Oddział Fizyki i Astrofizyki Cząstek (NO1)

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Oddział Fizyki i Astrofizyki Cząstek (NO1)"

Transkrypt

1 Oddział Fizyki i Astrofizyki Cząstek (NO1) Zakłady: NZ11. Zakład Oddziaływań Leptonów prof. nadzw. Grażyna Nowak NZ13. Zakład Liniowego Zderzacza prof. nadzw. Leszek Zawiejski NZ14. Zakład Eksperymentu ATLAS prof. nadzw. Adam Trzupek NZ15. Zakład Promieni Kosmicznych prof. zw. Henryk Wilczyński NZ16. Zakład Neutrin i Ciemnej Materii prof. zw. Agnieszka Zalewska NZ17. Zakład Eksperymentu LHCb prof. nadzw. Mariusz Witek Współpraca z DAI i DSK Ogółem 57 pracowników 16 samodzielnych pracowników naukowych (13.85 FTE) 26 adiunktów (25.5 FTE) 10 podlegających rotacji w 2012 r., 2 habilitacje w toku, 2 realizowane granty habilitacyjne 13 inżynierów 2 stypendystów 20 doktorantów 3 magistrantów Sekretariat: mgr Maria Mielnik, mgr Beata Murzyn 7/3/2011 B. Wosiek, NO1 1

2 LHC Tematyka prowadzonych badań Badania fundamentalnych składników materii oraz oddziaływań zachodzących pomiędzy nimi. Badania są prowadzone w ramach międzynarodowych eksperymentów wykorzystujących światowej klasy akceleratory cząstek znajdujące się w Europie, Stanach Zjednoczonych i Japonii, oraz w wiodącym eksperymencie z promieniowaniem kosmicznym. FLASH 7/3/2011 B. Wosiek, NO1 2

3 NO1: Prowadzone badania Nasz udział w międzynarodowych projektach obejmuje wszystkie etapy realizacji eksperymentów: I. Projekt, optymalizacja i konstrukcja detektorów II. Opracowanie programu fizycznego III. Instalacja i uruchomienie detektorów IV. Obsługa detektora, zbieranie danych V. Analiza danych i publikacja wyników lat Eksperymenty działające (zbieranie i analiza danych): ATLAS LHCb Pierre Auger T2K ICARUS WARP Eksperymenty zakończone (kontynuacja analizy danych, publikacja wyników): Belle H1 ZEUS PHOBOS Projekty planowane : ATLAS (or CLIC) SuperB(Frascati) LAGUNA-SUNLAB TIARA Komputeryzacja 7/3/2011 B. Wosiek, NO1 3

4 2010 Rok LHC LHC Wielki Zderzacz Hadronów w CERN Pomyślny start pod koniec 2009 roku 2010 (IV-X) zderzenia p+p przy energii s = 7 TeV Świetlność ~10 27 cm -2 s cm -2 s -1 ATLAS (NZ14) i LHCb (NZ17) świetne działanie detektorów obsługa i monitorowanie pracy detektorów analiza danych pierwsze publikacje Fizyka zderzeń p+p w oparciu o pierwsze zebrane dane (scałkowana świetlność ~45 pb -1 ): Weryfikacja Modelu Standardowego Ograniczenia na procesy wykraczające poza Model Standardowy Zrozumienie odpowiedzi detektorów Testowanie metod wyznaczania tła dla procesów Nowej Fizyki Prezentacje: ATLAS mgr Paweł Malecki LHCb mgr inż. Piotr Morawski 7/3/2011 B. Wosiek, NO1 4

5 2010 Rok LHC 4 listopada 6 grudnia zderzenia Pb+Pb przy energii w układzie środka masy 2.76 TeV/nukleon ATLAS (NZ14) Pierwsze wyniki dla energii 14 razy większej niż energia RHIC Asymetria energii dla przypadków z dwoma dżetami na skutek strat energii w gęstym ośrodku jet quenching Tłumienie produkcji J/ψ w funkcji centralności zderzenia Pierwsza obserwacja produkcji bozonów Z w zderzeniach A+A (Phys. Lett. B697, 294, 2011) 7/3/2011 B. Wosiek, NO1 5

6 Projekt Pierre Auger Badanie promieni kosmicznych w zakresie energii E > ev Południowe Obserwatorium Pierre Auger (Argentyna) rozpoczęło pracę w 2008 r. Hybrydowa detekcja wielkich pęków atmosferycznych: sieć powierzchniowa detektorów oraz teleskopy światła fluorescencyjnego NZ15 (prof. Henryk Wilczyński) Pochodzenie PK Widmo energetyczne Skład PK Anizotropia kierunków przyjścia celowanie do źródeł (AGN?) Istnienie obcięcia GZK Oddz. z mikrofalowym prom. tła Ograniczenie na strumień γ Miara korelacji z AGN: odchylenie 3 σ od 0.21 dla izotropii Potwierdzenie istnienia efektu GZK Silne ograniczenia na egzotyczne modele pochodzenia PK 7/3/2011 B. Wosiek, NO1 6

7 Eksperyment neutrinowy T2K w JPARC Graficzne przedstawienie pierwszego przypadku zarejestrowanego przez detektor SuperKamiokande 24.II. 2010! Najważniejszy eksperyment w fizyce neutrin w najbliższych latach. Pomiar, dotąd nieznanego, parametru oscylacji θ 13 NZ16 (prof. Agnieszka Zalewska) Znaczący wkład wkład DAI w konstrukcję i montaż detektora bliskiego Mgr Tomasz Wąchała odpowiedzialny za rekonstrukcję torów w detektorze SMRD, części bliskiego detektora T2K, analiza reakcji: N µ Wkrótce pierwsze publikacje 7/3/2011 B. Wosiek, NO1 7 ν µ π 0 N'

8 Eksperyment ICARUS w Gran Sasso Badanie neutrin pochodzenia naturalnego i z wiązki z CERN (CNGS) Detektor 2 moduły (300 t LAr każdy) zainstalowane w lab. Gran Sasso Rozpoczęcie zbierania danych w maju 2010! NZ16 (prof. Agnieszka Zalewska) Udział w dyżurach Rozwój oprogramowania (rekonstrukcja torów i wierzchołków) Analiza danych (identyfikacja mionów i hadronów w oddz. z wiązki CNGS) Pierwsza publikacja w oparciu o dane zebrane w 2010 w końcowej fazie redakcji Przypadek oddziaływania ν z wiązki CNGS 7/3/2011 B. Wosiek, NO1 8

9 Eksperyment WArP w Gran Sasso Poszukiwanie cząstek Ciemnej Materii NZ16 (dr Andrzej Szelc) Udział w dyżurach, rozwoju oprogramowania i analizie danych. Prototyp 2.3 l zbieranie danych od 2005 r. Publikacja ograniczeń na masę i przekrój czynny Prace R&D (wpływ zanieczyszczeń Ar i charakterystyk fotopowielaczy) Instalacja docelowego 100l detektora w Gran Sasso od 2008 r. Rozpoczęcie zbierania danych w najbliższych miesiącach 7/3/2011 B. Wosiek, NO1 9

10 e + e Eksperyment Belle Zderzacz e + e KEKB, Tsukuba, Japonia _ Υ( 4S) BB ϒ(nS), n=4, 5, 1, 2, 3 Fundamentalne testy Modelu Standardowego Poszukiwania Nowej Fizyki Poszukiwania nowych cząstek Etap intensywnej analizy danych! NZ11 (prof. Maria Różańska) Zakończenie zbierania danych w lipcu 2010 Rekord świetlności: cm -2 s -1 Zebrana statystyka > 1 ab -1 Observation of B + D (*)0 τ + ν τ and Evidence of B + D 0 τ + ν τ at Belle Belle Collab., A. Bożek et al., Phys.Rev.D 82: , 2010 Opracowanie metody inkluzywnej rekonstrukcji stowarzyszonego mezonu B Rozkład zrekonstruowanej masy mezonu B (M tag ) dla rozpadu B + D (*)0 τ + ν τ (punkty z błędami). Histogram tło przewidywaneprzez Monte Carlo (fit) + 28 publikacji w 2010! Czerwone linie wkłady od B + D *0 τ + ν τ i B + D 0 τ + ν τ 7/3/2011 B. Wosiek, NO1 10

11 Eksperymenty H1 i ZEUS na akceleratorze HERA Zbieranie danych zakończone 30.VI.2007 Zebrana statystyka ~500 pb -1 /eksperyment Kontynuacja analizy danych do ~2013 r. NZ11 (prof. Stanisław Mikocki) Korelacje azymutalne dżet-elektron Poszukiwanie instantonów Pomiar asymetrii azymutalnej przy dużych Q 2 NZ13, NZ14 i NZ23 (prof. Jan Figiel) Korelacje HBT dla cząstek dziwnych Korelacje dwucząstkowe w procesach rozpraszania głęboko-nieelastycznego i fotoprodukcji Wspólna analiza danych z obu eksperymentów Nowe dane dla rozkładów gęstości partonów : HERAPDF1.0 '' Combined measurement and QCD analysis of the inclusive e ± p scattering cross sections at HERA', JHEP 01 (2010) 109 Małe błędy pomiarowe Ważne dla analizy danych z LHC 7/3/2011 B. Wosiek, NO1 11

12 Eksperyment PHOBOS w BNL Badania oddziaływań ciężkich jonów (Au+Au) w zakresie energii od 19.6 do 200 GeV w układzie środka masy nukleon-nukleon Au Au 100 GeV/n 100 GeV/n NZ14 (prof. Barbara Wosiek) Zakończenie zbierania danych w 2005 r. Analiza danych zbliża się do końca (2011?) pp High Transverse Momentum Triggered Correlations over a Large Pseudorapidity Acceptance in Au + Au Collisions at s NN = 200 GeV, Phys. Rev. Lett. 104 (2010) AuAu Korelacje pomiędzy czastką o p T >2.5 GeV/c a innymi cząstkami Obserwacja długo-zasięgowych korelacji w zmiennej η ridge effect Obecnie badane dla danych z LHC Eksperyment praktycznie zakończony! 7/3/2011 B. Wosiek, NO1 12

13 Przyszłość 7/3/2011 B. Wosiek, NO1 13

14 Eksperyment Belle-II Zatwierdzony projekt przebudowy akceleratora KEKB Super KEKB Docelowa świetlność L max = cm -2 s -1 ( ) Modyfikacja detektora Belle Belle-II NZ11 (prof. Maria Różańska) HL-LHC Eksperymenty ATLAS i LHCb przy Super LHC (HL-LHC) Modyfikacje detektorów dla kolejnych faz rozwoju akceleratora LHC Faza osiągnięcie nominalnej energii, s = 14 TeV, L =10 34 cm -2 s -1 Faza-1 ~2017/18 L = cm -2 s -1 Faza-2 ~2022 L = cm -2 s -1 (+ 10 lat, cel: zebranie danych 3000 fb -1 ) ATLAS: NZ14, NZ11 (prof. Barbara Wosiek, prof. Adam Trzupek) LHCb: NZ17 (prof. Mariusz Witek) 7/3/2011 B. Wosiek, NO1 14

15 Prace badawczo-rozwojowe I NZ13 (prof. Leszek Zawiejski) Prace związane z projektem przyszłego liniowego zderzacza e + e (ILC, CLIC) H. Abramowicz et al., Forward Instrumentation for ILC Detectors. JINST 5 (2010)P Budowa prototypu detektora świetlności LumiCal dla ILD (Inetrnational Large Detector) 2010r. testy prototypu na wiązce elektronowej w DESY! 2012r. projekt techniczny detektora LumiCal 2. Globalna architektura systemu akwizycji danych dla ILD (w ramach projektu AIDA) 3. Rozwój detektorów (kalorymetry pod małymi kątami) dla przyszłych akceleratorów (AIDA Advanced European Infrastructures for Detectors at Accelerators) Prace związane z XFEL Projekt instalacji elementów sytemów elektroniki FLASH Prace związane z urządzeniem FLASH (Free-electron LASer in Hamburg) Urządzenie testujące dla XFEL i także dla liniowego zderzacza Projekt i wykonanie karty sterującej silnikami krokowymi przesuwników fazy RF w ramach projektu EuCard European Coordination for Accelerator Research and Development 7/3/2011 B. Wosiek, NO1 15

16 Prace badawczo-rozwojowe II 1. Kalorymetry pod małymi kątami NZ13, AGH Rozwój detektorów cząstek FP7 MC-PAD 2. Detektory monolityczne, wykorzystanie technologii SOI (Silicon on insulator) NZ11, AGH (Belle-II: IFJ PAN, KEK, Fermilab, -projekt SOIPIX) 7/3/2011 B. Wosiek, NO1 16

17 Prace badawczo-rozwojowe III Eksperyment SuperB (LNF, Frascati, Włochy) wykorzystanie budowanego zderzacza elektron-pozyton o wysokiej świetlności, ~ 2016 r. precyzyjne badanie procesów fizycznych z udziałem kwarków pięknych i powabnych oraz leptonu tau NZ17(prof. Tadeusz Lesiak) TIARA Test Infrastructure for Accelerator Research Area (FP7, Preparatory Phase ) NO1, NO2, DAI (prof. Piotr Malecki) LAGUNA/SUNLAB LAGUNA: Projekt europejski Large Apparatus studying Grand Unification and Neutrino Astrophysics (FP7, ) studium 7 lokalizacji przyszłego podziemnego laboratorium SUNLAB (Sieroszowice UNderground LABoratory) polska lokalizacja dla lab. LAGUNA (b. niskie tło od naturalnej promieniotwórczości) Studium dla detektora LAr o masie 100 kton Małe, startowego laboratorium SUNLAB1 na polskiej mapie drogowej przyszłych infrastruktur naukowych (wystąpienie 12 instytucji) NZ16, NO5 (prof. Agnieszka Zalewska) 7/3/2011 B. Wosiek, NO1 17

18 Komputeryzacja Pomyślna realizacja projektów badawczych wymaga olbrzymich mocy obliczeniowych Rozwój polskiego ośrodka Tier 2 (CYFRONET, AGH) bedącego częścią WLCG Worldwide LHC Computing Grid: Tier 0-CERN Tier 1-FZK, Karlsruhe Tier 2 (Kraków, Poznań, Warszawa) Tier3-IFJ PAN Rozwój Tier 3 w IFJ PAN (90 rdzeni, 30 TB pamięci) Projekt CC1 (Cracow Cloud 1) The Cloud Computing for Science and Economy Project (grant POIG) Stan aktualny nowoczesna serwerownia, 500 rdzeni, 40 TB pamięci Początek 2012 udostępnienie systemu dla użytkowników IFJ PAN NO1, DSK (dr Henryk Pałka, prof. Mariusz Witek) 7/3/2011 B. Wosiek, NO1 18

19 Finansowanie Belle: grant NCN Belle-II: PMN ATLAS: PMN , 3 granty MniSW, 2 granty hab., współpraca z Francją (COPIN, Pollonium) LHCb: PMN H1: PMN ZEUS: PMN AUGER: grant MNiSW ICARUS: włoskie fundusze na dyżury w 2011 T2K: PMN LAGUNA: FP EuCard: FP XFEL: umowa IFJ PAN - DESY AIDA: FP TIARA: FP MCPAD: FP CC1: POIG /3/2011 B. Wosiek, NO1 19

Zakłady Naukowe Oddziału Fizyki i Astrofizyki Cząstek w Instytucie Fizyki Jądrowej

Zakłady Naukowe Oddziału Fizyki i Astrofizyki Cząstek w Instytucie Fizyki Jądrowej Zakłady Naukowe Oddziału Fizyki i Astrofizyki Cząstek w Instytucie Fizyki Jądrowej Oddziaływań Leptonów (NZ11) Struktury Hadronów (NZ12) Liniowego zderzacza (NZ13) Eksperymentu ATLAS (NZ14) Promieniowania

Bardziej szczegółowo

Zakład Eksperymentu ATLAS (NZ14)

Zakład Eksperymentu ATLAS (NZ14) Zakład Eksperymentu ATLAS (NZ14) Kierownik Zakładu: dr hab. prof. IFJ PAN Adam Trzupek Zadanie statutowe: Temat 1, zadanie 6: Eksperyment ATLAS na akceleratorze LHC w CERN Badania oddziaływań proton-proton

Bardziej szczegółowo

WYKŁAD 8. Wszechświat cząstek elementarnych dla przyrodników. Maria Krawczyk, Wydział Fizyki UW 25.11.2011

WYKŁAD 8. Wszechświat cząstek elementarnych dla przyrodników. Maria Krawczyk, Wydział Fizyki UW 25.11.2011 Wszechświat cząstek elementarnych dla przyrodników WYKŁAD 8 Maria Krawczyk, Wydział Fizyki UW 25.11.2011 Współczesne eksperymenty Wprowadzenie Akceleratory Zderzacze Detektory LHC Mapa drogowa Współczesne

Bardziej szczegółowo

Przegląd działalności naukowej 2011-2013 Zakład Oddziaływań Leptonów NZ11

Przegląd działalności naukowej 2011-2013 Zakład Oddziaływań Leptonów NZ11 Przegląd działalności naukowej 2011-2013 Zakład Oddziaływań Leptonów NZ11 Grażyna Nowak Samodzielni pracownicy naukowi Adiunkci 1) dr hab. Andrzej Bożek 2) dr hab. Lidia Görlich (ALICE od 02.2012) 3) dr

Bardziej szczegółowo

Temat 1. BADANIA EKSPERYMENTALNE I TEORETYCZNE W ZAKRESIE FIZYKI I ASTROFIZYKI CZĄSTEK

Temat 1. BADANIA EKSPERYMENTALNE I TEORETYCZNE W ZAKRESIE FIZYKI I ASTROFIZYKI CZĄSTEK Temat 1. BADANIA EKSPERYMENTALNE I TEORETYCZNE W ZAKRESIE FIZYKI I ASTROFIZYKI CZĄSTEK Prace eksperymentalne w tej dziedzinie prowadzone były w Zakładach NZ11,NZ12, NZ13, NZ14, NZ15, NZ16, NZ17 a prace

Bardziej szczegółowo

Temat 1. BADANIA EKSPERYMENTALNE I TEORETYCZNE W ZAKRESIE FIZYKI I ASTROFIZYKI CZĄSTEK

Temat 1. BADANIA EKSPERYMENTALNE I TEORETYCZNE W ZAKRESIE FIZYKI I ASTROFIZYKI CZĄSTEK Temat 1. BADANIA EKSPERYMENTALNE I TEORETYCZNE W ZAKRESIE FIZYKI I ASTROFIZYKI CZĄSTEK Prace eksperymentalne w tej dziedzinie prowadzone były w Zakładach NZ11,NZ13, NZ14, NZ15, NZ16, NZ17 a prace aparaturowe

Bardziej szczegółowo

CERN - pierwsze globalne laboratorium. Magdalena Kowalska CERN, PH-Dept.

CERN - pierwsze globalne laboratorium. Magdalena Kowalska CERN, PH-Dept. CERN - pierwsze globalne laboratorium Magdalena Kowalska CERN, PH-Dept. Menu Co to jest właściwie CERN? Kilku CERN-owskich Noblistów Co badamy? Obecne przyspieszacze Przykłady eksperymentów: cząstki elementarne

Bardziej szczegółowo

LISTA OSÓB w ZADANIACH STATUTOWYCH (S) w 2010 ROKU

LISTA OSÓB w ZADANIACH STATUTOWYCH (S) w 2010 ROKU LISTA OSÓB w ZADANIACH STATUTOWYCH (S) w 2010 ROKU wersja 10-04-27 08:41:55 Tem at Oddz iał Kod zakła du nr kosztó w Tytuł zadania Wykonawcy 1 I 11 S11103 Eksperyment H1 na akceleratorze HERA w DESY L.Görlich(0.75),

Bardziej szczegółowo

Poszukiwania bozonu Higgsa w rozpadzie na dwa leptony τ w eksperymencie CMS

Poszukiwania bozonu Higgsa w rozpadzie na dwa leptony τ w eksperymencie CMS Poszukiwania bozonu Higgsa w rozpadzie na dwa leptony τ w eksperymencie CMS Artur Kalinowski Wydział Fizyki Uniwersytet Warszawski Warszawa, 7 grudnia 2012 DETEKTOR CMS DETEKTOR CMS Masa całkowita : 14

Bardziej szczegółowo

Polacy i Polska w technologiach detektorów w CERN-ie. L. Zwalinski CERN EP/DT December 16 th 2016

Polacy i Polska w technologiach detektorów w CERN-ie. L. Zwalinski CERN EP/DT December 16 th 2016 Polacy i Polska w technologiach detektorów w CERN-ie L. Zwalinski CERN EP/DT December 16 th 2016 1 Eksperymenty LHC technologie detektorów LHCb ATLAS CMS ALICE * Neutrino platform * CLIC Polskie zespoły

Bardziej szczegółowo

Pierwsze dwa lata LHC

Pierwsze dwa lata LHC Pierwsze dwa lata LHC Barbara Wosiek Instytut Fizyki Jądrowej im. Henryka Niewodniczańskiego, Polskiej Akademii Nauk Radzikowskiego 152, 31-342 Kraków barbara.wosiek@ifj.edu.pl 2011-10-21 B. Wosiek, Sem.

Bardziej szczegółowo

Temat 1. BADANIA EKSPERYMENTALNE I TEORETYCZNE W ZAKRESIE FIZYKI I ASTROFIZYKI CZĄSTEK

Temat 1. BADANIA EKSPERYMENTALNE I TEORETYCZNE W ZAKRESIE FIZYKI I ASTROFIZYKI CZĄSTEK Temat 1. BADANIA EKSPERYMENTALNE I TEORETYCZNE W ZAKRESIE FIZYKI I ASTROFIZYKI CZĄSTEK Prace eksperymentalne w tej dziedzinie prowadzone były w Zakładach NZ11, NZ12, NZ13, NZ14, NZ15, NZ16, prace aparaturowe

Bardziej szczegółowo

Projekt podziemnego laboratorium w Polsce - SUNLAB. Małgorzata Harańczyk Instytut Fizyki Jądrowej PAN Astrofizyka Cząstek w Polsce, 5.03.

Projekt podziemnego laboratorium w Polsce - SUNLAB. Małgorzata Harańczyk Instytut Fizyki Jądrowej PAN Astrofizyka Cząstek w Polsce, 5.03. Projekt podziemnego laboratorium w Polsce - SUNLAB Małgorzata Harańczyk Instytut Fizyki Jądrowej PAN Astrofizyka Cząstek w Polsce, 5.03.2013 Plan 1. Historia 2. Lokalizacja 3. Pomiary naturalnej promieniotwórczości

Bardziej szczegółowo

Akceleratory Cząstek

Akceleratory Cząstek M. Trzebiński Akceleratory cząstek 1/30 Akceleratory Cząstek Maciej Trzebiński Instytut Fizyki Jądrowej Polskiej Akademii Nauki Praktyki studenckie na LHC IFJ PAN, 23 sierpnia 2016 Obserwacje w makroświecie

Bardziej szczegółowo

Fizyka cząstek elementarnych warsztaty popularnonaukowe

Fizyka cząstek elementarnych warsztaty popularnonaukowe Fizyka cząstek elementarnych warsztaty popularnonaukowe Spotkanie 3 Porównanie modeli rozpraszania do pomiarów na Wielkim Zderzaczu Hadronów LHC i przyszłość fizyki cząstek Rafał Staszewski Maciej Trzebiński

Bardziej szczegółowo

8. WYKŁADY I INNE ZAJĘCIA DYDAKTYCZNE PROWADZONE PRZEZ PRACOWNIKÓW INSTYTUTU

8. WYKŁADY I INNE ZAJĘCIA DYDAKTYCZNE PROWADZONE PRZEZ PRACOWNIKÓW INSTYTUTU 8. WYKŁADY I INNE ZAJĘCIA DYDAKTYCZNE PROWADZONE PRZEZ PRACOWNIKÓW INSTYTUTU Badania eksperymentalne i teoretyczne w zakresie fizyki wysokich energii i cząstek elementarnych I. Zajęcia dla studentów Wydziału

Bardziej szczegółowo

Temat 1. BADANIA EKSPERYMENTALNE I TEORETYCZNE W ZAKRESIE FIZYKI I ASTROFIZYKI CZĄSTEK

Temat 1. BADANIA EKSPERYMENTALNE I TEORETYCZNE W ZAKRESIE FIZYKI I ASTROFIZYKI CZĄSTEK Temat 1. BADANIA EKSPERYMENTALNE I TEORETYCZNE W ZAKRESIE FIZYKI I ASTROFIZYKI CZĄSTEK Prace eksperymentalne w tej dziedzinie prowadzone były w Zakładach NZ11, NZ12, NZ13, NZ14, NZ15, NZ16, prace aparaturowe

Bardziej szczegółowo

Astrofizyka promieniowania gamma najwyższych energii w IFJ PAN. Jacek Niemiec (NZ-43)

Astrofizyka promieniowania gamma najwyższych energii w IFJ PAN. Jacek Niemiec (NZ-43) Astrofizyka promieniowania gamma najwyższych energii w IFJ PAN Jacek Niemiec (NZ-43) Astrofizyka promieniowania gamma najwyższych energii w IFJ PAN: dr Jacek Niemiec dr Michał Dyrda - badania teoretyczne

Bardziej szczegółowo

Nauka i technologia dwa spojrzenia na CERN

Nauka i technologia dwa spojrzenia na CERN Nauka i technologia dwa spojrzenia na CERN Politechnika Krakowska, wykład inauguracyjny, 3.10.2014 Agnieszka Zalewska, IFJ PAN Przewodnicząca Rady CERN-u CERN utworzony został w 1954: przez 12 państw europejskich

Bardziej szczegółowo

POLITECHNIKA POZNAŃSKA Wydział: BMiZ Kierunek: MiBM / KMiU Prowadzący: dr hab. Tomasz Stręk Przygotował: Adrian Norek Plan prezentacji 1. Wprowadzenie 2. Chłodzenie największego na świecie magnesu w CERN

Bardziej szczegółowo

Witamy w CERN. 2014-02-24 Marek Kowalski

Witamy w CERN. 2014-02-24 Marek Kowalski Witamy w CERN Co to jest CERN? CERN European Organization for Nuclear Research oryg. fr Conseil Europeén pour la Recherche Nucléaire Słowo nuclear (Jadrowy) czysto historyczne. W czasie, gdy zakładano

Bardziej szczegółowo

UPOWSZECHNIANIE NAUKI

UPOWSZECHNIANIE NAUKI UPOWSZECHNIANIE NAUKI Zadanie 1. Organizacja konferencji, wystaw oraz popularyzacja nauki I. ORGANIZACJA KONFERENCJI W roku 2011 zorganizowano samodzielnie lub we współpracy z innymi jednostkami 10 konferencji

Bardziej szczegółowo

Prace informatyczne dla projektu CTA

Prace informatyczne dla projektu CTA Prace informatyczne dla projektu CTA Anna Barnacka Centrum Astronomiczne im. Mikołaja Kopernika Tomasz Szepieniec, Joanna Kocot, Mariusz Sterzel, Tomasz Twaróg, Piotr Wójcik, Tomasz Grabarczyk, Rafał Niester,

Bardziej szczegółowo

LHC i po co nam On. Piotr Traczyk CERN

LHC i po co nam On. Piotr Traczyk CERN LHC i po co nam On Piotr Traczyk CERN LHC: po co nam On Piotr Traczyk CERN Detektory przy LHC Planowane są 4(+2) eksperymenty na LHC ATLAS ALICE CMS LHCb 5 Program fizyczny LHC 6 Program fizyczny LHC

Bardziej szczegółowo

Wszechświat cząstek elementarnych dla przyrodników WYKŁAD 2

Wszechświat cząstek elementarnych dla przyrodników WYKŁAD 2 Wszechświat cząstek elementarnych dla przyrodników WYKŁAD 2 Maria Krawczyk, Wydział Fizyki UW Jak badamy cząstki elementarne? 2010/11(z) Ewolucja Wszech'swiata czas,energia,temperatura Detekcja cząstek

Bardziej szczegółowo

Tajemnicze neutrina Agnieszka Zalewska

Tajemnicze neutrina Agnieszka Zalewska Tajemnicze neutrina Agnieszka Zalewska Dzień otwarty IFJ, Polecam: Krzysztof Fiałkowski: Opowieści o neutrinach, wydawnictwo Zamiast korepetycji http://wwwlapp.in2p3.fr/neutrinos/aneut.html i strony tam

Bardziej szczegółowo

Czy neutrina mogą nam coś powiedzieć na temat asymetrii między materią i antymaterią we Wszechświecie?

Czy neutrina mogą nam coś powiedzieć na temat asymetrii między materią i antymaterią we Wszechświecie? Czy neutrina mogą nam coś powiedzieć na temat asymetrii między materią i antymaterią we Wszechświecie? Tomasz Wąchała Zakład Neutrin i Ciemnej Materii (NZ16) Seminarium IFJ PAN, Kraków, 05.12.2013 Plan

Bardziej szczegółowo

LEPTON TAU : jako taki, oraz zastosowania. w niskich i wysokich energiach. Zbigniew Wąs

LEPTON TAU : jako taki, oraz zastosowania. w niskich i wysokich energiach. Zbigniew Wąs LEPTON TAU : jako taki, oraz zastosowania w niskich i wysokich energiach Zbigniew Wąs Podziękowania: A. Kaczmarska, E. Richter-Wąs (Atlas); A. Bożek (Belle); T. Przedziński, P. Golonka (IT); R. Decker,

Bardziej szczegółowo

CERN - pierwsze globalne laboratorium. Magdalena Kowalska CERN, PH-Dept.

CERN - pierwsze globalne laboratorium. Magdalena Kowalska CERN, PH-Dept. CERN - pierwsze globalne laboratorium Magdalena Kowalska CERN, PH-Dept. Menu Co to jest właściwie CERN? Trochę historii Kilku CERN-owskich Noblistów Co badamy? Obecne przyspieszacze Przykłady eksperymentów:

Bardziej szczegółowo

Polska w CERN. Kurs dla polskich nauczycieli w CERN 21-25 maja 2007. Jan Paweł Nassalski Instytut Problemów Jądrowych im.

Polska w CERN. Kurs dla polskich nauczycieli w CERN 21-25 maja 2007. Jan Paweł Nassalski Instytut Problemów Jądrowych im. Polska w CERN Kurs dla polskich nauczycieli w CERN 21-25 maja 2007 Jan Paweł Nassalski Instytut Problemów Jądrowych im. Andrzeja Sołtana CERN, 21.V.2007 J. Nassalski 1 Droga Polski do CERN 1959 r. profesorowie

Bardziej szczegółowo

Witamy w CERNie. Bolesław Pietrzyk LAPP Annecy (F) Wykład przygotowany przez polskich fizyków w CERNie.

Witamy w CERNie. Bolesław Pietrzyk LAPP Annecy (F) Wykład przygotowany przez polskich fizyków w CERNie. Witamy w CERNie Bolesław Pietrzyk LAPP Annecy (F) Wykład przygotowany przez polskich fizyków w CERNie bolek.pietrzyk@cern.ch 4 lipca 2012 Joe Incandela (CMS) Fabiola Gianotti (ATLAS) Première rencontre

Bardziej szczegółowo

Autoreferat. Anna Kaczmarska. Instytut Fizyki Jądrowej PAN im. Henryka Niewodniczańskiego w Krakowie. 5 luty 2013

Autoreferat. Anna Kaczmarska. Instytut Fizyki Jądrowej PAN im. Henryka Niewodniczańskiego w Krakowie. 5 luty 2013 Autoreferat Anna Kaczmarska Instytut Fizyki Jądrowej PAN im. Henryka Niewodniczańskiego w Krakowie 5 luty 2013 1. DANE OSOBOWE Imię i nazwisko: Anna Kaczmarska 2. POSIADANE DYPLOMY, STOPNIE NAUKOWE Dyplom

Bardziej szczegółowo

Jak znaleźć igłę w stogu siana

Jak znaleźć igłę w stogu siana Jak znaleźć igłę w stogu siana Rola obliczeń komputerowych w eksperymentach fizyki wysokich energii Piotr Golonka CERN EN/ICE-SCD Plan Co jest igłą a co stogiem siana... między teorią a doświadczeniem

Bardziej szczegółowo

Czy neutrina sa rzeczywiście bezmasowe? (Pontecorvo) Bo gdyby nie były, to mogłyby oscylować.. Rozważmy dwa pokolenia neutrin: ν

Czy neutrina sa rzeczywiście bezmasowe? (Pontecorvo) Bo gdyby nie były, to mogłyby oscylować.. Rozważmy dwa pokolenia neutrin: ν Oscylacje neutrin Czy neutrina sa rzeczywiście bezmasowe? (Pontecorvo) Bo gdyby nie były, to mogłyby oscylować.. Rozważmy dwa pokolenia neutrin: ν e,ν µ ν e ν µ Stany własne zapachu, produkowane w oddziaływaniach

Bardziej szczegółowo

Marcin Kucharczyk Zakład XVII

Marcin Kucharczyk Zakład XVII Strumienie ciężkich kwarków przy energiach LHC: Model Standardowy i modele egzotyczne Marcin Kucharczyk Zakład XVII 27.06.2013 Plan Motywacja fizyczna Eksperyment LHCb Pomiar przekroju czynnego na produkcję

Bardziej szczegółowo

Fizyka do przodu Część 2: przegląd wyników z CMS

Fizyka do przodu Część 2: przegląd wyników z CMS Fizyka do przodu Część 2: przegląd wyników z CMS Grzegorz Brona Seminarium Fizyki Wielkich Energii Warszawa, 23.03.2012 Do przodu czyli gdzie? Fizyka do przodu = Zjawiska obserwowane pod małym kątem θ

Bardziej szczegółowo

Słońce obserwowane z kopalni Kamioka, Toyama w Japonii

Słońce obserwowane z kopalni Kamioka, Toyama w Japonii Jak zobaczyć Słońce zkopalni? Ewa Rondio, CERN/IPJ Warsaw CERN, 16 kwietnia 2010. plan wykladu co chcemy zobaczyć, jakie cząstki mają szanse jaką metodą należy patrzeć patrzeć dlaczego takie eksperymenty

Bardziej szczegółowo

Masterclasses: Warsztaty z fizyki cząstek. Politechnika Warszawska, Wydział Fizyki, Wydział Elektroniki i Technik Informacyjnych

Masterclasses: Warsztaty z fizyki cząstek. Politechnika Warszawska, Wydział Fizyki, Wydział Elektroniki i Technik Informacyjnych Masterclasses: Warsztaty z fizyki cząstek Politechnika Warszawska, Wydział Fizyki, Wydział Elektroniki i Technik Informacyjnych What is a Particle Physics Masterclass? As in a masterclass in the arts,

Bardziej szczegółowo

Wskazanie na pojawienie się neutrina elektronowego w eksperymencie T2K

Wskazanie na pojawienie się neutrina elektronowego w eksperymencie T2K [Release information] Permission of publication is granted at 13:00 on Wednesday June 15, 2011 (Japan Standard Time) Distributed to: Ibaraki Prefectural Government Press Club, Tsukuba Science City Press

Bardziej szczegółowo

Marek Kowalski

Marek Kowalski Jak zbudować eksperyment ALICE? (A Large Ion Collider Experiment) Jeszcze raz diagram fazowy Interesuje nas ten obszar Trzeba rozpędzić dwa ciężkie jądra (Pb) i zderzyć je ze sobą Zderzenie powinno być

Bardziej szczegółowo

Fizyka cząstek elementarnych

Fizyka cząstek elementarnych Fizyka cząstek elementarnych 2 Największe pytania fizyki Jak wyglądał Wielki Wybuch? Czy istnieją dodatkowe wymiary? Dlaczego świat jest zbudowany z materii a nie antymaterii? Jakie są podstawowe prawa

Bardziej szczegółowo

Title. Tajemnice neutrin. Justyna Łagoda. obecny stan wiedzy o neutrinach eksperymenty neutrinowe dalszy kierunek badań

Title. Tajemnice neutrin. Justyna Łagoda. obecny stan wiedzy o neutrinach eksperymenty neutrinowe dalszy kierunek badań Title Tajemnice neutrin Justyna Łagoda obecny stan wiedzy o neutrinach eksperymenty neutrinowe dalszy kierunek badań Cząstki i oddziaływania 3 generacje cząstek 2/3-1/3 u d c s t b kwarki -1 0 e νe µ νµ

Bardziej szczegółowo

Model Standardowy i model Higgsa. Sławomir Stachniewicz, IF PK

Model Standardowy i model Higgsa. Sławomir Stachniewicz, IF PK Model Standardowy i model Higgsa Sławomir Stachniewicz, IF PK 1. Wstęp. Model Standardowy to obecnie obowiązująca teoria cząstek elementarnych, które są składnikami materii. Model Higgsa to dodatek do

Bardziej szczegółowo

Analiza tła MC od rzadkich i tłumionych rozpadów m

Analiza tła MC od rzadkich i tłumionych rozpadów m Analiza tła MC od rzadkich i tłumionych rozpadów mezonu B przy poszukiwaniu rozpadów B z niezachowaniem zapachu leptonowego Zakład Oddziaływań Leptonów, NZ11 praca pod kier. dr. hab. Andrzeja Bożka 31.07.2015

Bardziej szczegółowo

Źródła cząstek o wysokich energiach. Promieniowanie kosmiczne. Akceleratory. Ograniczenia na energię maksymalną. Parametry wiązek.

Źródła cząstek o wysokich energiach. Promieniowanie kosmiczne. Akceleratory. Ograniczenia na energię maksymalną. Parametry wiązek. Źródła cząstek o wysokich energiach II Promieniowanie kosmiczne. Akceleratory. Ograniczenia na energię maksymalną. Parametry wiązek. Świetlność LHC 1 Źródła cząstek o wysokich energiach I. PROMIENOWANIE

Bardziej szczegółowo

EuCARD-PUB-2009-012. European Coordination for Accelerator Research and Development PUBLICATION

EuCARD-PUB-2009-012. European Coordination for Accelerator Research and Development PUBLICATION EuCARD-PUB-2009-012 European Coordination for Accelerator Research and Development PUBLICATION Nowa seria wydawnicza Politechniki Warszawskiej Technika Akceleratorowa (New editorial series on Accelerator

Bardziej szczegółowo

Szczegółowy plan zadaniowy Instytutu Fizyki Jądrowej PAN na 2015 r.

Szczegółowy plan zadaniowy Instytutu Fizyki Jądrowej PAN na 2015 r. Szczegółowy plan zadaniowy Instytutu Fizyki Jądrowej PAN na 2015 r. Temat 1. BADANIA EKSPERYMENTALNE I TEORETYCZNE W ZAKRESIE FIZYKI I ASTROFIZYKI CZĄSTEK BADANIA EKSPERYMENTALNE zadanie 1. Eksperyment

Bardziej szczegółowo

Poszukiwania mezonu B s w eksperymencie CMS

Poszukiwania mezonu B s w eksperymencie CMS Uniwersytet Warszawski Wydział Fizyki Piotr Kuszaj Nr albumu: 277903 Poszukiwania mezonu B s w eksperymencie CMS Praca licencjacka na kierunku Fizyka Praca wykonana pod kierunkiem dr. Marcina Koneckiego

Bardziej szczegółowo

Neutrina. Źródła neutrin: NATURALNE Wielki Wybuch gwiazdy atmosfera Ziemska skorupa Ziemska

Neutrina. Źródła neutrin: NATURALNE Wielki Wybuch gwiazdy atmosfera Ziemska skorupa Ziemska Neutrina X Źródła neutrin.. Zagadki neutrinowe. Neutrina słoneczne. Neutrina atmosferyczne. Eksperymenty neutrinowe. Interpretacja pomiarów. Oscylacje neutrin. 1 Neutrina Źródła neutrin: NATURALNE Wielki

Bardziej szczegółowo

Kurs dla polskich nauczycieli w CERN 16-20 kwietnia 2007

Kurs dla polskich nauczycieli w CERN 16-20 kwietnia 2007 Polska w CERN Kurs dla polskich nauczycieli w CERN 16-20 kwietnia 2007 Jan Paweł Nassalski Instytut Problemów Jądrowych im. Andrzeja Sołtana CERN, 16.IV.2007 J. Nassalski 1 Droga Polski do CERN 1959 r.

Bardziej szczegółowo

Wykład monograficzny 0 1

Wykład monograficzny 0 1 Fizyka zderzeń relatywistycznych ciężkich jonów Wykład 0: LHC okno na Mikroświat Wykład 1: AA: Motywacja, cele fizyczne, akceleratory, eksperymenty Wykład 2: Plazma kwarkowo-gluonowa Wykład 3: Geometria

Bardziej szczegółowo

Wszystko, co kiedykolwiek chcieliście wiedzieć o CERNie i o fizyce cząstek

Wszystko, co kiedykolwiek chcieliście wiedzieć o CERNie i o fizyce cząstek Wszystko, co kiedykolwiek chcieliście wiedzieć o CERNie i o fizyce cząstek i jeszcze kilka, których nie chcieliście wiedzieć, ale i tak się dowiecie mgr inż. Małgorzata Janik - majanik@cern.ch mgr inż.

Bardziej szczegółowo

Adam Maj IFJ PAN Kraków. Adam.Maj@ifj.edu.pl www.adam-maj.pl Warszawa, FP7 Info Day, 2 czerwca 2009

Adam Maj IFJ PAN Kraków. Adam.Maj@ifj.edu.pl www.adam-maj.pl Warszawa, FP7 Info Day, 2 czerwca 2009 Projekt SPIRAL2 PP Adam Maj IFJ PAN Kraków Adam.Maj@ifj.edu.pl www.adam-maj.pl Warszawa, FP7 Info Day, 2 czerwca 2009 SPIRAL 2 na mapie drogowej ESFRI Bruksela, 19.10.2006 European Research Infrastructure

Bardziej szczegółowo

I rocznica utworzenia Narodowego Centrum Badań Jądrowych

I rocznica utworzenia Narodowego Centrum Badań Jądrowych I rocznica utworzenia Narodowego Centrum Badań Jądrowych Grzegorz Wrochna dyrektor NCBJ www.ncbj.gov.pl 13.09.2012 G.Wrochna, NCBJ 1 ncbj@ncbj.gov.pl www.ncbj.gov.pl reaktor Maria Świerk 44 ha terenu 25

Bardziej szczegółowo

Plan. Motywacja fizyczna. Program badań. Akcelerator LHC. Detektor LHCb. Opis wybranych systemów

Plan. Motywacja fizyczna. Program badań. Akcelerator LHC. Detektor LHCb. Opis wybranych systemów Eksperyment LHCb Plan Motywacja fizyczna Program badań Akcelerator LHC Detektor LHCb Opis wybranych systemów Łamanie symetrii CP Parzystość CP jednoczesne wykonanie operacji sprzężenia ładunkowego C i

Bardziej szczegółowo

Neutronowe przekroje czynne dla reaktorów IV generacji badania przy urządzeniu n_tof w CERN

Neutronowe przekroje czynne dla reaktorów IV generacji badania przy urządzeniu n_tof w CERN Neutronowe przekroje czynne dla reaktorów IV generacji badania przy urządzeniu n_tof w CERN Józef Andrzejewski Katedra Fizyki Jądrowej i Bezpieczeństwa Radiacyjnego Uniwersytet Łódzki Mądralin 2013 Współpraca

Bardziej szczegółowo

Szczegółowy plan zadaniowy Instytutu Fizyki Jądrowej PAN na 2007 r.

Szczegółowy plan zadaniowy Instytutu Fizyki Jądrowej PAN na 2007 r. Szczegółowy plan zadaniowy Instytutu Fizyki Jądrowej PAN na 2007 r. Temat 1. BADANIA EKSPERYMENTALNE I TEORETYCZNE W ZAKRESIE FIZYKI I ASTROFIZYKI CZĄSTEK BADANIA EKSPERYMENTALNE zadanie 1. Eksperyment

Bardziej szczegółowo

Compact Muon Solenoid

Compact Muon Solenoid Compact Muon Solenoid (po co i jak) Piotr Traczyk CERN Compact ATLAS CMS 2 Muon Detektor CMS był projektowany pod kątem optymalnej detekcji mionów Miony stanowią stosunkowo czysty sygnał Pojawiają się

Bardziej szczegółowo

Struktura protonu. Elementy fizyki czastek elementarnych. Wykład IV

Struktura protonu. Elementy fizyki czastek elementarnych. Wykład IV Struktura protonu Wykład IV akcelerator HERA Elementy fizyki czastek elementarnych rekonstrukcja przypadków NC DIS wyznaczanie funkcji struktury równania ewolucji QCD struktura fotonu NC DIS Deep Inelastic

Bardziej szczegółowo

CTA - obserwatorium astronomii gamma najwyższych energii

CTA - obserwatorium astronomii gamma najwyższych energii Współpraca nauki z przemysłem - projekt "Cherenkov Telescope Array" CTA - obserwatorium astronomii gamma najwyższych energii Michał Ostrowski Koordynator Polskiego Konsorcjum Projektu "Cherenkov Telescope

Bardziej szczegółowo

Analiza danych LHC w poszukiwaniu rezonansów w rozkładzie masy niezmienniczej dwóch mionów.

Analiza danych LHC w poszukiwaniu rezonansów w rozkładzie masy niezmienniczej dwóch mionów. Uniwersytet Warszawski Wydział Fizyki Robert Boniecki Nr albumu: 7683 Analiza danych LHC w poszukiwaniu rezonansów w rozkładzie masy niezmienniczej dwóch mionów. Praca licencjacka na kierunku fizyka Praca

Bardziej szczegółowo

ALFA Absolute Luminosity For ATLAS

ALFA Absolute Luminosity For ATLAS ALFA Absolute Luminosity For ATLAS Krzysztof Korcyl Detektory dedykowane: pomiarowi absolutnej świetlności maszyny poprzez elastyczne rozpraszanie pp dla małych wartości t, kalibracja innych luminometrów

Bardziej szczegółowo

Tajemnice neutrin Jan Kisiel Instytut Fizyki, Uniwersytet Śląski, Katowice Katowice,

Tajemnice neutrin Jan Kisiel Instytut Fizyki, Uniwersytet Śląski, Katowice Katowice, Tajemnice neutrin Jan Kisiel Instytut Fizyki, Uniwersytet Śląski, Katowice (Jan.Kisiel@us.edu.pl) Katowice, 20.05.2015 Plan prezentacji: Narodziny neutrin: pomysł, teoria, eksperyment Hipoteza oscylacji

Bardziej szczegółowo

Projekty krajowe finansowane w wyniku konkursów

Projekty krajowe finansowane w wyniku konkursów Projekty krajowe finansowane w wyniku konkursów Projekty badawcze finansowane lub dofinansowane ze środków Narodowego Centrum Nauki Tytuł 1. N N202 127937 Analiza pierwszych danych eksperymentu ATLAS w

Bardziej szczegółowo

Przedwzmacniacz ładunkowy do testowania prototypów detektorów krzemowych dla detektora LumiCal liniowego akceleratora TESLA

Przedwzmacniacz ładunkowy do testowania prototypów detektorów krzemowych dla detektora LumiCal liniowego akceleratora TESLA INSTYTUT FIZYKI JĄDROWEJ im. Henryka Niewodniczańskiego Polskiej Akademii Nauk ul. Radzikowskiego 152, 31-342 Kraków www.ifj.edu.pl/reports/2004.html Kraków, grudzień 2004 Raport Nr 1953/E Przedwzmacniacz

Bardziej szczegółowo

Cyfronet w CTA. Andrzej Oziębło DKDM

Cyfronet w CTA. Andrzej Oziębło DKDM Cyfronet w CTA Andrzej Oziębło DKDM ACK CYFRONET AGH Akademickie Centrum Komputerowe CYFRONET Akademii Górniczo-Hutniczej im. Stanisława Staszica w Krakowie ul. Nawojki 11 30-950 Kraków 61 tel. centrali:

Bardziej szczegółowo

Polscy nauczyciele fizyki w CERN. Polska w CERN. Jan Paweł Nassalski Instytut Problemów Jądrowych im. A. Sołtana. J.P.Nassalski NTP@CERN, 21.XI.

Polscy nauczyciele fizyki w CERN. Polska w CERN. Jan Paweł Nassalski Instytut Problemów Jądrowych im. A. Sołtana. J.P.Nassalski NTP@CERN, 21.XI. Polscy nauczyciele fizyki w CERN 21 listopada 2008 Polska w CERN Jan Paweł Nassalski Instytut Problemów Jądrowych im. A. Sołtana J.P.Nassalski NTP@CERN, 21.XI.2008 1 Widok z satelity na okolice CERN i

Bardziej szczegółowo

Identyfikacja cząstek

Identyfikacja cząstek Określenie masy i ładunku cząstek Pomiar prędkości przy znanym pędzie e/ µ/ π/ K/ p czas przelotu (TOF) straty na jonizację de/dx Promieniowanie Czerenkowa (C) Promieniowanie przejścia (TR) Różnice w charakterze

Bardziej szczegółowo

Ostatnie uzupełnienia

Ostatnie uzupełnienia Ostatnie uzupełnienia 00 DONUT: oddziaływanie neutrina taonowego (nikt nie wątpił, ale ) Osiągnięta skala odległości: 100GeV 1am; ew. struktura kwarków i leptonów musi być mniejsza! Listy elementarnych

Bardziej szczegółowo

Prof. Jacek Ciborowski Warszawa, 12 stycznia 2015 Instytut Fizyki Doświadczalnej Uniwersytetu Warszawskiego Pasteura 5 02093 Warszawa.

Prof. Jacek Ciborowski Warszawa, 12 stycznia 2015 Instytut Fizyki Doświadczalnej Uniwersytetu Warszawskiego Pasteura 5 02093 Warszawa. Prof. Jacek Ciborowski Warszawa, 12 stycznia 2015 Instytut Fizyki Doświadczalnej Uniwersytetu Warszawskiego Pasteura 5 02093 Warszawa Recenzja rozprawy doktorskiej mgr Marcina Chrząszcza zatytułowanej:

Bardziej szczegółowo

Podróż do początków Wszechświata: czyli czym zajmujemy się w laboratorium CERN

Podróż do początków Wszechświata: czyli czym zajmujemy się w laboratorium CERN Podróż do początków Wszechświata: czyli czym zajmujemy się w laboratorium CERN mgr inż. Małgorzata Janik - majanik@cern.ch mgr inż. Łukasz Graczykowski - lgraczyk@cern.ch Zakład Fizyki Jądrowej, Wydział

Bardziej szczegółowo

LHC klucz do Mikroświata

LHC klucz do Mikroświata LHC klucz do Mikroświata Barbara Wosiek Dzień Otwarty, IFJ PAN 26.09.2008 1 LHC Large Hadron Collider Wielki Zderzacz Hadronów Gigantyczny akcelerator cząstek w Europejskim Ośrodku Fizyki Cząstek CERN

Bardziej szczegółowo

UPOWSZECHNIANIE NAUKI

UPOWSZECHNIANIE NAUKI UPOWSZECHNIANIE NAUKI Zadanie 1. Organizacja konferencji, wystaw oraz popularyzacja nauki I. ORGANIZACJA KONFERENCJI W roku 2012 zorganizowano samodzielnie lub we współpracy z innymi jednostkami 15 konferencji

Bardziej szczegółowo

Plazma Kwarkowo-Gluonowa

Plazma Kwarkowo-Gluonowa Fizyka zderzeń relatywistycznych ciężkich jonów Wykład 0: LHC okno na Mikroświat Wykład 1: AA: Motywacja, cele fizyczne, akceleratory, eksperymenty Wykład 2: Plazma kwarkowo-gluonowa Wykład 3: Geometria

Bardziej szczegółowo

Jak działają detektory. Julia Hoffman# Southern Methodist University# Instytut Problemów Jądrowych

Jak działają detektory. Julia Hoffman# Southern Methodist University# Instytut Problemów Jądrowych Jak działają detektory Julia Hoffman# Southern Methodist University# Instytut Problemów Jądrowych LHC# Wiązka to pociąg ok. 2800 paczek protonowych Każda paczka składa się. z ok. 100 mln protonów 160km/h

Bardziej szczegółowo

Elementy Fizyki Jądrowej. Wykład 5 cząstki elementarne i oddzialywania

Elementy Fizyki Jądrowej. Wykład 5 cząstki elementarne i oddzialywania Elementy Fizyki Jądrowej Wykład 5 cząstki elementarne i oddzialywania atom co jest elementarne? jądro nukleon 10-10 m 10-14 m 10-15 m elektron kwark brak struktury! elementarność... 1897 elektron (J.J.Thomson)

Bardziej szczegółowo

Zakład Fizykochemii Ekosystemów (NZ59) Oddział Zastosowań Fizyki i Badań Interdyscyplinarnych. Dr hab. Ireneusz Śliwka prezentacja Zakładu NZ59

Zakład Fizykochemii Ekosystemów (NZ59) Oddział Zastosowań Fizyki i Badań Interdyscyplinarnych. Dr hab. Ireneusz Śliwka prezentacja Zakładu NZ59 Zakład Fizykochemii Ekosystemów (NZ59) Oddział Zastosowań Fizyki i Badań Interdyscyplinarnych Dr hab. Ireneusz Śliwka prezentacja Zakładu NZ59 Dr Joanna Najman "Zastosowanie chromatografii gazowej w oznaczaniu

Bardziej szczegółowo

Po co nam CERN? Po co nam LHC? Piotr Traczyk

Po co nam CERN? Po co nam LHC? Piotr Traczyk Po co nam CERN? Po co nam LHC? Piotr Traczyk Sympozjum IPJ Plan 1)Wstęp Po co nam LHC? 2)Eksperymenty w CERNie w których bierzemy udział COMPASS LHCb ALICE CMS 3)Podsumowanie 2 Po co nam LHC? Po co kopać

Bardziej szczegółowo

JÜLICH ELECTRIC DIPOLE INVESTIGATIONS MEASUREMENT WITH STORAGE RING

JÜLICH ELECTRIC DIPOLE INVESTIGATIONS MEASUREMENT WITH STORAGE RING JÜLICH ELECTRIC DIPOLE INVESTIGATIONS MEASUREMENT WITH STORAGE RING testowe pomiary i demonstracja iż proponowana metoda pracuje są wykonywane na działającym akceleratorze COSY pierwszy pomiar z precyzją

Bardziej szczegółowo

O egzotycznych nuklidach i ich promieniotwórczości

O egzotycznych nuklidach i ich promieniotwórczości O egzotycznych nuklidach i ich promieniotwórczości Marek Pfützner Instytut Fizyki Doświadczalnej Uniwersytet Warszawski Tydzień Kultury w VIII LO im. Władysława IV, 13 XII 2005 Instytut Radowy w Paryżu

Bardziej szczegółowo

Czym materia różni się od antymaterii - najnowsze wyniki z eksperymentu LHCb

Czym materia różni się od antymaterii - najnowsze wyniki z eksperymentu LHCb Czym materia różni się od antymaterii - najnowsze wyniki z eksperymentu LHCb M. Witek 730 members 15 countries 54 institutes CERN LHC Large Hadron Collider LHCb CMS Atlas Alice Plan Motywacja badań Detektor

Bardziej szczegółowo

Wprowadzenie do CERN-u

Wprowadzenie do CERN-u Wprowadzenie do CERN-u 3 wrzesień 2013 Andrzej Skoczeń AGH WFiIS KOiDC, CERN TE-MPE-EP Przy udziale materiałów przygotowanych przez: Piotr Golonka, CERN EN/ICE-SCD http://cern.ch/piotr.golonka/outreach/

Bardziej szczegółowo

Frialit -Degussit Ceramika tlenkowa Komora próżniowa

Frialit -Degussit Ceramika tlenkowa Komora próżniowa Frialit -Degussit Ceramika tlenkowa Komora próżniowa Zastosowanie: Zaginanie toru cząstki w akceleratorze Materiał: Tlenek glinu FRIALIT F99.7 L = 1350 mm D = 320 mm Produkcja Friatec Na całym świecie

Bardziej szczegółowo

Frialit -Degussit Ceramika tlenkowa Jednostka akceleratora cząstek

Frialit -Degussit Ceramika tlenkowa Jednostka akceleratora cząstek Frialit -Degussit Ceramika tlenkowa Jednostka akceleratora cząstek Zastosowanie: Akceleratory wysokiego napięcia Materiał: Tlenek glinu FRIALIT F99.7 Pierścienie miedziane L = 560 mm D = 350 mm Produkcja

Bardziej szczegółowo

Jak działają detektory. Julia Hoffman

Jak działają detektory. Julia Hoffman Jak działają detektory Julia Hoffman wielki Hadronowy zderzacz Wiązka to pociąg ok. 2800 wagonów - paczek protonowych Każdy wagon wiezie ok.100 mln protonów Energia chemiczna: 80 kg TNT lub 16 kg czekolady

Bardziej szczegółowo

Temat 5. PRACE APARATUROWE I METODYCZNE

Temat 5. PRACE APARATUROWE I METODYCZNE Temat 5. PRACE APARATUROWE I METODYCZNE Główne prace w tej dziedzinie prowadzone były w DAI, DC, w zakładach: NZ21, NZ22, NZ58, oraz w pracowni POW. DAI zadanie 1. Budowa detektorów i infrastruktury badawczej

Bardziej szczegółowo

Akceleratory wokół nas Aleksander Filip Żarnecki, Wydział Fizyki UW. A.F.Żarnecki Akceleratory wokół nas 3 marca / 50

Akceleratory wokół nas Aleksander Filip Żarnecki, Wydział Fizyki UW. A.F.Żarnecki Akceleratory wokół nas 3 marca / 50 Akceleratory wokół nas Aleksander Filip Żarnecki, Wydział Fizyki UW A.F.Żarnecki Akceleratory wokół nas 3 marca 2016 1 / 50 Akcelerator cząstek naładowanych Urządzenie do przyspieszania naładowanych mikrocząstek,

Bardziej szczegółowo

Oddziaływania słabe i elektrosłabe

Oddziaływania słabe i elektrosłabe Oddziaływania słabe i elektrosłabe IX ODDZIAŁYWANIA SŁABE Kiedy są widoczne. Jak bardzo są słabe. Teoria Fermiego Ciężkie bozony pośredniczące. Łamanie parzystości P. ODDZIAŁYWANIA ELEKTROSŁABE Słabe a

Bardziej szczegółowo

Zadanie 1. Organizacja konferencji, wystaw oraz popularyzacja nauki

Zadanie 1. Organizacja konferencji, wystaw oraz popularyzacja nauki UPOWSZECHNIANIE NAUKI Zadanie 1. Organizacja konferencji, wystaw oraz popularyzacja nauki I. ORGANIZACJA KONFERENCJI W roku 2013 zorganizowano samodzielnie lub we współpracy z innymi jednostkami 12 konferencji

Bardziej szczegółowo

Struktura protonu. Elementy fizyki czastek elementarnych. Wykład V. spin protonu struktura fotonu

Struktura protonu. Elementy fizyki czastek elementarnych. Wykład V. spin protonu struktura fotonu Struktura protonu Wykład V równania ewolucji QCD spin protonu struktura fotonu Elementy fizyki czastek elementarnych Funkcja struktury Różniczkowy przekrój czynny na NC DIS elektron proton: d 2 σ dx dq

Bardziej szczegółowo

Pomiary prędkości neutrin

Pomiary prędkości neutrin Pomiary prędkości neutrin Katarzyna Grzelak Instytut Fizyki Doświadczalnej Seminarium Zakładu Czastek i Oddziaływań Fundamentalnych 7.10.2011 K.Grzelak (Instytut Fizyki Doświadczalnej) 1 / 53 Wstęp Wynik

Bardziej szczegółowo

Stanisław Rejowski Dyrektor Działu Produkcji Serwerów ACTION S.A. Polskie serwery w służbie nauki

Stanisław Rejowski Dyrektor Działu Produkcji Serwerów ACTION S.A. Polskie serwery w służbie nauki Stanisław Rejowski Dyrektor Działu Produkcji Serwerów ACTION S.A. Polskie serwery w służbie nauki Kompleksowa oferta. Doświadczenie w budowie gotowych rozwiązań. ACTION S.A. uznany producent 4-te miejsce

Bardziej szczegółowo

MasterClass-międzynarodowy program zajęć dla uczniów szkół średnich

MasterClass-międzynarodowy program zajęć dla uczniów szkół średnich MasterClass-międzynarodowy program zajęć dla uczniów szkół średnich Zakład Fizyki Jądrowej na Wydziale Fizyki: Pracownia Zderzeń Ciężkich Jonów 25.06.2013 MasterClass MasterClass ALICE MasterClass jest

Bardziej szczegółowo

Czego oczekujemy od LHC? Piotr Traczyk. IPJ Warszawa

Czego oczekujemy od LHC? Piotr Traczyk. IPJ Warszawa Czego oczekujemy od LHC? Piotr Traczyk IPJ Warszawa Plan 1)Dwa słowa o LHC 2)Eksperymenty i program fizyczny 3)Kilka wybranych tematów - szczegółowo 2 LHC Large Hadron Collider UWAGA! Start jeszcze w tym

Bardziej szczegółowo

Technologia GRID w badaniach naukowych na Wielkim Zderzaczu Hadronów w CERN

Technologia GRID w badaniach naukowych na Wielkim Zderzaczu Hadronów w CERN Technologia GRID w badaniach naukowych na Wielkim Zderzaczu Hadronów w CERN Adam Kisiel Wydział Fizyki PW Seminarium Centrum Studiów Zaawansowanych i Centrum Informatyzacji 18 marca 2014 Model Standardowy

Bardziej szczegółowo

Neutrina skrajnie wysokich energii w Obserwatorium Pierre Auger

Neutrina skrajnie wysokich energii w Obserwatorium Pierre Auger INSTYTUT FIZYKI JĄDROWEJ im. Henryka Niewodniczańskiego Polskiej Akademii Nauk ul. Radzikowskiego 152, 31-342 Kraków www.ifj.edu.pl/publ/reports/20/ Kraków, wrzesień 20 Raport Nr 2041/PH Neutrina skrajnie

Bardziej szczegółowo

Eksperyment CMS w oczekiwaniu na wiązki: plany poszukiwania Nowej Fizyki. Część 1

Eksperyment CMS w oczekiwaniu na wiązki: plany poszukiwania Nowej Fizyki. Część 1 Eksperyment CMS w oczekiwaniu na wiązki: plany poszukiwania Nowej Fizyki Część 1 Piotr Traczyk Warszawa, Plan Akcelerator LHC Detektor CMS Nowa fizyka w CMS organizacja pracy Wybrane analizy - szczegóły

Bardziej szczegółowo

i IFJ PAN w Krakowie S. Gadomski, "CERN i komputery",

i IFJ PAN w Krakowie S. Gadomski, CERN i komputery, CERN i komputery dr hab. Szymon Gadomski Uniwersytet Genewski i IFJ PAN w Krakowie S. Gadomski, "CERN i komputery", 22.05.2007 1 Komputery w CERN - WWW i GRID 1. Historia WWW (wynalazek CERN) na czym polegał

Bardziej szczegółowo

Wstęp do fizyki akceleratorów

Wstęp do fizyki akceleratorów Wstęp do fizyki akceleratorów Mariusz Sapiński (mariusz.sapinski@cern.ch) CERN, Departament Wiązek 3 września 2013 Definicja Akcelerator cząstek: urządzenie produkujące wiązkę cząstek (jonów lub cząstek

Bardziej szczegółowo