Część pierwsza ROZPAD I UPADEK CESARSTWA BIZANTYŃSKIEGO

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Część pierwsza ROZPAD I UPADEK CESARSTWA BIZANTYŃSKIEGO"

Transkrypt

1 3

2 SPIS TREŚ CI 567 Spis treści WSTĘP... 5 Część pierwsza ROZPAD I UPADEK CESARSTWA BIZANTYŃSKIEGO Rozdział pierwszy CZWARTA WYPRAWA KRZYŻOWA I NOWA ORGANIZACJA POLITYCZNA ( ) (Cécile Morrisson) Rozbicie cesarstwa i powstanie państw sukcesorów ( ) Rosnąca potęga cesarstwa nikejskiego ( ) Rozdział drugi RESTAURACJA CESARSTWA BIZANTYŃSKIEGO ( ) (Angeliki Laiou i Cécile Morrisson) Odbicie Konstantynopola Cesarstwo pod panowaniem trzech pierwszych Paleologów ( ).. 23 Stosunki z Genuą i Wenecją Panowanie Michała VIII Panowanie Andronika II i Andronika III Pierwsza wojna domowa: rywalizacja rodów ( ) Tymczasowa odbudowa za panowania Andronika III ( ) Rozdział trzeci OD ZAGROŻENIA SERBSKIEGO DO PODBICIA PRZEZ TURKÓW ( ) (Angeliki Laiou i Cécile Morrisson) Wielka wojna domowa Panowanie Jana VI Kantakuzena ( ) Rozbicie państwa i spory dynastyczne ( ) Panowanie Jana V ( ) Pierwsze lata panowania Manuela II ( ) Pierwsze oblężenie Konstantynopola ( ) i poszukiwanie pomocy na Zachodzie Okres pokoju ( ): ostatnie wytchnienie

3 568 SPIS TREŚ CI Polityka wewnętrzna i finansowa Manuela II Manuel II i Morea Dyplomacja: Bizancjum a Turcy Stosunki z zachodnią Europą Koniec okresu pokoju i rozsądku ( ). Ostatnie lata Manuela II.. 69 Jan VIII i Unia Kościołów ( ) Panowanie ostatniego cesarza i upadek Konstantynopola ( ) Epilog. Koniec świata bizantyńskiego Część druga STRUKTURY ŚWIATA EGEJSKIEGO Rozdział czwarty LUDNOŚĆ I ROZWÓJ DEMOGRAFICZNY (Jacques Lefort) Skład ludności Rozwój demograficzny Gęstość zaludnienia i liczba ludności Utrzymywanie się rozwoju demograficznego (XIII wiek i pierwsza połowa XIV wieku) Zmniejszony wzrost demograficzny (druga połowa XIV wieku) Stopniowa zmiana trendu w XV wieku Rozdział piąty GOSPODARKA I SPOŁECZEŃSTWO WSI (Jacques Lefort) Warunki ogólne Produkcja Azja Mniejsza Tracja i Macedonia Tesalia i Epir Morea Organizacja produkcji Przychody i inwestycje Dezintegracja gospodarki rolnej Rozdział szósty GOSPODARKA I SPOŁECZEŃSTWO MIAST (Angeliki Laiou) Gospodarka miejska w okresie ekspansji Konstantynopol pod okupacją łacińską Cesarstwo nikejskie Epoka Paleologów Ogólny zarys gospodarki miast

4 SPIS TREŚ CI 569 Ewolucja popytu Ewolucja produkcji Handel na wielką skalę i zajmujący się nim kupcy Handel detaliczny i cechy Formy kredytów Formy inwestowania i inwestorzy Kobiety Kupcy Bankierzy i dostawcy usług Monembazja, miasto handlowe Wniosek Rozdział siódmy HANDEL MIĘDZYNARODOWY (Michel Balard) Kupcy zachodni Drogi, produkty i koniunktura Część trzecia CHARAKTERYSTYKA CESARSTWA GRECKIEGO Rozdział ósmy KONSTANTYNOPOL POD PANOWANIEM PALEOLOGÓW (Angeliki Laiou) Wygląd zewnętrzny miasta Zaludnienie i społeczeństwo Administracja miasta Konstantynopol a państwo Rozdział dziewiąty CESARZ, ADMINISTRACJA I KLASY RZĄDZĄCE (Cécile Morrisson) Ideał cesarstwa Legitymizacja cesarza i jego wstąpienie na tron: obwołanie i koronacja Sukcesja cesarska: rzeczywiste ustanowienie zasady dynastycznej Władza cesarska: administracja Nikea Administracja pod panowaniem Paleologów: personalizacja i decentralizacja Administracja prowincjonalna Apanaże Klasy rządzące, arystokracja

5 570 SPIS TREŚ CI Autonomia miast i korporacji miejskich Podatkowość: zasady, praktyka i krytyka Opodatkowanie ziemi Królewskie przywileje Podatki pośrednie Wielkość obciążeń podatkowych: pobór i wyłączenia Cesarski i kościelny wymiar sprawiedliwości Cesarski wymiar sprawiedliwości i instytucja sędziów generalnych. 173 Rola kościelnego wymiaru sprawiedliwości Wniosek: ograniczenia władzy cesarskiej Rozdział dziesiąty ARMIA, MARYNARKA I STOSUNKI ZEWNĘTRZNE (Cécile Morrisson) Armia i marynarka Armia i flota cesarstwa nikejskiego Armia lądowa Pronoia Marynarka Armia i flota pod panowaniem pierwszych Paleologów Flota Siły lądowe Stan osobowy i koszty jego utrzymania Pronoia Kompanie żołnierzy Uzbrojenie, umocnienia Armia w ostatnim stuleciu istnienia cesarstwa Konfiskaty ziem Rola miejskich milicji: służba w straży Dyplomacja Rozdział jedenasty PIENIĄDZ I FINANSE W ŚWIECIE BIZANTYŃSKIM ( ) (Cécile Morrisson) Koniec ery złota w Bizancjum Ogólny zarys systemu monetarnego Dewaluacja hyperpyrona Kryzys fi nansowy Przejście na srebro Organizacja bicia pieniądza Mennice bizantyńskie i bizantyńska tradycja Pozostałe mennice

6 SPIS TREŚ CI 571 Administrowanie pieniądzem i przejście ze sfery publicznej do prywatnej Bicie monet jako źródło dochodów. Znaki mennicze i mutacje Konsekwencje podziału na emisje pieniądza Pojawienie się mennic narodowych Mennice tradycji bizantyńskiej (pierwsza połowa XIII wieku): potwierdzenie tożsamości Stopniowe odchodzenie od modelu bizantyńskiego Kolonialne mennice Romanii Otwarty i zakrojony na szeroką skalę obieg pieniądza Płatności bezgotówkowe: sztabki i weksle Przenikanie monet zagranicznych Monety o niewielkiej wartości Przestrzenie obiegu Wnioski Rozdział dwunasty KOŚCIÓŁ (Marie-Hélène Congourdeau) Cesarz i patriarcha Nikea: obiektywne przymierze cesarstwa i Kościoła Okres panowania Paleologów Ciągłość modelu cesarskiego Wprowadzenie nowego modelu w życie W stronę emancypacji Kościoła Patriarcha i Kościół Ciągłość instytucji Patriarchat i archontowie patriarchatu Synod Diecezje Monastery Rozwój Monachizacja patriarchatu Reforma patriarchatu Problemy powstające w wyniku kryzysu cesarstwa Stosunki z Kościołem łacińskim Wyzwanie związane z powstawaniem równoległych hierarchii łacińskich 242 Polemika Tematy sporów Strony konfl iktu Starania o doprowadzenie do unii i ich niepowodzenie W okresie cesarstwa nikejskiego Sobór lyoński Od Lyonu do Florencji Sobór fl orencki i jego konsekwencje

7 572 SPIS TREŚ CI Rozdział trzynasty ARCHITEKTURA I DZIEŁA SZTUKI: SZTUKA W PRZESTRZENI KULTURALNEJ BIZANCJUM (Ivana Jectić i Jean-Michel Spieser) Wprowadzenie Architektura i malarstwo monumentalne Architektura Malarstwo ścienne Inne gałęzie twórczości artystycznej Rękopisy iluminowane Przedmioty liturgiczne i ikony Bizancjum i jego sąsiedzi Wnioski Rozdział czternasty ŻYCIE UMYSŁOWE (Brigitte Mondrain) Nauczanie Książki i czytelnicy Kim są intelektualiści? Korespondencja Literatura w języku miejscowym Odczytywanie i wydawanie tekstów starożytnych filologia Powstawanie korpusów i encyklopedii Literatura naukowa Medycyna Przedmioty z zakresu quadrivium: arytmetyka, geometria, muzyka i astronomia Rola tłumaczy teksty teologiczne Rozdział piętnasty ŻYCIE RELIGIJNE (Marie-Hélène Congourdeau) Prawosławie i odstępstwa od niego Obrona prawosławia Pokusy sekciarskie Schizma arsenicka Bogomiłowie Żydzi i muzułmanie Żydzi Muzułmanie Humanizm i hezychazm Podwójne oblicze odnowy

8 SPIS TREŚ CI 573 Renesans humanistyczny Renesans duchowy Kryzys hezychastyczny Etapy kryzysu Stawki sporu Strony sporu Sytuacja po zwycięstwie palamitów Kościół palamicki Przemiany zachodzące w humanizmie bizantyńskim Kryzys świadomości bizantyńskiej Nieszczęścia dotykające Bizantyńczyków Katastrofy naturalne Upadek cesarstwa Symptomy kryzysu Demoralizacja Porzucenie wiary chrześcijańskiej Koniec świata Reakcja Kościoła Represje Kaznodziejstwo Nowe paradygmaty Część czwarta LOKALNE OŚRODKI WŁADZY Rozdział szesnasty DESPOTAT EPIRU I CESARSTWO TESALONIKI (Cécile Morrisson) Od Epiru do Cesarstwa Tesaloniki: wzlot i upadek dukasów ( ). 345 Despotat Epiru (1230/ ) między Bizancjum a Italią Epir w rękach Bizantyńczyków, a potem Serbów ( ) Epir w rękach Italczyków i ponowne zjednoczenie despotatu ( ). 350 Podbój turecki ( ) Status i administracja Gospodarka i społeczeństwo Rozdział siedemnasty SERBIA: WŁADZA I ORGANIZACJA ŻYCIA SPOŁECZNEGO (L.J. Maksimovic) Władza Rozkwit Niezależność

9 574 SPIS TREŚ CI Apogeum władzy królewskiej Cesarstwo Schyłek i wygaśnięcie Organizacja społeczna Rozdział osiemnasty BUŁGARIA (Iwan Božilov) Restauracja cesarstwa bułgarskiego Iwan II Asen: car Bułgarów i Greków Epoka wojen domowych Schyłek Rozdział dziewiętnasty CESARSTWO TRAPEZUNTU (Sergei Karpov) Po upadku Konstantynopola Rolnictwo Handel Administracja Sąsiedzi Trapezuntu Kościół Stosunki z Kościołem łacińskim Koniec cesarstwa Trapezuntu Życie umysłowe Rozdział dwudziesty TURECKA AZJA MNIEJSZA (Elisabeth A. Zachariadou) Zajęcie Azji Mniejszej przez Turków Osobliwości składu ludności i ich konsekwencje Anatolia seldżucka Intermedium mongolskie Azja Mniejsza pod panowaniem emiratów Anatolia Osmanów Rozdział dwudziesty pierwszy POSIADŁOŚCI ŁACINNIKÓW W BIZANCJUM (Michel Balard) Bizancjum i zachodnioeuropejskie miasta handlowe Od 1261 roku do wojny pod Curzolą ( ) Od wojny pod Curzolą do 1355 roku Ostatnie stulecie Bizancjum ( )

10 SPIS TREŚ CI 575 Zachodnie kolonie w cesarstwie bizantyńskim Administracja zachodnich faktorii w Romanii grecko-łacińskiej Wnioski WNIOSKI DYNASTIA PALEOLOGÓW WSKAZÓWKI BIBLIOGRAFICZNE GŁÓWNE POMOCE WARSZTATOWE SŁOWNIK CESARZE PATRIARCHOWIE INDEKS SPIS MAP

Część pierwsza kształtowanie się i rozwój Cesarstwa średniowiecznego: wydarzenia

Część pierwsza kształtowanie się i rozwój Cesarstwa średniowiecznego: wydarzenia Spis treści Wstęp....5 Część pierwsza kształtowanie się i rozwój Cesarstwa średniowiecznego: wydarzenia Rozdział pierwszy Bizancjum w fazie obronnej. Stabilizacja granic (od VII wieku do połowy wieku IX)

Bardziej szczegółowo

ŁACIŃSKI WSCHÓD XI-XV WIEK

ŁACIŃSKI WSCHÓD XI-XV WIEK ŁACIŃSKI WSCHÓD XI-XV WIEK Michel Balard Przekład Waldemar Ceran Wydawnictwo WAM Kraków 2010 Spis treści Michel Balard i jego dzieło (Waldemar Ceran).......................... 5 Przedmowa.....................................................

Bardziej szczegółowo

Spis treêci. I. Wprowadzenie do historii. II. Początki cywilizacji. Od autorów... 8

Spis treêci. I. Wprowadzenie do historii. II. Początki cywilizacji. Od autorów... 8 Od autorów....................................... 8 I. Wprowadzenie do historii 1. Dzieje historia historiografia...................... 12 Czym jest historia?............................... 12 Przedmiot

Bardziej szczegółowo

Od autora... 9. Mezopotamia kolebka cywilizacji... 19 Fenicjanie àcznicy mi dzy Bliskim Wschodem a Êwiatem Êródziemnomorskim... 21 Egipt...

Od autora... 9. Mezopotamia kolebka cywilizacji... 19 Fenicjanie àcznicy mi dzy Bliskim Wschodem a Êwiatem Êródziemnomorskim... 21 Egipt... Spis treêci Od autora... 9 Wprowadzenie Poj cie cywilizacji klasycznej... 11 èród a poznania cywilizacji klasycznej... 11 Ramy czasowe cywilizacji klasycznej... 14 Âwiat Êródziemnomorski... 15 I. Kr gi

Bardziej szczegółowo

Spis treści. IV. Rząd Federalny. VI. Prezydent Federalny. VI. Władza sądownicza

Spis treści. IV. Rząd Federalny. VI. Prezydent Federalny. VI. Władza sądownicza Spis treści Rozdział pierwszy Unia Europejska I. Unia Europejska i Wspólnoty Europejskie - podstawowa charakterystyka II. Podstawy traktatowe i Wspólnot Europejskich III. Jednostka w IV. Instytucje i organy

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Dział I Kształt terytorialno-administracyjny i ludność Polski. Do Czytelnika Przedmowa... 13

Spis treści. Dział I Kształt terytorialno-administracyjny i ludność Polski. Do Czytelnika Przedmowa... 13 Spis treści Do Czytelnika.............................................. 11 Przedmowa................................................ 13 Dział I Kształt terytorialno-administracyjny i ludność Polski Część

Bardziej szczegółowo

Dział I Kształt terytorialno-administracyjny i ludność Polski

Dział I Kształt terytorialno-administracyjny i ludność Polski Spis treści Do Czytelnika Przedmowa Dział I Kształt terytorialno-administracyjny i ludność Polski Część I Dawne państwo polskie (do 1795) Rozdział 1. Powstanie Polski i zmiany terytorialno-administracyjne

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Część I. Dawne państwo polskie (do 1795) Rozdział 1. Państwo patrymonialne (połowa X w. 1320)

Spis treści. Część I. Dawne państwo polskie (do 1795) Rozdział 1. Państwo patrymonialne (połowa X w. 1320) Spis treści Do Czytelnika 5 Część I Dawne państwo polskie (do 1795) Rozdział 1. Państwo patrymonialne (połowa X w. 1320) 1.1. Początki i rozwój państwa polskiego (do 1138). Rozbicie dzielnicowe i dążenia

Bardziej szczegółowo

POLSKIE PRAWO KONSTYTUCYJNE W ZARYSIE. PODRĘCZNIK DLA STUDENTÓW KIERUNKÓW NIEPRAWNICZYCH W

POLSKIE PRAWO KONSTYTUCYJNE W ZARYSIE. PODRĘCZNIK DLA STUDENTÓW KIERUNKÓW NIEPRAWNICZYCH W POLSKIE PRAWO KONSTYTUCYJNE W ZARYSIE. PODRĘCZNIK DLA STUDENTÓW KIERUNKÓW NIEPRAWNICZYCH W RED.: DARIUSZ GÓRECKI Wykaz skrótów Przedmowa Rozdział pierwszy Nazwa i przedmiot prawa konstytucyjnego 1. Nazwa

Bardziej szczegółowo

2. Świat polis Sparta ustrój społeczny i polityczny; Ateny ustrój społeczny i polityczny ( reformy Drakona, Solona, Klejstenesa, demokracja ateńska)

2. Świat polis Sparta ustrój społeczny i polityczny; Ateny ustrój społeczny i polityczny ( reformy Drakona, Solona, Klejstenesa, demokracja ateńska) ZAKRES MATERIAŁU DO TESTU PRZYROSTU KOMPETENCJI Z HISTORII W ZAKRESIE ROZSZERZONYM ZROZUMIEĆ PRZESZŁOŚĆ 1. Historia jako nauka. 2. Chronologia w Historii. 3. Kalendarze. 4. Epoki historyczne. 5. Źródła

Bardziej szczegółowo

Andrzej Jezierski. Cecylia Leszczyńska HISTORIA

Andrzej Jezierski. Cecylia Leszczyńska HISTORIA Andrzej Jezierski Cecylia Leszczyńska HISTORIA Wydawnictwo Key Text Warszawa 2003 Spis treści Od autorów 13 Rozdział 1 Polska w średniowieczu 1.1. Państwo 15 1.2. Ludność 19 1.2.1. Zaludnienie 19 1.2.2.

Bardziej szczegółowo

HISTORIA USTROJU POLSKI. Autor: Marian Kallas

HISTORIA USTROJU POLSKI. Autor: Marian Kallas HISTORIA USTROJU POLSKI Autor: Marian Kallas Dział I Kształt terytorialno-administracyjny i ludność Polski Część I Dawne państwo polskie (do 1795) Rozdział 1. Powstanie Polski i zmiany terytorialno-administracyjne

Bardziej szczegółowo

HISTORIA KLASA I GIMNAZJUM SZKOŁY BENEDYKTA

HISTORIA KLASA I GIMNAZJUM SZKOŁY BENEDYKTA 2016-09-01 HISTORIA KLASA I GIMNAZJUM SZKOŁY BENEDYKTA Cele kształcenia wymagania ogólne I. Chronologia historyczna. Uczeń sytuuje wydarzenia, zjawiska i procesy historyczne w czasie oraz porządkuje je

Bardziej szczegółowo

Wykaz skrótów. Słowo wstępne

Wykaz skrótów. Słowo wstępne Wykaz skrótów Słowo wstępne Rozdział pierwszy Pojęcia 1.Początki ekonomii (Marcin Smaga) 2.Definicja ekonomii (Tadeusz Włudyka, Marcin Smaga) 3.Prawidłowości i prawa ekonomiczne (Tadeusz Włudyka, Marcin

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Rozdział czwarty Zasady ustroju politycznego Rzeczypospolitej Polskiej w świetle Konstytucji z 2 kwietnia 1997 r...

Spis treści. Rozdział czwarty Zasady ustroju politycznego Rzeczypospolitej Polskiej w świetle Konstytucji z 2 kwietnia 1997 r... Spis treści Rozdział pierwszy Ustrój polityczny państwa pojęcie i istota... 11 1. Pojęcie ustroju politycznego... 12 2. Ewolucja ustroju politycznego Polski... 14 Rozdział drugi Konstytucyjne podstawy

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Wykaz skrótów Akty normatywne Periodyki Przedmowa... 13

SPIS TREŚCI. Wykaz skrótów Akty normatywne Periodyki Przedmowa... 13 SPIS TREŚCI Wykaz skrótów... 11 1. Akty normatywne...11 2. Periodyki... 12 Przedmowa... 13 CZĘŚĆ OGÓLNA... 15 Rozdział pierwszy Prawo karne wykonawcze i jego miejsce w systemie prawa... 17 1. Pojęcie prawa

Bardziej szczegółowo

Wiara w świecie bizantyńskim

Wiara w świecie bizantyńskim Wiara w świecie bizantyńskim Mary Cunningham przełożył Tadeusz Szafrański Instytut Wydawniczy Pax Warszawa Dla Richarda, Emily i Jamesa Mozaika nad głównym wejściem do narteksu kościoła Hagia Sophia w

Bardziej szczegółowo

Janusz KALINSKI Zbigniew LANDAU. GOSPODARKA POLSKU XX wieku

Janusz KALINSKI Zbigniew LANDAU. GOSPODARKA POLSKU XX wieku Janusz KALINSKI Zbigniew LANDAU GOSPODARKA POLSKU XX wieku POLSKIE WYDAWNICTWO EKONOMICZNE Warszawa 1998 SPIS TREŚCI WSTĘP 11 i GOSPODARKA ZIEM POLSKICH 1 POD ZABORAMI 13 Od kapitalizmu wolnokonkurencyjnego

Bardziej szczegółowo

OD STAROŻYTNOŚCI DO R.

OD STAROŻYTNOŚCI DO R. Spis treści WSTĘP 13 Rozdział 1 Dzieje CYPRU OD STAROŻYTNOŚCI DO 1878 R. 1.1. Historia Cypru do podboju tureckiego w 1571 r. 21 1.2. Cypr pod rządami Turków w latach 1571-1878 27 1.3. Sytuacja międzynarodowa

Bardziej szczegółowo

HISTORIA GOSPODARCZA POWSZECHNA. Autor: JAN SZPAK

HISTORIA GOSPODARCZA POWSZECHNA. Autor: JAN SZPAK HISTORIA GOSPODARCZA POWSZECHNA Autor: JAN SZPAK I. Przedmiot historii gospodarczej Geneza i rozwój historii gospodarczej Historia gospodarcza jako nauka Przydatność historii gospodarczej dla ekonomisty

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Początek przygody 49. Wprowadzenie... 5

SPIS TREŚCI. Początek przygody 49. Wprowadzenie... 5 3 Spis treści 361 SPIS TREŚCI Wprowadzenie... 5 Początek... 7 Przygoda Ignacego Loyoli... 13 Ignacjańska przygoda... 23 Różne drogi, ta sama wędrówka... 31 Przygotowanie do przygody... 36 Informacja dla

Bardziej szczegółowo

Spis treści Dział pierwszy. Przepisy ogólne Dział drugi. Stosunek pracy

Spis treści Dział pierwszy. Przepisy ogólne Dział drugi. Stosunek pracy Spis treści Dział pierwszy. Przepisy ogólne...16 Rozdział I. Przepisy wstępne...16 Rozdział II. Podstawowe zasady prawa pracy...18 Rozdział IIa. Równe traktowanie w zatrudnieniu...21 Rozdział IIb. Nadzór

Bardziej szczegółowo

Tytuł oryginału: Le monde byzantin. Tome 3 Byzance et ses voisins Presses Universitaires de France, , avenue Reille, Paris

Tytuł oryginału: Le monde byzantin. Tome 3 Byzance et ses voisins Presses Universitaires de France, , avenue Reille, Paris 3 4 Tytuł oryginału: Le monde byzantin. Tome 3 Byzance et ses voisins 1204-1453 Presses Universitaires de France, 2011 6, avenue Reille, 75014 Paris Wydawnictwo WAM, 2013 Redakcja naukowa: dr Tomasz Graff

Bardziej szczegółowo

problemy polityczne współczesnego świata

problemy polityczne współczesnego świata Zbigniew Cesarz, Elżbieta Stadtmuller problemy polityczne współczesnego świata Wrocław 1998 Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego Spis treści Od autorów 5 Wstęp 7 I. Problemy globalne współczesności -

Bardziej szczegółowo

współczesne doktryny polityczne

współczesne doktryny polityczne Roman Tokarczyk A 363376 współczesne doktryny polityczne wydanie XI ZAKAMYCZE 2002 Spie treści Przedmowa 11 Do wydania IX 15 Do wydania X 15 Do wydania XI 15 Rozdział pierwszy Przedmiot współczesnych doktryn

Bardziej szczegółowo

dr Mieczysław Juda Historia kultury europejskiej Zakład Teorii i Historii Sztuki ASP Katowice

dr Mieczysław Juda Historia kultury europejskiej Zakład Teorii i Historii Sztuki ASP Katowice dr Mieczysław Juda Historia kultury europejskiej Zakład Teorii i Historii Sztuki ASP Katowice mjuda@asp.katowice.pl [7] Trzy światy wokół Morza Wewnętrznego a. grupy zakonne i ich rola w wielkich religiach

Bardziej szczegółowo

1. Powstanie imperium Karolingów

1. Powstanie imperium Karolingów Imperium Karolingów 1. Powstanie imperium Karolingów Po śmierci Pepina w 768 r. podział państwa między Karola i Karolmana 771 r. śmierć Karolmana; przejęcie władzy przez Karola Wielkiego Podboje Karola

Bardziej szczegółowo

Problemy polityczne współczesnego świata

Problemy polityczne współczesnego świata A 372536 Zbigniew Cesarz, Elżbieta Stadtmiiller Problemy polityczne współczesnego świata Wrocław 2002 Wydawnictwo Uniwersytetu Wrocławskiego Spis treści Od autorów 5 Wstęp 7 I. Problemy globalne współczesności

Bardziej szczegółowo

Spis treści OD AUTORA WPROWADZENIE

Spis treści OD AUTORA WPROWADZENIE Spis treści OD AUTORA WPROWADZENIE I. Przedmiot historii gospodarczej 1. Geneza i rozwój historii gospodarczej 2. Historia gospodarcza jako nauka 3. Dlaczego warto studiować historię gospodarcza? 4. Źródła

Bardziej szczegółowo

HISTORIA - GIMNAZJUM WYMAGANIA EDUKACYJNE

HISTORIA - GIMNAZJUM WYMAGANIA EDUKACYJNE HISTORIA - GIMNAZJUM WYMAGANIA EDUKACYJNE KLASA I PRAHISTORIA Czas w historii. Klasyfikacja źródeł historycznych. Pradzieje ludzkości. Ocena dopuszczająca: zna pojęcia źródło historyczne, era ; zlokalizuje

Bardziej szczegółowo

Przeobrażenia ekonomiczne Europy (XVI-XVIII w.) Gospodarka Rzeczpospolitej Obojga Narodów, podobieństwa i różnice.

Przeobrażenia ekonomiczne Europy (XVI-XVIII w.) Gospodarka Rzeczpospolitej Obojga Narodów, podobieństwa i różnice. Wykład III Przeobrażenia ekonomiczne Europy (XVI-XVIII w.) Gospodarka Rzeczpospolitej Obojga Narodów, podobieństwa i różnice. 1 XVI rozkwit handlu, wzrost gospodarczy XVII stagnacja XVIII rozwój, rozpoczyna

Bardziej szczegółowo

Spis treêci. Wprowadzenie

Spis treêci. Wprowadzenie Od autora... 8 Wprowadzenie 1. Co to jest Êredniowiecze... 10 2. Chronologia epoki... 12 3. Âredniowiecze europejskie a inne cywilizacje... 14 4. Jak poznajemy Êredniowiecze?... 14 5. Wczesne Êredniowiecze...

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. *tm-*j-z ważniejszych skrótów 11

SPIS TREŚCI. *tm-*j-z ważniejszych skrótów 11 SPIS TREŚCI *tm-*j-z ważniejszych skrótów 11 fcr~ruł pierwszy *TirL_i-v:vka i środki probacyjne w praktyce resocjalizacyjnej 13 " ;ktvka przestępczości nieletnich 13 1., Li^zoria crobacji - ogólna orezentac\a

Bardziej szczegółowo

BADANIE DIAGNOSTYCZNE

BADANIE DIAGNOSTYCZNE Centralna Komisja Egzaminacyjna BADANIE DIAGNOSTYCZNE W ROKU SZKOLNYM 2012/2013 CZĘŚĆ HUMANISTYCZNA HISTORIA I WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE WYKAZ SPRAWDZANYCH UMIEJĘTNOŚCI ARKUSZ GH-H1-125, GH-H4-125, GH-H5-125,

Bardziej szczegółowo

Propozycja rocznego rozkładu materiału Historia dla liceum i technikum, część 1.

Propozycja rocznego rozkładu materiału Historia dla liceum i technikum, część 1. Propozycja rocznego rozkładu materiału Historia dla liceum i technikum, część 1. Przygotowano na podstawie publikacji: J. Choińska-Mika, W. Lengauer, M. Tymowski, K. Zielińska, Historia 1. Kształcenie

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp 11. I. Gospodarcze skutki wielkich odkryć geograficznych i podbojów kolonialnych w XVI-XVII w.

Spis treści. Wstęp 11. I. Gospodarcze skutki wielkich odkryć geograficznych i podbojów kolonialnych w XVI-XVII w. Spis treści Wstęp 11 I. Gospodarcze skutki wielkich odkryć geograficznych i podbojów kolonialnych w XVI-XVII w. 1. Przesłanki kolonializmu 13 2. Przebieg ekspansji kolonialnej 14 3. Społeczno-gospodarcze

Bardziej szczegółowo

WSPÓŁCZESNE DOKTRYNY POLITYCZNE / ROMAN TOKARCZYK. Spis treści

WSPÓŁCZESNE DOKTRYNY POLITYCZNE / ROMAN TOKARCZYK. Spis treści WSPÓŁCZESNE DOKTRYNY POLITYCZNE / ROMAN TOKARCZYK Spis treści Przedmowa Do wydania IX Do wydania X Do wydania XI Do wydania XII Do wydania XIII Do wydania XIV Do wydania XV Do wydania XVI Rozdział pierwszy

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp... DZIAŁ PIERWSZY. USTRÓJ POLSKI DO 1795 R... 1

Spis treści. Wstęp... DZIAŁ PIERWSZY. USTRÓJ POLSKI DO 1795 R... 1 Spis treści Wstęp... XI DZIAŁ PIERWSZY. USTRÓJ POLSKI DO 1795 R.... 1 Rozdział I. Monarchia patrymonialna... 3 Część I. Powstanie państwa polskiego... 3 Część II. Ustrój polityczny... 5 Część III. Sądownictwo...

Bardziej szczegółowo

współczesne doktryny polityczne

współczesne doktryny polityczne Roman Tokarczyk A 379612 współczesne doktryny polityczne wydanie XII rozszerzone ZAKAMYCZE 2003 Spis treści Przedmowa 11 Do wydania IX 15 Do wydania X 15 Do wydania XI 15 Do wydania XII 16 Rozdział pierwszy

Bardziej szczegółowo

Księgarnia PWN: Wojciech Witkowski - Historia administracji w Polsce

Księgarnia PWN: Wojciech Witkowski - Historia administracji w Polsce Księgarnia PWN: Wojciech Witkowski - Historia administracji w Polsce 1764-1989 Spis treści Do Czytelnika..... 11 Przedmowa....... 13 Rozdział 1. Geneza i charakterystyka ustroju administracyjnego państw

Bardziej szczegółowo

Zespół Szkół w Tuchowie, Tuchów 31.07.2012 r. ul. Jana Pawła II 6, 33-170 Tuchów. Faks : (14) 6525 220, e- mail : zs.tuchow@interia.

Zespół Szkół w Tuchowie, Tuchów 31.07.2012 r. ul. Jana Pawła II 6, 33-170 Tuchów. Faks : (14) 6525 220, e- mail : zs.tuchow@interia. Zespół Szkół w Tuchowie, Tuchów 31.07.2012 r. ul. Jana Pawła II 6, 33-170 Tuchów. Faks : (14) 6525 220, e- mail : zs.tuchow@interia.pl Znak sprawy: ZS.ZP/3/2012 Wyniki Przetargu Dyrektor Zespołu Szkół

Bardziej szczegółowo

Wykład II. Feudalizm istota systemu, różnice regionalne (X-XV w.)

Wykład II. Feudalizm istota systemu, różnice regionalne (X-XV w.) Wykład II Feudalizm istota systemu, różnice regionalne (X-XV w.) Krzywa demograficzna (lata 0-2013) Ubóstwo, bieda i głód jako norma życia większości ludzi Życie zgodnie z naturą Największe zagrożenia

Bardziej szczegółowo

DZIEJE LITERATUR EUROPEJSKICH

DZIEJE LITERATUR EUROPEJSKICH DZIEJE LITERATUR EUROPEJSKICH pod redakcją Władysława Fłoryana CZĘŚĆ DRUGA SPIS TREŚCI LITERATURA BUŁGARSKA napisała HENRYKA CZAJKA I. Uwagi wstępne 7 1. Rys historyczny (do końca w. XIV) 7 2. Sztuka 13

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 29 września 2011 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 29 września 2011 r. Dz.U.11.221.1319 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 29 września 2011 r. w sprawie szczegółowego zakresu danych objętych wpisem do rejestru podmiotów wykonujących działalność leczniczą oraz szczegółowego

Bardziej szczegółowo

HISTORIA ADMINISTRACJI W POLSCE Autor: Wojciech Witkowski

HISTORIA ADMINISTRACJI W POLSCE Autor: Wojciech Witkowski HISTORIA ADMINISTRACJI W POLSCE 1764-1989 Autor: Wojciech Witkowski Rozdział 1. Geneza i charakterystyka ustroju administracyjnego państw nowożytnej Europy 1.1. Pojęcie administracji i biurokracji 1.2.

Bardziej szczegółowo

Wymagania na poszczególne stopnie z historii klas I-III gimnazjum

Wymagania na poszczególne stopnie z historii klas I-III gimnazjum Wymagania na poszczególne stopnie z historii klas I-III gimnazjum Kryteria oceniania historia kl. I Ocena dopuszczająca. Poziom wymagań konieczny. - zna pojęcia źródło historyczne, era, zlokalizuje na

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 29 września 2011 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 29 września 2011 r. ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 29 września 2011 r. w sprawie szczegółowego zakresu danych objętych wpisem do rejestru podmiotów wykonujących działalność leczniczą oraz szczegółowego trybu postępowania

Bardziej szczegółowo

SCENARIUSZ LEKCJI. Klasa: V a Przedmiot: historia i społeczeństwo Nauczyciel: mgr Małgorzata Borowska. Temat lekcji: Wielkie religie średniowiecza.

SCENARIUSZ LEKCJI. Klasa: V a Przedmiot: historia i społeczeństwo Nauczyciel: mgr Małgorzata Borowska. Temat lekcji: Wielkie religie średniowiecza. SCENARIUSZ LEKCJI Klasa: V a Przedmiot: historia i społeczeństwo Nauczyciel: mgr Małgorzata Borowska Temat lekcji: Wielkie religie średniowiecza. Cele lekcji: Na lekcji uczniowie: poznają przyczyny i skutki

Bardziej szczegółowo

ANDRZEJ L. ZACHARIASZ TEORIA POZNANIA JAKO RELATYSTYCZNA KONCEPCJA PRAWDY TEORETYCZNEJ

ANDRZEJ L. ZACHARIASZ TEORIA POZNANIA JAKO RELATYSTYCZNA KONCEPCJA PRAWDY TEORETYCZNEJ ANDRZEJ L. ZACHARIASZ TEORIA POZNANIA JAKO RELATYSTYCZNA KONCEPCJA PRAWDY TEORETYCZNEJ WYDAWNICTWO UNIWERSYTETU RZESZOWSKIEGO RZESZÓW 2011 Recenzował prof. dr hab. TADEUSZ BUKSIŃSKI Opracowanie redakcyjne

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA. z dnia 29 września 2011 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA. z dnia 29 września 2011 r. LexPolonica nr 2625248. Stan prawny 2014-10-31 Dz.U.2014.325 (R) Szczegółowy zakres danych objętych wpisem do rejestru podmiotów wykonujących działalność leczniczą oraz szczegółowy tryb postępowania w

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 29 września 2011 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 29 września 2011 r. Dziennik Ustaw Nr 221 13153 Poz. 1319 1319 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ZDROWIA 1) z dnia 29 września 2011 r. w sprawie szczegółowego zakresu danych objętych wpisem do rejestru podmiotów wykonujących działalność

Bardziej szczegółowo

Historia i społeczeństwo

Historia i społeczeństwo Historia i społeczeństwo Plan dydaktyczny klasy drugie Wątki tematyczne: Ojczysty Panteon i ojczyste spory Europa i świat 1 Numer lekcji Temat lekcji Epoka Liczba godzin Zagadnienia w podstawie programowej

Bardziej szczegółowo

BERNARD SESBOÜÉ SŁOWO ZBAWIENIA SPIS TREŚCI

BERNARD SESBOÜÉ SŁOWO ZBAWIENIA SPIS TREŚCI BERNARD SESBOÜÉ SŁOWO ZBAWIENIA SPIS TREŚCI Wykaz skrótów Prezentacja (B. Sesboüé SJ) FAZA PIERWSZA. OD POCZĄTKÓW DO SOBORU TRYDENCKIEGO. APOLOGIA WIARY I METODA DYSKURSU DOGMATYCZNEGO (B. Sesboüé SJ)

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY W KLASIE I GIMNAZJUM

WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY W KLASIE I GIMNAZJUM WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY W KLASIE I GIMNAZJUM POZIOM WYMAGAŃ KONIECZNY ocena dopuszczająca zna pojęcia: źródło historyczne, era, epoka, potrafi na podstawie daty rocznej określić wiek

Bardziej szczegółowo

Nazwa modułu kształcenia Dzieje sztuki antycznej i bizantyńskiej II Nazwa jednostki prowadzącej Instytut Historii Sztuki

Nazwa modułu kształcenia Dzieje sztuki antycznej i bizantyńskiej II Nazwa jednostki prowadzącej Instytut Historii Sztuki Nazwa modułu kształcenia Dzieje sztuki antycznej i bizantyńskiej II Nazwa jednostki prowadzącej Instytut Historii Sztuki moduł Kod modułu IHS-I-03a Język kształcenia Polski Efekty kształcenia dla modułu

Bardziej szczegółowo

3 Religie Rola Rzymu Ośrodki kulturowe po upadku Rzymu 4 Schemat społeczeństwa Pojęcia

3 Religie Rola Rzymu Ośrodki kulturowe po upadku Rzymu 4 Schemat społeczeństwa Pojęcia Klasa I ZS Temat Lp. Zakres treści Lekcja organizacyjna 1 Program nauczania System oceniania Źródła wiedzy o przeszłości i teraźniejszości 2 Epoki historyczne Źródła historyczne Dziedzictwo antyku Kształtowanie

Bardziej szczegółowo

Prawo pracy. Podręcznik dla studentów, wyd. 3. Autorzy: Urszula Jackowiak, Waldemar Uziak, Alina Wypych-Żywicka. Wydawnictwo: Wolters Kluwer

Prawo pracy. Podręcznik dla studentów, wyd. 3. Autorzy: Urszula Jackowiak, Waldemar Uziak, Alina Wypych-Żywicka. Wydawnictwo: Wolters Kluwer Prawo pracy. Podręcznik dla studentów, wyd. 3 Autorzy: Urszula Jackowiak, Waldemar Uziak, Alina Wypych-Żywicka Wydawnictwo: Wolters Kluwer Spis treści Wykaz skrótów 15 Rozdział pierwszy. Przedmiot, funkcje,

Bardziej szczegółowo

Dezintegracja gospodarki światowej w latach 1918-1939

Dezintegracja gospodarki światowej w latach 1918-1939 Gospodarka światowa Dezintegracja gospodarki światowej w latach 1918-1939 Tomasz Białowąs msg.umcs.lublin.pl/bialowas.htm bialowas@hektor.umcs.lublin.pl Etapy w analizie Lata 1918-1924 Lata 1924-1929 Lata

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN GIMNAZJALNY W ROKU SZKOLNYM 2012/2013

EGZAMIN GIMNAZJALNY W ROKU SZKOLNYM 2012/2013 EGZAMIN GIMNAZJALNY W ROKU SZKOLNYM 2012/2013 CZĘŚĆ HUMANISTYCZNA HISTORIA I WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE WYKAZ SPRAWDZANYCH UMIEJĘTNOŚCI Numer zadania Wymagania ogólne (z podstawy programowej) 1. II. Analiza

Bardziej szczegółowo

Plan wynikowy z historii dla technikum klasa I

Plan wynikowy z historii dla technikum klasa I Plan wynikowy z historii dla technikum klasa I Dział programowy Kształtowanie się Europy średniowiecznej. Temat / Środki dydaktyczne Wymagania podstawowe Wymagania ponadpodstawowe Ilość godzin 1. Geneza

Bardziej szczegółowo

Trzebnica. Zarys rozwoju miasta na przestrzeni wieków. pod redakcją Leszka Wiatrowskiego. Wrocław Trzebnica 1995 Wydawnictwo DTSK Silesia

Trzebnica. Zarys rozwoju miasta na przestrzeni wieków. pod redakcją Leszka Wiatrowskiego. Wrocław Trzebnica 1995 Wydawnictwo DTSK Silesia Trzebnica Zarys rozwoju miasta na przestrzeni wieków pod redakcją Leszka Wiatrowskiego Wrocław Trzebnica 1995 Wydawnictwo DTSK Silesia Spis treści Przedmowa (Henryk Jacukowicz) 5 Wstęp (Jerzy Kos, Leszek

Bardziej szczegółowo

Przedmiot humanistyczny (C) - opis przedmiotu

Przedmiot humanistyczny (C) - opis przedmiotu Przedmiot humanistyczny (C) - opis przedmiotu Informacje ogólne Nazwa przedmiotu Przedmiot humanistyczny (C) Kod przedmiotu 08.0-WH-PolitP-W-PH(C) Wydział Kierunek Wydział Humanistyczny Politologia / Relacje

Bardziej szczegółowo

48. Proszę omówić sytuację w Rzeczypospolitej po drugim rozbiorze. 49. Proszę opisać przebieg insurekcji kościuszkowskiej i jej skutki. 50.

48. Proszę omówić sytuację w Rzeczypospolitej po drugim rozbiorze. 49. Proszę opisać przebieg insurekcji kościuszkowskiej i jej skutki. 50. TEMATY ZAGADNIEŃ EGZAMINACYJNYCH Z HISTORII I SPOŁECZEŃSTWA DLA SŁUCHACZY Niepublicznego Liceum Ogólnokształcącego dla Dorosłych Semestr III klasa IIB 2015/16 1. Proszę wymienić cechy charakterystyczne

Bardziej szczegółowo

Księgarnia PWN: Ian Wood - Królestwa Merowingów 450-751. Spis treści

Księgarnia PWN: Ian Wood - Królestwa Merowingów 450-751. Spis treści Księgarnia PWN: Ian Wood - Królestwa Merowingów 450-751 Przedmowa.................................. 11 Wstęp. Konstruowanie historii Merowingów.............. 13 Rozdział I. Barbarzyńcy w Galii......................

Bardziej szczegółowo

W publikacji zamieszczono kompletny zbiór wzorów pism procesowych oraz zbiór przepisów obejmujący całość aktów prawnych z zakresu dziedziczenia.

W publikacji zamieszczono kompletny zbiór wzorów pism procesowych oraz zbiór przepisów obejmujący całość aktów prawnych z zakresu dziedziczenia. Opis Książka stanowi kompleksowy zbiór zagadnień odnoszących się do spadku. Autorzy w przystępny sposób opisują, jak prawidłowo sporządzić testament, przeprowadzić postępowanie o stwierdzenie nabycia spadku

Bardziej szczegółowo

Historia EGZAMIN KLASYFIKACYJNY 2015/16 KLASA II GIMNAZJUM. Imię:... Nazwisko:... Data:... Historia egzamin klasyfikacyjny 2015/16 gimnazjum, klasa 2

Historia EGZAMIN KLASYFIKACYJNY 2015/16 KLASA II GIMNAZJUM. Imię:... Nazwisko:... Data:... Historia egzamin klasyfikacyjny 2015/16 gimnazjum, klasa 2 Historia EGZAMIN KLASYFIKACYJNY 2015/16 KLASA II GIMNAZJUM Imię:... Nazwisko:... Data:... Strona 1 Wersja podstawowa 1. Wymień dwóch władców koronowanych na króla Polski (0 2 p.) w okresie pomiędzy rządami

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA OCENIANIA Z HISTORII W KLASIE II GIMNAZJUM

KRYTERIA OCENIANIA Z HISTORII W KLASIE II GIMNAZJUM KRYTERIA OCENIANIA Z HISTORII W KLASIE II GIMNAZJUM Na zajęciach z historii obowiązują wagi ocen takie jak w WZO. Klasyfikacji okresowej i rocznej dokonuje się na podstawie ocen cząstkowych. Ocena z przedmiotu

Bardziej szczegółowo

Niedostateczną (1). Ocenę niedostateczną otrzymuje uczeń, który nie opanował wiadomości i umiejętności na poziomie wymagań koniecznych.

Niedostateczną (1). Ocenę niedostateczną otrzymuje uczeń, który nie opanował wiadomości i umiejętności na poziomie wymagań koniecznych. Jacek Matula Nauczyciel historii w Gimnazjum w Borui Kościelnej KRYTERIA OCENIANIA KOŃCOWOROCZNE Z HISTORII KLASA II, ROK SZKOLNY 2011/2012. Niedostateczną (1). Ocenę niedostateczną otrzymuje uczeń, który

Bardziej szczegółowo

Samorząd terytorialny. Autor: Bogdan Dolnicki. Wykaz skrótów Wstęp

Samorząd terytorialny. Autor: Bogdan Dolnicki. Wykaz skrótów Wstęp Samorząd terytorialny. Autor: Bogdan Dolnicki Wykaz skrótów Wstęp Rozdział pierwszy Pojęcie i istota samorządu terytorialnego 1. Wprowadzenie 2. Podmiot samorządu 3. Przedmiot samorządu 4. Zadania samorządu

Bardziej szczegółowo

Księgarnia PWN: Pod redakcją Romana Milewskiego Podstawy ekonomii

Księgarnia PWN: Pod redakcją Romana Milewskiego Podstawy ekonomii Księgarnia PWN: Pod redakcją Romana Milewskiego Podstawy ekonomii Od autorów 13 CZĘŚĆ I. WPROWADZENIE DO EKONOMII 15 Rozdział pierwszy. Podstawowe pojęcia i przedmiot ekonomii 17 1. Czym się zajmuje ekonomia?

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 17 marca 2014 r. Poz. 325 OBWIESZCZENIE MINISTRA ZDROWIA. z dnia 6 grudnia 2013 r.

Warszawa, dnia 17 marca 2014 r. Poz. 325 OBWIESZCZENIE MINISTRA ZDROWIA. z dnia 6 grudnia 2013 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 17 marca 2014 r. Poz. 325 OBWIESZCZENIE MINISTRA ZDROWIA z dnia 6 grudnia 2013 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra

Bardziej szczegółowo

Przekształcanie spółek handlowych. Instrukcja obsługi

Przekształcanie spółek handlowych. Instrukcja obsługi Jakub Salwa, Katarzyna Bielat-Sadowska, Wioletta Januszczyk, Joanna Ostojska, Dominika Latawiec-Chara, Marta Mianowska Przekształcanie spółek handlowych. Instrukcja obsługi Praca zbiorowa pod redakcją

Bardziej szczegółowo

Zakres treści i kryteria oceniania.

Zakres treści i kryteria oceniania. HISTORIA 2 Zakres treści i kryteria oceniania. Na zajęciach historii uczniowie XII Liceum Ogólnokształcącego korzystają z podręcznika: - Ryszard Kulesza i Krzysztof Kowalewski. Zrozumieć przeszłość. Starożytność

Bardziej szczegółowo

Polska i świat w XII XIV wieku

Polska i świat w XII XIV wieku Test a Polska i świat w XII XIV wieku Test podsumowujący rozdział I 1. Czytaj uważnie tekst i zadania. 2. W zadaniach od 1. do 3., 5., 6. oraz od 10. do 1 3. znajdują się cztery odpowiedzi: A, B, C, D.

Bardziej szczegółowo

1. Arabia przed Mahometem

1. Arabia przed Mahometem Świat islamu 1. Arabia przed Mahometem 2. Pojawienie się islamu Członkowie licznych plemion arabskich byli politeistami; ważną rolę odgrywała pielgrzymka do Mekki (tutaj tzw. Czarny Kamień w świątyni Al-Kaaba)

Bardziej szczegółowo

Rozkład materiału do historii w klasie III A

Rozkład materiału do historii w klasie III A Rozkład materiału do historii w klasie III A 1. Rządy Jana III Sobieskiego. S 1. Źródła kryzysu monarchii polskiej w II połowie XVII wieku - przypomnienie materiału z kl. II 2. Elekcja Jana III Sobieskiego

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wprowadzenie 7

Spis treści. Wprowadzenie 7 Wprowadzenie 7 PRZYBLIŻENIA I. Pamięć i samoobserwacja Medialne uwiecznienie XIX stulecia 19 1. Widzialność i słyszalność 21 2. Ostoje pamięci, skarby wiedzy, media magazynujące 24 3. Opis, reportaż, realizm"

Bardziej szczegółowo

Finanse publiczne : współczesne ujęcie / Stanisław Owsiak. Warszawa, cop Spis treści. Część I. Podstawy teorii finansów publicznych 21

Finanse publiczne : współczesne ujęcie / Stanisław Owsiak. Warszawa, cop Spis treści. Część I. Podstawy teorii finansów publicznych 21 Finanse publiczne : współczesne ujęcie / Stanisław Owsiak. Warszawa, cop. 2017 Spis treści Wstęp 15 Część I. Podstawy teorii finansów publicznych 21 1. Przedmiot nauki o finansach publicznych 23 1.1. Pojęcie

Bardziej szczegółowo

Uwarunkowania historyczne, polityczne i ekonomiczne stosunków UE-Rosja. 1.Rosyjskie zasoby surowców energetycznych oraz zarys historyczny odkryć

Uwarunkowania historyczne, polityczne i ekonomiczne stosunków UE-Rosja. 1.Rosyjskie zasoby surowców energetycznych oraz zarys historyczny odkryć Spis treści: Wstęp Rozdział I Znaczenie problemów energetycznych dla bezpieczeństwa państw 1.Energia, gospodarka, bezpieczeństwo 1.1.Energia, jej źródła i ich znaczenie dla człowieka i gospodarki 1.2.Energia

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Wstęp. Część I. Istota, ewolucja i czynniki międzynarodowych stosunków politycznych

Spis treści. Wstęp. Część I. Istota, ewolucja i czynniki międzynarodowych stosunków politycznych Spis treści Wstęp Część I. Istota, ewolucja i czynniki międzynarodowych stosunków politycznych Rozdział 1 / Marek Pietraś Istota i ewolucja międzynarodowych stosunków politycznych 1. Istota międzynarodowych

Bardziej szczegółowo

Królestwo Polskie po powstaniu listopadowym

Królestwo Polskie po powstaniu listopadowym Królestwo Polskie po powstaniu listopadowym Historia Polski Klasa II Gim Plan Powtórzenie Statut Organiczny Represje i prześladowania Przemysł i rolnictwo Zmiany i przeobrażenia społeczne Ćwiczenia Bibliografia

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Bujak w Żmiącej Socjolog i który ma rację Pytanie badawcze: prymordializm i prymordializacja... 29

Spis treści. Bujak w Żmiącej Socjolog i który ma rację Pytanie badawcze: prymordializm i prymordializacja... 29 Spis treści podziękowania... 13 wstęp... 19 Bujak w Żmiącej... 20 Socjolog i... 20 ideolog... 24 który ma rację... 27 Pytanie badawcze: prymordializm i prymordializacja... 29 rozdział 1. żmiąca. monografia

Bardziej szczegółowo

Załącznik nr 8. Etap rejonowy

Załącznik nr 8. Etap rejonowy Załącznik nr 8 ZAKRES WIEDZY I UMIEJĘTNOŚCI WYMAGANY NA KONKURS HISTORYCZNY Z ELEMENTAMI WIEDZY O SPOŁECZEŃSTWIE DLA UCZNIÓW GIMNAZJÓW W WOJEWÓDZTWIE ZACHODNIOPOMORSKIM W ROKU SZKOLNYM 2014/2015 Cele konkursu:

Bardziej szczegółowo

Część pierwsza. PODSTAWY TEORII FINANSÓW PUBLICZNYCH

Część pierwsza. PODSTAWY TEORII FINANSÓW PUBLICZNYCH Stanisław Owsiak, Finanse publiczne teoria i praktyka. Spis treści: Wstęp Część pierwsza. PODSTAWY TEORII FINANSÓW PUBLICZNYCH Rozdział 1. Przedmiot nauki o finansach publicznych Pojęcie nauki o finansach

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY W KLASIE II GIMNAZJUM

WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY W KLASIE II GIMNAZJUM WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY W KLASIE II GIMNAZJUM POZIOM WYMAGAŃ KONIECZNY ocena dopuszczająca zna pojęcia: kolonia, odkrycia geograficzne, renesans, odrodzenie, humanizm, reformacja, kontrreformacja,

Bardziej szczegółowo

świat rzymski Pr a c a z b i o r owa p o d r e d a k c j ą

świat rzymski Pr a c a z b i o r owa p o d r e d a k c j ą świat rzymski w IV wieku Pr a c a z b i o r owa p o d r e d a k c j ą Pawła Filipczaka i Rafała Kosińskiego Kraków 2015 Recenzent: dr hab. Jacek Wiewiorowski Redakcja i korekta: Paweł Filipczak i Rafał

Bardziej szczegółowo

Europa w epoce wielkich odkryć

Europa w epoce wielkich odkryć Europa w epoce wielkich odkryć 1. Rozwój demograficzny Od poł. XV w. ożywienie demograficzne W XVI w. w Europie żyło ok. 85-90 mln. ludzi; rocznie liczba ludności rosła o ok. 0,8-1% Przyczyny (książka

Bardziej szczegółowo

WIEDZY O SPOŁECZEŃSTWIE DLA UCZNIÓW GIMNAZJÓW WOJ. ZACHODNIOPOMORSKIEGO W ROKU SZKOLNYM

WIEDZY O SPOŁECZEŃSTWIE DLA UCZNIÓW GIMNAZJÓW WOJ. ZACHODNIOPOMORSKIEGO W ROKU SZKOLNYM Załącznik nr 13 ZAKRES WIEDZY I UMIEJĘTNOŚCI WYMAGANY NA KONKURS HISTORYCZNY z ELEMENTAMI WIEDZY O SPOŁECZEŃSTWIE DLA UCZNIÓW GIMNAZJÓW WOJ. ZACHODNIOPOMORSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2009/2010 Etap rejonowy

Bardziej szczegółowo

Rozkład materiału. kl. III/podręcznik :Poznać, zrozumieć, WSiP 2009/

Rozkład materiału. kl. III/podręcznik :Poznać, zrozumieć, WSiP 2009/ Rozkład materiału kl. III/podręcznik :Poznać, zrozumieć, WSiP 2009/ Lp. Temat jednostki lekcyjnej Zagadnienia 1. I wojna światowa geneza, przebieg, skutki Proponowana Scenariusz lekcji liczba godzin str.

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN W KLASIE TRZECIEJ GIMNAZJUM W ROKU SZKOLNYM 2015/2016 CZĘŚĆ 1. ZASADY OCENIANIA ROZWIĄZAŃ ZADAŃ ARKUSZ GH-H8

EGZAMIN W KLASIE TRZECIEJ GIMNAZJUM W ROKU SZKOLNYM 2015/2016 CZĘŚĆ 1. ZASADY OCENIANIA ROZWIĄZAŃ ZADAŃ ARKUSZ GH-H8 EGZAMIN W KLASIE TRZECIEJ GIMNAZJUM W ROKU SZKOLNYM 2015/2016 CZĘŚĆ 1. HISTORIA I WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE ZASADY OCENIANIA ROZWIĄZAŃ ZADAŃ ARKUSZ GH-H8 KWIECIEŃ 2016 Zadanie 1. (0 3) 2. Cywilizacje liskiego

Bardziej szczegółowo

Rola banku w gospodarce Po co potrzebne są banki? Katarzyna Szarkowska-Ludew

Rola banku w gospodarce Po co potrzebne są banki? Katarzyna Szarkowska-Ludew Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Rola banku w gospodarce Po co potrzebne są banki? Katarzyna Szarkowska-Ludew Uniwersytet w Białymstoku 5 grudnia 2013 r. O czym będziemy rozmawiać? 1.Jak powstały banki?

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 24 sierpnia 2004 r. w sprawie wojskowego dokumentu osobistego

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 24 sierpnia 2004 r. w sprawie wojskowego dokumentu osobistego Dz. U. 2004 r. Nr 212, poz. 2154 zmiany: 2006-07-19 Dz.U.2006.118. 1 2009-06-18 Dz.U.2009.82.691 1 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA OBRONY NARODOWEJ z dnia 24 sierpnia 2004 r. w sprawie wojskowego dokumentu osobistego

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Słowo wstępne 11

SPIS TREŚCI. Słowo wstępne 11 SPIS TREŚCI Słowo wstępne 11 I. POJĘCIE EUROPY ORAZ PERIODYZACJA JEJ DZIEJÓW 13 1. Etymologia słowa Europa" 13 2. Europa jako pojęcie geograficzne 14 3. Europa jako pojęcie historyczne i kulturowe 15 4.

Bardziej szczegółowo

OPROCENTOWANIE ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH, KREDYTÓW I POŻYCZEK W BANKU SPÓŁDZIELCZYM W PŁOŃSKU

OPROCENTOWANIE ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH, KREDYTÓW I POŻYCZEK W BANKU SPÓŁDZIELCZYM W PŁOŃSKU AD wer. 7.0 Załącznik nr 12 do Uchwały nr 22/Z/2012 Zarządu Banku Spółdzielczego w Płońsku z dnia 24.02.2012r. Obowiązuje od 28.02.2012r. OPROCENTOWANIE ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH, KREDYTÓW I POŻYCZEK W BANKU

Bardziej szczegółowo

OPROCENTOWANIE ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH, KREDYTÓW I POŻYCZEK W BANKU SPÓŁDZIELCZYM W PŁOŃSKU

OPROCENTOWANIE ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH, KREDYTÓW I POŻYCZEK W BANKU SPÓŁDZIELCZYM W PŁOŃSKU AD wer. 25.0 Załącznik nr 2 do Uchwały nr 41/Z/2015 Zarządu Banku Spółdzielczego w Płońsku z dnia 30.04.2015 r. Obowiązuje od 04.05.2015 r. OPROCENTOWANIE ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH, KREDYTÓW I POŻYCZEK W BANKU

Bardziej szczegółowo

Pieniądz w regulacjach prawnych. dr Jarosław Wierzbicki

Pieniądz w regulacjach prawnych. dr Jarosław Wierzbicki Pieniądz w regulacjach prawnych dr Jarosław Wierzbicki Pieniądz jako kategoria ekonomiczna Środek płatniczy; Miernik wartości; Środek tezauryzacji; Zainteresowanie władzy pieniądzem Uzasadnienia polityczne

Bardziej szczegółowo

Program zajęć artystycznych w gimnazjum

Program zajęć artystycznych w gimnazjum Program zajęć artystycznych w gimnazjum Klasy II Beata Pryśko Cele kształcenia wymagania ogólne I. Odbiór wypowiedzi i wykorzystanie zawartych w nich informacji percepcja sztuki. II. Tworzenie wypowiedzi

Bardziej szczegółowo

HISTORIA KLASA II GIMNAZJUM SZKOŁY BENEDYKTA

HISTORIA KLASA II GIMNAZJUM SZKOŁY BENEDYKTA 2016-09-01 HISTORIA KLASA II GIMNAZJUM SZKOŁY BENEDYKTA Cele kształcenia wymagania ogólne I. Chronologia historyczna. Uczeń sytuuje wydarzenia, zjawiska i procesy historyczne w czasie oraz porządkuje je

Bardziej szczegółowo

OPROCENTOWANIE ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH, KREDYTÓW I POŻYCZEK W BANKU SPÓŁDZIELCZYM W PŁOŃSKU

OPROCENTOWANIE ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH, KREDYTÓW I POŻYCZEK W BANKU SPÓŁDZIELCZYM W PŁOŃSKU AD wer. 22.0 Załącznik nr 1 do Uchwały nr 94/Z/2014 Zarządu Banku Spółdzielczego w Płońsku z dnia 08.10.2014 r. Obowiązuje od 09.10.2014 r. OPROCENTOWANIE ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH, KREDYTÓW I POŻYCZEK W BANKU

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Przedmowa... 11. Strona internetowa książki... 14. Uwagi na temat statystyk migracyjnych... 15. Rozdział 1. Wprowadzenie...

Spis treści. Przedmowa... 11. Strona internetowa książki... 14. Uwagi na temat statystyk migracyjnych... 15. Rozdział 1. Wprowadzenie... Spis treści Przedmowa.............................................................. 11 Strona internetowa książki................................................. 14 Uwagi na temat statystyk migracyjnych......................................

Bardziej szczegółowo