Raport z badania pogłębionego

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Raport z badania pogłębionego"

Transkrypt

1 Raport z badania pogłębionego Ocena możliwości i potrzeb innowacyjnych przedsiębiorstw województwa lubelskiego w zakresie tworzenia nowych rozwiązao i technologii w informatyce i automatyce jako wspomagającej specjalizacji województwa lubelskiego Warszawa, luty 2014

2 Prezentowane opracowanie stanowi raport koocowy z badania dziedzinowego, prowadzonego w ramach projektu systemowego pt. Regionalny System Zarządzania Zmianą Gospodarczą. Badanie realizowane było w okresie od dnia 29 października 2013 roku do 19 lutego 2014 roku. Realizatorem badania jest PSDB Sp. z o.o. Zespół odpowiedzialny za realizacje badania i przygotowanie raportu: Dr inż. Aleksander Buczacki Dr inż. Tomasz Klimczak Adam Miller Patrycja Rumioska ISBN

3 Szanowni Paostwo, Z przyjemnością przekazuję w Paostwa ręce raport koocowy z badania dotyczącego oceny możliwości i potrzeb innowacyjnych przedsiębiorstw województwa lubelskiego w zakresie tworzenia nowych rozwiązao i technologii w informatyce i automatyce jako wspomagającej specjalizacji województwa lubelskiego. Opracowanie to zostało przygotowane na zlecenie Samorządu Województwa Lubelskiego w ramach projektu Regionalny System Zarządzania Zmianą Gospodarczą realizowanego przez Departament Gospodarki i Innowacji Urzędu Marszałkowskiego Województwa Lubelskiego w Lublinie. Celem prowadzonych badao było określenie możliwości i potrzeb przedsiębiorstw działających w sektorach związanych z informatyką i automatyką w kontekście stworzenia skutecznego systemu wsparcia podmiotów rozwijających technologie informatyki i automatyki jako dziedzin wspomagających inteligentny rozwój regionu. Wiedza pozyskana w wyniku badania stanowid będzie cenny materiał w procesie planowania rozwoju regionalnego. Ma to szczególne znaczenie przy planowaniu prac związanych z realizacją zapisów regionalnych dokumentów strategicznych dotyczących przyszłego okresu programowania UE , tj. Strategii Rozwoju Województwa Lubelskiego i Regionalnej Strategii Innowacji. Jestem przekonany, że przedstawione w raporcie treści stanowid będą podstawę dla dalszej dyskusji nad kształtem regionalnej polityki w zakresie inteligentnych specjalizacji. Sławomir Sosnowski Wicemarszałek Województwa Lubelskiego Strona 3

4 Spis treści 1. STRESZCZENIE 5 2. SUMMARY KONCEPCJA I METODOLOGIA BADANIA CHARAKTERYSTYKA SEKTORA INFORMATYKI I AUTOMATYKI W WOJEWÓDZTWIE LUBELSKIM CHARAKTERYSTYKA SEKTORA INFORMATYKI CHARAKTERYSTYKA SEKTORA AUTOMATYKI CHARAKTERYSTYKA ZBIORCZA BRANŻ INFORMATYKI I AUTOMATYKI DZIAŁALNOŚĆ INNOWACYJNA I BADAWCZO-ROZWOJOWA PRZEDSIĘBIORSTW Z BRANŻ INFORMATYKI I AUTOMATYKI WSPÓŁPRACA FIRM BRANŻ INFORMATYKI I AUTOMATYKI Z JEDNOSTKAMI NAUKOWYM WSPÓŁPRACA FIRM BRANŻ INFORMATYKI I AUTOMATYKI Z INSTYTUCJAMI OTOCZENIA BIZNESU WSPÓŁPRACA FIRM BRANŻ INFORMATYKI I AUTOMATYKI Z FIRMAMI Z BRANŻ WSPOMAGANYCH PERSPEKTYWA BRANŻ WSPOMAGAJĄCYCH PERSPEKTYWA BRANŻ WSPOMAGANYCH RYNEK PRACY ORAZ SYSTEM EDUKACJI W OBSZARZE INFORMATYKI I AUTOMATYKI SZKOLNICTWO WYŻSZE W WOJEWÓDZTWIE LUBELSKIM SZKOLNICTWO PONADGIMNAZJALNE W WOJEWÓDZTWIE LUBELSKIM RYNEK PRACY PODSUMOWANIE CZĘŚCI DIAGNOSTYCZNEJ WNIOSKI I REKOMENDACJE DOCELOWY MODEL ROZWOJU FUNKCJONOWANIA BRANŻ INFORMATYKI I AUTOMATYKI ANALIZA SWOT BRANŻ INFORMATYKI I AUTOMATYKI INFORMATYZACJA/AUTOMATYZACJA BRANŻY WSPOMAGANEJ- BIOGOSPODARKA INFORMATYZACJA/AUTOMATYZACJA BRANŻY WSPOMAGANEJ- OCHRONA ZDROWIA INFORMATYZACJA/AUTOMATYZACJA BRANŻY WSPOMAGANEJ- ENERGETYKA NISKOEMISYJNA MODEL ROZWOJU BRANŻ INFORMATYKI I AUTOMATYKI W WOJEWÓDZTWIE LUBELSKIM PROGRAM ROZWOJU BRANŻ INFORMATYKI I AUTOMATYKI (INSTRUMENTY WSPARCIA) REKOMENDACJE 113 BIBLIOGRAFIA 119 Strona 4

5 1. STRESZCZENIE Cel i zakres badania Celem ogólnym badania było określenie możliwości i potrzeb innowacyjnych przedsiębiorstw działających w sektorach związanych z informatyką i automatyką w kontekście stworzenia skutecznego systemu wsparcia podmiotów rozwijających technologie informatyki i automatyki jako dziedzin wspomagających inteligentny rozwój regionu, a przede wszystkim branż stanowiących inteligentne specjalizacje regionu. Badanie dotyczyło następujących obszarów tematycznych: 1) Ogólna charakterystyka sektora informatyki i automatyki w województwie lubelskim; 2) Działalnośd innowacyjna i badawczo-rozwojowa przedsiębiorstw; 3) Współpraca firm branż informatyki i automatyki z jednostkami naukowymi; 4) Współpraca firm branż informatyki i automatyki z instytucjami otoczenia biznesu; 5) Współpraca firm branż informatyki i automatyki z firmami z branż biogospodarki, usług medycznych i prozdrowotnych oraz energetyki niskoemisyjnej; 6) Rynek pracy oraz system edukacji w obszarze informatyki i automatyki. Metodyka badania Początkowo wykonano badanie o charakterze desk research mające na celu zebranie informacji dotyczących m.in. charakterystyki sektora informatyki i automatyki w województwie lubelskim i kraju, aktywności sektora nauki i techniki w województwie lubelskim w obszarze nauk związanych z informatyką i automatyką, działania instytucji otoczenia biznesu w województwie lubelskim, współpracy przedsiębiorstw z branż informatyki i automatyki z branżami wspomaganymi. Dane pierwotne zebrano z wykorzystaniem następujących metod: ankiety telefoniczne z lubelskimi firmami z sektora informatyki i automatyki, firmami z sektora informatyki i automatyki spoza województwa, firmami z branż wspomaganych (łącznie 1140 ankiet), wywiady indywidualne wśród przedstawicieli lubelskich firm z sektorów informatyki i automatyki, przedstawicieli lubelskich instytucji otoczenia biznesu i jednostek naukowych, wywiady grupowe na temat współpracy firm z sektorów informatyki i automatyki z jednostkami naukowymi i instytucjami otoczenia biznesu, kształcenia oraz potrzeb rynku pracy dla sektorów informatyki i automatyki oraz współpracy przedsiębiorstw z branży informatyki i automatyki z przedsiębiorstwami z sektorów biogospodarki, usług prozdrowotnych i energetyki niskoemisyjnej. Charakterystyka sektora informatyki i automatyki Sektor informatyki w województwie lubelskim zdominowany jest przez firmy mikro. Częśd z nich specjalizuje się w konkretnych dziedzinach np. tworzenie witryn www, hosting serwerów, konfigurowanie sieci komputerowych. Częśd opiera swoje funkcjonowanie na współpracy z konkretną firmą produkcyjną (na ogół jedną). W województwie (głównie w Lublinie) ma swoje siedziby/oddziały kilka dużych firm typowo informatycznych, między innymi: Asseco S.A., Comarch S.A., Opteam S.A., ZETO Sp. z o.o. Firmy informatyczne skupiają się na świadczeniu usług IT, w tym serwisowaniu oprogramowania (35,4% respondentów), opracowywaniu dedykowanego oprogramowania (32%) oraz sprzedażą i wdrożeniem oprogramowania innych producentów (32%). Podobny odsetek zajmuje się serwisowaniem sprzętu komputerowego (30,9%). Stosunkowo mały odsetek przedsiębiorstw prowadzi działalnośd w zakresie produkcji komputerów (6,6%). Profil działalności firm informatycznych w skali kraju jest podobny. Największym odbiorcą produktów IT jest administracja. Znaczenie sektora publicznego dla firm z sektora IT potwierdzają wyniki badao terenowych - co trzecia badana firma bierze udział w przetargach publicznych. Dla niemal 40% z nich przychody z kontraktów publicznych stanowią ponad ¼ ogółu przychodów. W sektorze automatyki rynek zbytu w całym kraju i również na Lubelszczyźnie zdominowany jest przez producentów zagranicznych takich jak Siemens, General Electric, Rockwell Automation, Omron Electronics, Mitsubishi Electric oraz Schneider Electric. Wiele z tych firm ma w Polsce lokalne oddziały. Strona 5

6 Niestety nie są one ulokowane w województwie lubelskim. Lokalne firmy, obsługują szeroką gamę klientów od lokalnych producentów i oddziałów firm międzynarodowych, do podmiotów niezwiązanych z przemysłem np. przedsiębiorstw komunalnych. Firmy te stawiają na rozwój kompetencji, umacnianie kontaktów z dostawcami i klientami oraz rozwijanie nowych obszarów rynku. Problemem branży automatyki jest mała liczba dużych ośrodków przemysłowych, które są głównym rynkiem zbytu dla nowoczesnych rozwiązao technologicznych. Dla większości badanych firm (52,4% firm informatycznych i 42,6% firm z sektora automatyki) głównym rynkiem jest rynek krajowy. Niewielki odsetek badanych firm uznał, iż ma silną pozycję na rynku krajowym - respondenci najczęściej deklarowali, iż należą do mniej znaczących graczy na rynku. Jedynie 10% firm z sektora informatyki i 7% firm z sektora automatyki uznała, iż rynek ponadnarodowy jest głównym rynkiem ich działalności. Działalnośd innowacyjna Większośd firm w ciągu ostatnich dwóch lat podejmowała działalnośd innowacyjną. Dominującym rodzajem innowacji są innowacje produktowe. Firmy przeznaczają na działania innowacyjne stosunkowo niewielkie kwoty. Ponad 50% zadeklarowało wydatki nieprzekraczające 25 tys. PLN. Jedynie 8,4% firm z sektora informatyki i 16,7% firm z sektora automatyki dokonało inwestycji przekraczających zł. Wprowadzenie innowacji przedsiębiorcy finansują przede wszystkim z własnych środków. Większośd badanych przedsiębiorstw branż informatyki i automatyki wprowadzało produkty i usługi już oferowane przez firmy konkurencyjne, co w szczególności dotyczy innowacji procesowych. Firmy, zarówno z sektora IT jak i sektora automatyki częściej są odbiorcami a nie dostawcami rozwiązao innowacyjnych. Większośd badanych firm w przeciągu najbliższych dwóch lat zamierza podejmowad działalnośd innowacyjną. Takich planów nie ma jedynie co czwarta ankietowana firma. Firmy średnio zamierzają zainwestowad 55 tys. zł. Głównymi potrzebami firm związanymi z aktywnością innowacyjną są: dostęp do publicznego wsparcia oraz dostęp do wykwalifikowanej kadry. Podejmowanie działalności badawczo-rozwojowej w ciągu ostatnich 24 miesięcy zadeklarowało 35,4% firm z sektora informatyki i 17,3% firm z sektora automatyki. Firmy prowadzą działalnośd B+R głównie samodzielnie. Współpraca z jednostkami naukowymi Stosunkowo niewielki odsetek badanych firm współpracuje z jednostkami naukowymi. Żadnych doświadczeo w tym zakresie w ciągu ostatnich dwóch lat nie posiada 80% firm z sektora informatyki i 75% firm z sektora automatyki. Dla ponad 70% firm powodem braku współpracy jest brak potrzeb w tym zakresie. Kolejne istotne bariery w nawiązywaniu współpracy to brak wiedzy nt. oferty jednostek naukowych, brak wiedzy o możliwości nawiązania takiej współpracy, nieadekwatnośd oferty jednostek do ich zapotrzebowania. Współpraca z jednostkami naukowymi firm z branż informatyki i automatyki zazwyczaj koncentrowała się na doradztwie przy wdrażaniu nowych produktów/usług oraz wspólnych projektach B+R. Plany w zakresie nawiązania współpracy z jednostkami naukowymi ma 55% firm z sektora informatyki i 47% firm z sektora automatyki, przy czym ponad ¼ firm uzależnia tę współpracę od jej dofinansowania środkami publicznymi. Firmy te zainteresowane są przede wszystkim wspólną realizacją projektów B+R, doradztwem/pomocą pracowników naukowych np. na etapie zakupu technologii, podejmowania decyzji o wprowadzeniu na rynek nowych produktów/usług, doradztwem przy wdrażaniu nowych produktów i usług, opiniami o innowacyjności, certyfikacją i akredytacją. Zdecydowana większośd firm na współpracę z jednostkami naukowymi jest w stanie przeznaczyd kwoty nie większe niż 25 tys. zł. Jedynie 5,3% firm z sektora informatyki i 7,1% firm z sektora automatyki jest skłonne zainwestowad ponad zł. Strona 6

7 Współpraca z instytucjami otoczenia biznesu Ponad 90% firm z branż informatyki i automatyki przy podejmowaniu działalności innowacyjnej nie korzysta z usług IOB. Zdecydowana większośd badanych wskazała na brak potrzeb w tym zakresie. Co piąta firma nie zna oferty takich instytucji, a 13% w ogóle nie wie, że takie instytucje istnieją. 10% firm stwierdziło, iż oferta IOB nie jest dopasowana do ich potrzeb. Co piąta firma korzystająca z usług IOB nie była zadowolona z efektów współpracy. Firmy przy podejmowaniu działalności innowacyjnej oczekują (poza wsparciem finansowym) przede wszystkim wsparcia doradczego w zakresie pozyskiwania finansowania zewnętrznego. Duży popyt jest także na następujące rodzaje usług: niskooprocentowane kredyty/pożyczki, doradztwo w zakresie technologicznym, pomoc w znalezieniu dostawcy technologii/oprogramowania, pośrednictwo w zakresie nawiązania współpracy z jednostkami naukowymi. Współpraca firm branż informatyki i automatyki z firmami z branż wspomaganych Firmy z sektora informatyki najczęściej deklarują współpracę z branżą usług medycznych i prozdrowotnych, podczas gdy firmy z sektora automatyki z branżą biogospodarki. Dośd istotny odsetek firm, zarówno z sektora informatyki jak i sektora automatyki, nie współpracuje z żadną z branż wspomaganych odpowiednio 48,1% i 38%. Dla co trzeciej firmy z lubelskiego sektora automatyki ponad 50% klientów stanowią firmy z branż wspomaganych. Mniej widoczna jest specjalizacja w przypadku firm informatycznych, gdzie jedynie 15% z nich wskazało na ponad 50% udział klientów z branż wspomaganych. W przypadku firm z branż wspomaganych zauważalna jest wyraźna tendencja do częstszego korzystania z usług/produktów informatycznych aniżeli usług/produktów z zakresu automatyki. Wyjątkiem w tym zakresie jest energetyka niskoemisyjna. Badane firmy z branż wspomaganych przeznaczały stosunkowo niewielkie kwoty na zakup produktów/usług z sektorów informatyki i automatyki. Przedstawiciele firm z branż wspomaganych deklarują, iż korzystanie z usług/produktów firm z branż informatyki/automatyki ma pozytywny wpływ na kondycję ich przedsiębiorstw, w szczególności w aspekcie utrzymania pozycji na rynku oraz wzrostu przychodów. Plany dotyczące korzystania z usług/produktów oferowanych przez firmy z sektorów informatyki bądź automatyki ma większośd badanych firm z branż wspomaganych. Dostrzegalny jest wzrost zainteresowania rozwiązaniami dedykowanymi opracowanymi specjalnie dla firmy, oraz generalny wzrost zainteresowania rozwiązaniami z zakresu automatyki. W przypadku biogospodarki widad skłonnośd firm do zainwestowania większych środków aniżeli przeznaczane do tej pory na rozwiązania IT/z zakresu automatyki. Rynek pracy oraz system edukacji w obszarze informatyki i automatyki W województwie lubelskim kształci sie duża liczba studentów. Jednakże w odniesieniu do kierunku informatyka województwo lubelskie znajduje się na jednym z ostatnich miejsc w Polsce. Największy potencjał branż informatyki i automatyki tkwi w kapitale ludzkim, zwłaszcza w studentach. Nie są oni jednak gotowi do pracy w branży, ich przygotowanie merytoryczne oceniane jest jako niewystarczające. W ocenie lubelskich przedsiębiorców oferta lubelskich uczelni jest mało adekwatna do ich potrzeb, zwłaszcza dla przedsiębiorców działających na rynku polskim i lubelskim. Istotny odsetek firm zamierza zatrudniad nowych pracowników w ciągu najbliższych dwóch lat- 44% firm informatycznych i 36,9% firm z sektora automatyki. Znaczący jest odsetek firm mających problem ze znalezieniem nowych pracowników - wynosi on 58,6% w przypadku firm informatycznych i 49,1% firm z sektora automatyki. Strona 7

8 Wnioski i rekomendacje Wniosek Niewystarczająca współpraca firm z branż wspomaganych z branżami wspomagającymi (informatyki i automatyki). Wewnętrzny rynek województwa lubelskiego nie jest dostatecznie konkurencyjny (jeśli chodzi o wielkośd oraz wymagania) by wymuszad na firmach wdrażanie rozwiązao innowacyjnych. Większośd firm z branż informatyki i automatyki ogranicza swoją działalnośd do rynku wojewódzkiego. Szczególnie dotyczy to mikroprzedsiębiorstw. Większośd firm branż informatyki i automatyki województwa lubelskiego przy wdrażaniu innowacji nie współpracuje z jednostkami naukowymi. W branżach informatyki i automatyki znajomośd zaawansowanych narzędzi oraz uprawnienia do korzystania z poszczególnych systemów bardzo często decyduje o pozycji konkurencyjnej przedsiębiorstwa. Technologie w obszarze informatyki i automatyki bardzo szybko się rozwijają i bardzo często poziom technologiczny przedsiębiorstw jest wyższy niż poziom technologiczny uczelni. W szczególności dotyczy to technologii informatycznych. Jakośd kształcenia wyższego w obszarze informatyki jest na dośd dobrym poziomie. To samo dotyczy poziomu kształcenia ponadgimnazjalnego. Jednakże zdaniem przedsiębiorców absolwentom brakuje wiedzy praktycznej. Rekomendacja W przyszłym okresie programowania należy wspierad współpracę branż wspomaganych z firmami z branż informatyki i automatyki m.in. poprzez realizację takich działao jak: - Wspólne projekty badawczo-rozwojowe; - Dofinansowanie informatyzacji/automatyzacji firm z branż wspomaganych (nawet jeżeli nie wiąże się z prowadzeniem prac B+R); - Studia podyplomowe dla pracowników firm IT/automatyki pozwalające na zdobycie wiedzy nt. specyfiki branż wspomaganych np. studia z zakresu telemedycyny; - Udział w targach, misjach gospodarczych - Wsparcie zatrudniania absolwentów innych uczelni niż lubelskie Należy wspierad firmy z sektorów informatyki i automatyki w zakresie internacjonalizacji np. poprzez dofinansowanie udziału w targach, wsparcie w obszarze przygotowania planu /strategii ekspansji na nowe rynki, w tym wstępne rozeznanie rynku. Należy też wspierad firmy już działające na rynkach ponadnarodowych w zakresie dalszej ekspansji lub utrzymania pozycji na rynku. Należy stymulowad współpracę firm z branż wspomaganych z sektorem nauki z wykorzystaniem następujących instrumentów: - Wspólne projekty B+R; - Bon na B+R. Dofinansowanie udziału pracowników firm z branż wspomaganych w specjalistycznych szkoleniach/kursach ukierunkowanych na zdobycie uprawnieo / certyfikatów. Dofinansowanie zakupu aparatury wykorzystywanej do celów naukowo-badawczych. Należy stymulowad zwiększenie jakości kształcenia z wykorzystaniem następujących instrumentów: - Organizowanie staży (praktyk) dla studentów ostatnich lat studiów. - Organizacja staży dla pracowników naukowych (od 6 miesięcy). - Organizacja kierunkowych studiów podyplomowych przy współpracy z przedsiębiorstwami. Zakup aparatury wykorzystywanej do celów dydaktycznych Strona 8

9 Wniosek Zbyt mała liczba absolwentów w odniesieniu do potrzeb przedsiębiorstw z branż informatyki i automatyki z województwa lubelskiego Firmy z branż informatyki i automatyki w bardzo ograniczonym zakresie korzystają z usług instytucji otoczenia biznesu, w tym usług lokalnych instytucji otoczenia biznesu. Istotnym narzędziem podnoszącym poziom innowacyjności firm mogą byd zamówienia publiczne. 30% firm z sektora informatyki i 50% firm z sektora automatyki bierze udział w przetargach publicznych. Rekomendacja Należy zwiększad potencjał dydaktycznych szkół wyższych poprzez wykorzystanie następujących instrumentów: Zakup aparatury wykorzystywanej do celów dydaktycznych; - Opracowanie i uruchomienie programu mającego na celu powrót absolwentów kierunków informatyki i automatyki do województwa, bądź przyciągania takich pracowników z innych województw. - Wsparcie zatrudniania absolwentów innych uczelni niż lubelskie Należy rozwijad współpracę przedsiębiorstw z instytucjami otoczenia biznesu poprzez realizację takich działao jak: Promocja IOB; Rozwój usług IOB; Bon na usługę IOB. Należy promowad ideę innowacyjnych zamówieo publicznych a w szczególności podnosid poziom wiedzy i kompetencji pracowników sektora publicznego w zakresie implementacji tej idei w praktyce funkcjonowania poszczególnych jednostek. Strona 9

10 2. SUMMARY Objective and scope of the study The overall objective of the study was to determine the capabilities and needs of innovative enterprises operating in sectors related to information technology and automation in the context of creating an effective system to support operators developing informatics and automation technologies that stimulate smart growth of the region, and most of all industries which are intelligent specialties of the region. The study covered the following thematic areas: 1) General characteristics of information technology and automation sectors in the Lubelskie voivodship, 2) Innovative and R&D activities of enterprises; 3) Cooperation of enterprises in IT and automation industries with scientific units, 4) Cooperation of enterprises in IT and automation industries with business environment institutions; 5) Cooperation of enterprises in IT and automation industries with enterprises in the industries of bio-economy, medical services and health, and low-carbon energy; 6) Labour market and the education system in the area of information technology and automation. Methodology of the study Initially, there was a desk research performed in order to gather information on, inter alia, characteristics of the IT and automation sectors in the Lubelskie voivodship and in the whole country, activity of the sector of science and technology in the Lubelskie voivodship in terms of the sciences related to IT and automation, operation of business environment institutions in the Lubelskie voivodship, cooperation between enterprises in the sectors of information technology and automation with the supported industries. Primary data were collected using the following methods: telephone surveys with the Lublin-seated enterprises in the IT and automation sectors, enterprises in the IT and automation sectors from outside the voivodship, enterprises in supported industries (total of 1140 questionnaires), individual interviews among representatives of Lublin-seated enterprises operating in IT and automation sectors, representatives of business environment institutions and scientific units of Lublin, focus group interviews on the cooperation of enterprises in the IT and automation sectors with scientific units and business environment institutions, education and labour market needs in terms of the IT and automation sectors and cooperation of enterprises in the IT and automation branches with enterprises operating in bio-economy, pro-health services and low-carbon energy sectors. Characteristics of IT and automation sectors Information technology sector in the Lubelskie voivodship is dominated by micro-enterprises. Some of them specialize in certain specific areas such as creating websites, hosting servers, configuring computer networks. Part of their operation is based on the cooperation with a particular manufacturing company (usually one). In the voivodship (mainly in Lublin) several large companies that are typically IT companies, have their offices/branches, those are among others: Asseco S.A., Comarch S.A., Opteam S.A., ZETO Sp. z o.o. IT enterprises are focused on providing IT services, including servicing software (35.4% of respondents), development of dedicated software (32%) as well as sales and implementation of third party software (32%). A similar percentage of IT enterprises are dealing with servicing computer hardware (30.9%). A relatively small percentage of enterprises are engaged in the manufacture of computers (6.6%). Business profile of IT enterprises is quite similar in the scale of the whole country. The largest recipient of IT products is the public administration. The industrial automation market in the country and also in the Lublin region is dominated by foreign manufacturers such as Siemens, General Electric, Rockwell Automation, Omron Electronics, Strona 10

11 Mitsubishi Electric and Schneider Electric. Many of these companies have local branches in Poland. Unfortunately, they are not located in the Lubelskie voivodship. Local enterprises support a wide range of clients - from local producers and branches of international companies, to entities unrelated to any industry - such as municipal enterprises. Of special importance for these enterprises is the development of competencies, strengthening relations with suppliers and customers and developing new areas of the market. The problem of automation industry is a small number of large industrial centres, which are the main markets for modern technology. For the majority of enterprises surveyed (52.4% of IT enterprises and 42.6% of enterprises in the sector of automation) the main market is the domestic market. A small percentage of enterprises surveyed considered that they have a strong position in the domestic market - the most often respondents declared that they are less significant players in the market. Only 10% of IT enterprises and 7% of automation enterprises surveyed indicated that transnational market is the main market of their operations. Innovative activity Majority of enterprises in the past two years have undertaken the innovative activity. The dominant type of innovation is product innovation. Enterprises devote relatively small amounts of money to innovative activities. Over 50% reported spending which does not exceed 25 thousand PLN. Only 8.4% of enterprises in the IT sector and 16.7% of enterprises in the sector of automation have made investments worth more than 100 thousand PLN. The entrepreneurs finance launching of innovations primarily with their own funds. Most of the surveyed enterprises of IT and automation industries have been launching products and services which are already offered by competitors, in particular process innovations. Enterprises from both the IT and automation sectors are more often the "consumers" and not "suppliers" of innovative solutions. The majority of enterprises surveyed in the next two years are going to undertake innovative activity. Only every fourth respondent enterprise does not have such plans. Enterprises intend to invest an average of 55 thousand PLN. The main needs of enterprises concerning innovative activity are: access to public support and access to qualified personnel. Undertaking research and development activities in the last 24 months was declared by 35.4% of enterprises in the IT sector and 17.3% of enterprises in the sector of automation. Enterprises conduct R&D activities mainly by themselves. Cooperation with scientific units A relatively small percentage of the surveyed enterprises cooperate with scientific units. 80% of enterprises in the IT sector and 75% of enterprises in the sector of automation had no experiences in this field in the last two years. More than 70% of enterprises indicated the reason for the lack of cooperation as no need in this regard. Another important barriers to establishing cooperation are: the lack of knowledge on the offer of scientific units, lack of knowledge about the possibility of establishing such cooperation, the inadequacy of the offer of the scientific units to the needs of enterprises. Cooperation of IT and automation enterprises with scientific units was usually focused on advising on the implementation of new products/services and joint R&D projects. 55% of enterprises in IT sector and 47% of enterprises in the sector of automation plan to cooperate with scientific units, with more than ¼ of enterprises making this cooperation dependant on possible financing it with public funds. Those enterprises are primarily interested in the joint realization of R&D projects, advice/help from academics e.g. at the stage of the purchase of technology, decision-making about the launch of new products/services and advisory services for the implementation of new products and services as well as providing the opinions of innovation, certification and accreditation. The vast majority of enterprises are able to allocate not more than 25 thousand PLN on cooperation with scientific Strona 11

12 institutions. Only 5.3% of enterprises in the IT sector and 7.1% of enterprises in the sector of automation are willing to invest more than 100 thousand PLN. Cooperation with business environment institutions Over 90% of enterprises in the sectors of IT and automation do not use the services of IOB in terms of undertaking innovative activity. The vast majority of respondents indicated a lack of needs in this respect. Every fifth enterprise does not know the offer of such institutions, and 13% do not know that such institutions exist. 10% of enterprises said that the IOB offer is not relevant for their needs. Every fifth enterprise using the IOB services was not happy with the results of cooperation. The enterprises when undertaking innovative activity expect primarily (beyond the financial support) advisory support in obtaining external financing. There is also strong demand concerning the following services: loans with low interest rate, technological consulting, assistance in finding a supplier of technology/software, mediation in terms of establishing cooperation with scientific units. Cooperation of enterprises operating in IT and automation sectors with enterprises operating in supported industries Enterprises in the information technology sector the most frequently declare cooperation with the industry of medical services and health promotion, while enterprises in the automation industry - with bioeconomy industry. Quite a significant proportion of enterprises from both the IT and automation sectors do not cooperate with any of the supported industries % and 38% respectively. For every third enterprise from the automation sector of Lublin more than 50% of their customers are enterprises operating in the supported industries. Less visible is the specialization in the case of IT enterprises where only 15% of them indicated more than 50% of customers from the supported industries. For companies operating in the supported industries one may observe a clear trend towards greater use of IT services/products than services/products in the field of automation. The exception in this regard is the low carbon energy sector. The enterprises surveyed operating in the supported industries allocate relatively small amounts of money for the purchase of products/services from the sectors of IT and automation. Representatives of enterprises from supported industries declare that the use of services/products of IT/automation enterprises has a positive impact on the condition of their businesses, particularly in terms of maintaining market position and revenue growth. Most of the surveyed enterprises in supported industries have plans for the use of the services/products offered by enterprises in the sectors of IT or automation. There is a noticeable increased interest in dedicated solutions specifically designed for a given enterprise, and the general increase in interest in the field of automation solutions. In the case of the bioeconomy one can see the tendency of enterprises to invest more resources, than allocated so far, in IT/automation solutions. Labour market and educational system in the area of IT and automation There is a large number of students learning in the Lubelskie voivodship. However, with respect to the IT science as the field of study the Lubelskie voivodship is taking one of the last positions in Poland. The greatest potential of IT and automation industries lies in human capital, especially in students. They are not, however, ready to work in the industry, since their substantive preparation, knowledge and expertise, is assessed as insufficient. In the opinion of entrepreneurs of Lublin, the offer of Lublin universities is quite little adequate to their needs, especially for businesses operating on the Polish market and in Lublin. A significant proportion of enterprises intend to hire new employees over the next two years-44% of IT enterprises and 36.9% of enterprises operating in the sector of automation. There is a significant percentage of enterprises having trouble finding new employees - it amounts to 58.6% for IT enterprises and to 49.1% for enterprises in the sector of automation. Strona 12

13 Conclusions and recommendations Conclusion Insufficient cooperation of enterprises operating in the supported sectors with the supporting industries (IT and automation). The internal market in the Lubelskie voivodship is not sufficiently competitive (in terms of size and needs) in order to force enterprises to implement innovative solutions. The operations of the most of enterprises in the industries of IT and automation are limited to the voivodship market. This is especially true in case of micro-enterprises. Most enterprises in IT and automation industries operating in the Lubelskie voivodship do not cooperate with scientific units in the implementation of innovations. In the fields of IT and automation the knowledge of advanced tools and eligibility to use the different systems very often determine the competitive position of an enterprise. Technologies in the area of IT and automation develop very quickly and very often the technological level of enterprises is higher than the technological level of universities. In particular, this applies to information technologies. The quality of higher education in the field of computer science is at a fairly good level. The same applies to the level of upper secondary education. However, according to entrepreneurs, graduates lack practical knowledge. Recommendation In the next programming period the cooperation between enterprises in supported industries with enterprises in IT and automation industries should be promoted, among others, through the implementation of such measures as: - Joint research and development projects; - Funding computerization/automation of enterprises in supported industries (even if that is not associated with conducting R&D works); - Postgraduate studies for employees of IT/automation enterprises which allows to gain knowledge about the specifics of supported industries, e.g. studies in the field of telemedicine; - Participation in trade fairs, trade missions; - Supporting employment of graduates of other universities than those situated in Lublin; Enterprises in the sectors of IT and automation should be supported in terms of internationalization, e.g. through financing their participation in fairs, supporting in the preparation of a plan/strategy of expansion into new markets, including market reconnaissance. The enterprises already operating in transnational markets should be supported in terms of further expansion or maintaining their market position. The cooperation of enterprises in the supported industries with the science sector should be stimulated with the use of the following instruments: - Joint R&D projects; - Voucher for R&D activities. Financing the participation of employees of enterprises in the supported industries in specialized trainings/courses aimed at getting qualifications (become eligible)/certificates. Funding the purchase of equipment to be used for R&D purposes. An increase in the quality of education should be stimulated with the use of the following instruments: - Organizing internships (practices) for students in their last years of studies. - Organizing traineeships for researchers (starting from 6 months-length). - Organizing directional postgraduate studies in cooperation with enterprises. Purchase of equipment to be used for teaching purposes. Strona 13

14 Conclusion Too small number of graduates in relation to the needs of enterprises operating in the industries of IT and automation in the Lubelskie voivodship. Enterprises of IT and automation branches to a very limited scope use the services of business environment institutions, including services of local business environment institutions. Public procurement may constitute an essential tool for elevating the level of innovation of enterprises. 30% of enterprises in the IT sector and 50% of enterprises in the sector of automation participates in public tenders. Recommendation The teaching potential of higher education should be increased through the use of the following instruments: Purchase of equipment to be used for teaching purposes; - Development and launching a program aimed at making graduates of computer science and automation return to the voivodship, or attracting such kind of employees from other voivodships. - Supporting employment of graduates of universities other than those situated in Lublin; The cooperation of enterprises with business environment institutions should be developed through the implementation of the following measures: BEI promotion; Development of BEI services; Voucher for BEI service; The idea of innovative public procurement should be promoted, in particular, the level of knowledge and competences of the public sector's employees improved in terms of the implementation of this idea into the practice of the operation of individual units. Strona 14

15 3. KONCEPCJA I METODOLOGIA BADANIA Cel i metodologia badania Celem ogólnym badania było określenie możliwości i potrzeb innowacyjnych przedsiębiorstw działających w sektorach związanych z informatyką i automatyką w kontekście stworzenia skutecznego systemu wsparcia podmiotów rozwijających technologie informatyki i automatyki, jako dziedzin wspomagających inteligentny rozwój regionu, a przede wszystkim branż stanowiących inteligentne specjalizacje regionu. W zaktualizowanej Regionalnej Strategii Innowacji Województwa Lubelskiego (RSIWL) do roku 2020 informatyka i automatyka zostały wskazane jako branże wspomagające rozwój wybranych inteligentnych specjalizacji regionu: Biogospodarki (specjalizacja kluczowa); Usługi medyczne (specjalizacja uzupełniająca); Energetyka niskoemisyjna (specjalizacja wyłaniająca się). Badanie dotyczyło następujących obszarów tematycznych: 1. Ogólna charakterystyka sektora informatyki i automatyki w województwie lubelskim; 2. Działalnośd innowacyjna i badawczo-rozwojowa przedsiębiorstw; 3. Współpraca firm branż informatyki i automatyki z jednostkami naukowymi; 4. Współpraca firm branż informatyki i automatyki z instytucjami otoczenia biznesu; 5. Współpraca firm z branż informatyki i automatyki z firmami z branż biogospodarki, usług medycznych i prozdrowotnych oraz energetyki niskoemisyjnej; 6. Rynek pracy oraz system edukacji w obszarze informatyki i automatyki. W ramach badania zastosowano następujące metody nadawcze: 1. Analizę desk research; 2. Ankiety z firmami z branż wspomaganych i wspomagających (łącznie 1140 ankiet); 3. Wywiady z firmami z branż wspomagających (50 wywiadów); 4. Wywiady z przedstawicielami lubelskich IOB i jednostek naukowych; 5. Zogniskowane wywiady grupowe z firmami z branż wspomaganych i wspomagających, jednostkami naukowymi i instytucjami otoczenia biznesu. Wyniki badao zostały przedstawione w odniesieniu do sześciu obszarów tematycznych przedstawionych w punkcie dotyczącym zakresu badao: 1. Ogólna charakterystyka sektora informatyki i automatyki w województwie lubelskim; 2. Działalnośd innowacyjna i badawczo-rozwojowa przedsiębiorstw; 3. Współpraca firm branż informatyki i automatyki z jednostkami naukowymi; 4. Współpraca firm branż informatyki i automatyki z instytucjami otoczenia biznesu; 5. Współpraca firm z branż informatyki i automatyki z firmami z branż biogospodarki, usług medycznych i prozdrowotnych oraz energetyki niskoemisyjnej; 6. Rynek pracy oraz system edukacji w obszarze informatyki i automatyki. Kwestie związane z optymalnym modelem współpracy firm z branż informatyki i automatyki z jednostkami naukowo-badawczymi, instytucjami otoczenia biznesu oraz przedsiębiorstwami z branż wspomaganych (biogospodarka, usługi medyczne i prozdrowotne oraz energetyka niskoemisyjna) omówiono w punkcie dotyczącym rekomendacji. Strona 15

16 4. CHARAKTERYSTYKA SEKTORA INFORMATYKI I AUTOMATYKI W WOJEWÓDZTWIE LUBELSKIM Jaka jest pozycja wyjściowa województwa lubelskiego w zakresie potencjału sektora na tle kraju i UE? Jaka jest liczba oraz rozkład przestrzenny podmiotów z branży informatyki w województwie lubelskim? 4. 1 Charakterystyka sektora informatyki Branżę informatyki podzielid można na trzy podstawowe segmenty, którymi są sprzęt, oprogramowanie i usługi. Prognozowana zmiana struktury rynku IT w Polsce w latach r. pokazuje spadek znaczenia dostarczania sprzętu IT (spadek 54% na 37%), a wzrost znaczenia dostarczycieli oprogramowania (z 15% na 22%) i usług (z 31% na 41%) 1. Te dwa rosnące segmenty IT składają się z następujących sub-segmentów: doradztwo w zakresie oprogramowania 45,5%, przetwarzanie baz danych 16,8%, doradztwo w zakresie sprzętu 11,5%, pozostała działalnośd informatyczna 10,4%, publikowanie oprogramowania 8,3% 2. Około 1/3 przychodów ze sprzedaży sektora IT w Polsce realizowana jest przez 350 największych firm. Ich najważniejszymi klientami są urzędy i instytucje paostwowe oraz duże przedsiębiorstwa (w liczbie ok. 5000). 22,6% przychodów największych firm IT pochodzi ze sprzedaży produktów i usług dla administracji. Kolejne duże grupy klientów to sektor bankowy (15,7%, łącznie z sektorem finansowym 21,3%), telekomunikacyjny (15,4%) oraz przemysł (9,7%). Prognoza rozwoju rynku 3 pokazuje, że najbardziej atrakcyjnym nabywcą towarów i usług sektora IT w Polsce pozostanie administracja. Główną siłą napędową inwestycji realizowanych przez instytucje centralne i samorządowe są środki unijne. Drugą po administracji szczególnie perspektywiczną grupą odbiorców technologii informatycznych jest sektor usług publicznych. Wydatki polskiego sektora utilities na IT w roku 2011 wzrosły o 247 mln zł, czyli aż o 44%. Szczególne miejsce zajmuje tu energetyka, przed którą stoją przynajmniej dwa istotne wyzwania wiążące się ze znacznymi inwestycjami w produkty i usługi IT. Pierwszym jest proces transformacji oraz liberalizacji rynku energetycznego, nakazujący poszukiwanie rozwiązao zwiększających efektywnośd funkcjonowania oraz atrakcyjnośd oferty. Poszukiwane będą systemy monitorowania sieci i analizy informacji, rozwiązania wspomagające optymalizację kosztową, poprawę jakości i niezawodności usług, systemy billingowe itp. Inwestycje w odnawialne źródła energii wymuszą m.in. koniecznośd integracji systemów poszczególnych producentów energii. Drugim z wyzwao jest rozwój inteligentnych sieci energetycznych, wyznaczający nowe kierunki dla produktów i usług od nowych metod pomiaru zużycia energii ( smart metering ), przez sieci domowe (Home Area Network), po miejskie systemy zarządzania efektywnością energetyczną ( smart cities ) oraz stanowiący impuls do inwestycji w produkty i usługi IT. Dane z krajów Unii Europejskiej wskazują, że Polska ma jeszcze daleko do czołówki w tym obszarze. W poniższej tabeli przedstawiono dane dotyczące wielkości PKB generowanego przez sektor informatyki i komunikacji (ICT) w poszczególnych krajach UE, w tym Polski. 1 IDC, 2010; Poland Information Technology Report, Business Monitor International, Effect/GUS za Polish IT Sector Report, Internet Securities, April Sektor technologii informatycznych w Polsce, PAIZ, Strona 16

17 Tabela 4.1. Udział procentowy sektora ICT w krajowym PKB Kraj Kraj UE - 3,93% 4,38% Portugalia 3,62% 3,54% 3,61% Czechy - - 4,62% Hiszpania 3,62% 3,51% 3,54% Dania - 4,99% 4,75% Słowacja 4,51% 3,75% 4,78% Irlandia 9,06% - - Włochy 3,54% - - Cypr 3,60% - - Niemcy 4,11% 4,30% 4,02% Łotwa - 3,45% 3,49% Francja 4,18% 4,12% 4,18% Litwa 2,18% - 2,45% Austria 3,25% 3,22% 3,17% Luksemburg Estonia 4,48% 5,13% 4,94% Malta Belgia - 4,56% 4,64% Polska - 3,15% 3,28% Szwecja - 6,31% 6,4% Rumunia 3,34% 3,33% 3,17% Bułgaria 5,31% - 5,17% Słowenia 3,41% - 3,58% Wielka 6,37% - 5,85% Brytania Grecja 2,71% - - Węgry 5,96% 5,93% 5,79% Finlandia 7,01% 5,32% 5,47% Źródło: Eurostat Branża informatyki w województwie lubelskim nie należy do najbardziej znaczących. Procentowo działa w niej mniej przedsiębiorstw niż przedsiębiorstw ogółem w porównaniu do potencjału ogólnopolskiego. W tabeli 4.2. zamieszczono zestawienie, w którym przedstawiono dane dot. poszczególnych województw. Tabela 4.2. Udział przedsiębiorstw z sektora ICT oraz przedsiębiorstw ogółem w odniesieniu do poszczególnych województw. Województwo Lata Lata udział Łódzkie 6,5% 6,7% 6,7% 4,5% 5,4% 5,2% Mazowieckie 16,6% 16,6% 16,5% 28,9% 26,9% 28,6% Małopolskie 8,9% 9,1% 9,3% 9,5% 8,4% 8,1% Śląskie 11,9% 11,7% 11,6% 10,3% 12,9% 10,8% Lubelskie 4,2% 4,2% 4,3% 3,0% 3,1% 3,3% Podkarpackie 3,8% 4,0% 4,2% 3,1% 3,5% 3,0% Podlaskie 2,4% 2,4% 2,5% 1,6% 1,7% 1,8% Świętokrzyszkie 2,7% 2,7% 2,8% 1,9% 1,8% 1,9% Lubuskie 2,6% 2,6% 2,6% 1,9% 1,9% 1,6% Wielkopolskie 10,3% 10,1% 10,1% 9,8% 9,3% 9,3% Zachodniopomorskie 5,4% 5,2% 5,1% 3,9% 4,2% 3,9% Dolnosląskie 7,8% 7,9% 7,8% 8,3% 7,9% 8,3% Opolskie 2,2% 2,1% 2,1% 1,3% 1,6% 1,7% Kujawsko-pomorskie 4,9% 5,0% 4,8% 3,9% 3,6% 3,9% Pomorskie 6,6% 6,5% 6,7% 6,2% 5,8% 6,6% Warmiosko-mazurskie 3,2% 3,2% 3,0% 1,8% 2,1% 1,9% Polska 100% 100% 100% 100% 100% 100% Źródło: Główny Urząd Statystyczny Bank Danych Lokalnych (dostęp ). Strona 17

18 Ogółem w województwie w sekcjach PKD 26, 61, 62 i 63 działa 2568 firm, z czego najwięcej prowadzi działalnośd związaną z oprogramowaniem i doradztwem w zakresie informatyki oraz działalnośd powiązaną. Rozmieszczenie terytorialne firm działających w branży informatyki nie jest równomierne. 38,8% z ogółu działa w Lublinie, dodatkowe 5,4% w powiecie lubelskim. Rysunek 4.1 Rozmieszczenie terytorialne firm działających w branży informatyki (%) Bialski Lubelski Puławski Informatyka 3.50 Chełmsko-Zamojski Źródło: Opracowanie własne na podstawie: Główny Urząd Statystyczny Bank Danych Lokalnych (dostęp ). Jaki rodzaj działalności reprezentują podmioty z branży informatyki? Rysunek 4.2. przedstawia zestawienie rodzajów usług świadczonych przez firmy z branży IT w województwie lubelskim. Firmy informatyczne skupiają się na świadczeniu usług IT, w tym serwisowaniu oprogramowania (35,4%), opracowywaniu dedykowanego oprogramowania (32%) oraz sprzedaży i wdrażaniu oprogramowania innych producentów (32%). Podobny odsetek zajmuje się serwisowaniem sprzętu komputerowego (30,9% ankietowanych) oraz zarządzaniem stronami internetowymi (28,7% ankietowanych). Stosunkowo mały odsetek przedsiębiorstw prowadzi działalnośd w zakresie produkcji komputerów (6,6% respondentów) i produkcji elektronicznych elementów i obwodów drukowanych (3,9% ankietowanych). Sytuacja firm w kraju jest podobna. W przypadku usługi związanej z zarządzaniem stronami internetowymi (hosting), prowadzeniem portali internetowych - jednej z najdynamiczniej rozwijających się na świecie - sytuacja w województwie lubelskim jest bardziej korzystna niż ogólnie w kraju. Strona 18

19 Rysunek 4.2. Rodzaje usług świadczonych przez firmy z branży informatyki w województwie lubelskim oraz w skali kraju. 0% 5% 10% 15% 20% 25% 30% 35% 40% Serwisowanie oprogramowania innych producentów Opracowanie dedykowanych programów komputerowych Sprzedaż i wdrożenie oprogramowania innych producentów Serwisowanie sprzętu komputerowego i akcesoriów innych producentów Zarządzanie stronami internetowymi (hosting), prowadzenie portali internetowych Sprzedaż i konfigurowanie sprzętu komputerowego innych producentów Usługi w zakresie telekomunikacji Opracowanie dedykowanych systemów zawierających software i hardware Produkcja komputerów Produkcja elektronicznych elementów i odwodów drukowanych Produkcja sprzętu telekomunikacyjnego Inne 3,7% 6,6% 5,1% 3,9% 3,7% 3,9% 29,2% 35,4% 29,6% 32,0% 32,4% 32,0% 30,1% 30,9% 21,3% 28,7% 32,4% 26,5% 31,0% 26,0% 25,0% 19,9% 36,1% 27,1% kraj województwo lubelskie Źródło: Badanie CATI wśród firm z branż informatyki i automatyki z województwa lubelskiego i spoza województwa; n = 380. W województwie lubelskim (głównie w Lublinie) ma swoje siedziby/oddziały kilka dużych firm typowo informatycznych, między innymi: Asseco S.A., Comarch S.A., Opteam S.A., ZETO Sp. z o.o. Dominują natomiast mikro firmy wyspecjalizowane we współpracy z konkretną firmą produkcyjną (na ogół jedną), albo wydzielony dział informatyczny dużej firmy produkcyjnej. Funkcjonuje także wiele małych (a także mikro) firm wspierających biznes i specjalizujących się w konkretnych dziedzinach (tworzenie witryn www, hosting serwerów, konfigurowanie sieci komputerowych). Do najważniejszych czynników warunkujących funkcjonowanie przedsiębiorstw z sektora informatyki, w skali całego kraju jak i województwa lubelskiego, można zaliczyd przede wszystkim: Uwarunkowania infrastrukturalne; Środowisko biznesu; Czynniki proinwestycyjne i źródła finansowania; Uwarunkowania prawne. W zakresie infrastruktury w sektorze informatycznym kluczowe znaczenie odgrywają: dostępnośd Internetu oraz jakośd telekomunikacji, jako czynniki wpływające w dużym stopniu na możliwośd korzystania z produktów firm działających w tym sektorze. W województwie lubelskim zrealizowano, oraz nadal Strona 19

20 są realizowane, duże inwestycje mające na celu zwiększenie dostępu do Internetu, w tym związane z rozwojem sieci światłowodowej, która mogłaby zapewnid dostęp do szerokopasmowego Internetu dla wszystkich mieszkaoców. W tym kontekście trzeba mied na uwadze zwłaszcza projekt pt. Sied Szerokopasmowa Polski Wschodniej - województwo lubelskie i jego skuteczne wdrożenie (planowany termin realizacji umowy 31 lipca 2015 r.). Według danych GUS za 2010 r. polskie firmy (w tym MSP) w 95% dysponowały łączem do Internetu. Z kolei wg danych Komisji Europejskiej ponad 60% polskich przedsiębiorstw deklaruje dostęp do szerokopasmowego łącza internetowego (średnia UE to nieco ponad 80%) 4. Stan infrastruktury dostępowej w Polskich firmach wskazuje, że w większości przedsiębiorstw możliwe jest korzystanie ze wszystkich podstawowych rozwiązao TIK. Perspektywy rozwoju sektora informatyki Światowy sektor technologii informatyczno-telekomunikacyjnych (TIK) podobnie jak sektor automatyki przetrwał okres spowolnienia gospodarczego w stosunkowo dobrej kondycji. W latach największe firmy z sektora rozwijały się w tempie 6% rocznie 5. Recesja w sektorze wpłynęła negatywnie przede wszystkim na sprzedaż sprzętu komputerowego, która spadła we wszystkich kategoriach komputerów osobistych, serwerów i urządzeo sieciowych. Rosła natomiast sprzedaż usług informatycznych. Paradoksalnie wpływ na taki stan rzeczy miał właśnie kryzys gospodarczy, który wymusił na firmach szukanie rożnych źródeł oszczędności, a te mogą byd osiągnięcie m.in. dzięki wdrożeniu rozwiązao informatycznych służących do zarządzania przedsiębiorstwem. Przewiduje się, iż w kolejnych latach sprzedaż usług i oprogramowania będzie dynamicznie rosła, co będzie związane z następującymi obserwowalnymi kierunkami rozwoju: Rozwój aplikacji mobilnych - jest skutkiem rozwoju urządzeo mobilnych takich jak smartfony i tablety i zmiany sposobu korzystania z internetu ze stacjonarnego (w domu przed komputerem) na mobilny. Według badania NetTrack prowadzonego przez Millward Brown w grudniu 2012 aż 17 proc. internautów korzystało z Internetu za pośrednictwem telefonu komórkowego. Świadczy to o coraz większym znaczeniu sektora TIK, specjalizującego się w tworzeniu mobilnych wersji serwisów internetowych oraz dedykowanych aplikacji mobilnych. 6 Prowadzi to do wzrostu wydatków konsumentów indywidualnych na produkty/usługi z zakresu TIK (ich nakłady stanowią już 1/3 ogółu tego rodzaju wydatków). Cloud Computing- do grupy usług cloud computing o największej dynamice wzrostu zaliczane są m.in. rozwiązania z branży reklamowej i e-commerce, a także rozwiązania kadrowo-płacowe i systemy realizacji płatności. Specjaliści przewidują także wzrost popularności prywatnych usług przetwarzania w chmurze 7. W niedalekiej przyszłości chmura ma szanse stad się najważniejszym zbiorem danych w formie cyfrowej, powiązanych ściśle z konkretnym użytkownikiem, a nie ze sprzętem. Za największą przeszkodę w przechodzeniu do architektury chmurowej uważa się warstwę zabezpieczeo. Wątpliwości dotyczą tego czy usługodawcy będą w stanie zagwarantowad odpowiedni poziom bezpieczeostwa danych. Internet rzeczy- wraz z wprowadzeniem protokołu IPv6 oraz szybkim przyrostem liczby urządzeo, które są podłączone do Internetu, w coraz większym stopniu w sieci komunikowad będą się ze sobą same urządzenia, poza bezpośrednią kontrolą użytkownika 8. Firma Ericsson szacuje, że w 2020r na świecie będzie 50 miliardów przenośnych urządzeo podłączonych bezprzewodowo do Internetu i 500 miliardów urządzeo 4 ebsn (red.),, Learning From Peers, e-business Cases Best practices amongst Europeen SMEs, Komisja Europejska, 2009, [w:] 5 OECD Internet Economy Outlook Przykładowo w ciągu kilku lat liczba aplikacji na system android wzrosła z do Analiza trendów rozwojowych w zakresie technologii i nowych myśli technicznych w Polsce, Europie i świecie dla branży informatycznej. 8 Batorski D., CYFROWA GOSPODARKA. Kluczowe trendy rewolucji cyfrowej Diagnoza, prognozy, strategie reakcji. Strona 20

Evaluation of the main goal and specific objectives of the Human Capital Operational Programme

Evaluation of the main goal and specific objectives of the Human Capital Operational Programme Pracownia Naukowo-Edukacyjna Evaluation of the main goal and specific objectives of the Human Capital Operational Programme and the contribution by ESF funds towards the results achieved within specific

Bardziej szczegółowo

Internet w Polsce fakty i liczby. Violetta Szymanek Departament Społeczeństwa Informacyjnego Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji

Internet w Polsce fakty i liczby. Violetta Szymanek Departament Społeczeństwa Informacyjnego Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji Internet w Polsce fakty i liczby Violetta Szymanek Departament Społeczeństwa Informacyjnego Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji Internet w Polsce INFRASTRUKTURA ZASOBY KORZYSTANIE WPŁYW REZULTATY SZEROKOPASMOWY

Bardziej szczegółowo

Sytuacja zawodowa osób z wyższym wykształceniem w Polsce i w krajach Unii Europejskiej w 2012 r.

Sytuacja zawodowa osób z wyższym wykształceniem w Polsce i w krajach Unii Europejskiej w 2012 r. 1 Urz d Statystyczny w Gda sku W Polsce w 2012 r. udział osób w wieku 30-34 lata posiadających wykształcenie wyższe w ogólnej liczbie ludności w tym wieku (aktywni zawodowo + bierni zawodowo) wyniósł 39,1%

Bardziej szczegółowo

Prezentacja wyników badania wykorzystania przetwarzania w chmurze w największych polskich przedsiębiorstwach

Prezentacja wyników badania wykorzystania przetwarzania w chmurze w największych polskich przedsiębiorstwach Prezentacja wyników badania wykorzystania przetwarzania w chmurze w największych polskich przedsiębiorstwach Grzegorz Bernatek Kierownik Projektów Analitycznych Audytel SA Partnerzy badania: Plan prezentacji

Bardziej szczegółowo

PROGRAM STAŻU. Nazwa podmiotu oferującego staż / Company name IBM Global Services Delivery Centre Sp z o.o.

PROGRAM STAŻU. Nazwa podmiotu oferującego staż / Company name IBM Global Services Delivery Centre Sp z o.o. PROGRAM STAŻU Nazwa podmiotu oferującego staż / Company name IBM Global Services Delivery Centre Sp z o.o. Miejsce odbywania stażu / Legal address Muchoborska 8, 54-424 Wroclaw Stanowisko, obszar działania/

Bardziej szczegółowo

Wsparcie dla przedsiębiorców w nowej perspektywie finansowej 2014-2020

Wsparcie dla przedsiębiorców w nowej perspektywie finansowej 2014-2020 Wsparcie dla przedsiębiorców w nowej perspektywie finansowej 2014-2020 Marcin Łata Departament Konkurencyjności i Innowacyjności Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Katowice, 15 kwietnia 2015 r. Alokacja

Bardziej szczegółowo

Effective Governance of Education at the Local Level

Effective Governance of Education at the Local Level Effective Governance of Education at the Local Level Opening presentation at joint Polish Ministry OECD conference April 16, 2012, Warsaw Mirosław Sielatycki Ministry of National Education Doskonalenie

Bardziej szczegółowo

Polityka spójności 2007-2013

Polityka spójności 2007-2013 Regionalne Programy Operacyjne jako źródło finansowania centrów nauki i wystaw interaktywnych Agnieszka Dawydzik Departament Koordynacji Programów Regionalnych Konferencja INTERAKCJA-INTEGRACJA INTEGRACJA

Bardziej szczegółowo

Raport o sytuacji mikro i małych firm w roku 2013. Olsztyn, 24 marca 2014

Raport o sytuacji mikro i małych firm w roku 2013. Olsztyn, 24 marca 2014 Raport o sytuacji mikro i małych firm w roku 2013 Olsztyn, 24 marca 2014 Już po raz czwarty Bank Pekao przedstawia raport o sytuacji mikro i małych firm 7 tysięcy wywiadów z właścicielami firm, Badania

Bardziej szczegółowo

Kompilacja pojęć stosowanych w badaniach statystycznych statystyki publicznej na temat innowacyjności przez Główny Urząd Statystyczny (GUS).

Kompilacja pojęć stosowanych w badaniach statystycznych statystyki publicznej na temat innowacyjności przez Główny Urząd Statystyczny (GUS). Kompilacja pojęć stosowanych w badaniach statystycznych statystyki publicznej na temat innowacyjności przez Główny Urząd Statystyczny (GUS). (Kompilacja dokonana przez Fundację Centrum Analiz Transportowych

Bardziej szczegółowo

WYZWANIA NA RYNKU ENERGII

WYZWANIA NA RYNKU ENERGII BLOK TEMATYCZNY: Zrównoważone finansowanie infrastruktury WYZWANIA NA RYNKU ENERGII Nowe oferty dostawców i zmienione zachowania użytkowników dr Andrzej Cholewa dr Jana Pieriegud Sopot, 26 czerwca 2013

Bardziej szczegółowo

KLASTER TURYSTYKI MEDYCZNEJ I UZDROWISKOWEJ PRZYKŁADEM DZIAŁAŃ INTELIGENTNEJ SPECJALIZACJI

KLASTER TURYSTYKI MEDYCZNEJ I UZDROWISKOWEJ PRZYKŁADEM DZIAŁAŃ INTELIGENTNEJ SPECJALIZACJI KLASTER TURYSTYKI MEDYCZNEJ I UZDROWISKOWEJ PRZYKŁADEM DZIAŁAŃ INTELIGENTNEJ SPECJALIZACJI Kujawsko-Pomorska Organizacja Pracodawców Lewiatan KLASTRY JAKO CZYNNIK ROZWOJU REGIONU Współpraca Większa innowacyjność

Bardziej szczegółowo

Health Resorts Pearls of Eastern Europe Innovative Cluster Health and Tourism

Health Resorts Pearls of Eastern Europe Innovative Cluster Health and Tourism Health Resorts Pearls of Eastern Europe Innovative Cluster Health and Tourism Projekt finansowany Fundusze Europejskie z budżetu państwa dla rozwoju oraz ze Polski środków Wschodniej Unii Europejskiej

Bardziej szczegółowo

Prowadzący Andrzej Kurek

Prowadzący Andrzej Kurek Prowadzący Andrzej Kurek Centrala Rzeszów Oddziały Lublin, Katowice Zatrudnienie ponad 70 osób SprzedaŜ wdroŝenia oprogramowań firmy Comarch Dopasowania branŝowe Wiedza i doświadczenie Pełna obsługa: Analiza

Bardziej szczegółowo

Jak pokonać bariery dla (eko)innowacji w Polsce?

Jak pokonać bariery dla (eko)innowacji w Polsce? Jak pokonać bariery dla (eko)innowacji w Polsce? Maciej Bukowski Instytut Badań Strukturalnych Warszawa, 25.05.2012 Plan Wprowadzenie po co Polsce (eko)innowacje. Pułapka średniego dochodu Nie ma ekoinnowacyjności

Bardziej szczegółowo

Analiza strategiczna SWOT innowacyjności gospodarki Małopolski. Kraków, 9 marca 2012 r.

Analiza strategiczna SWOT innowacyjności gospodarki Małopolski. Kraków, 9 marca 2012 r. Analiza strategiczna SWOT innowacyjności gospodarki Małopolski Kraków, 9 marca 2012 r. Etap diagnostyczny Diagnoza pogłębiona (załącznik do RSI WM 2012-2020) Synteza diagnozy część 2 dokumentu RSI Analiza

Bardziej szczegółowo

I oś priorytetowa Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego 2014-2020. Szczecinek, 24 września 2015r.

I oś priorytetowa Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego 2014-2020. Szczecinek, 24 września 2015r. I oś priorytetowa Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Zachodniopomorskiego 2014-2020 Szczecinek, 24 września 2015r. GOSPODARKA- INNOWACJE- NOWOCZESNE TECHNOLOGIE Celem głównym OP 1 jest podniesienie

Bardziej szczegółowo

Cracow University of Economics Poland. Overview. Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005

Cracow University of Economics Poland. Overview. Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005 Cracow University of Economics Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005 - Key Note Speech - Presented by: Dr. David Clowes The Growth Research Unit CE Europe

Bardziej szczegółowo

REGIONALNE ŚRODKI NA WSPIERANIE DZIAŁÓW R&D. Mariusz Frankowski p.o. Dyrektora Mazowieckiej Jednostki Wdrażania Programów Unijnych

REGIONALNE ŚRODKI NA WSPIERANIE DZIAŁÓW R&D. Mariusz Frankowski p.o. Dyrektora Mazowieckiej Jednostki Wdrażania Programów Unijnych REGIONALNE ŚRODKI NA WSPIERANIE DZIAŁÓW R&D Mariusz Frankowski p.o. Dyrektora Mazowieckiej Jednostki Wdrażania Programów Unijnych Jaka jest Rola MJWPU? Wprowadzanie w świat finansowania innowacji na Mazowszu

Bardziej szczegółowo

Możliwości pozyskania dofinansowania z funduszy strukturalnych UE na wdrożenie systemów informatycznych w przedsiębiorstwach. Małgorzata Nejfeld

Możliwości pozyskania dofinansowania z funduszy strukturalnych UE na wdrożenie systemów informatycznych w przedsiębiorstwach. Małgorzata Nejfeld Możliwości pozyskania dofinansowania z funduszy strukturalnych UE na wdrożenie systemów informatycznych w przedsiębiorstwach Małgorzata Nejfeld KDG CIEŚLAK & KORDASIEWICZ ZAKRES DZIAŁALNOŚCI Główny przedmiot

Bardziej szczegółowo

Szanse na sfinansowanie inwestycji z dotacji UE 2014-2020. Przemysław Jura Prezes Zarządu Instytut Nauk Ekonomicznych i Społecznych

Szanse na sfinansowanie inwestycji z dotacji UE 2014-2020. Przemysław Jura Prezes Zarządu Instytut Nauk Ekonomicznych i Społecznych Szanse na sfinansowanie inwestycji z dotacji UE 2014-2020 Przemysław Jura Prezes Zarządu Instytut Nauk Ekonomicznych i Społecznych Katowice, 24.03.2015 Fundusze Europejskie 2014-2020 innowacje przedsiębiorczośd

Bardziej szczegółowo

Podstawy procesu programowania perspektywy finansowej 2014-2020. Konsultacje społeczne Gliwice, 24 maja 2013 r.

Podstawy procesu programowania perspektywy finansowej 2014-2020. Konsultacje społeczne Gliwice, 24 maja 2013 r. Podstawy procesu programowania perspektywy finansowej 2014-2020 Konsultacje społeczne Gliwice, 24 maja 2013 r. Uwarunkowania programowe Unia Europejska Strategia Europa 2020 Pakiet legislacyjny dla Polityki

Bardziej szczegółowo

SZWAJCARSKI RYNEK ICT DLA POLSKICH INWESTORÓW. Spotkanie informacyjne Czwartek, 13 listopada 2014, Warszawa

SZWAJCARSKI RYNEK ICT DLA POLSKICH INWESTORÓW. Spotkanie informacyjne Czwartek, 13 listopada 2014, Warszawa SZWAJCARSKI RYNEK ICT DLA POLSKICH INWESTORÓW Spotkanie informacyjne Czwartek, 13 listopada 2014, Warszawa Partnerzy: Swiss Business Hub Polska przy Ambasadzie Szwajcarii w Warszawie we współpracy z Polską

Bardziej szczegółowo

OFERTA RAPORTU. Szkolnictwo wyższe analiza porównawcza Polski i wybranych krajów świata. Kraków 2012

OFERTA RAPORTU. Szkolnictwo wyższe analiza porównawcza Polski i wybranych krajów świata. Kraków 2012 Oferta raportu: Szkolnictwo wyższe w Polsce i wybranych krajach analiza porównawcza OFERTA RAPORTU Szkolnictwo wyższe analiza porównawcza Polski i wybranych krajów świata Kraków 2012 1 Oferta raportu:

Bardziej szczegółowo

Call 2013 national eligibility criteria and funding rates

Call 2013 national eligibility criteria and funding rates Call 2013 national eligibility criteria and funding rates POLAND a) National eligibility criteria Funding Organisation National Contact Point National Center for Research and Development (Narodowe Centrum

Bardziej szczegółowo

2016 CONSULTING DLA MŚP. Badanie zapotrzebowania na usługi doradcze

2016 CONSULTING DLA MŚP. Badanie zapotrzebowania na usługi doradcze 2016 CONSULTING DLA MŚP Badanie zapotrzebowania na usługi doradcze 1 O raporcie Wraz ze wzrostem świadomości polskich przedsiębiorców rośnie zapotrzebowanie na różnego rodzaju usługi doradcze. Jednakże

Bardziej szczegółowo

Finansowanie MŚP w ramach funduszy strukturalnych

Finansowanie MŚP w ramach funduszy strukturalnych Finansowanie MŚP w ramach funduszy strukturalnych Marceli Niezgoda Podsekretarz Stanu Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Lublin, 22 czerwca 2015 r. Wyzwanie na najbliższe lata zwiększenie poziomu zatrudnienia

Bardziej szczegółowo

Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej

Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej Wsparcie przedsiębiorców w latach 2014-2020 możliwości pozyskania dofinansowania w nowej perspektywie unijnej Iwona Wendel Podsekretarz Stanu Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Warszawa, 22 maja 2014

Bardziej szczegółowo

Leading organiza5on represen5ng the Business Services Sector in Poland ABSL. June 2013

Leading organiza5on represen5ng the Business Services Sector in Poland ABSL. June 2013 Leading organiza5on represen5ng the Business Services Sector in Poland ABSL June 2013 KEY FACTS ON THE SECTOR KEY FACTS ON THE SECTOR 110 000 No. of employees in foreign capital BPO/ITO, SSC and R&D centres

Bardziej szczegółowo

Zmiany na polskim i wojewódzkim rynku pracy w latach 2004-2014

Zmiany na polskim i wojewódzkim rynku pracy w latach 2004-2014 WOJEWÓDZKI URZĄD PRACY W KATOWICACH Zmiany na polskim i wojewódzkim rynku pracy w latach 2004-2014 KATOWICE październik 2014 r. Wprowadzenie Minęło dziesięć lat od wstąpienia Polski do Unii Europejskiej.

Bardziej szczegółowo

www.stat.gov.pl GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY

www.stat.gov.pl GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY @ www.stat.gov.pl W jakim stopniu jesteśmy wyposażeni w komputery, i urządzenia przenośne? Do jakich celów wykorzystujemy? Rozwój telekomunikacji i informatyki w ostatnich latach

Bardziej szczegółowo

Financial support for start-uppres. Where to get money? - Equity. - Credit. - Local Labor Office - Six times the national average wage (22000 zł)

Financial support for start-uppres. Where to get money? - Equity. - Credit. - Local Labor Office - Six times the national average wage (22000 zł) Financial support for start-uppres Where to get money? - Equity - Credit - Local Labor Office - Six times the national average wage (22000 zł) - only for unymployed people - the company must operate minimum

Bardziej szczegółowo

Dofinansowanie prac badawczo-rozwojowych w ramach aktualnych programów wsparcia dla przedsiębiorców 04.09.2015

Dofinansowanie prac badawczo-rozwojowych w ramach aktualnych programów wsparcia dla przedsiębiorców 04.09.2015 Dofinansowanie prac badawczo-rozwojowych w ramach aktualnych programów wsparcia dla przedsiębiorców 04.09.2015 O ADM Consulting Group S.A. Dotacje UE Opracowywanie dokumentacji aplikacyjnych Pomoc w doborze

Bardziej szczegółowo

Możliwości finansowania transferu wiedzy ze środków dotacyjnych na Mazowszu w latach 2014-2020

Możliwości finansowania transferu wiedzy ze środków dotacyjnych na Mazowszu w latach 2014-2020 Możliwości finansowania transferu wiedzy ze środków dotacyjnych na Mazowszu w latach 2014-2020 Mariusz Frankowski p.o. Dyrektora Mazowieckiej Jednostki Wdrażania Programów Unijnych O MJWPU RPO WM PO KL

Bardziej szczegółowo

Statystyka wniosków TOI 2011

Statystyka wniosków TOI 2011 Fundacja Rozwoju Systemu Edukacji Narodowa Agencja Programu Uczenie się przez całe życie Statystyka wniosków TOI 2011 Konkurs 2011 Wnioski TOI w PL lata 2007-2011 KONKURS Dostępny budżet TOI w PL (euro)

Bardziej szczegółowo

E-Podlaskie kierunki rozwoju Społeczeństwa Informacyjnego Województwa Podlaskiego

E-Podlaskie kierunki rozwoju Społeczeństwa Informacyjnego Województwa Podlaskiego E-Podlaskie kierunki rozwoju Społeczeństwa Informacyjnego Województwa Podlaskiego Seminarium konsultacyjne projektu e-biznes Stan i perspektywy rozwoju e-biznesu w województwie podlaskim z odniesieniem

Bardziej szczegółowo

Dofinansowanie na rozwój działalności i wdrożenie innowacji

Dofinansowanie na rozwój działalności i wdrożenie innowacji RPO Lubuskie 2020 Oś Priorytetowa 1 Gospodarka i innowacje PI 3 c Zwiększone zastosowanie innowacji w przedsiębiorstwach sektora MŚP W ramach PI mikro, małe i średnie przedsiębiorstwa mogą uzyskać wsparcie

Bardziej szczegółowo

URZĄD STATYSTYCZNY W SZCZECINIE

URZĄD STATYSTYCZNY W SZCZECINIE URZĄD STATYSTYCZNY W SZCZECINIE Opracowania sygnalne Szczecin, styczeń 2010 r. DZIAŁALNOŚĆ INNOWACYJNA PRZEDSIĘBIORSTW W LATACH 2006-2008 W WOJEWÓDZTWIE ZACHODNIOPOMORSKIM Wyniki badania działalności innowacyjnej

Bardziej szczegółowo

1. Analiza wskaźnikowa... 3 1.1. Wskaźniki szczegółowe... 3 1.2. Wskaźniki syntetyczne... 53 1.2.1.

1. Analiza wskaźnikowa... 3 1.1. Wskaźniki szczegółowe... 3 1.2. Wskaźniki syntetyczne... 53 1.2.1. Spis treści 1. Analiza wskaźnikowa... 3 1.1. Wskaźniki szczegółowe... 3 1.2. Wskaźniki syntetyczne... 53 1.2.1. Zastosowana metodologia rangowania obiektów wielocechowych... 53 1.2.2. Potencjał innowacyjny

Bardziej szczegółowo

Program Telekomunikacji Polskiej Partnerstwo BB dla Województwa Zachodniopomorskiego

Program Telekomunikacji Polskiej Partnerstwo BB dla Województwa Zachodniopomorskiego Program Telekomunikacji Polskiej Partnerstwo BB dla Województwa Zachodniopomorskiego Szczecin, 5 lutego 2008 Społeczeństwo Informacyjne Podstawowe warunki, które muszą być spełnione, aby społeczeństwo

Bardziej szczegółowo

Analiza strategiczna SWOT innowacyjności gospodarki Małopolski

Analiza strategiczna SWOT innowacyjności gospodarki Małopolski Analiza strategiczna SWOT innowacyjności gospodarki Małopolski Kraków, 9 maja 2012 r. Tomasz Geodecki Piotr Kopyciński Łukasz Mamica Marcin Zawicki Etap diagnostyczny Diagnoza pogłębiona (załącznik do

Bardziej szczegółowo

Cracow University of Economics Poland

Cracow University of Economics Poland Cracow University of Economics Poland Sources of Real GDP per Capita Growth: Polish Regional-Macroeconomic Dimensions 2000-2005 - Keynote Speech - Presented by: Dr. David Clowes The Growth Research Unit,

Bardziej szczegółowo

Instrumenty II i III osi priorytetowej Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014-2020

Instrumenty II i III osi priorytetowej Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014-2020 Instrumenty II i III osi priorytetowej Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój 2014-2020 Program Operacyjny Inteligentny Rozwój 2014-2020 Założeniem POIR jest wsparcie realizacji całego procesu powstawania

Bardziej szczegółowo

Rynek ERP. dr inż. Andrzej Macioł http://amber.zarz.agh.edu.pl/amaciol/

Rynek ERP. dr inż. Andrzej Macioł http://amber.zarz.agh.edu.pl/amaciol/ Rynek ERP dr inż. Andrzej Macioł http://amber.zarz.agh.edu.pl/amaciol/ Rynek ERP na świecie (2013) Światowy rynek systemów ERP szacowany jest obecnie na ok. 25,4 miliarda dolarów (dane za rok 2013) wobec

Bardziej szczegółowo

Zmiany bezrobocia w województwie zachodniopomorskim w I półroczu 2014 roku Porównanie grudnia 2013 i czerwca 2014 roku

Zmiany bezrobocia w województwie zachodniopomorskim w I półroczu 2014 roku Porównanie grudnia 2013 i czerwca 2014 roku WOJEWÓDZKI URZĄD PRACY W SZCZECINIE Wydział Badań i Analiz Zmiany bezrobocia w województwie zachodniopomorskim w I półroczu 2014 roku Porównanie grudnia 2013 i czerwca 2014 roku Szczecin 2014 Według danych

Bardziej szczegółowo

Regionalne podejście do inteligentnych specjalizacji Regionalna Strategia Innowacji Śląskiego. Warszawa, 2 marca 2012r.

Regionalne podejście do inteligentnych specjalizacji Regionalna Strategia Innowacji Śląskiego. Warszawa, 2 marca 2012r. Regionalne podejście do inteligentnych specjalizacji Regionalna Strategia Innowacji Województwa Śląskiego Warszawa, 2 marca 2012r. 1. Inteligentna specjalizacja kraj czy region? 2. Inteligenta specjalizacja

Bardziej szczegółowo

MAPA KOMPETENCJI W SEKTORZE IT JAKOŚCIOWA CHARAKTERYSTYKA PODAŻY I POPYTU NA KOMPETENCJE W SEKTORZE IT. Dr Agnieszka Wojtczuk-Turek

MAPA KOMPETENCJI W SEKTORZE IT JAKOŚCIOWA CHARAKTERYSTYKA PODAŻY I POPYTU NA KOMPETENCJE W SEKTORZE IT. Dr Agnieszka Wojtczuk-Turek MAPA KOMPETENCJI W SEKTORZE IT JAKOŚCIOWA CHARAKTERYSTYKA PODAŻY I POPYTU NA KOMPETENCJE W SEKTORZE IT Dr Agnieszka Wojtczuk-Turek Ogólna charakterystyka sektora Specyfika sektora: wysoka technologia wzajemny

Bardziej szczegółowo

Nowa perspektywa unijna 2014-2020 jak finansować nowoczesne technologie IT? Joanna Dominiak

Nowa perspektywa unijna 2014-2020 jak finansować nowoczesne technologie IT? Joanna Dominiak Nowa perspektywa unijna 2014-2020 jak finansować nowoczesne technologie IT? Joanna Dominiak AGENDA Dotacje na specjalizacje w 2014-2020 Środki UE na IT w programach regionalnych i krajowych Nowe narzędzia

Bardziej szczegółowo

ADVICERO TAX RETAIL MARKET IN POLAND

ADVICERO TAX RETAIL MARKET IN POLAND ADVICERO TAX RETAIL MARKET IN POLAND 2014 WWW.ADVICERO.EU RETAIL MARKET IN POLAND The Polish retail market enjoyed substantial development in recent years and is expected to continue growing in the near

Bardziej szczegółowo

Unit of Social Gerontology, Institute of Labour and Social Studies ageing and its consequences for society

Unit of Social Gerontology, Institute of Labour and Social Studies ageing and its consequences for society Prof. Piotr Bledowski, Ph.D. Institute of Social Economy, Warsaw School of Economics local policy, social security, labour market Unit of Social Gerontology, Institute of Labour and Social Studies ageing

Bardziej szczegółowo

Przekazujemy Państwu efekt pierwszego etapu prac nad Programem Rozwoju Miasta Łomża dotyczącego gospodarki.

Przekazujemy Państwu efekt pierwszego etapu prac nad Programem Rozwoju Miasta Łomża dotyczącego gospodarki. Przekazujemy Państwu efekt pierwszego etapu prac nad Programem Rozwoju Miasta Łomża dotyczącego gospodarki. Efektem pierwszego etapu prac na Programem Rozwoju Miasta Łomża było powstanie analizy SWOT i

Bardziej szczegółowo

Wsparcie dla MŚP w nowym okresie finansowania 2014 2020. Szczecin, 26.10. 2011r.

Wsparcie dla MŚP w nowym okresie finansowania 2014 2020. Szczecin, 26.10. 2011r. Wsparcie dla MŚP w nowym okresie finansowania 2014 2020 Szczecin, 26.10. 2011r. Wsparcie dla MŚP w ramach RPO WZ 2007-2013 Inicjatywa JEREMIE System dotacyjny Alokacja na konkursy - dotacje: poddziałanie

Bardziej szczegółowo

Raport o sytuacji mikro i małych firm poprawa nastrojów polskich przedsiębiorców. Wrocław, 19 marca 2015

Raport o sytuacji mikro i małych firm poprawa nastrojów polskich przedsiębiorców. Wrocław, 19 marca 2015 Raport o sytuacji mikro i małych firm poprawa nastrojów polskich przedsiębiorców Wrocław, 19 marca 2015 Piąty raport Banku Pekao SA o sytuacji mikro i małych firm innowacje tematem specjalnym 6 910 wywiadów

Bardziej szczegółowo

Oprogramowanie, usługi i infrastruktura ICT w małych i średnich firmach w Polsce 2015. Na podstawie badania 800 firm z sektora MŚP

Oprogramowanie, usługi i infrastruktura ICT w małych i średnich firmach w Polsce 2015. Na podstawie badania 800 firm z sektora MŚP Oprogramowanie, usługi i infrastruktura ICT w małych i średnich firmach w Polsce 2015 2 Język: polski, angielski Data publikacji: IV kwartał 2015 Format: pdf Cena od: 2400 Możesz mieć wpływ na zawartość

Bardziej szczegółowo

Cloud Computing wpływ na konkurencyjność przedsiębiorstw i gospodarkę Polski Bohdan Wyżnikiewicz

Cloud Computing wpływ na konkurencyjność przedsiębiorstw i gospodarkę Polski Bohdan Wyżnikiewicz Cloud Computing wpływ na konkurencyjność przedsiębiorstw i gospodarkę Polski Bohdan Wyżnikiewicz Warszawa, 17 grudnia 2012 r. Co to jest cloud computing? Cloud computing jest modelem umożliwiającym wygodny

Bardziej szczegółowo

Raport upadłości polskich firm D&B Poland / II kwartał 2011 roku

Raport upadłości polskich firm D&B Poland / II kwartał 2011 roku Raport upadłości polskich firm D&B Poland / II kwartał roku W pierwszych sześciu miesiącach roku sądy gospodarcze ogłosiły upadłość 307 polskich przedsiębiorstw. Tym samym blisko 12 tys. Polaków straciło

Bardziej szczegółowo

Raport o sytuacji mikro i małych firm poprawa nastrojów polskich przedsiębiorców

Raport o sytuacji mikro i małych firm poprawa nastrojów polskich przedsiębiorców Raport o sytuacji mikro i małych firm poprawa nastrojów polskich przedsiębiorców Sopot, 13 marca 2015 Piąty raport Banku Pekao SA o sytuacji mikro i małych firm innowacje tematem specjalnym 6 910 wywiadów

Bardziej szczegółowo

www.inteligentne-miasta.eu

www.inteligentne-miasta.eu ORGANIZATORZY GP Sp. z o.o. oferuje kompleksową organizację eventów, konferencji, spotkań biznesowych, szkoleń tematycznych. Na zlecenie klienta organizujemy również działania marketingowe oraz PR-owe,

Bardziej szczegółowo

Dotacje dla wiedzy i technologii

Dotacje dla wiedzy i technologii Dotacje dla wiedzy i technologii Ewelina Hutmańska, Wiceprezes Zarządu Capital-ECI sp. z o.o. Polskie firmy wciąż są wtórnymi innowatorami Ponad 34,5 mld zł wydały na innowacje firmy, zatrudniające powyżej

Bardziej szczegółowo

Regionalna Strategia Innowacji Województwa Dolnośląskiego na lata Justyna Lasak Departament Rozwoju Regionalnego Wydział Gospodarki

Regionalna Strategia Innowacji Województwa Dolnośląskiego na lata Justyna Lasak Departament Rozwoju Regionalnego Wydział Gospodarki Regionalna Strategia Innowacji Województwa Dolnośląskiego na lata 2011-2020 Justyna Lasak Departament Rozwoju Regionalnego Wydział Gospodarki Regionalna Strategia Innowacji Województwa Dolnośląskiego.

Bardziej szczegółowo

Koncepcja systemowego wsparcia przedsiębiorczości na obszarach wiejskich Opinie, wnioski i rekomendacje

Koncepcja systemowego wsparcia przedsiębiorczości na obszarach wiejskich Opinie, wnioski i rekomendacje Koncepcja systemowego wsparcia przedsiębiorczości na obszarach wiejskich Opinie, wnioski i rekomendacje Dr inż. Paweł Chmieliński Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej Państwowy Instytut

Bardziej szczegółowo

WiComm dla innowacyjnego Pomorza

WiComm dla innowacyjnego Pomorza Centrum Doskonałości WiComm WiComm dla innowacyjnego Pomorza Michał Mrozowski wicomm@wicomm.pl Centrum Doskonałości WiComm Inżynieria Systemów Komunikacji Bezprzewodowej Politechnika Gdańska Ul. Narutowicza

Bardziej szczegółowo

No matter how much you have, it matters how much you need

No matter how much you have, it matters how much you need CSR STRATEGY KANCELARIA FINANSOWA TRITUM GROUP SP. Z O.O. No matter how much you have, it matters how much you need Kancelaria Finansowa Tritum Group Sp. z o.o. was established in 2007 we build trust among

Bardziej szczegółowo

Raport o sytuacji mikro i małych firm w roku 2013

Raport o sytuacji mikro i małych firm w roku 2013 Raport o sytuacji mikro i małych firm w roku 2013 Warszawa, 11 kwiecień 2014 Już po raz czwarty Bank Pekao przedstawia raport o sytuacji mikro i małych firm 7 tysięcy wywiadów z właścicielami firm, Badania

Bardziej szczegółowo

Informatyzacja przedsiębiorstwa z dotacji unijnej

Informatyzacja przedsiębiorstwa z dotacji unijnej Wrocław, 02.06.2010 Materiał prasowy Informatyzacja przedsiębiorstwa z dotacji unijnej W sprawnym funkcjonowaniu przedsiębiorstwa coraz większego znaczenia nabierają zintegrowane systemy informatyczne.

Bardziej szczegółowo

Firmy bardziej aktywne na rynku pracy. Raport Pracuj.pl Rynek Pracy Specjalistów w II kwartale 2014

Firmy bardziej aktywne na rynku pracy. Raport Pracuj.pl Rynek Pracy Specjalistów w II kwartale 2014 Warszawa, 8 lipca 2014 r. Firmy bardziej aktywne na rynku pracy Raport Pracuj.pl Rynek Pracy Specjalistów w II kwartale 2014 Jak wynika z kwartalnego raportu Pracuj.pl, sytuacja na rynku pracy w II kwartale

Bardziej szczegółowo

Wsparcie przedsiębiorców, jednostek naukowo-badawczych w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Warmiosko Mazurskiego na lata 2014 2020

Wsparcie przedsiębiorców, jednostek naukowo-badawczych w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Warmiosko Mazurskiego na lata 2014 2020 Wsparcie przedsiębiorców, jednostek naukowo-badawczych w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Warmiosko Mazurskiego na lata 2014 2020 16 września 2014, Olsztyn Tys. 20,00% 16,00% 12,00%

Bardziej szczegółowo

Inteligentne Mazowsze w ramach RPO WM 2014 2020

Inteligentne Mazowsze w ramach RPO WM 2014 2020 Inteligentne Mazowsze w ramach RPO WM 2014 2020 Wydział Innowacyjności i Rozwoju Departament Rozwoju Regionalnego i Funduszy Europejskich Urząd Marszałkowski Województwa Mazowieckiego w Warszawie 1 Siedlce,

Bardziej szczegółowo

Wsparcie przedsiębiorczości jako jeden z głównych priorytetów NSRO. Opole, 7 marca 2008

Wsparcie przedsiębiorczości jako jeden z głównych priorytetów NSRO. Opole, 7 marca 2008 Wsparcie przedsiębiorczości jako jeden z głównych priorytetów NSRO ElŜbieta Bieńkowska Minister Rozwoju Regionalnego Fundusze strukturalne jako instrument wsparcia rozwoju gospodarczego Opolszczyzny Opole,

Bardziej szczegółowo

31-052 Kraków ul. Miodowa 41 tel./fax: (12) 426 20 61 e-mail: redakcja@rynekpracy.pl www.sedlak.pl www.rynekpracy.pl www.wynagrodzenia.

31-052 Kraków ul. Miodowa 41 tel./fax: (12) 426 20 61 e-mail: redakcja@rynekpracy.pl www.sedlak.pl www.rynekpracy.pl www.wynagrodzenia. Oferta sprzedaży raportu: Wydajność pracy w Polsce OFERTA SPRZEDAŻY RAPORTU Wydajność pracy w Polsce Kraków 2012 31-052 Kraków ul. Miodowa 41 tel./fax: (12) 426 20 61 e-mail: redakcja@rynekpracy.pl www.sedlak.pl

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIA 1. ROZWÓJ DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ:

ZAGADNIENIA 1. ROZWÓJ DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ: ZAGADNIENIA 1. ROZWÓJ DZIAŁALNOŚCI GOSPODARCZEJ: Działanie 1.5 mazowieckiego programu regionalnego Nabory dostępne w innych województwach 2. WSPARCIE PROJEKTÓW BADAWCZYCH: Działanie 1.4 Programu Innowacyjna

Bardziej szczegółowo

Wpływ infrastruktury na zakres diagnostyczny i jakość. usług ug w szpitalu publicznym

Wpływ infrastruktury na zakres diagnostyczny i jakość. usług ug w szpitalu publicznym Wpływ infrastruktury na zakres diagnostyczny i jakość usług ug w szpitalu publicznym Lek. med. Krzysztof Bederski Zastępca Dyrektora ds. Lecznictwa Krakowskiego Szpitala Specjalistycznego im. Jana Pawła

Bardziej szczegółowo

Planowanie zrównoważonego transportu miejskiego w Polsce. Sustainable Urban Mobility Planning Poland. Wprowadzenie. Introduction

Planowanie zrównoważonego transportu miejskiego w Polsce. Sustainable Urban Mobility Planning Poland. Wprowadzenie. Introduction Planowanie zrównoważonego transportu miejskiego w Polsce Sustainable Urban Mobility Planning Poland Wprowadzenie Introduction Wyzwania polityki UE w zakresie transportu miejskiego Zatłoczenie centrów miast

Bardziej szczegółowo

Innowacje i Inteligentny Rozwój. Iwona Wendel Podsekretarz Stanu, Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Szczecin, 10 czerwca 2015 r.

Innowacje i Inteligentny Rozwój. Iwona Wendel Podsekretarz Stanu, Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Szczecin, 10 czerwca 2015 r. Innowacje i Inteligentny Rozwój Iwona Wendel Podsekretarz Stanu, Ministerstwo Infrastruktury i Rozwoju Szczecin, 10 czerwca 2015 r. Wsparcie innowacyjności w latach 2014-2020 W perspektywie 2014-2020 wsparcie

Bardziej szczegółowo

WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH

WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH Studia I stopnia stacjonarne i niestacjonarne Kierunek Międzynarodowe Stosunki Gospodarcze Specjalność PROGRAM OF BACHELOR STUDIES Graduate profile Graduate has a general theoretical knowledge in the field

Bardziej szczegółowo

Terminy naborów wniosków o dotacje z UE dla MSP (Małych i Średnich Przedsiębiorców) oraz dużych firm (dane na dzień 12.05.2015 r.)

Terminy naborów wniosków o dotacje z UE dla MSP (Małych i Średnich Przedsiębiorców) oraz dużych firm (dane na dzień 12.05.2015 r.) Terminy naborów wniosków o dotacje z UE dla MSP (Małych i Średnich Przedsiębiorców) oraz dużych firm (dane na dzień 12.05.2015 r.) Województwo Termin naboru Program, Działanie, Poddziałanie Dotacja: max

Bardziej szczegółowo

ERASMUS + : Trail of extinct and active volcanoes, earthquakes through Europe. SURVEY TO STUDENTS.

ERASMUS + : Trail of extinct and active volcanoes, earthquakes through Europe. SURVEY TO STUDENTS. ERASMUS + : Trail of extinct and active volcanoes, earthquakes through Europe. SURVEY TO STUDENTS. Strona 1 1. Please give one answer. I am: Students involved in project 69% 18 Student not involved in

Bardziej szczegółowo

Call Center Tools S.A.

Call Center Tools S.A. Prezentacja IPO Call Center Tools S.A. Debiut na rynku NewConnect 04.07.2011 r. Wprowadzenie Wyspecjalizowany podmiot o dużym potencjale wzrostu, który działa na dynamicznym rynku Call & Contact Centers

Bardziej szczegółowo

Uczestnictwo europejskich MŚP w programach B+R

Uczestnictwo europejskich MŚP w programach B+R Uczestnictwo europejskich MŚP w programach B+R Oczekiwania i bariery Paweł Kaczmarek Poznański Park Naukowo-Technologiczny Fundacji UAM w Poznaniu Projekt MAPEER SME MŚP a Programy wsparcia B+R Analiza

Bardziej szczegółowo

Raport o sytuacji mikro i małych firm poprawa nastrojów polskich przedsiębiorców. Zielona Góra, 22 kwietnia 2015

Raport o sytuacji mikro i małych firm poprawa nastrojów polskich przedsiębiorców. Zielona Góra, 22 kwietnia 2015 Raport o sytuacji mikro i małych firm poprawa nastrojów polskich przedsiębiorców Zielona Góra, 22 kwietnia 2015 Piąty raport Banku Pekao SA o sytuacji mikro i małych firm innowacje tematem specjalnym 6

Bardziej szczegółowo

INTERIZON DOBRE PRAKTYKI ROZWOJU KLASTRÓW

INTERIZON DOBRE PRAKTYKI ROZWOJU KLASTRÓW INTERIZON DOBRE PRAKTYKI ROZWOJU KLASTRÓW Marita Koszarek BSR Expertise, Politechnika Gdańska INTERIZON NAJWAŻNIEJSZE FAKTY Branża ICT: informatyka, elektronika, telekomunikacja Interizon dawniej Pomorski

Bardziej szczegółowo

WIELKOPOLSKI REGIONALNY PROGRAM OPERACYJNY NA LATA 2014-2020. Oś Priorytetowa I Innowacyjna i konkurencyjna gospodarka

WIELKOPOLSKI REGIONALNY PROGRAM OPERACYJNY NA LATA 2014-2020. Oś Priorytetowa I Innowacyjna i konkurencyjna gospodarka WIELKOPOLSKI REGIONALNY PROGRAM OPERACYJNY NA LATA 2014-2020 Oś Priorytetowa I Innowacyjna i konkurencyjna gospodarka Cel główny WRPO 2014+: Poprawa konkurencyjności i spójności województwa Alokacja środków

Bardziej szczegółowo

w Polsce 2011 Oprogramowanie, usługi i infrastruktura ICT w dużych firmach Na podstawie badania 420 dużych firm Data publikacji: czerwiec 2011

w Polsce 2011 Oprogramowanie, usługi i infrastruktura ICT w dużych firmach Na podstawie badania 420 dużych firm Data publikacji: czerwiec 2011 Oprogramowanie, usługi i infrastruktura ICT w dużych firmach w Polsce 2011 Na podstawie badania 420 dużych firm Data publikacji: czerwiec 2011 Język: polski, angielski Słowo od autora Pomimo sukcesywnego

Bardziej szczegółowo

Wyzwania w rozwoju gospodarczym Polski : jaka rola JST i spółek komunalnych? Witold M.Orłowski

Wyzwania w rozwoju gospodarczym Polski : jaka rola JST i spółek komunalnych? Witold M.Orłowski Wyzwania w rozwoju gospodarczym Polski : jaka rola JST i spółek komunalnych? Witold M.Orłowski Lubelska Konferencja Spółek Komunalnych, 22.10.2014 Od 20 lat Polska skutecznie goni bogaty Zachód 70.0 PKB

Bardziej szczegółowo

April17 19, 2013. Forum is part financed by Podlaskie Region

April17 19, 2013. Forum is part financed by Podlaskie Region Suwałki, POLAND April17 19, 2013 The development of science and technology parks in strengthening cooperation between science and business Berenika Marciniec Polish Agency for Enterprise Development(Poland)

Bardziej szczegółowo

MakoLab S.A. Systemy biznesowe i rozwiązania webowe

MakoLab S.A. Systemy biznesowe i rozwiązania webowe MakoLab S.A. Systemy biznesowe i rozwiązania webowe Wstępne podsumowanie 2010 Strategia i plany na 2011 wobec kierunków rozwoju branży IT Warszawa, 18 stycznia 2011 r. Agenda Wstępne podsumowanie wyników

Bardziej szczegółowo

Małe i średnie przedsiębiorstwa w Polsce na podstawie analiz PARP

Małe i średnie przedsiębiorstwa w Polsce na podstawie analiz PARP 2013 Paulina Zadura-Lichota Departament Rozwoju Przedsiębiorczości i Innowacyjności PARP Małe i średnie przedsiębiorstwa w Polsce na podstawie analiz PARP Warszawa, 14 marca 2013 r. Przedsiębiorczość w

Bardziej szczegółowo

WSPARCIE WIELKOPOLSKIEJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI W RAMACH WRPO 2014+ 1 Urząd Marszałkowski Województwa Wielkopolskiego w Poznaniu

WSPARCIE WIELKOPOLSKIEJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI W RAMACH WRPO 2014+ 1 Urząd Marszałkowski Województwa Wielkopolskiego w Poznaniu WSPARCIE WIELKOPOLSKIEJ PRZEDSIĘBIORCZOŚCI W RAMACH WRPO 2014+ 1 Urząd Marszałkowski Województwa Wielkopolskiego w Poznaniu Cel główny WRPO 2014+ POPRAWA KONKURENCYJNOŚCI I SPÓJNOŚCI WOJEWÓDZTWA Alokacja

Bardziej szczegółowo

Innowacyjność w biznesie - od inspiracji do sukcesu Działania PARP na rzecz innowacyjności

Innowacyjność w biznesie - od inspiracji do sukcesu Działania PARP na rzecz innowacyjności 2011 Bożena Lublińska-Kasprzak Prezes PARP Innowacyjność w biznesie - od inspiracji do sukcesu Działania PARP na rzecz innowacyjności Nowy Sącz, 3 czerwca 2011 r. Innowacyjność polskiej gospodarki Summary

Bardziej szczegółowo

Odsetek gospodarstw domowych posiadających szerokopasmowy dostęp do Internetu w domu

Odsetek gospodarstw domowych posiadających szerokopasmowy dostęp do Internetu w domu GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY URZĄD STATYSTYCZNY W KATOWICACH Wskaźniki Zrównoważonego Rozwoju. Moduł krajowy Więcej informacji: w kwestiach merytorycznych dotyczących: wskaźników krajowych oraz na poziomie

Bardziej szczegółowo

Możliwości wsparcia przedsiębiorców w zakresie działalności B+R oraz innowacyjnej z Programu Inteligentny Rozwój 2014-2020

Możliwości wsparcia przedsiębiorców w zakresie działalności B+R oraz innowacyjnej z Programu Inteligentny Rozwój 2014-2020 Możliwości wsparcia przedsiębiorców w zakresie działalności B+R oraz innowacyjnej z Programu Inteligentny Rozwój 2014-2020 Iwona Wendel Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Infrastruktury i Rozwoju 23 września

Bardziej szczegółowo

DOFINANSOWANIE NOWOCZESNYCH TECHNOLOGII W ZAKRESIE DROGOWNICTWA. mgr Małgorzata Kuc-Wojteczek FORTY doradztwo gospodarczo-kadrowe

DOFINANSOWANIE NOWOCZESNYCH TECHNOLOGII W ZAKRESIE DROGOWNICTWA. mgr Małgorzata Kuc-Wojteczek FORTY doradztwo gospodarczo-kadrowe DOFINANSOWANIE NOWOCZESNYCH TECHNOLOGII W ZAKRESIE DROGOWNICTWA mgr Małgorzata Kuc-Wojteczek FORTY doradztwo gospodarczo-kadrowe Programy Operacyjne (PO) Krajowe Programy Operacyjne (PO) 16 Regionalnych

Bardziej szczegółowo

Rozwój rynku usług chmury obliczeniowej w Portugalii 2013-02-26 22:05:56

Rozwój rynku usług chmury obliczeniowej w Portugalii 2013-02-26 22:05:56 Rozwój rynku usług chmury obliczeniowej w Portugalii 2013-02-26 22:05:56 2 Chmura obliczeniowa (cloud computing) umożliwia, za pośrednictwem Internetu, z dowolnego komputera, telefonu komórkowego, czy

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie potencjału internetu

Wykorzystanie potencjału internetu Wykorzystanie potencjału internetu Blok 11 Internet a przedsiębiorczość podejście holistyczne Internet właściwie ICT information and telecommunication technologies połączenie technologii informacyjnych

Bardziej szczegółowo

Raport upadłości polskich firm D&B Poland / I kwartał 2011 roku

Raport upadłości polskich firm D&B Poland / I kwartał 2011 roku Raport upadłości polskich firm D&B Poland / I kwartał 2011 roku W I kwartale 2011 roku sądy gospodarcze ogłosiły upadłość 145 polskich przedsiębiorstw. W porównaniu do analogicznego okresu w roku ubiegłego,

Bardziej szczegółowo

Wspieranie innowacji w Sieci KIGNET. KIGNET Innowacje izbowy system wsparcia innowacyjności przedsiębiorstw

Wspieranie innowacji w Sieci KIGNET. KIGNET Innowacje izbowy system wsparcia innowacyjności przedsiębiorstw Wspieranie innowacji w Sieci KIGNET w ramach projektu KIGNET Innowacje izbowy system wsparcia innowacyjności przedsiębiorstw Warszawa, 21 czerwca 2012 r. Sieć KIGNET Sieć współpracy, którą tworzą izby

Bardziej szczegółowo

Anna Ober Aleksandra Szcześniak 09.05.2014

Anna Ober Aleksandra Szcześniak 09.05.2014 Anna Ober Aleksandra Szcześniak 09.05.2014 http://www.funduszeeuropejskie.gov.pl/2014_2020/strony/ glowna.aspx 2 I Wsparcie prowadzenia prac B+R przez przedsiębiorstwa oraz konsorcja naukowoprzemysłowe

Bardziej szczegółowo

Unia Europejska wspiera eksport mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw z województwa wielkopolskiego

Unia Europejska wspiera eksport mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw z województwa wielkopolskiego Unia Europejska wspiera eksport mikro-, małych i średnich przedsiębiorstw z województwa wielkopolskiego Dnia 20.08.2015 r. został ogłoszony konkurs w ramach poddziałania 1.4.1 Kompleksowe wsparcie działalności

Bardziej szczegółowo