Usuwanie NOx w instalacji odsiarczania spalin

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Usuwanie NOx w instalacji odsiarczania spalin"

Transkrypt

1 prof. dr hab. inż. Mieczysław A. Gostomczyk, prof. dr hab. inż. Włodzimierz Kordylewski Usuwanie NOx w instalacji odsiarczania spalin Konieczność ograniczania emisji NO x do poziomu poniżej 200 mg NO 2 /m 3 (6% O 2 ), zmusza do poszukiwania nowych jego technologii usuwania ze spalin. Ostatnio następuje rozwój metod umożliwiających usuwanie kilku zanieczyszczeń w jednym urządzeniu. Konieczność ograniczenia emisji NO x z kotłów energetycznych do poziomu 200 mg/m 3 będzie obowiązkowa w Polsce od 2016 r. Z tego względu niezbędne jest przeanalizowanie technicznych i ekonomicznych możliwości spełnienia tego warunku. Jedyną sprawdzoną w skali przemysłowej technologią, dającą gwarancję obniżenia stężenia NO x do poziomu 200 mg NO 2 /m 3, jest metoda katalitycznej redukcji (SCR). Jednak generuje ona wysokie koszty inwestycyjne, ze względu na reaktor katalityczny oraz eksploatacyjne, w wyniku zużywania ok. 0,6 Mg amoniaku na 1 Mg usuniętego NO 2. Skłania to do poszukiwania tańszych rozwiązań. Rozpatruje się więc możliwość stosowania SNCR, czyli selektywnej, niekatalitycznej redukcji amoniakiem lub mocznikiem. Metoda ta polega na ich iniekcji do strefy spalania w tzw. okno temperaturowe ( C). Jej zaletą są znacznie niższe koszty inwestycyjne, m.in. w postaci układu dozowania amoniaku lub mocznika do strefy spalania, która składa się ze zbiornika reduktora i systemu dozowania z odpowiednią konfiguracją dysz oraz automatyki minimalizującej zużycie reduktora. Wadą tej technologii jest znaczny, molowy nadmiar reduktora oraz trudności z uzyskaniem stężeń NO 2 < 200 mg/m 3 w spalinach, a także nieunikniona emisja amoniaku. Znacznie tańszą metodą jest, obecnie intensywnie badany, proces polegający na utlenianiu części zawartego w spalinach NO do NO 2, N 2 O 3, N 2 O 5 (= NO y ) i usuwaniu powstałych tlenków azotu w mokrych, półsuchych i suchych instalacjach odsiarczania spalin 1,2. Proces utleniania następuje w wyniku iniekcji gazowych lub ciekłych utleniaczy do spalin przed absorberem. Sprawdzono, że w temperaturze mniejszej od 170 C stosowane utleniacze praktycznie nie utleniają SO 2. Z kolei wytworzone wyższe tlenki azotu, takie jak: NO 2, N 2 O 3, N 2 O 4, po obniżeniu temperatury spalin poniżej 72 C tworzą krople HNO 3. Te rozpuszczają pary rtęci zgodnie z reakcją 2HNO 3 +Hg = Hg(NO 3 ) 2 +H 2. Powstaje produkt dobrze rozpuszczalny w wodzie i łatwo usuwalny wraz ze ściekami z instalacji odsiarczania spalin (IOS), z których to eliminuje się go po dodaniu Na 2 S w postaci trudno rozpuszczalnego HgS. Utlenianie NO do NO y

2 Analiza wyników badań w różnej skali wskazuje, że w mokrych, suchych i półsuchych instalacjach odsiarczania można prostym sposobem usuwać SO 2, NO x i przy okazji (bezinwestycyjnie) rtęć 3-7. Produkty sorpcji NO y, głównie Ca(NO 3 ) 2, znalazłyby się wraz z CaCl 2 w ściekach z mokrego odsiarczania lub w suchym produkcie z SDA (tj. odsiarczania metodą półsuchą), takim jak: mieszanina: CaSO 3, CaSO 4, CaCl 2, Ca(NO 3 ) 2 i Ca(OH) 2 ). Ograniczenie emisji Hg 0 przy stosowaniu tej technologii nie wymagałoby dodatkowych kosztów. W przypadku odpadu z SDA obecność większej ilości Ca(NO 3 ) 2 nie miałaby znaczenia, gdyż ze względu na metale ciężkie, CaSO 3, Ca(OH) 2 i CaCl 2, odpad z SDA musi być bezpiecznie składowany. W jednym i drugim rozwiązaniu należy znaleźć najlepszy i najtańszy utleniacz oraz optymalne miejsce jego wtrysku do spalin. W przypadku SDA i spalarni odpadów jest to odpadowy roztwór NaOCl. W mokrych metodach usuwania SO 2, wytworzony w wyniku utleniania i reakcji z sorbentem odpad Ca(NO3) 2, znajdzie się w strumieniu zawiesiny odprowadzanej z absorbera do układu oddzielania i przemywania CaSO 4 2H 2 O. W związku z tym, że azotan, jest znacznie lepiej rozpuszczalny od chlorku, a jego stężenie będzie mniejsze od stężenia chlorków prawdopodobieństwo zanieczyszczenia gipsu jest żadne. Charakterystyka tlenków azotu Głównym źródłem emisji tlenków azotu są procesy spalania paliw. W przypadku kotłów pyłowych wyróżnia się dwa główne mechanizmy, których produktem jest przede wszystkim tlenek azotu (NO). Pierwszy to synteza: N 2 +O 2 = 2NO, zachodząca zwykle w temperaturze wyższej od 1600 C. Drugi jest bardziej złożony i polega na przemianach zawartych w paliwie, np. węglu i oleju, do związków azotu. Mechanizm ten powoduje znaczną emisję NO x [forma stosowana do określenia sumy NO i NO 2 w przeciwieństwie do NO y = suma (NO 2, N 2 O 3, N 2 O 4 i N 2 O 5 )]. W procesach spalania powstaje głównie NO i w tej postaci emitowany jest do atmosfery, gdzie następuje jego utlenienie do NO 2. Ten ostatni jest źródłem pozostałych tlenków: N 2 O 3, N 2 O 4 i N 2 O 5, które są toksyczne i wchodzą w liczne reakcje w fazie gazowej oraz ciekłej. NO 2, N 2 O 3, N 2 O 4 i N 2 O 5 są dobrze rozpuszczalne w wodzie i tworzą kwasy HNO 2 i HNO 3. Łatwość utleniania NO w powietrzu przekłada się na znacznie efektywniejszy proces przy zastosowaniu aktywnych utleniaczy, takich jak: O 3, H 2 O 2, NaOCl, Ca(ClO) 2, ClO 2. Produkty utleniania NO zostaną zaabsorbowane w mokrych i półsuchych instalacjach odsiarczania spalin, w których temperatura procesu w skruberach jest rzędu C. W tym

3 zakresie temperaturowym rozpuszczalność SO 2 w wodzie wynosi 27 g/dm 3, a NO 2 213g/dm 3. Z kolei w temperaturze 50 C dla SO 2 kształtuje się ona na poziomie 27 g/dm 3, a w 90 C wynosi tylko 5,8 g/dm 3. Przytoczone w tabelach 1 i 2 dane potwierdzają słuszność przyjętych założeń. Przeprowadzone przez autorów badania nad iniekcją wody utlenionej i ozonu do spalin, umożliwiły wstępną ocenę kosztów eksploatacyjnych procesu ograniczania emisji NO x w IOS kotłów OP-650 i BP-1150b. Również koszty inwestycyjne przy iniekcji wody utlenionej do kanału spalin są minimalne, co wynika z zastosowania zbiornika na roztwór wodny H 2 O 2 i układu jego dozowania do kanału spalin przed IOS. W przypadku tego procesu, ale z zastosowaniem ozonu do spalin, układ dozowania jest jeszcze prostszy. Występuje natomiast dodatkowy koszt w postaci generatorów ozonu. Ponadto aktualnie wytworzenie ozonu w ilości 1 kg wymaga 16 kwh energii elektrycznej. O kosztach decydować będzie cena energii na potrzeby własne. Dla obliczeń przyjęto 160 zł/mwh. Tab. 1. Czas przemiany NO w NO 2 w powietrzu (50%) w zależności od stężenia NO Stężenie początkowe NO Czas utleniana Stężenie NO 2 Pozostałe NO ppm mg/m 3 min s, min, h ppm mg/m 3 mg/m ,175 10,5 s ,35 21 s , ,3 3,5 210 s ,8 669, ,8 22, s ,0 200, , s ,68 67, , h 50 min 5 10,268 6,7 1 1, h 20 min 0,5 1,0268 0,67 Tab. 2. Własność tlenków azotu i ozonu Własności NO N 2 O NO 2 N 2 O 3 N 2 O 4 N 2 O 5 Ozon O 3 Masa 30, , , ,01 92, ,01 47,998 molowa [g/mol] Gęstość w Ciecz 1,3 1,2228 1,443 1,4 1,443 2, ,25 K [kg/dm 3 ] Para 1,34 1,8 3,4 [kg/m 3 ] Temperatura - 163,6-90,86-11,2-100,1-11, ,2 topnienia [ C] Temperatura - 151,7-88,48 21,1 3 21,1 rozkłada -111,9 wrzenia [ C] się Entalpia [kj/mol] 82,05-35,05 142,3 Kolor bezbarwny bezbarwny bezbarwny błękitna przeźroczysty biały błękitny ciecz proszek gaz

4 Rozpuszczalność w wodzie [g/dm 3 ] 0,032 0, ,05 Na rysunku 1 przedstawiono schemat instalacji usuwania SO 2 ze spalin, mokrą metodą wapniakową z układem do iniekcji wody utlenionej do kanału spalin, przed instalacją odsiarczania spalin z kotła OP-650. Z kolei w tabeli 3 zebrano dane określające koszty i bilans produktów dla stężeń NO 2 w spalinach 300 i 350 mg NO 2 /m 3 dla tego kotła. Rys. 1. Mokra instalacja wapniakowa z iniekcją H 2 O 2 ; 1 - kanał spalin, 2 - pompa tłokowa, 3 - kolektor H 2 O 2 + H 2 O, 4 - zbiornik H 2 O 2, 5 - dysze dwustrumieniowe, 6 - absorber IOS, 7 - dysze absorbera, 8 - odkraplacz, 9 - pompa zawiesiny CaCO 3 Tab. 3. Bilans procesu ograniczania emisji NO x z kotła OP-650 do poziomu 200 lub 100 mg NO 2 /m 3 (strumień C NOx E NOx spalin m 3 /h, temperatura spalin = 150 C, strumień ścieków z IOS = 11 m 3 /h) M NOx Strumień Ca(NO 3 ) 2 M H2O2 100% Koszt H 2 O 2 Stężenie Ca(NO 3 ) 2 w ściekach Koszt H 2 O h/rok mg/m 3 kg NO 2 /h kg NO 2 /h kg/h kg/h zł/h kg/m 3 zł/rok ,2 312,0 97,8 162,0 247,2 412,1 17,2 28, ,8 249,6 64,8 129,6 164,8 329,7 11,6 22,

5 Rysunek 2 przedstawia schemat i opis procesu iniekcji ozonu do kanału spalin z kotła BP-1150b. W tabeli 4 przedstawiono koszty iniekcji ozonu do kanału spalin tego kotła oraz bilans produktów odazotowania spalin. Przyjęto przy tym koszt wytwarzania ozonu: 16 kwh/1 kg O 3 = 0,016 MWh 160 zł/mwh = 2,56 zł/kg O 3. Rys. 2. Schemat instalacji do iniekcji ozonu do kanału spalin przed absorberem IOS (A1) Tab. 4. Bilans procesu ograniczenia emisji NO x z kotła BP-1150b do poziomu 200 lub 100 mg NO 2 /m 3 (strumień spalin 2,1 mln m 3 /h, temperatura spalin = 150 C, strumień ścieków z IOS = 18 m 3 /h) Strumień Ca(NO 3 ) 2 M O3 100% Koszt O 3 Stężenie Ca(NO 3 ) 2 Koszt O 3 w ściekach 7000 h/rok mg/m 3 kg NO 2 /h kg NO 2 /h kg/h kg/h zł/h kg/m 3 zł/rok ,7 1123,0 438,3 657,4 1122,0 1682,9 41,6 63, ,35 748,7 219,1 438,3 560,9 1122,0 20,8 41, Do kanałów spalin wprowadzone zostaną dysze dwustrumieniowe, rozpylające przy pomocy sprężonego powietrza wodę na krople o średnicy 63 mm. W związku z koniecznością dobrego rozpylenia wody w kanale o powierzchni przekroju ok. 60 m 2, zakłada się montaż sześciu dysz o wydajności 2-5 m 3 H 2 O 2 /h (po trzy na każdym boku kanału). Mają one za zadanie wprowadzać do spalin wodę przemysłową, przez cały czas pracy absorbera. Na rurociągu wody zasilającej dysze, zamontowany zostanie trójnik. Do niego pompa tłokowa P1 podawać będzie strumień 35% H 2 O 2 w ilości 0,1-2 m3/h. Strumień H 2 O 2 sterowany będzie zaworem Z1, w zależności od stężenia NO x w spalinach po IOS. Do kanału spalin wprowadzone zostaną też dodatkowe dysze zasilane wodą przemysłową, umożliwiające obniżenie temperatury spalin kontaktujących się z H 2 O 2. W kanale doprowadzającym spaliny do absorbera znajdą się dodatkowe dysze, nawilżające spaliny i obniżające temperaturę spalin. Równowaga tego procesu jest zależna od temperatury. Im niższa, tym więcej kropelek H 2 SO 3. Przykładowo w temperaturze 0 C rozpuszczalność SO 2 w wodzie wynosi 228 g/dm 3, a w 90 C tylko 5,8 g/dm 3.

6 Wprowadzenie do spalin wody utlenionej zainicjuje reakcję utleniania NO, która przebiega wg równania: H 2 O 2 +NO H 2 O+O*+NO H 2 O+NO 2 2NO 2 +H 2 O HNO 3 +HNO 2 Rozpuszczalność NO 2 w wodzie i tworzenie kwasów azotowych jest też zależne od temperatury. Im niższa, tym więcej cząsteczek NO 2 przejdzie z fazy gazowej do ciekłej. O skuteczności procesu usuwania NO x decydują również pozostałe reakcje, np. te zachodzące w fazie ciekłej: HSO 3 +HNO 2 H 2 SO 4 +NO

L E K T R O W N I E I E P L N E E KSPLOATACJA M ODERNIZACJE R EMONTY 1-3 CZERWCA 2009,SŁOK K/BEŁCHATOWA

L E K T R O W N I E I E P L N E E KSPLOATACJA M ODERNIZACJE R EMONTY 1-3 CZERWCA 2009,SŁOK K/BEŁCHATOWA Politechnika Łódzka Instytut Elektroenergetyki Stowarzyszenie Elektryków Polskich Koło przy PGE Elektrownia Bełchatów SA PGE Elektrownia Bełchatów SA IX MIĘDZYNARODOWA KONFERENCJA NAUKOWO-TECHNICZNA E

Bardziej szczegółowo

4. ODAZOTOWANIE SPALIN

4. ODAZOTOWANIE SPALIN 4. DAZTWANIE SPALIN 4.1. Pochodzenie tlenków azotu w spalinach 4.2. Metody ograniczenia emisji tlenków azotu systematyka metod 4.3. Techniki ograniczania emisji tlenków azotu 4.4. Analiza porównawcza 1

Bardziej szczegółowo

PRODUKCJA I ZASTOSOWANIE NAWOZÓW MINERALNYCH W KONTEKŚCIE OCHRONY KLIMATU

PRODUKCJA I ZASTOSOWANIE NAWOZÓW MINERALNYCH W KONTEKŚCIE OCHRONY KLIMATU PRODUKCJA I ZASTOSOWANIE NAWOZÓW MINERALNYCH W KONTEKŚCIE OCHRONY KLIMATU WERBKOWICE, 23 czerwca 2016 r. Martin Todorow, dr inż. Krzysztof Dziuba Prezentacja została wykonana w ramach projektu nr BIOSTRATEG1/271322/3/NCBR/2015

Bardziej szczegółowo

Inżynieria procesów przetwórstwa węgla, zima 15/16

Inżynieria procesów przetwórstwa węgla, zima 15/16 Inżynieria procesów przetwórstwa węgla, zima 15/16 Ćwiczenia 1 7.10.2015 1. Załóżmy, że balon ma kształt sfery o promieniu 3m. a. Jaka ilość wodoru potrzebna jest do jego wypełnienia, aby na poziomie morza

Bardziej szczegółowo

Spalarnia. odpadów? jak to działa? Jak działa a spalarnia

Spalarnia. odpadów? jak to działa? Jak działa a spalarnia Grzegorz WIELGOSIŃSKI Politechnika Łódzka Spalarnia odpadów jak to działa? a? Jak działa a spalarnia odpadów? Jak działa a spalarnia odpadów? Spalarnia odpadów komunalnych Przyjęcie odpadów, Magazynowanie

Bardziej szczegółowo

2. Podczas spalania 2 objętości pewnego gazu z 4 objętościami H 2 otrzymano 1 objętość N 2 i 4 objętości H 2O. Jaki gaz uległ spalaniu?

2. Podczas spalania 2 objętości pewnego gazu z 4 objętościami H 2 otrzymano 1 objętość N 2 i 4 objętości H 2O. Jaki gaz uległ spalaniu? 1. Oblicz, ilu moli HCl należy użyć, aby poniższe związki przeprowadzić w sole: a) 0,2 mola KOH b) 3 mole NH 3 H 2O c) 0,2 mola Ca(OH) 2 d) 0,5 mola Al(OH) 3 2. Podczas spalania 2 objętości pewnego gazu

Bardziej szczegółowo

Dyrektywa IPPC wyzwania dla ZA "Puławy" S.A. do 2016 roku

Dyrektywa IPPC wyzwania dla ZA Puławy S.A. do 2016 roku Dyrektywa IPPC wyzwania dla ZA "Puławy" S.A. do 2016 roku Warszawa, wrzesień 2009 Nowelizacja IPPC Zintegrowane zapobieganie zanieczyszczeniom i ich kontrola Zmiany formalne : - rozszerzenie o instalacje

Bardziej szczegółowo

NOWOCZESNE TECHNOLOGIE WYTWARZANIA CIEPŁA Z WYKORZYSTANIEM ODPADÓW KOMUNALNYCH I PALIW ALTERNATYWNYCH - PRZYKŁADY TECHNOLOGII ORAZ WDROŻEŃ INSTALACJI

NOWOCZESNE TECHNOLOGIE WYTWARZANIA CIEPŁA Z WYKORZYSTANIEM ODPADÓW KOMUNALNYCH I PALIW ALTERNATYWNYCH - PRZYKŁADY TECHNOLOGII ORAZ WDROŻEŃ INSTALACJI NOWOCZESNE TECHNOLOGIE WYTWARZANIA CIEPŁA Z WYKORZYSTANIEM ODPADÓW KOMUNALNYCH I PALIW ALTERNATYWNYCH - PRZYKŁADY TECHNOLOGII ORAZ WDROŻEŃ INSTALACJI O MOCY DO 20 MW t. Jacek Wilamowski Bogusław Kotarba

Bardziej szczegółowo

MOKRA WAPNIAKOWA TECHNOLOGIA ODSIARCZANIA SPALIN PREZENTACJA

MOKRA WAPNIAKOWA TECHNOLOGIA ODSIARCZANIA SPALIN PREZENTACJA MOKRA WAPNIAKOWA TECHNOLOGIA ODSIARCZANIA SPALIN PREZENTACJA 2 2 Chemia procesu Wprowadzenie Mokra metoda wapniakowa jest niewątpliwie najbardziej na świecie rozpowszechnioną technologią usuwania dwutlenku

Bardziej szczegółowo

Wrocław marzec 2013 roku. Prelegent: mgr inż. Leszek Dlouchy

Wrocław marzec 2013 roku. Prelegent: mgr inż. Leszek Dlouchy Wrocław 12-14 marzec 2013 roku Prelegent: mgr inż. Leszek Dlouchy Opr.: JBB Przedmiotem prezentacji jest krótkie omówienie: 1. uwarunkowań prawnych obowiązujących w zakładach energetyki cieplnej w Polsce,

Bardziej szczegółowo

3. ODSIARCZANIE SPALIN

3. ODSIARCZANIE SPALIN 3. ODSIARCZANIE SPALIN 3.1. Ogólna charakterystyka procesu, systematyka metod 3.2. Metoda sucha 3.3. Metoda hybrydowa sucha z nawilŝaniem 3.4. Metoda półsucha 3.5. Metoda mokra 3.6. Analiza porównawcza

Bardziej szczegółowo

Inwestycje w ochronę środowiska w TAURON Wytwarzanie. tauron.pl

Inwestycje w ochronę środowiska w TAURON Wytwarzanie. tauron.pl Inwestycje w ochronę środowiska w TAURON Wytwarzanie Moc zainstalowana TAURON Wytwarzanie TAURON Wytwarzanie w liczbach 4 506 MWe 1 274.3 MWt Elektrownia Jaworzno Elektrownia Łagisza Elektrownia Łaziska

Bardziej szczegółowo

Opracowała: mgr inż. Ewelina Nowak

Opracowała: mgr inż. Ewelina Nowak Materiały dydaktyczne na zajęcia wyrównawcze z chemii dla studentów pierwszego roku kierunku zamawianego Inżynieria Środowiska w ramach projektu Era inżyniera pewna lokata na przyszłość Opracowała: mgr

Bardziej szczegółowo

Metoda sucha. Oczyszczanie gazów w odlotowych z zanieczyszczeń gazowych cz. 2. Inne metody odsiarczania gazów

Metoda sucha. Oczyszczanie gazów w odlotowych z zanieczyszczeń gazowych cz. 2. Inne metody odsiarczania gazów Oczyszczanie gazów w odlotowych z zanieczyszczeń gazowych cz. 2 wykład - Ochrona środowiska rok III inż. Inne metody odsiarczania gazów Oprócz omówionych już mokrych metod absorpcyjnych stosuje się do

Bardziej szczegółowo

Redukcja tlenków azotu metodą SNCR ze spalin małych i średnich kotłów energetycznych wstępne doświadczenia realizacyjne

Redukcja tlenków azotu metodą SNCR ze spalin małych i średnich kotłów energetycznych wstępne doświadczenia realizacyjne Redukcja tlenków azotu metodą SNCR ze spalin małych i średnich kotłów energetycznych wstępne doświadczenia realizacyjne Autorzy: Uczelniane Centrum Badawcze Energetyki i Ochrony Środowiska Ecoenergia Sp.

Bardziej szczegółowo

OCHRONA POWIETRZA. Opracował: Damian Wolański

OCHRONA POWIETRZA. Opracował: Damian Wolański OCHRONA POWIETRZA Policzenie aktualnej emisji pyłu, dwutlenku siarki SO2, tlenku węgla CO i tlenku azotu NO przeliczanego na dwutlenku azotu NO2 Opracował: Damian Wolański Wzory wykorzystywane w projekcie

Bardziej szczegółowo

Wymogi emisyjne. KSC S.A. Zakopane

Wymogi emisyjne. KSC S.A. Zakopane Doświadczenia eksploatacyjne w oczyszczaniu spalin z kotła OR 50-N w Krajowej Spółce Cukrowej S.A. Oddział Cukrownia Kluczewo w Stargardzie Szczecińskim Jerzy Opieka Wymogi emisyjne Aktualnie obowiązujące

Bardziej szczegółowo

Polskie technologie stosowane w instalacjach 1-50 MW

Polskie technologie stosowane w instalacjach 1-50 MW Polskie technologie stosowane w instalacjach 1-50 MW Polish technology of heating installations ranging 1-50 MW Michał Chabiński, Andrzej Ksiądz, Andrzej Szlęk michal.chabinski@polsl.pl 1 Instytut Techniki

Bardziej szczegółowo

Odzyskaj energię z odpadów! Waloryzacja termiczna odpadów: Najczystszy z procesów spalania. 23.11.2010 POLEKO, Poznań. dr Ryszard Strzelecki, ESWET

Odzyskaj energię z odpadów! Waloryzacja termiczna odpadów: Najczystszy z procesów spalania. 23.11.2010 POLEKO, Poznań. dr Ryszard Strzelecki, ESWET Odzyskaj energię z odpadów! Waloryzacja termiczna odpadów: Najczystszy z procesów spalania Zalety Waloryzacji Energetycznej Odpadów dla środowiska 23.11.2010 POLEKO, Poznań dr Ryszard Strzelecki, ESWET

Bardziej szczegółowo

WYZWANIA EKOLOGICZNE XXI WIEKU

WYZWANIA EKOLOGICZNE XXI WIEKU WYZWANIA EKOLOGICZNE XXI WIEKU ZA GŁÓWNE ŹRÓDŁA ZANIECZYSZCZEŃ UWAŻANE SĄ: -przemysł -transport -rolnictwo -gospodarka komunalna Zanieczyszczenie gleb Przyczyny zanieczyszczeń gleb to, np.: działalność

Bardziej szczegółowo

Programy inwestycyjne pokonujące bariery dostosowawcze do wymogów IED. Katowice, 8 grudnia 2014 r.

Programy inwestycyjne pokonujące bariery dostosowawcze do wymogów IED. Katowice, 8 grudnia 2014 r. pokonujące bariery dostosowawcze do wymogów IED Katowice, 8 grudnia 2014 r. Moce wytwórcze TAURON Wytwarzanie TAURON WYTWRZANIE W LICZBACH 4 671,0 1 496,1 MWe moc elektryczna zainstalowana MWt moc cieplna

Bardziej szczegółowo

ENEA Wytwarzanie S.A. 2013 RETROFIT BLOKÓW W 200 MW W ENEA WYTWARZANIE S.A.

ENEA Wytwarzanie S.A. 2013 RETROFIT BLOKÓW W 200 MW W ENEA WYTWARZANIE S.A. RETROFIT BLOKÓW W 200 MW W ENEA WYTWARZANIE S.A. Program rozwoju dla ENEA Wytwarzanie S.A. zakłada wydłużenie czasu pracy bloków 200 MW do roku 2028. Wdrożono działania mające na celu przedłużenie żywotności

Bardziej szczegółowo

Usuwanie tlenków azotu ze spalin metodą ozonowania 1) Removal of nitrogen oxides from a flue gas by ozonation method

Usuwanie tlenków azotu ze spalin metodą ozonowania 1) Removal of nitrogen oxides from a flue gas by ozonation method Włodzimierz Kordylewski, Dariusz Łuszkiewicz Politechnika Wrocławska, Wydział Mechaniczno-Energetyczny Usuwanie tlenków azotu ze spalin metodą ozonowania ) Removal of nitrogen oxides from a flue gas by

Bardziej szczegółowo

Zn + S ZnS Utleniacz:... Reduktor:...

Zn + S ZnS Utleniacz:... Reduktor:... Zadanie: 1 Spaliny wydostające się z rur wydechowych samochodów zawierają znaczne ilości tlenku węgla(ii) i tlenku azotu(ii). Gazy te są bardzo toksyczne i dlatego w aktualnie produkowanych samochodach

Bardziej szczegółowo

PRZYKŁADY INSTALACJI DO SPALANIA ODPADÓW NIEBEZPIECZNYCH

PRZYKŁADY INSTALACJI DO SPALANIA ODPADÓW NIEBEZPIECZNYCH PRZYKŁADY INSTALACJI DO SPALANIA ODPADÓW NIEBEZPIECZNYCH 1. INSTALACJA DO TERMICZNEGO PRZEKSZTAŁCANIA ODPADÓW NIEBEZPIECZNYCH W DĄBROWIE GÓRNICZEJ W maju 2003 roku rozpoczęła pracę najnowocześniejsza w

Bardziej szczegółowo

TEST PRZYROSTU KOMPETENCJI Z CHEMII DLA KLAS II

TEST PRZYROSTU KOMPETENCJI Z CHEMII DLA KLAS II TEST PRZYROSTU KOMPETENCJI Z CHEMII DLA KLAS II Czas trwania testu 120 minut Informacje 1. Proszę sprawdzić czy arkusz zawiera 10 stron. Ewentualny brak należy zgłosić nauczycielowi. 2. Proszę rozwiązać

Bardziej szczegółowo

1. W źródłach ciepła:

1. W źródłach ciepła: Wytwarzamy ciepło, spalając w naszych instalacjach paliwa kopalne (miał węglowy, gaz ziemny) oraz biomasę co wiąże się z emisją zanieczyszczeń do atmosfery i wytwarzaniem odpadów. Przedsiębiorstwo ogranicza

Bardziej szczegółowo

Wpływ redukcji emisji tlenków azotu na pracę kotła

Wpływ redukcji emisji tlenków azotu na pracę kotła Aspekty dostosowania energetyki krajowej do standardów emisyjnych tlenków azotu wpływ zastosowanych technologii na pracę kotła oraz koszty realizacji odazotowania spalin Autor: Kazimierz Zamorowski ENERGOPOMIAR

Bardziej szczegółowo

PIROLIZA. GENERALNY DYSTRYBUTOR REDUXCO www.dagas.pl :: email: info@dagas.pl :: www.reduxco.com

PIROLIZA. GENERALNY DYSTRYBUTOR REDUXCO www.dagas.pl :: email: info@dagas.pl :: www.reduxco.com PIROLIZA Instalacja do pirolizy odpadów gumowych przeznaczona do przetwarzania zużytych opon i odpadów tworzyw sztucznych (polietylen, polipropylen, polistyrol), w której produktem końcowym może być energia

Bardziej szczegółowo

Zanieczyszczenia gazów i ich usuwanie

Zanieczyszczenia gazów i ich usuwanie Politechnika Gdańska Wydział Mechaniczny Zanieczyszczenia gazów i ich usuwanie Bujarski Marcin Grupa I IMM Sem 1 mgr 1 Spis treści 1. Skład powietrza... 3 2. Zanieczyszczenia powietrza... 5 3. Metody usuwania

Bardziej szczegółowo

Opracował: mgr inż. Maciej Majak. czerwiec 2010 r. ETAP I - BUDOWA KOMPLEKSOWEJ KOTŁOWNI NA BIOMASĘ

Opracował: mgr inż. Maciej Majak. czerwiec 2010 r. ETAP I - BUDOWA KOMPLEKSOWEJ KOTŁOWNI NA BIOMASĘ OBLICZENIE EFEKTU EKOLOGICZNEGO W WYNIKU PLANOWANEJ BUDOWY KOTŁOWNI NA BIOMASĘ PRZY BUDYNKU GIMNAZJUM W KROŚNIEWICACH WRAZ Z MONTAŻEM KOLEKTORÓW SŁONECZNYCH I INSTALACJI SOLARNEJ WSPOMAGAJĄCYCH PRZYGOTOWANIE

Bardziej szczegółowo

ITC REDUKCJA TLENKÓW AZOTU METODĄ SNCR ZE SPALIN MAŁYCH I ŚREDNICH KOTŁÓW ENERGETYCZNYCH - WSTĘPNE DOŚWIADCZENIA REALIZACYJNE

ITC REDUKCJA TLENKÓW AZOTU METODĄ SNCR ZE SPALIN MAŁYCH I ŚREDNICH KOTŁÓW ENERGETYCZNYCH - WSTĘPNE DOŚWIADCZENIA REALIZACYJNE WYDZIAŁ MECHANICZNY ENERGETYKI i LOTNICTWA ITC INSTYTUT TECHNIKI CIEPLNEJ Projekt POIG.01.03.01-14-035/12 współfinansowany ze środków EUROPEJSKIEGO FUNDUSZU ROZWOJU REGIONALNEGO w ramach PROGRAMU OPERACYJNEGO

Bardziej szczegółowo

Najlepsze dostępne technologie i wymagania środowiskowe w odniesieniu do procesów termicznych. Adam Grochowalski Politechnika Krakowska

Najlepsze dostępne technologie i wymagania środowiskowe w odniesieniu do procesów termicznych. Adam Grochowalski Politechnika Krakowska Najlepsze dostępne technologie i wymagania środowiskowe w odniesieniu do procesów termicznych Adam Grochowalski Politechnika Krakowska Termiczne metody utylizacji odpadów Spalanie na ruchomym ruszcie

Bardziej szczegółowo

10.2 Konkluzje dotyczące najlepszych dostępnych technik (BAT) dla energetycznego spalania paliw stałych

10.2 Konkluzje dotyczące najlepszych dostępnych technik (BAT) dla energetycznego spalania paliw stałych Tłumaczenie z jęz. angielskiego 10.2 Konkluzje dotyczące najlepszych dostępnych technik (BAT) dla energetycznego spalania paliw stałych 10.2.1 Konkluzje BAT dla spalania węgla kamiennego i brunatnego Jeżeli

Bardziej szczegółowo

PL B1. Zakłady Budowy Urządzeń Spalających ZBUS COMBUSTION Sp. z o.o.,głowno,pl BUP 04/06

PL B1. Zakłady Budowy Urządzeń Spalających ZBUS COMBUSTION Sp. z o.o.,głowno,pl BUP 04/06 RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 203050 (13) B1 (21) Numer zgłoszenia: 369645 (51) Int.Cl. F23N 5/00 (2006.01) Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (22) Data zgłoszenia: 18.08.2004

Bardziej szczegółowo

Współspalanie biomasy (redukcja CO2) oraz redukcja NOx za pomocą spalania objętościowego

Współspalanie biomasy (redukcja CO2) oraz redukcja NOx za pomocą spalania objętościowego Współspalanie biomasy (redukcja CO2) oraz redukcja NOx za pomocą spalania objętościowego Włodzimierz Błasiak, Profesor* NALCO MOBOTEC EUROPE *Royal Institute of Technology (KTH), Stockholm Division Energy

Bardziej szczegółowo

Załącznik 7.1. Analiza kosztów systemów oczyszczania spalin

Załącznik 7.1. Analiza kosztów systemów oczyszczania spalin Załącznik 7.1. Analiza kosztów systemów oczyszczania spalin 1 ZałoŜenia W ramach porównania systemów oczyszczania spalin pod kątem ekonomicznym przeanalizowano po dwie technologie odsiarczania i odazotowania

Bardziej szczegółowo

Instalacji odmagnezowania blendy flotacyjnej w Dziale Przeróbki Mechanicznej Olkusz Pomorzany ZGH Bolesław S.A.

Instalacji odmagnezowania blendy flotacyjnej w Dziale Przeróbki Mechanicznej Olkusz Pomorzany ZGH Bolesław S.A. Instalacji odmagnezowania blendy flotacyjnej w Dziale Przeróbki Mechanicznej Olkusz Pomorzany ZGH Bolesław S.A. AMK Kraków SA al. Jana Pawła II 41; 31-864 Kraków Tel. 12 647 66 38 www.amk@amk.krakow.pl;

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Załącznik nr 1 do procedury nr W_PR_1 Nazwa przedmiotu: Ochrona powietrza II Air protection II Kierunek: inżynieria środowiska Kod przedmiotu: Rodzaj przedmiotu: Obieralny, moduł 5.5 Rodzaj zajęć: wykład,

Bardziej szczegółowo

Materiały pomocnicze do laboratorium z przedmiotu Metody i Narzędzia Symulacji Komputerowej

Materiały pomocnicze do laboratorium z przedmiotu Metody i Narzędzia Symulacji Komputerowej Materiały pomocnicze do laboratorium z przedmiotu Metody i Narzędzia Symulacji Komputerowej w Systemach Technicznych Symulacja prosta dyszy pomiarowej Bendemanna Opracował: dr inż. Andrzej J. Zmysłowski

Bardziej szczegółowo

PL B1. BULGA ZBIGNIEW PRZEDSIĘBIORSTWO BUDOWY PIECÓW, AUTOMATYKI I OCHRONY ŚRODOWISKA SZKŁO-PIEC, Kraków, PL

PL B1. BULGA ZBIGNIEW PRZEDSIĘBIORSTWO BUDOWY PIECÓW, AUTOMATYKI I OCHRONY ŚRODOWISKA SZKŁO-PIEC, Kraków, PL PL 217850 B1 RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 217850 (13) B1 Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (21) Numer zgłoszenia: 392777 (22) Data zgłoszenia: 28.10.2010 (51) Int.Cl.

Bardziej szczegółowo

Przykładowe zadania z rozdziałów 1 5 (Mol, Stechiometria wzorów i równań chemicznych, Wydajność reakcji i inne)

Przykładowe zadania z rozdziałów 1 5 (Mol, Stechiometria wzorów i równań chemicznych, Wydajność reakcji i inne) Przykładowe zadania z rozdziałów 1 5 (Mol, Stechiometria wzorów i równań chemicznych, Wydajność reakcji i inne) Zadanie 7 (1 pkt) Uporządkuj podane ilości moli związków chemicznych według rosnącej liczby

Bardziej szczegółowo

Zastosowanie generatorów dwutlenku chloru i elektrolizerów w dezynfekcji wody pitnej

Zastosowanie generatorów dwutlenku chloru i elektrolizerów w dezynfekcji wody pitnej Zastosowanie generatorów dwutlenku chloru i elektrolizerów w dezynfekcji wody pitnej Jarosław Witkowski Dozowanie i Dezynfekcja Dezynfekcja dwutlenkiem chloru Właściwości dwutlenku chloru Bardzo wysoka

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZKI KONKURS PRZEDMIOTOWY Z CHEMII... DLA UCZNIÓW GIMNAZJÓW - rok szkolny 2011/2012 eliminacje wojewódzkie

WOJEWÓDZKI KONKURS PRZEDMIOTOWY Z CHEMII... DLA UCZNIÓW GIMNAZJÓW - rok szkolny 2011/2012 eliminacje wojewódzkie ŁÓDZKIE CENTRUM DOSKONALENIA NAUCZYCIELI I KSZTAŁCENIA PRAKTYCZNEGO kod Uzyskane punkty..... WOJEWÓDZKI KONKURS PRZEDMIOTOWY Z CHEMII... DLA UCZNIÓW GIMNAZJÓW - rok szkolny 2011/2012 eliminacje wojewódzkie

Bardziej szczegółowo

Inwestycje w źródłach ciepła PGNiG TERMIKA

Inwestycje w źródłach ciepła PGNiG TERMIKA Inwestycje w źródłach ciepła PGNiG TERMIKA Warszawa 22.11.2016 Grupa PGNiG TERMIKA Roczna produkcja 4,9 TWh energii elektrycznej i 42,5 PJ ciepła. Dostawy ciepła do 70 procent mieszkańców Warszawy i 60

Bardziej szczegółowo

KOLOKWIUM: 1-szy termin z kursu: Palniki i paleniska, część dotycząca palników IV r. ME, MiBM Test 11 ( r.) Nazwisko..Imię.

KOLOKWIUM: 1-szy termin z kursu: Palniki i paleniska, część dotycząca palników IV r. ME, MiBM Test 11 ( r.) Nazwisko..Imię. KOLOKWIUM: 1-szy termin Test 11 (15.12.2006 r.) 1. Gdzie w przemyśle mają zastosowanie gazowe palniki regeneracyjne: 2. Podać warunki wymienności gazów w palnikach gazowych: 3. Podać warunki awaryjnego

Bardziej szczegółowo

Kondensacja - teoria. Jak ogrzewać oszczędzając energię? Odpowiedź... KONDENSACJA. ... dowody? Podstawy kondensacji

Kondensacja - teoria. Jak ogrzewać oszczędzając energię? Odpowiedź... KONDENSACJA. ... dowody? Podstawy kondensacji Teoria KONDENSACJI Jak ogrzewać oszczędzając energię? Odpowiedź... KONDENSACJA... dowody? CZYM JEST KONDENSACJA? Ciepło uzyskane w wyniku reakcji spalania gazu ziemnego nazywamy ciepłem jawnym. Istnieje

Bardziej szczegółowo

Problemy do samodzielnego rozwiązania

Problemy do samodzielnego rozwiązania Problemy do samodzielnego rozwiązania 1. Napisz równania reakcji dysocjacji elektrolitycznej, uwzględniając w zapisie czy jest to dysocjacja mocnego elektrolitu, słabego elektrolitu, czy też dysocjacja

Bardziej szczegółowo

Plan i kartoteka testu sprawdzającego wiadomości i umiejętności uczniów

Plan i kartoteka testu sprawdzającego wiadomości i umiejętności uczniów Plan i kartoteka testu sprawdzającego wiadomości i umiejętności uczniów Dział: Reakcje chemiczne. Podstawy obliczeń chemicznych. Kl. I LO Nr programu DKOS-4015-33-02 Nr zad. Sprawdzane wiadomości iumiejętności

Bardziej szczegółowo

Rtęć w przemyśle. Technologia usuwania rtęci z węgla przed procesem zgazowania/spalania jako efektywny sposób obniżenia emisji rtęci do atmosfery

Rtęć w przemyśle. Technologia usuwania rtęci z węgla przed procesem zgazowania/spalania jako efektywny sposób obniżenia emisji rtęci do atmosfery Rtęć w przemyśle Konwencja, ograniczanie emisji, technologia 26 listopada 2014, Warszawa Technologia usuwania rtęci z węgla przed procesem zgazowania/spalania jako efektywny sposób obniżenia emisji rtęci

Bardziej szczegółowo

Rozwiązania. dla produktu MN dla M = 3 dla N = 1. Stałą równowagi obliczamy z następującego wzoru:

Rozwiązania. dla produktu MN dla M = 3 dla N = 1. Stałą równowagi obliczamy z następującego wzoru: Rozwiązania Zadanie 1 Efekt cieplny rozpuszczania 272 g Ca SO 4 wynosi: 136 g Ca SO 4 to masa 1 mola 272 g Ca SO 4 to 2 mole. Odpowiedź: Ciepło rozpuszczania odnosi się do 1 mola substancji, stąd 2x(-20,2

Bardziej szczegółowo

Kryteria oceniania z chemii kl VII

Kryteria oceniania z chemii kl VII Kryteria oceniania z chemii kl VII Ocena dopuszczająca -stosuje zasady BHP w pracowni -nazywa sprzęt laboratoryjny i szkło oraz określa ich przeznaczenie -opisuje właściwości substancji używanych na co

Bardziej szczegółowo

Zasady oceny ofert. Instalacja odazotowania spalin w CEZ Skawina S.A.

Zasady oceny ofert. Instalacja odazotowania spalin w CEZ Skawina S.A. Zasady oceny ofert Instalacja odazotowania spalin w CEZ Skawina S.A. 1. Wprowadzenie Dla oceny ofert wybrane są te kryteria i parametry/wskaźniki, które mają decydujący wpływ na ekonomikę eksploatacji.

Bardziej szczegółowo

Troska o powietrze atmosferyczne

Troska o powietrze atmosferyczne Troska o powietrze atmosferyczne Stacja monitoringu PKN ORLEN S.A. Płock Gimnazjum nr 5 Płock, 2014 ORLEN. NAPĘDZAMY PRZYSZŁOŚĆ. AGENDA 1. PKN ORLEN a środowisko 2. Monitoring powietrza atmosferycznego

Bardziej szczegółowo

REDUXCO. Katalizator spalania. Leszek Borkowski DAGAS sp z.o.o. D/LB/6/13 GreenEvo

REDUXCO. Katalizator spalania. Leszek Borkowski DAGAS sp z.o.o. D/LB/6/13 GreenEvo Katalizator spalania DAGAS sp z.o.o Katalizator REDUXCO - wpływa na poprawę efektywności procesu spalania paliw stałych, ciekłych i gazowych w różnego rodzaju kotłach instalacji wytwarzających energie

Bardziej szczegółowo

2.4. ZADANIA STECHIOMETRIA. 1. Ile moli stanowi:

2.4. ZADANIA STECHIOMETRIA. 1. Ile moli stanowi: 2.4. ZADANIA 1. Ile moli stanowi: STECHIOMETRIA a/ 52 g CaCO 3 b/ 2,5 tony Fe(OH) 3 2. Ile g stanowi: a/ 4,5 mmol ZnSO 4 b/ 10 kmol wody 3. Obl. % skład Fe 2 (SO 4 ) 3 6H 2 O 4. Obl. % zawartość tlenu

Bardziej szczegółowo

ELEKTROWNIA SKAWINA S.A.:

ELEKTROWNIA SKAWINA S.A.: ELEKTROWNIA SKAWINA S.A.: UDZIAŁ W PROGRAMIE OGRANICZANIA NISKIEJ EMISJI ELEKTROWNIA SKAWINA Rok powstania 1957-1961 Moc elektryczna Moc cieplna Paliwo 440 MW 588 MWt Węgiel kamienny Biomasa Olej opałowy

Bardziej szczegółowo

TECHNOLOGIA CHEMICZNA

TECHNOLOGIA CHEMICZNA TECHNOLOGIA CHEMICZNA Zadanie 1 (Zadanie 5. z finału XXVI Konkursu Chemicznego) Chlorek metylu otrzymuje się w procesie chlorowania metanu w instalacji cyrkulacyjnej. Do obiegu doprowadza się metan (strumień

Bardziej szczegółowo

ZBUS-TKW Combustion Sp. z o. o.

ZBUS-TKW Combustion Sp. z o. o. ZBUS-TKW Combustion Sp. z o. o. ZBUS-TKW MBUSTION Sp. z o.o. 95-015 Głowno, ul. Sikorskiego 120, Tel.: (42) 719-30-83, Fax: (42) 719-32-21 SPALANIE MĄCZKI ZWIERZĘCEJ Z OBNIŻONĄ EMISJĄ NO X Henryk Karcz

Bardziej szczegółowo

OCZYSZCZANIE PRZEMYSŁOWYCH GAZÓW ODLOTOWYCH

OCZYSZCZANIE PRZEMYSŁOWYCH GAZÓW ODLOTOWYCH OCZYSZCZANIE PRZEMYSŁOWYCH GAZÓW ODLOTOWYCH Do oczyszczania gazów z zanieczyszczeń gazowych wykorzystuje się podstawowe procesy wymiany masy procesy fizyczne: absorpcję adsorpcję kondensację separację

Bardziej szczegółowo

Dwie podstawowe konstrukcje kotłów z cyrkulującym złożem. Cyklony zewnętrzne Konstrukcja COMPACT

Dwie podstawowe konstrukcje kotłów z cyrkulującym złożem. Cyklony zewnętrzne Konstrukcja COMPACT Dr inż. Ryszard Głąbik, Zakład Kotłów i Turbin Kotły fluidalne to jednostki wytwarzające w sposób ekologiczny energię cieplną w postaci gorącej wody lub pary z paliwa stałego (węgiel, drewno, osady z oczyszczalni

Bardziej szczegółowo

Oczyszczanie gazów odlotowych z zanieczyszczeń gazowych. odlotowych. Metody oczyszczania gazów. Podstawowe pojęcia:

Oczyszczanie gazów odlotowych z zanieczyszczeń gazowych. odlotowych. Metody oczyszczania gazów. Podstawowe pojęcia: Oczyszczanie gazów odlotowych z zanieczyszczeń gazowych Wykład Kierunek OCHRONA ŚRODOWISKA, st. inżynierskie III rok Kazimierz Warmiński Metody oczyszczania gazów odlotowych Absorpcyjne Adsorpcyjne Spalanie

Bardziej szczegółowo

TERMOCHEMIA SPALANIA

TERMOCHEMIA SPALANIA TERMOCHEMIA SPALANIA I ZASADA TERMODYNAMIKI dq = dh Vdp W przemianach izobarycznych: dp = 0 dq = dh dh = c p dt dq = c p dt Q = T 2 T1 c p ( T)dT Q ciepło H - entalpia wewnętrzna V objętość P - ciśnienie

Bardziej szczegółowo

Wojewódzki Konkurs Przedmiotowy z Chemii dla uczniów gimnazjów województwa śląskiego w roku szkolnym 2014/2015

Wojewódzki Konkurs Przedmiotowy z Chemii dla uczniów gimnazjów województwa śląskiego w roku szkolnym 2014/2015 Wojewódzki Konkurs Przedmiotowy z Chemii dla uczniów gimnazjów województwa śląskiego w roku szkolnym 2014/2015 PRZYKŁADOWE ROZWIĄZANIA WRAZ Z PUNKTACJĄ Maksymalna liczba punktów możliwa do uzyskania po

Bardziej szczegółowo

Technologie ochrony atmosfery

Technologie ochrony atmosfery Technologie ochrony atmosfery Wprowadzenie do przedmiotu czyli z czym to się je Kazimierz Warmiński Literatura: Szklarczyk M. 2001. Ochrona atmosfery. Wydawnictwo UWM Olsztyn. Mazur M. 2004. Systemy ochrony

Bardziej szczegółowo

Wpływ wdrażania dyrektywy IED na ścieki generowane przez przemysł energetyczny

Wpływ wdrażania dyrektywy IED na ścieki generowane przez przemysł energetyczny Wpływ wdrażania dyrektywy IED na ścieki generowane przez przemysł energetyczny Wiesław Jamiołkowski, Artur Zając PGNIG TERMIKA SA Bełchatów, 3-4 października 2013 r. Wprowadzenie 1. Jednym z podstawowych

Bardziej szczegółowo

Procesy wytwarzania, oczyszczania i wzbogacania biogazu

Procesy wytwarzania, oczyszczania i wzbogacania biogazu Marcin Cichosz, Roman Buczkowski Procesy wytwarzania, oczyszczania i wzbogacania biogazu Schemat ideowy pozyskiwania biometanu SUBSTRATY USUWANIE S, N, Cl etc. USUWANIE CO 2 PRZYGOTOWANIE BIOGAZ SUSZENIE

Bardziej szczegółowo

Zadanie 2. (1 pkt) Uzupełnij tabelę, wpisując wzory sumaryczne tlenków w odpowiednie kolumny. CrO CO 2 Fe 2 O 3 BaO SO 3 NO Cu 2 O

Zadanie 2. (1 pkt) Uzupełnij tabelę, wpisując wzory sumaryczne tlenków w odpowiednie kolumny. CrO CO 2 Fe 2 O 3 BaO SO 3 NO Cu 2 O Test maturalny Chemia ogólna i nieorganiczna Zadanie 1. (1 pkt) Uzupełnij zdania. Pierwiastek chemiczny o liczbie atomowej 16 znajduje się w.... grupie i. okresie układu okresowego pierwiastków chemicznych,

Bardziej szczegółowo

X / \ Y Y Y Z / \ W W ... imię i nazwisko,nazwa szkoły, miasto

X / \ Y Y Y Z / \ W W ... imię i nazwisko,nazwa szkoły, miasto Zadanie 1. (3 pkt) Nadtlenek litu (Li 2 O 2 ) jest ciałem stałym, występującym w temperaturze pokojowej w postaci białych kryształów. Stosowany jest w oczyszczaczach powietrza, gdzie ważna jest waga użytego

Bardziej szczegółowo

PÓŁSUCHE ODSIARCZANIE GAZÓW SPALINOWYCH Z TRANSPORTEM PNEUMATYCZNYM SORBENTU

PÓŁSUCHE ODSIARCZANIE GAZÓW SPALINOWYCH Z TRANSPORTEM PNEUMATYCZNYM SORBENTU 17/39 Solidification of Metals and Alloys, Year 1999, Volume 1, Book No. 39 Krzepnięcie Metali i Stopów, Rok 1999, Rocznik 1, Nr 39 PAN Katowice PL ISSN 0208-9386 PÓŁSUCHE ODSIARCZANIE GAZÓW SPALINOWYCH

Bardziej szczegółowo

www.strabag-energy.com STRABAG ENERGY TECHNOLOGIES (SET) 2013

www.strabag-energy.com STRABAG ENERGY TECHNOLOGIES (SET) 2013 www.strabag-energy.com ENERGY TECHNOLOGIES () 2013 Marki koncernowe Na rodzinę w Polsce składa się kilka marek, które łącznie oferują całe spektrum usług budowlanych na najwyższym poziomie. Marki te mają

Bardziej szczegółowo

Opracował: Marcin Bąk

Opracował: Marcin Bąk PROEKOLOGICZNE TECHNIKI SPALANIA PALIW W ASPEKCIE OCHRONY POWIETRZA ATMOSFERYCZNEGO Opracował: Marcin Bąk Spalanie paliw... Przy produkcji energii elektrycznej oraz wtransporcie do atmosfery uwalnia się

Bardziej szczegółowo

Wykorzystanie ciepła odpadowego dla redukcji zużycia energii i emisji 6.07.09 1

Wykorzystanie ciepła odpadowego dla redukcji zużycia energii i emisji 6.07.09 1 Wykorzystanie ciepła odpadowego dla redukcji zużycia energii i emisji 6.07.09 1 Teza ciepło niskotemperaturowe można skutecznie przetwarzać na energię elektryczną; można w tym celu wykorzystywać ciepło

Bardziej szczegółowo

PODSTAWY STECHIOMETRII

PODSTAWY STECHIOMETRII PODSTAWY STECHIOMETRII 1. Obliczyć bezwzględne masy atomów, których względne masy atomowe wynoszą: a) 7, b) 35. 2. Obliczyć masę próbki wody zawierającej 3,01 10 24 cząsteczek. 3. Która z wymienionych

Bardziej szczegółowo

(73) (43) Zgłoszenie ogłoszono: (45) (74) (72) (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 179686 (13) B1 PL 179686 B1 RZECZPOSPOLITA POLSKA

(73) (43) Zgłoszenie ogłoszono: (45) (74) (72) (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 179686 (13) B1 PL 179686 B1 RZECZPOSPOLITA POLSKA RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 179686 (13) B1 Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (21) Numer zgłoszenia: 304906 (22) Data zgłoszenia: 30.08.1994 (51) IntCl7: B01D 53/81 (43)

Bardziej szczegółowo

Chemia. 3. Która z wymienionych substancji jest pierwiastkiem? A Powietrze. B Dwutlenek węgla. C Tlen. D Tlenek magnezu.

Chemia. 3. Która z wymienionych substancji jest pierwiastkiem? A Powietrze. B Dwutlenek węgla. C Tlen. D Tlenek magnezu. Chemia Zestaw I 1. Na lekcjach chemii badano właściwości: żelaza, węgla, cukru, miedzi i magnezu. Który z zestawów badanych substancji zawiera tylko niemetale? A Węgiel, siarka, tlen. B Węgiel, magnez,

Bardziej szczegółowo

FRAGMENT PROGRAMU POLITYCZNEGO

FRAGMENT PROGRAMU POLITYCZNEGO FRAGMENT PROGRAMU POLITYCZNEGO CIEPŁO O I ENERGIA - cz. VI Prezentacja dla hut i zakład adów w metalurgicznych Mateusz Kania, Wodzisław Śląski Wstęp Wieloletnie zaangażowanie autorów technologii Zespołu

Bardziej szczegółowo

IX Podkarpacki Konkurs Chemiczny 2016/2017. ETAP I r. Godz Zadanie 1 (11 pkt)

IX Podkarpacki Konkurs Chemiczny 2016/2017. ETAP I r. Godz Zadanie 1 (11 pkt) IX Podkarpacki Konkurs Chemiczny 016/017 ETAP I 10.11.016 r. Godz. 10.00-1.00 Uwaga! Masy molowe pierwiastków podano na końcu zestawu. KOPKCh Zadanie 1 (1) 1. Liczba elektronów walencyjnych w atomach bromu

Bardziej szczegółowo

PIROLIZA BEZEMISYJNA UTYLIZACJA ODPADÓW

PIROLIZA BEZEMISYJNA UTYLIZACJA ODPADÓW PIROLIZA BEZEMISYJNA UTYLIZACJA ODPADÓW Utylizacja odpadów komunalnych, gumowych oraz przerób biomasy w procesie pirolizy nisko i wysokotemperaturowej. Przygotował: Leszek Borkowski Marzec 2012 Piroliza

Bardziej szczegółowo

Emisja i wskaźniki emisji zanieczyszczeń powietrza dla celów monitoringu stanu jakości powietrza oraz POP (wybrane zagadnienia)

Emisja i wskaźniki emisji zanieczyszczeń powietrza dla celów monitoringu stanu jakości powietrza oraz POP (wybrane zagadnienia) Emisja i wskaźniki emisji zanieczyszczeń powietrza dla celów monitoringu stanu jakości powietrza oraz POP (wybrane zagadnienia) Aleksander Warchałowski Katarzyna Bebkiewicz Warszawa, wrzesień 2011 WPROWADZENIE

Bardziej szczegółowo

Modernizacja bloków 200 MW w kierunku zmniejszenia emisji NOx poniżej 200 mg/m 3 u w TAURON Wytwarzanie S.A.

Modernizacja bloków 200 MW w kierunku zmniejszenia emisji NOx poniżej 200 mg/m 3 u w TAURON Wytwarzanie S.A. Modernizacja bloków 200 MW w kierunku zmniejszenia emisji NOx poniżej 200 mg/m 3 u w TAURON Wytwarzanie S.A. 1 1. Cel projektu Obniżenie wielkości stężenia NOx w spalinach odprowadzanych do powietrza z

Bardziej szczegółowo

Obliczenia stechiometryczne, bilansowanie równań reakcji redoks

Obliczenia stechiometryczne, bilansowanie równań reakcji redoks Obliczenia stechiometryczne, bilansowanie równań reakcji redoks Materiały pomocnicze do zajęć wspomagających z chemii opracował: dr Błażej Gierczyk Wydział Chemii UAM Obliczenia stechiometryczne Podstawą

Bardziej szczegółowo

Tlen. Występowanie i odmiany alotropowe Otrzymywanie tlenu Właściwości fizyczne i chemiczne Związki tlenu tlenki, nadtlenki i ponadtlenki

Tlen. Występowanie i odmiany alotropowe Otrzymywanie tlenu Właściwości fizyczne i chemiczne Związki tlenu tlenki, nadtlenki i ponadtlenki Tlen Występowanie i odmiany alotropowe Otrzymywanie tlenu Właściwości fizyczne i chemiczne Związki tlenu tlenki, nadtlenki i ponadtlenki Ogólna charakterystyka tlenowców Tlenowce: obejmują pierwiastki

Bardziej szczegółowo

analogicznie: P g, K g, N g i Mg g.

analogicznie: P g, K g, N g i Mg g. Zadanie 1 Obliczamy zawartość poszczególnych składników w 10 m 3 koncentratu: Ca: 46 g Ca - 1 dm 3 roztworu x g Ca - 10000 dm 3 roztworu x = 460000 g Ca analogicznie: P 170000 g, K 10000 g, N 110000 g

Bardziej szczegółowo

Niska emisja sprawa wysokiej wagi

Niska emisja sprawa wysokiej wagi M I S EMISJA A Przedsiębiorstwo Energetyki Cieplnej w Suwałkach Sp. z o.o. Niska emisja sprawa wysokiej wagi Niska emisja emisja zanieczyszczeń do powietrza kominami o wysokości do 40 m, co prowadzi do

Bardziej szczegółowo

Dział Pomiarów Emisji i Urządzeń Ochrony Powietrza

Dział Pomiarów Emisji i Urządzeń Ochrony Powietrza Dział Pomiarów Emisji i Urządzeń Ochrony Powietrza Zakład Ochrony Środowiska Dział Pomiarów Emisji i Urządzeń Ochrony Powietrza funkcjonuje w strukturze Zakładu Ochrony Środowiska. Dział świadczy usługi

Bardziej szczegółowo

Wdrożenie dyrektywy IED realne koszty i korzyści dla środowiska? Marzena Jasińska - Łodyga Grupa Ożarów S.A.

Wdrożenie dyrektywy IED realne koszty i korzyści dla środowiska? Marzena Jasińska - Łodyga Grupa Ożarów S.A. Wdrożenie dyrektywy IED realne koszty i korzyści dla środowiska? Marzena Jasińska - Łodyga Grupa Ożarów S.A. Historia Zakładu Czerwiec 1974 decyzja o powołaniu Cementowni Ożarów Listopad 1977 - uruchomienie

Bardziej szczegółowo

Zał.3B. Wytyczne w zakresie określenia ilości ograniczenia lub uniknięcia emisji zanieczyszczeń do powietrza

Zał.3B. Wytyczne w zakresie określenia ilości ograniczenia lub uniknięcia emisji zanieczyszczeń do powietrza Zał.3B Wytyczne w zakresie określenia ilości ograniczenia lub uniknięcia emisji zanieczyszczeń do powietrza Wrocław, styczeń 2014 SPIS TREŚCI 1. Wytyczne w zakresie określenia ilości ograniczenia lub uniknięcia

Bardziej szczegółowo

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE

PRZEWODNIK PO PRZEDMIOCIE Nazwa przedmiotu: Kierunek: ENERGETYKA Rodzaj przedmiot: specjalności obieralny Rodzaj zajęć: Wykład, laboratorium NEUTRALIZACJA I OCZYSZCZANIE SPALIN Neutralization and emission control Forma studiów:

Bardziej szczegółowo

Powstawanie i redukcja NO X w cyrkulacyjnej warstwie fluidalnej

Powstawanie i redukcja NO X w cyrkulacyjnej warstwie fluidalnej mgr inż. Sylwia Jankowska Politechnika Częstochowska Powstawanie i redukcja NO X w cyrkulacyjnej warstwie fluidalnej Streszczenie: W artykule dokonano przeglądu literatury na temat równo naturalnych jak

Bardziej szczegółowo

Układ zgazowania RDF

Układ zgazowania RDF Układ zgazowania RDF Referencje Od 2017, wraz z firmą Modern Technologies and Filtration Sp. z o.o, wykonaliśmy 6 instalacji zgazowania, takich jak: System zgazowania odpadów drzewnych dla Klose Czerska

Bardziej szczegółowo

Aby pozbyć się nadmiaru CO2 z atmosfery należy go... Czerwiec Skompresować Wychwycić W jaki sposób przebiega technologia CCS? Dwutlenek węgla przeznaczony do geologicznego składowania pochodzi z obiektów

Bardziej szczegółowo

Element budowy bezpieczeństwa energetycznego Elbląga i rozwoju rozproszonej Kogeneracji na ziemi elbląskiej

Element budowy bezpieczeństwa energetycznego Elbląga i rozwoju rozproszonej Kogeneracji na ziemi elbląskiej Mgr inŝ. Witold Płatek Stowarzyszenie NiezaleŜnych Wytwórców Energii Skojarzonej / Centrum Elektroniki Stosowanej CES Sp. z o.o. Element budowy bezpieczeństwa energetycznego Elbląga i rozwoju rozproszonej

Bardziej szczegółowo

Bezemisyjna energetyka węglowa

Bezemisyjna energetyka węglowa Bezemisyjna energetyka węglowa Szansa dla Polski? Jan A. Kozubowski Wydział Inżynierii Materiałowej PW Człowiek i energia Jak ludzie zużywali energię w ciągu minionych 150 lat? Energetyczne surowce kopalne:

Bardziej szczegółowo

XIII Konkurs Chemiczny dla Uczniów Szkół Średnich Etap II rozwiązania zadań

XIII Konkurs Chemiczny dla Uczniów Szkół Średnich Etap II rozwiązania zadań XIII Konkurs Chemiczny dla Uczniów Szkół Średnich Etap II rozwiązania zadań UWAGI OGÓLNE: Za błędy w obliczeniu masy molowej -50% pkt. Za duże błędy rachunkowe -50 % pkt. Jeśli zadanie składało się z kilku

Bardziej szczegółowo

Agencja Rynku Energii S.A. G Warszawa 1, skr. poczt. 143

Agencja Rynku Energii S.A. G Warszawa 1, skr. poczt. 143 MINISTERSTWO GOSPODARKI pl. Trzech Krzyży 5, 00-507 Warszawa Nazwa i adres jednostki sprawozdawczej Agencja Rynku Energii S.A. G - 10.2 00-950 Warszawa 1, skr. poczt. 143 Numer identyfikacyjny - REGON

Bardziej szczegółowo

V Konferencja OCHRONA ŚRODOWISKA W ENERGETYCE 11-12 lutego 2010 - Jaworzno

V Konferencja OCHRONA ŚRODOWISKA W ENERGETYCE 11-12 lutego 2010 - Jaworzno V Konferencja OCHRONA ŚRODOWISKA W ENERGETYCE 11-12 lutego 2010 - Jaworzno KONFIGURACJA I PARAMETRY INSTALACJI ODSIARCZANIA SPALIN DLA BLOKU KLASY 900 MW Jerzy Mazurek RAFAKO S.A. 1 Wstęp Referat przedstawia

Bardziej szczegółowo

Budowa układu wysokosprawnej kogeneracji w Opolu kontynuacją rozwoju kogeneracji w Grupie Kapitałowej ECO S.A. Poznań

Budowa układu wysokosprawnej kogeneracji w Opolu kontynuacją rozwoju kogeneracji w Grupie Kapitałowej ECO S.A. Poznań Budowa układu wysokosprawnej kogeneracji w Opolu kontynuacją rozwoju kogeneracji w Grupie Kapitałowej ECO S.A. Poznań 24-25.04. 2012r EC oddział Opole Podstawowe dane Produkcja roczna energii cieplnej

Bardziej szczegółowo