WPROWADZENIE Powód wezbraniem, które przynosi straty gospodarcze i społeczne

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "WPROWADZENIE Powód wezbraniem, które przynosi straty gospodarcze i społeczne"

Transkrypt

1 WPROWADZENIE Pod pojęciem powódź w języku potocznym rozumie się przede wszystkim wystąpienie rzeki z koryta i w konsekwencji zalanie terenów, na których normalnie woda nie występuje. W języku fachowym pojęcie powódź ma swoją definicję. Jest ona oparta o hydrologiczne pojęcie wezbrania. Pod pojęciem wezbrania rozumie się wyraźny wzrost stanów (a zatem i natęŝenia przepływu) wody w ciekach, spowodowane zwiększonym zasilaniem lub incydentalnym podpiętrzeniem zwierciadła wody, wywołanym zjawiskami naturalnymi. Powódź jest natomiast szczególnym przypadkiem wezbrania, tzn. wezbraniem, które przynosi straty gospodarcze i społeczne. Powódź jest więc zjawiskiem hydrologicznym o charakterze społeczno - gospodarczym. Powodziowe straty gospodarcze są dość oczywiste. Straty społeczne to utrata zdrowia (w tym psychicznego ze względu na stres), a w skrajnych przypadkach takŝe Ŝycia, utrata miejsca pracy, a w konsekwencji i moŝliwości zarobkowania, utrata moŝliwości komunikacji (przemieszczania się) tp. Powódź moŝe teŝ nieść powaŝne konsekwencje dla środowiska, np. w postaci zanieczyszczenia (skaŝenia) wód w sytuacji zalania np. oczyszczalni ścieków lub zakładów chemicznych. Jak wspomniano wyŝej kaŝda powódź jest wezbraniem, ale nie kaŝde wezbranie jest powodzią, nawet jeśli towarzyszy mu wystąpienie wody z koryta rzeki, o ile nie pociąga ono za sobą skutków finansowych lub/i społecznych. Jeśli więc wiemy, Ŝe powódź jest wezbraniem, to oczywiste staje się, Ŝe ma pewne cechy tego zjawiska hydrologicznego. Z punktu widzenia problemu ochrony przed powodzią fundamentalne znaczenie ma świadomość, Ŝe: wezbrania to zjawiska naturalne, z którymi nie tylko mamy do czynienia obecnie, ale które występowały zawsze i będą występować w przyszłości; niemoŝliwe jest całkowite zapobieŝenie powodziom, natomiast istnieje moŝliwość zredukowania ryzyka strat; proces kształtowania się wezbrań jest determinowany przez wiele czynników, które moŝna zakwalifikować do dwóch zasadniczych grup: zmiany klimatyczne i zmiany w warunkach odpływu zarówno ze zlewni jak i w samych korytach rzek, prowadzące do jego przyspieszenia, a w konsekwencji do wzrostu wartości natęŝenia przepływów kulminacyjnych. Jeśli mając w pamięci powyŝsze stwierdzenia uświadomimy sobie, Ŝe stale rośnie liczba ludności a w konsekwencji rozwoju cywilizacyjnego, takŝe ilość i wartość majątku zlokalizowanego w dolinach rzecznych, to fakt, iŝ w całym świecie straty powodziowe rosną, mimo postępu w dziedzinie ochrony przed powodzią, staje się oczywisty i zrozumiały. Wyrazistą ilustracją tej tendencji jest rys.1.1, przedstawiający wartość strat powodziowych w latach , w najbogatszym i najbardziej zaawansowanym technologicznie państwie, tzn. w Stanach Zjednoczonych. W ostatnich latach docierają do nas ze świata informacje o przeraŝających katastrofach naturalnych: trzęsieniach ziemi, huraganach, tsunami i tp. Warto jednak wiedzieć, Ŝe ciągle jeszcze wartość całkowitych, światowych strat powodziowych ma drugie (po huraganach) miejsce wśród wartości strat spowodowanych przyczynami naturalnymi (rys. 1.2). 1

2 Straty Powodziowe w USA straty [miliardy $] Rys Wartość strat powodziowych w USA w latach [..] struktura wysokosci globalnych strat w świecie % - powódź 15% - trzęsienia ziemi 36% - huragany 20% - inne 5 0 Rys Struktura strat wywołanych przez katastrofy naturalne w świecie [...] 2

3 struktura strat powodziowych w świecie straty ekonomiczne utrata Ŝycia ludzi straty w ramach ubezpieczeń Rys Struktura strat powodziowych w świecie Na rys.1.3 przedstawiono strukturę strat powodziowych w świecie, wyraŝonych w kategoriach finansowych. Jak widać, największy udział w całkowitej wartości strat mają straty finansowe wynikające z utraty Ŝycia przez ludzi. Finansową wartość Ŝycia ludzkiego potraktowano w tym przypadku umownie, jako wartość potencjalnego ubezpieczenia ludzi, którzy ponieśli śmierć na skutek powodzi. Udział tego elementu w całkowitych stratach finansowych jest tak duŝa, bo w powodziach na świecie giną tysiące ludzi (np. w powodzi, jaka wystąpiła w 1998 roku na rzece Jangcy w Chinach zginęło osób). Najmniejszą część strat stanowi wartość ubezpieczeń. Chodzi tu o szczególne ubezpieczenia na wypadek powodzi. Warto zauwaŝyć, Ŝe tak niski udział tego elementu w globalnych stratach powodziowych moŝe wskazywać z jednej strony na to, Ŝe nie są one rozpowszechnione, z drugiej zaś na to, Ŝe są skuteczne, bowiem stymulują działania zapobiegające stratom. Problemy zagroŝenia powodziowego, jego oceny oraz tworzenia skutecznego systemu ochrony przed powodzią są więc powaŝne, waŝne, aktualne i wymagające intensyfikacji prac nad procesem jego rozwiązywania (problemu nigdy nie rozwiąŝe się ostatecznie ma on charakter procesu trwałego). W dalszym ciągu niniejszej publikacji omówione zostaną podstawowe zagadnienia związane z ochroną przed powodzią zarówno o charakterze ogólnym, jak i szczegółowe przede wszystkim w dorzeczu górnej Wisły ale takŝe i w innych częściach Polski. 3

4 RODZAJE POWODZI Wezbrania (a zatem i powodzie) mogą mieć róŝne przyczyny. Geneza powstawania wezbrań (powodzi) determinowana jest przez okres ich występowania oraz lokalizację i zasięg terytorialny. Poszczególne typy genetyczne wezbrań mają ponadto odmienny przebieg. Ze względu na przyczyny powstawania wyróŝnia się cztery typy wezbrań (powodzi): opadowe (typ O), roztopowe (typ R), zimowe (typ Z) oraz sztormowe (typ S). Wezbrania (powodzie) opadowe Wezbrania (powodzie) wywoływane przez opady deszczu mogą róŝnić się istotnie przebiegiem i zasięgiem terytorialnym. I tak powodzie: wywołane przez nawalne opady, związane z lokalnymi burzami termicznymi, występują na potokach górskich i strugach nizinnych, o powierzchni zlewni A < 50 km 2 ; pojawiają się one zazwyczaj w lipcu i sierpniu (choć mogą występować w okresie od kwietnia do października) najczęściej na terenach wysoczyzn, wznoszących się nad płaskimi i podmokłymi obszarami; mają one krótkotrwały ale gwałtowny przebieg; bywają przyczyną znacznych strat w zagospodarowaniu przestrzennym terenu; w ostatnim okresie stają się coraz większym problemem, szczególnie w miastach Małopolski i Śląska; wywoływane przez opady rozlewne występują w terenach górskich, podgórskich i na nizinach w okresie od czerwca (czasem juŝ w maju) do września i charakteryzują się największym zasięgiem terytorialnym, obejmując nieraz całe dorzecze górnej Wisły lub Odry; podobnie scharakteryzować moŝna wezbrania wynikające z opadów frontalnych, występujących w strefie frontów atmosferycznych. Wezbrania (powodzie) roztopowe Powstają one wskutek gwałtownego tajania pokrywy śnieŝnej, które bywa niejednokrotnie przyspieszone przez deszcze padające w tym okresie. Wezbrania tego typu mają bardzo rozległy zasięg terytorialny. Najczęściej występują w marcu i kwietniu; mogą się jednak zdarzyć w ciągu całej zimy, podczas tzw. odwilŝy śródzimowych. Wezbrania (powodzie) zimowe Ten rodzaj wezbrań jest wynikiem spiętrzania się zwierciadła wody w wyniku nasilonych zjawisk lodowych, do których zalicza się np. intensywne tworzenie się śryŝu lub lodu dennego, powodujące zmniejszenie przekroju przepływu lub spiętrzanie się spływającej kry lodowej na ostrych zakrętach rzeki, w przekrojach mostowych i tp. Wezbrania tego typu zdarzają się zwykle w grudniu i styczniu (czasem równieŝ w lutym i marcu). W Polsce nie są one częste, choć na Noteci w przekroju Lipki zatory śryŝowe obserwuje się niemal corocznie. Przykładem wezbrania zatorowego była sytuacja powodziowa, jaka miała miejsce w styczniu 1982 r. na Wiśle pod Płockiem. Wezbrania (powodzie) sztormowe Są one spowodowane wiatrami sztormowymi, wiejącymi na wybrzeŝach morskich w kierunku lądu. Wiatry te utrudniają odpływ rzek uchodzących do morza, powodując spiętrzenie wody w korytach i na zalewach przymorskich. Wezbrania te najczęściej zdarzają się zimą (grudzień luty). 4

5 Okresy występowania poszczególnych typów wezbrań (powodzi) w Polsce zestawiono w tabeli 1.1, zaś zasięg terytorialny powodzi wiosenno - letnich na rysunku 1.4. Tab Okresy występowania poszczególnych rodzajów powodzi w Polsce Typ Pora pojawiania się wezbrań wezbrania I II III IV V VI VII VIII IX X XI XII Opadowe nawalne Opadowe frontalne Opadowe rozlewne Roztopowe Sztormowe Zimowe śryŝowe Zimowe zatorowe Zimowe lodowe pora najczęstszego pojawiania się wezbrań pora moŝliwego pojawiania się wezbrań 5

6 Rys.1.4. Zasięg występowania powodzi wiosenno - letnich w Polsce 6

OCHRONA PRZECIWPOWODZIOWA TERENÓW ROLNICZYCH EDWARD HŁADKI Z-CA DYR. DS. TECHNICZNYCH RZGW SZCZECIN

OCHRONA PRZECIWPOWODZIOWA TERENÓW ROLNICZYCH EDWARD HŁADKI Z-CA DYR. DS. TECHNICZNYCH RZGW SZCZECIN EDWARD HŁADKI Z-CA DYR. DS. TECHNICZNYCH RZGW SZCZECIN RODZAJE POWODZI : POWODZIE RZECZNE spowodowane długotrwałymi deszczami lub topiącym się na wiosnę śniegiem, a w konsekwencji zalaniem terenów wzdłuż

Bardziej szczegółowo

Zakres ochrony budynków mieszkalnych od skutków PowodZi w ofercie krajowych towarzystw ubezpieczeń

Zakres ochrony budynków mieszkalnych od skutków PowodZi w ofercie krajowych towarzystw ubezpieczeń Zakres ochrony budynków mieszkalnych od skutków PowodZi w ofercie krajowych towarzystw ubezpieczeń G r z e G o r z st r u P c z e w s k i 48 Świat Nieruchomości 1. Wprowadzenie Katastrofa powodzi, która

Bardziej szczegółowo

JAK PRZYGOTOWAĆ SIĘ NA POWÓDŹ. www.rcb.gov.pl

JAK PRZYGOTOWAĆ SIĘ NA POWÓDŹ. www.rcb.gov.pl JAK PRZYGOTOWAĆ SIĘ NA POWÓDŹ INFORMACJE PRZYCZYNY RODZAJE POWODZI Powodzią nazywamy zalanie przez wodę terenów nadbrzeżnych, wzdłuż koryta rzeki lub brzegu morza, na skutek wezbrania wód. Jest jedną z

Bardziej szczegółowo

Powódź to zagroŝenie Ŝycia. fot. http://elchackal.wordpress.com

Powódź to zagroŝenie Ŝycia. fot. http://elchackal.wordpress.com ZagroŜenie powodziowe i strategie ochrony Roman Konieczny Małgorzata Siudak 2010 fot. www.ikarystyka.pl Powódź to zagroŝenie Ŝycia fot. http://elchackal.wordpress.com fot. arch. Szkoła Podstawowa Szczurowa

Bardziej szczegółowo

Ochrona przed powodzią

Ochrona przed powodzią Ochrona przed powodzią Zajęcia Temat liczba godzin 1 Charakterystyka zjawisk powodziowych, formowanie fali powodziowej (2,5) 2 Ochrona przeciwpowodziowa w zbiornikach wodnych, sterowanie przebiegiem (2,5)

Bardziej szczegółowo

DAŃSKI E. sp. z o.o. MELI ORACJE

DAŃSKI E. sp. z o.o. MELI ORACJE DAŃSKI E sp. z o.o. MELI ORACJE OCHRONA PRZECIWPOWODZIOWA MIASTA GDAŃSKA Andrzej Chudziak Obszar Żuław Gdańskich z lewej koniec XIII w; z prawej stan obecny Powodzie o katastrofalnych skutkach dla Gdańska

Bardziej szczegółowo

Zagrożenia meteorologiczne

Zagrożenia meteorologiczne Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej Państwowy Instytut Badawczy Warszawa, 2011 Zagrożenia meteorologiczne Wiatr Silny wiatr - wiatr, to naturalny poziomy ruch powietrza powstały wskutek różnic ciśnienia.

Bardziej szczegółowo

Ocena aktualnej i prognozowanej sytuacji meteorologicznej i hydrologicznej na okres 24.07-28.07.2015r.

Ocena aktualnej i prognozowanej sytuacji meteorologicznej i hydrologicznej na okres 24.07-28.07.2015r. Warszawa, dn.24.07.2015 Ocena aktualnej i prognozowanej sytuacji meteorologicznej i hydrologicznej na okres 24.07-28.07.2015r. wg stanu na godz. 14:00 dnia 24.07.2015 r. 1. Prognoza pogody dla Polski na

Bardziej szczegółowo

dr inż. Ireneusz Dyka pok. 3.34 [ul. Heweliusza 4] http://pracownicy.uwm.edu.pl/i.dyka e-mail: i.dyka@uwm.edu.pl

dr inż. Ireneusz Dyka pok. 3.34 [ul. Heweliusza 4] http://pracownicy.uwm.edu.pl/i.dyka e-mail: i.dyka@uwm.edu.pl Katedra Geotechniki i Budownictwa Drogowego WYDZIAŁ NAUK TECHNICZNYCH Uniwersytet Warmińsko-Mazurski Budowle hydrotechniczne Wykład 12 Budowle hydrotechniczne w ochronie przeciwpowodziowej dr inż. Ireneusz

Bardziej szczegółowo

Mapy zagrożenia powodziowego od strony morza

Mapy zagrożenia powodziowego od strony morza Mapy zagrożenia powodziowego od strony morza Wyniki - Centrum Modelowania Powodzi i Suszy w Gdyni Monika Mykita IMGW PIB Oddział Morski w Gdyni 28.11.2012 r. Obszar działania CMPiS w Gdyni Obszar działania

Bardziej szczegółowo

WARUNKI HYDROMETEOROLOGICZNE

WARUNKI HYDROMETEOROLOGICZNE WARUNKI HYDROMETEOROLOGICZNE METEOROLOGIA Warunki hydrometeorologiczne stanowią podstawę rozpoznania uwarunkowań funkcjonowania i przemian geoekosystemów. Dlatego jednym z podstawowych zadań realizowanych

Bardziej szczegółowo

Noc poniedziałek/wtorek (28/29.01.2013) i wtorek (29.01.2013)

Noc poniedziałek/wtorek (28/29.01.2013) i wtorek (29.01.2013) Prognoza pogody dla Polski Na okres 28.01-04.02. 2013 Noc poniedziałek/wtorek (28/29.01.2013) i wtorek (29.01.2013) W nocy zachmurzenie duże i całkowite, we wschodniej połowie kraju opady śniegu miejscami

Bardziej szczegółowo

1. Stan zagroŝenia i ryzyka powodziowego obszaru śuław

1. Stan zagroŝenia i ryzyka powodziowego obszaru śuław 1. Stan zagroŝenia i ryzyka powodziowego obszaru śuław Ze względu na specyficzne warunki przyrodnicze i hydrologiczne (przyrodniczo-techniczne) oraz połoŝenie w depresyjnej delcie Wisły, śuławy funkcjonują

Bardziej szczegółowo

Wyznaczanie obszarów zagrożonych powodzią - realizacja założeń Dyrektywy Powodziowej w ramach projektu ISOK. Monika Mykita

Wyznaczanie obszarów zagrożonych powodzią - realizacja założeń Dyrektywy Powodziowej w ramach projektu ISOK. Monika Mykita Wyznaczanie obszarów zagrożonych powodzią - realizacja założeń Dyrektywy Powodziowej w ramach projektu ISOK. Monika Mykita 13.04.2012 Główne zadania Centrum Modelowania Powodziowego w ramach projektu ISOK

Bardziej szczegółowo

PLAN OPERACYJNY OCHRONY PRZED POWODZIĄ GMINY ZIELONA GÓRA

PLAN OPERACYJNY OCHRONY PRZED POWODZIĄ GMINY ZIELONA GÓRA Załącznik do Gminnego Planu Reagowania Kryzysowego Zatwierdzam Starosta Zielonogórski Zatwierdzam Wójt Gminy Zielona Góra... podpis i data... podpis i data PLAN OPERACYJNY OCHRONY PRZED POWODZIĄ GMINY

Bardziej szczegółowo

Co to jest ustrój rzeczny?

Co to jest ustrój rzeczny? Co to jest ustrój rzeczny? Ustrój (reżim) rzeczny jest to ustalany na podstawie wieloletnich obserwacji rytm wahań przepływów rzeki oraz stanów wody, związany z rodzajem zasilania i zlodzeniem. Każda rzeka

Bardziej szczegółowo

Temat: Klęski żywiołowe

Temat: Klęski żywiołowe MODUŁ IV LEKCJA 3 Temat: Klęski żywiołowe Formy realizacji: Po zakończeniu zajęć uczeń: zna pojęcie katastrofy, klęski żywiołowej, potrafi wymienić rodzaje klęsk żywiołowych, wie, gdzie szukać pomocy,

Bardziej szczegółowo

Mapy Zagrożenia (powodzią sztormową)

Mapy Zagrożenia (powodzią sztormową) Mapy Zagrożenia (powodzią sztormową) Joanna Dudzińska-Nowak Uniwersytet Szczeciński Instytut Nauk o Morzu Mapa zagrożenia powodziowego opracowanie kartograficzne prezentujące przestrzenny zasięg strefy

Bardziej szczegółowo

POWÓDŹ W powiecie sandomierskim wały przeciwpowodziowe są przewidywane do przepływu wody stuletniej.

POWÓDŹ W powiecie sandomierskim wały przeciwpowodziowe są przewidywane do przepływu wody stuletniej. POWÓDŹ Wezbranie każdy znaczny wzrost stanów wody w ciekach i jeziorach wywołany: zwiększonym zasilaniem naturalnym tj. opadami deszczu, tajaniem śniegu, zahamowaniem odpływu przez zatory lodowe lub śryżowe,

Bardziej szczegółowo

VADEMECUM OCHRONY PRZECIWPOWODZIOWEJ

VADEMECUM OCHRONY PRZECIWPOWODZIOWEJ VADEMECUM OCHRONY PRZECIWPOWODZIOWEJ Autorzy: Stefan Bednarczyk Teresa Jarzębińska Stanisław Mackiewicz Elżbieta Wołoszyn Gdańsk. grudzień 2006 Spis treści str 1. 1.1. 1.1.1 1.1.2 1.1.3 1.2 1.3 1.3.1

Bardziej szczegółowo

PRZYGOTOWANIE DANYCH HYDROLOGICZNYCH W ZAKRESIE NIEZBĘDNYM DO MODELOWANIA HYDRAULICZNEGO

PRZYGOTOWANIE DANYCH HYDROLOGICZNYCH W ZAKRESIE NIEZBĘDNYM DO MODELOWANIA HYDRAULICZNEGO PRZYGOTOWANIE DANYCH HYDROLOGICZNYCH W ZAKRESIE NIEZBĘDNYM DO MODELOWANIA HYDRAULICZNEGO Tamara Tokarczyk, Andrzej Hański, Marta Korcz, Agnieszka Malota Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej Państwowy

Bardziej szczegółowo

Wpływ urbanizacji obszarów w rolniczych na wezbrania opadowe i jego prognozowanie przy zastosowaniu modelu symulacyjnego opracowanego w ITP

Wpływ urbanizacji obszarów w rolniczych na wezbrania opadowe i jego prognozowanie przy zastosowaniu modelu symulacyjnego opracowanego w ITP Wpływ urbanizacji obszarów w rolniczych na wezbrania opadowe i jego prognozowanie przy zastosowaniu modelu symulacyjnego opracowanego w ITP mgr inŝ. Katarzyna KręŜałek dr inŝ. Tomasz Szymczak Zakład Zasobów

Bardziej szczegółowo

Wyznaczenie obszarów bezpośredniego zagroŝenia powodzią w zlewni Raby, jako integralnego elementu studium ochrony przeciwpowodziowej

Wyznaczenie obszarów bezpośredniego zagroŝenia powodzią w zlewni Raby, jako integralnego elementu studium ochrony przeciwpowodziowej REGIONALNY ZARZĄD GOSPODARKI WODNEJ W KRAKOWIE ul. Marszałka Józefa Piłsudskiego 22 Sekretariat: 12 628 41 06 31-109 Kraków fax: 12 423 21 53 30-960 Kraków 1, skrytka pocz. 331 Centrala: 12 628 41 00 Wyznaczenie

Bardziej szczegółowo

Klasa maksymalnie 27 punktów. Botnicka, Śródziemne, Czad, Tygrys, Fundy, Tamiza, Bałtyckie, Tanganika. Rzeka Zatoka Jezioro Morze

Klasa maksymalnie 27 punktów. Botnicka, Śródziemne, Czad, Tygrys, Fundy, Tamiza, Bałtyckie, Tanganika. Rzeka Zatoka Jezioro Morze grupa a Wody Ziemi...................................... Imię i nazwisko Poniższy test składa się z 14 zadań. Przy każdym poleceniu podano liczbę punktów możliwą do uzyskania za prawidłową......... odpowiedź.

Bardziej szczegółowo

KOMUNIKAT O ZJAWISKACH LODOWYCH z dnia 07-03-2012 r.

KOMUNIKAT O ZJAWISKACH LODOWYCH z dnia 07-03-2012 r. Komunikat o zjawiskach lodowych z dnia 07-03-2012 r. KOMUNIKAT O ZJAWISKACH LODOWYCH z dnia 07-03-2012 r. Rzeka Odra jest wolna od lodu. Obecnie w związku ze wzrostem temperatury i opadami deszczu, które

Bardziej szczegółowo

KATASTROFY BUDOWLANE w 2009 roku

KATASTROFY BUDOWLANE w 2009 roku GŁÓWNY URZĄD NADZORU BUDOWLANEGO KATASTROFY BUDOWLANE w 9 roku Warszawa, luty 1 rok 1.Wstęp Katastrofą budowlaną jest niezamierzone, gwałtowne zniszczenie obiektu budowlanego lub jego części, a takŝe konstrukcyjnych

Bardziej szczegółowo

Przekop Wisły i jego znaczenie dla ochrony przeciwpowodziowej Żuław Wojciech Majewski Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej PIB Warszawa

Przekop Wisły i jego znaczenie dla ochrony przeciwpowodziowej Żuław Wojciech Majewski Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej PIB Warszawa Przekop Wisły i jego znaczenie dla ochrony przeciwpowodziowej Żuław Wojciech Majewski Instytut Meteorologii i Gospodarki Wodnej PIB Warszawa WISŁA NAJWIĘKSZĄ RZEKĄ POLSKI Długość rzeki 1047 km Powierzchnia

Bardziej szczegółowo

KIK/37 TARLISKA GÓRNEJ RABY UTRZYMANIE RZEK GÓRSKICH

KIK/37 TARLISKA GÓRNEJ RABY UTRZYMANIE RZEK GÓRSKICH KIK/37 TARLISKA GÓRNEJ RABY UTRZYMANIE RZEK GÓRSKICH UTRZYMANIE RZEK W ŚWIETLE PRAWA WODNEGO PROJEKT WSPÓŁFINANSOWANY PRZEZ SZWAJCARIĘ W RAMACH SZWAJCARSKIEGO PROGRAMU WSPÓŁPRACY Z NOWYMI KRAJAMI CZŁONKOWSKIMI

Bardziej szczegółowo

Projekt Kompleksowe zabezpieczenie przeciwpowodziowe Żuław Etap I Miasto Elbląg

Projekt Kompleksowe zabezpieczenie przeciwpowodziowe Żuław Etap I Miasto Elbląg Projekt Kompleksowe zabezpieczenie przeciwpowodziowe Żuław Etap I Miasto Elbląg współfinansowany ze środków Funduszu Spójności w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko Beneficjent: Gmina

Bardziej szczegółowo

Dynamika Zlewni (Rzecznej)

Dynamika Zlewni (Rzecznej) Dynamika Zlewni (Rzecznej) Skąd pochodzi woda, której używasz? Czy tam gdzie mieszkasz jest wystarczająca ilość wody czy też jej dostawy są ograniczone? Jakie czynniki mają wpływ na ilość i jakość wody

Bardziej szczegółowo

Ograniczanie skutków powodzi technika i planowanie

Ograniczanie skutków powodzi technika i planowanie Ograniczanie skutków powodzi technika i planowanie Roman Konieczny Małgorzata Siudak 2010 fot. Bureau of Reclamation fot. EU-LIFE Project FlodScan Strategie ograniczania skutków powodzi Dla ograniczenia

Bardziej szczegółowo

Monika Ciak-Ozimek. Mapy zagrożenia powodziowego i mapy ryzyka powodziowego stan obecny i wdrażanie

Monika Ciak-Ozimek. Mapy zagrożenia powodziowego i mapy ryzyka powodziowego stan obecny i wdrażanie Monika Ciak-Ozimek Mapy zagrożenia powodziowego i mapy ryzyka powodziowego stan obecny i wdrażanie Informatyczny System Osłony Kraju przed nadzwyczajnymi zagrożeniami Projekt ISOK jest realizowany w ramach

Bardziej szczegółowo

INSTYTUT METEOROLOGII I GOSPODARKI WODNEJ Państwowy Instytut Badawczy INSTITUTE OF METEOROLOGY AND WATER MANAGEMENT National Research Institute

INSTYTUT METEOROLOGII I GOSPODARKI WODNEJ Państwowy Instytut Badawczy INSTITUTE OF METEOROLOGY AND WATER MANAGEMENT National Research Institute INSTYTUT METEOROLOGII I GOSPODARKI WODNEJ Państwowy Instytut Badawczy INSTITUTE OF METEOROLOGY AND WATER MANAGEMENT National Research Institute TYTUŁ : SEMINARIUM SZKOLENIOWE DLA POLSKIEJ IZBY UBEZPIECZEŃ

Bardziej szczegółowo

Ostateczna postać długotrwałych zmian w określonych warunkach klimatyczno-geologicznych to:

Ostateczna postać długotrwałych zmian w określonych warunkach klimatyczno-geologicznych to: WYDZIAŁ: GEOLOGII, GEOFIZYKI I OCHRONY ŚRODOWISKA KIERUNEK STUDIÓW: OCHRONA ŚRODOWISKA RODZAJ STUDIÓW: STACJONARNE I STOPNIA ROK AKADEMICKI 2014/2015 WYKAZ PRZEDMIOTÓW EGZAMINACYJNYCH: I. Ekologia II.

Bardziej szczegółowo

3. Warunki hydrometeorologiczne

3. Warunki hydrometeorologiczne 3. WARUNKI HYDROMETEOROLOGICZNE Monitoring zjawisk meteorologicznych i hydrologicznych jest jednym z najważniejszych zadań realizowanych w ramach ZMŚP. Właściwe rozpoznanie warunków hydrometeorologicznych

Bardziej szczegółowo

Jest jedną z podstawowych w termodynamice wielkości fizycznych będąca miarą stopnia nagrzania ciał, jest wielkością reprezentującą wspólną własność

Jest jedną z podstawowych w termodynamice wielkości fizycznych będąca miarą stopnia nagrzania ciał, jest wielkością reprezentującą wspólną własność TEMPERATURA Jest jedną z podstawowych w termodynamice wielkości fizycznych będąca miarą stopnia nagrzania ciał, jest wielkością reprezentującą wspólną własność dwóch układów pozostających w równowadze

Bardziej szczegółowo

Typologia zagrożeń. 1. powodzie: roztopowe, opadowe, sztormowe, zatorowe, wylewowe

Typologia zagrożeń. 1. powodzie: roztopowe, opadowe, sztormowe, zatorowe, wylewowe Typologia zagrożeń Zagrożenia naturalne Zagrożenia cywilizacyjne 1. powodzie: roztopowe, opadowe, sztormowe, zatorowe, wylewowe 2. katastrofy: budowlane (budynków, obiektów drogowych, budowli hydrotechnicznych

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Lp. Zagadnienie str.

SPIS TREŚCI. Lp. Zagadnienie str. 1 SPIS TREŚCI Lp. Zagadnienie str. 1. Dokumenty odniesienia 4 2. Cel Gminnego Planu Zarządzania Kryzysowego 7 3. Arkusz uzgodnień. 8 4. Arkusz aktualizacji. 9 5. Opinia Gminnego Zespołu Zarządzania Kryzysowego...

Bardziej szczegółowo

RAPORT Z WYKONANIA MAP ZAGROZ ENIA POWODZIOWEGO I MAP RYZYKA POWODZIOWEGO ZAŁĄCZNIK NR 6

RAPORT Z WYKONANIA MAP ZAGROZ ENIA POWODZIOWEGO I MAP RYZYKA POWODZIOWEGO ZAŁĄCZNIK NR 6 Nr Projektu: POIG.07.01.00 00 025/09 RAPORT Z WYKONANIA MAP ZAGROZ ENIA POWODZIOWEGO I MAP RYZYKA POWODZIOWEGO ZAŁĄCZNIK NR 6 OPIS WIZUALIZACJI KARTOGRAFICZNEJ MAP ZAGROŻENIA POWODZIOWEGO I MAP RYZYKA

Bardziej szczegółowo

Wykład Zagrożenie powodziowe i strategie ochrony

Wykład Zagrożenie powodziowe i strategie ochrony Wykład Zagrożenie powodziowe i strategie ochrony y do slajdów z prezentacji wspomagającej wykładowcę Autorzy Roman Konieczny Małgorzata Siudak 2010 Slajd 1. Zagrożenie powodziowe i strategie ochrony em

Bardziej szczegółowo

Koszalin, grudzień 2010 r.

Koszalin, grudzień 2010 r. Oferty alternatywnych form zatrudnienia i otwarte pośrednictwo pracy w agencjach zatrudnienia i Powiatowych Urzędach Pracy województwa zachodniopomorskiego w latach 2009-2010 Koszalin, grudzień 2010 r.

Bardziej szczegółowo

Klimat zmienia się również w Gdańsku Czy jesteśmy przygotowani?

Klimat zmienia się również w Gdańsku Czy jesteśmy przygotowani? Seminarium Skutki zmian klimatu i ich znaczenie dla Rozwoju Gdańska i okolic Gdańsk, 18 grudnia 2007 Klimat zmienia się również w Gdańsku Czy jesteśmy przygotowani? Dorota Kaulbarsz, Zbigniew Kordalski

Bardziej szczegółowo

Nie. Zapytanie 4. Prosimy o uzupełnienie przedstawionej szkodliwości o aktualnie założone rezerwy.

Nie. Zapytanie 4. Prosimy o uzupełnienie przedstawionej szkodliwości o aktualnie założone rezerwy. Zamawiający Gmina Miasto Suwałki - Zarząd Budynków Mieszkalnych w Suwałkach działając w imieniu własnym i Wspólnot Mieszkaniowych ul. Wigierska 32, 16-400 Suwałki, tel. 087 563-50-00, fax 087 563-50-79

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI: 1. DANE OGÓLNE...2 1.1. Przedmiot opracowania...2 1.2. Inwestor...2 1.3. Wykonawca uproszczonej dokumentacji technicznej:...2 1.4.

SPIS TREŚCI: 1. DANE OGÓLNE...2 1.1. Przedmiot opracowania...2 1.2. Inwestor...2 1.3. Wykonawca uproszczonej dokumentacji technicznej:...2 1.4. SPIS TREŚCI: 1. DANE OGÓLNE...2 1.1. Przedmiot opracowania...2 1.2. Inwestor...2 1.3. Wykonawca uproszczonej dokumentacji technicznej:...2 1.4. Zakres opracowania...2 2. OPIS STANU ISTNIEJĄCEGO...2 2.1

Bardziej szczegółowo

Minóg ukraiński Eudontomyzon mariae (2484)

Minóg ukraiński Eudontomyzon mariae (2484) Minóg ukraiński Eudontomyzon mariae (2484) Koordynatorzy: Lidia Marszał, Antoni Amirowicz Eksperci: Kukuła Krzysztof, Marszał Lidia Gatunek był objęty monitoringiem w latach 2009-2010. Gatunek występuje

Bardziej szczegółowo

PLAN OPERACYJNY OCHRONY PRZED POWODZIĄ

PLAN OPERACYJNY OCHRONY PRZED POWODZIĄ Urząd Miejski w Borku Wlkp. WPZK.5544.1.2014 ZATWIERDZAM Szef Obrony Cywilnej Gminy Borek Wlkp. Marian Jańczak Borek Wlkp., 03.03.2014 r. PLAN OPERACYJNY OCHRONY PRZED POWODZIĄ GMINY BOREK WLKP. OPRACOWAŁ:

Bardziej szczegółowo

PROJEKTOWANIE - NADZÓR - KOSZTORYSOWANIE w specjalności

PROJEKTOWANIE - NADZÓR - KOSZTORYSOWANIE w specjalności PROJEKTOWANIE - NADZÓR - KOSZTORYSOWANIE w specjalności wodno-melioracyjnej i instalacyjno-inŝynieryjnej mgr inŝ. Wojciech Kaźmierowski ul. Wróblewskiego 19/10 Regon 890345014 58-105 ŚWIDNICA NIP 884-102-09-10

Bardziej szczegółowo

Problemy własnościowe rzeki Rawy. Franciszek Pistelok RZGW Gliwice

Problemy własnościowe rzeki Rawy. Franciszek Pistelok RZGW Gliwice Problemy własnościowe rzeki Rawy Franciszek Pistelok RZGW Gliwice Gospodarowanie ściekami w zlewni Rawy (śródło: Monografia rzeki Rawy, RPWiK Katowice) Kalendarium wydarzeń 1951 - utworzono Wojewódzkie

Bardziej szczegółowo

Koreferat do załoŝeń Programu BPD Wisły Środkowej

Koreferat do załoŝeń Programu BPD Wisły Środkowej Koreferat do załoŝeń Programu BPD Wisły Środkowej Janusz Zaleski Biuro Koordynacji Projektu Ochrony Przeciwpowodziowej Dorzecza Odry IMGW Warszawa - Zespół Ekspertów PBPDWŚ Kazimierz Dolny, 19.10.2011

Bardziej szczegółowo

KOMPENDIUM WIEDZY EKOSYSTEMY WODNE

KOMPENDIUM WIEDZY EKOSYSTEMY WODNE DRUGIE DNO H 2 O czyli woda w moim mieście KOMPENDIUM WIEDZY EKOSYSTEMY WODNE Tekst: Agnieszka Bańkowska, Anna Sikora Autorzy zdjęć: Anna Sikora (A.S), Agnieszka Bańkowska (A.B.), Michał Wasilewicz (M.W.),

Bardziej szczegółowo

Plan zarządzania ryzykiem powodziowym dla regionu wodnego Dolnej Odry i Przymorza Zachodniego

Plan zarządzania ryzykiem powodziowym dla regionu wodnego Dolnej Odry i Przymorza Zachodniego Plan zarządzania ryzykiem powodziowym dla regionu wodnego Dolnej Odry i Przymorza Zachodniego Streszczenia poszczególnych projektów planów oraz ostatecznych wersji planów w języku polskim Nr WBS: 1.8.12.4

Bardziej szczegółowo

Cele klimatyczne Warszawy\ kierunki rozwoju Miasta. Leszek Drogosz, Dyrektor Biura Infrastruktury, Urząd m.st. Warszawy

Cele klimatyczne Warszawy\ kierunki rozwoju Miasta. Leszek Drogosz, Dyrektor Biura Infrastruktury, Urząd m.st. Warszawy Cele klimatyczne Warszawy\ kierunki rozwoju Miasta Leszek Drogosz, Dyrektor Biura Infrastruktury, Urząd m.st. Warszawy Wyzwania Warszawy związane z polityką klimatyczną Dostosowanie gospodarki do zaostrzających

Bardziej szczegółowo

Ocena stanu ekologicznego wód w d cieku o zlewni silnie zalesionej ze szczególnym uwzględnieniem substancji biogennych

Ocena stanu ekologicznego wód w d cieku o zlewni silnie zalesionej ze szczególnym uwzględnieniem substancji biogennych Ocena stanu ekologicznego wód w d cieku o zlewni silnie zalesionej ze szczególnym uwzględnieniem substancji biogennych Akademia Rolnicza w Szczecinie dr inŝ. Małgorzata Raczyńska,, Katedra Ekologii Morza

Bardziej szczegółowo

SCENARIUSZ LEKCJI. POZIOM NAUCZANIA: liceum ogólnokształcące kl. I (szkoła ponadgimnazjalna)

SCENARIUSZ LEKCJI. POZIOM NAUCZANIA: liceum ogólnokształcące kl. I (szkoła ponadgimnazjalna) Katarzyna Koczerba SCENARIUSZ LEKCJI TEMAT ZAJĘĆ: Rzeka Drawa (edukacja regionalna) POZIOM NAUCZANIA: liceum ogólnokształcące kl. I (szkoła ponadgimnazjalna) CZAS TRWANIA: 3 tygodnie CELE ZAJĘĆ Uczeń zna:

Bardziej szczegółowo

Organy administracji rządowej i samorządowej powołane ustawowo do ochrony przed powodzią i zakres ich kompetencji Organy administracji rządowej i samorządowej powołane ustawowo do ochrony przed powodzią

Bardziej szczegółowo

Definicja ryzyka ubezpieczeniowego, cechy ryzyka, faktory ryzyka.

Definicja ryzyka ubezpieczeniowego, cechy ryzyka, faktory ryzyka. Podstawowe pojęcia ubezpieczeniowe. Klasyfikacja ubezpieczeń Ubezpieczenia dzielimy na: Społeczne, Gospodarcze. Ubezpieczenia społeczne naleŝą do sektora publicznego, są ściśle związane z pracownikiem

Bardziej szczegółowo

UPROSZCZONA DOKUMENTACJA TECHNICZNA

UPROSZCZONA DOKUMENTACJA TECHNICZNA Egz. nr 1 UPROSZCZONA DOKUMENTACJA TECHNICZNA TEMAT "Odbudowa opaski siatkowo-kamiennej chroniącej korpus drogi gminnej nr 642 017S Do Mostu w Rajczy Dolnej w km 0+055-0+150 w m. Rajcza, gm. Rajcza, pow.

Bardziej szczegółowo

Czerniakowska Bis Wody. WIR Biuro Studiów Ekologicznych

Czerniakowska Bis Wody. WIR Biuro Studiów Ekologicznych Czerniakowska Bis Najwięcej obaw związanych z ochroną wód powierzchniowych budzi koncepcja odprowadzania oczyszczonych wód opadowych z ulicy Czerniakowska Bis do jeziorka Czerniakowskiego. Jest to niewątpliwie

Bardziej szczegółowo

PLAN OPERACYJNY OCHRONY PRZED POWODZIĄ MIASTA SIERADZA

PLAN OPERACYJNY OCHRONY PRZED POWODZIĄ MIASTA SIERADZA Zatwierdzam.. PLAN OPERACYJNY OCHRONY PRZED POWODZIĄ MIASTA SIERADZA Prezydent Miasta Sieradza Jacek WALCZAK Sieradz, dn. SIERADZ - 2013 Strona 1 z 194 SPIS TREŚCI Lp. Temat Strona CZĘŚĆ I INFORMACJE OGÓLNE

Bardziej szczegółowo

OCENA JAKOŚCI WÓD RZEK GRANICZNYCH ZA 2010 ROK

OCENA JAKOŚCI WÓD RZEK GRANICZNYCH ZA 2010 ROK WOJEWÓDZKI INSPEKTORAT OCHRONY ŚRODOWISKA W RZESZOWIE DELEGATURA W PRZEMYŚLU OCENA JAKOŚCI WÓD RZEK GRANICZNYCH ZA 2010 ROK Opracowała: mgr inż.danuta Satkowska Przemyśl, kwiecień 2010r. SPIS TREŚCI 1.

Bardziej szczegółowo

PLAN ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO WOJEWÓDZTWA POMORSKIEGO SPIS TABLIC:

PLAN ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO WOJEWÓDZTWA POMORSKIEGO SPIS TABLIC: SPIS TABLIC: Tablica 1 Prognoza demograficzna dla województwa pomorskiego na lata 2005 2030... 76 Tablica 2 UŜytki rolne w województwie pomorskim wg klas bonitacyjnych gleb w 2000 r.... 90 Tablica 3 Warunki

Bardziej szczegółowo

ROZKŁAD MATERIAŁU Z GEOGRAFII W KLASACH II i III LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO POZIOM ROZSZERZONY (2014-2016)

ROZKŁAD MATERIAŁU Z GEOGRAFII W KLASACH II i III LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO POZIOM ROZSZERZONY (2014-2016) ROZKŁAD MATERIAŁU Z GEOGRAFII W KLASACH II i III LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCEGO POZIOM ROZSZERZONY (2014-2016) Malarz R., Więckowski M., Oblicza geografii, Wydawnictwo Nowa Era, Warszawa 2012 (numer dopuszczenia

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Nr. RADY MINISTRÓW. z dnia.2011 roku. w sprawie ustanowienia Programu ochrony przed powodzią w dorzeczu górnej Wisły

UCHWAŁA Nr. RADY MINISTRÓW. z dnia.2011 roku. w sprawie ustanowienia Programu ochrony przed powodzią w dorzeczu górnej Wisły Projekt z dnia 01.06.2011 r. UCHWAŁA Nr. RADY MINISTRÓW z dnia.2011 roku w sprawie ustanowienia Programu ochrony przed powodzią w dorzeczu górnej Wisły Na podstawie art. 136 ust. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia

Bardziej szczegółowo

RAPORT Z WYKONANIA MAP ZAGROZ ENIA POWODZIOWEGO I MAP RYZYKA POWODZIOWEGO ZAŁĄCZNIK NR 2

RAPORT Z WYKONANIA MAP ZAGROZ ENIA POWODZIOWEGO I MAP RYZYKA POWODZIOWEGO ZAŁĄCZNIK NR 2 Projekt: Informatyczny system osłony kraju przed nadzwyczajnymi zagrożeniami Nr Projektu: POIG.07.01.00 00 025/09 RAPORT Z WYKONANIA MAP ZAGROZ ENIA POWODZIOWEGO I MAP RYZYKA POWODZIOWEGO ZAŁĄCZNIK NR

Bardziej szczegółowo

Charakterystyka głównych składowych bilansu wodnego

Charakterystyka głównych składowych bilansu wodnego Charakterystyka głównych składowych bilansu wodnego Opad pionowy deszcz, mŝawka (opad ciekły); śnieg, grad (opady stałe). Opad poziomy mgła; rosa, szron, sadź, gołoledź (osady atmosferyczne) OPAD - pomiar

Bardziej szczegółowo

SYSTEMY MELIORACYJNE A WDRAŻANIE DYREKTYW UNIJNYCH

SYSTEMY MELIORACYJNE A WDRAŻANIE DYREKTYW UNIJNYCH Polski Komitet GLOBALNEGO PARTNERSTWA DLA WODY Walne Zgromadzenie 29 marzec 2011 r. SYSTEMY MELIORACYJNE A WDRAŻANIE DYREKTYW UNIJNYCH Edward Pierzgalski Katedra Kształtowania Środowiska SGGW PLAN PREZENTACJI

Bardziej szczegółowo

Zintegrowana strategia zrównoważonego zarządzania wodami w zlewni

Zintegrowana strategia zrównoważonego zarządzania wodami w zlewni Zintegrowana strategia zrównoważonego zarządzania wodami w zlewni Projekt finansowany ze środków funduszy norweskich, w ramach programu Polsko-Norweska Współpraca Badawcza realizowanego przez Narodowe

Bardziej szczegółowo

Propozycje ochrony zasobów wodnych w Polsce

Propozycje ochrony zasobów wodnych w Polsce KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ WYDZIAŁ ANALIZ EKONOMICZNYCH I SPOŁECZNYCH Propozycje ochrony zasobów wodnych w Polsce Lipiec 1992 Elżbieta Berkowska, Jacek Głowacki Informacja Nr 53 Polska

Bardziej szczegółowo

Plany Zarządzania Ryzykiem Powodziowym od strony morza, w tym morskich wód wewnętrznych

Plany Zarządzania Ryzykiem Powodziowym od strony morza, w tym morskich wód wewnętrznych Plany Zarządzania Ryzykiem Powodziowym od strony morza, w tym morskich wód wewnętrznych Beata Kowalska Koordynator ds. Zarządzania Ryzykiem Powodziowym o/s morza, IMGW PIB Oddział Morski w Gdyni Warszawa

Bardziej szczegółowo

4. Zagrożenia związane z nadmiarem wody Wersja z 28.06.2013

4. Zagrożenia związane z nadmiarem wody Wersja z 28.06.2013 4. Zagrożenia związane z nadmiarem wody Wersja z 28.06.2013 Renata J. Romanowicz, Elżbieta Nachlik, Anna Januchta-Szostak, Leszek Starkel, Zbigniew W. Kundzewicz, Andrzej Byczkowski, Piotr Kowalczak, Janusz

Bardziej szczegółowo

Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Ochrona wód i gospodarka wodna

Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Ochrona wód i gospodarka wodna Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej Ochrona wód i gospodarka wodna Warszawa 2013 Skutecznie i efektywnie wspieramy działania na rzecz środowiska. NFOŚiGW lider systemu finansowania

Bardziej szczegółowo

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Departament Zamówień Publicznych ul. Szamocka 3, 5, 01-748 Warszawa tel: 22 667 17 04, faks: 22 667 17 33

Zakład Ubezpieczeń Społecznych Departament Zamówień Publicznych ul. Szamocka 3, 5, 01-748 Warszawa tel: 22 667 17 04, faks: 22 667 17 33 Zakład Ubezpieczeń Społecznych Departament Zamówień Publicznych ul. Szamocka 3, 5, 01-748 Warszawa tel: 22 667 17 04, faks: 22 667 17 33 993200/370/IN-402/2012 Warszawa, dnia 22.05.2012 r. Informacja dla

Bardziej szczegółowo

INSTYSTU INŻYNIERII I GOSPODARKI WODNEJ Proponowane tematy prac dyplomowych

INSTYSTU INŻYNIERII I GOSPODARKI WODNEJ Proponowane tematy prac dyplomowych INSTYSTU INŻYNIERII I GOSPODARKI WODNEJ Proponowane tematy prac dyplomowych dr inż. Andrzej POTOCKI 1. Opracowanie algorytmu i wykonanie bilansu wodnego wybranego zbiornika retencyjnego. 2. Rola energetyki

Bardziej szczegółowo

4. Depozycja atmosferyczna

4. Depozycja atmosferyczna 4. DEPOZYCJA ATMOSFERYCZNA Jednym z podstawowych czynników, które mają wpływ na obieg materii w geoekosystemie jest depozycja atmosferyczna. Powietrze ulega silnemu zanieczyszczeniu. Związki powodujące

Bardziej szczegółowo

Aktualizacja Programu wodno środowiskowego kraju programy działań

Aktualizacja Programu wodno środowiskowego kraju programy działań Aktualizacja Programu wodno-środowiskowego kraju i Planów gospodarowania wodami na obszarach dorzeczy Aktualizacja Programu wodno środowiskowego kraju programy działań Marta Saracyn specjalista w dziedzinie

Bardziej szczegółowo

NajwyŜsza Izba Kontroli Delegatura w Krakowie

NajwyŜsza Izba Kontroli Delegatura w Krakowie NajwyŜsza Izba Kontroli Delegatura w Krakowie Kraków, dnia 11 sierpnia 2009 r. P/09/143 LKR-410-10-4/2009 Pan Mirosław Wędrychowicz Starosta Gorlicki ul. Biecka 3 38-300 Gorlice Wystąpienie pokontrolne

Bardziej szczegółowo

DOBOWE AMPLITUDY TEMPERATURY POWIETRZA W POLSCE I ICH ZALEŻNOŚĆ OD TYPÓW CYRKULACJI ATMOSFERYCZNEJ (1971-1995)

DOBOWE AMPLITUDY TEMPERATURY POWIETRZA W POLSCE I ICH ZALEŻNOŚĆ OD TYPÓW CYRKULACJI ATMOSFERYCZNEJ (1971-1995) Słupskie Prace Geograficzne 2 2005 Dariusz Baranowski Instytut Geografii Pomorska Akademia Pedagogiczna Słupsk DOBOWE AMPLITUDY TEMPERATURY POWIETRZA W POLSCE I ICH ZALEŻNOŚĆ OD TYPÓW CYRKULACJI ATMOSFERYCZNEJ

Bardziej szczegółowo

Ocena wpływu zbiornika włocławskiego

Ocena wpływu zbiornika włocławskiego VII Zjazd Geomorfologów Polskich kraków 2005 Ocena wpływu zbiornika włocławskiego na transport zawiesiny wisłą Piotr Gierszewski, Jacek B. Szmańda 1. Wprowadzenie Jedną z konsekwencji spiętrzenia wód Wisły

Bardziej szczegółowo

Projekt ZIZOZAP w świetle Ramowej Dyrektywy Wodnej

Projekt ZIZOZAP w świetle Ramowej Dyrektywy Wodnej Projekt ZIZOZAP w świetle Ramowej Dyrektywy Wodnej Hydrologiczne zjawiska ekstremalne a gospodarka wodna Zbiornika Zaporowego w Goczałkowicach mgr inż. Andrzej Siudy Górnośląskie Przedsiębiorstwo Wodociągów

Bardziej szczegółowo

Nr 2 /2008 / 2009 grudzień, styczeń, luty. Szkoła Podstawowa nr 1 im. Polskich Noblistów w Twardogórze

Nr 2 /2008 / 2009 grudzień, styczeń, luty. Szkoła Podstawowa nr 1 im. Polskich Noblistów w Twardogórze Nr 2 /2008 / 2009 grudzień, styczeń, luty Szkoła Podstawowa nr 1 im. Polskich Noblistów w Twardogórze 1 Kwartalnik Ekologiczny Powstaje przy udziale uczniów : KOŁA PRZYRODNICZEGO KOŁA EKOLOGICZNEGO Pod

Bardziej szczegółowo

Zbiornik Goczałkowicki doświadczenia w zarządzaniu

Zbiornik Goczałkowicki doświadczenia w zarządzaniu Zbiornik Goczałkowicki doświadczenia w zarządzaniu Andrzej Siudy, Kierownik Zbiornika Zaporowego w Goczałkowicach Górnośląskie Przedsiębiorstwo Wodociągów SA w Katowicach Projekt współfinansowany ze środków

Bardziej szczegółowo

TYGODNIOWY BIULETYN HYDROLOGICZNY

TYGODNIOWY BIULETYN HYDROLOGICZNY INSTYTUT METEOROLOGII I GOSPODARKI WODNEJ PAŃSTWOWY INSTYTUT BADAWCZY TYGODNIOWY BIULETYN HYDROLOGICZNY 8 grudnia 15 grudnia 2015 r. Spis treści: 1. Sytuacja hydrologiczna... 2 2. Temperatury ekstremalne

Bardziej szczegółowo

Szczyt, 1500 m npm. Miejscowość A - 1000 m npm, - 4 o C. Miejscowość B, 1000 m npm

Szczyt, 1500 m npm. Miejscowość A - 1000 m npm, - 4 o C. Miejscowość B, 1000 m npm Rozdział 4. ATMOSFERA poziom podstawowy Polecenie 1. Uporządkuj wymienione warstwy atmosfery zaczynając od powierzchni Ziemi i zaznacz je na przekroju powyżej: termosfera, mezosfera, troposfera, stratosfera,

Bardziej szczegółowo

Plan Zarządzania Ryzykiem Powodziowym Regionu Wodnego Dolnej Wisły

Plan Zarządzania Ryzykiem Powodziowym Regionu Wodnego Dolnej Wisły Plan Zarządzania Ryzykiem Powodziowym Regionu Wodnego Dolnej Wisły Henryk Jatczak Regionalny Zarząd Gospodarki Wodnej w Gdańsku 1 Dokumenty planistyczne w gospodarce wodnej: Ramowa Dyrektywa Wodna Dyrektywa

Bardziej szczegółowo

System monitoringu ryzyka powodziowego jako element nowoczesnego zarządzania ryzykiem powodziowym

System monitoringu ryzyka powodziowego jako element nowoczesnego zarządzania ryzykiem powodziowym System monitoringu ryzyka powodziowego jako element nowoczesnego zarządzania ryzykiem powodziowym Andrzej Ryński RZGW w Gdańsku 29 maja 2012 r. Zarządzanie ochroną przeciwpowodziową w Polsce Strzałki ciągłe

Bardziej szczegółowo

Jednostka zadaniowa: Z10 Sękówka, Siara

Jednostka zadaniowa: Z10 Sękówka, Siara Jednostka zadaniowa: Z10 Sękówka, Siara 122.65 [km 2 ] - łączna powierzchnia Z10 Sękówka, Siara jednostek zadaniowych Rzeka Sękówka to największy prawy dopływ Ropy; Długość: 24.7 km Rzeka Siarka to dopływ

Bardziej szczegółowo

Plany zarządzania ryzykiem powodziowym

Plany zarządzania ryzykiem powodziowym Plany zarządzania ryzykiem powodziowym Dyrektywa Powodziowa 2007/60/WE Główne zadanie: minimalizowanie ryzyka i zarządzanie nim ochrona przed powodzią Zmiana w podejściu: zarządzanie ryzykiem powodziowym

Bardziej szczegółowo

NATURALNE ZMIANY CYKLU OBIEGU WODY

NATURALNE ZMIANY CYKLU OBIEGU WODY NATURALNE ZMIANY CYKLU OBIEGU WODY prof. dr hab. inż. MACIEJ MACIEJEWSKI, e-mail: maciej.maciejewski@imgw.pl dr inż. TOMASZ WALCZUKIEWICZ, e-mail: tomasz.walczykiewicz@imgw.pl mgr CELINA RATAJ, e-mail:

Bardziej szczegółowo

VII. REALIZACJA PLANU GOSPODARKI ODPADAMI

VII. REALIZACJA PLANU GOSPODARKI ODPADAMI 7.1. Zarządzanie Planem Gospodarki Odpadami Warunkiem realizacji zadań nakreślonych w Planie Gospodarki Odpadami jest ustalenie systemu zarządzania Planem. Zarządzanie Planem odbywa się z uwzględnieniem

Bardziej szczegółowo

Plan referatu. województwa śląskiego

Plan referatu. województwa śląskiego Działania ania zwiększaj kszające retencję wodną w zlewni dr inż. Ewa Owczarek-Nowak Wydział Terenów Wiejskich Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego Plan referatu 1. Co to jest retencja wody i

Bardziej szczegółowo

Wodochronne funkcje lasów Dr Marek Kot Centrum Edukacji Przyrodniczej TPN

Wodochronne funkcje lasów Dr Marek Kot Centrum Edukacji Przyrodniczej TPN Wodochronne funkcje lasów Dr Marek Kot Centrum Edukacji Przyrodniczej TPN Konferencja Lasy Tatr i Podtatrza przeszłość i teraźniejszość Zakopane, 12 kwietnia 2012 Las i jego funkcje Funkcje lasu Biotyczne,

Bardziej szczegółowo

Projekt aktualizacji Programu wodnośrodowiskowego. - programy działań dotyczące Regionu Wodnego Środkowej Odry. 11 czerwca 2015 r.

Projekt aktualizacji Programu wodnośrodowiskowego. - programy działań dotyczące Regionu Wodnego Środkowej Odry. 11 czerwca 2015 r. Projekt aktualizacji Programu wodnośrodowiskowego kraju - - programy działań dotyczące Regionu Wodnego Środkowej Odry 11 czerwca 2015 r. Wałbrzych PLAN PREZENTACJI 1. Aktualizacja Programu Wodno-środowiskowego

Bardziej szczegółowo

Agnieszka Boroń, Magdalena Kwiecień, Tomasz Walczykiewicz, Łukasz Woźniak IMGW-PIB Oddział w Krakowie. Kraków, 08.10.2014 r.

Agnieszka Boroń, Magdalena Kwiecień, Tomasz Walczykiewicz, Łukasz Woźniak IMGW-PIB Oddział w Krakowie. Kraków, 08.10.2014 r. Prognoza stopnia zakłócenia w sieciach elektroenergetycznych na przykładzie Mapy zakłóceń w sieciach elektroenergetycznych z uwagi na warunki meteorologiczne Agnieszka Boroń, Magdalena Kwiecień, Tomasz

Bardziej szczegółowo

Doraźne metody ochrony stosowane podczas powodzi ze szczególnym uwzględnieniem rękawów przeciwpowodziowych

Doraźne metody ochrony stosowane podczas powodzi ze szczególnym uwzględnieniem rękawów przeciwpowodziowych Doraźne metody ochrony stosowane podczas powodzi ze szczególnym uwzględnieniem rękawów przeciwpowodziowych dr inż. Dorota Riegert mgr inż. Zuzanna Ślosorz mgr Katarzyna Radwan mł. bryg dr inż. Joanna Rakowska

Bardziej szczegółowo

Tematy prac dyplomowych na rok akademicki 2011/12

Tematy prac dyplomowych na rok akademicki 2011/12 Tematy prac dyplomowych na rok akademicki 2011/12 Promotor: dr inż. hab. Krzysztof KSIĄŻYŃSKI Katedra Hydrauliki i Dynamiki Wód Ś-11 1. Wzory empiryczne na straty lokalne w rurociągach: ocena formuł zalecanych

Bardziej szczegółowo

Warszawa- środowisko przyrodnicze Jak środowisko przyrodnicze determinowało rozwój miasta? Agnieszka Chrząstowska-Wachtel

Warszawa- środowisko przyrodnicze Jak środowisko przyrodnicze determinowało rozwój miasta? Agnieszka Chrząstowska-Wachtel Warszawa- środowisko przyrodnicze Jak środowisko przyrodnicze determinowało rozwój miasta? Agnieszka Chrząstowska-Wachtel http://www.varsovia.pl/varsovia/ - Co już wiemy? Gdzie leży Warszawa? http://www.batorz.gmina.pl/img/zdjecia/_big/eu_location_pol.png&imgrefurl

Bardziej szczegółowo