja: 40 %.

Informacje ogólne. 45 min. test na podstawie wykładu Zaliczenie ćwiczeń na podstawie prezentacji Punkty: test: 60 %, prezentacja: 40 %. Informacje ogólne Wykład 28 h Ćwiczenia 14 Charakter seminaryjny zespołu dwuosobowe ~20 min. prezentacje Lista tematów na stronie Materiały do wykładu na stronie: http://urbaniak.fizyka.pw.edu.pl Zaliczenie:

Bardziej szczegółowo

Klasa 1. Zadania domowe w ostatniej kolumnie znajdują się na stronie internetowej szkolnej. 1 godzina fizyki w tygodniu. 36 godzin w roku szkolnym.

Klasa 1. Zadania domowe w ostatniej kolumnie znajdują się na stronie internetowej szkolnej. 1 godzina fizyki w tygodniu. 36 godzin w roku szkolnym. Rozkład materiału nauczania z fizyki. Numer programu: Gm Nr 2/07/2009 Gimnazjum klasa 1.! godzina fizyki w tygodniu. 36 godzin w ciągu roku. Klasa 1 Podręcznik: To jest fizyka. Autor: Marcin Braun, Weronika

Bardziej szczegółowo

Sonochemia. Dźwięk. Fale dźwiękowe należą do fal mechanicznych, sprężystych. Fale poprzeczne i podłużne. Ciało stałe (sprężystość postaci)

Sonochemia. Dźwięk. Fale dźwiękowe należą do fal mechanicznych, sprężystych. Fale poprzeczne i podłużne. Ciało stałe (sprężystość postaci) Dźwięk 1 Fale dźwiękowe należą do fal mechanicznych, sprężystych Fale poprzeczne i podłużne Ciało stałe (sprężystość postaci) fale poprzeczne i podłużne Dźwięk 2 Właściwości fal podłużnych Prędkość dźwięku

Bardziej szczegółowo

Fale elektromagnetyczne to zaburzenia pola elektrycznego i magnetycznego.

Fale elektromagnetyczne to zaburzenia pola elektrycznego i magnetycznego. Fale elektromagnetyczne to zaburzenia pola elektrycznego i magnetycznego. Zmienne pole magnetyczne wytwarza zmienne pole elektryczne i odwrotnie zmienne pole elektryczne jest źródłem zmiennego pola magnetycznego

Bardziej szczegółowo

Plan realizacji materiału z fizyki.

Plan realizacji materiału z fizyki. Plan realizacji materiału z fizyki. Ze względu na małą ilość godzin jaką mamy do dyspozycji w całym cyklu nauczania fizyki pojawił się problem odpowiedniego doboru podręczników oraz podziału programu na

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Kierunek: inżynieria środowiska Rodzaj przedmiotu: nauk ścisłych, moduł 1 Rodzaj zajęć: Wykład, ćwiczenia Profil kształcenia: ogólnoakademicki Fizyka Physics Poziom kształcenia: I stopnia

Bardziej szczegółowo

Dzień dobry. Miejsce: IFE - Centrum Kształcenia Międzynarodowego PŁ, ul. Żwirki 36, sala nr 7

Dzień dobry. Miejsce: IFE - Centrum Kształcenia Międzynarodowego PŁ, ul. Żwirki 36, sala nr 7 Dzień dobry BARWA ŚWIATŁA Przemysław Tabaka e-mail: przemyslaw.tabaka@.tabaka@wp.plpl POLITECHNIKA ŁÓDZKA Instytut Elektroenergetyki Co to jest światło? Światło to promieniowanie elektromagnetyczne w zakresie

Bardziej szczegółowo

KULTURA BEZPIECZEŃSTWA DRGANIA MECHANICZNE

KULTURA BEZPIECZEŃSTWA DRGANIA MECHANICZNE KULTURA BEZPIECZEŃSTWA DRGANIA MECHANICZNE Drgania mechaniczne wibracje to ruch cząstek ośrodka spręzystego względem położenia równowagi. W środowisku pracy rozpatrywane są jedynie drgania przekazywane

Bardziej szczegółowo

Czujniki. Czujniki służą do przetwarzania interesującej nas wielkości fizycznej na wielkość elektryczną łatwą do pomiaru. Najczęściej spotykane są

Czujniki. Czujniki służą do przetwarzania interesującej nas wielkości fizycznej na wielkość elektryczną łatwą do pomiaru. Najczęściej spotykane są Czujniki Ryszard J. Barczyński, 2010 2015 Politechnika Gdańska, Wydział FTiMS, Katedra Fizyki Ciała Stałego Materiały dydaktyczne do użytku wewnętrznego Czujniki Czujniki służą do przetwarzania interesującej

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Rozdział III Drgania mechaniczne i wstrząsy 1. Charakterystyka fizyczna i podstawowe pojęcia... 87 2. Źródła drgań...

Spis treści. Rozdział III Drgania mechaniczne i wstrząsy 1. Charakterystyka fizyczna i podstawowe pojęcia... 87 2. Źródła drgań... Spis treści Rozdział I Czynniki szkodliwe i uciążliwe w środowisku pracy 1. Podział czynników szkodliwych i uciążliwych.................................. 11 2. Ogólne przepisy bezpieczeństwa i higieny

Bardziej szczegółowo

Wymagany zakres szkolenia dla osób ubiegających się o nadanie uprawnień

Wymagany zakres szkolenia dla osób ubiegających się o nadanie uprawnień Dziennik Ustaw 5 Poz. 1534 Załącznik do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2012 r. (poz. 1534) Wymagany zakres szkolenia dla osób ubiegających się o nadanie uprawnień inspektora ochrony

Bardziej szczegółowo

TERMODYNAMIKA I TERMOCHEMIA

TERMODYNAMIKA I TERMOCHEMIA TERMODYNAMIKA I TERMOCHEMIA Termodynamika - opisuje zmiany energii towarzyszące przemianom chemicznym; dział fizyki zajmujący się zjawiskami cieplnymi. Termochemia - dział chemii zajmujący się efektami

Bardziej szczegółowo

Rodzaje badań obrazowych i ich podstawy teoretyczne. Podstawy fizyczne diagnostyki obrazowej. Rentgenodiagnostyka. dr n. med.

Rodzaje badań obrazowych i ich podstawy teoretyczne. Podstawy fizyczne diagnostyki obrazowej. Rentgenodiagnostyka. dr n. med. Rodzaje badań obrazowych i ich podstawy teoretyczne dr n. med. Jolanta Meller Podstawy fizyczne diagnostyki obrazowej Rentgenodiagnostyka Ultrasonografia Rezonans magnetyczny Scyntygrafia Rentgenodiagnostyka

Bardziej szczegółowo

STANDARDY NAUCZANIA DLA KIERUNKU STUDIÓW. TECHNOLOGIA CHEMICZNA studia zawodowe

STANDARDY NAUCZANIA DLA KIERUNKU STUDIÓW. TECHNOLOGIA CHEMICZNA studia zawodowe Załącznik nr 5 do Uchwały nr 87/2004 RG z dn. 22.04.04r. STANDARDY NAUCZANIA DLA KIERUNKU STUDIÓW I. WYMAGANIA OGÓLNE TECHNOLOGIA CHEMICZNA studia zawodowe Studia zawodowe na kierunku technologia chemiczna

Bardziej szczegółowo

KARTA PRZEDMIOTU CECHA

KARTA PRZEDMIOTU CECHA KARTA PRZEDMIOTU CECHA OPIS PRZEDMIOTU INFORMACJE OGÓLNE O PRZEDMIODCIE Nazwa przedmiotu BIOCHEMIA I BIOFIZYKA Poziom realizacji Studia pierwszego stopnia stacjonarne przedmiotu Jednostka realizująca Instytut

Bardziej szczegółowo

Projekt Inżynier mechanik zawód z przyszłością współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

Projekt Inżynier mechanik zawód z przyszłością współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Zajęcia wyrównawcze z fizyki -Zestaw 4 -eoria ermodynamika Równanie stanu gazu doskonałego Izoprzemiany gazowe Energia wewnętrzna gazu doskonałego Praca i ciepło w przemianach gazowych Silniki cieplne

Bardziej szczegółowo

Magnetyczny rezonans jądrowy

Magnetyczny rezonans jądrowy Magnetyczny rezonans jądrowy Mateusz Raczyński Jakub Cebulski Katolickie Liceum Ogólnokształcące w Szczecinie im. św. Maksymiliana Marii Kolbego Opiekun naukowy: mgr Magdalena Biskup Cel pracy Przedstawienie

Bardziej szczegółowo

Warunki izochoryczno-izotermiczne

Warunki izochoryczno-izotermiczne WYKŁAD 5 Pojęcie potencjału chemicznego. Układy jednoskładnikowe W zależności od warunków termodynamicznych potencjał chemiczny substancji czystej definiujemy następująco: Warunki izobaryczno-izotermiczne

Bardziej szczegółowo

Spis treści. 1. Wprowadzenie 15. Wstęp 13. 1.1. Definicja pomiaru i terminów z nim związanych 15 1.2. Podstawowe pojęcia 19

Spis treści. 1. Wprowadzenie 15. Wstęp 13. 1.1. Definicja pomiaru i terminów z nim związanych 15 1.2. Podstawowe pojęcia 19 Wstęp 13 1. Wprowadzenie 15 1.1. Definicja pomiaru i terminów z nim związanych 15 1.2. Podstawowe pojęcia 19 1.2.1. Aparatura pomiarowa 19 1.2.2. Przyrząd pomiarowy 19 1.2.3. Systemy pomiarowe 22 1.2.4.

Bardziej szczegółowo

Materiał obowiązujący do ćwiczeń z analizy instrumentalnej II rok OAM

Materiał obowiązujący do ćwiczeń z analizy instrumentalnej II rok OAM Materiał obowiązujący do ćwiczeń z analizy instrumentalnej II rok OAM Ćwiczenie 1 Zastosowanie statystyki do oceny metod ilościowych Błąd gruby, systematyczny, przypadkowy, dokładność, precyzja, przedział

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy system oceniania z fizyki dla klasy III gimnazjum

Przedmiotowy system oceniania z fizyki dla klasy III gimnazjum Przedmiotowy system oceniania z fizyki dla klasy III gimnazjum Szczegółowe wymagania na poszczególne stopnie (oceny) 1. Drgania i fale R treści nadprogramowe Stopień dopuszczający Stopień dostateczny Stopień

Bardziej szczegółowo

Rozkłady statyczne Maxwella Boltzmana. Konrad Jachyra I IM gr V lab

Rozkłady statyczne Maxwella Boltzmana. Konrad Jachyra I IM gr V lab Rozkłady statyczne Maxwella Boltzmana Konrad Jachyra I IM gr V lab MODEL STATYCZNY Model statystyczny hipoteza lub układ hipotez, sformułowanych w sposób matematyczny (odpowiednio w postaci równania lub

Bardziej szczegółowo

(nie)bezpieczne. związki fizyki z medycyną. opracowanie Patryk Wolny

(nie)bezpieczne. związki fizyki z medycyną. opracowanie Patryk Wolny opracowanie Patryk Wolny (nie)bezpieczne związki fizyki z medycyną Fizyka z elementami medycyny dla kandydatów na uczelnie medyczne, fizykę medyczną i biofizykę Program nauczania opracowanie Patryk Wolny

Bardziej szczegółowo

Pytania do egzaminu inżynierskiego, PWSZ Głogów, Przeróbka Plastyczna

Pytania do egzaminu inżynierskiego, PWSZ Głogów, Przeróbka Plastyczna Pytania do egzaminu inżynierskiego, PWSZ Głogów, Przeróbka Plastyczna 1. Badania własności materiałów i próby technologiczne 2. Stany naprężenia, kierunki, składowe stanu naprężenia 3. Porównywanie stanów

Bardziej szczegółowo

MATERIAŁ SZKOLENIOWY SZKOLENIE WSTĘPNE PRACOWNIKA ZATRUDNIONEGO W NARAŻENIU NA PROMIENIOWANIE JONIZUJĄCE. Ochrona Radiologiczna - szkolenie wstępne 1

MATERIAŁ SZKOLENIOWY SZKOLENIE WSTĘPNE PRACOWNIKA ZATRUDNIONEGO W NARAŻENIU NA PROMIENIOWANIE JONIZUJĄCE. Ochrona Radiologiczna - szkolenie wstępne 1 MATERIAŁ SZKOLENIOWY SZKOLENIE WSTĘPNE PRACOWNIKA ZATRUDNIONEGO W NARAŻENIU NA PROMIENIOWANIE JONIZUJĄCE Ochrona Radiologiczna - szkolenie wstępne 1 Cel szkolenia wstępnego: Zgodnie z Ustawą Prawo Atomowe

Bardziej szczegółowo

Budowa i funkcje komórek nerwowych

Budowa i funkcje komórek nerwowych Budowa i funkcje komórek nerwowych Fizjologia Komórki nerwowe neurony w organizmie człowieka około 30 mld w większości skupione w ośrodkowym układzie nerwowym podstawowa funkcja przekazywanie informacji

Bardziej szczegółowo

Podstawy fizyki wykład 6

Podstawy fizyki wykład 6 Podstawy fizyki wykład 6 Dr Piotr Sitarek Instytut Fizyki, Politechnika Wrocławska Elementy termodynamiki Temperatura Rozszerzalność cieplna Ciepło Praca a ciepło Pierwsza zasada termodynamiki Gaz doskonały

Bardziej szczegółowo

Wewnętrzna budowa materii

Wewnętrzna budowa materii Atom i układ okresowy Wewnętrzna budowa materii Atom jest zbudowany z jądra atomowego oraz krążących wokół niego elektronów. Na jądro atomowe składają się protony oraz neutrony, zwane wspólnie nukleonami.

Bardziej szczegółowo

Publiczne Gimnazjum im. Jana Deszcza w Miechowicach Wielkich. Opracowanie: mgr Michał Wolak

Publiczne Gimnazjum im. Jana Deszcza w Miechowicach Wielkich. Opracowanie: mgr Michał Wolak 1. Drgania i fale R treści nadprogramowe Stopień dopuszczający Stopień dostateczny Stopień dobry Stopień bardzo dobry wskazuje w otaczającej rzeczywistości przykłady ruchu drgającego opisuje przebieg i

Bardziej szczegółowo

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE. WYDZIAŁ Kultury Fizycznej i Ochrony Zdrowia

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE. WYDZIAŁ Kultury Fizycznej i Ochrony Zdrowia PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE WYDZIAŁ Kultury Fizycznej i Ochrony Zdrowia Katedra Morfologicznych i Czynnościowych Podstaw Kultury Fizycznej Kierunek: Wychowanie Fizyczne SYLABUS Nazwa przedmiotu

Bardziej szczegółowo

Promieniowanie cieplne ciał.

Promieniowanie cieplne ciał. Wypromieniowanie fal elektromagnetycznych przez ciała Promieniowanie cieplne (termiczne) Luminescencja Chemiluminescencja Elektroluminescencja Katodoluminescencja Fotoluminescencja Emitowanie fal elektromagnetycznych

Bardziej szczegółowo

h λ= mv h - stała Plancka (4.14x10-15 ev s)

h λ= mv h - stała Plancka (4.14x10-15 ev s) Twórcy podstaw optyki elektronowej: De Broglie LV. 1924 hipoteza: każde ciało poruszające się ma przyporządkowaną falę a jej długość jest ilorazem stałej Plancka i pędu. Elektrony powinny więc mieć naturę

Bardziej szczegółowo

1. Co to jest promieniowanie jonizujące 2. Źródła promieniowania jonizującego 3. Najczęściej spotykane rodzaje promieniowania jonizującego 4.

1. Co to jest promieniowanie jonizujące 2. Źródła promieniowania jonizującego 3. Najczęściej spotykane rodzaje promieniowania jonizującego 4. 1. Co to jest promieniowanie jonizujące 2. Źródła promieniowania jonizującego 3. Najczęściej spotykane rodzaje promieniowania jonizującego 4. Przenikanie promieniowania α, β, γ, X i neutrony 5. Krótka

Bardziej szczegółowo

ZAAWANSOWANE METODY USTALANIA BUDOWY ZWIĄZKÓW ORGANICZNYCH. Witold Danikiewicz. Instytut Chemii Organicznej PAN ul. Kasprzaka 44/52, 01-224 Warszawa

ZAAWANSOWANE METODY USTALANIA BUDOWY ZWIĄZKÓW ORGANICZNYCH. Witold Danikiewicz. Instytut Chemii Organicznej PAN ul. Kasprzaka 44/52, 01-224 Warszawa ZAAWANSOWANE METODY USTALANIA BUDOWY ZWIĄZKÓW ORGANICZNYCH Witold Danikiewicz Instytut Chemii Organicznej PAN ul. Kasprzaka 44/52, 01-224 Warszawa CZĘŚĆ I PRZEGLĄD METOD SPEKTRALNYCH Program wykładów Wprowadzenie:

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy system oceniania z fizyki w klasie 3

Przedmiotowy system oceniania z fizyki w klasie 3 Przedmiotowy system oceniania z fizyki w klasie 3 Szczegółowe wymagania na poszczególne stopnie (oceny) 1. Drgania i fale R treści nadprogramowe Stopień dopuszczający Stopień dostateczny Stopień dobry

Bardziej szczegółowo

Wg W. Duch Jak działa mózg. UMK Toruń notatki z wprowadzenia do kognitywistyki. Dostępne na str. www.fizyka.umk.pl/~duch/wyklady/

Wg W. Duch Jak działa mózg. UMK Toruń notatki z wprowadzenia do kognitywistyki. Dostępne na str. www.fizyka.umk.pl/~duch/wyklady/ Analiza urazów powypadkowych. JuŜ Egipski papirus sprzed 3500 lat wymienia 28 uszkodzeń, dokonywano wtedy trepanacji czaszki by wyciąć guzy. Arystoteles uznał serce za siedlisko uczuć i rozumu. W -3 w.

Bardziej szczegółowo

Metody badań spektroskopowych

Metody badań spektroskopowych Metody badań spektroskopowych Program wykładu Wstęp A. Spektroskopia optyczna 1. Podstawy spektroskopii optycznej 1.1 Promieniowanie elektromagnetyczne 1.2 Kwantowanie energii 1.3 Emisja i absorpcja promieniowania

Bardziej szczegółowo

Metody chemiczne w analizie biogeochemicznej środowiska. (Materiał pomocniczy do zajęć laboratoryjnych)

Metody chemiczne w analizie biogeochemicznej środowiska. (Materiał pomocniczy do zajęć laboratoryjnych) Metody chemiczne w analizie biogeochemicznej środowiska. (Materiał pomocniczy do zajęć laboratoryjnych) Metody instrumentalne podział ze względu na uzyskane informację. 1. Analiza struktury; XRD (dyfrakcja

Bardziej szczegółowo

BIOFIZYK 1. Informacje ogólne

BIOFIZYK 1. Informacje ogólne BIOFIZYK 1. Informacje ogólne Biofizyk za pomocą fizyki przybliża i opisuje zjawiska i procesy zachodzące w strukturach biologicznych. Zajmuje się badaniem procesów istotnych z punktu widzenia życia. Odkrywa

Bardziej szczegółowo

Pomiar ciśnienia krwi metodą osłuchową Korotkowa

Pomiar ciśnienia krwi metodą osłuchową Korotkowa Ćw. M 11 Pomiar ciśnienia krwi metodą osłuchową Korotkowa Zagadnienia: Oddziaływania międzycząsteczkowe. Siły Van der Waalsa. Zjawisko lepkości. Równanie Newtona dla płynięcia cieczy. Współczynniki lepkości;

Bardziej szczegółowo

PRZEBIEG EGZAMINU LICENCJACKIEGO DLA KIERUNKU ZASTOSOWANIA FIZYKI W BIOLOGII I MEDYCYNIE

PRZEBIEG EGZAMINU LICENCJACKIEGO DLA KIERUNKU ZASTOSOWANIA FIZYKI W BIOLOGII I MEDYCYNIE PRZEBIEG EGZAMINU LICENCJACKIEGO DLA KIERUNKU ZASTOSOWANIA FIZYKI W BIOLOGII I MEDYCYNIE specjalność PROJEKTOWANIE MOLEKULARNE I BIOINFORMATYKA W trakcie egzaminu licencjackiego student udziela ustnych

Bardziej szczegółowo

mgr Roman Rusin nauczyciel fizyki w Zespole Szkół Ponadgimnazjalnych Nr 1 w Kwidzynie

mgr Roman Rusin nauczyciel fizyki w Zespole Szkół Ponadgimnazjalnych Nr 1 w Kwidzynie Indywidualny plan nauczania z przedmiotu Fizyka, opracowany na podstawie programu,,ciekawi świata autorstwa Adama Ogazy, nr w Szkolnym Zestawie Programów Nauczania 12/NPP/ZSP1/2012 dla kl. I TL a na rok

Bardziej szczegółowo

Eksperyment 11. Badanie związków między sygnałem a działaniem (wariant B) 335

Eksperyment 11. Badanie związków między sygnałem a działaniem (wariant B) 335 PRZEDMOWA... 9 1. WPROWADZENIE... 13 1.1. Geneza ergonomii jako dyscypliny naukowej... 14 1.2. Rozwój techniki i ewolucja jej roli dla człowieka oraz społeczeństwa... 17 1.3. Organizacja badań ergonomicznych,

Bardziej szczegółowo

ROLA WAPNIA W FIZJOLOGII KOMÓRKI

ROLA WAPNIA W FIZJOLOGII KOMÓRKI ROLA WAPNIA W FIZJOLOGII KOMÓRKI Michał M. Dyzma PLAN REFERATU Historia badań nad wapniem Domeny białek wiążące wapń Homeostaza wapniowa w komórce Komórkowe rezerwuary wapnia Białka buforujące Pompy wapniowe

Bardziej szczegółowo

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE WYDZIAŁ KULTURY FIZYCZNEJ I OCHRONY ZDROWIA. Katedra EKONOMIKI TURYSTYKI. Kierunek: TURYSTYKA I REKREACJA

PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE WYDZIAŁ KULTURY FIZYCZNEJ I OCHRONY ZDROWIA. Katedra EKONOMIKI TURYSTYKI. Kierunek: TURYSTYKA I REKREACJA PAŃSTWOWA WYŻSZA SZKOŁA ZAWODOWA W KONINIE WYDZIAŁ KULTURY FIZYCZNEJ I OCHRONY ZDROWIA Katedra EKONOMIKI TURYSTYKI Kierunek: TURYSTYKA I REKREACJA SYLABUS Nazwa przedmiotu Fizjologia pracy i wypoczynku

Bardziej szczegółowo

Nowoczesne metody analizy pierwiastków

Nowoczesne metody analizy pierwiastków Nowoczesne metody analizy pierwiastków Techniki analityczne Chromatograficzne Spektroskopowe Chromatografia jonowa Emisyjne Absorpcyjne Fluoroscencyjne Spektroskopia mas FAES ICP-AES AAS EDAX ICP-MS Prezentowane

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z FIZYKI KL.II I-półrocze

WYMAGANIA EDUKACYJNE Z FIZYKI KL.II I-półrocze Temat Energia wewnętrzna i jej zmiany przez wykonanie pracy Cieplny przepływ energii. Rola izolacji cieplnej Zjawisko konwekcji Ciepło właściwe Przemiany energii podczas topnienia. Wyznaczanie ciepła topnienia

Bardziej szczegółowo

Ponieważ zakres zmian ciśnień fal akustycznych odbieranych przez ucho ludzkie mieści się w przedziale od 2*10-5 Pa do 10 2 Pa,

Ponieważ zakres zmian ciśnień fal akustycznych odbieranych przez ucho ludzkie mieści się w przedziale od 2*10-5 Pa do 10 2 Pa, Poziom dźwięku Decybel (db) jest jednostką poziomu; Ponieważ zakres zmian ciśnień fal akustycznych odbieranych przez ucho ludzkie mieści się w przedziale od 2*10-5 Pa do 10 2 Pa, co obejmuje 8 rzędów wielkości

Bardziej szczegółowo

WODA I OGIEŃ. Prezentacja Mileny Oziemczuk

WODA I OGIEŃ. Prezentacja Mileny Oziemczuk WODA I OGIEŃ Prezentacja Mileny Oziemczuk Ogień Ogień - suma obserwowalnych zjawisk towarzyszących na ogół fizykochemicznemu procesowi spalania,, a przede wszystkim: emisja promieniowania widzialnego -światła

Bardziej szczegółowo

CHEMIA klasa 1 Wymagania programowe na poszczególne oceny do Programu nauczania chemii w gimnazjum. Chemia Nowej Ery.

CHEMIA klasa 1 Wymagania programowe na poszczególne oceny do Programu nauczania chemii w gimnazjum. Chemia Nowej Ery. CHEMIA klasa 1 Wymagania programowe na poszczególne oceny do Programu nauczania chemii w gimnazjum. Chemia Nowej Ery. Dział - Substancje i ich przemiany WYMAGANIA PODSTAWOWE stosuje zasady bezpieczeństwa

Bardziej szczegółowo

Opracowała: mgr inż. Ewelina Nowak

Opracowała: mgr inż. Ewelina Nowak Materiały dydaktyczne na zajęcia wyrównawcze z chemii dla studentów pierwszego roku kierunku zamawianego Inżynieria Środowiska w ramach projektu Era inżyniera pewna lokata na przyszłość Opracowała: mgr

Bardziej szczegółowo

Zbigniew Osiak ZADA IA PROBLEMOWE Z FIZYKI

Zbigniew Osiak ZADA IA PROBLEMOWE Z FIZYKI Zbigniew Osiak ZADA IA PROBLEMOWE Z FIZYKI 3 Copyright by Zbigniew Osiak Wszelkie prawa zastrzeżone. Rozpowszechnianie i kopiowanie całości lub części publikacji zabronione bez pisemnej zgody autora. Portret

Bardziej szczegółowo

METODY BADAŃ W OKULISTYCE

METODY BADAŃ W OKULISTYCE Dr med. Joanna Wąsiewicz-Rager Wywiad okulistyczny przyczyna zgłoszenia się do okulisty przebyte choroby narządu wzroku urazy gałki ocznej wywiad dotyczący wieku dziecięcego-zezy dotychczasowa korekcja

Bardziej szczegółowo

Politechnika Wrocławska Wydział Podstawowych Problemów Techniki

Politechnika Wrocławska Wydział Podstawowych Problemów Techniki Politechnika Wrocławska Wydział Podstawowych Problemów Techniki specjalność FOTONIKA 3,5-letnie studia stacjonarne I stopnia (studia inżynierskie) FIZYKA TECHNICZNA Charakterystyka wykształcenia: - dobre

Bardziej szczegółowo

Dotyczy to zarówno istniejących już związków, jak i związków, których jeszcze dotąd nie otrzymano.

Dotyczy to zarówno istniejących już związków, jak i związków, których jeszcze dotąd nie otrzymano. Chemia teoretyczna to dział chemii zaliczany do chemii fizycznej, zajmujący się zagadnieniami związanymi z wiedzą chemiczną od strony teoretycznej, tj. bez wykonywania eksperymentów na stole laboratoryjnym.

Bardziej szczegółowo