Hałas emitowany przez turbiny wiatrowe a zdrowie Czy istnieje problem? dr Geoff Leventhall.

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Hałas emitowany przez turbiny wiatrowe a zdrowie Czy istnieje problem? dr Geoff Leventhall."

Transkrypt

1 Hałas emitowany przez turbiny wiatrowe a zdrowie Czy istnieje problem? dr Geoff Leventhall PSEW czerwiec 2016 r. 1

2 Poziom hałasu a odległość 2

3 Jaka odległość jest niezbędna? Najczęściej odległość rzędu m od zabudowań mieszkalnych daje przeciętny poziom hałasu około 40 dba. Jest to kryterium szeroko stosowane dla wielu różnych źródeł hałasu oraz proponowane przez Światową Organizację Zdrowia (WHO) dla hałasu w porze nocnej. Odległość ta jest wystarczająca, aby zapobiegać problemom wynikającycm z awarii turbin wiatrowych, wyrzutów lodu, itp. Dlatego też należy określić odległość pozwalającą spełnić kryterium hałasowe przy zachowaniu minimum m. 3

4 Spektrum hałasu szerokie pasmo wg van den Berga 4

5 Typowy hałas niskoczęstotliwościowy generowany przez turbiny wiatrowe a próg słyszalności 290 m wg O Neil i in. 5

6 Kluczowe pytanie Czy hałas emitowany przez turbiny wiatrowe, odczuwany przy typowych odległościach od zabudowań mieszkalnych, ma wpływ na zdrowie ludzkie poprzez mechanizmy bezpośrednie lub pośrednie? 6

7 Mechanizm bezpośredni Mechanizm bezpośredni to oddziaływanie takie, jak utrata słuchu lub oddziaływanie na organy wewnętrzne. Nie istnieje żaden znany mechanizm bezpośredniego oddziaływania na nasze zdrowie dla niskich poziomów hałasu, dowolnej częstotliwości, generowanego przez turbiny wiatrowe. 7

8 Mechanizm pośredni Mechanizm pośredni występuje wówczas, gdy osoba reaguje na hałas w sposób prowadzący do reakcji stresowych, takich jak irytacja. Po upływie pewnego czasu reakcje stresowe mogą prowadzić do symptomów. 8

9 Proces reakcji słuchowej 9

10 Skala reakcji 10

11 Co wpływa na reakcję? Reakcja jest kontrolowana przez wiele czynników, w tym: Oczekiwania Bieżący stan zdrowia i poziom stresu Wrażliwość na hałas Nastawienie do źródła hałasu Osobiste zaangażowanie w źródło hałasu Przekonanie, że źródło hałasu stanowi zagrożenie dla zdrowia Zaledwie około 20% reakcji zależy od poziomu hałasu 11

12 Internetowa, światowa sieć przeciwników Windwatch zasoby informacyjne Wind Turbine Syndrome wiadomości Stop These Things codzienne wiadomości North American Platform Against Wind NA-PAW European Platform Against Wind EPAW NA-PAW oraz EPAW to organy koordynujące Quixotes Last Stand strona ta zawiera listę 279 lokalnych grup w Ameryce Północnej oraz 1600 w Europie Każda z grup lokalnych posiada własną stronę PSEW internetową czerwiec 2016 r. 12

13 Infradźwięki stały się wiralem Rozpowszechnianie fałszywych informacji Częste powtórzenia nieprawdziwych stwierdzeń autorstwa głównych przeciwników, np. Niny Pierpont (Syndrom Turbin Wiatrowych) z USA cz Sarah Laurie z Australii, powielane przez innych, prowadzą do szeroko zakrojonego przekonania, że hałas emitowany przez turbiny wiatrowe, a w szczególności infradźwięki, są dla nas szkodliwe. To fałszywe przekonanie jest już mocno zakotwiczone w umysłach wielu ludzi, w tym ustawodawców i polityków. 13

14 Dlaczego wierzymy w fałszywe informacje Psychologia efekt prawdy Wierzymy w stwierdzenia, które są powtarzane Łatwiej nam uwierzyć z każdym poprzednim wystapieniem Efekt prawdy jest dobrze znanym zjawiskiem psychologicznym, znanym od wielu lat. Pomyślcie o reklamach i propagandzie politycznej. 14

15 Preferencje przekonań Jeżeli mamy wybór, mamy skłonność wierzyć w to, w co chcemy wierzyć. Lubimy potwierdzać nasze przekonania. Jeżeli sprzeciwiamy się turbinom wiatrowym, z przyjemnością przyjmujemy złe wiadomości na ich temat! Jest to efekt potwierdzenia. 15

16 Efekt prawdy 16

17 Dobra rada Analizując infradźwięki itp. generowane przez turbiny wiatrowe należy przyjąć wysoce analityczne, krytyczne, pozbawione emocji podejście do zagadnienia oraz nie poddawać się wpływowi nieprawdziwych, lecz często powtarzanych stwierdzeń. Decyzje należy podejmować na podstawie potwierdzonych faktów, a nie emocji. 17

18 Błędy dotyczące infradźwięków Przeciwnicy ignorują poziom Wiele z tego, co przeciwnicy mówią na temat infradźwięków, pomija ich niski poziom emitowany przez turbiny wiatrowe i koncentruje się wyłącznie na ich występowaniu. Następnie przyjmuje się, że oddziaływania występujące przy wyższych poziomach, znacznie przekraczających te emitowane przez turbiny wiatrowe, mają również zastosowanie w przypadku infradźwięków pochodzących od turbin. 18

19 Wnioski Health Canada 1 Następujące czynniki NIE są zależnie od ekspozycji na hałas generowany przez turbiny wiatrowe: samodzielnie zgłaszane zaburzenia snu ogólne zaburzenia, wykorzystanie leków nasennych, zdiagnozowane zaburzenia snu. samodzielnie zgłaszane choroby zawroty głowy, szum uszny, częste migreny i chroniczne problemy zdrowotne (np. choroby serca, nadciśnienie i cukrzyca). samodzielnie zgłaszane postrzeganie stresu i jakości życia ogólne niezadowolenie z sytuacji. Wszystkie z powyższych czynników są niezależne od poziomu hałasu emitowanego przez turbiny wiatrowe. 19

20 Wnioski Health Canada 2 Irytacja wywołana kilkoma cechami turbin wiatrowych była statystycznie powiązana z rosnącym poziomem hałasu emitowanego przez turbiny: Hałas Efekty wizualne: migotanie cienia, błyskające światła Odczucie wibracji Poprzednie badania przyniosły podobne efekty. 20

21 Health Canada Jedyne potwierdzone oddziaływanie Hałas emitowany przez turbiny wiatrowe może irytować niektóre osoby mieszkające w ich pobliżu. ALE: Dlaczego niektórzy są poirytowani hałasem, a inni nie? 21

22 Co wpływa na reakcję? Reakcja jest kontrolowana przez wiele czynników, w tym: Oczekiwania Bieżący stan zdrowia i poziom stresu Wrażliwość na hałas Nastawienie do źródła hałasu Osobiste zaangażowanie w źródło hałasu Przekonanie, że źródło hałasu stanowi zagrożenie dla zdrowia Zaledwie około 20% reakcji zależy od poziomu hałasu 22

23 Wnioski Nie ma bezpośredniego oddziaływania hałasu emitowanego przez turbiny wiatrowe słyszalnego bądź niesłyszalnego na zdrowie. Pośrednie efekty związane ze stresem mogą występować u osób sprzeciwiających się powstawaniu turbin wiatrowych. Wrażliwość na źródło hałasu można zmniejszyć w drodze relaksacji oraz metodami psychologicznymi, takimi jak 23

TURBINY WIATROWE CO NAJMNIEJ 2 KM OD ZABUDOWAŃ MIESZKALNYCH

TURBINY WIATROWE CO NAJMNIEJ 2 KM OD ZABUDOWAŃ MIESZKALNYCH TURBINY WIATROWE CO NAJMNIEJ 2 KM OD ZABUDOWAŃ MIESZKALNYCH Prof.dr inż. Barbara Lebiedowska niezależny ekspert KE d.s. akustyki środowiska członek Societé Française d Acoustique (SFA) niezależna politycznie

Bardziej szczegółowo

ODDZIAŁYWANIE AKUSTYCZNE NOWOCZESNYCH TURBIN WIATROWYCH NA ŚRODOWISKO I ZDROWIE CZŁOWIEKA FAKTY I MITY

ODDZIAŁYWANIE AKUSTYCZNE NOWOCZESNYCH TURBIN WIATROWYCH NA ŚRODOWISKO I ZDROWIE CZŁOWIEKA FAKTY I MITY ODDZIAŁYWANIE AKUSTYCZNE NOWOCZESNYCH TURBIN WIATROWYCH NA ŚRODOWISKO I ZDROWIE CZŁOWIEKA FAKTY I MITY źródło: www.inwestycjeinnowacje.pl autor prezentacji: Łukasz Bielasiewicz HAŁAS SŁYSZALNY POCHODZĄCY

Bardziej szczegółowo

Oddziaływanie farm wiatrowych na zdrowie człowieka - przegląd badań

Oddziaływanie farm wiatrowych na zdrowie człowieka - przegląd badań Oddziaływanie farm wiatrowych na zdrowie człowieka - przegląd badań Bożena Mroczek Pomorski Uniwersytet Medyczny w Szczecinie Metoda: Ograniczenia Evidence-Based Medicine (EBM) (Guyatt i wsp., 2008; Kurpas&Mroczek

Bardziej szczegółowo

Oddziaływanie hałasu na człowieka w środowisku pracy i życia, metody ograniczania. dr inż. Grzegorz Makarewicz

Oddziaływanie hałasu na człowieka w środowisku pracy i życia, metody ograniczania. dr inż. Grzegorz Makarewicz Oddziaływanie hałasu na człowieka w środowisku pracy i życia, metody ograniczania dr inż. Grzegorz Makarewicz 200000000 µpa 20000000 µpa Młot pneumatyczny 2000000 µpa 200000 µpa Pomieszczenie biurowe 20000

Bardziej szczegółowo

W obecnym stanie prawnym, z powodu braku uregulowań w zakresie oddziaływania na środowisko elektrowni wiatrowych nie powinna powstać ani

W obecnym stanie prawnym, z powodu braku uregulowań w zakresie oddziaływania na środowisko elektrowni wiatrowych nie powinna powstać ani Szanowni Państwo, Nie mogę być dzisiaj razem z Państwem, ale sercem i duszą jestem tu i teraz. Stąd poniższe przesłanie do wszystkich zgromadzonych... W Polsce powstało i nadal powstaje wiele przemysłowych

Bardziej szczegółowo

MÓWIMY O TYM GŁOŚNO, ABY BYŁO CISZEJ!

MÓWIMY O TYM GŁOŚNO, ABY BYŁO CISZEJ! MÓWIMY O TYM GŁOŚNO, ABY BYŁO CISZEJ! CISZA całkowity brak dźwięków zdolnych wytworzyć wrażenia słuchowe. DŹWIĘK Dźwięki są jednym ze składników środowiska przyrodniczego człowieka. Są źródłem wielu informacji

Bardziej szczegółowo

1. The Health Impact of Wind Turbines: A Review of the Current White, Grey, and Published Literature; Chatham-Kent Public Health Unit; 2008 Wpływ

1. The Health Impact of Wind Turbines: A Review of the Current White, Grey, and Published Literature; Chatham-Kent Public Health Unit; 2008 Wpływ I. WPŁYW NA ZDROWIE 1. The Health Impact of Wind Turbines: A Review of the Current White, Grey, and Published Literature; Chatham-Kent Public Health Unit; 2008 Wpływ Raport poświęcony jest zdrowiu i zagadnieniom

Bardziej szczegółowo

Energetyka wiatrowa Fakty i mity

Energetyka wiatrowa Fakty i mity Energetyka wiatrowa Fakty i mity Plan prezentacji Decyzja środowiskowa Wpływ na ptaki i nietoperze Oddziaływanie akustyczne turbin wiatrowych Zjawisko infradźwięków Syndrom turbiny wiatrowej Efekt migotania

Bardziej szczegółowo

INSTYTUT TECHNIKI BUDOWLANEJ ZAKŁAD AD AKUSTYKI

INSTYTUT TECHNIKI BUDOWLANEJ ZAKŁAD AD AKUSTYKI R INSTYTUT TECHNIKI BUDOWLANEJ ZAKŁAD AD AKUSTYKI OCENA UCIĄśLIWOŚCI HAŁASU INSTALACYJNEGO I SKUTKÓW JEGO DŁUGOTRWAŁEGO ODDZIAŁYWANIA NA ZDROWIE MIESZKAŃCÓW MARIANNA MIROWSKA Pomiary hałasu asu w mieszkaniach

Bardziej szczegółowo

HAŁAS TURBIN WIATROWYCH FAKTY I MITY

HAŁAS TURBIN WIATROWYCH FAKTY I MITY HAŁAS TURBIN WIATROWYCH FAKTY I MITY autor prezentacji: Łukasz Bielasiewicz HAŁAS SŁYSZALNY POCHODZĄCY OD TURBIN WIATROWYCH UREGULOWANIA PRAWNE 1. Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 Prawo ochrony środowiska

Bardziej szczegółowo

Wpływ pola elektromagnetycznego na { zdrowie }

Wpływ pola elektromagnetycznego na { zdrowie } Wpływ pola elektromagnetycznego na { zdrowie } Czym jest w ogóle promieniowane? Jest to zjawisko polegające na wysyłaniu i przekazywaniu energii na odległość. Energia ta może być wysyłana w postaci cząstek,

Bardziej szczegółowo

Elektrownie wiatrowe Turzno. W świetle Raportu Ocen Oddziaływania na Środowisko

Elektrownie wiatrowe Turzno. W świetle Raportu Ocen Oddziaływania na Środowisko Elektrownie wiatrowe Turzno W świetle Raportu Ocen Oddziaływania na Środowisko Inwestycja elektrownia wiatrowa Inwestycja elektrownia wiatrowa Inwestycja 6 x 0,8 MW (4,8 MW) Turzno odległości od zabudowań

Bardziej szczegółowo

Mapa akustyczna Torunia

Mapa akustyczna Torunia Mapa akustyczna Torunia Informacje podstawowe Mapa akustyczna Słownik terminów Kontakt Przejdź do mapy» Słownik terminów specjalistycznych Hałas Hałasem nazywamy wszystkie niepożądane, nieprzyjemne, dokuczliwe

Bardziej szczegółowo

WPŁYW EMISJI HAŁASU WYTWARZANY PRZEZ ELEKTROWNIE WIATROWE NA ŚRODOWISKO NATURALNE

WPŁYW EMISJI HAŁASU WYTWARZANY PRZEZ ELEKTROWNIE WIATROWE NA ŚRODOWISKO NATURALNE WPŁYW EMISJI HAŁASU WYTWARZANY PRZEZ ELEKTROWNIE WIATROWE NA ŚRODOWISKO NATURALNE dr inŝ. Sławomir AUGUSTYN 2009-11-25 POZNAŃ EMISJA HAŁAS NiepoŜądane, nieprzyjemne, dokuczliwe, uciąŝliwe lub szkodliwe

Bardziej szczegółowo

Słyszenie w środowisku

Słyszenie w środowisku Słyszenie w środowisku Wykład II Wpływ hałasu na organizm ludzki słuchowe efekty Anna Preis, email: apraton@amu.edu.pl 2.03.2016 Plan wykładu Natura dźwięku i hałasu: różnice w percepcji dźwięku i hałasu

Bardziej szczegółowo

Alternatywne źródła energii. Elektrownie wiatrowe

Alternatywne źródła energii. Elektrownie wiatrowe Alternatywne źródła energii Elektrownie wiatrowe Elektrownia wiatrowa zespół urządzeń produkujących energię elektryczną wykorzystujących do tego turbiny wiatrowe. Energia elektryczna uzyskana z wiatru

Bardziej szczegółowo

Bank pytań na egzamin magisterski 2013/2014- kierunek Zdrowie Publiczne. Zdrowie środowiskowe

Bank pytań na egzamin magisterski 2013/2014- kierunek Zdrowie Publiczne. Zdrowie środowiskowe Bank pytań na egzamin magisterski 2013/2014- kierunek Zdrowie Publiczne Zdrowie środowiskowe 1. Podaj definicję ekologiczną zdrowia i definicję zdrowia środowiskowego. 2. Wymień znane Ci czynniki fizyczne

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XX/101/2016 RADY GMINY WIELGIE. z dnia 30 marca 2016 r.

UCHWAŁA NR XX/101/2016 RADY GMINY WIELGIE. z dnia 30 marca 2016 r. UCHWAŁA NR XX/101/2016 RADY GMINY WIELGIE z dnia 30 marca 2016 r. w sprawie rozstrzygnięcia uwag wniesionych do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w obszarze obejmującym obręb geodezyjny

Bardziej szczegółowo

Wpływ hałasu lotniczego na zdrowie człowieka czyli jak żyć krócej i chorować.

Wpływ hałasu lotniczego na zdrowie człowieka czyli jak żyć krócej i chorować. Wpływ hałasu lotniczego na zdrowie człowieka czyli jak żyć krócej i chorować. Hałas, w szczególności lotniczy, jest szkodliwy dla zdrowia; stały i uciążliwy hałas męczy nas psychicznie i fizycznie, pogarsza

Bardziej szczegółowo

PROBLEMATYKA HAŁASU TOWARZYSZACEGO PRACY TURBIN WIATROWYCH OCENA ZAGROŻEŃ

PROBLEMATYKA HAŁASU TOWARZYSZACEGO PRACY TURBIN WIATROWYCH OCENA ZAGROŻEŃ PROBLEMATYKA HAŁASU TOWARZYSZACEGO PRACY TURBIN WIATROWYCH OCENA ZAGROŻEŃ Dr Inż. Ryszard Ingielewicz, Dr Inż. Adam Zagubień Politechnika Koszalińska Wydział Budownictwa i Inżynierii Środowiska Koszalin

Bardziej szczegółowo

Geneza i cele pracy. Interakcja wzrokowo-słuchowa w percepcji hałasu turbin wiatrowych. Michał Gałuszka

Geneza i cele pracy. Interakcja wzrokowo-słuchowa w percepcji hałasu turbin wiatrowych. Michał Gałuszka Geneza i cele pracy Interakcja wzrokowo-słuchowa w percepcji hałasu turbin wiatrowych Michał Gałuszka Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu Instytut Akustyki Interakcja wzrokowo-słuchowa Człowiek

Bardziej szczegółowo

DOBRY WIATR DLA REGIONÓW EKSPERCI O ENERGETYCE WIATROWEJ

DOBRY WIATR DLA REGIONÓW EKSPERCI O ENERGETYCE WIATROWEJ DOBRY WIATR DLA REGIONÓW EKSPERCI O ENERGETYCE WIATROWEJ DOBRY WIATR DLA REGIONÓW EKSPERCI O ENERGETYCE WIATROWEJ Dobry wiatr dla regionów. Eksperci o energetyce wiatrowej POLSKIE STOWARZYSZENIE ENERGETYKI

Bardziej szczegółowo

Wpływ hałasu na zdrowie i funkcjonowanie człowieka

Wpływ hałasu na zdrowie i funkcjonowanie człowieka Warszawa, 27.05.2014 Wpływ hałasu na zdrowie i funkcjonowanie człowieka Zdjęcia: zasoby własne autorki lub Internet Anna Kossak psycholog www.annakossak.pl Hałas to nieprzyjemny, niepożądany w danej chwili

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR VIII/43/2015 RADY GMINY W SOBOLEWIE z dnia 31 marca 2015 r.

UCHWAŁA NR VIII/43/2015 RADY GMINY W SOBOLEWIE z dnia 31 marca 2015 r. UCHWAŁA NR VIII/43/2015 RADY GMINY W SOBOLEWIE z dnia 31 marca 2015 r. w sprawie wyznaczenia kierunku rozwoju energetyki opartej na odnawialnych źródłach energii na terenie gminy Sobolew. Na podstawie

Bardziej szczegółowo

Koalicja Bezpieczna Energia

Koalicja Bezpieczna Energia Szanowny Pan Marcin Korolec Minister Środowiska Ministerstwo Środowiska ul. Wawelska 52/54, 00-922 Warszawa - tel.: (+48 22) 57-92-400, 57-92-222, faks: 57-92-224 info@mos.gov.pl 28 września 2012 r. Opinia

Bardziej szczegółowo

(The Scottish Office, Environment Department, 2002 http://www.scotland.gov.uk/publications/2002/02/pan45/pan-45)

(The Scottish Office, Environment Department, 2002 http://www.scotland.gov.uk/publications/2002/02/pan45/pan-45) Hałas: Elektrownie wiatrowe emitują hałas w trakcie pracy generatora, przekładni oraz obracających się łopat wirnika. Natężenie emitowanego przez wiatrak hałasu zależy przede wszystkim od następujących

Bardziej szczegółowo

Energetyka wiatrowa fakty i mity

Energetyka wiatrowa fakty i mity Energetyka wiatrowa fakty i mity Opracowanie wykonane przez niezależnych ekspertów (w okresie do listopada 2011 do grudmia 2012) pod patronatem: Społeczna Rada ds. Rozwoju Gospodarki Niskoemisyjnej Została

Bardziej szczegółowo

ROZSTRZYGNIĘCIE O SPOSOBIE ROZPATRZENIA UWAG DO PROJEKTU ZMIANY STUDIUM UWARUNKOWAŃ I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY SUWAŁKI

ROZSTRZYGNIĘCIE O SPOSOBIE ROZPATRZENIA UWAG DO PROJEKTU ZMIANY STUDIUM UWARUNKOWAŃ I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO GMINY SUWAŁKI Załącznik Nr 4 do uchwały Nr XXVIII/230/13 Rady Gminy z dnia 28 lutego 2013 r. ROZSTRZYGNIĘCIE O SPOSOBIE ROZPATRZENIA UWAG DO PROJEKTU ZMIANY STUDIUM UWARUNKOWAŃ I KIERUNKÓW ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO

Bardziej szczegółowo

Hałas powoduje choroby!

Hałas powoduje choroby! Opiekunowie projektu: Anna Stańczyk, Grażyna Gajda, Wojciech Nalberski uczniowie: Natalia Orzeł (kl. III I), Anna Walewska (kl. III D), Klaudia Twardowska ( III D), Katarzyna Życka ( kl. III D) Hałas powoduje

Bardziej szczegółowo

Dokuczliwość hałasu generowanego przez turbiny wiatrowych

Dokuczliwość hałasu generowanego przez turbiny wiatrowych Dokuczliwość hałasu generowanego przez turbiny wiatrowych Anna Preis Instytut Akustyki, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu apraton@amu.edu.pl Jakie charakterystyki hałasu turbin wiatrowych decydują

Bardziej szczegółowo

dr Paweł Kocoń Przeciwdziałanie wypaleniu zawodowemu pracowników podmiotów ekonomii społecznej

dr Paweł Kocoń Przeciwdziałanie wypaleniu zawodowemu pracowników podmiotów ekonomii społecznej dr Paweł Kocoń Przeciwdziałanie wypaleniu zawodowemu pracowników podmiotów ekonomii społecznej Definicja wypalenia zawodowego: Według H.J. Freudenberga. syndrom wypalenia charakteryzuje się poczuciem psychicznego

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie emocjami

Zarządzanie emocjami Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Zarządzanie emocjami Beata Skowrońska Uniwersytet w Białymstoku 9 grudnia 2010 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY WWW.UNIWERSYTET-DZIECIECY.PL Co to jest inteligencja

Bardziej szczegółowo

Badania symulacyjne propagacji dźwięku farm wiatrowych przykład analiz

Badania symulacyjne propagacji dźwięku farm wiatrowych przykład analiz Międzynarodowa Konferencja MONITORING ŚRODOWISKA 2010 24 25.05.2010 Kraków Jacek SZULCZYK, Zdzisław GOLEC Politechnika Poznańska, Instytut Mechaniki Stosowanej Zakład Wibroakustyki i Bio-Dynamiki Systemów

Bardziej szczegółowo

Można oszukiwać wielu ludzi jakiś czas, a niektórych ludzi cały czas, ale nie można oszukiwać cały czas Narodu

Można oszukiwać wielu ludzi jakiś czas, a niektórych ludzi cały czas, ale nie można oszukiwać cały czas Narodu . Można oszukiwać wielu ludzi jakiś czas, a niektórych ludzi cały czas, ale nie można oszukiwać cały czas Narodu Abraham Lincoln (1809 1865) szesnasty prezydent USA 1/73 Liga Walki z Hałasem www.lwzh.pl

Bardziej szczegółowo

1 Stres wróg czy przyjaciel? Zbigniew Karapuda

1 Stres wróg czy przyjaciel? Zbigniew Karapuda 1 2 Spis treści O Autorze...... 5 Wstęp: Nie strzelać do posłańca! Stres wróg czy przyjaciel?...... 7 Stres...... 9 Co to jest stres?...... 9 Kiedy występuje stres?...... 12 Co powoduje stres?...... 14

Bardziej szczegółowo

KULTURA BEZPIECZEŃSTWA DRGANIA MECHANICZNE

KULTURA BEZPIECZEŃSTWA DRGANIA MECHANICZNE KULTURA BEZPIECZEŃSTWA DRGANIA MECHANICZNE Drgania mechaniczne wibracje to ruch cząstek ośrodka spręzystego względem położenia równowagi. W środowisku pracy rozpatrywane są jedynie drgania przekazywane

Bardziej szczegółowo

FMEA. Tomasz Greber tomasz@greber.com.pl. Opracował: Tomasz Greber (www.greber.com.pl)

FMEA. Tomasz Greber tomasz@greber.com.pl. Opracował: Tomasz Greber (www.greber.com.pl) FMEA Tomasz Greber tomasz@greber.com.pl FMEA MYŚLEĆ ZAMIAST PŁACIĆ Dlaczego FMEA? Konkurencja Przepisy Normy (ISO 9000, TS 16949 ) Wymagania klientów Powstawanie i wykrywanie wad % 75% powstawania wad

Bardziej szczegółowo

OCENA EKSPOZYCJI NA HAŁAS EMITOWANY PRZEZ TURBINY WIATROWE NA STANOWISKACH PRACY W POBLIŻU FARMY WIATROWEJ

OCENA EKSPOZYCJI NA HAŁAS EMITOWANY PRZEZ TURBINY WIATROWE NA STANOWISKACH PRACY W POBLIŻU FARMY WIATROWEJ OCENA EKSPOZYCJI NA HAŁAS EMITOWANY PRZEZ TURBINY WIATROWE NA STANOWISKACH PRACY W POBLIŻU FARMY WIATROWEJ Autor: Dariusz Pleban ("Rynek Energii" - czerwiec 2016) Słowa kluczowe: hałas, hałas infradźwiękowy,

Bardziej szczegółowo

HAŁAS W ŚRODOWISKU PRACY

HAŁAS W ŚRODOWISKU PRACY HAŁAS W ŚRODOWISKU PRACY zagrożenia i profilaktyka Zagrożenie hałasem w środowisku pracy Zatrudnieni w warunkach zagrożenia czynnikami szkodliwymi i uciążliwymi w 2010 r. Zagrożenie hałasem w środowisku

Bardziej szczegółowo

Tortury XXI wieku Przestępcze decyzje; kogo pociągnąć do odpowiedzialności karnej za aferę wiatrakową?

Tortury XXI wieku Przestępcze decyzje; kogo pociągnąć do odpowiedzialności karnej za aferę wiatrakową? Tortury XXI wieku Przestępcze decyzje; kogo pociągnąć do odpowiedzialności karnej za aferę wiatrakową? 1. Wprowadzenie Urzędnicy a także wybieralni przedstawiciele władz wszystkich szczebli oraz deweloperzy

Bardziej szczegółowo

Dlaczego promocja zdrowia i profilaktyka jest opłacalną inwestycją?

Dlaczego promocja zdrowia i profilaktyka jest opłacalną inwestycją? Dlaczego promocja zdrowia i profilaktyka jest opłacalną inwestycją? Prof. dr hab. med. Barbara Woynarowska Wydział Pedagogiczny Uniwersytetu Warszawskiego Komitet Zdrowia Publicznego PAN Plan prezentacji

Bardziej szczegółowo

Hałas na drogach: problemy prawne, ekonomiczne i techniczne szkic i wybrane elementy koniecznych zmian

Hałas na drogach: problemy prawne, ekonomiczne i techniczne szkic i wybrane elementy koniecznych zmian Zastosowanie nowoczesnych technologii w konstrukcjach nawierzchni Zakopane, 15-17 września 2010 r. Hałas na drogach: problemy prawne, ekonomiczne i techniczne szkic i wybrane elementy koniecznych zmian

Bardziej szczegółowo

OPINIA. mgr inż. Krzysztof Przekop

OPINIA. mgr inż. Krzysztof Przekop OPINIA w sprawie dokumentu: "Ocena z zakresu ochrony przed hałasem dotyczy określenia przewidywanej emisji hałasu do środowiska od planowanej Inwestycji polegającej na budowie parku elektrowni wiatrowych

Bardziej szczegółowo

Dorota Molek-Winiarska, Katedra Zarządzania Kadrami

Dorota Molek-Winiarska, Katedra Zarządzania Kadrami Dr Dorota Dr Molek-Winiarska Dorota Molek-Winiarska, Katedra Zarządzania Kadrami Katedra Zarządzania Kadrami CZYM JEST STRES? Czym jest stres? BODŹCEM wywołuje określone emocje; REAKCJĄ na zaburzenie równowagi

Bardziej szczegółowo

RAMOWY PROGRAM SZKOLENIA OKRESOWEGO PRACOWNIKÓW INŻYNIERYJNO-TECHNICZNYCH

RAMOWY PROGRAM SZKOLENIA OKRESOWEGO PRACOWNIKÓW INŻYNIERYJNO-TECHNICZNYCH RAMOWY PROGRAM SZKOLENIA OKRESOWEGO PRACOWNIKÓW INŻYNIERYJNO-TECHNICZNYCH Lp. 1. Temat szkolenia Regulacje prawne z zakresu bezpieczeństwa i higieny pracy: a) aktualne przepisy (z uwzględnieniem zmian),

Bardziej szczegółowo

P6_TA-PROV(2005)0329 Ochrona zdrowia i bezpieczeństwo pracy: narażenie pracowników na promieniowanie optyczne ***II

P6_TA-PROV(2005)0329 Ochrona zdrowia i bezpieczeństwo pracy: narażenie pracowników na promieniowanie optyczne ***II P6_TA-PROV(2005)0329 Ochrona zdrowia i bezpieczeństwo pracy: narażenie pracowników na promieniowanie optyczne ***II Rezolucja legislacyjna Parlamentu Europejskiego w sprawie wspólnego stanowiska Rady mającego

Bardziej szczegółowo

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2014/2015 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY dla STUDENTÓW II ROKU STUDIÓW

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2014/2015 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY dla STUDENTÓW II ROKU STUDIÓW PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2014/2015 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY dla STUDENTÓW II ROKU STUDIÓW 1. NAZWA PRZEDMIOTU : Psychologia lekarska 2. NAZWA JEDNOSTKI

Bardziej szczegółowo

Wyższy Urząd Górniczy

Wyższy Urząd Górniczy Wyższy Urząd Górniczy Zagrożenie hałasem w górnictwie Zagrożenie hałasem w górnictwie Katowice 2010 Copyright by Wyższy Urząd Górniczy, Katowice 2010 Opracowanie Departament Warunków Pracy WUG Opracowanie

Bardziej szczegółowo

GRUPA ROBOCZA ds.hałasu

GRUPA ROBOCZA ds.hałasu PARTNERSTWO: Krajowa sieć organów środowiskowych oraz instytucji zarządzających funduszami unijnymi (ENEA) ROBOCZA ds. HAŁASU Spotkanie szkoleniowo - seminaryjne MAPY AKUSTYCZNE I PROGRAMY DZIAŁAŃ (programy

Bardziej szczegółowo

ŚLĄSKIE CENTRUM ZDROWIA PUBLICZNEGO Ośrodek Analiz i Statystyki Medycznej Dział Chorobowości Hospitalizowanej APETYT NA ŻYCIE

ŚLĄSKIE CENTRUM ZDROWIA PUBLICZNEGO Ośrodek Analiz i Statystyki Medycznej Dział Chorobowości Hospitalizowanej APETYT NA ŻYCIE ŚLĄSKIE CENTRUM ZDROWIA PUBLICZNEGO Ośrodek Analiz i Statystyki Medycznej Dział Chorobowości Hospitalizowanej APETYT NA ŻYCIE Katowice 2007 Śl.C.Z.P Dział Chorobowości Hospitalizowanej 23 luty Ogólnopolski

Bardziej szczegółowo

Energetyka wiatrowa. Raport TNS Polska dla PSEW. Energetyka wiatrowa

Energetyka wiatrowa. Raport TNS Polska dla PSEW. Energetyka wiatrowa Raport TNS Polska dla PSEW Spis treści 1 Podsumowanie 3 2 Charakterystyka badania 6 3 Wyniki 11 2 1 Podsumowanie Podsumowanie Zdecydowana większość (78%) mieszkańców województwa warmińsko-mazurskiego widzi

Bardziej szczegółowo

Jerzy Wańke ul. Szkolna 12/ Złotów Tel. 67/ Sz. Pan Jan Pikulik

Jerzy Wańke ul. Szkolna 12/ Złotów Tel. 67/ Sz. Pan Jan Pikulik Jerzy Wańke ul. Szkolna 12/13 77-400 Złotów Tel. 67/265-23-68 Sz. Pan Jan Pikulik W związku z Pańską prezentacją multimedialną w gminie Zakrzewo na spotkaniu z mieszkańcami dnia 14 października 2014 o

Bardziej szczegółowo

Przykładowy program szkolenia okresowego pracowników inżynieryjno-technicznych

Przykładowy program szkolenia okresowego pracowników inżynieryjno-technicznych Przykładowy program szkolenia okresowego pracowników inżynieryjno-technicznych 1. Założenia organizacyjno-programowe a) Forma nauczania Kurs z oderwaniem od pracy. b) Cel szkolenia Celem szkolenia jest

Bardziej szczegółowo

Czas wypełnienia ankiety: 5-10 min.

Czas wypełnienia ankiety: 5-10 min. CIRCE Niniejsza ankieta została opracowana na potrzeby projektu SWIP (Nowe innowacyjne, rozwiązania, elementy i narzędzia dla upowszechnienia energetyki wiatrowej na obszarach miejskich i podmiejskich).

Bardziej szczegółowo

V82-1,65 MW Mniejsze nakłady większe korzyści

V82-1,65 MW Mniejsze nakłady większe korzyści V82-1,65 MW Mniejsze nakłady większe korzyści wiatru. V82 jest również wyposażona w dwubiegowy generator, który w dalszym stopniu obniża hałas, tak aby spełnić określone wymogi, np. w nocy albo podczas

Bardziej szczegółowo

TESCO - STAN AKTUALNY. Wyniki pomiarów hałasu wykonanych w budynku przy ul, Zaruby 9 przez przedstawiciela Ligi Walki z Hałasem

TESCO - STAN AKTUALNY. Wyniki pomiarów hałasu wykonanych w budynku przy ul, Zaruby 9 przez przedstawiciela Ligi Walki z Hałasem TESCO - STAN AKTUALNY Wyniki pomiarów hałasu wykonanych w budynku przy ul, Zaruby 9 przez przedstawiciela Ligi Walki z Hałasem TESCO STAN AKTUALNY Wyniki pomiarów podane w dokumencie Analiza akustyczna

Bardziej szczegółowo

ZAŁĄCZNIK NR 7 Analiza akustyczna dla inwestycji pn:

ZAŁĄCZNIK NR 7 Analiza akustyczna dla inwestycji pn: ZAŁĄCZNIK NR 7 Analiza akustyczna dla inwestycji pn: Budowie zespołu elektrowni wiatrowych o mocy do 3,00 MW każda wraz z niezbędna infrastrukturą techniczną, stacja zasilania GPZ, liniami kablowymi i

Bardziej szczegółowo

PALENIE A PROKREACJA I POLITYKA LUDNOŚCIOWA

PALENIE A PROKREACJA I POLITYKA LUDNOŚCIOWA XIV konferencja Tytoń albo Zdrowie im. prof. F. Venuleta Warszawa 8 9 grudnia 2011 roku VI sesja plenarna Społeczne wymiary działalności antytytoniowej w latach 1991-2011: polityka ludnościowa, edukacja.

Bardziej szczegółowo

Psychologiczne konsekwencje braku pewności pracy

Psychologiczne konsekwencje braku pewności pracy Psychologiczne konsekwencje braku pewności pracy Sylwiusz Retowski Szkoła Wyższa Psychologii Społecznej Wydział w Sopocie Niepewność pracy jako uboczny skutek zmian na globalnym rynku pracy Globalne zmiany

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Od Autorów... 9

Spis treści. Od Autorów... 9 Spis treści Od Autorów... 9 1. Historia bezpieczeństwa i higieny pracy... 11 1.1. Pojęcia podstawowe... 11 1.2. Przyczyny stosowania profilaktyki BHP... 13 1.3. Organizacja profilaktyki... 15 1.4. Profilaktyka

Bardziej szczegółowo

STRESORY, inaczej źródła stresu

STRESORY, inaczej źródła stresu 1.8.2 Źródła stresu STRESORY, inaczej źródła stresu Każdego dnia w zewnętrznym świecie i w nas samych spotykamy się z czynnikami wywołującymi stres, czyli stresorami. Bardzo ważna jest umiejętność ich

Bardziej szczegółowo

Praktyczne aspekty ocen oddziaływania na środowisko - doświadczenia polskie

Praktyczne aspekty ocen oddziaływania na środowisko - doświadczenia polskie Praktyczne aspekty ocen oddziaływania na środowisko - doświadczenia polskie (Oddziaływanie w zakresie akustyki) Ryszard Ingielewicz Biuro Analiz Wibroakustycznych WIBROTEST - Koszalin e-mail: wibrotest@wp.pl

Bardziej szczegółowo

TRUDNOŚCI WYNIKAJĄCE ZE STANU ZDROWIA i KONDYCJI UCZNIA. analiza psychologiczna

TRUDNOŚCI WYNIKAJĄCE ZE STANU ZDROWIA i KONDYCJI UCZNIA. analiza psychologiczna TRUDNOŚCI WYNIKAJĄCE ZE STANU ZDROWIA i KONDYCJI UCZNIA analiza psychologiczna Beata Dobińska psycholog Zachodniopomorska Szkoła Biznesu CHOROBA PRZEWLEKŁA A FUNKCJONOWANIE DZIECKA 1569,7 tys. dzieci i

Bardziej szczegółowo

BADANIA AKUSTYCZNE W ZAKRESIE INFRADŹWIĘKÓW RZECZYWISTA SKALA ODDZIAŁYWAŃ ELEKTROWNI WIATROWYCH

BADANIA AKUSTYCZNE W ZAKRESIE INFRADŹWIĘKÓW RZECZYWISTA SKALA ODDZIAŁYWAŃ ELEKTROWNI WIATROWYCH BADANIA AKUSTYCZNE W ZAKRESIE INFRADŹWIĘKÓW RZECZYWISTA SKALA ODDZIAŁYWAŃ ELEKTROWNI WIATROWYCH prof. dr hab. inż. Andrzej Dobrucki dr inż. Bolesław Bogusz ELEKTROWNIA WIATROWA JAKO ŹRÓDŁO HAŁASU Hałas

Bardziej szczegółowo

Ochrona Przeciwdźwiękowa. Stosowanie indywidualnych ochron słuchu Skuteczność likwidacji hałasu

Ochrona Przeciwdźwiękowa. Stosowanie indywidualnych ochron słuchu Skuteczność likwidacji hałasu Ochrona Przeciwdźwiękowa Stosowanie indywidualnych ochron słuchu Skuteczność likwidacji hałasu 1 Wprowadzenie Określanie ryzyka zawodowego wynikającego z naraŝenia na hałas słyszalny (L EX,8h poziom ekspozycji

Bardziej szczegółowo

Savonius. Turbina wiatrowa Savoniusa do zastosowań przydomowych w ramach energetyki rozproszonej. Projekt

Savonius. Turbina wiatrowa Savoniusa do zastosowań przydomowych w ramach energetyki rozproszonej. Projekt Savonius Projekt Turbina wiatrowa Savoniusa do zastosowań przydomowych w ramach energetyki rozproszonej Piotr Grzymski piotr@grzymski.com 604 488 888 Konrad Kacprzak kokacprzak@gmail.com 503 507 029 1

Bardziej szczegółowo

Hałas na stanowisku pracy

Hałas na stanowisku pracy Hałas na stanowisku pracy Temat: Warunki akustyczne w pomieszczeniu. 1. Przedmiot. Pomiar i ocena hałasu metodą orientacyjną, w miejscu przebywania ludzi na stanowisku pracy. 2. Zastosowanie - badanie

Bardziej szczegółowo

Elektrownie Geotermalne

Elektrownie Geotermalne Elektrownie Geotermalne Czym w ogóle jest energia geotermalna? Ogólnie jest to energia zakumulowana w gruntach, skałach i płynach wypełniających pory i szczeliny skalne. Energia ta biorąc pod uwagę okres

Bardziej szczegółowo

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2015/2016 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY dla STUDENTÓW II ROKU STUDIÓW

PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2015/2016 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY dla STUDENTÓW II ROKU STUDIÓW PROGRAM NAUCZANIA PRZEDMIOTU OBOWIĄZKOWEGO NA WYDZIALE LEKARSKIM I ROK AKADEMICKI 2015/2016 PRZEWODNIK DYDAKTYCZNY dla STUDENTÓW II ROKU STUDIÓW 1. NAZWA PRZEDMIOTU : Psychologia lekarska 2. NAZWA JEDNOSTKI

Bardziej szczegółowo

Wymagania i zalecenia dotyczące ograniczenia narażenia na hałas turbin wiatrowych

Wymagania i zalecenia dotyczące ograniczenia narażenia na hałas turbin wiatrowych Wymagania i zalecenia dotyczące ograniczenia narażenia na hałas turbin wiatrowych Danuta Augustyńska Dariusz Pleban Centralny Instytut Ochrony Pracy Państwowy Instytut Badawczy ul. Czerniakowska 16, 00-701

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE z pomiarów akustycznych. PA Nr 04-3e/2010. Badany obiekt: Farma wiatrowa Margonin Wschód. Obwód 5

SPRAWOZDANIE z pomiarów akustycznych. PA Nr 04-3e/2010. Badany obiekt: Farma wiatrowa Margonin Wschód. Obwód 5 mgr inż. Jacek SZULCZYK (wibroakustyk) ul. Słoneczna 4, 64-600 Oborniki tel/fax: 61 296 5036, +48603770923 NIP: 7871291702, Regon: 300104960 www.eko-pomiar.com.pl srodowisko@eko-pomiar.com.pl SPRAWOZDANIE

Bardziej szczegółowo

Temat ćwiczenia. Wyznaczanie mocy akustycznej

Temat ćwiczenia. Wyznaczanie mocy akustycznej POLITECHNIKA ŚLĄSKA W YDZIAŁ TRANSPORTU Temat ćwiczenia Wyznaczanie mocy akustycznej Cel ćwiczenia Pomiary poziomu natęŝenia dźwięku źródła hałasu. Wyznaczanie mocy akustycznej źródła hałasu. Wyznaczanie

Bardziej szczegółowo

ODDZIAŁYWANIE FARM WIATROWYCH NA STAN OPRACOWAŃ CZŁOWIEKA

ODDZIAŁYWANIE FARM WIATROWYCH NA STAN OPRACOWAŃ CZŁOWIEKA ODDZIAŁYWANIE FARM WIATROWYCH NA STAN OPRACOWAŃ CZŁOWIEKA ODDZIAŁYWANIE FARM WIATROWYCH NA CZŁOWIEKA Istnieje wiele opracowań naukowych, raportów rządowych czy artykułów w sposób rzetelny analizujących

Bardziej szczegółowo

HAŁAS W ŚRODOWISKU PRACY

HAŁAS W ŚRODOWISKU PRACY HAŁAS W ŚRODOWISKU PRACY zagrożenia i profilaktyka Hałas Każdy niepożądany dźwięk, który może być uciążliwy, albo szkodliwy dla zdrowia lub zwiększać ryzyko wypadku przy pracy Zagrożenie hałasem w środowisku

Bardziej szczegółowo

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne. Psychologia

S YL AB US MODUŁ U ( PRZEDMIOTU) I nforma cje ogólne. Psychologia YL AB U MODUŁ U ( PRZDMIOTU) I nforma cje ogólne Kod modułu BPsych Rodzaj modułu Wydział PUM Kierunek studiów pecjalność Poziom studiów Forma studiów Rok studiów Nazwa modułu Psychologia Obowiązkowy Wydział

Bardziej szczegółowo

Raporty oddziaływania na środowisko okiem RDOŚ Bydgoszcz - w kontekście zagadnień akustycznych

Raporty oddziaływania na środowisko okiem RDOŚ Bydgoszcz - w kontekście zagadnień akustycznych Raporty oddziaływania na środowisko okiem RDOŚ Bydgoszcz - w kontekście zagadnień akustycznych Koncesje na poszukiwanie i rozpoznawanie złóż ropy naftowej i gazu ziemnego SPECYFIKA PRAC GEOLOGICZNO POSZUKIWAWCZYCH

Bardziej szczegółowo

Bezpieczny sygnalizator akustyczny dla pojazdów uprzywilejowanych

Bezpieczny sygnalizator akustyczny dla pojazdów uprzywilejowanych Bezpieczny sygnalizator akustyczny dla pojazdów uprzywilejowanych Centralny Instytut Ochrony Pracy - PIB Warszawa ul. Czerniakowska 16 Sygnalizator pojazdu uprzywilejowanego jako źródło hałasu pojazd uprzywilejowany

Bardziej szczegółowo

INSTYTUT INŻYNIERII ELEKTRYCZNEJ

INSTYTUT INŻYNIERII ELEKTRYCZNEJ INSTYTUT INŻYNIERII ELEKTRYCZNEJ WYDZIAŁ TELEKOMUNIKACJI INFORMATYKI I ELEKTROTECHNIKI UNIWERSYTET TECHNOLOGICZNO-PRZYRODNICZY im. J. i J. Śniadeckich w Bydgoszczy ENERGETYKA WIATROWA W POLSCE KORZYŚCI

Bardziej szczegółowo

Zarządzanie stresem i kontrolowanie emocji

Zarządzanie stresem i kontrolowanie emocji Cele szkolenia Zarządzanie stresem i kontrolowanie emocji Profil uczestnika Szkolenie skierowane jest do wszystkich osób, które chcą nauczyć się kontrolować i panować nad stresem - zarówno w pracy, jak

Bardziej szczegółowo

Modernizacja stacji elektroenergetycznej 220/110 kv Pabianice

Modernizacja stacji elektroenergetycznej 220/110 kv Pabianice Modernizacja stacji elektroenergetycznej 220/110 kv Pabianice 1 Kto jest kim w inwestycji? INWESTOR INŻYNIER KONTRAKTU WYKONAWCA 2 Polskie Sieci Elektroenergetyczne S.A. Polskie Sieci Elektroenergetyczne

Bardziej szczegółowo

Szczepienia fakty i mity

Szczepienia fakty i mity GRUPA Co to są szczepionki? Szczepionka zawiera odpowiednio przygotowane, osłabione lub martwe drobnoustroje albo ich części, pozbawione zdolności wywołania choroby. Po wprowadzeniu ich do organizmu układ

Bardziej szczegółowo

3.3. ODDZIAŁYWANIE DRGAŃ NA CZŁOWIEKA

3.3. ODDZIAŁYWANIE DRGAŃ NA CZŁOWIEKA 3.3. ODDZIAŁYWANIE DRGAŃ NA CZŁOWIEKA Ze względu na czasowy charakter, drgania działające na człowieka dzielimy na wstrząsy i drgania właściwe, które zwykle nazywamy drganiami. Wstrząsy zaś to takie drgania

Bardziej szczegółowo

Jednostka dydaktyczna 1: Analiza problemów psycho-społecznych

Jednostka dydaktyczna 1: Analiza problemów psycho-społecznych Jednostka dydaktyczna 1: Analiza problemów psycho-społecznych W tej jednostce dydaktycznej poznasz najbardziej powszechne problemy osób z nabytą niepełnosprawnością i ich rodzin. Nie znajdziesz tutaj rozwiązań,

Bardziej szczegółowo

Wyróżniono 6 ważnych elementów szacowania ryzyka i potrzeby ochrony dziecka w relacjach rodzic dziecko

Wyróżniono 6 ważnych elementów szacowania ryzyka i potrzeby ochrony dziecka w relacjach rodzic dziecko Anna Bakuła Jak diagnozować krzywdzenie dziecka Wielu autorów twierdzi, że na zjawisko maltretowania dzieci należy spojrzeć z perspektywy właściwości indywidualnych dziecka, cech jego rodziny jako systemu,

Bardziej szczegółowo

PROMOCJA ZDROWIA TO PROCES

PROMOCJA ZDROWIA TO PROCES STAROSTWO POWIATOWE W ŚWIDNICY WYDZIAŁ ZDROWIA 2007 r. Opracowała Barbara Świętek PROMOCJA ZDROWIA TO PROCES UMOŻLIWIAJĄCY JEDNOSTKOM, GRUPOM, SPOŁECZNOŚCIĄ ZWIĘKSZENIE KONTROLI NAD WŁASNYM ZROWIEM I JEGO

Bardziej szczegółowo

FAKTY I MITY O ENERGETYCE WIATROWEJ POLSKIE STOWARZYSZENIE

FAKTY I MITY O ENERGETYCE WIATROWEJ POLSKIE STOWARZYSZENIE FAKTY I MITY O ENERGETYCE WIATROWEJ POLSKIE STOWARZYSZENIE Wykorzystanie ENERGETYKI energii wiatru, WIATROWEJ Ostoja, 1 grudnia 2012 Plan prezentacji 1. Organizacja i działalność PSEW 2. Energetyka wiatrowa

Bardziej szczegółowo

Żałoba i strata. Paulina Wróbel Instytut Psychologii UJ

Żałoba i strata. Paulina Wróbel Instytut Psychologii UJ Żałoba i strata Paulina Wróbel Instytut Psychologii UJ Żałoba Proces psychologicznej, społecznej i somatycznej reakcji, będącej odpowiedzią na utratę i jej konsekwencje. Spełnia prawie wszystkie kryteria

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE z pomiarów akustycznych

SPRAWOZDANIE z pomiarów akustycznych SPRAWOZDANIE z pomiarów akustycznych PB2-13/11/2011 Procedura badawcza: PB2 Hałas przemysłowy: Dz. U. nr 206, poz.1291, Załącznik nr 6 Zamawiający: EDP Renewables Polska Sp. zo.o. ul. Postępu 17B 02-676

Bardziej szczegółowo

PROMIENIOWANIE SŁONECZNE

PROMIENIOWANIE SŁONECZNE moduł II foliogram 1 PROMIENIOWANIE SŁONECZNE CIEPLNE (podczerwone) NADFIOLETOWE WIDZIALNE RADIOWE RENTGENOWSKIE CZĄSTECZKOWE >> NIE DOCIERA DO POWIERZCHNI ZIEMI W ISTOTNEJ ILOŚCI moduł II foliogram 2

Bardziej szczegółowo

Rola magazynowania energii. Operatora Systemu Przesyłowego

Rola magazynowania energii. Operatora Systemu Przesyłowego Rola magazynowania energii z perspektywy Operatora Systemu Przesyłowego Wojciech Lubczyński Dyrektor Projektu Smart Grid PSE Operator S.A. Energia Efekt - Środowisko Warszawa, 25 listopad 2011 Obszary

Bardziej szczegółowo

Lądowe elektrownie wiatrowe

Lądowe elektrownie wiatrowe Lądowe elektrownie wiatrowe F army wiatrowe stanowią przedsięwzięcia, które ze względu na swoją złożoność mogą oddziaływać na wiele elementów środowiska naturalnego. W związku z dynamicznym rozwojem energetyki

Bardziej szczegółowo

Ochrona słuchu przed hałasem. zasady doboru i stosowania. indywidualnych ochron słuchu

Ochrona słuchu przed hałasem. zasady doboru i stosowania. indywidualnych ochron słuchu Ochrona słuchu przed hałasem zasady doboru i stosowania indywidualnych ochron słuchu mgr inż. Emil Kozłowski Ochrona przed hałasem przepisy i praktyka. Kraków, 27 października 2005 r. Rozwiązania konstrukcyjne

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 6 do Regulaminu Pracy ppup Poczta Polska

Załącznik nr 6 do Regulaminu Pracy ppup Poczta Polska Załącznik nr 6 do Regulaminu Pracy ppup Poczta Polska Wykaz prac wzbronionych pracownikom młodocianym oraz rodzaje prac i wykaz stanowisk pracy dozwolonych pracownikom młodocianym w celu odbywania przygotowywania

Bardziej szczegółowo

Psychoterapia poznawczobehawioralna. chorobami somatycznymi. Paulina Wróbel Instytut Psychologii UJ

Psychoterapia poznawczobehawioralna. chorobami somatycznymi. Paulina Wróbel Instytut Psychologii UJ Psychoterapia poznawczobehawioralna pacjentów z chorobami somatycznymi Paulina Wróbel Instytut Psychologii UJ Chory somatycznie i jego sytuacja Poczucie zagrożenia Utrata kontroli Wyłączenie z ról społecznych

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 2 lutego 2011 r. w sprawie badań i pomiarów czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy 2)

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 2 lutego 2011 r. w sprawie badań i pomiarów czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy 2) Dz.U.2011.33.166 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 2 lutego 2011 r. w sprawie badań i pomiarów czynników szkodliwych dla zdrowia w środowisku pracy 2) (Dz. U. z dnia 16 lutego 2011 r.) Na podstawie

Bardziej szczegółowo

ZAŁĄCZNIK RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

ZAŁĄCZNIK RADA UNII EUROPEJSKIEJ, ZAŁĄCZNIK Projekt konkluzji Rady Wczesne wykrywanie i leczenie zaburzeń komunikacyjnych u dzieci, z uwzględnieniem zastosowania narzędzi e-zdrowia i innowacyjnych rozwiązań RADA UNII EUROPEJSKIEJ, 1. PRZYPOMINA,

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 1 do Zapytania ofertowego nr W8/2015

Załącznik nr 1 do Zapytania ofertowego nr W8/2015 OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA USŁUGA SZKOLENIOWA I.A. Założenia szkoleniowe: Szkolenia będą prowadzone dla 5 grup szkoleniowych 1. GRUPA I Szkolenie z obsługi pacjenta: Komunikacja Pacjent Personel Medyczny

Bardziej szczegółowo

OBWIESZCZENIE WÓJTA GMINY GOŁUCHÓW

OBWIESZCZENIE WÓJTA GMINY GOŁUCHÓW OBWIESZCZENIE WÓJTA GMINY GOŁUCHÓW Na podstawie art. 49 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postepowania administracyjnego (t.j. Dz. U. 2013, poz. 267), w związku z art. 74 ust. 3 ustawy z dnia 3 października

Bardziej szczegółowo

Cukrzyca Epidemia XXI wieku Debata w Wieliczce www.seniorizdrowie.pl

Cukrzyca Epidemia XXI wieku Debata w Wieliczce www.seniorizdrowie.pl Projekt jest współfinansowany ze środków Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej w ramach Programu Operacyjnego Fundusz Inicjatyw Obywatelskich na lata 2014 2020 Cukrzyca Epidemia XXI wieku Debata w Wieliczce

Bardziej szczegółowo

BEZPIECZEŃSTWO FARMAKOTERAPII W ZAKRESIE TELEFONICZNEJ OBSŁUGI PACJENTA WARSZTATY

BEZPIECZEŃSTWO FARMAKOTERAPII W ZAKRESIE TELEFONICZNEJ OBSŁUGI PACJENTA WARSZTATY 2 grudnia 2016r., Warszawa BEZPIECZEŃSTWO FARMAKOTERAPII Techniki przekazu skoncentrowanego na rozwiązania dla Pacjenta Pozyskiwanie informacji od Pacjenta kontrolowanie przebiegu rozmowy Techniki radzenia

Bardziej szczegółowo