Narzędzia do automatycznej analizy odniesień w tekstach

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Narzędzia do automatycznej analizy odniesień w tekstach"

Transkrypt

1 CLARIN-PL Narzędzia do automatycznej analizy odniesień w tekstach Michał Marcińczuk Jan Kocoń Politechnika Wrocławska Katedra Inteligencji Obliczeniowej Grupa Naukowa G

2 Agenda Część I Część III Wstęp teoretyczny Praca z odniesieniami Czym są odniesienia Przeglądanie wyników, ręczna ocena Część II Część IV Automatyczne rozpoznawanie odniesień w tekście Zaawansowane metody przeglądania anotacji Korpus wzorcowy, modele statystyczne Język WCCL Match 2

3 Agenda Część I Część III Wstęp teoretyczny Praca z odniesieniami Czym są odniesienia Przeglądanie wyników, ręczna ocena Część II Część IV Automatyczne rozpoznawanie odniesień w tekście Zaawansowane metody przeglądania anotacji Korpus wzorcowy, modele statystyczne Język WCCL Match 3

4 I. Czym są odniesienia Odniesienia to fragmenty tekstu reprezentujące pojęcia określonych kategorii. Rozważane kategorie odniesień: A) Jednostki identyfikacyjne, B) Wyrażenia temporalne. 4

5 I.A. Jednostki identyfikacyjne Jednostki identyfikacyjne to fragmenty tekstu odnoszące się do pewnych obiektów lub grup obiektów określonych kategorii. Wyróżniamy trzy główne grupy jednostek identyfikacyjnych: nazwy: º nazwy własne np. Politechnika Wrocławska, Polska, º nazwy ogólne nazwy klas lub serii, np. iphone 4, Astra 2.0, przymiotniki pochodzące od nazw własnych, np. polski, gdański, europejskimi. wyrażenia liczbowe jednoznacznie identyfikujące obiekty lub będące częścią takich wyrażeń, np.. numer domu/mieszkania, numer PESEL, itp. 5

6 I.A. Wytyczne znakowania Nie ma jednej ugruntowanej definicji czym są jednostki identyfikacyjne konieczność sformułowania definicji i określenia zakresu znakowania. WytyczneKPWr-JednostkiIdentyfikacyjne.pdf Kategoryzacja semantyczna Sekine's Extended Named Entity Hierarchy (http://nlp.cs.nyu.edu/ene/), wytyczne ACE Definicja nazw własnych: Słownik nazw własnych J. Grzeni, ekspertyza Zespołu Ortograficzno-Onomastyczneg Własne założenia wynikające z planowanych zastosowań i docelowej reprezentacji danych. 6

7 I.A. Schemat jednostek identyfikacyjnych (1/2) Schemat definiuje ponad 100 kategorii jednostek identyfikacyjnych. Kategorie są ułożone w kilkupoziomową hierarchię. Na najwyższym poziomie znajduje się dziewięć grup: nam_adj przymiotniki pochodzące od nazw własnych, nam_eve wydarzenia organizowane lub ustalone przez ludzi oraz klęski żywiołowe, nam_fac konstrukcje (budowle, budynki, pomniki) stworzone przez ludzi. nam_liv istoty żywe (ludzie, postacie, zwierzęta), nam_loc toponimy (lokalizacje, jednostki geopolityczne i geograficzne), nam_num wyrażenia liczbowe, nam_org organizacje, instytucje, zespoły, zorganizowane grupy itd. nam_oth nazwy technologii, walut, adres , strony www, itd. nam_pro chrematonimy (wytwory ludzkie). 7

8 I.A. Schemat jednostek identyfikacyjnych (2/2) Kategorie szczegółowe dla nam_loc nam_loc_astronomical naturalne ciała niebieskie, nam_loc_country_region regiony geograficzne w obrębie kraju, nam_loc_gpe jednostki geopolityczne. nam_loc_gpe_admin podział administracyjny,, nam_loc_gpe_city miasta I 4 pozostałe podkategorie nam_loc_gpe_* nam_loc_hydronym naturalne obiekty wodne, nam_loc_hydronym_river rzeki, nam_loc_hydronym_lake jeziora, i 4 pozostałe podkategorie nam_loc_hydronym_* nam_loc_land ziemne obiekty geograficzne, nam_loc_land_cape przylądki. nam_loc_land_continent kontynenty. I 8 pozostałych podkategorii nam_loc_land_* 8

9 I.B. Wyrażenia temporalne Wyrażenia temporalne to fragmenty tekstu odnoszące się do czasu. Wyrażenia te mówią nam kiedy coś się stało, jak długo coś trwało albo jak często coś się wydarza.. Wytyczne anotacji zostały opracowane w oparciu o wytyczne TimeML. (oryginalnie stworzone dla j. angielskiego). WytyczneKPWr-WyrażeniaTemporalneTIMEX.pdf Kategoria Anotacja Opis Data t3_date Wyrażenie opisujące termin zgodnie z kalendarzem. Jest to jednostka czasu większa lub równa jednemu dniowi (rozumianemu jako doba). Odpowiada na kluczowe pytanie: kiedy. Pora t3_time Typ wyrażenia lokalizującego. Określenie to odnosi się do pory dnia (nocy). Nie musi ono być bardzo precyzyjne. Odpowiada na kluczowe pytanie: kiedy. Trwanie t3_duration Wyrażenie opisujące czas trwania jakiejś sytuacji, wyodrębniony przedział czasowy, w którym coś się dzieje. Odpowiada na kluczowe pytanie: jak długo. Seria t3_set Wyrażenie opisujące serię zdarzeń. Odpowiada na kluczowe pytanie: jak często. 9

10 I.B. Wyrażenia temporalne Przykłady Data (t3_date) Trwanie (t3_duration) piątek 1 października 1999 roku. dwa miesiące w Kamionce Górnej. drugiego grudnia. 48 godzin wczoraj. trzy tygodnie latem 1964 roku. całą ostatnią noc [we] wtorek osiemnastego. 20 dni w lipcu [w] listopadzie godziny w zeszły poniedziałek, latem tego roku Pora (t3_time) Seria (t3_set) dwa razy w tygodniu. za dziesięć trzecia. co dwa dni. dwadzieścia po dwunastej. każdej niedzieli. wpół do pierwszej. [o] jedenastej rano w piątek 1 października rankiem 31 stycznia. wczoraj w nocy. 10

11 I. Korpus KPWr Wytyczne dla jednostek identyfikacyjnych i wyrażeń temporalnych zostały użyte do oznakowania korpusu KPWr materiał do trenowania modeli statystycznych oraz oceny jakości narzędzi. Charakterystyka KPWr: Ponad dokumentów na licencji Creative Commons, Fragmenty długości do 200 słów, Teksty zróżnicowane tematycznie i gatunkowo (15 podkorpusów). Anotacje odniesień: Jednostki identyfikacyjne 1205 dokumentów,19854 anotacji, Wyrażenia temporalne 1635 dokumentów, 6099 anotacji. Inne warstwy anotacji: frazy składniowe, znaczenia słów (WSD), relacje semantyczne między jednostkami identyfikacyjnymi, koreferencja, lematyzacja. 11

12 I. Korpus KPWr» podział na podkorpusy Liczba dokumentów w podkorpusach 171 blogi 358 dap (długie artykuły preasowe) 132 dialog kap (krótkie artykuły prasowe) nauka 91 popularno-naukowe i podręczniki 123 proza dawna proza współczesna religijne stenogramy techniczne urzędowe ustawy wikinews wikipedia 12

13 Agenda Część I Część III Wstęp teoretyczny Praca z odniesieniami Czym są odniesienia Przeglądanie wyników, ręczna ocena Część II Część IV Automatyczne rozpoznawanie odniesień w tekście Zaawansowane metody przeglądania anotacji Korpus wzorcowy, modele statystyczne Język WCCL Match 13

14 II. Liner2 Cechy narzędzia do automatycznego rozpoznawania odniesień: wykorzystuje model statystyczny, dedykowane metody regułowo-słownikowe, klasyfikacja w oparciu o cechy z lokalnego kontekstu. Procedura konstrukcji modelu: 1) Opracowanie wytycznych i oznakowanie korpusu treningowotestowego. 2) Definicja potencjalnych cech do opisu tokenów w tekście. 3) Eksperymentalna selekcja cech istotnych i optymalizacja parametrów modelu statystycznego. 4) Uczenie modelu statystycznego. 5) Uzupełnienie modelu statystycznego regułami i metodami słownikowymi. 14

15 II. Statystyki anotacji w KPWr Na potrzeby uczenia, dostrajania parametrów i testowania korpus KPWr został podzielony na trzy części: Część ucząca (ok 50%) - testowanie różnych konfiguracji modelu, badanie istotności statystycznej między różnymi wariantami modelu (walidacja krzyżowa), uczenie ostatecznej wersji modelu,, Część pomocnicza (ok 25%) - dostrajanie parametrów, Część testowa (ok 25%) - ocena ostatecznego modelu. Kategoria Uczący Pomocniczy Testowy Razem ~50% ~25% ~25% 100% Dokumenty Jednostki identyfikacyjne Anotacje Dokumenty Wyrażenia temporalne Anotacje 15

16 II. Modele danych Dostępne modele danych: 1) Jednostki identyfikacyjne granice jednostek Named Entities (nam) główne kategorie Named Entities (top9) szczegółowe kategorie Named Entities (n82) 2) Wyrażenia temporalne granice wyrażeń Temporal Expressions (1class) cztery kategorie Temporal Expressions (4classes) 16

17 II.A. Jednostki identyfikacyjne» jakość rozpoznawania (1/3) Model n82 (wybrane kategorie) Precyzja Precyzja Kompletność nam_adj_country 73% 66% nam_adj_country nam_fac_road 74% 61% nam_fac_road nam_liv_person 71% 79% nam_liv_person nam_loc_gpe_admin1 79% 65% nam_loc_gpe_admin1 nam_loc_gpe_admin2 86% 72% nam_loc_gpe_admin2 nam_loc_gpe_city 69% 81% nam_loc_gpe_city nam_loc_gpe_country 91% 94% nam_loc_gpe_country nam_loc_hydronym_river 89% 50% nam_loc_hydronym_river nam_loc_land_continent 92% 78% nam_loc_land_continent nam_org_group_team 78% 68% nam_org_group_team nam_org_nation 81% 59% nam_org_nation nam_org_political_party 89% 74% nam_org_political_party nam_oth_currency 100% 74% nam_oth_currency Łącznie 67% 59% Łącznie Granice 86% 75% Granice Kategoria 0 10 Kompletność

18 II.A. Jednostki identyfikacyjne» jakość rozpoznawania (2/3) Model top9 Precyzja Kategoria Precyzja Kompletność nam_adj 74% 61% nam_adj nam_eve 55% 28% nam_eve nam_fac 69% 37% nam_fac nam_liv 79% 78% nam_liv nam_loc 82% 87% nam_loc nam_num 100% 64% nam_num nam_org 65% 68% nam_org nam_oth 75% 48% nam_oth nam_pro 57% 50% nam_pro Łącznie 73% 69% Łącznie Granice 85% 80% Granice Kompletność

19 II.A. Jednostki identyfikacyjne» jakość rozpoznawania (3/3) Model nam Kategoria Precyzja Precyzja Kompletność nam 85% 83% Granice (top9) 85% 80% Granice (top9) Granice (n82) 86% 75% Granice (n82) Kompletność nam

20 II.B. Wyrażenia temporalne» jakość rozpoznawania Modele 1class i 4classes Precyzja Kompletność t3_date 90% 86% t3_date t3_time 77% 54% t3_time t3_duration 72% 70% t3_duration t3_set 68% 34% t3_set Łącznie 86% 79% Łącznie timex 86% 83% timex Kategoria Precyzja Kompletność

21 Agenda Część I Część III Wstęp teoretyczny Praca z odniesieniami Czym są odniesienia Przeglądanie wyników, ręczna ocena Część II Część IV Automatyczne rozpoznawanie odniesień w tekście Zaawansowane metody przeglądania anotacji Korpus wzorcowy, modele statystyczne Język WCCL Match 21

22 III. Rozpoznawanie odniesień Sposoby korzystania z narzędzi: 1) Dostęp programistyczny narzędzie Liner2 wraz modelami dostępne jest na licencji GPL; strona www: 2) Demo Liner2 możliwość szybkiego przetworzenia i wyświetlenia wyników rozpoznawania dla krótkich tekstów; strona www: 3) Przetwarzanie przez D-Space daje możliwość przetworzenia dowolnej liczby tekstów bez konieczności instalowania narzędzia. 22

23 III. Demo Liner2 23

24 III. D-Space ->Inforex Dokumenty użytkownika D-Space any2txt wcrft2 Liner2 WoSeD on 1) Jednostki identyfikacyjne (nam) 2) Jednostki identyfikacyjne (top9) 3) Jednostki identyfikacyjne (n82) 4) Wyrażenia temporalne (timex1) 5) Wyrażenia temporalne (timex4) Przeglądanie anotacji w dokumencie (Preview) Weryfikacja anotacji (Bootstrapping) Przeglądanie anotacji po kategoriach (Annotation browser ) Eskport listy anotacji do plikucsv (Annotation browser ) 24

25 Weryfikacja i przeglądanie odniesień w systemie Inforex 25

26 III. Inforex Preview 26

27 III. Inforex Bootstrapping 27

28 III. Inforex Annotations 28

29 III. Inforex Annotation browser 29

30 III. Eksport do pliku CSV 30

31 Agenda Część I Część III Wstęp teoretyczny Praca z odniesieniami Czym są odniesienia Przeglądanie wyników, ręczna ocena Część II Część IV Automatyczne rozpoznawanie odniesień w tekście Zaawansowane metody przeglądania anotacji Korpus wzorcowy, modele statystyczne Język WCCL Match 31

32 IV. Wccl Match 32

33 IV. Wccl Match (Corpus)» Przybornik 33

34 IV. Wccl Match (Corpus)» opis anotacji 34

35 IV. Wccl Match (Corpus)» edytor reguł 35

36 IV. Wccl Match (Corpus)» wynik wyszukiwania 36

37 IV. WCCL i Wccl Match Formalizm WCCL Formalizm Wccl Match WCCL (Wrocław Corpus Constraint Language) to formalizm pozwalający na pisanie wyrażeń funkcyjnych wartościowanych na tekście oznakowanym morfo-syntaktycznie. Takie wyrażenie mogą być użyte bezpośrednio jako cechy dla algorytmów maszynowego uczenia przy tworzeniu systemów przetwarzania języka naturalnego. Formalizm powstał z myślą o języku polskim. Wccl Match to formalizm pozwalający na pisanie reguł dopasowania sekwencji tokenów i/lub anotacji w obrębie zdania. Dopasowanie pozwala na naniesienie nowych anotacji na wskazane fragmenty oraz usunięcie istniejących anotacji. Jednym z zastosowań języka WCCL Match jest możliwość wyszukiwania zdań zawierających określone kategorie anotacji oraz spełniające zadane warunki. 37

38 IV. Składnia reguł Wccl Match» struktura pliku z regułami match_rules ( apply( match( is("person_nam"), in("w", base[0]), is("city_nam") ), cond( not( annsub(:1, "possessive") ) ), actions( mark(m, "person_in_city") ) ) ) Wewnątrz match_rules znajduje się lista reguł (apply). Reguły wykonywane są sekwencyjne w kolejności wystąpienia w match_rules. 38

39 IV. Składnia reguł Wccl Match» sekcja match match_rules ( apply( match( is("person_nam"), in("w", base[0]), is("city_nam") ), cond( not( annsub(:1, "possessive") ) ), actions( mark(m, "person_in_city") ) ) ) Sekcja match opisuje poszukiwaną sekwencję tokenów i/lub anotacji. 39

40 IV. Składnia reguł Wccl Match» sekcja cond match_rules ( apply( match( is("person_nam"), in("w", base[0]), is("city_nam") ), cond( not( annsub(:1, "possessive") ) ), actions( mark(m, "person_in_city") ) ) ) Sekcja cond zawiera dodatkowe warunki, jakie muszą spełnić elementy dopasowanej sekwencji. 40

41 IV. Składnia reguł Wccl Match» sekcja actions match_rules ( apply( match( is("person_nam"), in("w", base[0]), is("city_nam") ), cond( not( annsub(:1, "possessive") ) ), actions( mark(m, "person_in_city") ) ) ) Sekcja actions zawiera listę akcji, które zostaną wykonane na dopasowanej sekwencji. 41

42 Przykładowe zastosowania 42

43 IV. Przykładowe zastosowanie» nam + przyimek + nam Annotations nam_prep_nam red yes Rules match_rules ( apply( match( is("nam"), in(prep, class[0]), is("nam") ), actions( mark(m, "nam_prep_nam") ) ) ) I grunt bydziemy mieli jak Dąbek z Poklinkowa, co tu był pierw za parobka, a tera jaki pan. Otwarcie Hotelu Piast we Wrocławiu niedziela, 1 marca 2015 Hotel Piast po trwającym półtora roku generalnym remoncie znów otwarty od 18 lutego 2015 roku WIG20 bez Lotosu, Kernela i JSW poniedziałek, 23 marca 2015 Od dzisiejszej sesji Jastrzębska Spółka Węglowa obok Lotosu i ukraińskiej spółki Kernel Holding nie będą już notowane indeksie Giełdy Papierów Wartościowych WIG20 poinformowała giełda w komunikacie prasowym. 43

44 IV. Przykładowe zastosowanie» rzeczownik + nam (uzgodniony) Annotations nam_apo red yes Rules match_rules ( apply( match( and( equal(class[0], subst), not(equal(cas[0], gen)) ), is("nam") ), cond( if( skip(first(m), $L, and( not(equal(class[$l], subst)), not(isannend($l, "nam")) ), 1), and( equal(class[$l], subst), agrpp(first(:1), $L, {cas}) ), False ) ), actions( mark(m, "nam_prep_nam") ) )) Na chłodnik dawał baczenie garbaty mleczarz Dionizy.. Wielki napis MACCORMICK skakał czarnymi literami po ścierniu, na którym odgniatały się w zielonej koniczynce wzorzyste ślady żelaznych kół żniwiarki. Urządzenie RoboCORE to połączenie elektroniki i oprogramowania w niewielkiej obudowie o wymiarach 115 x 125 mm w wersji podstawowej oraz 82 x 82 mm w wersji mini. Udali się oni w pierwszy kurs do końca nowego odcinka na Pradze, którym jest stacja C15 Dworzec Wileński, następnie przejechali całą trasę do stacji C9 Rondo Daszyńskiego na Woli i kolejnym pociągiem wrócili na stację początkową. 44

45 CLARIN-PL Dziękuję bardzo za uwagę

CLARIN rozproszony system technologii językowych dla różnych języków europejskich

CLARIN rozproszony system technologii językowych dla różnych języków europejskich CLARIN rozproszony system technologii językowych dla różnych języków europejskich Maciej Piasecki Politechnika Wrocławska Instytut Informatyki G4.19 Research Group maciej.piasecki@pwr.wroc.pl Projekt CLARIN

Bardziej szczegółowo

Co wylicza Jasnopis? Bartosz Broda

Co wylicza Jasnopis? Bartosz Broda Co wylicza Jasnopis? Bartosz Broda Analiza języka polskiego Ekstrakcja tekstu Dokument narzędzie do mierzenia zrozumiałości Analiza morfologiczna Analiza morfosyntaktyczna Indeksy Klasa trudności:

Bardziej szczegółowo

Sieci neuronowe - dokumentacja projektu

Sieci neuronowe - dokumentacja projektu Sieci neuronowe - dokumentacja projektu Predykcja finansowa, modelowanie wskaźnika kursu spółki KGHM. Piotr Jakubas Artur Kosztyła Marcin Krzych Kraków 2009 1. Sieci neuronowe - dokumentacja projektu...

Bardziej szczegółowo

WK, FN-1, semestr letni 2010 Tworzenie list frekwencyjnych za pomocą korpusów i programu Poliqarp

WK, FN-1, semestr letni 2010 Tworzenie list frekwencyjnych za pomocą korpusów i programu Poliqarp WK, FN-1, semestr letni 2010 Tworzenie list frekwencyjnych za pomocą korpusów i programu Poliqarp Natalia Kotsyba, IBI AL UW 24 marca 2010 Plan zajęć Praca domowa na zapytania do Korpusu IPI PAN za pomocą

Bardziej szczegółowo

Centrum Technologii Językowych CLARIN- PL: deponowanie i upowszechnianie zasobów oraz narzędzi językowych dla języka polskiego

Centrum Technologii Językowych CLARIN- PL: deponowanie i upowszechnianie zasobów oraz narzędzi językowych dla języka polskiego Centrum Technologii Językowych CLARIN- PL: deponowanie i upowszechnianie zasobów oraz narzędzi językowych dla języka polskiego Maciej Piasecki, Tomasz Walkowiak Politechnika ska Katedra Inteligencji Obliczeniowej

Bardziej szczegółowo

Programowanie komputerów

Programowanie komputerów Programowanie komputerów Wykład 1-2. Podstawowe pojęcia Plan wykładu Omówienie programu wykładów, laboratoriów oraz egzaminu Etapy rozwiązywania problemów dr Helena Dudycz Katedra Technologii Informacyjnych

Bardziej szczegółowo

Budowa sztucznych sieci neuronowych do prognozowania. Przykład jednostek uczestnictwa otwartego funduszu inwestycyjnego

Budowa sztucznych sieci neuronowych do prognozowania. Przykład jednostek uczestnictwa otwartego funduszu inwestycyjnego Budowa sztucznych sieci neuronowych do prognozowania. Przykład jednostek uczestnictwa otwartego funduszu inwestycyjnego Dorota Witkowska Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie Wprowadzenie Sztuczne

Bardziej szczegółowo

CLARIN-PL w praktyce badawczej. Cyfrowe narzędzia do analizy języka w pracy humanistów i tłumaczy

CLARIN-PL w praktyce badawczej. Cyfrowe narzędzia do analizy języka w pracy humanistów i tłumaczy Cykl wykładów i warsztatów CLARIN-PL w praktyce badawczej. Cyfrowe narzędzia do analizy języka w pracy humanistów i tłumaczy 13 15 kwietnia 2015 roku Warszawa, Pałac Staszica, ul. Nowy Świat 72, sala 144

Bardziej szczegółowo

PLAN ZARZĄDZANIA KONFIGURACJĄ OPROGRAMOWANIA PROJEKT WERSJA

PLAN ZARZĄDZANIA KONFIGURACJĄ OPROGRAMOWANIA PROJEKT <NAZWA PROJEKTU> WERSJA <NUMER WERSJI DOKUMENTU> Załącznik nr 4.6 do Umowy nr 35-ILGW-253-.../20.. z dnia... MINISTERSTWO FINANSÓW DEPARTAMENT INFORMATYKI PLAN ZARZĄDZANIA KONFIGURACJĄ OPROGRAMOWANIA PROJEKT WERSJA

Bardziej szczegółowo

Ontologie, czyli o inteligentnych danych

Ontologie, czyli o inteligentnych danych 1 Ontologie, czyli o inteligentnych danych Bożena Deka Andrzej Tolarczyk PLAN 2 1. Korzenie filozoficzne 2. Ontologia w informatyce Ontologie a bazy danych Sieć Semantyczna Inteligentne dane 3. Zastosowania

Bardziej szczegółowo

P.2.1 WSTĘPNA METODA OPISU I

P.2.1 WSTĘPNA METODA OPISU I 1 S t r o n a P.2.1 WSTĘPNA METODA OPISU I ZNAKOWANIA DOKUMENTACJI MEDYCZNEJ W POSTACI ELEKTRONICZNEJ P.2. REKOMENDACJA OPISU I OZNAKOWANIA DOKUMENTACJI MEDYCZNEJ W POSTACI ELEKTRONICZNEJ 2 S t r o n a

Bardziej szczegółowo

Tom 6 Opis oprogramowania

Tom 6 Opis oprogramowania Część 4 Narzędzie do wyliczania wielkości oraz wartości parametrów stanu Diagnostyka stanu nawierzchni - DSN Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Warszawa, 30 maja 2012 Historia dokumentu Nazwa

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie sztucznych sieci neuronowych w prognozowaniu szeregów czasowych (prezentacja 2)

Zastosowanie sztucznych sieci neuronowych w prognozowaniu szeregów czasowych (prezentacja 2) Zastosowanie sztucznych sieci neuronowych w prognozowaniu szeregów czasowych (prezentacja 2) Ewa Wołoszko Praca pisana pod kierunkiem Pani dr hab. Małgorzaty Doman Plan tego wystąpienia Teoria Narzędzia

Bardziej szczegółowo

1.7. Eksploracja danych: pogłębianie, przeszukiwanie i wyławianie

1.7. Eksploracja danych: pogłębianie, przeszukiwanie i wyławianie Wykaz tabel Wykaz rysunków Przedmowa 1. Wprowadzenie 1.1. Wprowadzenie do eksploracji danych 1.2. Natura zbiorów danych 1.3. Rodzaje struktur: modele i wzorce 1.4. Zadania eksploracji danych 1.5. Komponenty

Bardziej szczegółowo

Zalew danych skąd się biorą dane? są generowane przez banki, ubezpieczalnie, sieci handlowe, dane eksperymentalne, Web, tekst, e_handel

Zalew danych skąd się biorą dane? są generowane przez banki, ubezpieczalnie, sieci handlowe, dane eksperymentalne, Web, tekst, e_handel według przewidywań internetowego magazynu ZDNET News z 8 lutego 2001 roku eksploracja danych (ang. data mining ) będzie jednym z najbardziej rewolucyjnych osiągnięć następnej dekady. Rzeczywiście MIT Technology

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie sztucznej inteligencji do prognozowania notowań Warszawskiej Giełdy Papierów Wartościowych. opiekun: dr A. Wojna.

Wykorzystanie sztucznej inteligencji do prognozowania notowań Warszawskiej Giełdy Papierów Wartościowych. opiekun: dr A. Wojna. Wykorzystanie sztucznej inteligencji do prognozowania notowań Warszawskiej Giełdy Papierów Wartościowych opiekun: dr A. Wojna Łukasz Kowalski 1. Świece japońskie Plan prezentacji Plan prezentacji 1. Świece

Bardziej szczegółowo

Komputerowe Systemy Przemysłowe: Modelowanie - UML. Arkadiusz Banasik arkadiusz.banasik@polsl.pl

Komputerowe Systemy Przemysłowe: Modelowanie - UML. Arkadiusz Banasik arkadiusz.banasik@polsl.pl Komputerowe Systemy Przemysłowe: Modelowanie - UML Arkadiusz Banasik arkadiusz.banasik@polsl.pl Plan prezentacji Wprowadzenie UML Diagram przypadków użycia Diagram klas Podsumowanie Wprowadzenie Języki

Bardziej szczegółowo

Definicje. Algorytm to:

Definicje. Algorytm to: Algorytmy Definicje Algorytm to: skończony ciąg operacji na obiektach, ze ściśle ustalonym porządkiem wykonania, dający możliwość realizacji zadania określonej klasy pewien ciąg czynności, który prowadzi

Bardziej szczegółowo

Ekran główny lista formularzy

Ekran główny lista formularzy Administracja modułem formularzy dynamicznych Konfigurator formularzy dynamicznych Funkcjonalność konfiguratora formularzy dynamicznych pozwala administratorowi systemu na stworzenie formularza, w którym

Bardziej szczegółowo

Programowanie MorphX Ax

Programowanie MorphX Ax Administrowanie Czym jest system ERP? do systemu Dynamics Ax Obsługa systemu Dynamics Ax Wyszukiwanie informacji, filtrowanie, sortowanie rekordów IntelliMorph : ukrywanie i pokazywanie ukrytych kolumn

Bardziej szczegółowo

Przeglądarka IW-SIRZ

Przeglądarka IW-SIRZ Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Departament Rejestracji Zwierząt Podręcznik Użytkownika Data opracowania: 14.01.2013 Wersja 6.0 Spis treści 1. Informacje na temat dokumentu... 3 2. Uruchomienie

Bardziej szczegółowo

Rola języka XML narzędziem

Rola języka XML narzędziem Wprowadzenie do XML dr inż. Adam Iwaniak Szkolenie w Luboradzy, ZCPWZ, 12-13.02.2009r. Rola języka XML narzędziem Pierwszą rewolucją internetową było dostarczenie ludziom informacji. Znajdujemy się teraz

Bardziej szczegółowo

Informacje Giełdowe w Aplikacji Mobilnej. Instrukcja dla użytkowników

Informacje Giełdowe w Aplikacji Mobilnej. Instrukcja dla użytkowników Informacje Giełdowe w Aplikacji Mobilnej Instrukcja dla użytkowników 2 Informacje giełdowe Informacje giełdowe umożliwiają obserwację opóźnionych o co najmniej 15 minut notowań instrumentów finansowych

Bardziej szczegółowo

Wydobywanie reguł na potrzeby ujednoznaczniania morfo-syntaktycznego oraz płytkiej analizy składniowej tekstów polskich

Wydobywanie reguł na potrzeby ujednoznaczniania morfo-syntaktycznego oraz płytkiej analizy składniowej tekstów polskich Wydobywanie reguł na potrzeby ujednoznaczniania morfo-syntaktycznego oraz płytkiej analizy składniowej tekstów polskich Adam Radziszewski Instytut Informatyki Stosowanej PWr SIIS 23, 12 czerwca 2008 O

Bardziej szczegółowo

Wrota Parsęty II o bazie danych przestrzennych - wprowadzenie

Wrota Parsęty II o bazie danych przestrzennych - wprowadzenie Wrota Parsęty II o bazie danych przestrzennych - wprowadzenie Czym jest baza danych? zbiór powiązanych danych z pewnej dziedziny, zorganizowanych w sposób dogodny do korzystania z nich, a zwłaszcza do

Bardziej szczegółowo

Sterowniki Programowalne (SP)

Sterowniki Programowalne (SP) Sterowniki Programowalne (SP) Wybrane aspekty procesu tworzenia oprogramowania dla sterownika PLC Podstawy języka funkcjonalnych schematów blokowych (FBD) Politechnika Gdańska Wydział Elektrotechniki i

Bardziej szczegółowo

Kurs prawa cywilnego dla tłumaczy - zagadnienia prawa materialnego i procesowego Program szczegółowy

Kurs prawa cywilnego dla tłumaczy - zagadnienia prawa materialnego i procesowego Program szczegółowy Kurs prawa cywilnego dla tłumaczy - zagadnienia prawa materialnego i procesowego Program szczegółowy Godzina SOBOTA Godzina NIEDZIELA 19 marca 20 marca 9.30-10.00 Rejestracja uczestników i powitanie 9.30-10.00

Bardziej szczegółowo

Oracle11g: Wprowadzenie do SQL

Oracle11g: Wprowadzenie do SQL Oracle11g: Wprowadzenie do SQL OPIS: Kurs ten oferuje uczestnikom wprowadzenie do technologii bazy Oracle11g, koncepcji bazy relacyjnej i efektywnego języka programowania o nazwie SQL. Kurs dostarczy twórcom

Bardziej szczegółowo

Inteligentne wydobywanie informacji z internetowych serwisów społecznościowych

Inteligentne wydobywanie informacji z internetowych serwisów społecznościowych Inteligentne wydobywanie informacji z internetowych serwisów społecznościowych AUTOMATYKA INFORMATYKA Technologie Informacyjne Sieć Semantyczna Przetwarzanie Języka Naturalnego Internet Edytor Serii: Zdzisław

Bardziej szczegółowo

Semantic Web Internet Semantyczny

Semantic Web Internet Semantyczny Semantic Web Internet Semantyczny Semantyczny Internet - Wizja (1/2) Pomysłodawca sieci WWW - Tim Berners-Lee, fizyk pracujący w CERN Jego wizja sieci o wiele bardziej ambitna niż istniejąca obecnie (syntaktyczna)

Bardziej szczegółowo

Metadane. Data Maining. - wykład VII. Paweł Skrobanek, C-3 pok. 323 pawel.skrobanek@pwr.wroc.pl oprac. Wrocław 2006

Metadane. Data Maining. - wykład VII. Paweł Skrobanek, C-3 pok. 323 pawel.skrobanek@pwr.wroc.pl oprac. Wrocław 2006 Metadane. Data Maining. - wykład VII Paweł Skrobanek, C-3 pok. 323 pawel.skrobanek@pwr.wroc.pl oprac. Wrocław 2006 Plan 1. Metadane 2. Jakość danych 3. Eksploracja danych (Data mining) 4. Sprawy róŝne

Bardziej szczegółowo

Praca magisterska Jakub Reczycki. Opiekun : dr inż. Jacek Rumiński. Katedra Inżynierii Biomedycznej Wydział ETI Politechnika Gdańska

Praca magisterska Jakub Reczycki. Opiekun : dr inż. Jacek Rumiński. Katedra Inżynierii Biomedycznej Wydział ETI Politechnika Gdańska System gromadzenia, indeksowania i opisu słownikowego norm i rekomendacji Praca magisterska Jakub Reczycki Opiekun : dr inż. Jacek Rumiński Katedra Inżynierii Biomedycznej Wydział ETI Politechnika Gdańska

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie standardów serii ISO 19100 oraz OGC dla potrzeb budowy infrastruktury danych przestrzennych

Wykorzystanie standardów serii ISO 19100 oraz OGC dla potrzeb budowy infrastruktury danych przestrzennych Wykorzystanie standardów serii ISO 19100 oraz OGC dla potrzeb budowy infrastruktury danych przestrzennych dr inż. Adam Iwaniak Infrastruktura Danych Przestrzennych w Polsce i Europie Seminarium, AR Wrocław

Bardziej szczegółowo

Kodowanie produktów - cz. 1

Kodowanie produktów - cz. 1 Kodowanie produktów - cz. 1 25.07.2005 r. Wstęp Do identyfikacji wyrobów od dawna używa się różnego rodzaju kodów i klasyfikacji. Obecnie stosuje się m.in. natowską kodyfikację wyrobów, kodowanie wyrobów

Bardziej szczegółowo

Proces badawczy schemat i zasady realizacji

Proces badawczy schemat i zasady realizacji Proces badawczy schemat i zasady realizacji Agata Górny Zaoczne Studia Doktoranckie z Ekonomii Warszawa, 14 grudnia 2014 Metodologia i metoda badawcza Metodologia Zadania metodologii Metodologia nauka

Bardziej szczegółowo

Słowosiec 3.0 - leksykalna siec semantyczna je zyka polskiego i jej zastosowanie w analizie znaczen. Cześc c wiczeniowa

Słowosiec 3.0 - leksykalna siec semantyczna je zyka polskiego i jej zastosowanie w analizie znaczen. Cześc c wiczeniowa Słowosiec 3.0 - leksykalna siec semantyczna je zyka polskiego i jej zastosowanie w analizie znaczen. Cześc c wiczeniowa Paweł Ke dzia, Marek Maziarz, Maciej Piasecki Politechnika Wrocławska Katedra Inteligencji

Bardziej szczegółowo

Materiały szkoleniowe Moduł Ochrona przyrody. Starostwo Powiatowe w Chełmie

Materiały szkoleniowe Moduł Ochrona przyrody. Starostwo Powiatowe w Chełmie Moduł Ochrona przyrody Starostwo Powiatowe w Chełmie Informacje o dokumencie: Autor: Katarzyna Świtalska Tytuł: Wersja: 1.0 Liczba stron: 32 Data utworzenia: 2014-10-15 Data ost. modyfikacji: 2014-10-17

Bardziej szczegółowo

II cykl wykładów i warsztatów. CLARIN-PL w praktyce badawczej. Cyfrowe narzędzia do analizy języka w naukach humanistycznych i społecznych

II cykl wykładów i warsztatów. CLARIN-PL w praktyce badawczej. Cyfrowe narzędzia do analizy języka w naukach humanistycznych i społecznych II cykl wykładów i warsztatów CLARIN-PL w praktyce badawczej. Cyfrowe narzędzia do analizy języka w naukach humanistycznych i społecznych 18-20 maja 2015 roku Politechnika Wrocławska, Centrum Kongresowe,

Bardziej szczegółowo

Data opracowania: 13.11.2013 Wersja 8.0

Data opracowania: 13.11.2013 Wersja 8.0 Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Departament Rejestracji Zwierząt Podręcznik Użytkownika Data opracowania: 13.11.2013 Wersja 8.0 Spis treści 1. Informacje na temat dokumentu... 3 2. Uruchomienie

Bardziej szczegółowo

Rozróżnianie sensów polskich słów za pomoca rozwinięcia metody Leska

Rozróżnianie sensów polskich słów za pomoca rozwinięcia metody Leska Rozróżnianie sensów polskich słów za pomoca rozwinięcia metody Leska Seminarium przetwarzania języka naturalnego Mateusz Kopeć Instytut Podstaw Informatyki Polskiej Akademii Nauk 6 lutego 2012 Plan 1 Zadanie

Bardziej szczegółowo

Zapytanie ofertowe nr 1/2016

Zapytanie ofertowe nr 1/2016 to Zapytanie ofertowe nr 1/2016 z dnia 11052016 Espeo Software Sp z oo 2 Zapytanie ofertowe nr 1/2016 z dnia 11052016 Zapytanie ofertowe nr 1/2016 z dnia 11052016 Zamawiający: Espeo Software Sp z oo Adres:

Bardziej szczegółowo

WorkingDoc CostControl: Precyzyjna kontrola kosztów wydruku na urządzeniach Grupy Ricoh

WorkingDoc CostControl: Precyzyjna kontrola kosztów wydruku na urządzeniach Grupy Ricoh WorkingDoc CostControl WorkingDoc CostControl: Precyzyjna kontrola kosztów wydruku na urządzeniach Grupy Ricoh Agenda Omówienie rozwiązania Cechy i zalety WDCC vs. WDCC Lite Rozwiązanie techniczne Administracja/Raporty

Bardziej szczegółowo

Badania eksploracyjne Badania opisowe Badania wyjaśniające (przyczynowe)

Badania eksploracyjne Badania opisowe Badania wyjaśniające (przyczynowe) Proces badawczy schemat i zasady realizacji Agata Górny Demografia Wydział Nauk Ekonomicznych UW Warszawa, 4 listopada 2008 Najważniejsze rodzaje badań Typy badań Podział wg celu badawczego Badania eksploracyjne

Bardziej szczegółowo

Dokumentacja Administratora portalu. aplikacji. Wirtualna szkoła

Dokumentacja Administratora portalu. aplikacji. Wirtualna szkoła Dokumentacja Administratora portalu aplikacji Wirtualna szkoła aktualna na dzień 20.12.2012 Wykonawca: Young Digital Planet SA 2012 Strona 2 z 15 Spis Treści Wirtualna szkoła SYSTEM ZARZĄDZANIA NAUCZANIEM...

Bardziej szczegółowo

ERGODESIGN - Podręcznik użytkownika. Wersja 1.0 Warszawa 2010

ERGODESIGN - Podręcznik użytkownika. Wersja 1.0 Warszawa 2010 ERGODESIGN - Podręcznik użytkownika Wersja 1.0 Warszawa 2010 Spis treści Wstęp...3 Organizacja menu nawigacja...3 Górne menu nawigacyjne...3 Lewe menu robocze...4 Przestrzeń robocza...5 Stopka...5 Obsługa

Bardziej szczegółowo

Opis wymagań i program szkoleń dla użytkowników i administratorów

Opis wymagań i program szkoleń dla użytkowników i administratorów Załącznik nr 3 do OPZ Opis wymagań i program szkoleń dla użytkowników i administratorów Spis treści Wprowadzenie...2 1. Typ i zakres szkoleń...2 2. Grupy użytkowników...2 3. Warunki ogólne szkoleń...3

Bardziej szczegółowo

P R Z E T W A R Z A N I E S Y G N A Ł Ó W B I O M E T R Y C Z N Y C H

P R Z E T W A R Z A N I E S Y G N A Ł Ó W B I O M E T R Y C Z N Y C H W O J S K O W A A K A D E M I A T E C H N I C Z N A W Y D Z I A Ł E L E K T R O N I K I Drukować dwustronnie P R Z E T W A R Z A N I E S Y G N A Ł Ó W B I O M E T R Y C Z N Y C H Grupa... Data wykonania

Bardziej szczegółowo

UML w Visual Studio. Michał Ciećwierz

UML w Visual Studio. Michał Ciećwierz UML w Visual Studio Michał Ciećwierz UNIFIED MODELING LANGUAGE (Zunifikowany język modelowania) Pozwala tworzyć wiele systemów (np. informatycznych) Pozwala obrazować, specyfikować, tworzyć i dokumentować

Bardziej szczegółowo

Prowadzący: Bartosz Kwiecioski, Artur Kania

Prowadzący: Bartosz Kwiecioski, Artur Kania Plan prezentacji Elektroniczne Archiwum Dokumentów - case study wdrożenia w sektorze Utillities Plan prezentacji Prezentacja firmy OPTeam S.A. System obsługi archiwum zakładowego Doświadczenie i kompetencje

Bardziej szczegółowo

Data opracowania: 02.01.2014 Wersja 9.0

Data opracowania: 02.01.2014 Wersja 9.0 Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Departament Rejestracji Zwierząt Podręcznik Użytkownika Data opracowania: 02.01.2014 Wersja 9.0 Spis treści 1. Informacje na temat dokumentu... 3 2. Uruchomienie

Bardziej szczegółowo

Systemy organizacji wiedzy i ich rola w integracji zasobów europejskich bibliotek cyfrowych

Systemy organizacji wiedzy i ich rola w integracji zasobów europejskich bibliotek cyfrowych Systemy organizacji wiedzy i ich rola w integracji zasobów europejskich bibliotek cyfrowych Adam Dudczak Poznańskie Centrum Superkomputerowo-Sieciowe (maneo@man.poznan.pl) I Konferencja Polskie Biblioteki

Bardziej szczegółowo

WYJAŚNIENIA ZAMAWIAJĄCEGO DOTYCZĄCE TREŚCI SIWZ

WYJAŚNIENIA ZAMAWIAJĄCEGO DOTYCZĄCE TREŚCI SIWZ Warszawa, dn. 17 lipca 2015 r. WYJAŚNIENIA ZAMAWIAJĄCEGO DOTYCZĄCE TREŚCI SIWZ dot. Postępowania o udzielenie zamówienia na Dostawę oprogramowania na potrzeby projektu Poprawa dostępności i jakości usług

Bardziej szczegółowo

1 Moduł Inteligentnego Głośnika 3

1 Moduł Inteligentnego Głośnika 3 Spis treści 1 Moduł Inteligentnego Głośnika 3 1.1 Konfigurowanie Modułu Inteligentnego Głośnika........... 3 1.1.1 Lista elementów Modułu Inteligentnego Głośnika....... 3 1.1.2 Konfigurowanie elementu

Bardziej szczegółowo

WEWNĘTRZNA PROCEDURA ZAPEWNIENIA JAKOŚCI SZKOLENIOWEJ FIRMY EUROKREATOR S.C.

WEWNĘTRZNA PROCEDURA ZAPEWNIENIA JAKOŚCI SZKOLENIOWEJ FIRMY EUROKREATOR S.C. WEWNĘTRZNA PROCEDURA ZAPEWNIENIA JAKOŚCI SZKOLENIOWEJ FIRMY EUROKREATOR S.C. 1. Standardy dotyczące zarządzania jakością usługi szkoleniowej. 1.1 Firma Eurokreator s.c. posiada i udostępnia procedury zarządzania

Bardziej szczegółowo

Tom 6 Opis oprogramowania Część 8 Narzędzie do kontroli danych elementarnych, danych wynikowych oraz kontroli obmiaru do celów fakturowania

Tom 6 Opis oprogramowania Część 8 Narzędzie do kontroli danych elementarnych, danych wynikowych oraz kontroli obmiaru do celów fakturowania Część 8 Narzędzie do kontroli danych elementarnych, danych wynikowych oraz kontroli Diagnostyka stanu nawierzchni - DSN Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Warszawa, 21 maja 2012 Historia dokumentu

Bardziej szczegółowo

Informacje i materiały dotyczące wykładu będą publikowane na stronie internetowej wykładowcy, m.in. prezentacje z wykładów

Informacje i materiały dotyczące wykładu będą publikowane na stronie internetowej wykładowcy, m.in. prezentacje z wykładów Eksploracja danych Piotr Lipiński Informacje ogólne Informacje i materiały dotyczące wykładu będą publikowane na stronie internetowej wykładowcy, m.in. prezentacje z wykładów UWAGA: prezentacja to nie

Bardziej szczegółowo

GML w praktyce geodezyjnej

GML w praktyce geodezyjnej GML w praktyce geodezyjnej Adam Iwaniak Kon-Dor s.c. Konferencja GML w praktyce, 12 kwietnia 2013, Warszawa SWING Rok 1995, standard de jure Wymiany danych pomiędzy bazami danych systemów informatycznych

Bardziej szczegółowo

Analiza danych tekstowych i języka naturalnego

Analiza danych tekstowych i języka naturalnego Kod szkolenia: Tytuł szkolenia: ANA/TXT Analiza danych tekstowych i języka naturalnego Dni: 3 Opis: Adresaci szkolenia Dane tekstowe stanowią co najmniej 70% wszystkich danych generowanych w systemach

Bardziej szczegółowo

Geoportal IIP stan obecny oraz plan dalszych prac

Geoportal IIP stan obecny oraz plan dalszych prac Geoportal IIP stan obecny oraz plan dalszych prac ze szczególnym uwzględnieniem współdziałania organów wiodących w zakresie wynikającym z regulacji ustawowych 15 Maj 2010 21 1 21 2 Wdrożenie postanowień

Bardziej szczegółowo

WEWNĘTRZNA PROCEDURA ZAPEWNIENIA JAKOŚCI SZKOLENIOWEJ INSTYTUTU DOSKONALENIA NAUCZYCIELI EUROKREATOR ANNA KUNASZYK

WEWNĘTRZNA PROCEDURA ZAPEWNIENIA JAKOŚCI SZKOLENIOWEJ INSTYTUTU DOSKONALENIA NAUCZYCIELI EUROKREATOR ANNA KUNASZYK WEWNĘTRZNA PROCEDURA ZAPEWNIENIA JAKOŚCI SZKOLENIOWEJ INSTYTUTU DOSKONALENIA NAUCZYCIELI EUROKREATOR ANNA KUNASZYK 1. Standardy dotyczące zarządzania jakością usługi szkoleniowej. 1.1 Instytut Doskonalenia

Bardziej szczegółowo

Systemy baz danych w zarządzaniu przedsiębiorstwem. W poszukiwaniu rozwiązania problemu, najbardziej pomocna jest znajomość odpowiedzi

Systemy baz danych w zarządzaniu przedsiębiorstwem. W poszukiwaniu rozwiązania problemu, najbardziej pomocna jest znajomość odpowiedzi Systemy baz danych w zarządzaniu przedsiębiorstwem W poszukiwaniu rozwiązania problemu, najbardziej pomocna jest znajomość odpowiedzi Proces zarządzania danymi Zarządzanie danymi obejmuje czynności: gromadzenie

Bardziej szczegółowo

PROGRAM NAUCZANIA DLA ZAWODU TECHNIK INFORMATYK, 351203 O STRUKTURZE PRZEDMIOTOWEJ

PROGRAM NAUCZANIA DLA ZAWODU TECHNIK INFORMATYK, 351203 O STRUKTURZE PRZEDMIOTOWEJ PROGRAM NAUCZANIA DLA ZAWODU TECHNIK INFORMATYK, 351203 O STRUKTURZE PRZEDMIOTOWEJ Systemy baz danych 1. 2 Wstęp do baz danych 2. 2 Relacyjny model baz danych. 3. 2 Normalizacja baz danych. 4. 2 Cechy

Bardziej szczegółowo

WZORCE LOGIKI APLIKACJI Reużywalne składniki wymagań

WZORCE LOGIKI APLIKACJI Reużywalne składniki wymagań WZORCE LOGIKI APLIKACJI Reużywalne składniki wymagań Albert Ambroziewicz, Michał Śmiałek Politechnika Warszawska KKIO 0, SCR 0 27-29.09.200 Treść prezentacji Wprowadzenie powtarzalność rozwiązań w IO Koncepcja

Bardziej szczegółowo

Bazy danych 2. Wykład 1

Bazy danych 2. Wykład 1 Bazy danych 2 Wykład 1 Sprawy organizacyjne Materiały i listy zadań zamieszczane będą na stronie www.math.uni.opole.pl/~ajasi E-mail: standardowy ajasi@math.uni.opole.pl Sprawy organizacyjne Program wykładu

Bardziej szczegółowo

Uniwersytet w Białymstoku Wydział Ekonomiczno-Informatyczny w Wilnie SYLLABUS na rok akademicki 2012/2013 http://www.wilno.uwb.edu.

Uniwersytet w Białymstoku Wydział Ekonomiczno-Informatyczny w Wilnie SYLLABUS na rok akademicki 2012/2013 http://www.wilno.uwb.edu. SYLLABUS na rok akademicki 01/013 Tryb studiów Studia stacjonarne Kierunek studiów Informatyka Poziom studiów Pierwszego stopnia Rok studiów/ semestr /3 Specjalność Bez specjalności Kod katedry/zakładu

Bardziej szczegółowo

Realizacja zobowiązań wynikających z ustawy o infrastrukturze informacji przestrzennej w statystyce publicznej

Realizacja zobowiązań wynikających z ustawy o infrastrukturze informacji przestrzennej w statystyce publicznej Realizacja zobowiązań wynikających z ustawy o infrastrukturze informacji przestrzennej w statystyce publicznej Agnieszka Nowakowska Janusz Dygaszewicz Departament Programowania i Koordynacji Badań Główny

Bardziej szczegółowo

Microsoft Class Server. Waldemar Pierścionek, DC EDUKACJA

Microsoft Class Server. Waldemar Pierścionek, DC EDUKACJA Microsoft Class Server Waldemar Pierścionek, DC EDUKACJA Czym jest Microsoft Class Server? Platforma edukacyjna dla szkół Nowe możliwości dla: nauczyciela, ucznia, rodzica Tworzenie oraz zarządzanie biblioteką

Bardziej szczegółowo

E-PROGRAMY System rezerwacji programów E-PROGRAMY dla studentów uczelni PWSTE

E-PROGRAMY System rezerwacji programów E-PROGRAMY dla studentów uczelni PWSTE E-PROGRAMY System rezerwacji programów E-PROGRAMY dla studentów uczelni PWSTE Zdalny dostęp do oprogramowania dla pracowników naukowych oraz studentów Kraków 17 grudnia 2014 Tytuł Piotr prezentacji Ambroziak

Bardziej szczegółowo

Tom 6 Opis oprogramowania

Tom 6 Opis oprogramowania Część 9 Narzędzie do wyliczania wskaźników statystycznych Diagnostyka Stanu Nawierzchni - DSN Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Warszawa, 31 maja 2012 Historia dokumentu Nazwa dokumentu Nazwa

Bardziej szczegółowo

ZMODYFIKOWANY Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia

ZMODYFIKOWANY Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia ZP/ITS/11/2012 Załącznik nr 1a do SIWZ ZMODYFIKOWANY Szczegółowy opis przedmiotu zamówienia Przedmiotem zamówienia jest: Przygotowanie zajęć dydaktycznych w postaci kursów e-learningowych przeznaczonych

Bardziej szczegółowo

Rynek instrumentów pochodnych w listopadzie 2011 r. INFORMACJA PRASOWA

Rynek instrumentów pochodnych w listopadzie 2011 r. INFORMACJA PRASOWA Warszawa, 5 grudnia 2011 r. Rynek instrumentów pochodnych w listopadzie 2011 r. INFORMACJA PRASOWA W listopadzie 2011 roku wolumen obrotu wszystkimi instrumentami pochodnymi wyniósł 1,27 mln sztuk, wobec

Bardziej szczegółowo

WYKONANIE OPROGRAMOWANIA DEDYKOWANEGO

WYKONANIE OPROGRAMOWANIA DEDYKOWANEGO Zapytanie ofertowe nr 1/2014 Wrocław, dn. 29.01.2014 Lemitor Ochrona Środowiska Sp. z o. o. ul. Jana Długosza 40, 51-162 Wrocław tel. recepcja: 713252590, fax: 713727902 e-mail: biuro@lemitor.com.pl NIP:

Bardziej szczegółowo

Słowosiec 3.0 - leksykalna siec semantyczna je zyka polskiego i jej zastosowanie w analizie znaczen. Cześc c wiczeniowa

Słowosiec 3.0 - leksykalna siec semantyczna je zyka polskiego i jej zastosowanie w analizie znaczen. Cześc c wiczeniowa Słowosiec 3.0 - leksykalna siec semantyczna je zyka polskiego i jej zastosowanie w analizie znaczen. Cześc c wiczeniowa Paweł Ke dzia, Marek Maziarz, Maciej Piasecki Politechnika ska Katedra Inteligencji

Bardziej szczegółowo

Produkcja by CTI. Proces instalacji, ważne informacje oraz konfiguracja

Produkcja by CTI. Proces instalacji, ważne informacje oraz konfiguracja Produkcja by CTI Proces instalacji, ważne informacje oraz konfiguracja Spis treści 1. Ważne informacje przed instalacją...3 2. Instalacja programu...4 3. Nawiązanie połączenia z serwerem SQL oraz z programem

Bardziej szczegółowo

Oferta prowadzenia działań reklamowych w Internecie

Oferta prowadzenia działań reklamowych w Internecie Oferta prowadzenia działań reklamowych w Internecie 1. Dlaczego reklama w Internecie cieszy się powodzeniem? W Polsce jest ponad 17 milionów Internautów; Przeciętny Internauta spędza w sieci ponad 50 godzin

Bardziej szczegółowo

Geoportal.gov.pl Przewodnik użytkownika Załącznik 1 Dokumentacja profilu GUGIK usługi OpenLS

Geoportal.gov.pl Przewodnik użytkownika Załącznik 1 Dokumentacja profilu GUGIK usługi OpenLS Geoportal.gov.pl Przewodnik użytkownika Załącznik 1 Dokumentacja profilu GUGIK usługi OpenLS Spis treści 1. Wprowadzenie... 2 2. gugik_ols: AddressPoint... 2 3. gugik_ols: AdministrativeUnit... 3 4. gugik_ols:

Bardziej szczegółowo

Wspomaganie zarządzania zbiornikami zaporowymi

Wspomaganie zarządzania zbiornikami zaporowymi Konferencja Wspomaganie zarządzania zbiornikami zaporowymi Uniwersytet Śląski w Katowicach 12 lutego 2014 Projekt współfinansowany ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu

Bardziej szczegółowo

D D L S Q L. Co to jest DDL SQL i jakie s jego ą podstawowe polecenia?

D D L S Q L. Co to jest DDL SQL i jakie s jego ą podstawowe polecenia? D D L S Q L Co to jest DDL SQL i jakie s jego ą podstawowe polecenia? D D L S Q L - p o d s t a w y DDL SQL (Data Definition Language) Jest to zbiór instrukcji i definicji danych, którym posługujemy się

Bardziej szczegółowo

Poczta Polska S.A. Schemat wartościowania

Poczta Polska S.A. Schemat wartościowania Poczta Polska S.A. Schemat wartościowania Spis treści 1. Kryterium: Wpływ na wynik ekonomiczny... 3 2. Kryterium: Odpowiedzialność za zarządzanie ludźmi i zespołami... 4 3. Kryterium: Odpowiedzialność

Bardziej szczegółowo

QUERY język zapytań do tworzenia raportów w AS/400

QUERY język zapytań do tworzenia raportów w AS/400 QUERY język zapytań do tworzenia raportów w AS/400 Dariusz Bober Katedra Informatyki Politechniki Lubelskiej Streszczenie: W artykule przedstawiony został język QUERY, standardowe narzędzie pracy administratora

Bardziej szczegółowo

Informacje Giełdowe w Aplikacji Mobilnej. Instrukcja dla użytkowników z systemem Windows Phone

Informacje Giełdowe w Aplikacji Mobilnej. Instrukcja dla użytkowników z systemem Windows Phone Informacje Giełdowe w Aplikacji Mobilnej Instrukcja dla użytkowników z systemem Windows Phone INFORMACJE GIEŁDOWE INFORMACJE GIEŁDOWE umożliwiają obserwację opóźnionych o co najmniej 15 minut notowań instrumentów

Bardziej szczegółowo

PLAN ZARZĄDZANIA WYMAGANIAMI PROJEKT WERSJA

PLAN ZARZĄDZANIA WYMAGANIAMI PROJEKT <NAZWA PROJEKTU> WERSJA <NUMER WERSJI DOKUMENTU> Załącznik nr 4.4 do Umowy nr 35-ILGW-253-.../20.. z dnia... MINISTERSTWO FINANSÓW DEPARTAMENT INFORMATYKI PLAN ZARZĄDZANIA WYMAGANIAMI PROJEKT WERSJA numer wersji

Bardziej szczegółowo

METODY ANALIZY DANYCH ORAZ PREZENTACJI INFORMACJI GEOPRZESTRZENNYCH

METODY ANALIZY DANYCH ORAZ PREZENTACJI INFORMACJI GEOPRZESTRZENNYCH METODY ANALIZY DANYCH ORAZ PREZENTACJI INFORMACJI GEOPRZESTRZENNYCH Tomasz POTEMPA Instytut Politechniczny, Zakład Informatyki Święto Uczelni Tarnów, 19 Maja 2011 1 Podsystemy 2 Usługi WMS, WFS, WCS oraz

Bardziej szczegółowo

Rodzaje badań statystycznych

Rodzaje badań statystycznych Rodzaje badań statystycznych Zbieranie danych, które zostaną poddane analizie statystycznej nazywamy obserwacją statystyczną. Dane uzyskuje się na podstawie badania jednostek statystycznych. Badania statystyczne

Bardziej szczegółowo

Informatyka w medycynie Punkt widzenia kardiologa

Informatyka w medycynie Punkt widzenia kardiologa Informatyka w medycynie Punkt widzenia kardiologa Lech Poloński Mariusz Gąsior Informatyka medyczna Dział informatyki zajmujący się jej zastosowaniem w ochronie zdrowia (medycynie) Stymulacja rozwoju informatyki

Bardziej szczegółowo

Wstęp do Informatyki. Klasyfikacja oprogramowania

Wstęp do Informatyki. Klasyfikacja oprogramowania Wstęp do Informatyki Klasyfikacja oprogramowania Oprogramowanie komputerowe Funkcjonalność komputera jest wynikiem zarówno jego budowy, jak i zainstalowanego oprogramowania Komputer danej klasy znajduje

Bardziej szczegółowo

UWAGA: poniższe procedury przygotowane zostały w oparciu o program HiTi PhotoDesiree 2 w wersji 2.4.11.12.

UWAGA: poniższe procedury przygotowane zostały w oparciu o program HiTi PhotoDesiree 2 w wersji 2.4.11.12. Drukowanie zdjęć do nowych paszportów biometrycznych (format zdjęcia 35mm x 45mm) przy użyciu fotograficznych drukarek termosublimacyjnych HiTi i programu HiTi PhotoDesiree 2. UWAGA: poniższe procedury

Bardziej szczegółowo

Wzorcowy załącznik techniczny, do umowy w sprawie przesyłania faktur elektronicznych pomiędzy Firmą A oraz Firmą B

Wzorcowy załącznik techniczny, do umowy w sprawie przesyłania faktur elektronicznych pomiędzy Firmą A oraz Firmą B Załącznik Nr 1 Wzorcowy załącznik techniczny, do umowy w sprawie przesyłania faktur elektronicznych pomiędzy Firmą A oraz Firmą B Wersja 1.0 Na podstawie: Europejskiej Modelowej Umowy o EDI (w skrócie:

Bardziej szczegółowo

Płace Optivum. Jak wykonać eksport danych do SIO z programu Płace Optivum? Przygotowanie pliku dla SIO w programie Płace Optivum

Płace Optivum. Jak wykonać eksport danych do SIO z programu Płace Optivum? Przygotowanie pliku dla SIO w programie Płace Optivum Płace Optivum Jak wykonać eksport danych do SIO z programu Płace Optivum? Aby wyeksportować dane z programu Płace Optivum do SIO, należy wykonać następujące czynności: 1. Pobrać i zainstalować najnowsze

Bardziej szczegółowo

System zarządzający grami programistycznymi Meridius

System zarządzający grami programistycznymi Meridius System zarządzający grami programistycznymi Meridius Instytut Informatyki, Uniwersytet Wrocławski 20 września 2011 Promotor: prof. Krzysztof Loryś Gry komputerowe a programistyczne Gry komputerowe Z punktu

Bardziej szczegółowo

CRM VISION FUNKCJE SYSTEMU

CRM VISION FUNKCJE SYSTEMU www.crmvision.pl CRM VISION FUNKCJE SYSTEMU www.crmvision.pl CRM VISION FUNKCJE SYSTEMU CRM Vision to nowoczesne, bezpieczne oprogramowanie wspomagające zarządzanie firmą poprzez usprawnienie przepływu

Bardziej szczegółowo

Plan. Wprowadzenie. Co to jest APEX? Wprowadzenie. Administracja obszarem roboczym

Plan. Wprowadzenie. Co to jest APEX? Wprowadzenie. Administracja obszarem roboczym 1 Wprowadzenie do środowiska Oracle APEX, obszary robocze, użytkownicy Wprowadzenie Plan Administracja obszarem roboczym 2 Wprowadzenie Co to jest APEX? Co to jest APEX? Architektura Środowisko Oracle

Bardziej szczegółowo

Sekcja I: Instytucja zamawiająca/podmiot zamawiający

Sekcja I: Instytucja zamawiająca/podmiot zamawiający Unia Europejska Publikacja Suplementu do Dziennika Urzędowego Unii Europejskiej 2, rue Mercier, 2985 Luxembourg, Luksemburg Faks: +352 29 29 42 670 E-mail: ojs@publications.europa.eu Informacje i formularze

Bardziej szczegółowo

Wirtualna przestrzeń edukacyjna i jej zasoby

Wirtualna przestrzeń edukacyjna i jej zasoby Wirtualna przestrzeń edukacyjna i jej zasoby mgr Jagoda Rycharska Sekretarz Studencko-Doktoranckiego Koła Naukowego eprint, IINiB UMK I Ogólnopolska Studencko-Doktorancka Konferencja Naukowa Człowiek Nauka.

Bardziej szczegółowo

Szkolenie systemu POL-on

Szkolenie systemu POL-on Szkolenie systemu POL-on dr Piotr Rodzik ekspert systemu POL-on Ośrodek Przetwarzania Informacji - Państwowy Instytut Badawczy Al. Niepodległości 188B, 00-608 Warszawa Numer KRS: 0000127372 Sąd Rejonowy

Bardziej szczegółowo

Ewidencja oznakowania w oparciu o system wideorejestracji.

Ewidencja oznakowania w oparciu o system wideorejestracji. Autorzy prezentacji: Piotr Domagała Zarząd Dróg Wojewódzkich w Katowicach Ewidencja oznakowania w oparciu o system wideorejestracji. Trudne początki - opis liniowy, Trudne początki - opis liniowy, - wideorejestracja

Bardziej szczegółowo

Podstawowa dokumentacja metodyczna w pracy nauczyciela Konspekt i scenariusz lekcji. Oprac: Beata Rutkowska doradca metodyczny

Podstawowa dokumentacja metodyczna w pracy nauczyciela Konspekt i scenariusz lekcji. Oprac: Beata Rutkowska doradca metodyczny Podstawowa dokumentacja metodyczna w pracy nauczyciela Konspekt i scenariusz lekcji Oprac: Beata Rutkowska doradca metodyczny Czym jest konspekt lub scenariusz? Najogólniej konspekt czy scenariusz to pisemny

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA

OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA RAP.272.133.2012 załącznik nr 4 do SIWZ OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA Szczegółowy opis szkolenia zamkniętego dla studentów kierunków: biotechnologia i ochrona środowiska Uniwersytetu Przyrodniczego we Wrocławiu

Bardziej szczegółowo