Przygotowanie formalno-prawne jednostek inspekcyjnych do nadzoru nad bezpieczeństwem żywności

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Przygotowanie formalno-prawne jednostek inspekcyjnych do nadzoru nad bezpieczeństwem żywności"

Transkrypt

1 Dorota Jendza * Przygotowanie formalno-prawne jednostek inspekcyjnych do nadzoru nad bezpieczeństwem żywności Wstęp Podstawową cechą wprowadzanej do obrotu żywności powinno być jej bezpieczeństwo warunkujące zdrowie konsumentów. Bezpieczeństwo żywności to warunki i działania, które muszą być podejmowane i spełniane na wszystkich etapach produkcji i/lub obrotu żywnością w celu zapewnienia zdrowia i życia człowieka. Te warunki i działania ustalone są w wymaganiach higienicznych i wymaganiach zdrowotnych dotyczących żywności. Zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady nr 178/2002 (ustanawiającym ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego) każde państwo członkowskie UE zobowiązane jest do ustanowienia zasad monitorowania i nadzorowania przestrzegania wymagań prawa żywnościowego przez kompetentne jednostki inspekcyjne na wszystkich etapach łańcucha żywnościowego. Jednocześnie jednostki inspekcyjne właściwe do przeprowadzania urzędowej kontroli żywności powinny spełniać określone wymagania, aby zapewnić skuteczność oraz bezstronność inspekcji. W Polsce za nadzór nad bezpieczeństwem żywności na wszystkich etapach łańcucha żywnościowego odpowiedzialnych jest sześć typów jednostek inspekcyjnych. Są to: Państwowa Inspekcja Sanitarna, Inspekcja Weterynaryjna, Państwowa Inspekcja Ochrony Roślin i Nasiennictwa, Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych oraz Inspekcja Handlowa i Okręgowe Inspektoraty Rybołówstwa. Jednostki te przeprowadzają inspekcje w celu sprawdzenia zgodności jakości żywności z wymaganiami prawa żywnościowego, dlatego też powinny być właściwie przygotowane do realizacji zadań określonych w przepisach dotyczących ich organizacji i zarządzania. * Dr inż., Instytut Organizacji i Zarządzania, Wydział Zarządzania, Uniwersytet Gdański,

2 Przygotowanie formalno-prawne jednostek inspekcyjnych do nadzoru 133 Przygotowanie jednostki inspekcyjnej do wykonywania zadań jest walorem dobrej roboty, jako że każde działanie wymaga przygotowania lub wprawienia się do działania. Przygotowywanie jednostek inspekcyjnych do nadzoru nad bezpieczeństwem żywności można rozpatrywać w różnych aspektach: instytucjonalnym, formalno-prawnym, czynnościowym, itp. Niniejszy artykuł dotyczy formalno-prawnego przygotowania jednostek inspekcyjnych rozumianego jako ustanawianie w dokumentacji organizacyjnej standardów postępowania wymagań, reguł i zasad, które obowiązują w poszczególnych jednostkach inspekcyjnych. Są to zarówno przepisy prawne ustanawiane przez centralne organy administracji rządowej, jak również dokumenty wewnętrzne opracowywane przez poszczególne jednostki inspekcyjne. Celem artykułu jest przedstawienie wyników z badań z zakresu porównania dokumentacji organizacyjnej jednostek inspekcyjnych (przepisów prawnych i dokumentów wewnętrznych) z wymaganiami normy PN- EN ISO/IEC (w dalszej części pracy ISO/IEC 17020) określającej kryteria działania różnych rodzajów jednostek inspekcyjnych. Jest to ustanowiony standard międzynarodowy, na podstawie którego w każdym państwie niezależna krajowa jednostka akredytująca poświadcza formalnie, że jednostki inspekcyjne posiadają kompetencje do wykonywania swoich zadań. W Polsce akredytację Polskiego Centrum Akredytacji na zgodność z normą ISO/IEC posiadają jedynie trzy na 1099 jednostki inspekcyjne nadzorujące bezpieczeństwo żywności na różnych szczeblach zarządzania. Stanowi to więc tylko 0,3% wszystkich jednostek inspekcyjnych nadzorujących bezpieczeństwo żywności w Polsce (zarówno na szczeblu wojewódzkim, jak i powiatowym). Nasuwa się więc pytanie: czy dokumentacja określająca organizację i zarządzanie w organach i jednostkach inspekcyjnych nadzorujących bezpieczeństwo żywności nie posiadających wdrożonego systemu zarządzania jakością jest zgodna z wymaganiami zarządzania jakością i czy te jednostki są przygotowane do wykonywania swoich zadań zgodnie z międzynarodowymi wymaganiami opracowanymi dla jednostek inspekcyjnych. Badaną dokumentację organizacyjną podzielono na dwie grupy. Pierwszą grupę stanowiły zewnętrzne przepisy prawne ustawy i rozporządzenia ustanowione przez Prezesa Rady Ministrów lub właściwych ministrów, które obejmowały:

3 134 Dorota Jendza 1. Ogólne zagadnienia organizacyjne dotyczące jednostek administracji publicznej. 2. Wymagania organizacyjne dla jednostek inspekcyjnych nadzorujących bezpieczeństwo żywności 1. Do tej grupy zaliczono także rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady UE dotyczące organizacji i zasad przeprowadzania urzędowej kontroli żywności. Drugą grupę dokumentacji organizacyjnej stanowiły dokumenty wewnętrzne dotyczące struktury organizacyjnej i realizowanych procesów, czyli: 1. Dokumenty ustanawiane przez centralne organy jednostek inspekcyjnych (Głównych Inspektorów i Głównego Lekarza Weterynarii). 2. Dokumenty opracowywane i/lub zatwierdzane przez organy jednostek inspekcyjnych szczebla wojewódzkiego. Badania przeprowadzono w latach w jednostkach inspekcyjnych nadzorujących bezpieczeństwo żywności szczebla wojewódzkiego. 1. Przeznaczenie normy ISO/IEC Normę ISO/IEC opracował Europejski Komitet Techniczny w celu zwiększenia zaufania klientów i innych stron zainteresowanych do czynności wykonywanych przez jednostki kontrolujące. Norma dotyczy jednostek, których zakres działalności obejmuje sprawdzanie oraz ustalanie zgodności z wymaganiami: materiałów, wyrobów, instalacji, urządzeń, procesów, procedur roboczych lub usług, a następnie przekazywanie wyników tych działań właściwym podmiotom oraz jednostkom administracji publicznej 2. Wymagania normy są podstawą do zaprojektowania systemu zarządzania przydatnego w jednostce kontrolującej; pomagają w sposób uporządkowany udokumentować stan faktyczny jednostki kontrolującej jako 1 Na stronie Sejmu RP wyróżniono kilkadziesiąt rodzajów aktów prawnych takich jak: akt, apel, decyzja, dekret, deklaracja, dokument wypowiedzenia, informacja, instrukcja, interpretacja, karta, komunikat, konwencja, lista, obwieszczenie, ogłoszenie, okólnik orzeczenie, oświadczenie rządowe, oświadczenie, pismo okólne, porozumienie, postanowienie, protokół, przepisy, raport, regulamin, rezolucja, rozkaz, rozporządzenie, sprostowanie, stanowisko, statut, traktat, uchwała, układ, umowa międzynarodowa, ustawa, wyjaśnienie, wykaz, wytyczne, zalecenie, zarządzenie, zawiadomienie, nie podając wyjaśnienia tych aktów prawnych. Do badań dobrano te, które dotyczą jednostek inspekcyjnych nadzorujących bezpieczeństwo żywności oraz te, które są aktualne [www.sejm.gov.pl stan na dzień ]. 2 Zgodnie z p. 2.1 normy PN-EN ISO/IEC 17020:2006 jednostka kontrolująca traktowana jest zamiennie z jednostką inspekcyjną, dlatego w dalszej części artykułu autorka będzie również wykorzystywać terminu jednostka inspekcyjna

4 Przygotowanie formalno-prawne jednostek inspekcyjnych do nadzoru 135 systemu i umożliwiają skonstruowanie narzędzia skutecznego i efektywnego zarządzania, podnoszącego jakość świadczonych usług przez jednostki inspekcyjne. Wymaganiami normy ISO/IEC objęte są wszystkie elementy systemu zarządzania jakością, to jest: 1. Struktura organizacyjna określająca podział odpowiedzialności, uprawnień i powiązań między ludźmi (służbowe, funkcjonalne, informacyjne, techniczne). 2. Procesy realizowane w jednostce. 3. Stosowane procedury określające sposób wykonania czynności lub procesu, odpowiedzialność za poszczególne działania oraz dokumenty związane z wykonywanymi zadaniami. 4. Wykorzystywane zasoby umożliwiające zarządzanie jakością, a w szczególności: kwalifikacje, praktyka i umiejętności, wyposażenie kontrolno-pomiarowe wraz z oprogramowaniem urządzeń i komputerów oraz warunki, w jakich wykonywane są czynności. Wymagania normy ISO/IEC można podzielić na dwie grupy: 1. Pierwsza grupa to wymagania z zakresu: administracji, bezstronności, niezależności, rzetelności, poufności, organizacji i zarządzania, systemu jakości oraz personelu. 2. Druga grupa zawierająca wymagania techniczne związane z funkcjonowaniem jednostki kontrolującej są to: wymagania dotyczące środków i wyposażenia, metod i procedur kontroli, postępowania z próbkami, nadzoru nad zapisami, podwykonawstwa, reklamacji i odwołań, jak również współpracy z innymi jednostkami (rysunek 1). Jest to dokument zawierający ogólne kryteria kompetencji bezstronnych jednostek kontrolujących działających w różnych dziedzinach- może być stosowana przez jednostki inspekcyjne, akredytujące jednostki kontrolujące oraz inne jednostki zainteresowane uznawaniem kompetencji jednostek inspekcyjnych, jednakże wymagania w niej zawarte nie są przeznaczone dla laboratoriów badawczych, jednostek certyfikujących ani dostawców wydających deklaracje zgodności 3. 3 Kryteria dla tych form działalności są zawarte w innych normach serii ISO/IEC Laboratoria badawcze norma PN-EN ISO/IEC 17025:2005, jednostki przeprowadzające audytowanie i certyfikację systemów zarządzania PN-EN ISO/IEC 17021:2011, jednostki certyfikujące personel PN-EN ISO/IEC 17024:2004.

5 136 Dorota Jendza Rysunek 1. Wymagania normy ISO/IEC 17020:2006 Wymagania administracyjne(p. 3) Poufność(p. 5) System jakości(p. 7) Środki i wyposażenie(p. 9) Niezależność, bezstronność i rzetelność (p. 4) Organizacja i zarządzanie (p. 6) Personel(p.8) Ogólne kryteria działania różnych rodzajów jednostek inspekcyjnych Metody i procedury inspekcji (p. 10) Zapisy (p. 12) Podwykonawstwo(p.14) Skargi i odwołania(p. 15) Postępowanie z próbkami obiektami inspekcji(p. 11) Sprawozdania z inspekcji świadectwa inspekcji(p. 13) Współpraca(p. 16) Źródło: Opracowanie własne numerami oznaczono poszczególne punkty normy Dokumentacja organizacyjna jednostek inspekcyjnych nadzorujących bezpieczeństwo żywności Zasady organizacji i zarządzania w jednostkach inspekcyjnych nadzorujących bezpieczeństwo żywności określono w dokumentacji organizacyjnej obejmującej zarówno przepisy prawne (UE i krajowe), jak i dokumenty wewnętrzne opracowywane w jednostkach inspekcyjnych (rysunek 2). W dokumentacji organizacyjnej ustanowione są cele, zadania, zakres działalności kontrolnej oraz środki niezbędne do realizacji sformułowanych celów. Dokumentacja ta przedstawia także wewnętrzną strukturę organizacyjną, podległość służbową, podział zadań, obieg dokumentów oraz zagadnienia związane z zarządzaniem zasobami ludzkimi, takie jak: zatrudnianie personelu, wymagania dotyczące kompetencji, przeszkoleń i opisywania stanowisk pracy oraz sposoby komunikacji wewnętrznej. Dokumenty organizacyjne określają także metody przeprowadzania kontroli, sposoby dokumentowania wyników z badań, tryb rozpatrywania skarg i odwołań, jak również zasady nadzoru i kontroli na każdym szczeblu zarządzania oraz ustalenia dotyczące współdziałania z innymi jednostkami. Dokumenty te stanowią podstawę prawnych działań jednostek nadzorujących wobec podmiotów kontrolowanych, a spełnienie wymagań 4 Warto dodać, że p. 1 i p. 2 normy ISO dotyczy zakresu normy i definicji stosowanych w normie, dlatego pominięto je w dalszych badaniach.

6 Przygotowanie formalno-prawne jednostek inspekcyjnych do nadzoru 137 w nich zawartych warunkuje przygotowanie formalno-prawne jednostek inspekcyjnych do nadzoru nad bezpieczeństwem konsumenta żywności. Rysunek 2. Dokumentacja organizacyjna jednostek inspekcyjnych nadzorujących bezpieczeństwo żywności Dokumentacja organizacyjna jednostek inspekcyjnych nadzorujących bezpieczeństwo żywności Przepisy prawne Dokumenty wewnętrzne Przepisy prawne UE Przepisy krajowe: Konstytucja RP, ustawy i rozporządzenia dotyczące organizacji i zarządzania w jednostkach inspekcyjnych Statut, Regulamin organizacyjny Regulaminy pracy Schemat organizacyjny Uchwały, Zarządzenia, Wytyczne Polecenia, Pisma okólne Opisy stanowisk Zakres czynności Zakres obowiązków Dokumentacja systemu zarządzania jakością: procedury instrukcje, formularze do zapisów Źródło: Opracowanie własne. Elementem dokumentacji organizacyjnej w jednostkach inspekcyjnych posiadających wdrożony system zarządzania jakością jest również dokumentacja systemu zarządzania jakością. Dokumentacja ta obejmuje politykę jakości, cele i zobowiązania dotyczące jakości, księgę jakości, procedury, instrukcje, zapisy, a także inne dokumenty stosowane w codziennej działalności jednostki inspekcyjnej. Norma ISO/IEC jednoznacznie określa, jakie dokumenty jednostka inspekcyjna powinna opracować, aby spełnić formalne wymagania normy określającej kryteria organizacji i zarządzania w tych jednostkach (rysunek 3). Opracowywanie dokumentów wewnętrznych ma na celu zapewnienie ładu wewnętrznego w wyniku precyzyjnego podziału zadań i odpowiedzialności między komórki i stanowiska organizacyjne, weryfikację zgodności wykonywanych czynności z określonymi wymaganiami, harmonizację czasu, miejsca i sposobu działania poszczególnych komórek i stanowisk organizacyjnych. Formalizacja ma również na celu zapewnienie powtarzalności i identyfikowalności warunków i sposobu działania poszczególnych komórek organizacyjnych [Rutka, 2003, s , PN-EN ISO 9000:2006, p ].

7 138 Dorota Jendza Rysunek 3. Wymagana dokumentacja zgodnie z wymaganiami normy ISO/IEC 17020:2006 Dokumentacja systemu zarządzania jakością wymagana przez normę PN-EN ISO/IEC 17020:2006 dotycząca jednostek inspekcyjnych Procedury Instrukcje Zapisy Procedury gwarantujące niezależność i bezstronność personelu Nadzór nad dokumentacją Audit wewnętrzny Sprzężenia zwrotne i działania korygujące Przegląd systemu zarządzania jakością Konserwacja wyposażenia Postępowanie z wadliwym wyposażeniem Zasady stosowania nieznormalizowanych metod Zabezpieczenie próbek pobranych do kontroli w czasie Postępowanie z reklamacjami Rozpatrywanie i rozstrzyganie odwołań od wyników kontroli Źródło: Opracowanie własne. Konserwacja wyposażenia Planowanie kontroli Znormalizowane zasady pobierania próbek Stosowane techniki kontrolne Zasady stosowania nieznormalizowanych metod Bezpieczeństwo wykonywania kontroli Wyniki z przeglądów Szkolenia pracowników Zapisy dot. wykształcenia i praktyki pracowników Zapisy dotyczące wyposażenia: oznaczanie, wzorcowanie i konserwacja Zapisy dot. nieznormalizowanych metod kontroli Zapisy z kontroli Zapisy dot. próbek Sprawozdanie lub świadectwo kontroli Dane potwierdzające kompetencje podwykonawców Zapisy dot. odwołań i reklamacji Dlatego niezmiernie ważnym aspektem jest to, aby dokumentacja organizacyjna jednostek inspekcyjnych wyczerpująco określała zasady organizacji i zarządzania, jak również właściwie przygotowywała te jednostki do wykonywania określonych ustawowo zadań. 3. Ocena zgodności dokumentacji organizacyjnej jednostek inspekcyjnych z wymaganiami normy ISO/IEC W wyniku analizy i oceny dokumentacji organizacyjnej jednostek inspekcyjnych nadzorujących bezpieczeństwo żywności - przepisów prawnych i dokumentów wewnętrznych (pod względem spełnienia wymagań systemu zarządzania jakością zgodnego z normą ISO 17020) stwierdzono, że dokumentacja ta nie zapewnia właściwego przygotowania formalnoprawnego tych jednostek inspekcyjnych do nadzoru nad bezpieczeństwem żywności. Z uwagi na to, że przepisy prawne określają wymagania dotyczące

8 Przygotowanie formalno-prawne jednostek inspekcyjnych do nadzoru 139 organizacji i zarządzania w jednostkach inspekcyjnych nadzorujących bezpieczeństwo żywności powinny być one kompletne, jasne, zrozumiałe, spójne i wyczerpujące, a przeprowadzone badania wykazały, że tak nie jest. W wyniku badań stwierdzono, że przepisy prawne oraz wewnętrzne dokumenty określają wyczerpująco jedynie wymagania dotyczące: 1. Określenia statusu prawnego. 2. Identyfikacji jednostek inspekcyjnych. 3. Opisu funkcji jednostek. 4. Sprawdzania księgowości i gospodarowania publicznymi środkami finansowymi przez niezależne jednostki. 5. Ubezpieczenia od odpowiedzialności za działania jednostki. 6. Zachowania poufności. 7. Zapewnienia bezstronności, niezależności i rzetelności. 8. Ustanowienia i udokumentowania struktury organizacyjnej. 9. Nadzoru nad dokumentacją w zakresie przyjmowania, rejestrowania, znakowania, przechowywania i archiwizowania (z wyłączeniem aktualizacji). 10. Określenia wykształcenia pracowników jednostek inspekcyjnych. 11. Ustanowienia i wdrożenia systemu szkoleń. 12. Dokumentowania wyników z inspekcji. 13. Zawartości sprawozdania/świadectwa/ protokołu. 14. Zasad wprowadzania zmian w sprawozdaniu/ świadectwie/ protokole z inspekcji. 15. Rozpatrywania i rozstrzygania odwołań od wyników inspekcji. 16. Przechowywania zapisów dotyczących odwołań. W tych obszarach nie stwierdzono niezgodności w dokumentacji organizacyjnej jednostek inspekcyjnych wynikających z niespełnienia wymagań systemu zarządzania jakością zawartych w normie ISO (dla jednostek inspekcyjnych). W wyniku analizy przepisów prawnych stwierdzono również, że przepisy prawne ustanawiają też inne wymagania dotyczące zarządzania, jednak ze względu na ich wysoki stopień ogólności wymagają ich dookreślenia i uszczegółowienia w wewnętrznych dokumentach organizacyjnych opracowywanych przez poszczególne jednostki inspekcyjne. Są to wymagania, których spełnienie zależy od specyfiki poszczególnych jednostek inspekcyjnych i określenie ich wyłącznie w zewnętrznych aktach normatywnych (w sposób ogólny) nie przyczynia się do prawidłowego przygotowania formalno-prawnego tych jednostek do ich realizacji. Są to:

9 140 Dorota Jendza 1. Wymagania dotyczące organizacji i zarządzania w jednostkach inspekcyjnych w odniesieniu do: opisu kategorii stanowisk mających wpływ na jakość, 2. Wymagania dotyczące nadzoru nad środkami technicznymi i wyposażeniem dotyczące: posiadania odpowiednich środków technicznych i wyposażenia, wzorcowania wyposażenia, spójności pomiarowej wzorców, nadzoru nad dostawcami (nie w pełni), nadzoru nad wyposażeniem informatycznym i oprogramowaniem komputerowym; 4. Wymagania dotyczące stosowania udokumentowanych instrukcji planowania inspekcji i przeprowadzania inspekcji metodami i według określonych procedur. 5. Wymagania dotyczące stosowania określonych technik kontrolnych. 6. Wymagania dotyczące zasad sprawowania nadzoru nad umowami i zleceniami. 7. Wymagania dotyczące zapewnienia zasad bezpieczeństwa podczas wykonywania inspekcji. 8. Wymagania dotyczące postępowania z próbkami w zakresie: pobierania i identyfikacji próbek, ustalenia i udokumentowania zasad zapobiegania uszkodzeniom lub pogorszeniu próbek. 9. Wymagania dotyczące postępowania ze skargami i odwołaniami od wyników z badań. 10. Wymagania dotyczące współpracy z innymi jednostkami inspekcyjnymi nadzorującymi bezpieczeństwo żywności. W dokumentacji organizacyjnej jednostek inspekcyjnych nie ujęto w ogóle wymagań dotyczących: 1. Personelu w zakresie: dostarczania pracownikom wytycznych dotyczących postępowania na każdym stanowisku, ustalania stanu osobowego i uniezależnienia wynagrodzenia od ilości i wyników inspekcji. 2. Nadzoru nad wyposażeniem i środkami technicznymi w odniesieniu do: określenia zasad dostępu,

10 Przygotowanie formalno-prawne jednostek inspekcyjnych do nadzoru 141 utrzymywania w gotowości eksploatacyjnej, oznakowania wyposażenia, konserwacji wyposażenia, zapewnienia spójności pomiarowej, stosowania wzorców odniesienia, okresowego sprawdzania środków technicznych i wyposażenia, oceniania warunków przechowywania, postępowania z wyposażeniem niespełniającym wymagań, utrzymywania zapisów dotyczących środków technicznych i wyposażenia. 3. Przeprowadzania inspekcji według określonych metod i procedur w zakresie: dokumentowania nieznormalizowanych metod inspekcji, sprawdzania przenoszonych danych z jednego źródła na inne, aktualizacji dokumentacji dotyczącej czynności inspekcyjnych. 4. Postępowania z próbkami w zakresie: właściwego przygotowywania próbek, oceny przydatności próbek do przeprowadzenia inspekcji, 5. Organizacji i zarządzania, w tym: utrzymanie zdolności do działań inspekcyjnych, wyznaczenie kierownika technicznego, zapewnienie skutecznego nadzoru nad realizacją czynności inspekcyjnych, określenie zastępstw dla pracowników mających wpływ na jakość. 6. Ustalenia zasad zatwierdzania sprawozdań/świadectw/protokołów. 7. Współpracy z konsultantami/specjalistami. Na podstawie przeprowadzonych badań stwierdzono też, że jednostki inspekcyjne opracowują wewnętrzne dokumenty organizacyjne tylko w oparciu o przepisy prawne dotyczące ich organizacji i zarządzania i to w takim tylko zakresie, w jakim wymagają tego zewnętrzne akty normatywne. Stwierdzone niezgodności (między wymaganiami dokumentów organizacyjnych jednostek inspekcyjnych a wymaganiami systemu zarządzania jakością ISO 17020) mogą być spowodowane wcześniejszym wydaniem przepisów prawnych dotyczących organizacji i zarządzania w jednostkach inspekcyjnych nadzorujących bezpieczeństwo żywności (niektóre ustanowiono jeszcze kilkadziesiąt lat temu z późniejszymi zmianami) niż norma ISO międzynarodowy standard postępowania dla jednostek

11 142 Dorota Jendza inspekcyjnych (2006 rok); mogło to spowodować nieadekwatność przepisów w stosunku do wymagań systemu zarządzania jakością. Zakończenie Podstawowe znaczenie dla zapewnienia jakości usług i jednolitości działań jednostek inspekcyjnych nadzorujących bezpieczeństwo konsumenta żywności ma wdrożenie systemu zarządzania jakością, gdyż sprzyja: 1. Określeniu i decentralizacji odpowiedzialności oraz uprawnień do podejmowania decyzji i samokontroli. 2. Określeniu i decentralizacji zadań. 3. Systemowym powiązaniom wewnętrznym i zewnętrznym, zapobiegającym autonomizacji celów. 4. Strukturalizacji celów i zadań oraz depersonalizacji /obiektywizacji/ funkcji i zadań. Standaryzacja dokumentacji systemu zarządzania formalizuje cele, kryteria, zadania oraz umożliwia obiektywną ocenę prawidłowości realizowanych procesów i ich wyników z określonymi wymaganiami (rysunek 4). Rysunek 4. Korzyści ze znormalizowanej dokumentacji systemu zarządzania Źródło: [Dendura, 2003, s. 59]. Ze względu na to, iż jednostki inspekcyjne nadzorujące bezpieczeństwo żywności są jednostkami administracji publicznej, nie chcą dostosowywać swoich działań do wymagań systemów zarządzania jakością [Kożuch, 2004, s ]. Główną barierą związaną z wdrażaniem systemu zarządzania jakością w tych jednostkach jest:

12 Przygotowanie formalno-prawne jednostek inspekcyjnych do nadzoru Brak konkurencji w jednostkach inspekcyjnych realizowane są zadania z zakresu administracji rządowej i tzw. zadania własne, które wynikają z podziału kompetencji między poszczególnymi szczeblami zarządzania w związku z tym trudno doszukiwać się konkurencyjności w przypadku tych jednostek klient zewnętrzny nie ma wyboru. 2. Nadmierna biurokratyzacja spowodowana istnieniem zbyt dużej ilości przepisów prawnych dotyczących ich organizacji i funkcjonowania. 3. Hierarchiczna struktura organizacyjna typową strukturą występującą w jednostkach administracji jest struktura funkcjonalna, z wieloma szczeblami zarządzania. często zadania jednostek wydzielane są w sposób specjalistyczny, co w efekcie daje efekt rozdrobnienia struktury i zadań. 4. Kadencyjność sprawowania władzy w jednostkach administracji wraz ze zmianą władzy zmieniają się osoby odpowiedzialne za zarządzanie jednostkami; to niestety powoduje brak ciągłości w realizacji zadań z zakresu zarządzania [Bugdol, 2001]. Oprócz czynników wyżej wymienionych na brak zainteresowania wdrażaniem systemu zarządzania jakością zgodnego z wymaganiami normy ISO/IEC wpływa też koszt przeprowadzenia procesu akredytacyjnego. Akredytacja jest to formalne uznanie przez Polskie Centrum Akredytacji, że dana jednostka inspekcyjna jest kompetentna do wykonywania określonych działań i dotyczy tylko określonej jednostki. W związku z tym przeprowadzenie procesu akredytacji wszystkich szczebli zarządzania w jednostkach inspekcyjnych byłoby kosztowne - jest to zasadniczy czynnik hamujący ten proces. Niekiedy jednostki inspekcyjne podejmują decyzję jedynie o wdrożeniu systemu zarządzania, nie poddając formalnej ocenie systemu przez Polskie Centrum Akredytacji. Literatura 1. Bugdol M., (2001), Podstawowe problemy zarządzania jakością w krajowych urzędach administracji samorządowej, Ekonomia i Organizacja Przedsiębiorstw, nr Decyzja Komisji Europejskiej z r. w sprawie wytycznych dla pomocy państwom członkowskim w sporządzeniu jednolitego zintegrowanego wieloletniego planu kontroli przewidzianego w rozporządzeniu nr 882/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady. 3. Dendura K. (2003), Normy systemów zarządzania jako narzędzie dostosowania organizacji do wymagań, [w:] Dostosowanie polskich przedsiębiorstw i instytucji do wymogów gospodarki rynkowej. Relacje z otocze-

13 144 Dorota Jendza niem, R. Rutka (red.), Zeszyty naukowe Uniwersytetu Gdanskiego nr 17, Organizacja i Zarządzanie, Fundacja Rozwoju Uniwersytetu Gdańskiego, Gdańsk. 4. Korzycka-Iwanow M. (2005), Prawo żywnościowe. Zarys prawa polskiego i wspólnotowego, LexisNexis, Warszawa. 5. Kożuch B. (2004), Zarządzanie publiczne w teorii i praktyce polskich organizacji, Placet, Warszawa. 6. Rutka R. (2003), Jak tworzyć dokumentację organizacyjną przedsiębiorstwa, ODDK, Gdańsk. 7. Norma PN-EN ISO/IEC 17020:2006 Ogólne kryteria działania różnych rodzajów jednostek inspekcyjnych. 8. PN-EN ISO/IEC 17025:2005 Ogólne wymagania dotyczące kompetencji laboratoriów badawczych i wzorcujących. 9. PN-EN ISO/IEC 17021:2011 Ocena zgodności wymagania dotyczące jednostek prowadzących audytowanie i certyfikację systemów zarządzania. 10. PN-EN ISO/IEC 17024:2004 Ocena zgodności ogólne wymagania dotyczące jednostek certyfikujących osoby. 11. PN-EN ISO 9000:2006 Systemy zarządzania jakością. Podstawy i terminologia. 12. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady nr 178/2002 z dnia 28 stycznia 2002 roku ustanawiające ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołujące Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiające procedury w sprawie bezpieczeństwa żywności. 13. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady nr 882/2004 z r. w sprawie kontroli urzędowych przeprowadzanych w celu sprawdzenia zgodności z prawem paszowym żywnościowym oraz regułami dotyczącymi zdrowia zwierząt i dobrostanu zwierząt. 14. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady nr 854/2004 z r. ustanawiające szczególne przepisy dotyczące organizacji urzędowych kontroli w odniesieniu do produktów pochodzenia zwierzęcego przeznaczonych do spożycia przez ludzi. 15. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady nr 853/2004 z r. ustanawiające szczególne przepisy dotyczące higieny w odniesieniu do żywności pochodzenia zwierzęcego. 16. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady nr 852/2004 z r. w sprawie higieny środków spożywczych.

14 Przygotowanie formalno-prawne jednostek inspekcyjnych do nadzoru Rozporządzenie Ministra Gospodarki i Pracy z r. w sprawie sposobu przeprowadzania kontroli ilości towaru paczkowanego (Dz.U. Nr 33 poz. 296). 18. Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z r. w sprawie sposobu przeprowadzania kontroli niektórych roślin, produktów roślinnych lub przedmiotów, które stanowią szczególne zagrożenie dla środowiska (Dz. U. Nr 164, poz. 1724). 19. Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z r. w sprawie przeprowadzania urzędowej kontroli roślin, produktów roślinnych lub przedmiotów w celu ustanowienia i utrzymania strefy ochronnej (Dz. U. Nr 38, poz. 360). 20. Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z r. w sprawie procedur urzędowej kontroli produktów pochodzenia zwierzęcego przeprowadzanych przez organy IW (Dz.U. Nr 143, poz. 895). 21. Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z r. w sprawie szczegółowego trybu i sposobu wykonywania kontroli przez pracowników IW (Dz.U. Nr 61, poz. 547). 22. Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z r. w sprawie sposobu prowadzenia rejestru zakładów produkujących produkty pochodzenia zwierzęcego (Dz.U. Nr 2, poz. 18). 23. Rozporządzenie MZ z r. w sprawie wymagań dotyczących pobierania próbek żywności oraz metod analitycznych stosowanych w badaniach dioksyn i polichlorowanych bifenyli o właściwościach podobnych do dioksyn w ramach urzędowej kontroli żywności (Dz.U. Nr 122, poz. 1287). 24. Rozporządzenie MPiPS z w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy (Dz. U. Nr 129, poz. 844). 25. Rozporządzenie MPiPS z r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy na stanowiskach wyposażonych w monitory ekranowe (Dz.U. Nr 148, poz. 973). 26. Ustawa z r. Kodeks pracy (Dz.U. Nr 24, poz. 141 z późn. zm.). 27. Ustawa z r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz.U. Nr 171, poz. 1225). 28. Ustawa z r. o jakości handlowej artykułów rolno spożywczych (Dz.U. Nr 5, poz. 44 z późn. zm.). 29. Ustawa z r. o Inspekcji Handlowej (Dz.U. Nr 4, poz. 25 z późn. zm.).

15 146 Dorota Jendza 30. Ustawa z r. o ochronie roślin (Dz.U. Nr 11, poz. 94 z późn. zm.). 31. Ustawa z r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej (Dz.U. Nr 122, poz. 851 z późn. zm.). 32. Ustawa z r. o nasiennictwie (Dz.U. Nr 41, poz. 271 z późn. zm.). 33. Ustawa z r. o Inspekcji Weterynaryjnej (Dz.U. Nr 33 poz. 287). 34. Ustawa z r. o produktach pochodzenia zwierzęcego (Dz.U. Nr 17 poz. 127). 35. Ustawa z r. o kontroli weterynaryjnej w handlu (Dz.U. Nr 16 poz. 145). 36. Ustawa o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt z (Dz.U. Nr 91, poz. 872 z późn. zm.). Streszczenie Bezpieczeństwo konsumentów ma coraz większe znaczenie, dlatego też powinno być ono wspierane i weryfikowane działaniem właściwych organów nadzorujących. Organy nadzorujące bezpieczeństwo konsumenta żywności przeprowadzają ocenę zgodności procesów lub ich wyników z normami prawnymi oraz innymi dokumentami odniesienia. Jednostki te przeprowadzają inspekcje w celu sprawdzenia zgodności jakości żywności z wymaganiami prawa żywnościowego, dlatego też powinny być właściwie przygotowane do realizacji zadań określonych w przepisach dotyczących ich organizacji i zarządzania. Niniejszy artykuł dotyczy formalno-prawnego przygotowania jednostek inspekcyjnych do nadzoru nad bezpieczeństwem żywności. Owo przygotowanie zbadano poprzez porównanie dokumentacji organizacyjnej jednostek inspekcyjnych (przepisów prawnych i dokumentów wewnętrznych) z wymaganiami normy ISO/IEC określającej kryteria działania różnych rodzajów jednostek inspekcyjnych. Słowa kluczowe inspekcja, wymagania ISO 17020, dokumentacja organizacyjna, bezpieczeństwo żywności The formal preparing of the inspection bodies to supervise the food safety in Poland (Summary) The consumers safety is becoming more and more important and therefore it should be supported and examined by the appropriate inspection bodies. The consumers food safety supervising bodies demonstrate conformity to law regulations and to other requirements. The inspection bodies supervising food

16 Przygotowanie formalno-prawne jednostek inspekcyjnych do nadzoru 147 safety check the conformity of the food quality with the requirements of the food law since they should be prepared to realize their tasks. The article presented below deals with formal preparation of the inspection bodies supervising food safety in Poland. This issue was researched and analysed with the use of comparison of organizational documentation of these inspection bodies with the requirements of ISO including the general criteria for the operation of various types of inspection bodies. Keywords inspection, ISO requirements, organizational documentation, food safety

LISTA KONTROLNA SPIWET-00/ kontrola stała i doraźna (zakład produkujący produkty pochodzenia zwierzęcego) Data rozpoczęcia/zakończenia kontroli:

LISTA KONTROLNA SPIWET-00/ kontrola stała i doraźna (zakład produkujący produkty pochodzenia zwierzęcego) Data rozpoczęcia/zakończenia kontroli: pieczęć inspektoratu weterynarii PROTOKÓŁ Z KONTROLI Nr... weterynaryjny numer identyfikacyjny /nr protokołu/rok LISTA KONTROLNA SPIWET00/ kontrola stała i doraźna (zakład produkujący produkty pochodzenia

Bardziej szczegółowo

Akredytacja do celów rozporządzenia nr 402/2013. Krzysztof Woźniak

Akredytacja do celów rozporządzenia nr 402/2013. Krzysztof Woźniak Akredytacja do celów rozporządzenia nr 402/2013 Krzysztof Woźniak Rozporządzenie Komisji (UE) nr 402/2013 Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 402/2013 z dnia 30 kwietnia 2013 r. w sprawie wspólnej

Bardziej szczegółowo

Akredytacja laboratoriów wg PN-EN ISO/IEC 17025:2005

Akredytacja laboratoriów wg PN-EN ISO/IEC 17025:2005 Akredytacja laboratoriów wg PN-EN ISO/IEC 17025:2005 Marek Misztal ENERGOPOMIAR Sp. z o.o. Biuro Systemów Zarządzania i Ocen Nowe Brzesko, 26 września 2006 r. Czy systemy zarządzania są nadal dobrowolne?

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA DLA ZAKŁADOWEJ KONTROLI PRODUKCJI

WYMAGANIA DLA ZAKŁADOWEJ KONTROLI PRODUKCJI Instytut Odlewnictwa Biuro Certyfikacji i Normalizacji u l. Z a k o p i a ń s k a 7 3 30-418 Kraków, Polska tel. +48 (12) 26 18 442 fax. +48 (12) 26 60 870 bcw@iod.krakow.pl w w w.i o d.k r ak ow. p l

Bardziej szczegółowo

Audyt techniczny w laboratorium widziane okiem audytora. Piotr Pasławski 2008

Audyt techniczny w laboratorium widziane okiem audytora. Piotr Pasławski 2008 Audyt techniczny w laboratorium widziane okiem audytora Piotr Pasławski 2008 Odniesienie do wymagań normy PN-EN ISO/IEC 17025:2005 Pkt. 4.4 normy Przegląd zapytań, ofert i umów - procedura przeglądu zleceń

Bardziej szczegółowo

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI AKREDYTACJA JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH UBIEGAJĄCYCH SIĘ O ZGODĘ PREZESA URZĘDU TRANSPORTU KOLEJOWEGO NA WYKONYWANIE OCEN ZGODNOŚCI W OBSZARZE KOLEI Wydanie 1 Warszawa, 27.10.2015

Bardziej szczegółowo

Zakład Certyfikacji 03-042 Warszawa, ul. Kupiecka 4 Sekcja Ceramiki i Szkła ul. Postępu 9 02-676 Warszawa PROGRAM CERTYFIKACJI

Zakład Certyfikacji 03-042 Warszawa, ul. Kupiecka 4 Sekcja Ceramiki i Szkła ul. Postępu 9 02-676 Warszawa PROGRAM CERTYFIKACJI Zakład Certyfikacji 03-042 Warszawa, ul. Kupiecka 4 Sekcja Ceramiki i Szkła ul. Postępu 9 02-676 Warszawa PC-04 PROGRAM CERTYFIKACJA ZGODNOŚCI WYROBU Z KRYTERIAMI TECHNICZNYMI certyfikacja dobrowolna Warszawa,

Bardziej szczegółowo

Instytut Spawalnictwa w Gliwicach Ośrodek Certyfikacji

Instytut Spawalnictwa w Gliwicach Ośrodek Certyfikacji 1 Wymagania ogólne Wytwórca powinien ustanowić, dokumentować i utrzymywać system ZKP, aby zapewnić, że wyroby wprowadzone na rynek są zgodne z określoną i przedstawioną charakterystyką. System ZKP powinien

Bardziej szczegółowo

HACCP- zapewnienie bezpieczeństwa zdrowotnego żywności Strona 1

HACCP- zapewnienie bezpieczeństwa zdrowotnego żywności Strona 1 CO TO JEST HACCP? HACCP ANALIZA ZAGROŻEŃ I KRYTYCZNE PUNKTY KONTROLI HAZARD ryzyko, niebezpieczeństwo, potencjalne zagrożenie przez wyroby dla zdrowia konsumenta ANALYSIS ocena, analiza, kontrola zagrożenia

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA CERTYFIKACJI WYROBÓW ICW

INSTRUKCJA CERTYFIKACJI WYROBÓW ICW Ośrodek Certyfikacji Wyrobów IPS TABOR Jednostka ds. Certyfikacji tel. +48 61 6641420; +48 61 6641429; +48 61 6641434 fax. +48 61 6641420; +48 61 6534002 e-mail: certyfikacja@tabor.com.pl Instytut Pojazdów

Bardziej szczegółowo

ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA DOKUMENT NADZOROWANY W WERSJI ELEKTRONICZNEJ Wydanie 07 Urząd Miasta Płocka. Księga środowiskowa

ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA DOKUMENT NADZOROWANY W WERSJI ELEKTRONICZNEJ Wydanie 07 Urząd Miasta Płocka. Księga środowiskowa Strona 1 1. Księga Środowiskowa Księga Środowiskowa to podstawowy dokument opisujący strukturę i funkcjonowanie wdrożonego w Urzędzie Systemu Zarządzania Środowiskowego zgodnego z wymaganiami normy PN-EN

Bardziej szczegółowo

Zasady GMP/GHP, które należy wdrożyć przed wprowadzeniem HACCP

Zasady GMP/GHP, które należy wdrożyć przed wprowadzeniem HACCP System HACCP Od przystąpienia Polski do Unii Europejskiej wszystkie firmy zajmujące się produkcją i dystrybucją żywności muszą wdrożyć i stosować zasady systemu HACCP. Przed opisaniem podstaw prawnych

Bardziej szczegółowo

Systemy zarządzania jakością w ochronie radiologicznej

Systemy zarządzania jakością w ochronie radiologicznej DOZYMETRIA Systemy zarządzania jakością w ochronie radiologicznej Jakub Ośko System zarządzania jakością zespół systematycznie planowanych i wykonywanych działań, koniecznych dla wystarczającego zapewnienia,

Bardziej szczegółowo

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI AKREDYTACJA DO CELÓW NOTYFIKACJI W ODNIESIENIU DO DYREKTYWY PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO I RADY 2008/57/WE W SPRAWIE INTEROPERACYJNOŚCI SYSTEMU KOLEI WE WSPÓLNOCIE Wydanie 1 Warszawa,

Bardziej szczegółowo

PROGRAM CERTYFIKACJI

PROGRAM CERTYFIKACJI Opracował: PROGRAM CERTYFIKACJI Zatwierdził: Strona/Stron: 1/5 1. Informacje wstępne Przedstawiony program certyfikacji produktów w systemie Jakość-Tradycja stosowany jest przez Biuro Certyfikacji COBICO

Bardziej szczegółowo

Ośrodek Certyfikacji Wyrobów

Ośrodek Certyfikacji Wyrobów Ośrodek Certyfikacji Wyrobów Strona/stron: 1/12 I-01 INSTRUKCJA WYMAGANIA ZAKŁADOWEJ KONTROLI PRODUKCJI DLA WYROBÓW BUDOWLANYCH Nr wydania: 3 Data wydania: 08.04.2013 Zmiana: A B C SPIS TREŚCI 1 Cel i

Bardziej szczegółowo

14. Sprawdzanie funkcjonowania systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy

14. Sprawdzanie funkcjonowania systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy 14. Sprawdzanie funkcjonowania systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną pracy 14.1. Co to jest monitorowanie bezpieczeństwa i higieny pracy? Funkcjonowanie systemu zarządzania bezpieczeństwem i higieną

Bardziej szczegółowo

ZAKŁADOWA ADOWA KONTROLA PRODUKCJI W ŚWIETLE WYMAGAŃ CPR

ZAKŁADOWA ADOWA KONTROLA PRODUKCJI W ŚWIETLE WYMAGAŃ CPR ZAKŁADOWA ADOWA KONTROLA PRODUKCJI W ŚWIETLE WYMAGAŃ CPR Alicja Papier Warszawa, kwiecień 2014 Wprowadzanie wyrobów w budowlanych wg CPR Wszystkie podmioty gospodarcze w łańcuchu dostaw i dystrybucji powinny

Bardziej szczegółowo

Norma to dokument przyjęty na zasadzie konsensu i zatwierdzony do powszechnego stosowania przez

Norma to dokument przyjęty na zasadzie konsensu i zatwierdzony do powszechnego stosowania przez KONCEPCJA SYSTEMU JAKOŚCI zgodnie z wymaganiami norm ISO serii 9000 dr Lesław Lisak Co to jest norma? Norma to dokument przyjęty na zasadzie konsensu i zatwierdzony do powszechnego stosowania przez upoważnioną

Bardziej szczegółowo

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI PROGRAM AKREDYTACJI JEDNOSTEK CERTYFIKUJĄCYCH W ZAKRESIE SYSTEMU QAFP Wydanie 1 Warszawa, 30.11.2012 r. Spis treści 1 Wprowadzenie...3 2 Definicje...3 3 Wymagania akredytacyjne...3

Bardziej szczegółowo

Procedura PSZ 4.15 PRZEGLĄDY ZARZĄDZANIA

Procedura PSZ 4.15 PRZEGLĄDY ZARZĄDZANIA ZACHODNIOPOMORSKI UNIWERSYTET TECHNOLOGICZNY w SZCZECINIE SYSTEM ZARZĄDZANIA ZESPOŁEM LABORATORIÓW BADAWCZYCH (SZZLB) Zgodny z wymaganiami PN-EN ISO/IEC 17025:2005 Procedura PSZ 4.15 PRZEGLĄDY ZARZĄDZANIA

Bardziej szczegółowo

Wydanie 3 Warszawa, 20.06.2007 r.

Wydanie 3 Warszawa, 20.06.2007 r. . POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI POLITYKA POLSKIEGO CENTRUM AKREDYTACJI DOTYCZĄCA ZAPEWNIENIA SPÓJNOŚCI POMIAROWEJ Wydanie 3 Warszawa, 20.06.2007 r. 1. Wstęp Niniejsza Polityka jest zgodna z dokumentem ILAC-P10:2002

Bardziej szczegółowo

EA-1/06 Wielostronne Porozumienie EA

EA-1/06 Wielostronne Porozumienie EA Numer publikacji EA-1/06 Wielostronne Porozumienie EA (EA MLA) CEL Niniejszy dokument określa warunki Wielostronnego Porozumienia EA, w ramach którego sygnatariusze wzajemnie uznają równoważność swoich

Bardziej szczegółowo

Powody wdraŝania i korzyści z funkcjonowania Systemu Zarządzania Jakością wg ISO 9001. Mariola Witek

Powody wdraŝania i korzyści z funkcjonowania Systemu Zarządzania Jakością wg ISO 9001. Mariola Witek Powody wdraŝania i korzyści z funkcjonowania Systemu Zarządzania Jakością wg ISO 9001 Mariola Witek Przedmiot wykładu 1.Rozwój systemów zarządzania jakością (SZJ) 2.Potrzeba posiadania formalnych SZJ 3.Korzyści

Bardziej szczegółowo

Program certyfikacji

Program certyfikacji 1. Informacje wstępne Poniższy dokument na zadanie przedstawić wymagania zasady certyfikacji typu wyrobu wg programu 5 normy PN-EN ISO/IEC 17067. Niniejszy program obejmuje wyroby i dokumenty normatywne

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 12 maja 2010 r. w sprawie nabywania uprawnień inspektora rolnictwa ekologicznego

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 12 maja 2010 r. w sprawie nabywania uprawnień inspektora rolnictwa ekologicznego Dziennik Ustaw Nr 94 7858 Poz. 607 607 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 12 maja 2010 r. w sprawie nabywania uprawnień inspektora rolnictwa ekologicznego Na podstawie art. 21 ust.

Bardziej szczegółowo

RAPORT Z AUDITU WEWNĘTRZNEGO Nr 3/2015

RAPORT Z AUDITU WEWNĘTRZNEGO Nr 3/2015 RAPORT Z AUDITU WEWNĘTRZNEGO Nr 3/2015 Nazwa audytowanej jednostki/komórki: Sekcja Higieny Żywności, Żywienia i Przedmiotów Użytku w Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Koninie. Zakres audytu:

Bardziej szczegółowo

Zadania Inspekcji w świetle przepisów ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych

Zadania Inspekcji w świetle przepisów ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych Zadania Inspekcji w świetle przepisów ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych Produkty tradycyjne i regionalne - wprowadzanie do obrotu i wydawanie świadectw jakości Ustawa o jakości handlowej

Bardziej szczegółowo

DECYZJA Nr 17 / KB ŻG / 2014

DECYZJA Nr 17 / KB ŻG / 2014 Łódzki Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej z siedzibą w Łodzi ul. Gdańska 38, 90 730 Łódź... Łódź, dnia 08.07.2014 r. (oznaczenie organu Inspekcji Handlowej) Nr akt: DS.8361.161.2014 DECYZJA Nr 17

Bardziej szczegółowo

Normy ISO serii 9000. www.greber.com.pl. Normy ISO serii 9000. Tomasz Greber (www.greber.com.pl) dr inż. Tomasz Greber. www.greber.com.

Normy ISO serii 9000. www.greber.com.pl. Normy ISO serii 9000. Tomasz Greber (www.greber.com.pl) dr inż. Tomasz Greber. www.greber.com. Normy ISO serii 9000 dr inż. Tomasz Greber www.greber.com.pl www.greber.com.pl 1 Droga do jakości ISO 9001 Organizacja tradycyjna TQM/PNJ KAIZEN Organizacja jakościowa SIX SIGMA Ewolucja systemów jakości

Bardziej szczegółowo

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI AKREDYTACJA ORGANIZATORÓW BADAŃ BIEGŁOŚCI WYMAGANIA SZCZEGÓŁOWE Wydanie 4 Warszawa, 1.08.2014 r. Spis treści 1 Wprowadzenie...3 2 Ogólne zasady udzielania i utrzymywania akredytacji

Bardziej szczegółowo

Ośrodek Certyfikacji i Normalizacji KA - 07. INSTYTU CERAMIKI i MATERIAŁÓW BUDOWLANYCH. ODDZIAŁ SZKŁA i MATERIAŁÓW BUDOWLANYCH W KRAKOWIE KA - 07

Ośrodek Certyfikacji i Normalizacji KA - 07. INSTYTU CERAMIKI i MATERIAŁÓW BUDOWLANYCH. ODDZIAŁ SZKŁA i MATERIAŁÓW BUDOWLANYCH W KRAKOWIE KA - 07 INSTYTU CERAMIKI i MATERIAŁÓW BUDOWLANYCH ODDZIAŁ SZKŁA i MATERIAŁÓW BUDOWLANYCH W KRAKOWIE KA - 07 ZAKŁADOWA KONTROLA PRODUKCJI (ZKP) Wymagania dla producentów stosowane w procesach oceny i certyfikacji

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 20 kwietnia 2004 r. o rolnictwie ekologicznym 1)

USTAWA z dnia 20 kwietnia 2004 r. o rolnictwie ekologicznym 1) Kancelaria Sejmu s. 1/7 USTAWA z dnia 20 kwietnia 2004 r. o rolnictwie ekologicznym 1) Opracowano na podstawie: Dz.U. z 2004 r. Nr 93, poz. 898. Art. 1. Ustawa określa zadania i właściwość organów i jednostek

Bardziej szczegółowo

PROGRAM CERTYFIKACJI

PROGRAM CERTYFIKACJI Opracował: Zatwierdził: Strona/Stron: 1/5 1. Informacje wstępne Przedstawiony program certyfikacji produktów tradycyjnych i regionalnych. COBICO Sp. z o.o. jako jednostka certyfikująca wyroby jest akredytowana

Bardziej szczegółowo

Certyfikacja systemu zarządzania jakością w laboratorium

Certyfikacja systemu zarządzania jakością w laboratorium INSTYTUT MATERIAŁÓW BUDOWLANYCH I TECHNOLOGII BETONU STANDARD CERTYFIKACJI SQ-2010/LB-001 Certyfikacja systemu zarządzania jakością w laboratorium Copyright by IMBiTB Wszelkie prawa autorskie zastrzeżone

Bardziej szczegółowo

SPOŁEM Powszechna Spółdzielnia Spożywców ul. Wrocławska 13-15 63-400 Ostrów Wlkp. NIP: 6220005729 DECYZJA

SPOŁEM Powszechna Spółdzielnia Spożywców ul. Wrocławska 13-15 63-400 Ostrów Wlkp. NIP: 6220005729 DECYZJA D/KA.ŻG.8361.18.2014 ZPO Poznań, dnia...kwietnia 2014r. SPOŁEM Powszechna Spółdzielnia Spożywców ul. Wrocławska 13-15 63-400 Ostrów Wlkp. NIP: 6220005729 DECYZJA Na podstawie art. 40a ust. 1 pkt 3 oraz

Bardziej szczegółowo

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI AKREDYTACJA JEDNOSTEK OCENIAJĄCYCH ZGODNOŚĆ DO CELÓW NOTYFIKACJI Wydanie 1 Warszawa, 26.09.2013 r. Spis treści 1 Wprowadzenie... 3 2 Definicje... 4 3 Wymagania akredytacyjne...

Bardziej szczegółowo

DECYZJA Nr 72 / ŻG / 2012

DECYZJA Nr 72 / ŻG / 2012 Łódzki Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej z siedzibą w Łodzi ul. Gdańska 38, 90 730 Łódź... Łódź, dnia 30.10.2012 r. (oznaczenie organu Inspekcji Handlowej) Nr akt: DSk.8361.147.2012 DECYZJA Nr 72

Bardziej szczegółowo

Wytyczne certyfikacji. ZAKŁADOWEJ KONTROLI PRODUKCJI Wymagania dla producentów wyrobów budowlanych stosowane w procesach certyfikacji

Wytyczne certyfikacji. ZAKŁADOWEJ KONTROLI PRODUKCJI Wymagania dla producentów wyrobów budowlanych stosowane w procesach certyfikacji Wytyczne certyfikacji ZAKŁADOWEJ KONTROLI PRODUKCJI Wymagania dla producentów wyrobów budowlanych stosowane w procesach certyfikacji w DEKRA Certification Sp. z o.o. Tel:71/7804777; Fax: 71/7804779 poczta@dekra-certification.pl

Bardziej szczegółowo

30.12.2006 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 401/41

30.12.2006 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 401/41 30.12.2006 Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej L 401/41 DECYZJA KOMISJI z dnia 15 grudnia 2006 r. wykonująca rozporządzenie Rady (WE) nr 21/2004 w odniesieniu do wytycznych i procedur elektronicznej identyfikacji

Bardziej szczegółowo

Jednostka Opiniująca, Atestująca i Certyfikująca Wyroby TEST Sp. z o.o. 41-103 Siemianowice Śląskie, ul. Wyzwolenia 14

Jednostka Opiniująca, Atestująca i Certyfikująca Wyroby TEST Sp. z o.o. 41-103 Siemianowice Śląskie, ul. Wyzwolenia 14 PROGRAM CERTYFIKACJI WYROBÓW TYPU 1b PR-I Imię i nazwisko Data Podpis Opracował: Sprawdził: Zatwierdził: mgr inż. Łukasz Brudny inż. Ireneusz Adamus mgr inż. Michał Zarzycki Dokument jest nadzorowany i

Bardziej szczegółowo

CNBOP-PIB Standard Ochrona Przeciwpożarowa

CNBOP-PIB Standard Ochrona Przeciwpożarowa Centrum Naukowo-Badawcze Ochrony Przeciwpożarowej im. Józefa Tuliszkowskiego Państwowy Instytut Badawczy CNBOP-PIB-0025 Wydanie 1, Luty 2015 CNBOP-PIB Standard Ochrona Przeciwpożarowa Zakładowa Kontroli

Bardziej szczegółowo

Księga Zintegrowanego Systemu Zarządzania ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA

Księga Zintegrowanego Systemu Zarządzania ZINTEGROWANY SYSTEM ZARZĄDZANIA Strona: 1 z 5 1. Opis systemu zintegrowanego systemu zarządzania 1.1. Postanowienia ogólne i zakres obowiązywania W Samodzielnym Zespole Publicznych Zakładów Lecznictwa Otwartego Warszawa Ochota jest ustanowiony,

Bardziej szczegółowo

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI AKREDYTACJA JEDNOSTEK CERTYFIKUJĄCYCH PRODUKTY REGIONALNE I TRADYCYJNE Wydanie 4 Warszawa, 10.09.2015 r. Spis treści 1 Wprowadzenie... 3 2 Definicje... 3 3 Wymagania akredytacyjne...

Bardziej szczegółowo

DECYZJA. Ełk, dnia 11.02.2014r. WARMIŃSKO-MAZURSKI WOJEWÓDZKI INSPEKTOR INSPEKCJI HANDLOWEJ

DECYZJA. Ełk, dnia 11.02.2014r. WARMIŃSKO-MAZURSKI WOJEWÓDZKI INSPEKTOR INSPEKCJI HANDLOWEJ WARMIŃSKO-MAZURSKI WOJEWÓDZKI INSPEKTOR INSPEKCJI HANDLOWEJ Ełk, dnia 11.02.2014r. Gminna Spółdzielnia Samopomoc Chłopska 11-510 Wydminy ul. Grunwaldzka 82 D-Ek.8361.197.2013.TJ DECYZJA Działając w oparciu

Bardziej szczegółowo

LISTA KONTROLNA SPIWET PASZE H stosowanie procedur opartych na zasadach HACCP

LISTA KONTROLNA SPIWET PASZE H stosowanie procedur opartych na zasadach HACCP Pieczęć Inspektoratu Weterynarii LISTA KONTROLNA SPIWET PASZE H stosowanie procedur opartych na zasadach HACCP PROTOKÓŁ Z KONTROLI Nr... Data inspekcji.. Godzina rozpoczęcia inspekcji.. Godzina zakończenia

Bardziej szczegółowo

Zapraszamy zainteresowanych do zapisów na:

Zapraszamy zainteresowanych do zapisów na: Zapraszamy zainteresowanych do zapisów na: Studium Specjalizacyjne: dziedzina weterynarii Nr 15 - Higiena zwierząt rzeźnych i żywności pochodzenia zwierzęcego Krajowy Kierownik Specjalizacji Nr 15 Prof.

Bardziej szczegółowo

PROCES CERTYFIKACJI WYROBÓW, USŁUG I PROCESÓW, ZAKŁADOWEJ KONTROLI PRODUKCJI

PROCES CERTYFIKACJI WYROBÓW, USŁUG I PROCESÓW, ZAKŁADOWEJ KONTROLI PRODUKCJI INSTYTUT MECHANIKI PRECYZYJNEJ Zakład Certyfikacji 01-796 Warszawa, ul. Duchnicka 3 tel. 663-43-14, fax. 560-29-22 PROCES CERTYFIKACJI WYROBÓW, USŁUG I PROCESÓW, ZAKŁADOWEJ KONTROLI PRODUKCJI Informacja

Bardziej szczegółowo

WPROWADZENIE ZMIAN - UAKTUALNIENIA

WPROWADZENIE ZMIAN - UAKTUALNIENIA Strona 1 z 5 WPROWADZENIE ZMIAN - UAKTUALNIENIA Lp. Data Zmienione strony Krótki opis zmian Opracował Zatwierdził Strona 2 z 5 1. CEL PROCEDURY. Celem procedury jest zapewnienie, że dokumenty Systemu Zarządzania

Bardziej szczegółowo

OCENA SPEŁNIENIA WYMAGAŃ DOTYCZĄCYCH NADZORU NAD KRYTYCZNYMI PUNKTAMI KONTROLI PRZEZ PRZEDSIĘBIORSTWA NALEŻĄCEDO ŁAŃCUCHA ŻYWNOŚCIOWEGO

OCENA SPEŁNIENIA WYMAGAŃ DOTYCZĄCYCH NADZORU NAD KRYTYCZNYMI PUNKTAMI KONTROLI PRZEZ PRZEDSIĘBIORSTWA NALEŻĄCEDO ŁAŃCUCHA ŻYWNOŚCIOWEGO BROMAT. CHEM. TOKSYKOL. XLV, 2012, 3, str. 349 353 Agata Szkiel OCENA SPEŁNIENIA WYMAGAŃ DOTYCZĄCYCH NADZORU NAD KRYTYCZNYMI PUNKTAMI KONTROLI PRZEZ PRZEDSIĘBIORSTWA NALEŻĄCEDO ŁAŃCUCHA ŻYWNOŚCIOWEGO Katedra

Bardziej szczegółowo

DECYZJA Nr 23 / ŻG / 2012

DECYZJA Nr 23 / ŻG / 2012 Łódzki Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej z siedzibą w Łodzi ul. Gdańska 38, 90 730 Łódź... Łódź, dnia 27.04.2012 r. (oznaczenie organu Inspekcji Handlowej) Nr akt: ŻG.8361.23.2012 DECYZJA Nr 23

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 29 maja 2015 r. Poz. 742 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 29 kwietnia 2015 r.

Warszawa, dnia 29 maja 2015 r. Poz. 742 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 29 kwietnia 2015 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 29 maja 2015 r. Poz. 742 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 29 kwietnia 2015 r. w sprawie nabywania uprawnień inspektora rolnictwa

Bardziej szczegółowo

KSIĘGA JAKOŚCI LABORATORIUM

KSIĘGA JAKOŚCI LABORATORIUM KSIĘGA JAKOŚCI LABORATORIUM (według : PN-EN ISO/IEC 17025: 2005) WYMAGANIA DOTYCZĄCE ZARZĄDZANIA ROZDZIAŁ I - Prezentacja... (p. 4.1, 4.2) 1. Status prawny 2. Zasady organizacji i zarządzania 3. System

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (WE) NR 2023/2006. z dnia 22 grudnia 2006 r.

ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (WE) NR 2023/2006. z dnia 22 grudnia 2006 r. Dz.U.UE.L.06.384.75 2008.04.17 zm. Dz.U.UE.L.2008.86.9 art. 15 ROZPORZĄDZENIE KOMISJI (WE) NR 2023/2006 z dnia 22 grudnia 2006 r. w sprawie dobrej praktyki produkcyjnej w odniesieniu do materiałów i wyrobów

Bardziej szczegółowo

TÜVRheinland Polska. Niezgodności w dokumentowaniu systemów zarządzania bezpieczeństwem

TÜVRheinland Polska. Niezgodności w dokumentowaniu systemów zarządzania bezpieczeństwem TÜVRheinland Polska Niezgodności w dokumentowaniu systemów zarządzania bezpieczeństwem żywności HACCP, BRC, IFS, ISO 22000 podsumowanie doświadczeń wdrożeniowych i auditorskich mgr inż. Zbigniew Oczadły

Bardziej szczegółowo

KLIENCI KIENCI. Wprowadzenie normy ZADOWOLE NIE WYRÓB. Pomiary analiza i doskonalenie. Odpowiedzialnoś ć kierownictwa. Zarządzanie zasobami

KLIENCI KIENCI. Wprowadzenie normy ZADOWOLE NIE WYRÓB. Pomiary analiza i doskonalenie. Odpowiedzialnoś ć kierownictwa. Zarządzanie zasobami SYSTEM ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ ISO Jakość samą w sobie trudno jest zdefiniować, tak naprawdę pod tym pojęciem kryje się wszystko to co ma związek z pewnymi cechami - wyrobu lub usługi - mającymi wpływ na

Bardziej szczegółowo

SAMOOCENA SYSTEMU KONTROLI ZARZĄDCZEJ

SAMOOCENA SYSTEMU KONTROLI ZARZĄDCZEJ Załącznik Nr 3 Do Zarządzenia Nr 56/10 STAROSTY KOSZALIŃSKIEGO z dnia 1 października 2010 r. SAMOOCENA SYSTEMU KONTROLI ZARZĄDCZEJ W STAROSTWIE POWIATOWYM W KOSZALINIE Do sporządzenia samooceny wykorzystano

Bardziej szczegółowo

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI POLITYKA DOTYCZĄCA ZAPEWNIENIA SPÓJNOŚCI POMIAROWEJ. Wydanie 4 Warszawa, 17.11.2011 r.

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI POLITYKA DOTYCZĄCA ZAPEWNIENIA SPÓJNOŚCI POMIAROWEJ. Wydanie 4 Warszawa, 17.11.2011 r. . POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI POLITYKA DOTYCZĄCA ZAPEWNIENIA SPÓJNOŚCI POMIAROWEJ Wydanie 4 Warszawa, 17.11.2011 r. Spis treści 1 Wprowadzenie...3 2 Zakres stosowania...3 3 Cechy spójności pomiarowej...3

Bardziej szczegółowo

Procedura PSZ 4.13 NADZÓR NAD ZAPISAMI

Procedura PSZ 4.13 NADZÓR NAD ZAPISAMI ZACHODNIOPOMORSKI UNIWERSYTET TECHNOLOGICZNY w SZCZECINIE SYSTEM ZARZĄDZANIA ZESPOŁEM LABORATORIÓW BADAWCZYCH (SZZLB) Zgodny z wymaganiami PN-EN ISO/IEC 17025:2005 Procedura PSZ 4.13 NADZÓR NAD ZAPISAMI

Bardziej szczegółowo

Wymagania wobec dostawców: jakościowe, środowiskowe, bhp i etyczne

Wymagania wobec dostawców: jakościowe, środowiskowe, bhp i etyczne VI Konferencja nt. systemów zarządzania w energetyce Nowe Czarnowo Świnoujście, 21-23 X 2008 Wymagania wobec dostawców: jakościowe, środowiskowe, bhp i etyczne Grzegorz Ścibisz Łańcuch dostaw DOSTAWCA

Bardziej szczegółowo

Regulamin Organizacyjny Granicznego Inspektoratu Weterynarii W Bezledach

Regulamin Organizacyjny Granicznego Inspektoratu Weterynarii W Bezledach Regulamin Organizacyjny Granicznego Inspektoratu Weterynarii W Bezledach 1 Bezledy 2010 rok POSTANOWIENIA OGÓLNE 1 Niniejszy Regulamin organizacyjny, zwany dalej Regulaminem, określa organizację i tryb

Bardziej szczegółowo

OFERTA Zespółu ds. Zapewnienia Jakości ZPBE ENERGOPOMIAR-ELEKTRYKA SP. Z O.O. GLIWICE

OFERTA Zespółu ds. Zapewnienia Jakości ZPBE ENERGOPOMIAR-ELEKTRYKA SP. Z O.O. GLIWICE OFERTA Zespółu ds. Zapewnienia Jakości ZPBE ENERGOPOMIAR-ELEKTRYKA SP. Z O.O. GLIWICE NASZA OFERTA Usługi w zakresie systemu zarządzania zgodnego z wymaganiami normy PN-EN ISO/IEC 17025:2005: - wdrażanie

Bardziej szczegółowo

TRANSPORTOWY DOZÓR TECHNICZNY JEDNOSTKA NOTYFIKOWANA 1468. System oceny zgodności w Polsce jak to działa?

TRANSPORTOWY DOZÓR TECHNICZNY JEDNOSTKA NOTYFIKOWANA 1468. System oceny zgodności w Polsce jak to działa? System oceny zgodności w Polsce jak to działa? Unijne akty horyzontalne Decyzja PE i Rady UE nr 768/2008/WE w sprawie wspólnych ram dotyczących wprowadzania produktów do obrotu Rozporządzenie nr 765/2008/WE

Bardziej szczegółowo

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI AKREDYTACJA LABORATORIÓW W ZAKRESACH ELASTYCZNYCH Wydanie 1 Warszawa, 15.05.2009 r. Spis treści 1 Wprowadzenie 2 Cel 3 Polityka PCA dotycząca akredytowania laboratoriów w zakresach

Bardziej szczegółowo

System śledzenia środków spożywczych (traceability), podstawowe narzędzie do wycofania niebezpiecznej żywności z rynku

System śledzenia środków spożywczych (traceability), podstawowe narzędzie do wycofania niebezpiecznej żywności z rynku System śledzenia środków spożywczych (traceability), podstawowe narzędzie do wycofania niebezpiecznej żywności z rynku Iwona Zawinowska Biuro Bezpieczeństwa Żywności Pochodzenia Zwierzęcego GŁÓWNY INSPEKTORAT

Bardziej szczegółowo

Zmiany wymagań normy ISO 14001

Zmiany wymagań normy ISO 14001 Zmiany wymagań normy ISO 14001 Międzynarodowa Organizacja Normalizacyjna (ISO) opublikowała 15 listopada br. zweryfikowane i poprawione wersje norm ISO 14001 i ISO 14004. Od tego dnia są one wersjami obowiązującymi.

Bardziej szczegółowo

PROGRAM CERTYFIKACJI

PROGRAM CERTYFIKACJI Opracował: Zatwierdził: Strona/Stron: 1/6 1. Informacje wstępne Przedstawiony program certyfikacji Systemu Jakości Wieprzowiny PQS (Pork Quality System) stosowany jest przez Biuro Certyfikacji COBICO Sp.

Bardziej szczegółowo

WIELKOPOLSKI WOJEWÓDZKI INSPEKTOR INSPEKCJI HANDLOWEJ Al. Marcinkowskiego 3, 60-967 Poznań. D/KA.ŻG.8361.175.2013 ZPO Poznań, dnia...grudnia 2013r.

WIELKOPOLSKI WOJEWÓDZKI INSPEKTOR INSPEKCJI HANDLOWEJ Al. Marcinkowskiego 3, 60-967 Poznań. D/KA.ŻG.8361.175.2013 ZPO Poznań, dnia...grudnia 2013r. WIELKOPOLSKI WOJEWÓDZKI INSPEKTOR INSPEKCJI HANDLOWEJ Al. Marcinkowskiego 3, 60-967 Poznań D/KA.ŻG.8361.175.2013 ZPO Poznań, dnia...grudnia 2013r. Pani Urszula Marciniak SKLEP SPOŻYWCZO- MONOPOLOWY ul.

Bardziej szczegółowo

OMÓWIENIE NORMY PN-EN ISO/IEC 17025

OMÓWIENIE NORMY PN-EN ISO/IEC 17025 2. OMÓWIENIE NORMY PN-EN ISO/IEC 17025 Joanna Mytych Laboratoria badawcze chcące potwierdzić swoje kompetencje powinny wdrożyć system zarządzania wg normy PN-EN ISO/IEC 17025 Ogólne wymagania dotyczące

Bardziej szczegółowo

Udział laboratoriów referencyjnych w zapewnieniu jakości i bezpieczeństwa żywności

Udział laboratoriów referencyjnych w zapewnieniu jakości i bezpieczeństwa żywności Joanna Wierzowiecka * Udział laboratoriów referencyjnych w zapewnieniu jakości i bezpieczeństwa żywności Wstęp Bezpieczeństwo żywności jest definiowane jako ogół warunków, które muszą być spełniane (dotyczących

Bardziej szczegółowo

Kompetencje organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej w zakresie suplementów diety kontrola

Kompetencje organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej w zakresie suplementów diety kontrola Kompetencje organów Państwowej Inspekcji Sanitarnej w zakresie suplementów diety kontrola Departament Bezpieczeństwa Żywności i Żywienia Główny Inspektorat Sanitarny 1 Obowiązujące przepisy prawne dotyczące

Bardziej szczegółowo

Komunikat nr 115 z dnia 12.11.2012 r.

Komunikat nr 115 z dnia 12.11.2012 r. Komunikat nr 115 z dnia 12.11.2012 r. w sprawie wprowadzenia zmian w wymaganiach akredytacyjnych dla jednostek certyfikujących systemy zarządzania bezpieczeństwem informacji wynikających z opublikowania

Bardziej szczegółowo

SZYNY I ELEMENTY KONSTRUKCYJNE LINII KOLEJOWYCH

SZYNY I ELEMENTY KONSTRUKCYJNE LINII KOLEJOWYCH Ośrodek Certyfikacji Wyrobów IPS TABOR Jednostka ds. Certyfikacji tel. +48 61 6641420; +48 61 6641429; +48 61 6641434 fax. +48 61 6641420; +48 61 6534002 e-mail: certyfikacja@tabor.com.pl Instytut Pojazdów

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 14/2009 Burmistrza Miasta Czeladź. z dnia 28 stycznia 2009. w sprawie: wprowadzenia procedury nadzoru nad dokumentami i zapisami.

Zarządzenie Nr 14/2009 Burmistrza Miasta Czeladź. z dnia 28 stycznia 2009. w sprawie: wprowadzenia procedury nadzoru nad dokumentami i zapisami. Zarządzenie Nr 14/2009 Burmistrza Miasta Czeladź z dnia 28 stycznia 2009 w sprawie: wprowadzenia procedury nadzoru nad dokumentami i zapisami. Na podstawie art. 31 oraz art. 33 ust.1, 3 i 5 ustawy z dnia

Bardziej szczegółowo

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI AKREDYTACJA JEDNOSTEK OCENIAJĄCYCH DO DZIAŁALNOŚCI OBJĘTEJ ROZPORZĄDZENIEM WYKONAWCZYM KOMISJI (UE) NR 402/2013 Wydanie 1 Warszawa, 13.03.2015 r. Spis treści 1 Wprowadzenie...

Bardziej szczegółowo

Samodzielny audit z zakresu ochrony danych osobowych oraz przygotowanie do kontroli z Biura Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych

Samodzielny audit z zakresu ochrony danych osobowych oraz przygotowanie do kontroli z Biura Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych Samodzielny audit z zakresu ochrony danych osobowych oraz przygotowanie do kontroli z Biura Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych Wykładowca mgr prawa i mgr inż. elektronik Wacław Zimny audyt

Bardziej szczegółowo

WARMIŃSKO-MAZURSKI WOJEWÓDZKI INSPEKTOR INSPEKCJI HANDLOWEJ DECYZJA. Ełk, dnia 27 września 2013 r. D-Ek.8361.127.2013.TJ

WARMIŃSKO-MAZURSKI WOJEWÓDZKI INSPEKTOR INSPEKCJI HANDLOWEJ DECYZJA. Ełk, dnia 27 września 2013 r. D-Ek.8361.127.2013.TJ WARMIŃSKO-MAZURSKI WOJEWÓDZKI INSPEKTOR INSPEKCJI HANDLOWEJ Ełk, dnia 27 września 2013 r. D-Ek.8361.127.2013.TJ PAKROM Spółka Jawna D. i J. Romejko ul. Suwalska 25 11-500 Giżycko DECYZJA Działając w oparciu

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 4 grudnia 2014 r. Poz. 1722 USTAWA z dnia 7 listopada 2014 r. o zmianie ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych oraz ustawy o bezpieczeństwie

Bardziej szczegółowo

Materiał pomocniczy dla studentów. Do nauki przedmiotów:

Materiał pomocniczy dla studentów. Do nauki przedmiotów: dr hab. inż. Marian Kamiński Materiał pomocniczy dla studentów Do nauki przedmiotów: - Metody analizy technicznej, część pierwsza zapewnienie jakości; - Systemy zapewnienia jakości w produkcji i badaniach;

Bardziej szczegółowo

ZASADY CERTYFIKACJI WYROBÓW

ZASADY CERTYFIKACJI WYROBÓW Instytut Odlewnictwa Biuro Certyfikacji i Normalizacji u l. Z a k o p i a ń s k a 7 3 30-418 K rak ów, Pol sk a tel. +48 (12) 26 18 184 +48 (12) 26 18 111 fax. +48 (12) 26 60 870 b c w @ i o d. k r a k

Bardziej szczegółowo

PROGRAM CERTYFIKACJI WYROBÓW TYPU 1a

PROGRAM CERTYFIKACJI WYROBÓW TYPU 1a PROGRAM CERTYFIKACJI WYROBÓW TYPU 1a SPIS TREŚCI 1. Wstęp 2. Cel i zakres programu 3. Dokumenty związane 4. Przebieg procesu certyfikacji 5. Wykaz certyfikowanych wyrobów 6. Zawieszanie lub cofanie certyfikacji

Bardziej szczegółowo

PRZEMYSŁOWY INSTYTUT MOTORYZACJI

PRZEMYSŁOWY INSTYTUT MOTORYZACJI PRZEMYSŁOWY INSTYTUT MOTORYZACJI JEDNOSTKA CERTYFIKUJĄCA WYROBY OŚRODEK JAKOŚCI 03-301 Warszawa, ul. Jagiellońska 55 tel. 22 7777-061 do 068 e-mail: nj@pimot.eu PROGRAM OBOWIĄZKOWEJ CERTYFIKACJI BIOKOMPONENTÓW

Bardziej szczegółowo

PSZ 4.6 ZAKUPY USŁUG I DOSTAW

PSZ 4.6 ZAKUPY USŁUG I DOSTAW ZACHODNIOPOMORSKI UNIWERSYTET TECHNOLOGICZNY w SZCZECINIE SYSTEM ZARZĄDZANIA ZESPOŁEM LABORATORIÓW BADAWCZYCH (SZZLB) Zgodny z wymaganiami PN-EN ISO/IEC 17025:2005 PSZ 4.6 ZAKUPY USŁUG I DOSTAW ZATWIERDZAM

Bardziej szczegółowo

Instytut Kolejnictwa Ośrodek Jakości i Certyfikacji 04-275 Warszawa ul. Chłopickiego 50 tel/fax.: (+4822) 612-3132 e-mail: qcert@ikolej.

Instytut Kolejnictwa Ośrodek Jakości i Certyfikacji 04-275 Warszawa ul. Chłopickiego 50 tel/fax.: (+4822) 612-3132 e-mail: qcert@ikolej. tel.: (+4822) 473-1392 Instytut Kolejnictwa Ośrodek Jakości i Certyfikacji 04-275 Warszawa ul. Chłopickiego 50 tel/fax.: (+4822) 612-3132 e-mail: qcert@ikolej.pl INFORMATOR DLA PRODUCENTÓW o trybie certyfikacji

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie Jakoscią. dr inż. Olga Iwasińska-Kowalska. (na podstawie materiałów dr inż. Jerzego Arendarskiego)

Zarządzanie Jakoscią. dr inż. Olga Iwasińska-Kowalska. (na podstawie materiałów dr inż. Jerzego Arendarskiego) Zarządzanie Jakoscią dr inż. Olga Iwasińska-Kowalska (na podstawie materiałów dr inż. Jerzego Arendarskiego) SYSTEMY ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ WEDŁUG NORM SERII ISO 9000 Normy serii ISO 9000 W ISO 9000 opisano

Bardziej szczegółowo

AUCHAN POLSKA Spółka z o.o. ul. Puławska 46 05-500 Piaseczno

AUCHAN POLSKA Spółka z o.o. ul. Puławska 46 05-500 Piaseczno WIELKOPOLSKI WOJEWÓDZKI INSPEKTOR INSPEKCJI HANDLOWEJ Al. Marcinkowskiego 3, 60-967 Poznań Nr akt : ŻG.8361.130.2014 ZPO Poznań, dnia listopada 2014 r. AUCHAN POLSKA Spółka z o.o. ul. Puławska 46 05-500

Bardziej szczegółowo

Promotor: dr inż. Krzysztof Różanowski

Promotor: dr inż. Krzysztof Różanowski Warszawska Wyższa Szkoła Informatyki Prezentacja do obrony pracy dyplomowej: Wzorcowa polityka bezpieczeństwa informacji dla organizacji zajmującej się testowaniem oprogramowania. Promotor: dr inż. Krzysztof

Bardziej szczegółowo

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI AKREDYTACJA DO CELÓW NOTYFIKACJI W ODNIESIENIU DO DYREKTYWY 97/23/WE W SPRAWIE URZĄDZEŃ CIŚNIENIOWYCH ORAZ DYREKTYWY 2009/105/WE W SPRAWIE PROSTYCH ZBIORNIKÓW CIŚNIENIOWYCH

Bardziej szczegółowo

WYBRANE ZAGADNIENIA Z PRAWOZNAWSTWA W ASPEKCIE PRAWA ŻYWNOŚCIOWEGO

WYBRANE ZAGADNIENIA Z PRAWOZNAWSTWA W ASPEKCIE PRAWA ŻYWNOŚCIOWEGO SPIS TREŚCI Wykaz skrótów... 11 Przedmowa... 13 Rozdział I WYBRANE ZAGADNIENIA Z PRAWOZNAWSTWA W ASPEKCIE PRAWA ŻYWNOŚCIOWEGO... 15 1. Pojęcie prawa... 15 1.1. Prawo a inne systemy normujące stosunki społeczne...

Bardziej szczegółowo

Budowanie skutecznych systemów zarządzania opartych na normach ISO

Budowanie skutecznych systemów zarządzania opartych na normach ISO UKatalog Szkoleń: Budowanie skutecznych systemów zarządzania opartych na normach ISO UBlok I Podejście procesowe: Zarządzanie procesowe (2 dni) Definicje procesu, zarządzanie procesami, podział i identyfikowanie

Bardziej szczegółowo

Procedura: Ocena Systemu Zarządzania

Procedura: Ocena Systemu Zarządzania Procedura: Ocena Systemu Zarządzania I. CEL PROCEDURY Celem niniejszej procedury jest jednoznaczne określenie zasad planowania, prowadzenia, dokumentowania i oceny działań audytowych oraz kontrolnych prowadzonych

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1do zarządzenia nr 3 Powiatowego Lekarza Weterynarii w Radomsku z dnia 7 sierpnia 2014 r. INSTRUKCJA

Załącznik nr 1do zarządzenia nr 3 Powiatowego Lekarza Weterynarii w Radomsku z dnia 7 sierpnia 2014 r. INSTRUKCJA Załącznik nr 1do zarządzenia nr 3 Powiatowego Lekarza Weterynarii w Radomsku z dnia 7 sierpnia 2014 r. INSTRUKCJA Powiatowego Lekarza Weterynarii w Radomsku z dnia 7 sierpnia 2014 r. w sprawie wyznaczania

Bardziej szczegółowo

3 ISO17025_2005 3_1 Księga systemu. 3 ISO17025_2005 4_1 polityka jakości

3 ISO17025_2005 3_1 Księga systemu. 3 ISO17025_2005 4_1 polityka jakości Materiały Kierownik Laboratorium Systemu Zarządzania Jakością w Laboratoriach wg Zagadnienie do przerobienia 1. System wzajemnego uznawania na świecie i w Polsce oraz rola akredytacji laboratoriów w systemie

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 20 czerwca 2016 r. Poz. 878 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA CYFRYZACJI 1) z dnia 17 czerwca 2016 r. w sprawie dokonywania oceny zgodności urządzeń radiowych

Bardziej szczegółowo

010 P1/01/10 NADZÓR NAD DOKUMENTACJĄ

010 P1/01/10 NADZÓR NAD DOKUMENTACJĄ Starostwo Powiatowe we Włocławku 010-F2/01/10 STAROSTWO POWIATOWE WE WŁOCŁAWKU PROCEDURA SYSTEMU ZARZĄDZANIA JAKOŚCIĄ 010 P1/01/10 NADZÓR NAD DOKUMENTACJĄ Właściciel procedury: Sekretarz Powiatu Data Imię

Bardziej szczegółowo

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI PROGRAM AKREDYTACJI JEDNOSTEK CERTYFIKUJĄCYCH W ZAKRESIE ROLNICTWA EKOLOGICZNEGO Wydanie 7 Warszawa, 24.07.2013 r. Spis treści 1 Wprowadzenie...3 2 Definicje...3 3 Wymagania

Bardziej szczegółowo

ISO 14000 w przedsiębiorstwie

ISO 14000 w przedsiębiorstwie ISO 14000 w przedsiębiorstwie Rodzina norm ISO 14000 TC 207 ZARZADZANIE ŚRODOWISKOWE SC1 System zarządzania środowiskowego SC2 Audity środowiskowe SC3 Ekoetykietowanie SC4 Ocena wyników ekologicznych SC5

Bardziej szczegółowo

Wiesława Skrzypczak VITA Hurtownia Żywności Naturalnej ul. Akacjowa 29 62-023 Gądki

Wiesława Skrzypczak VITA Hurtownia Żywności Naturalnej ul. Akacjowa 29 62-023 Gądki WIELKOPOLSKI WOJEWÓDZKI INSPEKTOR INSPEKCJI HANDLOWEJ Al. Marcinkowskiego 3, 60-967 Poznań Nr akt : ŻG.8361.79.2013 ZPO Poznań, dnia stycznia 2014 r. Wiesława Skrzypczak VITA Hurtownia Żywności Naturalnej

Bardziej szczegółowo

WIELKOPOLSKI WOJEWÓDZKI INSPEKTOR INSPEKCJI HANDLOWEJ Al. Marcinkowskiego 3, 60-967 Poznań DECYZJA

WIELKOPOLSKI WOJEWÓDZKI INSPEKTOR INSPEKCJI HANDLOWEJ Al. Marcinkowskiego 3, 60-967 Poznań DECYZJA WIELKOPOLSKI WOJEWÓDZKI INSPEKTOR INSPEKCJI HANDLOWEJ Al. Marcinkowskiego 3, 60-967 Poznań D/KO.ŻG.8361.124.2012 Poznań...stycznia 2013r. Zakład Mięsny "Janicki" Jakub Janicki Karol Janicki s. c. ul. Łąkowa

Bardziej szczegółowo