Wydział Chemii, Zakład Dydaktyki Chemii ul. Ingardena 3, Kraków tel./fax:

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Wydział Chemii, Zakład Dydaktyki Chemii ul. Ingardena 3, 30-060 Kraków tel./fax: 12 663 22 58 www.zmnch.pl"

Transkrypt

1 ul. Ingardena 3, Kraków Temat lekcji : Teorie kwasów i zasad Program nauczania: DKOS /07 (lekcja 91) Liceum poziom rozszerzony Lekcja bieżąca 45 minut Uwaga: Komentarz zapisany kursywą (kolorem niebieskim) nie musi znajdowad się w standardowym konspekcie studenckim Cele dydaktycznowychowawcze: przypomnienie uczniom teorii kwasów i zasad według Arrheniusa, utrwalenie zapisu równao reakcji dysocjacji kwasów i zasad oraz nazewnictwa jonów; zapoznanie uczniów z teorią kwasów i zasad Brönsteda i Lowry ego oraz z teorią kwasów i zasad Lewisa. Cele operacyjne: Uczeo potrafi zapisad równania procesu dysocjacji kwasów i zasad oraz podad nazwy jonów powstających w wyniku tego procesu rozróżnid trzy teorie kwasowozasadowe (według Arrheniusa, Brönsteda i Lowry ego oraz Lewisa), wymienid podstawowe założenia każdej z omawianych na teorii, na podstawie odpowiednich zapisów wskazad kwasy i zasady według poznanych teorii (teorie kwasowozasadowe: Arrheniusa, Brönsteda i Lowry ego). Metody nauczania: Wiodąca słowna: pogadanka, rozwiązywanie zadao Wspomagająca oglądowa: pokaz foliogramów Środki dydaktyczne: foliogramy (foliogram nr 1 (teoria kwasów i zasad Brönsteda i Lowry ego), foliogram nr 2 (podział kwasów i zasad według teorii BrönstedaLowry ego), foliogram nr 3 (treśd zadania do rozwiązania na lekcji), kserokopie zadao na rekapitulację i zadania domowego dla każdego ucznia. Uwaga kolorem zielonym wyodrębniono notatkę do zeszytu ucznia.

2 ul. Ingardena 3, Kraków Częśd nawiązująca Kontrola wiadomości (odpytanie dwóch uczniów), mająca na celu przypomnienie uczniom znanej im teorii kwasów i zasad według Arrheniusa. 1. Podaj definicję procesu dysocjacji: 2. Zapisz równania dysocjacji kwasu chlorowodorowego i wodorotlenku strontu oraz podaj nazwy jonów powstających w wyniku tych procesów. 3. Podaj definicję kwasów według teorii Arrheniusa: 4. Zapisz równania stopniowej dysocjacji kwasu fosforowego(v) oraz podaj nazwy jonów powstających w wyniku tych procesów. W trackie odpytywania pozostali uczniowie zapisują definicje kwasów i zasad według teorii Arrheniusa. Zapisują także równania dysocjacji jonowej dla kwasu chlorowodorowego, fosforowego(v) i wodorotlenku strontu oraz piszą nazwy powstających w wyniku tych procesów jonów. Kwasy to substancje, które w roztworze wodnym dysocjują na kationy wodoru i aniony reszty kwasowej, a zasady dysocjują na kationy metalu i jednoujemne aniony wodorotlenkowe. HCl H + + Cl kwas chlorowodorowy kation wodoru anion chlorkowy Sr(OH) 2 Sr OH wodorotlenek strontu kation strontu anion wodorotlenkowy H 3 PO 4 H + + H 2 PO 4 kwas fosforowy(v) kation wodoru anion diwodorofosforanowy(v) H 2 PO 4 H HPO 4 anion diwodorofosforanowy(v) kation wodoru anion wodorofosforanowy(v)

3 ul. Ingardena 3, Kraków HPO 4 2 H + + PO 4 3 anion wodorofosforanowy(v) kation wodoru anion fosforanowy(v) Częśd postępująca: W ramach wprowadzenia do tematu i zaciekawienia uczniów nauczyciel wyjaśnia, że teoria Arrheniusa nie tłumaczy dlaczego np. NH 3 jest zasadą. Z konieczności Arrhenius zaproponował wzór NH 4 OH dla roztworu amoniaku w wodzie (potrzebny był jon OH ). W rezultacie doprowadziło to do nieporozumienia, gdyż rzeczywistą zasadą nie jest NH 4 OH, a NH 3! Już w 1896 r. stwierdzono, że właściwości zasadowe ujawniają się także w takich rozpuszczalnikach jak anilina, gdzie nie mogą występować jony OH. Po tym zagajeniu wskazany uczeo zapisuje na tablicy równanie reakcji amoniaku z wodą: + NH 3 + H 2 O = NH 4 + OH amoniak kation amonowy anion wodorotlenkowy Nauczyciel wyjaśnia że nie wszystkie doświadczalnie poznane właściwości kwasowozasadowe da się wyjaśnić teorią Arrheniusa i na tle foliogramu wyjaśnia istotę teorii Brönsteda Lowry ego Prezentacja foliogramu nr 1. Teoria kwasów i zasad Brönsteda Lowry ego.

4 ul. Ingardena 3, Kraków Teoria kwasów i zasad BrönstedaLowry ego: Reakcja kwas zasada polega na przeniesieniu (transferze) protonu od kwasu do zasady (reakcja protolityczna). Kwasami są indywidua chemiczne zdolne do oddania protonu, a zasadami te, które mogą przyłączyć proton. Te ogólne stwierdzenia dotyczące teorii kwasów i zasad BrönstedaLowry ego nauczyciel rozwija na przykładzie zapisanego wcześniej równania reakcji amoniaku z wodą. Amoniak ma zdolność przyłączania protonu jest więc zasadą; woda oddaje proton, pełni więc w tej reakcji funkcję kwasu; jon amonowy może oddać proton, przechodząc w NH 3, pełni więc funkcję kwasu; jon wodorotlenkowy może przyłączyć jeden proton, tworząc cząsteczkę wody jest więc zasadą. H 2 O + NH 3 = NH OH kwas1 zasada2 kwas2 zasada1 Zasada NH 3 jest sprzężona z kwasem NH + 4. Zasada OH jest sprzężona z kwasem H 2 O. H 2 O jest kwasem, ponieważ ma proton zdolny do przeniesienia. NH 3 jest zasadą ponieważ wiąże proton tracony przez kwas. Ale także: NH + 4 jest kwasem, ponieważ może oddać proton, OH jest zasadą, ponieważ może ten proton przyłączyć. Ten problem szczegółowy zostaje uogólniony, a uczniowie zapisują to uogólnienie w formie notatki: Zapis ogólny: Równowaga kwasowozasadowa: kwas1 + zasada2 = kwas2 + zasada1 kwas + zasada = kwas sprzężony + zasada sprzężona

5 ul. Ingardena 3, Kraków Po tym uogólnieniu uczniowie wskazują sprzężone pary kwasów i zasad w kolejnych przykładach zapisanych na tablicy, a nauczyciel w odpowiednim momencie wyjaśnia, że: kwasem i zasadą według teorii BrönstedaLowry ego mogą być też jony oraz, że woda może występować zarówno w roli kwasu jak i zasady (ulega procesowi autodysocjacji) podobnie jest w przypadku amoniaku. HNO 3 + H 2 O = H 3 O + + NO 3 kwas1 zasada2 kwas2 zasada1 Kwas HNO 3 jest sprzężony z zasadą NO 3, a zasada H 2 O jest sprzężona z kwasem H 3 O +. HSO 4 + H 2 O = SO H 3 O + kwas1 zasada2 zasada1 kwas2 Kwas HSO 4 jest sprzężony z zasadą SO 2 4, a zasada H 2 O jest sprzężona z kwasem H 3 O +. SO H 2 O = HSO 4 + OH zasada1 kwas2 kwas1 zasada2 Zasada SO 4 2 jest sprzężona z kwasem HSO 4, a kwas H 2 O jest sprzężony z zasadą OH. Woda i amoniak ulegają procesowi autodysocjacji: H 2 O + H 2 O = H 3 O + + OH kwas1 zasada2 kwas2 zasada1 NH 3 + NH 3 = NH NH 2 kwas1 zasada2 kwas2 zasada1 W kolejnej fazie lekcji nauczyciel prezentuje foliogram nr 2 (podział kwasów i zasad według teorii BrönstedaLowry ego) i podsumowuje, że kwasami i zasadami mogą być zarówno cząsteczki obojętne jak również jony.

6 ul. Ingardena 3, Kraków Foliogram nr 2 Kwasami (zasadami) mogą być zarówno cząsteczki obojętne jak również jony. W zależności od warunków ta sama substancja może pełnić rolę kwasu lub zasady. Kolejny etap ma za zadanie sprawdzenie stopnia przyswojenia wiedzy i ma charakter rekapitulacji śródlekcyjnej. Na foliogramie zostaje przedstawiona treść zadania które uczniowie rozwiązują przy tablicy. Foliogram nr 3 Podane jony lub cząsteczki podziel na kwasy i zasady według teorii BrönstedaLowry ego: S 2, CH 3 COO, H +, H 2 SO 4, CO 2 3, NH + 4, H 3 O +. Swój wybór uzasadnij odpowiednimi równaniami reakcji z wodą. Wskaż sprzężone ze sobą pary kwas zasada. 1. Kwasy: H 2 SO 4, NH + 4, H 3 O + Równania reakcji: H 2 SO 4 + H 2 O = HSO 4 + H 3 O + H 2 SO 4 (kwas) HSO 4 (sprzężona zasada)

7 ul. Ingardena 3, Kraków H 2 O + NH 4 + = NH 3 + H 3 O + NH 4 + (kwas) NH 3 (sprzężona zasada) H 3 O + + H 2 O = H 2 O + H 3 O + H 3 O + (kwas) H 2 O (sprzężona zasada) 2. Zasady: S 2, CH 3 COO 2, CO 3 Równania reakcji: S 2 + H 2 O = HS + OH S 2 (zasada) HS (sprzężony kwas) H 2 O (kwas) OH (sprzężona zasada) CH 3 COO + H 2 O = CH 3 COOH + OH CH 3 COO (zasada) CH 3 COOH (sprzężony kwas) H 2 O (kwas) OH (sprzężona zasada) CO H 2 O = HCO 3 + OH CO 3 2 (zasada) HCO 3 (sprzężony kwas) H 2 O (kwas) OH (sprzężona zasada) Ostatnim punktem części postępującej jest pogadanka nauczyciela wprowadzająca teorię kwasów i zasad Lewisa. Kwasem jest każdy akceptor pary elektronowej, a zasadą donor pary elektronowej. Każdy kwas według teorii Lowry egobrönsteda jest zarazem kwasem Lewisa, to samo dotyczy zasad. Teoria Lewisa rozszerza jednak pojęcie kwasu i zasady na związki, których poprzednie teorie nie uwzględniały, np. cząsteczki nie zawierające protonów: BF 3, SO 3,

8 ul. Ingardena 3, Kraków AlCl 3. Mogą one tworzyć połączenia z donorami par elektronowych: H 2 O, NH 3, anionami reszt kwasowych. Reakcja kwasowozasadowa polega na dołączeniu określonego indywiduum chemicznego wraz z parą elektronową, w wyniku czego tworzy się nowe wiązanie. Atom, cząsteczka lub jon dostarczający parę elektronową (donor pary elektronowej) to zasada, a atom, cząsteczka lub jon przyjmujący parę elektronową (akceptor) to kwas. H + + :OH = HOH kwas zasada F 3 B + :NH 3 = F 3 B NH 3 kwas H 2 zasada : + HCl *H 2 O HCl+ zasada kwas Rekapitulacja: Uczniowie otrzymują na kartkach zadania. Uczeń, który poprawnie rozwiąże je jako pierwszy, zapisuje odpowiednie równania reakcji na tablicy i otrzymuje plus (ocenę za aktywność). 1. Dla poniższych zasad według BrönstedaLowry ego podaj wzory kwasów z nimi sprzężonych: a) ClO b) HS c) CN d) CH 3 COO e) OH Rozwiązanie: a) HClO, b) H 2 S, c) HCN, d) CH 3 COOH, e) H 2 O 2. Na podstawie podanych niżej równań reakcji, określ, które z substancji są kwasami, a które zasadami według teorii BrönstedaLowry ego. Równanie reakcji kwas zasada HCl + H 2 O = H 3 O + + Cl HCl H 3 O + H 2 O Cl

9 ul. Ingardena 3, Kraków NH OH + = NH 3 + H 2 O NH 4 H 2 O OH NH 3 2 SO 4 + H 3 O + = H 2 O + HSO 4 H 3 O + HSO 4 SO 4 2 H 2 O H 3 O + + OH = H 2 O + H 2 O H 3 O + H 2 O OH H 2 O NH NH 2 = NH 3 + NH 3 + NH 4 NH 3 NH 2 NH 3 HBr + H 2 O = H 3 O + + Br HBr H 3 O + H 2 O Br Zadanie domowe: Celem zadania jest wyćwiczenie umiejętności wskazywania i rozróżniania kwasów i zasad według nowo poznanych teorii (teorie kwasowozasadowe: Brönsteda i Lowry ego oraz Lewisa). 1. Jaką rolę według teorii BrönstedaLowry ego pełni jon H 2 PO 4 w reakcji: H 2 PO 4 + H 2 O HPO H 3 O + Odpowiedź uzasadnij. Rozwiązanie: Jon H 2 PO 4 pełni w tym równaniu reakcji rolę kwasu, ponieważ ma proton zdolny do oddania. 2. Wypisz, które spośród substancji wymienionych poniżej mogą występować zarówno jako kwas i jako zasada BrönstedaLowry ego. Swój wybór uzasadnij odpowiednimi równaniami reakcji oraz podaj odpowiednio sprzężony kwas lub zasadę. NaOH, HCO 3, NH + 4, NH 3, HS, HI, CN, [Cu(NH 3 ) 4 ] 2+ 2, HBO 3 Rozwiązanie: HCO 3, NH 3, HS, HBO 2 3, HCO 3 + H 2 O = H 2 CO 3 + OH HCO 3 (zasada) H 2 CO 3 (sprzężony kwas) H 2 O (kwas) OH (sprzężona zasada) HCO 3 + H 2 O = CO H 3 O + HCO 3 (kwas) CO 2 3 (sprzężona zasada)

10 ul. Ingardena 3, Kraków NH 3 + NH 3 = NH NH 2 NH 3 (kwas) NH 2 (sprzężona zasada) NH 3 (zasada) NH + 4 (sprzężony kwas) HS + H 2 O = H 2 S + OH HS (zasada) H 2 S (sprzężony kwas) H 2 O (kwas) OH (sprzężona zasada) HS + H 2 O = S 2 + H 3 O + HS (kwas) S 2 (sprzężona zasada) 2 HBO 3 + H 2 O = H 2 BO 3 + OH 2 HBO 3 (zasada) H 2 BO 3 (sprzężony kwas) H 2 O (kwas) OH (sprzężona zasada) 2 HBO 3 + H 2 O = BO H 3 O + HBO (kwas) BO 3 (sprzężona zasada) 3. W podanych równaniach reakcji zaznacz kwas i zasadę Lewisa: a) Ag + + 2NH 3 = [Ag(NH 3 ) 2 ] + b) BF 3 + F = BF 4 c) H 2 O + H + = H 3 O + Rozwiązanie: a) Ag + + 2NH 3 = [Ag(NH 3 ) 2 ] + kwas zasada b) BF 3 + F = BF 4 kwas zasada c) H 2 O + H + = H 3 O + zasada kwas

EGZAMIN DIAGNOZUJĄCY Z CHEMII TEORIE KWASÓW I ZASAD DLA UCZNIÓW KLASY I

EGZAMIN DIAGNOZUJĄCY Z CHEMII TEORIE KWASÓW I ZASAD DLA UCZNIÓW KLASY I Miejsce na naklejkę z kodem szkoły iejsce na naklejkę z kodem szkoły dysleksja Liczba pkt: Wynik %: Ocena: Liceum Ogólnokształcące im. Jana Pawła II Sióstr Prezentek ul. ks. J. Jałowego 1 35 010 Rzeszów

Bardziej szczegółowo

Scenariusz lekcji w technikum zakres podstawowy 2 godziny

Scenariusz lekcji w technikum zakres podstawowy 2 godziny Scenariusz lekcji w technikum zakres podstawowy 2 godziny Temat : Hydroliza soli. Cele dydaktyczno wychowawcze: Wyjaśnienie przyczyn różnych odczynów soli Uświadomienie różnej roli wody w procesach dysocjacji

Bardziej szczegółowo

WARSZTATY olimpijskie. Co już było: Atomy i elektrony Cząsteczki i wiązania Stechiometria Gazy, termochemia Równowaga chemiczna Kinetyka

WARSZTATY olimpijskie. Co już było: Atomy i elektrony Cząsteczki i wiązania Stechiometria Gazy, termochemia Równowaga chemiczna Kinetyka WARSZTATY olimpijskie Co już było: Atomy i elektrony Cząsteczki i wiązania Stechiometria Gazy, termochemia Równowaga chemiczna inetyka WARSZTATY olimpijskie Co będzie: Data Co robimy 1 XII 2016 wasy i

Bardziej szczegółowo

Temat 7. Równowagi jonowe w roztworach słabych elektrolitów, stała dysocjacji, ph

Temat 7. Równowagi jonowe w roztworach słabych elektrolitów, stała dysocjacji, ph Temat 7. Równowagi jonowe w roztworach słabych elektrolitów, stała dysocjacji, ph Dysocjacja elektrolitów W drugiej połowie XIX wieku szwedzki chemik S.A. Arrhenius doświadczalnie udowodnił, że substancje

Bardziej szczegółowo

Zasady oceniania z chemii w klasie II w roku szkolnym 2015/2016. Ocena dopuszczająca Ocena dostateczna Ocena dobra Ocena bardzo dobra

Zasady oceniania z chemii w klasie II w roku szkolnym 2015/2016. Ocena dopuszczająca Ocena dostateczna Ocena dobra Ocena bardzo dobra Zasady oceniania z chemii w klasie II w roku szkolnym 2015/2016 I. Kwasy wymienia zasady bhp dotyczące obchodzenia się z kwasami definiuje pojęcia: elektrolit i nieelektrolit wyjaśnia, co to jest wskaźnik

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne niezbędne do uzyskania poszczególnych śródrocznych i rocznych ocen klasyfikacyjnych. CHEMIA klasa II.

Wymagania edukacyjne niezbędne do uzyskania poszczególnych śródrocznych i rocznych ocen klasyfikacyjnych. CHEMIA klasa II. Wymagania edukacyjne niezbędne do uzyskania poszczególnych śródrocznych i rocznych ocen klasyfikacyjnych CHEMIA klasa II Oceny śródroczne: Ocenę dopuszczającą otrzymuje uczeń, który: -wymienia zasady bhp

Bardziej szczegółowo

Wymagania programowe na poszczególne oceny. IV. Kwasy. Ocena bardzo dobra. Ocena dostateczna. Ocena dopuszczająca. Ocena dobra [1] [ ]

Wymagania programowe na poszczególne oceny. IV. Kwasy. Ocena bardzo dobra. Ocena dostateczna. Ocena dopuszczająca. Ocena dobra [1] [ ] Wymagania programowe na poszczególne oceny IV. Kwasy Ocena dopuszczająca Ocena dostateczna Ocena dobra Ocena bardzo dobra [1] [1 + 2] [1 + 2 + 3] [1 + 2 + 3 + 4] wymienia zasady bhp dotyczące obchodzenia

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE na poszczególne oceny śródroczne i roczne Z CHEMII W KLASIE II gimnazjum

WYMAGANIA EDUKACYJNE na poszczególne oceny śródroczne i roczne Z CHEMII W KLASIE II gimnazjum WYMAGANIA EDUKACYJNE na poszczególne oceny śródroczne i roczne Z CHEMII W KLASIE II gimnazjum Program nauczania chemii w gimnazjum autorzy: Teresa Kulawik, Maria Litwin Program realizowany przy pomocy

Bardziej szczegółowo

Zakres problemów związanych z reakcjami jonowymi.

Zakres problemów związanych z reakcjami jonowymi. Wiadomości dotyczące reakcji i równań jonowych strona 1 z 6 Zakres problemów związanych z reakcjami jonowymi. 1. Zjawisko dysocjacji jonowej co to jest dysocjacja i na czym polega rozpad substancji na

Bardziej szczegółowo

Związki nieorganiczne

Związki nieorganiczne strona 1/8 Związki nieorganiczne Dorota Lewandowska, Anna Warchoł, Lidia Wasyłyszyn Treść podstawy programowej: Typy związków nieorganicznych: kwasy, zasady, wodorotlenki, dysocjacja jonowa, odczyn roztworu,

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE

WYMAGANIA EDUKACYJNE GIMNAZJUM NR 2 W RYCZOWIE WYMAGANIA EDUKACYJNE niezbędne do uzyskania poszczególnych śródrocznych i rocznych ocen klasyfikacyjnych z CHEMII w klasie II gimnazjum str. 1 Wymagania edukacyjne niezbędne do

Bardziej szczegółowo

Wodorotlenki. n to liczba grup wodorotlenowych w cząsteczce wodorotlenku (równa wartościowości M)

Wodorotlenki. n to liczba grup wodorotlenowych w cząsteczce wodorotlenku (równa wartościowości M) Wodorotlenki Definicja - Wodorotlenkami nazywamy związki chemiczne, zbudowane z kationu metalu (zazwyczaj) (M) i anionu wodorotlenowego (OH - ) Ogólny wzór wodorotlenków: M(OH) n M oznacza symbol metalu.

Bardziej szczegółowo

CHEMIA - wymagania edukacyjne

CHEMIA - wymagania edukacyjne CHEMIA - wymagania edukacyjne III. Woda i roztwory wodne charakteryzuje rodzaje wód występujących podaje, na czym polega obieg wody wymienia stany skupienia wody nazywa przemiany stanów skupienia wody

Bardziej szczegółowo

Propozycja planu wynikowego Chemia Nowej Ery - klasa 2 gimnazjum

Propozycja planu wynikowego Chemia Nowej Ery - klasa 2 gimnazjum 1 Propozycja planu wynikowego Chemia Nowej Ery - klasa 2 gimnazjum Tytuł rozdziału w podręczniku Temat lekcji Dział III. Woda i roztwory wodne Treści nauczania 7. Poznajemy związek chemiczny wodoru i tlenu

Bardziej szczegółowo

Wymagania programowe na poszczególne oceny

Wymagania programowe na poszczególne oceny Wymagania programowe na poszczególne oceny I. Kwasy wymienia zasady bhp dotyczące obchodzenia się z kwasami definiuje pojęcia: elektrolit i nieelektrolit wyjaśnia, co to jest wskaźnik i wymienia trzy przykłady

Bardziej szczegółowo

Chemia - B udownictwo WS TiP

Chemia - B udownictwo WS TiP Chemia - B udownictwo WS TiP dysocjacja elektrolityczna, reakcje w roztworach wodnych, ph wykład nr 2b Teoria dys ocjacji jonowej Elektrolity i nieelektrolity Wpływ polarnej budowy cząsteczki wody na proces

Bardziej szczegółowo

Reakcje chemiczne, związki kompleksowe

Reakcje chemiczne, związki kompleksowe 201-11-15, związki kompleksowe Literatura: L. Jones, P. Atkins Chemia ogólna. Cząsteczki, materia, reakcje. Lesław Huppenthal, Alicja Kościelecka, Zbigniew Wojtczak Chemia ogólna i analityczna dla studentów

Bardziej szczegółowo

Drogi uczniu zostań Mistrzem Chemii!

Drogi uczniu zostań Mistrzem Chemii! Chemia klasa II kwasy Drogi uczniu zostań Mistrzem Chemii! Cała Twoja kariera szkolna zależy tak naprawdę od Ciebie. Jeśli chcesz poszerzyć swoją wiedzę i umiejętności z zakresu chemii lub powtórzyć określoną

Bardziej szczegółowo

KWASY I WODOROTLENKI. 1. Poprawne nazwy kwasów H 2 S, H 2 SO 4, HNO 3, to:

KWASY I WODOROTLENKI. 1. Poprawne nazwy kwasów H 2 S, H 2 SO 4, HNO 3, to: KWASY I WODOROTLENKI 1. Poprawne nazwy kwasów H 2 S, H 2 SO 4, HNO 3, to: 1. kwas siarkowy (IV), kwas siarkowy (VI), kwas azotowy, 2. kwas siarkowy (VI), kwas siarkowy (IV), kwas azotowy (V), 3. kwas siarkowodorowy,

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z CHEMII DLA KLASY II. mgr Marta Warecka Lenart

WYMAGANIA NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z CHEMII DLA KLASY II. mgr Marta Warecka Lenart WYMAGANIA NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z CHEMII DLA KLASY II mgr Marta Warecka Lenart (program nauczania chemii Chemia Nowej Ery autorstwa T.Kulawik i M.Litwin) Ocenę dopuszczający otrzymuje uczeń, który w 75%

Bardziej szczegółowo

Temat: Czy wodne roztwory zasad przewodzą prąd elektryczny?

Temat: Czy wodne roztwory zasad przewodzą prąd elektryczny? Autor: ANNA TOMICKA Scenariusz lekcji chemii Klasa II gimnazjum Temat: Czy wodne roztwory zasad przewodzą prąd elektryczny? Wg cyklu WSiP: CHEMIA gimnazjum Etap edukacyjny: gimnazjum (III etap edukacyjny)

Bardziej szczegółowo

pobrano z

pobrano z ODPOWIEDZI Zadanie 1. (2 pkt) 1. promienia atomowego, promienia jonowego 2. najwyższego stopnia utlenienia Zadanie 2. (1 pkt) 1. Pierwiastek I jest aktywnym metalem. Tworzy wodorek, w którym wodór przyjmuje

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny z chemii dla klasy II gimnazjum oparte na programie nauczania Chemia Nowa Era

Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny z chemii dla klasy II gimnazjum oparte na programie nauczania Chemia Nowa Era Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny z chemii dla klasy II gimnazjum oparte na programie nauczania Chemia Nowa Era IV. Kwasy Opracowała mgr Agnieszka Para Ocena dopuszczająca [1] wymienia zasady

Bardziej szczegółowo

Kwasy 1. Poznajemy elektrolity i nieelektrolity. Wymagania edukacyjne. Temat lekcji Treści nauczania. Tytuł rozdziału w podręczniku

Kwasy 1. Poznajemy elektrolity i nieelektrolity. Wymagania edukacyjne. Temat lekcji Treści nauczania. Tytuł rozdziału w podręczniku 1 Roczny plan wynikowy nauczania chemii w II klasie gimnazjum Materiał opracowany na podstawie Programu nauczania chemii w gimnazjum autorstwa Teresy Kulawik i Marii Litwin oraz Wymagań programowych na

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp. Roztwory elektrolitów

Spis treści. Wstęp. Roztwory elektrolitów Spis treści 1 Wstęp 1.1 Roztwory elektrolitów 1.2 Aktywność elektrolitów 1.3 Teorie kwasów i zasad 1.3.1 Teoria Arrheniusa 1.3.2 Teoria Lowry ego-brönsteda 1.3.3 Teoria Lewisa 1.4 Roztwory buforowe 1.5

Bardziej szczegółowo

KONSPEKT LEKCJI. METODY DYDAKTYCZNE: - słowna pogadanka naprowadzająca; - praktyczna ćwiczenia uczniowskie, praca w grupach;

KONSPEKT LEKCJI. METODY DYDAKTYCZNE: - słowna pogadanka naprowadzająca; - praktyczna ćwiczenia uczniowskie, praca w grupach; KLASA: III gimnazjum PRZEDMIOT: Chemia DZIAŁ: POCHODNE WĘGLOWODORÓW KONSPEKT LEKCJI TEMAT: Podsumowanie wiadomości o pochodnych węglowodorów. CELE OPERACYJNE LEKCJI: Cele operacyjne: Uczeń wie: - co to

Bardziej szczegółowo

Uczeń: definiuje elektrolit i nieelektrolit (A) wyjaśnia pojęcie wskaźnik i wymienia trzy przykłady. opisuje zastosowania. wskaźników (B) Uczeń:

Uczeń: definiuje elektrolit i nieelektrolit (A) wyjaśnia pojęcie wskaźnik i wymienia trzy przykłady. opisuje zastosowania. wskaźników (B) Uczeń: 1 Plan wynikowy do serii Chemia Nowej Ery Materiał opracowała Anna Remin na podstawie Programu nauczania chemii w gimnazjum autorstwa Teresy Kulawik i Marii Litwin oraz Wymagań programowych na poszczególne

Bardziej szczegółowo

Chemia - laboratorium

Chemia - laboratorium Chemia - laboratorium Wydział Geologii, Geofizyki i Ochrony Środowiska Studia stacjonarne, Rok I, Semestr zimowy 2013/14 Dr hab. inż. Tomasz Brylewski e-mail: brylew@agh.edu.pl tel. 12-617-5229 Katedra

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny w klasie II

Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny w klasie II I półrocze Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny w klasie II I. Wewnętrzna budowa materii posługuje się symbolami pierwiastków odróżnia wzór sumaryczny od wzoru strukturalnego zapisuje wzory sumaryczne

Bardziej szczegółowo

Wymagania programowe z chemii w kl.2 na poszczególne oceny ; prowadzący mgr Elżbieta Wnęk. II. Wewnętrzna budowa materii

Wymagania programowe z chemii w kl.2 na poszczególne oceny ; prowadzący mgr Elżbieta Wnęk. II. Wewnętrzna budowa materii Wymagania programowe z chemii w kl.2 na poszczególne oceny ; prowadzący mgr Elżbieta Wnęk II. Wewnętrzna budowa materii definiuje pojęcie wartościowość podaje wartościowość pierwiastków w stanie wolnym

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy system oceniania dla uczniów z obowiązkiem dostosowania wymagań edukacyjnych z chemii kl. II

Przedmiotowy system oceniania dla uczniów z obowiązkiem dostosowania wymagań edukacyjnych z chemii kl. II Chemia klasa II - wymagania programowe dla uczniów z obowiązkiem dostosowania wymagań edukacyjnych opracowane na podstawie planu wynikowego opublikowanego przez wydawnictwo OPERON 1. Wodorotlenki i kwasy

Bardziej szczegółowo

Wykład 11 Równowaga kwasowo-zasadowa

Wykład 11 Równowaga kwasowo-zasadowa Wykład 11 Równowaga kwasowo-zasadowa JS Skala ph Skala ph ilościowa skala kwasowości i zasadowości roztworów wodnych związków chemicznych. Skala ta jest oparta na aktywności jonów hydroniowych [H3O+] w

Bardziej szczegółowo

Chemia Nowej Ery Wymagania programowe na poszczególne oceny dla klasy II

Chemia Nowej Ery Wymagania programowe na poszczególne oceny dla klasy II Chemia Nowej Ery Wymagania programowe na poszczególne oceny dla klasy II Szczegółowe kryteria oceniania po pierwszym półroczu klasy II: III. Woda i roztwory wodne charakteryzuje rodzaje wód występujących

Bardziej szczegółowo

TEORIE KWASÓW I ZASAD.

TEORIE KWASÓW I ZASAD. TERIE KWASÓW I ZASAD. Teoria Arrheniusa (nagroda Nobla 1903 r). Kwas kaŝda substancja, która dostarcza jony + do roztworu. A + + A Zasada kaŝda substancja, która dostarcza jony do roztworu. M M + + Reakcja

Bardziej szczegółowo

TEST PRZYROSTU KOMPETENCJI Z CHEMII DLA KLAS II

TEST PRZYROSTU KOMPETENCJI Z CHEMII DLA KLAS II TEST PRZYROSTU KOMPETENCJI Z CHEMII DLA KLAS II Czas trwania testu 120 minut Informacje 1. Proszę sprawdzić czy arkusz zawiera 10 stron. Ewentualny brak należy zgłosić nauczycielowi. 2. Proszę rozwiązać

Bardziej szczegółowo

Opracowała: mgr inż. Ewelina Nowak

Opracowała: mgr inż. Ewelina Nowak Materiały dydaktyczne na zajęcia wyrównawcze z chemii dla studentów pierwszego roku kierunku zamawianego Inżynieria Środowiska w ramach projektu Era inżyniera pewna lokata na przyszłość Opracowała: mgr

Bardziej szczegółowo

Rozkład materiału nauczania chemii klasa 2.

Rozkład materiału nauczania chemii klasa 2. Rozkład materiału nauczania chemii klasa 2. Lp. Treści nauczania (temat lekcji) Liczba godzin na realizację Umiejętności wymagania szczegółowe (pismem półgrubym zostały zaznaczone wymagania obowiązujące

Bardziej szczegółowo

Zadania powtórkowe do egzaminu maturalnego z chemii Wiązania chemiczne, budowa cząsteczek

Zadania powtórkowe do egzaminu maturalnego z chemii Wiązania chemiczne, budowa cząsteczek strona 1/11 Zadania powtórkowe do egzaminu maturalnego z chemii Wiązania chemiczne, budowa cząsteczek Monika Gałkiewicz Zad. 1 () Podaj wzory dwóch dowolnych kationów i dwóch dowolnych anionów posiadających

Bardziej szczegółowo

Chemia klasa II - wymagania programowe. opracowane na podstawie planu wynikowego opublikowanego przez wydawnictwo OPERON

Chemia klasa II - wymagania programowe. opracowane na podstawie planu wynikowego opublikowanego przez wydawnictwo OPERON Chemia klasa II - wymagania programowe opracowane na podstawie planu wynikowego opublikowanego przez wydawnictwo OPERON 1. Wodorotlenki i kwasy na ocenę dopuszczającą uczeń: - dzieli tlenki na tlenki metali

Bardziej szczegółowo

Szczegółowe wymagania edukacyjne z przedmiotu chemia dla klasy II gimnazjum, rok szkolny 2015/2016

Szczegółowe wymagania edukacyjne z przedmiotu chemia dla klasy II gimnazjum, rok szkolny 2015/2016 Szczegółowe wymagania edukacyjne z przedmiotu chemia dla klasy II gimnazjum, rok szkolny 2015/2016 II. Wewnętrzna budowa materii posługuje się symbolami pierwiastków odróżnia wzór sumaryczny od wzoru strukturalnego

Bardziej szczegółowo

Równowaga kwasowo-zasadowa. Zakład Chemii Medycznej PUM

Równowaga kwasowo-zasadowa. Zakład Chemii Medycznej PUM Równowaga kwasowozasadowa Zakład Chemii Medycznej PUM Teorie kwasów i zasad Teoria dysocjacji elektrolitycznej Arheniusa: podczas rozpuszczania w wodzie wodzie kwas: dysocjuje z odszczepieniem kationu

Bardziej szczegółowo

MARATON WIEDZY CHEMIA CZ. II

MARATON WIEDZY CHEMIA CZ. II MARATON WIEDZY CHEMIA CZ. II 1. Podaj liczbę elektronów, nukleonów, protonów i neuronów zawartych w następujących atomach: a), b) 2. Podaj liczbę elektronów, nukleonów, protonów i neutronów zawartych w

Bardziej szczegółowo

Kwas jedno pojęcie, wiele znaczeo, czyli otoczenie ma wpływ. dr Paweł Urbaniak Radomsko 19-02-2011

Kwas jedno pojęcie, wiele znaczeo, czyli otoczenie ma wpływ. dr Paweł Urbaniak Radomsko 19-02-2011 Kwas jedno pojęcie, wiele znaczeo, czyli otoczenie ma wpływ dr Paweł Urbaniak Radomsko 19-02-2011 Czym są kwasy i zasady? Arrhenius (lata 80-te XIX w.): kwas to substancja, która dysocjuje z odszczepieniem

Bardziej szczegółowo

Opracowanie: dr Jadwiga Zawada, dr inż. Krystyna Moskwa

Opracowanie: dr Jadwiga Zawada, dr inż. Krystyna Moskwa RÓWNOWAGI W ROZTWORACH ELEKTROLITÓW Opracowanie: dr Jadwiga Zawada, dr inż. Krystyna Moskwa CZĘŚĆ TEORETYCZNA 1. Dysocjacja elektrolityczna Substancje, które podczas rozpuszczania w wodzie (lub innych

Bardziej szczegółowo

Równowagi w roztworach wodnych (I) Zakład Chemii Medycznej PUM

Równowagi w roztworach wodnych (I) Zakład Chemii Medycznej PUM Równowagi w roztworach wodnych (I) Zakład Chemii Medycznej PUM Dysocjacja elektorolityczna Elektrolity rozpuszczając się w wodzie lub innych rozpuszczalnikach polarnych rozpadają się na jony dodatnie i

Bardziej szczegółowo

Równowagi jonowe - ph roztworu

Równowagi jonowe - ph roztworu Równowagi jonowe - ph roztworu Kwasy, zasady i sole nazywa się elektrolitami, ponieważ przewodzą prąd elektryczny, zarówno w wodnych roztworach, jak i w stanie stopionym (sole). Nie wszystkie wodne roztwory

Bardziej szczegółowo

Wymagania programowe na poszczególne oceny CHEMIA klasa II. I. Wewnętrzna budowa materii. Ocena bardzo dobra [ ]

Wymagania programowe na poszczególne oceny CHEMIA klasa II. I. Wewnętrzna budowa materii. Ocena bardzo dobra [ ] Wymagania programowe na poszczególne oceny CHEMIA klasa II I. Wewnętrzna budowa materii wymienia typy wiązań zapisuje wzory sumaryczne i strukturalne podaje definicje wiązania kowalencyjnego wymaganych

Bardziej szczegółowo

a) Sole kwasu chlorowodorowego (solnego) to... b) Sole kwasu siarkowego (VI) to... c) Sole kwasu azotowego (V) to... d) Sole kwasu węglowego to...

a) Sole kwasu chlorowodorowego (solnego) to... b) Sole kwasu siarkowego (VI) to... c) Sole kwasu azotowego (V) to... d) Sole kwasu węglowego to... Karta pracy nr 73 Budowa i nazwy soli. 1. Porównaj wzory sumaryczne soli. FeCl 2 Al(NO 3 ) 3 K 2 CO 3 Cu 3 (PO 4 ) 2 K 2 SO 4 Ca(NO 3 ) 2 CaCO 3 KNO 3 PbSO 4 AlCl 3 Fe 2 (CO 3 ) 3 Fe 2 (SO 4 ) 3 AlPO 4

Bardziej szczegółowo

Plan wynikowy i wymagania edukacyjne z chemii w klasie II - giej

Plan wynikowy i wymagania edukacyjne z chemii w klasie II - giej 1 Plan wynikowy i wymagania edukacyjne z chemii w klasie II - giej Woda i roztwory wodne 7.1. Woda właściwości i rola w przyrodzie 7.2. Zanieczyszczenia wód 51. Właściwości i rola wody w przyrodzie. Zanieczyszczenia

Bardziej szczegółowo

1. Określ liczbę wiązań σ i π w cząsteczkach: wody, amoniaku i chloru

1. Określ liczbę wiązań σ i π w cząsteczkach: wody, amoniaku i chloru 1. Określ liczbę wiązań σ i π w cząsteczkach: wody, amoniaku i chloru 2. Na podstawie struktury cząsteczek wyjaśnij dlaczego N 2 jest bierny a Cl 2 aktywny chemicznie? 3. Które substancje posiadają budowę

Bardziej szczegółowo

Scenariusz lekcji otwartej w klasie drugiej gimnazjum. Opracowała: Marzena Bień

Scenariusz lekcji otwartej w klasie drugiej gimnazjum. Opracowała: Marzena Bień Scenariusz lekcji otwartej w klasie drugiej gimnazjum Opracowała: Marzena Bień Termin realizacji: 13.03.2008 r. Czas realizacji: 45 minut Temat: Reakcje metali z kwasami. Cel ogólny: Zapoznanie się z jedną

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z CHEMII W KLASIE DRUGIEJ

WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z CHEMII W KLASIE DRUGIEJ WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z CHEMII II. Wewnętrzna budowa materii ciąg dalszy ( I półrocze) wymienia typy wiązań zapisuje wzory sumaryczne i strukturalne podaje definicje wiązania kowalencyjnego

Bardziej szczegółowo

KLASA II Dział 6. WODOROTLENKI A ZASADY

KLASA II Dział 6. WODOROTLENKI A ZASADY KLASA II Dział 6. WODOROTLENKI A ZASADY Wymagania na ocenę dopuszczającą dostateczną dobrą bardzo dobrą definiuje wskaźnik; wyjaśnia pojęcie: wodorotlenek; wskazuje metale aktywne i mniej aktywne; wymienia

Bardziej szczegółowo

Wojewódzki Konkurs Wiedzy Chemicznej 2016/17 Klasy maturalne str. 1

Wojewódzki Konkurs Wiedzy Chemicznej 2016/17 Klasy maturalne str. 1 Wojewódzki Konkurs Wiedzy Chemicznej 2016/17 Klasy maturalne str. 1 Zadanie I. [16 punktów] W zadaniach od 1 5 jedna odpowiedź jest poprawna. Zadanie 1. Aby otrzymać roztwór kwasu azotowego(v) o stężeniu

Bardziej szczegółowo

XIV Konkurs Chemiczny dla uczniów gimnazjum województwa świętokrzyskiego. II Etap - 18 stycznia 2016

XIV Konkurs Chemiczny dla uczniów gimnazjum województwa świętokrzyskiego. II Etap - 18 stycznia 2016 XIV Konkurs Chemiczny dla uczniów gimnazjum województwa świętokrzyskiego II Etap - 18 stycznia 2016 Nazwisko i imię ucznia: Liczba uzyskanych punktów: Drogi Uczniu, przeczytaj uważnie instrukcję i postaraj

Bardziej szczegółowo

MATERIAŁ DIAGNOSTYCZNY Z CHEMII

MATERIAŁ DIAGNOSTYCZNY Z CHEMII dysleksja MATERIAŁ DIAGNOSTYCZNY Z CHEMII Arkusz II POZIOM ROZSZERZONY Czas pracy 120 minut Instrukcja dla ucznia 1. Sprawdź, czy arkusz zawiera 9 ponumerowanych stron. Ewentualny brak zgłoś przewodniczącemu

Bardziej szczegółowo

Wewnętrzna budowa materii

Wewnętrzna budowa materii Atom i układ okresowy Wewnętrzna budowa materii Atom jest zbudowany z jądra atomowego oraz krążących wokół niego elektronów. Na jądro atomowe składają się protony oraz neutrony, zwane wspólnie nukleonami.

Bardziej szczegółowo

MATERIAŁY POMOCNICZE 1 GDYBY MATURA 2002 BYŁA DZISIAJ CHEMIA ZESTAW EGZAMINACYJNY PIERWSZY ARKUSZ EGZAMINACYJNY I

MATERIAŁY POMOCNICZE 1 GDYBY MATURA 2002 BYŁA DZISIAJ CHEMIA ZESTAW EGZAMINACYJNY PIERWSZY ARKUSZ EGZAMINACYJNY I MATERIAŁY POMOCNICZE 1 GDYBY MATURA 00 BYŁA DZISIAJ OKRĘ GOWA K O M I S J A EGZAMINACYJNA w KRAKOWIE CHEMIA ZESTAW EGZAMINACYJNY PIERWSZY Informacje ARKUSZ EGZAMINACYJNY I 1. Przy każdym zadaniu podano

Bardziej szczegółowo

Wymagania programowe na poszczególne oceny w klasie drugiej. II. Wewnętrzna budowa materii

Wymagania programowe na poszczególne oceny w klasie drugiej. II. Wewnętrzna budowa materii Wymagania programowe na poszczególne oceny w klasie drugiej II. Wewnętrzna budowa materii definiuje pojęcie materia opisuje ziarnistą budowę materii opisuje, czym różni się atom od cząsteczki definiuje

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z chemii dla klasy 2a. Gimnazjum Publicznego im. Jana Pawła II w Żarnowcu. w roku szkolnym 2015/2016

Wymagania edukacyjne z chemii dla klasy 2a. Gimnazjum Publicznego im. Jana Pawła II w Żarnowcu. w roku szkolnym 2015/2016 Wymagania edukacyjne z chemii dla klasy 2a Gimnazjum Publicznego im. Jana Pawła II w Żarnowcu w roku szkolnym 2015/2016 Nauczyciel Joanna Szasta Wodorotlenki i kwasy Uczeń: Ocenę dopuszczającą: -dzieli

Bardziej szczegółowo

RÓWNOWAGI KWASOWO-ZASADOWE W ROZTWORACH WODNYCH

RÓWNOWAGI KWASOWO-ZASADOWE W ROZTWORACH WODNYCH RÓWNOWAGI KWASOWO-ZASADOWE W ROZTWORACH WODNYCH Większość reakcji chemicznych (w tym również procesy zachodzące w środowisku naturalnym) przebiegają w roztworach wodnych. Jednym z ważnych typów reakcji

Bardziej szczegółowo

DZIAŁ: Woda i roztwory wodne

DZIAŁ: Woda i roztwory wodne WYMAGANIA NA POSZCZEGÓLNE STOPNIE SZKOLNE Z CHEMII klasa II Aby uzyskać ocenę wyższą niż ocena dopuszczająca, uczeń musi opanować wiadomości i umiejętności dotyczące danej oceny oraz ocen od niej niższych.

Bardziej szczegółowo

TEST NA EGZAMIN POPRAWKOWY Z CHEMII DLA UCZNIA KLASY II GIMNAZJUM

TEST NA EGZAMIN POPRAWKOWY Z CHEMII DLA UCZNIA KLASY II GIMNAZJUM TEST NA EGZAMIN PPRAWKWY Z CHEMII DLA UCZNIA KLASY II GIMNAZJUM I. Część pisemna: 1. Które z poniższych stwierdzeń jest fałszywe? a.) Kwasy są to związki chemiczne zbudowane z wodoru i reszty kwasowej.

Bardziej szczegółowo

SCENARIUSZ LEKCJI prowadzonej pod kątem hospitacji diagnozującej w klasie pierwszej gimnazjum

SCENARIUSZ LEKCJI prowadzonej pod kątem hospitacji diagnozującej w klasie pierwszej gimnazjum Literka.pl Atom i cząsteczka Data dodania: 2010-05-31 11:51:50 Autor: Anna Piwowarczyk Podsumowanie wiadomości o wewnętrznej budowie materii. SCENARIUSZ LEKCJI prowadzonej pod kątem hospitacji diagnozującej

Bardziej szczegółowo

USTALANIE WZORÓW I NAZW SOLI

USTALANIE WZORÓW I NAZW SOLI USTALANIE WZORÓW I NAZW SOLI Spis treści Pojęcia podstawowe Wzór ogólny soli Znane kwasy, wartościowość reszt, nazewnictwo pochodzących od nich soli Wartościowość znanych metali Ustalanie wzorów sumarycznych

Bardziej szczegółowo

HYDROLIZA SOLI. 1. Hydroliza soli mocnej zasady i słabego kwasu. Przykładem jest octan sodu, dla którego reakcja hydrolizy przebiega następująco:

HYDROLIZA SOLI. 1. Hydroliza soli mocnej zasady i słabego kwasu. Przykładem jest octan sodu, dla którego reakcja hydrolizy przebiega następująco: HYDROLIZA SOLI Hydroliza to reakcja chemiczna zachodząca między jonami słabo zdysocjowanej wody i jonami dobrze zdysocjowanej soli słabego kwasu lub słabej zasady. Reakcji hydrolizy mogą ulegać następujące

Bardziej szczegółowo

Eksperyment laboratoryjny, burza mózgów, pogadanka, praca z całym zespołem, praca w grupach, praca indywidualna.

Eksperyment laboratoryjny, burza mózgów, pogadanka, praca z całym zespołem, praca w grupach, praca indywidualna. Hydroliza soli 1. Cele lekcji a) Wiadomości Uczeń zna: istotę reakcji hydrolizy, pojęcia: hydroliza kationowa i hydroliza anionowa. Uczeń wie: które sole ulegają hydrolizie, które sole nie ulegają hydrolizie.

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWE KRYTERIA OCENIANIA Z CHEMII DLA KLASY II GIMNAZJUM Nauczyciel Katarzyna Kurczab

SZCZEGÓŁOWE KRYTERIA OCENIANIA Z CHEMII DLA KLASY II GIMNAZJUM Nauczyciel Katarzyna Kurczab SZCZEGÓŁOWE KRYTERIA OCENIANIA Z CHEMII DLA KLASY II GIMNAZJUM Nauczyciel Katarzyna Kurczab CZĄSTECZKA I RÓWNANIE REKCJI CHEMICZNEJ potrafi powiedzieć co to jest: wiązanie chemiczne, wiązanie jonowe, wiązanie

Bardziej szczegółowo

ZWIĄZKI KOMPLEKSOWE SOLE PODWÓJNE

ZWIĄZKI KOMPLEKSOWE SOLE PODWÓJNE ZWIĄZKI KOMPLEKSOWE SOLE PODWÓJNE Sole podwójne - to sole zawierające więcej niż jeden rodzaj kationów lub więcej niż jeden rodzaj anionów. Należą do nich m. in. ałuny, np. ałun glinowo-potasowy K 2 Al

Bardziej szczegółowo

RJC. 1 Kwasy i Zasady. Kwasy i zasady Brønsteda Stabilizacja Rezonansowa Kwasy i Zasady Lewisa HA + B: A - + BH + Slides 1 to 35

RJC. 1 Kwasy i Zasady. Kwasy i zasady Brønsteda Stabilizacja Rezonansowa Kwasy i Zasady Lewisa HA + B: A - + BH + Slides 1 to 35 1 Kwasy i Zasady Kwasy i zasady Brønsteda Stabilizacja Rezonansowa Kwasy i Zasady Lewisa HA + B: A - + BH + Slides 1 to 35 2 Kwas : Definicja Brønsteda Kwasem jest taki związek zek chemiczny, który moŝe

Bardziej szczegółowo

Reakcje utleniania i redukcji

Reakcje utleniania i redukcji Reakcje utleniania i redukcji Reguły ustalania stopni utlenienia 1. Pierwiastki w stanie wolnym (nie związane z atomem (atomami) innego pierwiastka ma stopień utlenienia równy (zero) 0 ; 0 Cu; 0 H 2 ;

Bardziej szczegółowo

Świat chemii cz. 1 i cz.2, rok szkolny 2016/17 Opis założonych osiągnięć ucznia

Świat chemii cz. 1 i cz.2, rok szkolny 2016/17 Opis założonych osiągnięć ucznia Świat chemii cz. 1 i cz.2, rok szkolny 2016/17 Opis założonych osiągnięć ucznia Osiągnięcia podstawowe Gazy wykonuje lub obserwuje doświadczenie potwierdzające, że powietrze jest mieszaniną; opisuje, na

Bardziej szczegółowo

Test kompetencji z chemii do liceum. Grupa A.

Test kompetencji z chemii do liceum. Grupa A. Test kompetencji z chemii do liceum. Grupa A. 1. Atomy to: A- niepodzielne cząstki pierwiastka B- ujemne cząstki materii C- dodatnie cząstki materii D- najmniejsze cząstki pierwiastka, zachowujące jego

Bardziej szczegółowo

Chemia nieorganiczna Zadanie Poziom: podstawowy

Chemia nieorganiczna Zadanie Poziom: podstawowy Zadanie 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 (Nazwisko i imię) Punkty Razem pkt % Chemia nieorganiczna Zadanie 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25 26 27 Poziom: podstawowy Punkty Zadanie 1. (1 pkt.) W podanym

Bardziej szczegółowo

ODPOWIEDZI I SCHEMAT PUNKTOWANIA POZIOM ROZSZERZONY

ODPOWIEDZI I SCHEMAT PUNKTOWANIA POZIOM ROZSZERZONY ODPOWIEDZI I SCHEMAT PUNKTOWANIA POZIOM ROZSZERZONY Zdający otrzymuje punkty tylko za poprawne rozwiązania, precyzyjnie odpowiadające poleceniom zawartym w zadaniach. Poprawne rozwiązania zadań, uwzględniające

Bardziej szczegółowo

Kuratorium Oświaty w Lublinie

Kuratorium Oświaty w Lublinie Kuratorium Oświaty w Lublinie ZESTAW ZADAŃ KONKURSOWYCH Z CHEMII DLA UCZNIÓW GIMNAZJÓW ROK SZKOLNY 2015/2016 KOD UCZNIA ETAP OKRĘGOWY Instrukcja dla ucznia 1. Zestaw konkursowy zawiera 12 zadań. 2. Przed

Bardziej szczegółowo

W rozdziale tym omówione będą reakcje związków nieorganicznych w których pierwiastki nie zmieniają stopni utlenienia. Do reakcji tego typu należą:

W rozdziale tym omówione będą reakcje związków nieorganicznych w których pierwiastki nie zmieniają stopni utlenienia. Do reakcji tego typu należą: 221 Reakcje w roztworach Wiele reakcji chemicznych przebiega w roztworach. Jeżeli są to wodne roztwory elektrolitów wtedy faktycznie reagują między sobą jony. Wśród wielu reakcji chemicznych zachodzących

Bardziej szczegółowo

Zadanie 1. (2 pkt) Określ, na podstawie różnicy elektroujemności pierwiastków, typ wiązania w związkach: KBr i HBr.

Zadanie 1. (2 pkt) Określ, na podstawie różnicy elektroujemności pierwiastków, typ wiązania w związkach: KBr i HBr. Zadanie 1. (2 pkt) Określ, na podstawie różnicy elektroujemności pierwiastków, typ wiązania w związkach: KBr i HBr. Typ wiązania w KBr... Typ wiązania w HBr... Zadanie 2. (2 pkt) Oceń poprawność poniższych

Bardziej szczegółowo

Scenariusz lekcji chemii w klasie II k gimnazjum

Scenariusz lekcji chemii w klasie II k gimnazjum Scenariusz lekcji chemii w klasie II k gimnazjum Termin realizacji: 14. 12. 2006r. Czas realizacji: 45 minut Opracowała: Marzena Bień Temat: Poznajemy właściwości wodorotlenku sodu i potasu. Cel ogólny:

Bardziej szczegółowo

III Podkarpacki Konkurs Chemiczny 2010/2011. ETAP I r. Godz Zadanie 1

III Podkarpacki Konkurs Chemiczny 2010/2011. ETAP I r. Godz Zadanie 1 III Podkarpacki Konkurs Chemiczny 2010/2011 KOPKCh ETAP I 22.10.2010 r. Godz. 10.00-12.00 Zadanie 1 1. Jon Al 3+ zbudowany jest z 14 neutronów oraz z: a) 16 protonów i 13 elektronów b) 10 protonów i 13

Bardziej szczegółowo

Chemia - laboratorium

Chemia - laboratorium Chemia - laboratorium Wydział Geologii, Geofizyki i Ochrony Środowiska Studia stacjonarne, Rok I, Semestr zimowy 2013/14 Dr hab. inż. Tomasz Brylewski e-mail: brylew@agh.edu.pl tel. 12-617-5229 Katedra

Bardziej szczegółowo

Podstawa programowa przedmiotu

Podstawa programowa przedmiotu 2016-09-01 CHEMIA KLASA II GIMNAZJUM Podstawa programowa przedmiotu SZKOŁY BENEDYKTA Tom II podręcznika Tom pierwszy obejmuje następujące punkty podstawy programowej: 6. Kwasy i zasady 7. Sole. Treści

Bardziej szczegółowo

Część I. TEST WYBORU 18 punktów

Część I. TEST WYBORU 18 punktów Część I TEST WYBORU 18 punktów Test zawiera zadania, w których podano propozycje czterech odpowiedzi: A), B), C), D). Tylko jedna odpowiedź jest prawidłowa. Prawidłową odpowiedź zaznacz znakiem X. W razie

Bardziej szczegółowo

Scenariusz lekcji chemii w klasie III gimnazjum. Temat lekcji: Białka skład pierwiastkowy, budowa, właściwości i reakcje charakterystyczne

Scenariusz lekcji chemii w klasie III gimnazjum. Temat lekcji: Białka skład pierwiastkowy, budowa, właściwości i reakcje charakterystyczne Scenariusz lekcji chemii w klasie III gimnazjum Temat lekcji: Białka skład pierwiastkowy, budowa, właściwości i reakcje charakterystyczne Czas trwania lekcji: 2x 45 minut Cele lekcji: 1. Ogólny zapoznanie

Bardziej szczegółowo

Wewnętrzna budowa materii - zadania

Wewnętrzna budowa materii - zadania Poniższe zadania rozwiąż na podstawie układu okresowego. Zadanie 1 Oceń poprawność poniższych zdań, wpisując P, gdy zdanie jest prawdziwe oraz F kiedy ono jest fałszywe. Stwierdzenie Atom potasu posiada

Bardziej szczegółowo

http://www.dami.pl/~chemia/wyzsza/rozdzial_viii/elektrolity5.htm Miareczkowanie Tutaj kliknij Alkacymetria - pojęcia ogólne Zobojętnianie mocny kwas - mocna zasada słaby kwas - mocna zasada mocny kwas

Bardziej szczegółowo

Małopolski Konkurs Chemiczny dla Gimnazjalistów

Małopolski Konkurs Chemiczny dla Gimnazjalistów Kod ucznia Małopolski Konkurs Chemiczny dla Gimnazjalistów Etap I (szkolny) Wypełnia Komisja Konkursowa Zadanie Liczba punktów Podpis oceniającego Liczba punktów po weryfikacji 1. 2. 3. 4. Suma 7 15 13

Bardziej szczegółowo

Scenariusz lekcji chemii z wykorzystaniem metody JIGSAW (grupy eksperckie)

Scenariusz lekcji chemii z wykorzystaniem metody JIGSAW (grupy eksperckie) Grażyna Konar grazyna.konar@wp.pl chemia XX LO im. Bolesława Chrobrego Warszawa, ul. Objazdowa 3 Scenariusz lekcji chemii z wykorzystaniem metody JIGSAW (grupy eksperckie) Temat: Związki kompleksowe. Cele

Bardziej szczegółowo

Reakcje hydrolizy soli

Reakcje hydrolizy soli Literka.pl Reakcje hydrolizy soli Data dodania: 2006-05-18 12:40:00 Scenariusz leckji chemi dla uczniów klasy 1 liceum ogólnokształcącego przeprowadzonej w ramach zewnętrznego mierzenia jakości pracy szkoły.

Bardziej szczegółowo

Zn + S ZnS Utleniacz:... Reduktor:...

Zn + S ZnS Utleniacz:... Reduktor:... Zadanie: 1 Spaliny wydostające się z rur wydechowych samochodów zawierają znaczne ilości tlenku węgla(ii) i tlenku azotu(ii). Gazy te są bardzo toksyczne i dlatego w aktualnie produkowanych samochodach

Bardziej szczegółowo

Wiązania jonowe występują w układach złożonych z atomów skrajnie różniących się elektroujemnością.

Wiązania jonowe występują w układach złożonych z atomów skrajnie różniących się elektroujemnością. 105 Elektronowa teoria wiązania chemicznego Cząsteczki powstają w wyniku połączenia się dwóch lub więcej atomów. Już w początkowym okresie rozwoju chemii podejmowano wysiłki zmierzające do wyjaśnienia

Bardziej szczegółowo

DAWNO, DAWNO TEMU KWASY I ZASADY DWA POJĘCIA, WIELE ZNACZEŃ JUŻ ALCHEMICY CO Z ZASADMI?

DAWNO, DAWNO TEMU KWASY I ZASADY DWA POJĘCIA, WIELE ZNACZEŃ JUŻ ALCHEMICY CO Z ZASADMI? DAWNO, DAWNO TEMU KWASY I ZASADY DWA POJĘCIA, WIELE ZNACZEŃ Paweł Urbaniak Akademia Ciekawej Chemii, Łódź, 14.03.2012 Od tysięcy lat znamy smak octu czy soku cytrynowego jest kwaśny. Słowo acere po łacinie

Bardziej szczegółowo

Skład zespołu (imię i nazwisko): (podkreślić dane osoby piszącej sprawozdanie):

Skład zespołu (imię i nazwisko): (podkreślić dane osoby piszącej sprawozdanie): Wydział Chemii Katedra Chemii Ogólnej i Nieorganicznej pracownia studencka prowadzący: ĆWICZENIE 3 RÓWNOWAGI W ROZTWORACH ELEKTROLITÓW Data wykonania ćwiczenia: Skład zespołu (imię i nazwisko): (podkreślić

Bardziej szczegółowo

1 Hydroliza soli. Hydroliza soli 1

1 Hydroliza soli. Hydroliza soli 1 Hydroliza soli 1 1 Hydroliza soli Niektóre sole, rozpuszczone w wodzie, reagują z cząsteczkami rozpuszczalnika. Reakcja ta nosi miano hydrolizy. Reakcję hydrolizy soli o wzorze BA, można schematycznie

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny z chemii dla klasy 2 gimnazjum

Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny z chemii dla klasy 2 gimnazjum Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny z chemii dla klasy 2 gimnazjum I. SUBSTANCJE I ICH PRZEMIANY I SEMESTR Ocena dopuszczająca Ocena dostateczna Ocena dobra Ocena bardzo dobra -zalicza chemię do

Bardziej szczegółowo

CHEMIA. Treści nauczania- wymagania szczegółowe. Substancje i ich właściwości. Uczeń: Wewnętrzna budowa materii. Uczeń:

CHEMIA. Treści nauczania- wymagania szczegółowe. Substancje i ich właściwości. Uczeń: Wewnętrzna budowa materii. Uczeń: CHEMIA Treści nauczania- wymagania szczegółowe Substancje i ich właściwości. Uczeń: Podaje przykłady zastosować chemii w życiu codziennym Nazywa wybrane szkło i sprzęt laboratoryjny oraz określa jego przeznaczenie

Bardziej szczegółowo

Scenariusz lekcji. Temat: Kwas o najprostszej budowie. Temat lekcji: Kwas o najprostszej budowie

Scenariusz lekcji. Temat: Kwas o najprostszej budowie. Temat lekcji: Kwas o najprostszej budowie Scenariusz lekcji Temat: Kwas o najprostszej budowie 1. Część ogólna Imię i nazwisko nauczyciela: Andrzej Kapuściński, Gimnazjum im. Polskich Olimpijczyków w Szczutowie Przedmiot: chemia Klasa: II Czas

Bardziej szczegółowo

KONKURS CHEMICZNY DLA UCZNIÓW GIMNAZJÓW. Eliminacje szkolne I stopień

KONKURS CHEMICZNY DLA UCZNIÓW GIMNAZJÓW. Eliminacje szkolne I stopień POUFNE Pieczątka szkoły 9 listopada 2015 r. Imię Czas pracy 60 minut Nazwisko KONKURS CHEMICZNY DLA UCZNIÓW GIMNAZJÓW ROK SZKOLNY 2015/2016 Eliminacje szkolne I stopień Informacje: 1. Przeczytaj uważnie

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z CHEMII (klasy 2c, 2g, 2h)

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z CHEMII (klasy 2c, 2g, 2h) P R Z E D M I O T O W Y S Y S T E M O C E N I A N I A ( P S O ) Z C H E M I I G i m n a z j u m w W i e l i c z c e O p r a c o w a n i e I l o n a D z i u b a PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z CHEMII (klasy

Bardziej szczegółowo

Przewodnictwo elektryczne roztworów wodnych. - elektrolity i nieelektrolity.

Przewodnictwo elektryczne roztworów wodnych. - elektrolity i nieelektrolity. 1 Przewodnictwo elektryczne roztworów wodnych - elektrolity i nieelektrolity. Czas trwania zajęć: 45 minut Pojęcia kluczowe: - elektrolit, - nieelektrolit, - dysocjacja elektrolityczna, - prąd, - jony.

Bardziej szczegółowo