WYKORZYSTANIE ZIELENI MIEJSKIEJ DO POPRAWY BEZPIECZEŃSTW ROWERZYSTÓW Barbara Rymsza, Instytut Badawczy Dróg i Mostów w Warszawie

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "WYKORZYSTANIE ZIELENI MIEJSKIEJ DO POPRAWY BEZPIECZEŃSTW ROWERZYSTÓW Barbara Rymsza, Instytut Badawczy Dróg i Mostów w Warszawie"

Transkrypt

1 WYKORZYSTANIE ZIELENI MIEJSKIEJ DO POPRAWY BEZPIECZEŃSTW ROWERZYSTÓW Barbara Rymsza, Instytut Badawczy Dróg i Mostów w Warszawie 1. Wprowadzenie definiujące rowerzystów i drogi, po których się poruszają Zainteresowanie ruchem rowerowym ciągle rośnie, zgłaszane są coraz mocniej postulaty o poprawę bezpieczeństwa i komfortu jazdy na rowerze, opracowywane są standardy projektowania i budowy stosownych tras [np. 7, 8, 12 i13]. Jednocześnie programy europejskie stwarzają nowe możliwości finansowe wytyczania i budowy nowych lub modernizacji już istniejących tras rowerowych, z czego wiele samorządów korzysta. Powstają nowe: trasy rowerowe, drogi rowerowe, ścieżki rowerowa, drogi dla rowerów albo szlaki rowerowe. I chociaż przytoczone tutaj określenia są utożsamiane, to jednak nie oznaczają tego samego. Pojęcia te są osadzone w polskim prawodawstwie, a to determinuje wymagania techniczne, jakie muszą być spełnione przez drogę, która kryje się pod określoną nazwą. Niżej podano definicje oraz akt prawny, z jakiego została zaczerpnięta definicja określeń przywołanych wcześniej: Ustawa Prawo o ruchu drogowym [9]: - droga dla rowerów droga lub jej część przeznaczona do ruchu rowerów, oznaczona odpowiednimi znakami drogowymi; droga dla rowerów jest oddzielona od innych dróg lub jezdni tej samej drogi konstrukcyjnie lub za pomocą urządzeń bezpieczeństwa ruchu drogowego, - pas ruchu dla rowerów część jezdni przeznaczona do ruchu rowerów w jednym kierunku, oznaczoną odpowiednimi znakami drogowymi; Rozporządzenie MTiGM w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie [3]: - ścieżka rowerowa wprawdzie nie ma tu swojej definicji, ale w rozporządzeniu [3] są określone stawiane jej wymagania techniczne. Ustawa o drogach publicznych [10]: - droga rowerowa - droga przeznaczona do ruchu rowerów albo rowerów i pieszych, z której może korzystać każdy, zgodnie z jej przeznaczeniem. Drogi, drogi rowerowe, parkingi oraz place przeznaczone do ruchu pojazdów, niezaliczone do żadnej z kategorii dróg publicznych i niezlokalizowane w pasie drogowym tych dróg są drogami wewnętrznymi;

2 popularne są także definicje nieujęte w obowiązujących przepisach, są to np.: - trasa rowerowa ciąg komunikacyjny przeznaczony do ruchu rowerów, który obejmuje w szczególności drogi dla rowerów, pasy dla rowerów (w tym kontrapasy), ciągi pieszo-rowerowe (drogi dla pieszych i rowerów), ulice o ruchu uspokojonym, łączniki rowerowe; - szlak rowerowy turystyczny ciąg komunikacyjny przeznaczony dla ruchu rowerów, oznaczony znakami drogowymi szlak rowerowy, który obejmuje w szczególności drogi dla rowerów, pasy dla rowerów oraz drogi dla pieszych i rowerów, a także inne drogi publiczne i niepubliczne; Tak, jak różne są definicje dróg, po których poruszają się użytkownicy rowerów, tak różne są także ich oczekiwania, wynikające ze specjalizacja sprzętu rowerowego dopasowanego do poszczególnych grup użytkowników. Walory użytkowe roweru zmieniające się wraz ze specjalizacji sprzętu (np. rowery: miejskie, trekkingowe, górskie, szosowe, itd.) determinują coraz większą popularność roweru. Sposób wykorzystania zależy od preferencji użytkownika i może służyć zarówno do celów praktycznych, jak i do rekreacji, jako najbardziej ekologiczny i ekonomiczny pojazd. Ale przyjrzyjmy się sposobowi wykorzystania rowerów przez użytkowników poruszających się w przestrzeni miejskiej. Rowerzyści w dużych aglomeracjach, wykorzystują rower, jako środek transportu zastępujący komunikację miejską. Dojeżdżają codzienne do i z pracy, uczelni itp., ale równie często rower wykorzystują do spędzania wolnego czasu. Z uwagi na infrastrukturę rowerową osobną grupę stanowią rowerzyści ze średnich i małych miejscowości oraz rowerzyści podmiejscy, którzy wykorzystują rowery w życiu codziennym, jako tani środek transportu. Obok nich można spotkać rowerowych podróżników (określanych także mianem sakwiarzy ), dla których rower jest najekonomiczniejszym środkiem podróży, pozwalającym na podziwianie odwiedzanych miejsc o walorach przyrodniczych i krajoznawczych, ale także różnych miast i miasteczek. Coraz liczniejszą grupę zaczynają stanowić rowerzyści rekreacyjni, często rodziny z dziećmi, dla których rower stanowi formę wspólnego spędzania wolnego czasu. Przy czym podróże rekreacyjne są odbywane na stosunkowo krótkich trasach, np. do pobliskiego parku. Kolejną grupę stanowią użytkownicy rowerów o zacięciu sportowym i wyczynowym, ale oni zazwyczaj nie korzystają z tras miejskich.

3 2. Problem bezpieczeństwa rowerzystów biorących udział w ruchu drogowym Omówienie w niniejszym artykule problematyki ruchu rowerowego będzie łatwiejsze, jeżeli na określenie wszystkich rodzajów wykorzystywanych przez rowerzystów dróg i tras oraz związanego z nimi wyposażenia posłużymy się zbiorczym określeniem infrastruktura rowerowa. Powszechnie widomo, że Polska jest krajem, który w statystykach europejskich dotyczących bezpieczeństwa ruchu drogowego zajmuje odległe miejsce, chociaż od kilku lat odnotowuje się zmniejszanie się liczby wypadków drogowych i ich skutków. Istotnym czynnikiem wpływającym na poprawę bezpieczeństwa ruchu drogowego (brd) jest także dbałość o infrastrukturę rowerową, która powinna gwarantować bezpieczeństwo ruchu drogowego zarówno rowerzystom, jak i pozostałym uczestnikom ruchu drogowego. O tym czy bezpieczeństwo rowerzystów jest zapewnione, na jakim poziomie i czy lokalizacja infrastruktury rowerowej ma znaczenie można wnioskować analizując dane Biura Ruchu Drogowego Komendy Głównej Policji [11]. Jak pokazują wyniki analizy tych danych do zdarzeń drogowych z udziałem rowerzystów najczęściej dochodzi w obszarze zabudowanym tutaj jest największe natężenie ruchu. Natomiast wypadki w obszarze niezabudowanym są groźniejsze, statystycznie, w co piątym wypadku odnotowuje się ofiarę śmiertelną, a w obszarze zabudowanym w co dwudziestym drugim. Można wymienić najczęściej popełniane błędy [2]: przez rowerzystów: - nieprzestrzeganie pierwszeństwa przejazdu, - nieprawidłowe wykonywanie manewru skrętu, - niedostosowanie prędkości do warunków ruchu; oraz przez kierowców: - brak zachowania ostrożności i prawidłowego odstępu od wyprzedzanego rowerzysty, - wymuszanie pierwszeństwa na skrzyżowaniach równorzędnych oraz na przejazdach dla rowerów, - wyprzedzanie w miejscach niedozwolonych, - brak sygnalizacji manewrów, - zajeżdżanie drogi, - nadmierną prędkość, - brak ostrożności przy manewrach parkowania i włączania się do ruchu.

4 Wielokryterialne analizy bezpieczeństwa ruchu drogowego, którym poddawane są zdarzenia drogowe z udziałem rowerzystów uwzględniają m.in.: liczbę i rodzaj ofiar (osoba zabita, ranna), przyczynę i okoliczności zaistnienia wypadku, a także miejsca koncentracji wypadków z udziałem rowerzystów. Wybrane wyniki tych analiz zaprezentowano niżej. W tablicy 1 przedstawiono dane z lat , dotyczące liczby wypadków oraz ofiar, w których uczestniczyli rowerzyści. Wypadki drogowe z udziałem rowerzystów stanowiły prawie 11% wszystkich wypadków drogowych. Największą grupę wśród ofiar stanowili sami rowerzyści na 1774 zabitych oraz ponad 20 tysięcy rannych. Oznacza to, że rowerzyści stanowili ponad 95% ogółu ofiar śmiertelnych w tego rodzaju wypadkach i blisko 92% ogółu ofiar rannych. Tablica 1. Wypadki drogowe z udziałem rowerzystów i ich ofiary [11] Lata Wypadki Zabici Ranni Ogółem Ogółem Rowerzyści Ogółem Rowerzyści RAZEM W tablicy 2 zamieszczono dane o wypadkach, w których sprawcami byli rowerzyści, a dotyczy to około 40% wypadków. Tablica 2. Wypadki drogowe i ich ofiary sprawcy rowerzyści [11] Lata Wypadki Zabici Ranni RAZEM W tablicy 3 (odpowiednio w okresie i , ze względu na zmianę statystyk policyjnych) podano dane dotyczące wypadków spowodowanych przez

5 rowerzystów lub z udziałem rowerzystów. Większość (odpowiednio 82 i 84%) wszystkich wypadków spowodowanych przez rowerzystów (lub z udziałem rowerzystów) miała miejsce w obszarze zabudowanym, co oznacza, że wypadki na terenie obszaru niezabudowanego stanowią niecałe 20%. Niestety w wypadkach w obszarze niezabudowanym jest znacznie więcej ofiar niż w obszarze zabudowanym, wskaźnik zabitych na 100 wypadków wynosi tutaj 20,2 co oznacza, że na terenie niezabudowanym w co piątym wypadku z udziałem rowerzysty ginęła 1 osoba (w tym samym okresie w kraju wskaźnik zabitych ogółem na 100 wypadków wyniósł 10,1). Niestety mimo zmniejszania się liczby wypadków spowodowanych przez rowerzystów, stale rośnie współczynnik zabitych osób na 100 wypadków. Tablica 3. Wypadki drogowe w podziale na rodzaj obszaru w latach spowodowane przez rowerzystów oraz z udziałem rowerzystów [11] Wypadki Zabici Ranni Lata Obszar Z-zabudowany lub N-niezabudowany Z N Z N Z N RAZEM (zmiana statystyk policyjnych) RAZEM Jako ciekawostkę można podać wynik analizy wpływu dnia tygodnia na wypadkowość. Okazuje się, że w latach rowerzyści najwięcej wypadków spowodowali w piątki i w środy (17 i 15%), a najmniej w niedziele - 9% ogółu wypadków. W latach najwięcej wypadków, w których poszkodowanym był rowerzysta spowodowali kierowcy samochodów osobowych 84,5%. W wypadkach tych zginęło 175 rowerzystów, a zostało rannych. Jednak najpoważniejsze w skutkach wypadki powodowali kierowcy samochodów ciężarowych. Byli oni sprawcami 7,9% ogółu wypadków, w których zginęły 62 osoby (24,6% ogółu), a 307 zostało rannych. Z powyższego wynika, że w co czwartym tego rodzaju zdarzeniu zginął rowerzysta.

6 Najczęstszą przyczyną wypadków spowodowanych przez kierujących pojazdami, w których poszkodowany został rowerzysta, jest nieudzielenie pierwszeństwa przejazdu oraz nieprawidłowe wyprzedzanie, a najgroźniejsze w skutkach jest niedostosowanie prędkości do warunków ruchu przez pojazdy inne niż rower. Podsumowując, należy zauważyć, że bezpieczeństwo rowerzystów w ruchu drogowym jest na stosunkowo niskim poziomie. Zwiększenia bezpieczeństwa należy szukać między innymi w poprawie infrastruktury drogowej przeznaczonej do ruchu rowerów. Cenna jest tutaj inicjatywa Prezydenta RP Bronisława Komorowskiego i uchwalenie zmian ustawowych dopuszczających budowanie dróg rowerowych usytuowanych poza pasem drogowym. Te nowe możliwości w większym stopniu dotyczą jednak obszaru niezabudowanego. I chociaż proponowane rozwiązanie powinno być jak najczęściej stosowane także w przestrzeni miejskiej, to w odniesieniu do miast należy szukać innych rozwiązań, które spełniają poniższe przesłanie: w trosce o bezpieczeństwo rowerzystów należy wyprowadzić ich z pasa drogowego na trasy specjalnie im dedykowane. 3. Inne zagrożenia dla zdrowia rowerzystów biorących udział w ruchu drogowym Transport jest poczytywany, jako jedno z istotniejszych źródeł powstawania różnego rodzaju emisji obciążających nasze środowisko naturalne. W wielu publikacjach opisywano wpływ hałasu na człowieka oraz metody jego zwalczania, także w odniesieniu do hałasu komunikacyjnego [4, 6]. Rowerzyści, na co nie zwraca się specjalnie uwagi, są także narażeni na nadmierne oddziaływanie hałasu komunikacyjnego. Coraz częściej pojawiają się również prace na temat wpływu zanieczyszczenia powietrza na zdrowie i życie ludzi [1, 5]. Współczesna gospodarka jest zależna od transportu. Dominująca część środków transportu do realizacji swej funkcji korzysta ze spalania płynnych lub gazowych węglowodorów, które w procesie spalania uwalniają do środowiska m.in. metale ciężkie, drobiny węgla oraz szereg związków chemicznych w tym: wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne (WWA), tlenki azotu (NO X ), tlenki węgla (CO, CO 2 ), ozonu (O 3 ). Oddzielną grupą zanieczyszczeń uwalnianych do powietrza przez środki transportu jest pył zawieszony (mikropyły PM - ang. Particulate Matter). Pyły zawieszone, w ostatnich latach zostały uznane przez Europejską Agencję Ochrony Środowiska, jako najbardziej groźne dla środowisk zurbanizowanych w tym także dla człowieka. Pył zawieszony razem z powietrzem może być przenoszony na znaczne odległości, przy czym bezpośrednio po emisji jak i później mikropyły są jądrem kondensacji,

7 gromadząc na swej powierzchni kolejną porcję zanieczyszczeń. Dodatkowo pewną porcję pyłu zawieszonego dostarcza ścierany: asfalt, opony, tarcze i klocki hamulcowe. A wśród tych zanieczyszczeń rowerzysta oddychający pełną piersią. Zatem trzeba podjąć walkę o ekologiczne otoczenie działania, które powinny obejmować z jednaj strony ograniczenie emisji szkodliwych czynników, z drugiej umożliwiać ich usunięcie z otoczenia. Takie możliwości daje zastosowanie fitoremadiacji [5] 3. Jak poprawić bezpieczeństwo rowerzystów Sposób kreowania dróg i ich otoczenia powinien być podpowiedzią czego należy unikać, ponieważ niesie ze sobą określone zagrożenia, oraz co można zastosować i jak wykorzystać światowe trendy do proekologicznego kształtowania polskich dróg i ulic. Z jednej strony są konieczne działania mające na celu poprawę brd (bezpieczeństwa ruchu drogowego). Podstawową przyczyną wypadków drogowych z udziałem rowerzystów jest wykorzystywanie tej samej przestrzeni przez rowery i inne pojazdy lub pieszych, co powoduje powstawanie wielu sytuacji konfliktowych. Dlatego należy dążyć do zmniejszenia liczby potencjalnych miejsc (punktów) kolizji między rowerami i samochodami oraz pieszymi. Jednym ze sposobów zmniejszenia punktów kolizji jest segregacja ruchu rowerowego, która chroni rowerzystów przed kolizjami z innymi uczestnikami ruchu. I w tym zakresie można wykorzystać zieleń miejską, jako element separujący różnych użytkowników przestrzeni przeznaczonej do ruchu drogowego. Innym sposobem zwiększającym bezpieczeństwo rowerzystów, jest m.in. tworzenie w miastach tzw. stref 30 km/h lub stref zamieszkania oraz zalecenia dotyczące minimalizacji przeplatania się torów jazdy rowerów z: innymi rowerami, samochodami, tramwajami i pieszymi, a także zapewnienia kontaktu wzrokowego między uczestnikami ruchu. Po drugie należy zadbać o czystość środowiska. Rozprzestrzenianie pyłu zawieszonego i substancji toksycznych można ograniczyć tworząc przeszkodę na trasie przemieszczających się zanieczyszczeń. Do tego celu można wykorzystać rośliny pełniące jednocześnie rolę bariery i filtru biologicznego. Rośliny w wielu wypadkach mogłyby zastąpić także ekrany przeciwhałasowe. W ostatnich latach poznano fitoremediacyjne zdolności (do gromadzenia pyłu zawieszonego) wielu gatunków [1, 5] roślin drzewiastych (najlepsze z nich to: jesion wyniosły, brzoza zwisła czy jarząb szwedzki), krzewów i pnączy rosnących w Polsce. Pnącza powinny znaleźć większe zastosowanie w otoczeniu dróg, jako towarzyszące gatunkom drzewiastym oraz ekranom przeciwhałasowym i segregującym użytkowników ruchu.

8 Gatunkiem numer jeden jest bluszcz pospolity, który jest gatunkiem rodzimym, zimozielony (czyli gromadzący mikropyły przez cały rok, bo nie zrzuca liści jesienią) i mino, że wolniej rośnie niż inne pnącza powinien być częściej sadzony. Zatem wprowadzajmy do przestrzeni miejskiej, jako elementy infrastruktury rowerowej, jak najwięcej zieleni w celu poprawy brd oraz jakości środowiska. Bibliografia [1] Gawroński S., Gawrońska H., Rymsza B.: Gospodarka niskoemisyjna a fitoremediacja dróg. Materiały konferencji LV Techniczne Dni Drogowe, Ossa, 2012 r [2] Projektowanie i budowa dróg i szlaków rowerowych. Praca zbiorowa pod redakcją. B. Rymszy, Wydawnictwo IBDiM, Warszawa 2014, ss [3] Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz.U. Nr 43, poz.430 z późn. zm). [4] Rymsza B., Beczek P., Maciejczk J.: Pomiar poziomu hałasu generowanego przez mostowe urządzenia dylatacyjne. Materiały Budowlane 8/2013 (nr 492) s [5] Rymsza B., Gawroński S., Gawrońska H.: Fitoremediacja szansą na przyjazne środowisko wokół dróg. Transport Miejski i Regionalny, nr 3/2013, s.3-7 [6] Rymsza B., Sakowski A.: Osłony przeciwdźwiękowe w budownictwie komunikacyjnym. Materiały Budowlane nr 12/2010 s [7] Standardy projektowe i wykonawcze systemu rowerowego miasta Szczecin, UM Szczecin [8] Standardy projektowe i wytyczne dla systemu rowerowego w m.st. Warszawie, Biuro Projektowo-Konsultingowe Transeko Sp.j., Warszawa [9] Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 z późn. zm.) [10] Ustawa z dnia 21 marca 1985 o drogach publicznych (Dz.U. z 1985 Nr 14, poz.60, z póżn. zm.). [11] Wypadki Drogowe w Polsce w roku, Biuro Ruchu Drogowego Komendy Głównej Policji. [12] Załącznik nr 1 Standardy projektowe i wykonawcze dla systemu rowerowego w mieście stołecznym Warszawie do zarządzenia nr 5523/2010 Prezydenta m.st. Warszawy z dnia 18 listopada 2010 r. w sprawie tworzenia korzystnych warunków dla rozwoju komunikacji rowerowej na terenie m. st. Warszawy. [13] Zarządzenie nr 2103/2004 Prezydenta Miasta Krakowa z dnia 26 listopada 2004 r. w sprawie wprowadzenia do stosowania Standardów technicznych dla infrastruktury rowerowej Miasta Krakowa, Kraków Streszczenie Prezentowana praca dotyczy poprawy bezpieczeństwa rowerzystów korzystających z przestrzeni miejskiej. Zdefiniowano określenia dróg i tras rowerowych. Przedstawiono wyniki analiz statystyk policyjnych dotyczących bezpieczeństwa rowerzystów miejskich, w konfrontacji z brd na terenach niezabudowanych. Wskazano inne zagrożenia dla zdrowia rowerzystów. Zaproponowano większe wykorzystanie zieleni miejskiej do segregacji ruchu rowerowego od innych użytkowników oraz w celu budowania barier i filtrów biologicznych służących poprawie czystości środowiska.

Główne przyczyny wypadków drogowych spowodowanych przez kierujących pojazdami, w których poszkodowany został pieszy w 2011 roku

Główne przyczyny wypadków drogowych spowodowanych przez kierujących pojazdami, w których poszkodowany został pieszy w 2011 roku Wypadki spowodowane przez innych użytkowników drogi, gdzie poszkodowany został pieszy w 2011 roku Pojazd Samochód osobowy 5 486 423 6 040 Samochód ciężarowy bez przyczepy 251 41 240 Pojazd nieustalony

Bardziej szczegółowo

Realizacja Programu Likwidacji Miejsc Niebezpiecznych na Drogach oraz projekt Programu Uspokajania Ruchu na drogach samorządowych

Realizacja Programu Likwidacji Miejsc Niebezpiecznych na Drogach oraz projekt Programu Uspokajania Ruchu na drogach samorządowych Konferencja Naukowo Techniczna MIASTO I TRANSPORT 2008 Bezpieczny system transportowy Realizacja Programu Likwidacji Miejsc Niebezpiecznych na Drogach oraz projekt Programu Uspokajania Ruchu na drogach

Bardziej szczegółowo

III Kongres Rozwoju Ruchu Rowerowego

III Kongres Rozwoju Ruchu Rowerowego III Kongres Rozwoju Ruchu Rowerowego Warszawa, 22-23 IX 2014 Projekt współfinansowany przez Szwajcarię w ramach SZWAJCARSKIEGO PROGRAMU WSPÓŁPRACY Z NOWYMI KRAJAMI CZŁONKOWSKIMI UNII EUROPEJSKIEJ www.miastadlarowerow.pl

Bardziej szczegółowo

WYPADKI DROGOWE W POLSCE W 2013 ROKU Anna Zielińska ITS

WYPADKI DROGOWE W POLSCE W 2013 ROKU Anna Zielińska ITS liczba ofiar smiertelnych liczba zarejestrowanych pojazdów WYPADKI DROGOWE W POLSCE W 2013 ROKU Anna Zielińska ITS TENDENCJE OGÓLNE W 2013 roku zagrożenie na polskich drogach zmalało 1. W stosunku do 2012

Bardziej szczegółowo

Stan bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz działania realizowane w tym zakresie - sprawozdanie -

Stan bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz działania realizowane w tym zakresie - sprawozdanie - Stan bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz działania realizowane w tym zakresie - sprawozdanie - druk senacki nr 896 Posiedzenie senackiej Komisji Samorządu Terytorialnego i Administracji Państwowej, Komisji

Bardziej szczegółowo

Infrastruktura rowerowa i jej użytkownicy. Zarządzanie jakością. Marcin Hyła Departament Studiów GDDKiA mhyla@krakow.gddkia.gov.pl

Infrastruktura rowerowa i jej użytkownicy. Zarządzanie jakością. Marcin Hyła Departament Studiów GDDKiA mhyla@krakow.gddkia.gov.pl i jej użytkownicy. Zarządzanie jakością. Marcin Hyła Departament Studiów GDDKiA mhyla@krakow.gddkia.gov.pl Dlaczego rower: najbardziej efektywny energetycznie zajmuje mało miejsca bezemisyjny wielofunkcyjny

Bardziej szczegółowo

Program budowy układu. Koncepcja dróg rowerowych w Olsztynie. dróg rowerowych na terenie miasta Olsztyna

Program budowy układu. Koncepcja dróg rowerowych w Olsztynie. dróg rowerowych na terenie miasta Olsztyna Program budowy układu Koncepcja dróg rowerowych w Olsztynie dróg rowerowych na terenie miasta Olsztyna Olsztyn, listopad 2009 Cele programu: Cel główny Wzrost potencjału turystycznego województwa warmińsko-mazurskiego

Bardziej szczegółowo

Badania zachowań pieszych. z wykorzystaniem analizy obrazu. Piotr Szagała Politechnika Warszawska

Badania zachowań pieszych. z wykorzystaniem analizy obrazu. Piotr Szagała Politechnika Warszawska Badania zachowań pieszych w obszarze przejść dla pieszych z wykorzystaniem analizy obrazu Projekt Opracowanie metody oceny bezpieczeństwa ń pieszych przy pomocy analizy obrazu wideo Konsorcjum: Instytut

Bardziej szczegółowo

STAN BEZPIECZEŃSTWA NA POLSKICH DROGACH W 2010 ROKU Zagrożenia niechronionych uczestników ruchu

STAN BEZPIECZEŃSTWA NA POLSKICH DROGACH W 2010 ROKU Zagrożenia niechronionych uczestników ruchu MINISTERSTWO INFRASTRUKTURY Sekretariat Krajowej Rady Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego STAN BEZPIECZEŃSTWA NA POLSKICH DROGACH W 21 ROKU Zagrożenia niechronionych uczestników ruchu Warszawa, 211 2 SPIS TREŚCI

Bardziej szczegółowo

Monitoring i ocena środowiska

Monitoring i ocena środowiska Monitoring i ocena środowiska Monika Roszkowska Łódź, dn. 12. 03. 2014r. Plan prezentacji: Źródła zanieczyszczeń Poziomy dopuszczalne Ocena jakości powietrza w Gdańsku, Gdyni i Sopocie Parametry normowane

Bardziej szczegółowo

WYPADKI DROGOWE W WARSZAWIE W GRUDNIU 2013 ROKU

WYPADKI DROGOWE W WARSZAWIE W GRUDNIU 2013 ROKU WYPADKI DROGOWE W WARSZAWIE W GRUDNIU 2013 ROKU 2 W grudniu 2013 roku na terenie miasta stołecznego Warszawy odnotowano: 100 wypadków drogowych (o 27 więcej niż w grudniu 2012 r.), w wyniku których 4 osoby

Bardziej szczegółowo

BEZPIECZEŃSTWO RUCHU DROGOWEGO w Programie Operacyjnym Infrastruktura i Środowisko 2007 2013

BEZPIECZEŃSTWO RUCHU DROGOWEGO w Programie Operacyjnym Infrastruktura i Środowisko 2007 2013 BEZPIECZEŃSTWO RUCHU DROGOWEGO w Programie Operacyjnym Infrastruktura i Środowisko 2007 2013 Szymon Puczyński Centrum Unijnych Projektów Transportowych październik 2014 UNIA EUROPEJSKA EUROPEJSKI FUNDUSZ

Bardziej szczegółowo

ZAJĘCIA TECHNICZNE Szczegółowe wymagania na poszczególne oceny: klasa 4 Rok szkolny 2012/2013

ZAJĘCIA TECHNICZNE Szczegółowe wymagania na poszczególne oceny: klasa 4 Rok szkolny 2012/2013 ZAJĘCIA TECHNICZNE Szczegółowe wymagania na poszczególne oceny: klasa 4 Rok szkolny 2012/2013 Ocenę celującą otrzymuje uczeń, który opanował pełny zakres wiedzy wymaganej programem, a ponadto: pracuje

Bardziej szczegółowo

Wypadki z udziałem młodych kierowców na drogach w Polsce

Wypadki z udziałem młodych kierowców na drogach w Polsce IV konferencja brd PKD Udział WORD w poprawie bezpieczeństwa ruchu drogowego Chełm, 26 27 września 2013 Wypadki z udziałem młodych kierowców na drogach w Polsce Centrum Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego Instytut

Bardziej szczegółowo

Badania zachowańpieszych w obszarze przejść dla pieszych z wykorzystaniem analizy obrazu

Badania zachowańpieszych w obszarze przejść dla pieszych z wykorzystaniem analizy obrazu Badania zachowańpieszych w obszarze przejść dla pieszych z wykorzystaniem analizy obrazu Projekt Opracowanie metody oceny bezpieczeństwa pieszych przy pomocy analizy obrazu wideo Konsorcjum: Instytut Transportu

Bardziej szczegółowo

Rowerem bezpiecznie do celu

Rowerem bezpiecznie do celu Źródło: http://mswia.gov.pl/pl/aktualnosci/9849,rowerem-bezpiecznie-do-celu.html Wygenerowano: Czwartek, 28 stycznia 2016, 09:47 Strona znajduje się w archiwum. Niedziela, 03 czerwca 2012 Rowerem bezpiecznie

Bardziej szczegółowo

Infrastruktura rowerowa i jej użytkownicy. Zarządzanie jakością. Marcin Hyła Departament Studiów GDDKiA mhyla@krakow.gddkia.gov.pl

Infrastruktura rowerowa i jej użytkownicy. Zarządzanie jakością. Marcin Hyła Departament Studiów GDDKiA mhyla@krakow.gddkia.gov.pl i jej użytkownicy. Zarządzanie jakością. Marcin Hyła Departament Studiów GDDKiA mhyla@krakow.gddkia.gov.pl Dlaczego rower: najbardziej efektywny energetycznie zajmuje mało miejsca bezemisyjny wielofunkcyjny

Bardziej szczegółowo

MAZOWIECKI ZARZĄD DRÓG WOJEWÓDZKICH ul. Kruczkowskiego 3, 00-380 Warszawa DOKUMENTACJA PROJEKTOWA DLA PRZEDSIĘWZIĘCIA

MAZOWIECKI ZARZĄD DRÓG WOJEWÓDZKICH ul. Kruczkowskiego 3, 00-380 Warszawa DOKUMENTACJA PROJEKTOWA DLA PRZEDSIĘWZIĘCIA C G M PROJEKT Sp. z o.o., 04-691 Warszawa, ul. Wapienna 25 Inwestor: Przedmiot opracowania: MAZOWIECKI ZARZĄD DRÓG WOJEWÓDZKICH ul. Kruczkowskiego 3, 00-380 Warszawa DOKUMENTACJA PROJEKTOWA DLA PRZEDSIĘWZIĘCIA

Bardziej szczegółowo

Standardy dla dróg rowerowych dobre i złe rozwiązania. Dr inż. Tadeusz Kopta Departament Studiów GDDKiA tkopta@krakow.gddkia.gov.

Standardy dla dróg rowerowych dobre i złe rozwiązania. Dr inż. Tadeusz Kopta Departament Studiów GDDKiA tkopta@krakow.gddkia.gov. Standardy dla dróg rowerowych dobre i złe rozwiązania Dr inż. Tadeusz Kopta Departament Studiów GDDKiA tkopta@krakow.gddkia.gov.pl Podstawowe definicje Droga rowerowa (pieszo-rowerowa)[1]: droga przeznaczona

Bardziej szczegółowo

Stan bezpieczeństwa ruchu drogowego na małopolskich drogach w 2013 roku. WRD KWP w Krakowie

Stan bezpieczeństwa ruchu drogowego na małopolskich drogach w 2013 roku. WRD KWP w Krakowie Stan bezpieczeństwa ruchu drogowego na małopolskich drogach w 2013 roku WRD KWP w Krakowie W 2013 roku w Polsce odnotowano : 35 752 ( 37 046 ) wypadków drogowych - spadek o 1 294 tj. 3,5 %, 3 334 ( 3 571

Bardziej szczegółowo

w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego ETB-Group Edward OLECH 6 14.00-19.00 ul. Krajewskiego 27 33-300 Nowy Sącz Godziny szkolenia (od do)

w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego ETB-Group Edward OLECH 6 14.00-19.00 ul. Krajewskiego 27 33-300 Nowy Sącz Godziny szkolenia (od do) LP. Harmonogram zajęć teoretycznych kursu prawa jazdy kat. B w ramach projektu Profesjonalista na rynku gastronomicznym realizowanego przez Miasto Nowy Sącz w ramach Działania 9.2 Podniesienie atrakcyjności

Bardziej szczegółowo

Zastępca Naczelnika WRD KSP mł. insp. Piotr JAKUBCZAK DZIECI I MŁODZIEŻ NA DRODZE

Zastępca Naczelnika WRD KSP mł. insp. Piotr JAKUBCZAK DZIECI I MŁODZIEŻ NA DRODZE Zastępca Naczelnika WRD KSP mł. insp. Piotr JAKUBCZAK DZIECI I MŁODZIEŻ NA DRODZE Wypadki drogowe w Warszawie 2500 w ach 2004 2013 2063 2075 2000 1500 1000 1819 1534 1881 1671 1707 1708 1560 1467 1130

Bardziej szczegółowo

Stan bezpieczeństwa ruchu drogowego w Polsce w 2011 roku

Stan bezpieczeństwa ruchu drogowego w Polsce w 2011 roku Stan bezpieczeństwa ruchu drogowego w Polsce w 2011 roku 1. Zdarzenia drogowe zaistniałe w 2011 roku. W 2011 roku w Polsce doszło do 40 065 wypadków drogowych, w których 4 189 osób zginęło, a 49 501 zostało

Bardziej szczegółowo

Bezpieczeństwo pieszych i rowerzystów

Bezpieczeństwo pieszych i rowerzystów Bezpieczeństwo pieszych i rowerzystów Piesi i rowerzyści to niechronieni uczestnicy ruchu drogowego. Jest to też grupa najbardziej narażona na tragiczne konsekwencje wypadków drogowych. W uniknięciu zagrożeń

Bardziej szczegółowo

Zdarzenia drogowe z udziałem rowerzystów

Zdarzenia drogowe z udziałem rowerzystów Zdarzenia drogowe z udziałem rowerzystów Aleksander Buczyński Departament Studiów GDDKiA Zespół ds. Ścieżek Rowerowych 30 października 2012 1 Podstawowe fakty Skala problemu Stereotypy a rzeczywistość

Bardziej szczegółowo

Projekt uspokojenia ruchu MIASTECZKO HOLENDERSKIE w Puławach.

Projekt uspokojenia ruchu MIASTECZKO HOLENDERSKIE w Puławach. IV Międzynarodowe Targi Infrastruktura, Warszawa, 6 października 2006 r. Projekt uspokojenia ruchu MIASTECZKO HOLENDERSKIE w Puławach. Marek Wierzchowski Krajowy konsultant ds. inżynierii ruchu Skuteczne

Bardziej szczegółowo

WYTYCZNE UNII EUROPEJSKIEJ W SPRAWIE BEZPIECZEŃSTWA RUCHU DROGOWEGO. Ilona Buttler

WYTYCZNE UNII EUROPEJSKIEJ W SPRAWIE BEZPIECZEŃSTWA RUCHU DROGOWEGO. Ilona Buttler WYTYCZNE UNII EUROPEJSKIEJ W SPRAWIE BEZPIECZEŃSTWA RUCHU DROGOWEGO Ilona Buttler KILKA LICZB Ruch w miastach odpowiada za 40 % emisji CO2 i 70 % emisji pozostałych zanieczyszczeń powodowanych przez transport

Bardziej szczegółowo

Nr 1144. Informacja. Wypadki drogowe w Polsce i wybranych krajach UE w latach 2000-2004 KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ

Nr 1144. Informacja. Wypadki drogowe w Polsce i wybranych krajach UE w latach 2000-2004 KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ WYDZIAŁ ANALIZ EKONOMICZNYCH I SPOŁECZNYCH Wypadki drogowe w Polsce i wybranych krajach UE w latach 2000-2004 Sierpień 2005 Adam Kucharz Informacja Nr 1144 W

Bardziej szczegółowo

Naczelnik Wydziału: mgr inż. Krzysztof Kowalski. inż. Iwona Kaplar inż. Jakub Maśkiewicz. Opracowanie: Czerwiec 2012r.

Naczelnik Wydziału: mgr inż. Krzysztof Kowalski. inż. Iwona Kaplar inż. Jakub Maśkiewicz. Opracowanie: Czerwiec 2012r. 2012 Podstawowe statystyki wypadków drogowych na zamiejskiej sieci dróg krajowych w roku 2011 Opracowanie: Wydział Pomiarów Ruchu Departament Studiów GDDKiA Naczelnik Wydziału: mgr inż. Krzysztof Kowalski

Bardziej szczegółowo

PROJEKT ORGANIZACJI RUCHU

PROJEKT ORGANIZACJI RUCHU BIURO PROJEKTÓW BUDOWLANYCH I ARCHITEKTONICZNYCH 97-500 Radomsko, ul. Ciepła 56 NIP: 772-211-04-05 e-mail: piskrzy@wp.pl, tel. 606 637 458 Stadium PROJEKT ORGANIZACJI RUCHU Adres obiektu ul. Leszka Czarnego

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA WYMAGAŃ zajęcia techniczne dla klasy 4 szkoły podstawowej Część komunikacyjna

KRYTERIA WYMAGAŃ zajęcia techniczne dla klasy 4 szkoły podstawowej Część komunikacyjna KRYTERIA WYMAGAŃ zajęcia techniczne dla klasy 4 szkoły podstawowej Część komunikacyjna ROK SZKOLNY 2015/2016 Temat (rozumiany jako lekcja) Ocena dopuszczająca Ocena dostateczna Ocena dobra Ocena bardzo

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN OKREŚLAJĄCY WARUNKI UZYSKANIA, PRZEBIEG I SPOSÓB SPRAWDZENIA UMIEJĘTNOŚCI NIEZBĘDNYCH DO UZYSKANIA KARTY ROWEROWEJ W SZKOLE PODSTAWOWEJ IM.

REGULAMIN OKREŚLAJĄCY WARUNKI UZYSKANIA, PRZEBIEG I SPOSÓB SPRAWDZENIA UMIEJĘTNOŚCI NIEZBĘDNYCH DO UZYSKANIA KARTY ROWEROWEJ W SZKOLE PODSTAWOWEJ IM. REGULAMIN OKREŚLAJĄCY WARUNKI UZYSKANIA, PRZEBIEG I SPOSÓB SPRAWDZENIA UMIEJĘTNOŚCI NIEZBĘDNYCH DO UZYSKANIA KARTY ROWEROWEJ W SZKOLE PODSTAWOWEJ IM. JANA BRZECHWY W LUCYNOWIE PODSTAWA PRAWNA 1. Ustawa

Bardziej szczegółowo

Przejazdy Kolejowo-Drogowe 2015

Przejazdy Kolejowo-Drogowe 2015 Przejazdy Kolejowo-Drogowe 2015 Leszek Kornalewski Instytut Badawczy Dróg i Mostów Centrum Monitoringu Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego Warszawa, 18 marca 2015 r. Leszek Kornalewski Instytut Badawczy Dróg

Bardziej szczegółowo

Transport i mobilność miejska wyzwania dla miast

Transport i mobilność miejska wyzwania dla miast Transport i mobilność miejska wyzwania dla miast dr Aneta Pluta-Zaremba Konferencja Plany Zrównoważonej Mobilności Miejskiej (ang. SUMP) kluczem do pozyskiwania środków europejskich Płock, 11 czerwca 2015

Bardziej szczegółowo

Nadmierna prędkość w ruchu drogowym nowe wyzwania

Nadmierna prędkość w ruchu drogowym nowe wyzwania Nadmierna prędkość w ruchu drogowym nowe wyzwania Procentowe porównanie ilości ofiar śmiertelnych wypadków drogowych w 2010 roku do roku 2001 w państwach Unii Europejskiej Procentowe porównanie ilości

Bardziej szczegółowo

Ocena zagrożenia na sieci dróg na podstawie doświadczeń programu EuroRAP. Marcin Budzyński, Karol Romanowski Politechnika Gdańska

Ocena zagrożenia na sieci dróg na podstawie doświadczeń programu EuroRAP. Marcin Budzyński, Karol Romanowski Politechnika Gdańska Ocena zagrożenia na sieci dróg na podstawie doświadczeń programu EuroRAP Zagrożenie e w ruchu u drogowym to: źródło zdarzenia niepożądanego (konflikt drogowy) lub niebezpiecznego (kolizja lub wypadek drogowy

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK BEZPIECZNEJ JAZDY

PRZEWODNIK BEZPIECZNEJ JAZDY PRZEWODNIK BEZPIECZNEJ JAZDY WSTĘP Jednym z podstawowych sposobów zwiększania bezpieczeństwa jazdy jest doskonalenie umiejętności kierowców i wyrabianie w nich dobrych nawyków. Wyniki wielu badań dowodzą,

Bardziej szczegółowo

PLAN PRACY WYCHOWANIA KOMUNIKACYJNEGO NA LEKCJACH TECHNIKI SZKOŁA PODSTAWOWA KL. IV (I rok)

PLAN PRACY WYCHOWANIA KOMUNIKACYJNEGO NA LEKCJACH TECHNIKI SZKOŁA PODSTAWOWA KL. IV (I rok) PLAN PRACY WYCHOWANIA KOMUNIKACYJNEGO NA LEKCJACH TECHNIKI SZKOŁA PODSTAWOWA KL. IV (I rok) Bezpieczne poruszanie się rowerem Budowa, konserwacja i eksploatacja roweru. Obowiązkowe wyposażenie roweru.

Bardziej szczegółowo

TRANSPORT A. DANE OGÓLNE. Wg stanu na dzień: 31.12. 2008

TRANSPORT A. DANE OGÓLNE. Wg stanu na dzień: 31.12. 2008 TRANSPORT A. DANE OGÓLNE L.p. Powierzchnia zurbanizowana (zainwestowana) miasta/gminy [w km2] 1 Źródło informacji: urząd administracji samorządowej - jednostka d/s urbanistyki i architektury lub inna jednostka

Bardziej szczegółowo

Rowerzysta bezpiecznym użytkownikiem dróg

Rowerzysta bezpiecznym użytkownikiem dróg 1 LEKCJA 4 TEMAT: Rowerzysta bezpiecznym użytkownikiem dróg MATERIAŁ POMOCNICZY NR 1 ROWERZYSTA - UCZESTNIK RUCHU DROGOWEGO I KIERUJĄCY POJAZDEM Rowerzysta powinien poruszać się zgodnie z zasadami ruchu

Bardziej szczegółowo

Program Centrum Edukacji Obywatelskiej Szkoła pełna energii

Program Centrum Edukacji Obywatelskiej Szkoła pełna energii Program Centrum Edukacji Obywatelskiej Szkoła pełna energii ENERGIA a ZRÓWNOWAŻONY TRANSPORT Michał Wolny Warszawa, 7 października 2010 r. Czym jest ZRÓWNOWAŻONY TRANSPORT? Zmniejsza transport szkodliwy

Bardziej szczegółowo

Po co infrastruktura rowerowa? Zrozumieć rowerzystę Marcin Hyła, Radom, 12.05.2011

Po co infrastruktura rowerowa? Zrozumieć rowerzystę Marcin Hyła, Radom, 12.05.2011 ? Zrozumieć rowerzystę Marcin Hyła, Radom, 12.05.2011 Rower stał się nieodłącznym elementem krajobrazu wielkomiejskiego Zachodu Berlin: 15% podróży na rowerze Amsterdam: 35% podróży na rowerze Kopenhaga:

Bardziej szczegółowo

Bezpieczeństwo rowerzysty działania Dolnośląskiej Polityki Rowerowej 2014-2020

Bezpieczeństwo rowerzysty działania Dolnośląskiej Polityki Rowerowej 2014-2020 Samorządowa jednostka organizacyjna Bezpieczeństwo rowerzysty działania Dolnośląskiej Polityki Rowerowej 2014-2020 INSTYTUT ROZWOJU TERYTORIALNEGO 1 Plan prezentacji: 1. Informacje o projekcie DPR 2014-2020

Bardziej szczegółowo

ranni w w yniku najechania na drzew o

ranni w w yniku najechania na drzew o INFORMACJA O STANIE BEZPIECZEŃSTWA W RUCHU DROGOWYM NA TERENIE WOJEWÓDZTWA WARMIŃSKO-MAZURSKIEGO W ZAKRESIE ZDARZEŃ ZWIĄZANYCH Z NAJECHANIEM POJAZDEM NA DRZEWO Wypadki i ich ofiary na skutek najechania

Bardziej szczegółowo

Załącznik 2. Barkowo. Analiza stanu bezpieczeństwa ruchu drogowego na odcinku obejmującym po 500 m drogi w obu kierunkach

Załącznik 2. Barkowo. Analiza stanu bezpieczeństwa ruchu drogowego na odcinku obejmującym po 500 m drogi w obu kierunkach Załącznik 2 Barkowo I Analiza stanu bezpieczeństwa ruchu drogowego na odcinku obejmującym po 500 m drogi w obu kierunkach 1. Z informacji przekazanych przez Naczelnika Wydziału Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego

Bardziej szczegółowo

ORGANIZACJA RUCHU DROGOWEGO UŻYTECZNE INFORMACJE

ORGANIZACJA RUCHU DROGOWEGO UŻYTECZNE INFORMACJE ORGANIZACJA RUCHU DROGOWEGO UŻYTECZNE INFORMACJE Wybierz interesujący temat: OBSZAR ZABUDOWANY DOPUSZCZALNA PRĘDKOŚĆ, URZĄDZENIA REJESTRUJĄCE PORZUSZANIE SIĘ PO DROGACH DLA ROWERÓW MOŻLIWOŚĆ CZY OBOWIĄZEK?

Bardziej szczegółowo

ANALIZA WYPADKÓW NA SIECI DRÓG KRAJOWYCH I AUTOSTRAD zarządzanych przez GDDKiA Oddział w Zielonej Górze ROK 2012

ANALIZA WYPADKÓW NA SIECI DRÓG KRAJOWYCH I AUTOSTRAD zarządzanych przez GDDKiA Oddział w Zielonej Górze ROK 2012 ANALIZA WYPADKÓW NA SIECI DRÓG KRAJOWYCH I AUTOSTRAD zarządzanych przez GDDKiA Oddział w Zielonej Górze 2012 Wypadki drogowe powstają dlatego, że dzisiejsi ludzie jeżdżą po wczorajszych drogach jutrzejszymi

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE WYCHOWANIE KOMUNIKACYJNE KLASA IV ROK SZKOLNY 214/2015

WYMAGANIA EDUKACYJNE WYCHOWANIE KOMUNIKACYJNE KLASA IV ROK SZKOLNY 214/2015 1.Przepisy o ruchu pieszych WYMAGANIA EDUACYJNE WYCHOWANIE OMUNIACYJNE LASA IV RO SZOLNY 214/2015 onieczne + P Dostateczna ( + P) + R ( +P +R) +D bardzo -wymienia elementy drogi przebiegającej w pobliżu

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA UZYSKANIA KARTY ROWEROWEJ I MOTOROWEROWEJ. w GIMNAZJUM NR 3. w LUBINIE

PROCEDURA UZYSKANIA KARTY ROWEROWEJ I MOTOROWEROWEJ. w GIMNAZJUM NR 3. w LUBINIE Załącznik nr 2 do Zarządzenia Nr 8/07 Dyrektora Gimnazjum Nr 3 w Lubinie PROCEDURA UZYSKANIA KARTY ROWEROWEJ I MOTOROWEROWEJ w GIMNAZJUM NR 3 w LUBINIE Podstawa prawna: Ustawa o ruchu drogowym (Dz. U.

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z konferencji naukowo-technicznej PROJEKTOWANIE ROND OŚWIADCZENIA I NOWE TENDENCJE. Część 1

Sprawozdanie z konferencji naukowo-technicznej PROJEKTOWANIE ROND OŚWIADCZENIA I NOWE TENDENCJE. Część 1 Sprawozdanie z konferencji naukowo-technicznej PROJEKTOWANIE ROND OŚWIADCZENIA I NOWE TENDENCJE. Część 1 Prof. W. Brilon Ruhr Universität Bochum, Niemcy Ronda: stan wiedzy w Niemczech Niemcy posiadają

Bardziej szczegółowo

Raport bezpieczeństwa ruchu drogowego DEKRA na rok 2013. Drogi krajowe

Raport bezpieczeństwa ruchu drogowego DEKRA na rok 2013. Drogi krajowe Raport bezpieczeństwa ruchu drogowego DEKRA na rok 2013 Drogi krajowe Seite 1 Raport bezpieczeństwa ruchu drogowego DEKRA 2008-2013 Samochody Samochody Motocykle Piesi i rowerzyści osobowe ciężarowe Człowiek

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XLVI/1069/14 RADY MIASTA KATOWICE. z dnia 26 lutego 2014 r. w sprawie przyjęcia "Polityki Rowerowej Miasta Katowice"

UCHWAŁA NR XLVI/1069/14 RADY MIASTA KATOWICE. z dnia 26 lutego 2014 r. w sprawie przyjęcia Polityki Rowerowej Miasta Katowice UCHWAŁA NR XLVI/1069/14 RADY MIASTA KATOWICE z dnia 26 lutego 2014 r. w sprawie przyjęcia "Polityki Rowerowej Miasta Katowice" Na podstawie art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. samorządzie gminnym

Bardziej szczegółowo

miasta dla rowerów Rower jest OK! Czyli dlaczego warto jeździć rowerem

miasta dla rowerów Rower jest OK! Czyli dlaczego warto jeździć rowerem miasta Rower jest OK! Czyli czego warto jeździć rowerem Dlaczego rower w mieście? miasta Czy rower jest lepszy niż samochód? miasta Dlaczego rower w mieście? miasta Dlaczego rower w mieście? Dlaczego rower

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z przedmiotu zajęcia techniczne dla klasy 4 szkoły podstawowej.

Wymagania edukacyjne z przedmiotu zajęcia techniczne dla klasy 4 szkoły podstawowej. Wymagania edukacyjne z przedmiotu zajęcia techniczne dla klasy 4 szkoły podstawowej. Ocena dopuszczająca zna regulamin pracowni, wie, jakie zasady będą obowiązywać na lekcji Ocena dostateczna ocenę dopuszczającą

Bardziej szczegółowo

Katalog wymagao programowych zajęć technicznych na poszczególne stopnie szkolne Klasa 4

Katalog wymagao programowych zajęć technicznych na poszczególne stopnie szkolne Klasa 4 Katalog wymagao programowych zajęć technicznych na poszczególne stopnie szkolne Klasa 4 Bezpieczeostwo przede wszystkim przyczyny wypadków w szkole regulamin pracowni technicznej znaki bezpieczeostwa:

Bardziej szczegółowo

POLITYKA ROWEROWA MIAST EUROPEJSKICH. Autor: Marek MACIOCHA

POLITYKA ROWEROWA MIAST EUROPEJSKICH. Autor: Marek MACIOCHA POLITYKA ROWEROWA MIAST EUROPEJSKICH Autor: Marek MACIOCHA Plan prezentacji Ogólna charakterystyka analizowanych miast Infrastruktura rowerowa dedykowana Niewidzialna infrastruktura rowerowa Parkowanie

Bardziej szczegółowo

Zdarzenia drogowe i ich skutki w Polsce w 2014 roku : SKUTKI ZDARZEŃ DROGOWYCH

Zdarzenia drogowe i ich skutki w Polsce w 2014 roku : SKUTKI ZDARZEŃ DROGOWYCH Wydział Ruchu Drogowego KWP w Olsztynie Zdarzenia drogowe i ich skutki w Polsce w 2014 roku : SKUTKI ZDARZEŃ DROGOWYCH TRENDY wypadki zabici ranni ciężko ranni kolizje 34970-2,4% 3202-4,6% 42545-3,4% 11696

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA UZYSKANIA KARTY ROWEROWEJ W OGÓLNOKSZTAŁCĄCEJ SZKOLE MUZYCZNEJ I/II STOPNIA im. FRYDERYKA CHOPINA W BYTOMIU

PROCEDURA UZYSKANIA KARTY ROWEROWEJ W OGÓLNOKSZTAŁCĄCEJ SZKOLE MUZYCZNEJ I/II STOPNIA im. FRYDERYKA CHOPINA W BYTOMIU PROCEDURA UZYSKANIA KARTY ROWEROWEJ W OGÓLNOKSZTAŁCĄCEJ SZKOLE MUZYCZNEJ I/II STOPNIA im. FRYDERYKA CHOPINA W BYTOMIU Podstawa prawna: 1) Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r., o kierujących pojazdami, ( Dz.U.

Bardziej szczegółowo

na rzecz promocji jazdy na rowerze jako sposobu transportu do i z pracy

na rzecz promocji jazdy na rowerze jako sposobu transportu do i z pracy Krótko i długoterminowe d plany Urzędu na rzecz promocji jazdy na rowerze jako sposobu transportu do i z pracy Marcin Czajkowski Urząd m.st. Warszawy Biuro Drogownictwa i Komunikacji Wydział Analiz Programowych

Bardziej szczegółowo

Test na kartę rowerową 2014 - ćwiczenia

Test na kartę rowerową 2014 - ćwiczenia 1 Jaki jest wymagany wiek, aby otrzymać kartę rowerową a. 7 lat b. 10 lat c. 13 lat d. 11 lat 2 Kto lub co decyduje w pierwszej kolejności o ruchu na skrzyżowaniu? a. sygnalizacja świetlna b. znaki drogowe

Bardziej szczegółowo

Nadmierna prędkość stanowi śmiertelne zagrożenie dla niechronionych użytkowników dróg: pieszych i rowerzystów. W miastach i małych miejscowościach

Nadmierna prędkość stanowi śmiertelne zagrożenie dla niechronionych użytkowników dróg: pieszych i rowerzystów. W miastach i małych miejscowościach PRĘDKOŚĆ Trudno wyobrazić sobie życie bez samochodu. To niewątpliwie jedna z największych zdobyczy cywilizacji. Daje mobilność, niezależność i często sporo radości. Jednak auto to także niebezpieczne narzędzie,

Bardziej szczegółowo

Transport rowerowy w Radomiu

Transport rowerowy w Radomiu Transport rowerowy w Radomiu Najciekawsze przykłady dobrych praktyk w zakresie rozwoju ruchu rowerowego Budowa sieci dróg rowerowych: łączna długość to ponad 42 km pierwsze drogi rowerowe powstały w roku

Bardziej szczegółowo

5. Analiza bezpieczeństwa ruchu rowerowego

5. Analiza bezpieczeństwa ruchu rowerowego 5. Analiza bezpieczeństwa ruchu rowerowego 5.1. Źródła danych i zakres analizy Analizę wykonano na podstawie zrzutu danych z Systemu Ewidencji Wypadków i Kolizji, tj. ogólnopolskiej bazy danych gromadzącej

Bardziej szczegółowo

DIAGNOZA STANU I SYSTEMU BRD

DIAGNOZA STANU I SYSTEMU BRD DIAGNOZA STANU I SYSTEMU BRD Gdańsk, grudzień 2010 r. Egz. nr... Projekt wykonały Połączone Zespoły Autorskie Fundacji Rozwoju Inżynierii Lądowej jako Program Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego GAMBIT Lęborski

Bardziej szczegółowo

Bike & Ride ciekawostka czy rewolucja w myśleniu o komunikacji w mieście?

Bike & Ride ciekawostka czy rewolucja w myśleniu o komunikacji w mieście? Bike & Ride ciekawostka czy rewolucja w myśleniu o komunikacji w mieście? Dr Piotr Kuropatwiński Uniwersytet Gdański Polski Klub Ekologiczny Okręg Wschodniopomorski Augustów listopad 2006 Przebieg warsztatów

Bardziej szczegółowo

drogowym ważny element polityki samorządowej

drogowym ważny element polityki samorządowej Bezpieczeństwo w ruchu drogowym ważny element polityki samorządowej Marek kbąkowski k Bezpieczeństwo obywatela w polityce rządu centralnego i samorządów Poczucie bezpieczeństwa jest jedną z najbardziej

Bardziej szczegółowo

Wymagania rozszerzające (R) na ocenę dobrą (P+R)

Wymagania rozszerzające (R) na ocenę dobrą (P+R) WYMAGANIA PROGRAMOWE I KRYTERIA OCEN Zasady poruszania się po drogach: bezpieczna droga do szkoły, przechodzenie przez jezdnie, przejazdy kolejowe i tramwajowe, z odblaskami na drogach zna zasady ruchu

Bardziej szczegółowo

Konferencja prasowa 9.01.2013 r.

Konferencja prasowa 9.01.2013 r. Konferencja prasowa 9.01.2013 r. Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego Najważniejsze statystyki Rekordowo niska liczba ofiar śmiertelnych! 40 065 wypadków drogowych 4 189 ofiar śmiertelnych 49 501 rannych -8,2%

Bardziej szczegółowo

Vademecum rowerzysty

Vademecum rowerzysty Vademecum rowerzysty Opracował: Oficer Rowerowy Gorzowa Wlkp. mgr inż. Krzysztof Kropiński Konsultacje: Naczelnik Wydziału Ruchu Drogowego Komendy Wojewódzkiej Policji w Gorzowie Wlkp. podinsp. Wiesław

Bardziej szczegółowo

WYPADKI 992 897 959 62 106,9 ZABICI 142 125 161 36 128,8 RANNI 1269 1113 1173 60 105,4 KOLIZJE 12567 13560 12727-833 93,9

WYPADKI 992 897 959 62 106,9 ZABICI 142 125 161 36 128,8 RANNI 1269 1113 1173 60 105,4 KOLIZJE 12567 13560 12727-833 93,9 Stan bezpieczeństwa w ruchu drogowym w okresie styczeń czerwiec 2007r., przedstawia się następująco zaistniało: 959 wypadków drogowych, 161 zabitych, 1173 rannych, zgłoszono także, 12727 kolizji drogowych.

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA NA POSZCZEGÓLNE OCENY SZKOLNE ZAJĘCIA TECHNICZNE KLASA IV

WYMAGANIA NA POSZCZEGÓLNE OCENY SZKOLNE ZAJĘCIA TECHNICZNE KLASA IV WYMAGANIA NA POSZCZEGÓLNE OCENY SZKOLNE ZAJĘCIA TECHNICZNE KLASA IV Materiał nauczania Wymagania podstawowe (P) na ocenę dostateczną Wymagania rozszerzające (R) na ocenę dobrą (P+R) Wymagania dopełniające

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA NA POSZCZEGÓLNE STOPNIE SZKOLNE Z ZAJĘĆ TECHNICZNYCH W KLASIE IV. Część 1. Bądź bezpieczny na drodze. Karta rowerowa.

WYMAGANIA NA POSZCZEGÓLNE STOPNIE SZKOLNE Z ZAJĘĆ TECHNICZNYCH W KLASIE IV. Część 1. Bądź bezpieczny na drodze. Karta rowerowa. WYMAGANIA NA POSZCZEGÓLNE STOPNIE SZKOLNE Z ZAJĘĆ TECHNICZNYCH W KLASIE IV Część 1. Bądź bezpieczny na drodze. Karta rowerowa. ZASADY PORUSZANIA SIĘ PO DROGACH zna zasady ruchu prawostronnego, szczególnej

Bardziej szczegółowo

FORMULARZ ZGŁASZANIA ZADAŃ BUDŻETU OBYWATELSKIEGO GMINY MIASTA KIELCE

FORMULARZ ZGŁASZANIA ZADAŃ BUDŻETU OBYWATELSKIEGO GMINY MIASTA KIELCE Zał. nr 1. FORMULARZ ZGŁASZANIA ZADAŃ BUDŻETU OBYWATELSKIEGO GMINY MIASTA KIELCE 1. PODSTAWOWE INFORMACJE O ZADANIU: - nazwa Alternatywny transport miejski. Rozwój infrastruktury rowerowo-pieszej na terenie

Bardziej szczegółowo

Szczegółowe wymagania do poszczególnych działów. Zajęcia techniczne klasa IV. oprac. Beata Łabiga

Szczegółowe wymagania do poszczególnych działów. Zajęcia techniczne klasa IV. oprac. Beata Łabiga Szczegółowe wymagania do poszczególnych działów. Zajęcia techniczne klasa IV oprac. Beata Łabiga KLASA IV ROZDZIAŁ I. BEZPIECZNIE W SZKOLE I NA DRODZE Wymagania podstawowe Uczeń: wyjaśnia, jak zapobiegać

Bardziej szczegółowo

PROCEDURY UZYSKANIA KARTY ROWEROWEJ w Szkole Podstawowej w Zespole Szkół im. Jana Pawła II w Bieniewicach

PROCEDURY UZYSKANIA KARTY ROWEROWEJ w Szkole Podstawowej w Zespole Szkół im. Jana Pawła II w Bieniewicach Załącznik do Zarządzenia nr 15/14/15 z dnia 14.01.2015 r. Dyrektora Zespołu Szkół im. Jana Pawła II w Bieniewicach PROCEDURY UZYSKANIA KARTY ROWEROWEJ w Szkole Podstawowej w Zespole Szkół im. Jana Pawła

Bardziej szczegółowo

Garść szczegółów tego co nowe: koszty eksploatacji, utrzymanie, wypadki, hałas, zmiany klimatyczne. Barbara Biniecka GDDKIA DPU-WPS Kraków

Garść szczegółów tego co nowe: koszty eksploatacji, utrzymanie, wypadki, hałas, zmiany klimatyczne. Barbara Biniecka GDDKIA DPU-WPS Kraków Garść szczegółów tego co nowe: koszty eksploatacji, utrzymanie, wypadki, hałas, zmiany klimatyczne Barbara Biniecka GDDKIA DPU-WPS Kraków AKK było, jest i będzie Było i nadal obowiązuje 1. Niebieska Księga,

Bardziej szczegółowo

Cele i treści wychowania komunikacyjnego dostosowanie do etapu edukacyjnego oraz warunków środowiska

Cele i treści wychowania komunikacyjnego dostosowanie do etapu edukacyjnego oraz warunków środowiska VII Wojewódzka Konferencja Wychowanie komunikacyjne w praktyce szkolnej kreowanie systemu Cele i treści wychowania komunikacyjnego dostosowanie do etapu edukacyjnego oraz warunków środowiska 18 listopada

Bardziej szczegółowo

Poradnik pieszego. czyli przepisy dla każdego

Poradnik pieszego. czyli przepisy dla każdego Poradnik pieszego czyli przepisy dla każdego PIESZY osoba znajdującą się poza pojazdem na drodze i niewykonującą na niej robót lub czynności przewidzianych odrębnymi przepisami; za pieszego uważa się również

Bardziej szczegółowo

BEZPIECZEŃSTWO PIESZYCH I ROWERZYSTÓW

BEZPIECZEŃSTWO PIESZYCH I ROWERZYSTÓW BEZPIECZEŃSTWO PIESZYCH I ROWERZYSTÓW Codziennie rano wiele osób wyrusza w drogę do pracy, szkoły, na zakupy lub w okresie weekendu odpoczywa zwyczajnie odpoczywa podczas wycieczek pieszych lub rowerowych

Bardziej szczegółowo

KOMENDA GŁÓWNA POLICJI. Wypadki drogowe. w Polsce w 2013 roku

KOMENDA GŁÓWNA POLICJI. Wypadki drogowe. w Polsce w 2013 roku KOMENDA GŁÓWNA POLICJI BIURO PREWENCJI BIURO RUCHU I RUCHU DROGOWEGO DROGOWEGO WYDZIAŁ ZESPÓŁ PROFILAKTYKI RUCHU DROGOWEGO I ANALIZ Wypadki drogowe Wypadki w Polsce w drogowe 2012 roku w Polsce w 2013

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA UZYSKANIA KARTY ROWEROWEJ W SZKOLE PODSTAWOWEJ IM. STEFANA BATOREGO W BISKUPICACH

PROCEDURA UZYSKANIA KARTY ROWEROWEJ W SZKOLE PODSTAWOWEJ IM. STEFANA BATOREGO W BISKUPICACH PROCEDURA UZYSKANIA KARTY ROWEROWEJ W SZKOLE PODSTAWOWEJ IM. STEFANA BATOREGO W BISKUPICACH Kartę rowerową może uzyskać osoba, która wykazała się niezbędnymi kwalifikacjami i osiągnęła wymagany wiek: 10

Bardziej szczegółowo

Test z zakresu znajomości przepisów ruchu drogowego oraz zasad udzielania I pomocy przedlekarskiej

Test z zakresu znajomości przepisów ruchu drogowego oraz zasad udzielania I pomocy przedlekarskiej Test z zakresu znajomości przepisów ruchu drogowego oraz zasad udzielania I pomocy przedlekarskiej 1. W tej sytuacji kierujący: Zestaw nr 4 a. pojazdem 3 ma pierwszeństwo przed 2, b. pojazdem 1 powinien

Bardziej szczegółowo

WYCHOWANIE KOMUNIKACYJNE

WYCHOWANIE KOMUNIKACYJNE ZAJĘCIA TECHNICZNE PLAN DYDAKTYCZNY GIMNAZJUM Plan opracowano na podstawie: o Podstawy programowej kształcenia ogólnego w gimnazjum; o Programu nauczania: Zajęcia techniczne Urszula Białka Wydawnictwo

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 7 września 2015 r. Poz. 1313. z dnia 3 lipca 2015 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie znaków i sygnałów drogowych

Warszawa, dnia 7 września 2015 r. Poz. 1313. z dnia 3 lipca 2015 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie znaków i sygnałów drogowych DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 7 września 2015 r. Poz. 1313 ROZPORZĄDZENIE MINISTRÓW INFRASTRUKTURY I ROZWOJU 1) ORAZ SPRAW WEWNĘTRZNYCH 2) z dnia 3 lipca 2015 r. zmieniające rozporządzenie

Bardziej szczegółowo

PRĘDKOŚĆ DŁUGOŚĆ DROGI ZATRZYMANIA

PRĘDKOŚĆ DŁUGOŚĆ DROGI ZATRZYMANIA Prędkość Prędkość Trudno wyobrazić sobie życie bez samochodu. To niewątpliwie jedna z największych zdobyczy cywilizacji. Daje mobilność, niezależność i często sporo radości. Jednak auto to także niebezpieczne

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZTWO POMORSKIE

WOJEWÓDZTWO POMORSKIE Pomorska Rada Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego WOJEWÓDZTWO POMORSKIE RAPORT BRD 2009 CZĘŚĆ II OCENA SYSTEMU BRD Gdańsk, kwiecień 2010 Opracowanie wykonano na zlecenie Pomorskiego Ośrodka Ruchu Drogowego

Bardziej szczegółowo

ANALIZA ANKIETY WROCŁAWSKIE FORUM MOBILNOŚCI. Jak ma się rozwijać transport we Wrocławiu?

ANALIZA ANKIETY WROCŁAWSKIE FORUM MOBILNOŚCI. Jak ma się rozwijać transport we Wrocławiu? ANALIZA ANKIETY WROCŁAWSKIE FORUM MOBILNOŚCI Jak ma się rozwijać transport we Wrocławiu? Ankieta została przeprowadzona 17 października 2015 w amach konsultacji dotyczących Nowego Studium i Strategii Wrocław

Bardziej szczegółowo

Zdarzenia drogowe z udziałem pieszych w Radomiu w latach 2007-09. Sebastian Pawłowski

Zdarzenia drogowe z udziałem pieszych w Radomiu w latach 2007-09. Sebastian Pawłowski Zdarzenia drogowe z udziałem pieszych w Radomiu w latach 2007-09 Sebastian Pawłowski BRACTWO ROWEROWE Radom, październik 2010 Spis treści 1. Wprowadzenie... 3 1.1. Wykorzystane materiały... 3 1.2. Podstawowe

Bardziej szczegółowo

4. Droga w przekroju poprzecznym

4. Droga w przekroju poprzecznym 4. Droga w przekroju poprzecznym 4.1. Ogólne zasady projektowania drogi w przekroju poprzecznym Rozwiązania projektowe drogi w przekroju poprzecznym wynikają z funkcji i klasy drogi, natężenia i rodzajowej

Bardziej szczegółowo

Pytania dla rowerzystów

Pytania dla rowerzystów Pytania dla rowerzystów 1. W strefie zamieszkania: a) pieszy może korzystać z całej szerokości drogi; b) może korzystać z drogi samodzielnie, tylko jeśli ukończył 10 lat; c) musi korzystać z przejścia

Bardziej szczegółowo

Dialog społeczny a infrastruktura rowerowa przypadek Krakowa

Dialog społeczny a infrastruktura rowerowa przypadek Krakowa Dialog społeczny a infrastruktura rowerowa przypadek Krakowa Marcin Hyła, Radom, 16.12.2010 Kraków w pigułce ok. 1250 km ulic 96,6 km dróg rowerowych (b. różnej jakości) ok. 1-2% udziału podróży rowerem

Bardziej szczegółowo

Wymagania rozszerzające (R) na ocenę dobrą (P+R)

Wymagania rozszerzające (R) na ocenę dobrą (P+R) Ogólne zasady oceniania z zajęć technicznych Zgodnie z rozporządzeniem MEN w sprawie warunków i sposobu oceniania, ocena ucznia polega na rozpoznaniu przez nauczycieli poziomu i postępów w opanowaniu przez

Bardziej szczegółowo

W tej sytuacji, na terenie zabudowanym, kierujący samochodem osobowym:

W tej sytuacji, na terenie zabudowanym, kierujący samochodem osobowym: W tej sytuacji, na terenie zabudowanym, kierujący samochodem osobowym: jest obowiązany zatrzymać pojazd by ustąpić pieszemu 1 przejście przez pasy jest obowiązany zatrzymać pojazd przed pieszym 2 wchodzącym

Bardziej szczegółowo

Scenariusz 3. Środki dydaktyczne: Plansze przedstawiające wykonanie poszczególnych manewrów, plansze ze znakami drogowymi.

Scenariusz 3. Środki dydaktyczne: Plansze przedstawiające wykonanie poszczególnych manewrów, plansze ze znakami drogowymi. Scenariusz 3 TEMAT: Manewry wykonywane przez rowerzystów. Cel zajęć: Poznanie właściwego zachowania się kierującego rowerem podczas wykonywania manewrów, zapoznanie z definicjami manewrów, kształcenie

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 7 września 2015 r. Poz. 1313. z dnia 3 lipca 2015 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie znaków i sygnałów drogowych

Warszawa, dnia 7 września 2015 r. Poz. 1313. z dnia 3 lipca 2015 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie znaków i sygnałów drogowych DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 7 września 2015 r. Poz. 1313 ROZPORZĄDZENIE MINISTRÓW INFRASTRUKTURY I ROZWOJU 1) ORAZ SPRAW WEWNĘTRZNYCH 2) z dnia 3 lipca 2015 r. zmieniające rozporządzenie

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z PRZEDMIOTU: ZAJĘCIA TECHNICZNE W KLASIE IV

WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z PRZEDMIOTU: ZAJĘCIA TECHNICZNE W KLASIE IV 1 WYMAGANIA EDUKACYJNE NA POSZCZEGÓLNE OCENY Z PRZEDMIOTU: ZAJĘCIA TECHNICZNE W KLASIE IV OCENA TEMAT LEKCJI dopuszczający dostateczny dobry bardzo dobry celujący ROZDZIAŁ I: BEZPIECZNIE W SZKOLE I NA

Bardziej szczegółowo

ANKIETA ROWEROWA DOLNOŚLĄSKA POLITYKA ROWEROWA 2014-2020

ANKIETA ROWEROWA DOLNOŚLĄSKA POLITYKA ROWEROWA 2014-2020 ANKIETA ROWEROWA DOLNOŚLĄSKA POLITYKA ROWEROWA 2014-2020 UWAGA: jeśli dane objęte pytaniem ankietowym są niedostępne prosimy napisać brak danych lub podać posiadane informacje o zbliżonym charakterze.

Bardziej szczegółowo

Jak jeżdżą Polacy? Czy akceptujemy ograniczenia prędkości? Raport z badań opinii publicznej. Konferencja prasowa Warszawa, 28 października 2013 r.

Jak jeżdżą Polacy? Czy akceptujemy ograniczenia prędkości? Raport z badań opinii publicznej. Konferencja prasowa Warszawa, 28 października 2013 r. Jak jeżdżą Polacy? Czy akceptujemy ograniczenia prędkości? Raport z badań opinii publicznej Konferencja prasowa Warszawa, 28 października 2013 r. Prędkość a liczba zabitych 3 przyczyny powodujące największą

Bardziej szczegółowo

JADWIGA SYRKO-BOLACZEK

JADWIGA SYRKO-BOLACZEK JADWIGA SYRKO-BOLACZEK e-mail: mailto:twinbass@tlen.pl NAUCZYCIELKA BIOLOGII GIMNAZJUM IM. MACIEJA RATAJA W ŻMIGRODZIE TYTUŁ: DZIAŁANIA EKOLOGICZNE W SZKOLE - Jak zainteresować młodzież gimnazjalną ekologią?

Bardziej szczegółowo

Zarząd Infrastruktury Komunalnej i Transportu ul. Centralna 53, 31-586 Kraków

Zarząd Infrastruktury Komunalnej i Transportu ul. Centralna 53, 31-586 Kraków Kraków, dn. 2012-02-16 Krzysztof Ryba r...@gmail.com Zarząd Infrastruktury Komunalnej i Transportu ul. Centralna 53, 31-586 Kraków U W A G I dot. projektu Budowa zjazdu publicznego i wyjazdu ze stacji

Bardziej szczegółowo