Temat 4. BADANIA INTERDYSCYPLINARNE I STOSOWANE

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Temat 4. BADANIA INTERDYSCYPLINARNE I STOSOWANE"

Transkrypt

1 Temat 4. BADANIA INTERDYSCYPLINARNE I STOSOWANE Główne prace teoretyczne prowadzone były w Zakładzie NZ44 a prace eksperymentalne i teoretyczne prowadzone były w Zakładach: NZ52, NZ53, NZ54, NZ55, NZ56, NZ57, NZ58, NZ59, NZ61, Samodzielnej Pracowni NZ62 oraz w Laboratoriach NLW, NLD, NLR i NLP Wyniki badań w tym temacie zaowocowały w 2012 r. 70 publikacjami w czasopismach objętych wykazem Journal Citation Reports (JCR). zadanie 1. Interdyscyplinarne aspekty fizyki układów złożonych Zakład Identyfikacja uniwersalnych charakterystyk złożoności: - multifraktalne procesy stochastyczne - teoria sieci złożonych - specyfika rozkładów fluktuacji w systemach złożonych - zjawiska krytyczne i efekty synchronizacji w dynamice finansów - modele oddziałujących agentów - zagadnienia lingwistyki ilościowej 2. Dynamika nieliniowa i chaos klasyczny. - Prowadzono prace nad rozwojem algorytmów zapewniających stabilne szacowanie charakterystyk wieloskalowych dla różnego typu szeregów czasowych. W szczególności, zaproponowano nowy bardziej stabilny algorytm określania multifraktalnych korelacji krzyżowych. W ramach tej działalności zidentyfikowano szczególnie osobliwy charakter multifraktalności dla dzieł lingwistycznych oraz zlokalizowano przedział częstości, który jest nośnikiem multifraktalności w utworach muzycznych. - Zaproponowano reprezentację sieciową dla tekstów pisanych oraz przebadano jej ilościowe charakterystyki. Wykazano, że są to w większości sieci typu bezskalowego. Jako wysoce nowatorski efekt odkryto, że średnia najkrótsza ścieżka w lingwistycznych sieciach złożonych ma inne zachowanie od znanych dotychczas, co polega na tym, że wraz ze wzrostem rozmiaru układu od góry opada do jej poziomu saturacji. - Zinterpretowano korelację pomiędzy rozkładami fluktuacji stóp zwrotu oraz wolumenu obrotu na rynkach finansowych. Korelacja ta polega na tym, że stosunek indeksów skalowania w tych rozkładach jest z dobrym przybliżeniem równy czynnikowi dwa, bez względu na skale czasowe i rodzaj rynku. - W ramach modeli agentów badano efekty powstawania pieniądza jako uniwersalnego towaru w wyniku mechanizmu analogicznego do spontanicznego łamania symetrii. Pokazano, że rozważany model z reguł lokalnych może generować globalne korelacje charakterystyczne dla procesów wieloskalowych. Zaprezentowanie jednolitego podejścia do zagadnienia złożoności poprzez identyfikację uniwersalnych charakterystyk złożoności w układach takich jak rynki finansowe, mózg człowieka czy języki naturalne. Obszerna monografia na ten temat pt. Physical approach to complex systems autorstwa J. Kwapień i S. Drożdż, ukazała się jako Physics Reports 515 (2012) Opublikowane 3 prace w czasopismach wymienionych przez JCR. Zakład 54 28

2 zadanie 2. Badania eksperymentalne, teoretyczne i numeryczne oddziaływania promieniowania jądrowego z różnymi ośrodkami 1. Modelowanie i pomiar neutronowych strumieni impulsowych w ośrodkach skończonych (włączając niejednorodne). 2. Rozwój metod pomiarowych i interpretacyjnych dla jądrowej geofizyki otworowej. Ad 1. Wykonano liczne serie symulacji komputerowych Monte Carlo (program MCNP) rozpraszania neutronów prędkich emitowanych z impulsowego źródła nanosekundowego typu Plasma Focus na materiałach różnego typu umieszczonych w zadanej wspólnej obudowie zewnętrznej. Stanowi to podstawę opracowanie impulsowej metody neutronowej (NINIS) detekcji niebezpiecznych materiałów ukrytych np. w bagażu, przy zastosowaniu techniki pomiaru czasu przelotu (T-O-F). Współpraca: IFPiLM Warszawa (projekt MNiSW Nr O N ). Ad 2. Zbadany został wpływ niejednorodności geometrycznych i materiałowych wokół otworu wiertniczego. Rozpatrywano dwa typy sond, jednej ze źródłem neutronów a drugiej ze źródłem promieniowania gamma. Opracowane zostały metody wizualizacji rozkładu pól neutronowych w cienkowarstwowych ośrodkach skalnych przeciętych otworem wiertniczym przy zmiennym kącie nachylenia warstw w stosunku do osi otworu. Współpraca: AGH, Wydz. Geologii, Geofizyki i Ochrony Środowiska (projekt bad. MNiSW Nr N N ). Publikacja monografii: U.Woźnicka, D.Dworak, U.Wiącek, T.Zorski: Geofizyczne profilowania neutronowe w asymetrycznych formacjach cienkowarstwowych. Instytut Fizyki Jądrowej PAN 2012, ISBN Nowoczesne metody interpretacji wyników w różnych konfiguracjach układu odwiertwarstwa są obecnie rozwijane pod kątem poszukiwań gazu łupkowego. Opublikowano w 2012 roku 2 prace w czasopismach wyróżnionych w JCR z tego zadania. Wyniki były też prezentowane na Międzynarodowej Konferencji Naukowo-Technicznej Geopetrol 2012, Zakopane zadanie 3. Metody detekcji neutronów dla diagnostyki plazmy D-D i D-T pod kątem badań dla programu ITER 1. Detekcja neutronów opóźnionych z aktywacji materiałów rozszczepialnych w polu neutronowym wytwarzanym przez duże układy termojądrowe. 2. Badania detektorów diamentowych dla pomiarów neutronów i cząstek alfa z emisji w plazmie termojądrowej. 3. Modelowanie plazmy jako dynamicznego źródła promieniowania neutronowego w układach typu tokamak. 29

3 Ad 1. Wykonano numeryczne symulacje eksperymentów z aktywacją neutronami próbki materiału rozszczepialnego, która emituje neutrony opóźnione. Analizowano krzywe zaniku w czasie neutronów opóźnionych. Przeprowadzono teoretyczna ocenę związku szerokości okien czasowych podczas rejestracji liczby neutronów opóźnionych z niepewnością oszacowania abundancji prekursorów neutronów opóźnionych. Współpraca: Asocjacja EURATOM-IFPiLM, Warszawa; Asocjacja EURATOM-IPP, Greifswald, Niemcy; EFDA-JET, Culham, Anglia. Ad 2. Badano spektrometryczne właściwości detektorów diamentowych o różnej grubości monokryształów w pomiarze różnych cząstek (alfa, protony, deuterony) o energiach do kilku MeV przy wykorzystaniu wiązek jonów z akceleratora Van de Graaffa i generatora neutronów. Stwierdzono wysoką stabilność i powtarzalność charakterystyk spektrometrycznych. Współpraca: Asocjacja EURATOM-IFPiLM, Warszawa; Asocjacja EURATOM-IPP, Greifswald, Niemcy; EFDA-JET, Culham, Anglia. Projekt EURATOM EFDA WP11-DIA /IPPLM/PS. Współpraca IFPiLM oraz NZ58 IFJ. Projekt bad. MNiSW Nr N N Ad 3. Kontynuowano testy programu komputerowego dla modelowania sznura plazmowego w tokamakach w ramach jednego z projektów European Fusion Development Agreement Integrated Tokamak Modeling Task Force. Rozpoczęto badanie efektów paramagnetycznych wzbudzanych dryfem elektrycznym w częściowo zjonizowanej i namagnetyzowanej plazmie. Współpraca: Asocjacja EURATOM IFPiLM, Warszawa; EURATOM IPP Garching, Niemcy; Projekt EURATOM EFDA WP11-ITM-IMP3-ACT1-01. Weryfikacja kilku modeli tzw. solverów w kodzie ETS pod względem przydatności do obliczeń uwzględniających wewnętrzną barierę transportu w plazmie tokamaka. Wyniki prezentowano na konferencjach: International Conference on Diamond and Carbon Materials, 3-6 September 2012, (Granada, Hiszpania), 25 th Symposium on Plasma Physics and Technology, June , Praga, Czechy. 4th COMPASS Programming Conference & 15th Meeting of IBA, September 17-18, 2012, Praga, Czechy. Zakład 55/Zakład 52 zadanie 4. Biologia radiacyjna i środowiskowa; retrospektywna dozymetria biologiczna ekspozycji radiacyjnych i środowiskowych - badanie wrażliwości osobniczej i wydajności naprawy DNA Zastosowanie promieniowania do badania zróżnicowania podatności osobniczej. Realizację zadania na poziomie komórkowym przed i po zastosowaniu dawki pobudzającej promieniowania X, prowadzono w ramach trzech projektów badawczych: 30

4 1. badania uszkodzeń DNA i chromosomów w funkcji ekspozycji środowiskowej, diagnostycznej, terapeutycznej, zawodowej lub wypadkowej (retrospektywna dozymetria biologiczna). 2. badania porównawcze wpływu niskich i wysokich dawek 131 I, na fenotypowe zróżnicowanie osobnicze w podatności na indukcję radiacyjnych uszkodzeń oraz w wydajności komórkowych procesów naprawy, w tym: a) analizę wpływu endogennych lub egzogennych czynników środowiskowych na wydajność procesu naprawy radiacyjnych uszkodzeń DNA, b) analizę wpływu zróżnicowania polimorficznego na wydajność naprawy radiacyjnych uszkodzeń DNA. W realizacji programu współpracowano z naukowcami następujących instytucji: CIOP, IAEA, KAERI, Uniwersytet w Leiden, Uniwersytet w Koszycach. Po raz pierwszy w Polsce, przeprowadzono (we współpracy eksperta z Holandii) udany eksperyment z wprowadzeniem techniki PCC przedwczesnej kondensacji chromosomów (primature chromosome condensation) - do badań w zakresie dozymetrii biologicznej. Otrzymane rezultaty badań zaprezentowano na międzynarodowych konferencjach: ERR 2012 (Włochy), ISCA 2012 (Włochy), INEC (Polska). Ponadto, wygłoszono proszony wykład na Światowym Kongresie Mutagenezy EMS (Doha, Catar) oraz wykład na Jesiennej Szkole PTBR. Opublikowano 3 artykuły w Proceedings of 2nd International Nuclear Energy Congress. Wyniki badań dały podstawę do zakończonego obroną przewodu doktorskiego. Zakład 56 zadanie 5. Obrazowanie i zlokalizowana spektroskopia magnetycznego rezonansu w badaniach biomedycznych 1. Badanie struktury i procesów fizjologicznych tkanek i narządów w stanach normalnych lub patologicznych metodami MRI/MRS (współpraca z Institute for Biodiagnostics NRC, Winnipeg, Kanada, Śląskim Uniwersytetem Medycznym w Katowicach, Akademią Wychowania Fizycznego w Krakowie, Katedrą Farmakologii Collegium Medicum UJ, Wydziałem Chemii UJ). 2. Zastosowanie obrazowania MR do badania procesów uwalniania substancji czynnych leków w układach modelowych (współpraca z Katedrą Farmacji Collegium Medicum UJ w Krakowie, Institute for Biodiagnostics NRC, Winnipeg, Canada, University of Toronto, Toronto, Canada). 3. Rozwój technologii obrazowania tensora dyfuzji (współpraca z Wojskową Akademią Techniczną w Warszawie) 4. Rozwój metod i oprzyrządowania do obrazowania i spektroskopii zlokalizowanej MR Ad. 1. Prowadzone badania obejmowały: a) scharakteryzowanie dwu modeli mysich patologii serca - kardiomiopatii rozstrzeniowej (myszy Tgαq*44) oraz miażdżycy (myszy apoe/ldlr-/- ) b) określenie wpływu treningu wytrzymałościowego na stabilność metaboliczną mięśni szkieletowych człowieka 31

5 c) określenie wpływu środków farmakologicznych oraz terapii komórkowych na zahamowanie uszkodzeń w rdzeniu kręgowym szczura Ad. 2. Prowadzono ocenę właściwości i porównanie generycznych produktów leczniczych Ad. 3. Prowadzono rozwój metodologii określenia przestrzennego rozkładu macierzy b w obrazowaniu tensora dyfuzji Ad. 4. Kontynuowano rozwój metodologii obrazowania materiałów o krótkim czasie T2. Ad. 1. a) Wykazano, że u myszy Tgαq*44 następuje nietypowy wzrost kinetyki napełniania lewej komory na wczesnym etapie niewydolności serca oraz wyczerpywanie się rezerwy chronotropowej, inotropowej i lusitropowej. Późny etap rozwoju niewydolności serca u myszy Tgαq*44 obejmuje cechy niedokrwienia mięśnia sercowego. Natomiast u myszy apoe/ldlr-/- uwidoczniono prawidłowo zachowaną frakcję wyrzutową oraz rezerwę inotropową przy upośledzonej objętości wyrzutowej sugerującej zaburzone napełnianie lewej komory. Przyspieszony rytm serca i zwiększona kurczliwość w warunkach podstawowych sugerują wtórną do zaawansowanej miażdżycy aktywację mechanizmów kompensacyjnych. Ponadto, stwierdzono, że zaburzenia czynności mięśnia sercowego w obu modelach naśladują charakterystyczne zmiany obserwowane w toku rozwoju niewydolności serca u ludzi. b) Przy pomocy spektroskopii 31P MR uzyskano przebiegi czasowe stężeń metabolitów (Pi, PCr, ATP, PME, PDE, wolne ADP), wewnątrzkomórkowego ph oraz potencjału fosforylacyjnego na pracujących mięśniach łydki in vivo według protokołów uwzględniających czas spoczynku, wysiłku oraz odpoczynku po wysiłku oraz różnych obciążeń zadawanych na ergometrze. c) Stwierdzono, że wśród środków farmakologicznych oraz terapii komórkowych o potencjalnie neuroprotekcyjnym działaniu (nikotyna, ebselen, acetylocysteina, komórki macierzyste, komórki Schwanna, mikroglej) zastosowanie komórek macierzystych pozwala na utrzymanie parametrów dyfuzji na poziomie zbliżonym do tych obserwowanych u zwierząt zdrowych, co sugeruje, że ta terapia jest najbardziej rokująca. Ad. 2. Wykonano pomiary porównawcze oryginalnej postaci leku oraz potencjalnych generyków, matryc opartych na HPMC zawierających quetiapine fumarate jako substancje leczniczą. Stwierdzono znaczące różnice w przebiegu uwadniania pomiędzy lekiem oryginalnym a potencjalnym generykiem. Ad. 3. Wykorzystując metodę BSD-DTI (B-matrix Spatial Distribution in DTI) i dedykowane fantomy uzyskano ok. dwukrotną poprawę jednorodności rozkładu wartości składowych macierzy b w stosunku do wartości wyznaczanych w oparciu o standardowe algorytmy. Ad. 4. Zaimplementowano środowisko do wykonywania pomiarów metodą SPI (Single Point Imaging) przy wykorzystaniu tomografu MR 4.7T. Z powyższego zadania w roku 2012 opublikowano łącznie 8 prac w czasopismach wyróżnionych w JCR. Wyniki badań częściowo wykorzystano w 3 wnioskach habilitacyjnych złożonych w 2012 roku. 32

6 Zakład 52 zadanie 6. Badanie zmienności układów biologicznych i środowiskowych oraz innych układów złożonych 1. Pomiar zawartości pierwiastków śladowych w próbkach biologicznych, medycznych i środowiskowych oraz określenie wpływu metali ciężkich na procesy fizjologiczne metodami PIXE i PIGE z użyciem wiązek jonów z akceleratora typu Van de Graaffa oraz promieniowania rentgenowskiego. 2. Pomiar składu pierwiastkowego, oznaczanie stopnia utlenienia fosforu, siarki i metali z III grupy oraz określenie lokalnej struktury wokół atomu centralnego w materiałach biomedycznych, w oparciu o metody wykorzystujące promieniowanie synchrotronowe oraz techniki spektroskopii wibracyjnej (współpraca z HASYLAB, Hamburg KIT, LNF Frascati i Triest, PSI, NSLS). 3. Badanie własności mechanicznych (elastyczność, adhezja) układów biologicznych z użyciem mikroskopu sił atomowych (AFM) (współpraca z Politechniką w Lozannie, Uniwersytetem w Linzu). 4. Zastosowanie mikrowiązki promieniowania X oraz mikrowiązki jonowej pojedynczych jonów do badań uszkodzeń radiacyjnych komórki, procesów ich naprawy oraz dróg sygnalizacji międzykomórkowej. 5. Rozbudowa traktu pomiarowego dla mikrotomografii i analiz TRXRF oraz naświetlań komórek w oparciu o mikrowiązkę promieniowania rentgenowskiego. 6. Obrazowanie mikrostruktur w układach złożonych metodami komplementarnymi. Ad. 1. Wykorzystując metodę PIXE przeprowadzono analizy składu pierwiastkowego próbek geologicznych oraz biologicznych w tym komórek. Celem analiz komórek było określenie zawartości i biodostępności cynku po narażeniu ich na różne stężenia i formy nanometryczne tlenku cynku. Ad. 2. Przeprowadzono badania zmian stopnia utlenienia i otoczenia chemicznego siarki w liniach komórkowych i tkankach nowotworu prostaty wykorzystując metody XANES i EXAFS dla linii K siarki w trzech liniach komórkowych nowotworu prostaty i w linii komórek zdrowych oraz na skrawkach tkanek usuniętych operacyjnie guzów prostaty. Ad. 3. Zastosowano mikroskop sił atomowych do określenia własności mechanicznych różnych linii komórkowych. Ad. 4. Prowadzono badania odpowiedzi komórek na indukowane uszkodzenia radiacyjne. Stosowane były też metody biochemiczne (test immunochemiczny gamma-h2ax, test mikrojądrowy, zastosowano barwniki fluorescencyjne). Przeprowadzono ocenę dwuniciowych uszkodzeń DNA na poziomie wiązań chemicznych jak również określano ich kinetykę naprawy. Ad. 5. Kontynuowano prace związane z modernizacją traktu pomiarowego dla mikrotomografii w zakresie tomografii kontrastu fazowego. 33

7 Ad. 6. Zastosowano metody spektroskopowe do obrazowania tkanek pod względem rozkładu powierzchniowego pierwiastków śladowych, grup chemicznych, oraz zmian stopnia utlenienia siarki i metali z III grupy. Podjęto próbę oceny ryzyka na promieniowanie jonizujące na poziomie komórkowym, przeprowadzając analizę odpowiedzi biologicznej komórek na napromieniowanie. Takie badania, przeprowadzone na liniach komórkowych raka może mieć istotne znaczenie w dziedzinie badań radioterapii. Zastosowanie techniki AFM pozwoliło na skorelowanie elastyczności komórek z ich typem a przez to na rozpoznanie różnego rodzaju komórek nowotworowych. Wyniki badań XANES i EXAFS pokazały, że zarówno w komórkach jak i tkankach siarka występuje głównie w formie zredukowanej oraz w niewielkiej ilości w formie utlenionej. Zawartości poszczególnych grup chemicznych siarki w różnych liniach komórkowych zostały wyznaczone z widm XANES z wykorzystaniem kombinacji liniowej widm związków referencyjnych. Mikrospektroskopia fluorescencyjna promieniowania X pozwoliła na zobrazowanie obszarów badanych skrawków - blaszki miażdżycowej pod względem zawartości składu pierwiastków śladowych, które hipotetycznie mogą być związane z patomechanizmem miażdżycy (P, Ca, Fe, Cu, Zn). Mikrospektroskopia w zakresie promieniowania podczerwonego (FTIR) zastosowana w tych samych obszarach pozwoliła na określenie zawartości tłuszczy, ich stopnia nasycenia, jak również skład białek i ich struktury drugorzędowej. Z powyższego zadania w roku 2012 opublikowano łącznie 19 prac w czasopismach wyróżnionych w JCR. Zakład 59 zadanie 7. Rozwój i zastosowanie metod pomiaru substancji śladowych dla zagadnień fizyki środowiska, hydrogeologii i medycyny 1. Pomiary stężeń związków chlorowcowych CFC, SF6 w obszarze aglomeracji krakowskiej i analiza wpływu cyrkulacji meteorologicznych powietrza na lokalne i globalne stężenie tych związków. Współpraca z AGH w projekcie badawczym 7. PR UE INGOS, Integrated non-co2 Greenhouse gas Observation System (Infrastructures). 2. Opracowanie chromatograficznej metody jednoczesnego pomiaru stężenia gazów szlachetnych He, Ar, Ne w wodzie, w zakresie stężeń istotnych dla badań hydrogeologicznych. 3. Opracowanie metody pomiaru śladowych ilości lotnych substancji organicznych w wydychanym powietrzu w oparciu o technikę GC/MS dla celów diagnostyki medycznej. Współpraca z Breath Research Institute Austrian Academy of Science w Innsbrucku (Austria), Prof. Dr Anton Amman. Ad.1 Kontynuowano pomiary stężenia następujących związków chlorowcowych w powietrzu Krakowa: CCl3F (F-11), CCl2F2 (F-12), CCl2FCClF2 (F113), CHCl3, CH3CCl3, CCl4 oraz SF6. Obserwacja zmian sezonowych, a także wyznaczenie średnich dobowych, miesięcznych i rocznych stężenia CFCs i SF6 w powietrzu. Rozbudowa chromatograficznego układu do 34

8 pomiaru związków chlorowcowych i SF6 o możliwość analizy próbek powietrza pobranych na Kasprowym Wierchu do szklanych kuwet i do pojemników ze stali nierdzewnej z zaworami typu Nupro. Analiza zależności dobowych, miesięcznych i rocznych wartości obserwowanych stężeń związków chlorowcowych i SF6 od warunków meteorologicznych. Analiza porównawcza wyników dobowych, miesięcznych i rocznych uzyskanych w IFJ PAN Kraków z danymi ze stacji Mace Head w Irlandii. Ad.2 Opracowano chromatograficzną metodę jednoczesnego pomiaru znaczników środowiskowych Ne, Ar oraz He w wodach podziemnych w celu określania ich wieku. W oparciu o opracowane metody wykonano zlecone pomiary datowania wód na Pomorzu w okolicach Żarnowca, w celu określenia odporności tych systemów na wpływ zanieczyszczeń antropogenicznych związanych z eksploatacją elektrowni jądrowej. Prace te realizowane są w ramach grantu NCBiR i będą powtórzone w 2013 roku. Ad.3 Analiza chromatograficzna ze spektrometrem masowym (GC/MS)została zastosowana w analizie składu oddechu pacjentów z przewlekłą chorobą nerek (PChN). Celem badań było znalezienie różnic w profilu oddechowym w grupie kontrolnej oraz wśród osób ze schorzeniem nerek. Przeprowadzenie badań było możliwe dzięki współpracy z Kliniką Nefrologii i Wydziałem Farmacji CM UJ. Ad.1 W ramach europejskiego grantu InGOS (http://www.ingos-infrastructure.eu/) nawiązanie bezpośredniej współpracy z zespołem z Wydziału Chemii Uniwersytetu w Bristolu, opiekującego się stacja pomiarową Mace Head, uczestniczącą w światowym programie AGAGE (http://agage.eas.gatech.edu/). Ad.2 Metodę przetestowano na wodach z okolic Saint Lambert, Francja w ramach projektu międzynarodowego Intercomparison Exercice on Environmental Tracers for Groundwater Dating, w którym wzięło udział kilkanaście laboratoriów z całego świata. Uzyskane wyniki prezentowano w formie wystąpień ustnych, posterów na konferencjach krajowych oraz międzynarodowych. Dane częściowo opublikowano w Raporcie IFJ PAN Nr 2054/Ch, Kraków 2012, Ad.3 Badania kliniczne potwierdziły, że trimetyloamina pojawiająca się w oddechu osób z PChN może mieć znaczenie diagnostyczne. Uzyskane wyniki niosą nadzieję, że wykrywane w oddechu związki mogą stać się markerami wczesnego wykrywania schorzenia nerek lub cukrzycy. Istniejący stan wiedzy na temat metodyki analizy oddechu zostały zamieszczone w Raporcie IFJ PAN Nr 2055/Ch, Kraków Z powyższego zadania w roku 2012 opublikowano łącznie 8 prac w czasopismach wyróżnionych w JCR. zadanie 8. Opracowywanie metod radiochemicznych dla badań podstawowych, medycznych i środowiskowych oraz badanie stężeń pierwiastków promieniotwórczych Zakład 57 35

9 1. A) Doskonalenie metod wydzielania pierwiastków promieniotwórczych i preparatyki źródeł dla potrzeb monitoringu emiterów alfa i beta w środowisku naturalnym. Celem prac jest opracowanie kompleksowej, zharmonizowanej metodyki badań stężeń wszystkich substancji radioaktywnych obecnych w środowisku, głównie antropogenicznych nuklidów, dla wykorzystania ich jako znaczników geochemicznych procesów. 1. B) Wykorzystanie spektrometrii masowej w pomiarach radioaktywności środowiska (współpraca z ING PAN oraz z Wydziałem Chemii UJ) w celu uzyskania danych o sygnaturze izotopowej Pu, a tym samym o jego pochodzeniu. 2. Monitoring skażeń wewnętrznych pracowników eksponowanych na wchłonięcie emiterów promieniowania gamma z wykorzystaniem licznika całego ciała. 3. Przeprowadzenie pilotażowych badań na układach modelowych, związanych z opracowaniem warunków sorpcji i desorpcji wybranych izotopów na sorbentach zawierających minerały ilaste. Prace te są prowadzone w aspekcie rozwoju energetyki jądrowej w Polsce i gospodarki odpadami radioaktywnymi w celu oceny długofalowego zagrożenia środowiska wynikającego z przechowywania długożyciowych izotopów radioaktywnych na składowisku odpadów. 4. Opracowanie metod otrzymywania i wydzielania radionuklidów, emiterów promieniowania gamma oraz beta plus, dla zastosowań w medycynie nuklearnej (dla tomografii PET i SPECT) z wykorzystaniem cyklotronu AIC Pilotażowe prace metodyczne dla protonowej analizy aktywacyjnej próbek biologicznych i środowiskowych.. Laboratorium NLR 6. Badanie stężeń radonu w różnych komponentach środowiska, doskonalenie technik pomiarowych (współpraca z Jožef Stefan Institute, Ljubljana, Slovenia, National Radiation Protection Institute, Chiba, Japan, H.N.B. Garhwal University, Indie). 7. Badanie dynamiki stężeń radonu i jego pochodnych w pomieszczeniach zamkniętych (współpraca z Politechniką Lubelską). 8. Pomiary stężeń izotopów promieniotwórczych w próbkach środowiskowych Ad 1A. Zakończono prace nad metodyką oznaczania 63 Ni i 99 Tc w próbkach środowiskowych wraz z włączeniem tych procedur do cyklu sekwencyjnych procedur radioanalitycznych. Obroniono pracę doktorską obejmującą te zagadnienia. Przebadano ponad 1000 różnych próbek środowiskowych pochodzących głównie z Polski i Spitsbergenu, ponadto z Bangladeszu, Japonii (rejon Fukushimy), Zatoki Perskiej oraz Uralu. Ad 1B. Wykonano analizy Pu w kościach ludzkich, osadach ze Spitsbergenu, Polski oraz Uralu. Obroniono prace doktorską dotyczącą skażeń Pu, Am i Sr-90 kości ludzkich. 2. Wykonano łącznie ponad 50 pomiarów głównie pracowników IFJ oraz Kliniki Endokrynologicznej Coll. Medicum w Krakowie. Doskonalono techniki kalibracji spektrometru oraz uczestniczono w badaniach interkalibracyjnych organizowanych przez IRSN (Francja). Ad 3. Prace dotyczyły badania mobilności długożyciowych radionuklidów ewentualnie wyciekających ze składowiska. Wykonano pomiary gamma spektrometryczne pobranych materiałów, prowadzono prace nad metodyką wykonania tych badań. Realizowana jest w tym 36

10 zakresie praca doktorska. Ad 4. Prowadzono prace nad optymalizacją uzyskiwania 66 Ga jednak okazało się, że szanse na jego wykorzystanie praktyczne są mniejsze niż pierwotnie sądzono. W związku z tym rozpoczęto prace nad wytwarzaniem izotopu 64 Cu. Prace są prowadzone we współpracy z Medycznym Centrum Diagnostycznym Voxel, w Krakowie. Ad 5. Prowadzono prace mające na celu uzyskanie danych co do stosowalności aktywacji protonowej w analizie śladowej próbek środowiskowych w IFJ PAN. Realizowana jest w tym zakresie praca doktorska. Ad 6. Opracowano procedury pomiarowe dla określenia radiologicznego stanu zerowego terenu przeznaczonego pod budowę elektrowni jądrowej. Opracowano procedury pomiaru stężeń izotopów gamma promieniotwórczych w próbkach środowiskowych w warunkach laboratoryjnych oraz in situ, przygotowano pierwszą część procedury pomiaru potencjału radonowego terenu. Ad 7. Kontynuowano badania wpływu parametrów powietrza wewnętrznego na dynamikę zmian stężeń radonu i jego pochodnych. Przeprowadzono pierwsze serie pomiarowe w auli Wydziału Inżynierii Środowiska Politechniki Lubelskiej. Ad 8. Kontynuowano badania stężeń pierwiastków promieniotwórczych w surowcach i materiałach budowlanych, a także w próbkach gleby. Wydano 90 sprawozdań z badań oraz opinii o możliwości zastosowania badanych materiałów w budynkach przeznaczonych na stały pobyt ludzi. Opracowanie ujednoliconej metody dla pomiarów radonu i toronu w budynkach oraz jej wdrożenie; opracowanie jednolitego kwestionariusza z opisem miejsc i warunków pomiaru dla powyższej metody współpraca z Węgrami, Czechami i Słowacją w ramach projektu finansowanego z Funduszy Wyszehradzkich. Opublikowano w 2012 roku 5 prac w czasopismach wyróżnionych w JCR. zadanie 9. Dozymetria luminescencyjna w medycynie i ochronie przed promieniowaniem Zakład 58/Zakład 63/Laboratoria NLW, NLD Opracowanie i zastosowanie detektorów luminescencyjnych i metod dozymetrycznych do pomiarów dawek promieniowania jonizującego. Realizacja zadania polegała na opracowywaniu metod dozymetrycznych w oparciu o nowe detektory luminescencyjne służące do pomiaru dawek promieniowania jonizującego. Praca badawcza skoncentrowana była na wytwarzaniu materiałów luminescencyjnych, takich jak Al2O3, LiAlO2, LiF, CaF2, w postaci kryształów na nowo uruchamianym stanowisku do wyciągania kryształów metodą Micro-Pulling-Down (MPD). Badano wytworzone kryształy metodami termoluminescencji i optycznie stymulowanej luminescencji w celu określenia ich właściwości dozymetrycznych. Pomiary optycznie stymulowanej luminescencji oraz badania kinetyki prowadzono również dla domieszkowanych cerem krzemianów LSO, YSO i GSO. 37

11 Kontynuowane były prace nad skonstruowaniem nowego czytnika TL wyposażonego w kamerę CCD do odczytu detektorów w oparciu o dwuwymiarowy pomiar termoluminescencji do pomiarów rozkładu dawek dla dozymetrii indywidualnej w celu rozróżnienia ekspozycji statycznej i dynamicznej. Prototyp tego urządzenia przeszedł pierwsze testy. Przeprowadzono pomiary wysokotemperaturowych termoluminescencyjnych widm emisyjnych dla ultra-wysokich dawek przy użyciu detektorów termoluminescencyjnych LiF:Mg,Cu,P. Kontynuowano pomiary dawek w polach wokół LHC. Wykonane zostały badania wydajności detektorów termoluminescencyjnych dla protonów i ciężkich jonów pod kątem ich zastosowania w radioterapii protonowej i dozymetrii promieniowania kosmicznego. Prowadzono również pomiary fotoluminescencji detektorów LiF za pomocą zmodyfikowanego czytnika HELIOS-2 w celu optymalizowania metody pomiaru dawek promieniowania w polach mieszanych w oparciu o detektory na bazie LiF stosując łączny pomiar foto- i termoluminescencji. W 2012 roku rozpoczęto opracowywanie metod szacowania dawek w oparciu o elementy telefonów komórkowych, takie jak rezystory i szklane ekrany, pod kątem ich wykorzystania jako awaryjnych dawkomierzy dla dozymetrii retrospektywnej. Również w ostatnim roku nasz zespół rozpoczął prace nad opracowaniem koncepcji nowego modułowego systemu luminescencyjnego dla ochrony przed promieniowaniem i dozymetrii retrospektywnej. Na stanowisku do wytwarzania kryształów metodą Micro-Pulling-Down otrzymano pierwsze kryształy LiF oraz Al2O3 w postaci cienkich przeźroczystych prętów o długości około 10 cm. We współpracy z Delft University of Technology (Holandia) przeprowadzone zostały po raz pierwszy pomiary wysokotemperaturowych termoluminescencyjnych widm emisyjnych fluorku litu domieszkowanego magnezem, miedzią i fosforem po naświetleniu ultrawysokimi dawkami promieniowania. Z powyższego zadania w roku 2012 opublikowano łącznie 7 prac w czasopismach wyróżnionych w JCR. zadanie 10. Inżynieria cienkich warstw, powłok i nanomateriałów Zakład Modyfikacja struktury nanomateriałów o prostopadłej anizotropii magnetycznej poprzez domieszkowanie i obróbkę termiczną. (współpraca z Uniwersytetem w Chemnitz oraz z Uniwersytetem w Sumach, Ukraina). 2. Nanostrukturyzacja magnetycznych układów cienkowarstwowych wiązkami jonowymi, wiązką lasera oraz metodami chemicznymi (współpraca z Instytutem Technologicznym w Karlsruhe oraz z Uniwersytetem w Konstanz). 3. Mikrostuktura powłok, warstw gradientowych oraz cienkich warstw formowanych metodami jonowymi i plazmowymi. (Centrum Doskonałości IONMED). 4. Synteza powłok diamentowych i badanie ich struktury i własności dozymetrycznych. 5. Spektroskopowe metody jądrowe w badaniach nanomateriałów, stopów i związków międzymetalicznych (współpraca z Uniwersytetem w Mińsku, Białoruś). Ad. 1. W roku 2012 prowadzono badania dotyczące: 38

12 modyfikacji struktury stopów FePd domieszkowanych miedzią poprzez wygrzewanie termiczne i dodatkowo nanostrukturyzowanych poprzez depozycję na uporządkowanych matrycach nanosfer SiO2 o różnych rozmiarach, zależności sprzężenia antyferromagnetycznego i efektu gigantycznego magnetooporu od modyfikacji międzywierzchni wielowarstw Fe/Cr surfaktantami In i Bi, Ad. 2. Zastosowano jednowiązkową metodę rozpylania wiązki jonów, jak również metodę dwuwiązkowej depozycji jonowej do formowania bioaktywnych powłok węglowych domieszkowanych aktywnymi biologiczne metalami (Ag, Cu, Ir, Pt, Ca, P, Ti) na podłożach polietylenowych UHMWPE, oraz na wybranych biozgodnych polimerach i stalach, Ad. 3. Metodą ablacji laserowej i metodą syntezy hydrotermalnej wytwarzano na podłożach tytanowych biomateriały (cienkie warstwy bioszkieł, hydroksyapatytu (HAp) oraz modyfikowanej ceramiki bioaktywnej) a następnie analizowano ich strukturę i własności, Ad. 4. Metodą MW CVD na podłożach krzemowych nanoszono powłoki diamentowe i badano zależność ich struktury i własności termoluminescencyjnych od parametrów technologicznych procesu, Ad. 5. Metodą spektroskopii mössbauerowskiej elektronów konwersji prowadzono badania lokalnej struktury stopów FePd domieszkowanych miedzią. Ad. 1. W układach wielowarstwowych Cu/Fe/Pd po wygrzaniu w ultrawysokiej próżni zaobserwowano transformację od superparamagnetycznego układu wielowarstwowego do stopu uporządkowanego FePdCu o strukturze krystalograficznej L10 o anizotropii magnetycznej stopu równoległej do płaszczyzny podłoża. Określono położenie atomów w najbliższym sąsiedztwie próbnika 57 Fe, co potwierdziło powstawanie nanokrystalicznej fazy L10 o rozmiarach krystalitów, parametrze uporządkowania i rodzaju tekstury niezależnym od rozmiaru nanosfer użytych do litografii układu. Ad. 2. W wielowarstwach Fe/Cr domieszkowanych In i Bi zaobserwowano, pomimo wzrostu szorstkości międzywierzchni wzmocnienie efektu GMR i zachowanie sprzężenia antyferromagnetycznego. Układy wielowarstwowe Fe/Cr z domieszkami In, Bi i Pb wykonywano również na podłożach monokrystalicznego MgO, co pozwoliło na uzyskanie supersieci o wysokim stopniu uporządkowania i dobrze zdefiniowanych międzywierzchniach. Ad. 3. Najważniejszym rezultatem dotyczącym technologii otrzymywania biozgodnych i bioaktywnych powłok węglowych jest opracowanie metody formowania technikami jonowymi powłok domieszkowanych wapniem dla potrzeb protetyki dużych stawów. Ad. 4. Określono wpływ sposobu przygotowania powierzchni tytanu na mikrostrukturę, szybkość formowania oraz adhezję cienkich powłok hydroksyapatytowych. Badania uzyskanych powłok bioszkieł przeprowadzone po pewnym okresie przechowywania w warunkach normalnych wykazały, że wysoka reaktywność bioaktywnego szkła jest równocześnie przyczyną przyśpieszonego procesu starzenia. Wyniki prac wskazują na konieczność określenia warunków przechowywania implantów medycznych pokrytych bioaktywną powłoką szklaną. Ad

13 Określono optymalne parametry procesu chemicznego osadzania diamentu z fazy gazowej na podłożach monokrystalicznego krzemu, co pozwoliło na uzyskanie powłok polikrystalicznego diamentu o dobrze określonej strukturze i silnej odpowiedzi termoluminescencyjnej na promieniowanie jonizujące. Przeprowadzono wstępne testy zastosowania tych powłok do budowy detektorów promieniowania jonizującego. Z powyższego zadania w roku 2012 opublikowano łącznie 14 prac w czasopismach wyróżnionych w JCR. zadanie 11. Radiobiologiczne aspekty radioterapii jonowej Zakład Przygotowanie zespołu fizyków do pracy w warunkach klinicznych. 2. Opracowywanie i rozwój istniejących modeli radiobiologicznych RBE i modeli transportu wiązek jonowych Ad. 1. Aby zespół fizyków realizujących radioterapię protonową w CCB mógł uzyskać państwowe uprawnienia specjalisty w dziedzinie fizyki medycznej, podjęto, we współpracy z Centrum Onkologii Oddział w Krakowie (COOK) przygotowania do ogłoszenia naboru do 3,5-letniego szkolenia specjalizacyjnego w dziedzinie fizyki medycznej, zgodnie z programem szkolenia zatwierdzonym przez Centrum Medyczne Kształcenia Podyplomowego CMKP oraz Rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 30 września 2002 r. w sprawie uzyskiwania tytułu specjalisty w dziedzinach mających zastosowanie w ochronie zdrowia (Dz.U. Nr 173 poz z późn. zm.). Przewidywane jest rozpoczęcie szkolenia w COOK grupy fizyków z zakładów NZ61-64 po zakończeniu obecnego cyklu szkoleniowego w COOK, w roku Ad. 2. Dokonano szczegółowej analizy radiobiologicznego modelu Katza opisującego przeżywalność układów komórkowych po ich napromienieniu wiązkami jonów i implementacji algorytmów tego modelu do biblioteki programów libamtrack. Przygotowano założenia dla opracowania centralnego elementu (jądra) systemu planowania leczenia wiązkami jonów węgla. Przygotowano bazę danych obliczeń Monte Carlo transportu wiązek jonów węgla o różnych energiach w wodzie dla potrzeb opracowywanego jądra systemu planowania leczenia. Ponadto, wykonano pomiary rozkładu dawek w fantomie antropomorficznym napromienianym w warunkach symulowanej radioterapii wiązkami fotonów i elektronów, celem porównania ich z obliczeniami Monte Carlo oraz obliczeniami systemu planowania leczenia Eclipse algorytmami emc oraz GGBP (współpraca z zespołem COOK oraz Tampere University Hospital Finlandia) : Sprawdzono i przystosowano do dalszych obliczeń wszystkie elementy modelu Katza, dopasowano parametry modelu do układów komórkowych in vitro: CHO, V79 (aerated), V79 (hypoxic) na podstawie opublikowanych wyników eksperymentów radiobiologicznych. Zaimplementowano model Katza w bibliotece programów libamtrack. Stwierdzono na ogół dobrą zgodność wyników pomiarów i obliczeń w fantomie antropomorficznym i wykazano ważne klinicznie obszary, w których algorytm emc wykazuje lepszą zgodność od algorytmu GGPB. : 40

14 Przygotowana i obroniona praca doktorska, dwie prace doktorskie w toku. Przygotowane i wysłane do recenzji w czasopismach z listy JCR dwie publikacje, 4 doniesienia konferencyjne. zadanie 12. Rozwój metod związanych z radioterapią protonową oraz prowadzenie radioterapii protonowej nowotworów oka. Samodzielna Pracownia NZ62 1. Rozwój nowych metod kontroli dawki i poprawa precyzji pomiaru dawki na stanowisku radioterapii. 2. Badanie dawek od promieniowania rozproszonego i generowanego na elementach formowania i monitorowania wiązki. 3. Doskonalenie metod pomiaru parametrów wiązki protonowej w zastosowaniach klinicznych; 4. Uczestniczenie zespołu IFJ PAN w prowadzeniu radioterapii protonowej nowotworów oka. Ad. 1. Prowadzono prace nad doskonaleniem precyzji pomiaru dawki przy użyciu różnych typów detektorów promieniowania. W szczególności prowadzono prace nad doskonaleniem dozymetrii alaninowej oraz wykorzystaniem detektorów TL, w tym detektorów powierzchniowych do pomiarów w wiązce protonowej. Doskonalono techniki pomiaru dawki w wiązce protonowej przy użyciu detektorów aktywnych, w tym komór jonizacyjnych, detektorów półprzewodnikowych oraz detektorów diamentowych. Ad. 2. Prowadzono pomiary dawek dla promieniowania rozproszonego (promieniowania gamma oraz neutronów), generowanego na stanowisku radioterapii protonowej przy cyklotronie AIC- 144 oraz w hali terapii oka przy cyklotronie Proteus C-235. Do pomiarów stosowane były monitory promieniowania gamma i neutronów. Wykonano również pomiary widm mikrodozymetrycznych z użyciem tkankorównoważnego licznika proporcjonalnego. Prowadzono też obliczenia przewidywanych wielkości dawki od promieniowania rozproszonego przy użyciu metod Monte Carlo. Ad. 3. Prowadzono prace nad doskonaleniem metod pomiaru parametrów wiązki protonowej w zastosowaniach klinicznych. Zbudowano i przetestowano prototyp układu do szybkiego obrazowanie i pomiaru poprzecznych rozkładów wiązki protonowej przy użyciu plastikowego scyntylatora i kamery z matrycą CCD. Ad. 4. Zespół uczestniczył w prowadzonej w IFJ PAN terapii protonowej nowotworów oka. W styczniu oraz na przełomie marca i kwietnia przeprowadzono pełne, udane cykle radioterapii protonowej guzów wewnątrzgałkowych dla 4 pacjentów Szpitala Uniwersyteckiego w Krakowie z czerniakiem błony naczyniowej gałki ocznej. Zabiegi te przeprowadzono przez współpracujące zespoły medyków z Kliniki Okulistyki i Onkologii Okulistycznej Szpitala Uniwersyteckiego w Krakowie oraz z Centrum Onkologii Oddział w Krakowie oraz fizyków i inżynierów z IFJ PAN. W terapii wykorzystano wiązkę protonów z cyklotronu AIC-144. Prace prowadzone były w ramach eksperymentu medycznego, za zgodą Komisji Etyki Lekarskiej. Wyniki prezentowane były na licznych seminariach i konferencjach w kraju i za granicą. 41

15 Z powyższego zadania w roku 2012 opublikowano łącznie 4 prace w czasopismach wyróżnionych w JCR. 42

Laboratorium Pomiarów Dozymetrycznych Monitoring ośrodka i rozwój dozymetrii

Laboratorium Pomiarów Dozymetrycznych Monitoring ośrodka i rozwój dozymetrii Laboratorium Pomiarów Dozymetrycznych Monitoring ośrodka i rozwój dozymetrii Jakub Ośko Działalność LPD Ochrona radiologiczna ośrodka jądrowego Świerk (wymaganie Prawa atomowego) Prace naukowe, badawcze,

Bardziej szczegółowo

Zagrożenia naturalnymi źródłami promieniowania jonizującego w przemyśle wydobywczym. Praca zbiorowa pod redakcją Jana Skowronka

Zagrożenia naturalnymi źródłami promieniowania jonizującego w przemyśle wydobywczym. Praca zbiorowa pod redakcją Jana Skowronka Zagrożenia naturalnymi źródłami promieniowania jonizującego w przemyśle wydobywczym Praca zbiorowa pod redakcją Jana Skowronka GŁÓWNY INSTYTUT GÓRNICTWA Katowice 2007 SPIS TREŚCI WPROWADZENIE (J. SKOWRONEK)...

Bardziej szczegółowo

Zakład Fizykochemii Ekosystemów (NZ59) Oddział Zastosowań Fizyki i Badań Interdyscyplinarnych. Dr hab. Ireneusz Śliwka prezentacja Zakładu NZ59

Zakład Fizykochemii Ekosystemów (NZ59) Oddział Zastosowań Fizyki i Badań Interdyscyplinarnych. Dr hab. Ireneusz Śliwka prezentacja Zakładu NZ59 Zakład Fizykochemii Ekosystemów (NZ59) Oddział Zastosowań Fizyki i Badań Interdyscyplinarnych Dr hab. Ireneusz Śliwka prezentacja Zakładu NZ59 Dr Joanna Najman "Zastosowanie chromatografii gazowej w oznaczaniu

Bardziej szczegółowo

Temat 4. BADANIA INTERDYSCYPLINARNE I STOSOWANE

Temat 4. BADANIA INTERDYSCYPLINARNE I STOSOWANE Temat 4. BADANIA INTERDYSCYPLINARNE I STOSOWANE Główne prace teoretyczne prowadzone były w Zakładzie NZ44 a prace eksperymentalne i teoretyczne prowadzone były w Zakładach: NZ52, NZ53, NZ54, NZ56, NZ57,

Bardziej szczegółowo

Oferta usługowa Instytutu Fizyki Jądrowej im. Henryka Niewodniczańskiego PAN w

Oferta usługowa Instytutu Fizyki Jądrowej im. Henryka Niewodniczańskiego PAN w Oferta usługowa Instytutu Fizyki Jądrowej im. Henryka Niewodniczańskiego PAN w Krakowie Instytut Fizyki Jądrowej PAN oprócz badań podstawowych, interdyscyplinarnych i stosowanych, wykonuje także związane

Bardziej szczegółowo

Niskie dawki poza obszarem napromieniania: symulacje Monte Carlo, pomiar i odpowiedź radiobiologiczna in vitro komórek

Niskie dawki poza obszarem napromieniania: symulacje Monte Carlo, pomiar i odpowiedź radiobiologiczna in vitro komórek Niskie dawki poza obszarem napromieniania: symulacje Monte Carlo, pomiar i odpowiedź radiobiologiczna in vitro komórek M. Kruszyna-Mochalska 1,2, A. Skrobala 1,2, W. Suchorska 1,3, K. Zaleska 3, A. Konefal

Bardziej szczegółowo

Oferta usługowa Wydziału Fizyki i Informatyki Stosowanej Akademii Górniczo-

Oferta usługowa Wydziału Fizyki i Informatyki Stosowanej Akademii Górniczo- Oferta usługowa Wydziału Fizyki i Informatyki Stosowanej Akademii Górniczo- Hutniczej im. Stanisława Staszica Oferta usługowa Wydziału stanowi odzwierciedlenie obszarów badawczych poszczególnych Katedr

Bardziej szczegółowo

Zgodnie z rozporządzeniem wczesne wykrywanie skażeń promieniotwórczych należy do stacji wczesnego ostrzegania, a pomiary są prowadzone w placówkach.

Zgodnie z rozporządzeniem wczesne wykrywanie skażeń promieniotwórczych należy do stacji wczesnego ostrzegania, a pomiary są prowadzone w placówkach. Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 17 grudnia 2002 r. w sprawie stacji wczesnego wykrywania skażeń promieniotwórczych i placówek prowadzących pomiary skażeń promieniotwórczych Joanna Walas Łódź, 2014

Bardziej szczegółowo

Narodowe Centrum Radioterapii Hadronowej. Centrum Cyklotronowe Bronowice

Narodowe Centrum Radioterapii Hadronowej. Centrum Cyklotronowe Bronowice 1 Narodowe Centrum Radioterapii Hadronowej Centrum Cyklotronowe Bronowice Instytut Fizyki Jądrowej im. Henryka Niewodniczańskiego Polskiej Akademii Nauk ul. Radzikowskiego 152, 31-342 Kraków www.ifj.edu.pl

Bardziej szczegółowo

Rok akademicki: 2030/2031 Kod: STC OS-s Punkty ECTS: 2. Poziom studiów: Studia II stopnia Forma i tryb studiów: Stacjonarne

Rok akademicki: 2030/2031 Kod: STC OS-s Punkty ECTS: 2. Poziom studiów: Studia II stopnia Forma i tryb studiów: Stacjonarne Nazwa modułu: Radioaktywność w środowisku Rok akademicki: 2030/2031 Kod: STC-2-212-OS-s Punkty ECTS: 2 Wydział: Energetyki i Paliw Kierunek: Technologia Chemiczna Specjalność: Ochrona środowiska w energetyce

Bardziej szczegółowo

Rozwój metod zapewnienia bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej dla bieżących i przyszłych potrzeb energetyki jądrowej

Rozwój metod zapewnienia bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej dla bieżących i przyszłych potrzeb energetyki jądrowej Rozwój metod zapewnienia bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej dla bieżących i przyszłych potrzeb energetyki jądrowej Cel 3 Nowe metody radiometryczne do zastosowań w ochronie radiologicznej

Bardziej szczegółowo

CEL 4. Natalia Golnik

CEL 4. Natalia Golnik Etap 15 Etap 16 Etap 17 Etap 18 CEL 4 OPRACOWANIE NOWYCH LUB UDOSKONALENIE PRZYRZĄDÓW DO POMIARÓW RADIOMETRYCZNYCH Natalia Golnik Narodowe Centrum Badań Jądrowych UWARUNKOWANIA WYBORU Rynek przyrządów

Bardziej szczegółowo

Temat 1 Badanie fluorescencji rentgenowskiej fragmentu meteorytu pułtuskiego opiekun: dr Chiara Mazzocchi,

Temat 1 Badanie fluorescencji rentgenowskiej fragmentu meteorytu pułtuskiego opiekun: dr Chiara Mazzocchi, Warszawa, 15.11.2013 Propozycje tematów prac licencjackich dla kierunku Energetyka i Chemia Jądrowa Zakład Spektroskopii Jądrowej, Wydział Fizyki UW Rok akademicki 2013/2014 Temat 1 Badanie fluorescencji

Bardziej szczegółowo

Szczegółowy zakres szkolenia wymagany dla osób ubiegających się o nadanie uprawnień inspektora ochrony radiologicznej

Szczegółowy zakres szkolenia wymagany dla osób ubiegających się o nadanie uprawnień inspektora ochrony radiologicznej Załącznik nr 1 Szczegółowy zakres szkolenia wymagany dla osób ubiegających się o nadanie uprawnień inspektora ochrony radiologicznej Lp. Zakres tematyczny (forma zajęć: wykład W / ćwiczenia obliczeniowe

Bardziej szczegółowo

Pracownicy elektrowni są narażeni na promieniowanie zewnętrzne i skażenia wewnętrzne.

Pracownicy elektrowni są narażeni na promieniowanie zewnętrzne i skażenia wewnętrzne. Reaktory jądrowe, Rurociągi pierwszego obiegu chłodzenia, Baseny służące do przechowywania wypalonego paliwa, Układy oczyszczania wody z obiegu reaktora. Pracownicy elektrowni są narażeni na promieniowanie

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 1 sierpnia 2013 r. Poz. 874

Warszawa, dnia 1 sierpnia 2013 r. Poz. 874 Warszawa, dnia 1 sierpnia 2013 r. Poz. 874 OBWIESZCZENIE MINISTRA ZDROWIA z dnia 26 kwietnia 2013 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie minimalnych wymagań

Bardziej szczegółowo

Program szkolenia dla osób ubiegających się o nadanie uprawnień Inspektora Ochrony Radiologicznej

Program szkolenia dla osób ubiegających się o nadanie uprawnień Inspektora Ochrony Radiologicznej Program szkolenia dla osób ubiegających się o nadanie uprawnień Inspektora Ochrony Radiologicznej - RMZ z dnia 21 grudnia 2012 r. (DZ. U. z 2012 r. poz. 1534) Lp. Zakres tematyczny 1. Podstawowe pojęcia

Bardziej szczegółowo

Październik 2013 Grupa Voxel

Październik 2013 Grupa Voxel Październik 2013 Grupa Voxel GRUPA VOXEL Usługi medyczne Produkcja Usługi komplementarne ie mózgowia - traktografia DTI RTG TK (CT) od 1 do 60 obrazów/badanie do1500 obrazów/badanie TELE PACS Stacje diagnostyczne

Bardziej szczegółowo

Wymagany zakres szkolenia dla osób ubiegających się o nadanie uprawnień

Wymagany zakres szkolenia dla osób ubiegających się o nadanie uprawnień Dziennik Ustaw 5 Poz. 1534 Załącznik do rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 21 grudnia 2012 r. (poz. 1534) Wymagany zakres szkolenia dla osób ubiegających się o nadanie uprawnień inspektora ochrony

Bardziej szczegółowo

Wydział Fizyki Uniwersytet w Białymstoku. ul. Lipowa 41, Białystok. tel. (+48 85) fax ( ) EFEKTY KSZTAŁCENIA

Wydział Fizyki Uniwersytet w Białymstoku. ul. Lipowa 41, Białystok. tel. (+48 85) fax ( ) EFEKTY KSZTAŁCENIA Wydział Fizyki Uniwersytet w Białymstoku ul. Lipowa 41, 15-424 Białystok tel. (+48 85) 745 72 22 fax (+ 48 85) 745 72 23 EFEKTY KSZTAŁCENIA dla kierunku poziom kształcenia profil Fizyka studia 2 stopnia

Bardziej szczegółowo

Skonstruowanie litowo-deuterowego konwertera neutronów termicznych na neutrony prędkie o energii 14 MeV w reaktorze MARIA (Etap 14, 5.1.

Skonstruowanie litowo-deuterowego konwertera neutronów termicznych na neutrony prędkie o energii 14 MeV w reaktorze MARIA (Etap 14, 5.1. Skonstruowanie litowo-deuterowego konwertera neutronów termicznych na neutrony prędkie o energii 14 MeV w reaktorze MARIA (Etap 14, 5.1.) Krzysztof Pytel, Rafał Prokopowicz Badanie wytrzymałości radiacyjnej

Bardziej szczegółowo

2. Metody, których podstawą są widma atomowe 32

2. Metody, których podstawą są widma atomowe 32 Spis treści 5 Spis treści Przedmowa do wydania czwartego 11 Przedmowa do wydania trzeciego 13 1. Wiadomości ogólne z metod spektroskopowych 15 1.1. Podstawowe wielkości metod spektroskopowych 15 1.2. Rola

Bardziej szczegółowo

Paulina Majczak-Ziarno, Paulina Janowska, Maciej Budzanowski, Renata Kopeć, Izabela Milcewicz- Mika, Tomasz Nowak

Paulina Majczak-Ziarno, Paulina Janowska, Maciej Budzanowski, Renata Kopeć, Izabela Milcewicz- Mika, Tomasz Nowak Pomiar rozkładu dawki od rozproszonego promieniowania wokół stanowiska gantry, w gabinecie stomatologicznym i stanowiska pomiarowego do defektoskopii przy użyciu detektorów MTS-N i MCP-N Paulina Majczak-Ziarno,

Bardziej szczegółowo

Zakład 53 Fizyki i Inżynierii Materiałowej Oddział V Zastosowań Fizyki i Badań Interdyscyplinarnych

Zakład 53 Fizyki i Inżynierii Materiałowej Oddział V Zastosowań Fizyki i Badań Interdyscyplinarnych Zakład 53 Fizyki i Inżynierii Materiałowej dr hab. Marta Wolny-Marszałek - omówienie działalności Zakładu. dr Żaneta Świątkowska-Warkocka - Nanokompozyty magnetyczne otrzymywane metodą impulsowego naświetlania

Bardziej szczegółowo

Konferencja Nauka.Infrastruktura.Biznes

Konferencja Nauka.Infrastruktura.Biznes Centrum Cyklotronowe Bronowice Paweł Olko Instytut Fizyki Jądrowej PAN Konferencja Nauka.Infrastruktura.Biznes 493 pracowników prof. 41, dr hab. 53, dr 121 88 doktorantów 5 oddziałów: 27 zakładów 4 laboratoria

Bardziej szczegółowo

Temat 4. BADANIA INTERDYSCYPLINARNE I STOSOWANE

Temat 4. BADANIA INTERDYSCYPLINARNE I STOSOWANE Temat 4. BADANIA INTERDYSCYPLINARNE I STOSOWANE Główne prace teoretyczne prowadzone były w Zakładzie NZ44 a prace eksperymentalne i teoretyczne prowadzone były w Zakładach: NZ52, NZ53, NZ54, NZ56, NZ57,

Bardziej szczegółowo

Detekcja promieniowania jonizującego. Waldemar Kot Zachodniopomorskie Centrum Onkologii w Szczecinie

Detekcja promieniowania jonizującego. Waldemar Kot Zachodniopomorskie Centrum Onkologii w Szczecinie Detekcja promieniowania jonizującego Waldemar Kot Zachodniopomorskie Centrum Onkologii w Szczecinie Człowiek oraz wszystkie żyjące na Ziemi organizmy są stale narażone na wpływ promieniowania jonizującego.

Bardziej szczegółowo

Substancje radioaktywne w środowisku lądowym

Substancje radioaktywne w środowisku lądowym KRAKÓW 2007 Substancje radioaktywne w środowisku lądowym Andrzej Komosa Zakład Radiochemii i Chemii Koloidów UMCS Lublin Radioizotopy w środowisku Radioizotopy pierwotne, istniejące od chwili powstania

Bardziej szczegółowo

Narodowe Centrum Radioterapii Hadronowej- Centrum Cyklotronowe Bronowice

Narodowe Centrum Radioterapii Hadronowej- Centrum Cyklotronowe Bronowice Narodowe Centrum Radioterapii Hadronowej- Centrum Paweł Olko Instytut Fizyki Jądrowej PAN Dlaczego potrzebujemy nowy cyklotron? 100 dowolny narząd Zasieg/ cm 10 1 oko 0.1 100 1000 Energia/MeV Protony o

Bardziej szczegółowo

WPROWADZENIE WPROWADZENIE WYPOSAŻENIE, FUNKCJE

WPROWADZENIE WPROWADZENIE WYPOSAŻENIE, FUNKCJE WPROWADZENIE WYPOSAŻENIE, FUNKCJE OGÓLNOPOLSKIE BADANIA PORÓWNAWCZE APARATURY DLA POMIARU STĘŻENIA RADONU I JEGO PRODUKTÓW ROZPADU PROWADZONE NA RADONOWYM STANOWISKU WZORCOWYM (RSW) CLOR WPROWADZENIE Z

Bardziej szczegółowo

Osiągnięcia. Uzyskane wyniki

Osiągnięcia. Uzyskane wyniki Osiągnięcia Zebranie krzywych świecenia termicznie i optycznie stymulowanej luminescencji domieszkowanych i niedomieszkowanych kryształów ortokrzemianów lutetu itru i gadolinu. Stwierdzenie różnic we własnościach

Bardziej szczegółowo

INSTYTUT FIZYKI JĄDROWEJ POLSKIEJ AKADEMII NAUK

INSTYTUT FIZYKI JĄDROWEJ POLSKIEJ AKADEMII NAUK GIS 5 XII 27 Poziomy dawek otrzymywanych przez pracowników narażonych na promieniowanie gamma i X w placówkach medycznych na przykładzie danych laboratorium dozymetrii IFJ PAN Maciej Budzanowski INSTYTUT

Bardziej szczegółowo

Recenzja. rozprawy doktorskiej mgr inż. Anny Mrozik

Recenzja. rozprawy doktorskiej mgr inż. Anny Mrozik Dr hab. Marta Wasilewska-Radwańska, Prof. AGH (emerytowany) Wydział Fizyki i Informatyki Stosowanej Akademia Górniczo-Hutnicza Ul. Reymonta 19 30-059 Kraków Kraków, dnia 18 listopada 2016 Recenzja rozprawy

Bardziej szczegółowo

Temat 4. BADANIA INTERDYSCYPLINARNE. METODY JĄDROWE W GEOFIZYCE, RADIOCHEMII, MEDYCYNIE, BIOLOGII ORAZ OCHRONIE ŚRODOWISKA I BADANIACH MATERIAŁOWYCH

Temat 4. BADANIA INTERDYSCYPLINARNE. METODY JĄDROWE W GEOFIZYCE, RADIOCHEMII, MEDYCYNIE, BIOLOGII ORAZ OCHRONIE ŚRODOWISKA I BADANIACH MATERIAŁOWYCH Temat 4. BADANIA INTERDYSCYPLINARNE. METODY JĄDROWE W GEOFIZYCE, RADIOCHEMII, MEDYCYNIE, BIOLOGII ORAZ OCHRONIE ŚRODOWISKA I BADANIACH MATERIAŁOWYCH Główne prace teoretyczne i eksperymentalne w tej dziedzinie

Bardziej szczegółowo

Marek Lipiński WPŁYW WŁAŚCIWOŚCI FIZYCZNYCH WARSTW I OBSZARÓW PRZYPOWIERZCHNIOWYCH NA PARAMETRY UŻYTKOWE KRZEMOWEGO OGNIWA SŁONECZNEGO

Marek Lipiński WPŁYW WŁAŚCIWOŚCI FIZYCZNYCH WARSTW I OBSZARÓW PRZYPOWIERZCHNIOWYCH NA PARAMETRY UŻYTKOWE KRZEMOWEGO OGNIWA SŁONECZNEGO Marek Lipiński WPŁYW WŁAŚCIWOŚCI FIZYCZNYCH WARSTW I OBSZARÓW PRZYPOWIERZCHNIOWYCH NA PARAMETRY UŻYTKOWE KRZEMOWEGO OGNIWA SŁONECZNEGO Instytut Metalurgii i Inżynierii Materiałowej im. Aleksandra Krupkowskiego

Bardziej szczegółowo

Promieniowanie w naszych domach. I. Skwira-Chalot

Promieniowanie w naszych domach. I. Skwira-Chalot Promieniowanie w naszych domach I. Skwira-Chalot Co to jest promieniowanie jonizujące? + jądro elektron Rodzaje promieniowania jonizującego Przenikalność promieniowania L. Dobrzyński, E. Droste, W. Trojanowski,

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM ANALITYCZNEJ MIKROSKOPII ELEKTRONOWEJ (L - 2)

LABORATORIUM ANALITYCZNEJ MIKROSKOPII ELEKTRONOWEJ (L - 2) LABORATORIUM ANALITYCZNEJ MIKROSKOPII ELEKTRONOWEJ (L - 2) Posiadane uprawnienia: ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO NR AB 120 wydany przez Polskie Centrum Akredytacji Wydanie nr 5 z 18 lipca 2007

Bardziej szczegółowo

RAPORT Z POMIARÓW PORÓWNAWCZYCH STĘŻENIA RADONU Rn-222 W PRÓBKACH GAZOWYCH METODĄ DETEKTORÓW PASYWNYCH

RAPORT Z POMIARÓW PORÓWNAWCZYCH STĘŻENIA RADONU Rn-222 W PRÓBKACH GAZOWYCH METODĄ DETEKTORÓW PASYWNYCH Instytut Fizyki Jądrowej im. Henryka Niewodniczańskiego Polskiej Akademii Nauk LABORATORIUM EKSPERTYZ RADIOMETRYCZNYCH Radzikowskiego 152, 31-342 KRAKÓW tel.: 12 66 28 332 mob.:517 904 204 fax: 12 66 28

Bardziej szczegółowo

Nazwisko i imię: Zespół: Data: Ćwiczenie nr 96: Dozymetria promieniowania gamma

Nazwisko i imię: Zespół: Data: Ćwiczenie nr 96: Dozymetria promieniowania gamma Nazwisko i imię: Zespół: Data: Ćwiczenie nr 96: Dozymetria promieniowania gamma Cel ćwiczenia: Zapoznanie się z podstawami dozymetrii promieniowania jonizującego. Porównanie własności absorpcyjnych promieniowania

Bardziej szczegółowo

Radioterapia protonowa w leczeniu nowotworów oka. Klinika Okulistyki i Onkologii Okulistycznej Katedra Okulistyki UJ CM

Radioterapia protonowa w leczeniu nowotworów oka. Klinika Okulistyki i Onkologii Okulistycznej Katedra Okulistyki UJ CM Radioterapia protonowa w leczeniu nowotworów oka Klinika Okulistyki i Onkologii Okulistycznej Katedra Okulistyki UJ CM Epidemiologia czerniaka błony naczyniowej Częstość występowania zależy od rasy (u

Bardziej szczegółowo

Fizyka medyczna. Czy warto ją wybrać?

Fizyka medyczna. Czy warto ją wybrać? Fizyka medyczna Czy warto ją wybrać? NASZ ZESPÓŁ PRACOWNIA FIZYKI UKŁADU KRĄŻENIA Kto jest kim: Jan J. Żebrowski (Dynamika Układów Nieliniowych, Seminarium Dyplomowe) Teodor Buchner (Analiza Sygnału w

Bardziej szczegółowo

Obrazowanie molekularne w Centrum Nauk Biologiczno-Chemicznych Uniwersytetu Warszawskiego

Obrazowanie molekularne w Centrum Nauk Biologiczno-Chemicznych Uniwersytetu Warszawskiego Obrazowanie molekularne w Centrum Nauk Biologiczno-Chemicznych Uniwersytetu Warszawskiego dr Zbigniew Rogulski Centrum Nauk Biologiczno-Chemicznych Wydział Chemii, Uniwersytet Warszawski Obrazowanie molekularne

Bardziej szczegółowo

Dawki otrzymywane od promieniowania jonizującego w placówkach medycznych objętych kontrolą dozymetryczną w LADIS IFJ PAN

Dawki otrzymywane od promieniowania jonizującego w placówkach medycznych objętych kontrolą dozymetryczną w LADIS IFJ PAN Dawki otrzymywane od promieniowania jonizującego w placówkach medycznych objętych kontrolą dozymetryczną w LADIS IFJ PAN DI-02 prawdopodobnie najlepszy dawkomierz w Polsce M. Budzanowski, R. Kopeć,, A.

Bardziej szczegółowo

ROZWÓJ METOD ZAPEWNIENIA BEZPIECZEŃSTWA JĄDROWEGO I OCHRONY RADIOLOGICZNEJ DLA BIEŻĄCYCH I PRZYSZŁYCH POTRZEB ENERGETYKI JĄDROWEJ.

ROZWÓJ METOD ZAPEWNIENIA BEZPIECZEŃSTWA JĄDROWEGO I OCHRONY RADIOLOGICZNEJ DLA BIEŻĄCYCH I PRZYSZŁYCH POTRZEB ENERGETYKI JĄDROWEJ. ROZWÓJ METOD ZAPEWNIENIA BEZPIECZEŃSTWA JĄDROWEGO I DLA BIEŻĄCYCH I PRZYSZŁYCH POTRZEB ENERGETYKI JĄDROWEJ Strategiczny projekt badawczy NCBiR Technologie wspomagające rozwój bezpiecznej energetyki jądrowej

Bardziej szczegółowo

Aspekty fizyczne i techniczne radioterapii protonowej w IFJ PAN

Aspekty fizyczne i techniczne radioterapii protonowej w IFJ PAN Aspekty fizyczne i techniczne radioterapii protonowej w IFJ PAN Jan Swakoń Idea radioterapii protonowej Pierwsze zastosowanie wiązki protonów do radioterapii C. A. Tobias, J. H. Lawrence, J. L. Born, et

Bardziej szczegółowo

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 950

ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 950 ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO Nr AB 950 wydany przez POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI 01382 Warszawa, ul. Szczotkarska 42 Wydanie nr 3, Data wydania: 5 maja 2011 r. Nazwa i adres INSTYTUT PODSTAW

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Trwałość jądra atomowego. Okres połowicznego rozpadu

Spis treści. Trwałość jądra atomowego. Okres połowicznego rozpadu Spis treści 1 Trwałość jądra atomowego 2 Okres połowicznego rozpadu 3 Typy przemian jądrowych 4 Reguła przesunięć Fajansa-Soddy ego 5 Szeregi promieniotwórcze 6 Typy reakcji jądrowych 7 Przykłady prostych

Bardziej szczegółowo

PLAN STUDIÓW STACJONARNYCH studia inżynierskie pierwszego stopnia

PLAN STUDIÓW STACJONARNYCH studia inżynierskie pierwszego stopnia Egzamin po semestrze Kierunek: FIZYKA TECHNICZNA wybór specjalności po semestrze czas trwania: 7 semestrów profil: ogólnoakademicki PLAN STUDIÓW STACJONARNYCH studia inżynierskie pierwszego stopnia 01/015-1

Bardziej szczegółowo

Zestaw ćwiczeń laboratoryjnych z Biofizyki dla kierunku Elektroradiologia w roku akademickim 2016/2017.

Zestaw ćwiczeń laboratoryjnych z Biofizyki dla kierunku Elektroradiologia w roku akademickim 2016/2017. Zestaw ćwiczeń laboratoryjnych z Biofizyki dla kierunku Elektroradiologia w roku akademickim 2016/2017. w1. Platforma elearningowa stosowana na kursie. w2. Metodyka eksperymentu fizycznego - rachunek błędów.

Bardziej szczegółowo

8. WYKŁADY I INNE ZAJĘCIA DYDAKTYCZNE PROWADZONE PRZEZ PRACOWNIKÓW INSTYTUTU

8. WYKŁADY I INNE ZAJĘCIA DYDAKTYCZNE PROWADZONE PRZEZ PRACOWNIKÓW INSTYTUTU 8. WYKŁADY I INNE ZAJĘCIA DYDAKTYCZNE PROWADZONE PRZEZ PRACOWNIKÓW INSTYTUTU Badania eksperymentalne i teoretyczne w zakresie fizyki wysokich energii i cząstek elementarnych I. Zajęcia dla studentów Wydziału

Bardziej szczegółowo

OFERTA TEMATÓW PROJEKTÓW DYPLOMOWYCH (MAGISTERSKICH) do zrealizowania w Katedrze INŻYNIERII CHEMICZNEJ I PROCESOWEJ

OFERTA TEMATÓW PROJEKTÓW DYPLOMOWYCH (MAGISTERSKICH) do zrealizowania w Katedrze INŻYNIERII CHEMICZNEJ I PROCESOWEJ OFERTA TEMATÓW PROJEKTÓW DYPLOMOWYCH (MAGISTERSKICH) do zrealizowania w Katedrze INŻYNIERII CHEMICZNEJ I PROCESOWEJ Badania kinetyki utleniania wybranych grup związków organicznych podczas procesów oczyszczania

Bardziej szczegółowo

Prof. dr hab. Aleksander Bilewicz

Prof. dr hab. Aleksander Bilewicz Prof. dr hab. Aleksander Bilewicz Instytut Chemii i Techniki Jądrowej ul. Dorodna 16; 03-195 Warszawa Tel.: (+48.22)504 13 57 Fax: (+48.22)811.15.32 E-mail: a.bilewicz@ichtj.waw.pl Warszawa 16.11.2015

Bardziej szczegółowo

(studia II stopnia) Monitoring i analityka zanieczyszczeń środowiska Temat pracy

(studia II stopnia) Monitoring i analityka zanieczyszczeń środowiska Temat pracy Porównanie modeli matematycznych transportu zanieczyszczeń rozpuszczonych w rzekach. (temat może być realizowany przez 2 osoby) Praca obejmuje implementację i porównanie modeli matematycznych służących

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA O STANIE OCHRONY RADIOLOGICZNEJ KRAJOWEGO SKŁADOWISKA ODPADÓW PROMIENIOTWÓRCZYCH W 2016 ROKU

INFORMACJA O STANIE OCHRONY RADIOLOGICZNEJ KRAJOWEGO SKŁADOWISKA ODPADÓW PROMIENIOTWÓRCZYCH W 2016 ROKU INFORMACJA O STANIE OCHRONY RADIOLOGICZNEJ KRAJOWEGO SKŁADOWISKA ODPADÓW PROMIENIOTWÓRCZYCH W 2016 ROKU Zgodnie z artykułem 55c ust. 2 ustawy Prawo atomowe (Dz. U. 2014 poz. 1512) Dyrektor Zakładu Unieszkodliwiania

Bardziej szczegółowo

przyziemnych warstwach atmosfery.

przyziemnych warstwach atmosfery. Źródła a promieniowania jądrowego j w przyziemnych warstwach atmosfery. Pomiar radioaktywności w powietrzu w Lublinie. Jan Wawryszczuk Radosław Zaleski Lokalizacja monitora skażeń promieniotwórczych rczych

Bardziej szczegółowo

Wydział Fizyki i Informatyki Stosowanej ZAPRASZAMY NA STUDIA

Wydział Fizyki i Informatyki Stosowanej ZAPRASZAMY NA STUDIA Wydział Fizyki i Informatyki Stosowanej ZAPRASZAMY NA STUDIA ang. AGH University of Science and Technology Dlaczego Kraków? Dlaczego Kraków? Dlaczego Kraków? Dlaczego Kraków? Dlaczego Kraków? Dlaczego

Bardziej szczegółowo

Program studiów II stopnia dla studentów kierunku chemia od roku akademickiego 2016/2017. Semestr 1M

Program studiów II stopnia dla studentów kierunku chemia od roku akademickiego 2016/2017. Semestr 1M Program studiów II stopnia dla studentów kierunku chemia od roku akademickiego 2016/2017 Semestr 1M L.p. Przedmiot 1. Biochemia 60 30 E 30 Z 5 2. Chemia jądrowa 60 30 E 30 Z 5 Blok przedmiotów 3. kierunkowych

Bardziej szczegółowo

LISTA OSÓB w ZADANIACH STATUTOWYCH (S) w 2010 ROKU

LISTA OSÓB w ZADANIACH STATUTOWYCH (S) w 2010 ROKU LISTA OSÓB w ZADANIACH STATUTOWYCH (S) w 2010 ROKU wersja 10-04-27 08:41:55 Tem at Oddz iał Kod zakła du nr kosztó w Tytuł zadania Wykonawcy 1 I 11 S11103 Eksperyment H1 na akceleratorze HERA w DESY L.Görlich(0.75),

Bardziej szczegółowo

KONTROLA DAWEK INDYWIDUALNYCH I ŚRODOWISKA PRACY. Magdalena Łukowiak

KONTROLA DAWEK INDYWIDUALNYCH I ŚRODOWISKA PRACY. Magdalena Łukowiak KONTROLA DAWEK INDYWIDUALNYCH I ŚRODOWISKA PRACY Magdalena Łukowiak Narażenie zawodowe Narażenie proces, w którym organizm ludzki podlega działaniu promieniowania jonizującego. Wykonywanie obowiązków zawodowych,

Bardziej szczegółowo

Podstawowe zasady ochrony radiologicznej

Podstawowe zasady ochrony radiologicznej OCHRONA RADIOLOGICZNA 1 Podstawowe zasady ochrony radiologicznej Jakub Ośko OCHRONA RADIOLOGICZNA zapobieganie narażeniu ludzi i skażeniu środowiska, a w przypadku braku możliwości zapobieżenia takim sytuacjom

Bardziej szczegółowo

Dozymetria promieniowania jonizującego

Dozymetria promieniowania jonizującego Dozymetria dział fizyki technicznej obejmujący metody pomiaru i obliczania dawek (dóz) promieniowania jonizującego, a także metody pomiaru aktywności promieniotwórczej preparatów. Obecnie termin dawka

Bardziej szczegółowo

Proponujemy kandydatom kształcenie w zakresie nowego programu INŻYNIERII BIOMEDYCZNEJ.

Proponujemy kandydatom kształcenie w zakresie nowego programu INŻYNIERII BIOMEDYCZNEJ. Proponujemy kandydatom kształcenie w zakresie nowego programu INŻYNIERII BIOMEDYCZNEJ. Co to jest INŻYNIERIA BIOMEDYCZNA i dlaczego warto ją studiować? Warto o tym poczytać w zakładkach "O inżynierii biomedycznej"

Bardziej szczegółowo

Monte Carlo. Modelowanie matematyczne procesów zbyt złożonych, aby można było przewidzieć ich wyniki za pomocą podejścia analitycznego.

Monte Carlo. Modelowanie matematyczne procesów zbyt złożonych, aby można było przewidzieć ich wyniki za pomocą podejścia analitycznego. Monte Carlo 1 Monte Carlo 2 Monte Carlo Modelowanie matematyczne procesów zbyt złożonych, aby można było przewidzieć ich wyniki za pomocą podejścia analitycznego. Stochastyczna znajomość funkcji gęstości

Bardziej szczegółowo

Grafen materiał XXI wieku!?

Grafen materiał XXI wieku!? Grafen materiał XXI wieku!? Badania grafenu w aspekcie jego zastosowań w sensoryce i metrologii Tadeusz Pustelny Plan prezentacji: 1. Wybrane właściwości fizyczne grafenu 2. Grafen materiał 21-go wieku?

Bardziej szczegółowo

WSTĘP Medycyna nuklearna radiofarmaceutyków,

WSTĘP Medycyna nuklearna radiofarmaceutyków, I. WSTĘP Medycyna nuklearna jest specjalnością medyczną zajmującą się bezpiecznymi i względnie tanimi technikami izotopowymi zarówno obrazowania stanu narządów wewnętrznych, jak i terapii. Pozwala ona

Bardziej szczegółowo

FUZJA LASEROWA JAKO PRZYSZŁE ŹRÓDŁO ENERGII

FUZJA LASEROWA JAKO PRZYSZŁE ŹRÓDŁO ENERGII Konferencja naukowo-techniczna NAUKA I TECHNIKA WOBEC WYZWANIA BUDOWY ELEKTROWNI JĄDROWEJ MĄDRALIN 2013 Warszawa, 13-15 lutego 2013 roku. Instytut Techniki Cieplnej Politechniki Warszawskiej FUZJA LASEROWA

Bardziej szczegółowo

Temat 4. BADANIA INTERDYSCYPLINARNE I STOSOWANE

Temat 4. BADANIA INTERDYSCYPLINARNE I STOSOWANE Temat 4. BADANIA INTERDYSCYPLINARNE I STOSOWANE Główne prace teoretyczne prowadzone były w Zakładzie NZ44 a prace eksperymentalne i teoretyczne prowadzone były w Zakładach: NZ52, NZ53, NZ54, NZ55, NZ56,

Bardziej szczegółowo

OD ROZPOZNANIA DO NAPROMIENIANIA. Edyta Dąbrowska

OD ROZPOZNANIA DO NAPROMIENIANIA. Edyta Dąbrowska OD ROZPOZNANIA DO NAPROMIENIANIA Edyta Dąbrowska METODY LECZENIA NOWOTWORÓW - chirurgia - chemioterapia - radioterapia CEL RADIOTERAPII dostarczenie wysokiej dawki promieniowania do objętości tarczowej

Bardziej szczegółowo

Zadanie 3. (2 pkt) Uzupełnij zapis, podając liczbę masową i atomową produktu przemiany oraz jego symbol chemiczny. Th... + α

Zadanie 3. (2 pkt) Uzupełnij zapis, podając liczbę masową i atomową produktu przemiany oraz jego symbol chemiczny. Th... + α Zadanie: 1 (2 pkt) Określ liczbę atomową pierwiastka powstającego w wyniku rozpadów promieniotwórczych izotopu radu 223 88Ra, w czasie których emitowane są 4 cząstki α i 2 cząstki β. Podaj symbol tego

Bardziej szczegółowo

Ramowy Program Specjalizacji MODELOWANIE MATEMATYCZNE i KOMPUTEROWE PROCESÓW FIZYCZNYCH Studia Specjalistyczne (III etap)

Ramowy Program Specjalizacji MODELOWANIE MATEMATYCZNE i KOMPUTEROWE PROCESÓW FIZYCZNYCH Studia Specjalistyczne (III etap) Ramowy Program Specjalizacji MODELOWANIE MATEMATYCZNE i KOMPUTEROWE PROCESÓW FIZYCZNYCH Studia Specjalistyczne (III etap) Z uwagi na ogólno wydziałowy charakter specjalizacji i możliwość wykonywania prac

Bardziej szczegółowo

Ochrona radiologiczna 2

Ochrona radiologiczna 2 WYDZIAŁ FIZYKI UwB KOD USOS: 0900-FM1-2ORA Karta przedmiotu Przedmiot grupa ECTS kierunek studiów: FIZYKA specjalność: FIZYKA MEDYCZNA Ochrona radiologiczna 2 Formy zajęć wykład konwersatorium seminarium

Bardziej szczegółowo

Karta zgłoszenia tematu pracy dyplomowej

Karta zgłoszenia tematu pracy dyplomowej Dzienne magisterskie Dzienne inżynierskie dr hab. inż. Andrzej Bluszcz, prof. Pol. Śl. opiekun pracy: dr inż. Jarosław Sikorski Określenie szybkości sedymentacji osadów metodą ołowiu 210 Pb z wykorzystaniem

Bardziej szczegółowo

STANDARDOWY SYLABUS PRZEDMIOTU na rok akademicki 2014/2015

STANDARDOWY SYLABUS PRZEDMIOTU na rok akademicki 2014/2015 Nazwa przedmiotu: BIOFIZYKA Kierownik jednostki realizującej zajęcia z przedmiotu: Wydział: Kierunek studiów: STANDARDOWY SYLABUS PRZEDMIOTU na rok akademicki 2014/2015 Opis przedmiotu kształcenia- Program

Bardziej szczegółowo

Jonizacja plazmą wzbudzaną indukcyjnie (ICP)

Jonizacja plazmą wzbudzaną indukcyjnie (ICP) Jonizacja plazmą wzbudzaną indukcyjnie (ICP) Inductively Coupled Plasma Ionization Opracowane z wykorzystaniem materiałów dr Katarzyny Pawlak z Wydziału Chemicznego PW Schemat spektrometru ICP MS Rozpylacz

Bardziej szczegółowo

Rozwój metod dozymetrii biologicznej oraz biofizycznych markerów i indykatorów wpływu promieniowania na organizmy żywe

Rozwój metod dozymetrii biologicznej oraz biofizycznych markerów i indykatorów wpływu promieniowania na organizmy żywe Rozwój metod dozymetrii biologicznej oraz biofizycznych markerów i indykatorów wpływu promieniowania na organizmy żywe Marcin Kruszewski Centrum Radiobiologii i Dozymetrii Biologicznej Instytut Chemii

Bardziej szczegółowo

Promieniowanie jonizujące Wyznaczanie liniowego i masowego współczynnika pochłaniania promieniowania dla różnych materiałów.

Promieniowanie jonizujące Wyznaczanie liniowego i masowego współczynnika pochłaniania promieniowania dla różnych materiałów. Ćw. M2 Promieniowanie jonizujące Wyznaczanie liniowego i masowego współczynnika pochłaniania promieniowania dla różnych materiałów. Zagadnienia: Budowa jądra atomowego. Defekt masy, energie wiązania jądra.

Bardziej szczegółowo

POLITECHNIKA WARSZAWSKA Wydział Fizyki

POLITECHNIKA WARSZAWSKA Wydział Fizyki POLITECHNIKA WARSZAWSKA Wydział Fizyki Pomiar skażeń wewnętrznych izotopami promieniotwórczymi metodami in vivo oraz szacowanie pochodzącej od nich dawki obciążającej Instrukcja wykonania ćwiczenia Opracował:

Bardziej szczegółowo

PROGRAM STUDIÓW II STOPNIA na kierunku ENERGETYKA I CHEMIA JĄDROWA. prowadzonych na Wydziałach Chemii i Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego

PROGRAM STUDIÓW II STOPNIA na kierunku ENERGETYKA I CHEMIA JĄDROWA. prowadzonych na Wydziałach Chemii i Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego PROGRAM STUDIÓW II STOPNIA na kierunku ENERGETYKA I CHEMIA JĄDROWA prowadzonych na Wydziałach Chemii i Fizyki Uniwersytetu Warszawskiego W trakcie studiów II stopnia student kierunku Energetyka i Chemia

Bardziej szczegółowo

Podstawowe własności jąder atomowych

Podstawowe własności jąder atomowych Fizyka jądrowa Struktura jądra (stan podstawowy) Oznaczenia, terminologia Promienie jądrowe i kształt jąder Jądra stabilne; warunki stabilności; energia wiązania Jądrowe momenty magnetyczne Modele struktury

Bardziej szczegółowo

Studia I stopnia kierunek: chemia Załącznik nr 3

Studia I stopnia kierunek: chemia Załącznik nr 3 Studia I stopnia kierunek: chemia Załącznik nr 3 Matryca efektów kształcenia określa relacje między efektami kształcenia zdefiniowanymi dla programu kształcenia (efektami kierunkowymi) i efektami kształcenia

Bardziej szczegółowo

ZADANIE NR 1 INWESTYCJE BUDOWLANE GLIWICE

ZADANIE NR 1 INWESTYCJE BUDOWLANE GLIWICE ZADANIE NR 1 INWESTYCJE BUDOWLANE GLIWICE Inwestycja budowlana w Gliwicach polegająca na przebudowie i kompleksowej modernizacji istniejącego budynku Chemii III wraz z łącznikiem ( w tym częścią halową

Bardziej szczegółowo

Nowoczesne metody analizy pierwiastków

Nowoczesne metody analizy pierwiastków Nowoczesne metody analizy pierwiastków Techniki analityczne Chromatograficzne Spektroskopowe Chromatografia jonowa Emisyjne Absorpcyjne Fluoroscencyjne Spektroskopia mas FAES ICP-AES AAS EDAX ICP-MS Prezentowane

Bardziej szczegółowo

efekty kształcenia dla kierunku Elektronika studia stacjonarne drugiego stopnia, profil ogólnoakademicki

efekty kształcenia dla kierunku Elektronika studia stacjonarne drugiego stopnia, profil ogólnoakademicki Opis efektów dla kierunku Elektronika Studia stacjonarne drugiego stopnia, profil ogólnoakademicki Objaśnienie oznaczeń: K kierunkowe efekty W kategoria wiedzy U kategoria umiejętności K (po podkreślniku)

Bardziej szczegółowo

Elementy Fizyki Jądrowej. Wykład 3 Promieniotwórczość naturalna

Elementy Fizyki Jądrowej. Wykład 3 Promieniotwórczość naturalna Elementy Fizyki Jądrowej Wykład 3 Promieniotwórczość naturalna laboratorium Curie troje noblistów 1903 PC, MSC 1911 MSC 1935 FJ, IJC Przemiany jądrowe He X X 4 2 4 2 A Z A Z e _ 1 e X X A Z A Z e 1 e

Bardziej szczegółowo

PLAN DZIAŁANIA KT NR 266 ds. Aparatury Jądrowej

PLAN DZIAŁANIA KT NR 266 ds. Aparatury Jądrowej Strona 1 PLAN DZIAŁANIA KT NR 266 ds. Aparatury Jądrowej STRESZCZENIE W oparciu o akty prawne dotyczące bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej (zast. Prawo Atomowe oraz Nuclear Safety Standards)

Bardziej szczegółowo

DLACZEGO BUDUJEMY AKCELERATORY?

DLACZEGO BUDUJEMY AKCELERATORY? FIZYKA WYSOKICH ENERGII W EDUKACJI SZKOLNEJ Puławy, 29.02.2008r. DLACZEGO BUDUJEMY AKCELERATORY? Dominika Domaciuk I. Wprowadzenie Na świecie jest 17390 akceleratorów! (2002r). Różne zastosowania I. Wprowadzenie

Bardziej szczegółowo

1. Wstęp. Z prasy. Encyklopedia medyczna. Autor: Hayk Hovhannisyan. Tytuł: Badanie transportu radonu w ośrodku porowatym na stanowisku laboratoryjnym

1. Wstęp. Z prasy. Encyklopedia medyczna. Autor: Hayk Hovhannisyan. Tytuł: Badanie transportu radonu w ośrodku porowatym na stanowisku laboratoryjnym 1. Wstęp Radon cichy zabójca, niewidzialny przenikający do naszych domów. Z prasy Radonoterapia sposób leczenia wielu chorób za pomocą ekspozycji radonu lub radonowych wód. Encyklopedia medyczna Temat

Bardziej szczegółowo

PROPOZYCJE TEMATÓW PRAC LICENCJACKICH DLA SPECJALNOŚCI FIZYKA MEDYCZNA

PROPOZYCJE TEMATÓW PRAC LICENCJACKICH DLA SPECJALNOŚCI FIZYKA MEDYCZNA PROPOZYCJE TEMATÓW PRAC LICENCJACKICH DLA SPECJALNOŚCI FIZYKA MEDYCZNA 1. Kalibracje urządzeń dozymetrycznych do pomiarów skażeń wewnętrznych metodami in vivo dr Jakub Ośko (NCBJ), dr hab. Maciej Kamiński,

Bardziej szczegółowo

Recenzja pracy doktorskiej mgr Eweliny W. Lipiec pt. Research into radiation damage in single cells using molecular spectroscopic techniques

Recenzja pracy doktorskiej mgr Eweliny W. Lipiec pt. Research into radiation damage in single cells using molecular spectroscopic techniques Prof. dr hab. inż. Marek Lankosz Wydział Fizyki i Informatyki Stosowanej Akademia Górniczo-Hutnicza w Krakowie Recenzja pracy doktorskiej mgr Eweliny W. Lipiec pt. Research into radiation damage in single

Bardziej szczegółowo

GRUPA VOXEL. FDG SteriPET. Systemy RIS/PACS/HIS. Diagnostyka obrazowa 14 pracowni TK 15 pracowni MR TELE PACS WEB RIS HIS. Systemy zewnętrzne

GRUPA VOXEL. FDG SteriPET. Systemy RIS/PACS/HIS. Diagnostyka obrazowa 14 pracowni TK 15 pracowni MR TELE PACS WEB RIS HIS. Systemy zewnętrzne Czerwiec 2013 GRUPA VOXEL Usługi medyczne e mózgowia - traktografia DTI Produkcja Usługi komplementarne RTG TK (CT) od 1 do 60 obrazów/badanie do1500 obrazów/badanie TELE PACS Stacje diagnostyczne WEB

Bardziej szczegółowo

Prace Departamentu Energii Jądrowej dla Reaktora Maria i Energetyki Jądrowej. Zuzanna Marcinkowska

Prace Departamentu Energii Jądrowej dla Reaktora Maria i Energetyki Jądrowej. Zuzanna Marcinkowska Prace Departamentu Energii Jądrowej dla Reaktora Maria i Energetyki Jądrowej Zuzanna Marcinkowska Sympozjum NCBJ, DEPARTAMENT ENERGII JĄDROWEJ Zakład Eksploatacji Reaktora MARIA Zakład Techniki Reaktorów

Bardziej szczegółowo

NMR (MAGNETYCZNY REZONANS JĄDROWY) dr Marcin Lipowczan

NMR (MAGNETYCZNY REZONANS JĄDROWY) dr Marcin Lipowczan NMR (MAGNETYCZNY REZONANS JĄDROWY) dr Marcin Lipowczan Spis zagadnień Fizyczne podstawy zjawiska NMR Parametry widma NMR Procesy relaksacji jądrowej Metody obrazowania Fizyczne podstawy NMR Proton, neutron,

Bardziej szczegółowo

PROMIENIOWANIE JONIZUJĄCE OCHRONA RADIOLOGICZNA

PROMIENIOWANIE JONIZUJĄCE OCHRONA RADIOLOGICZNA PROMIENIOWANIE JONIZUJĄCE OCHRONA RADIOLOGICZNA Wstęp Kwestie związane ze stosowaniem źródeł promieniowania jonizującego, substancji radioaktywnych, a także przemysłem jądrowym, wciąż łączą się z tematem

Bardziej szczegółowo

METODY BADAŃ BIOMATERIAŁÓW

METODY BADAŃ BIOMATERIAŁÓW METODY BADAŃ BIOMATERIAŁÓW 1 Cel badań: ograniczenie ryzyka związanego ze stosowaniem biomateriałów w medycynie Rodzaje badań: 1. Badania biofunkcyjności implantów, 2. Badania degradacji implantów w środowisku

Bardziej szczegółowo

TEMATY PRAC MAGISTERSKICH 2004/2005 Specjalność "Fizyka Środowiska"

TEMATY PRAC MAGISTERSKICH 2004/2005 Specjalność Fizyka Środowiska Katedra Fizyki Środowiska TEMATY PRAC MAGISTERSKICH 2004/2005 Specjalność "Fizyka Środowiska" Badanie zakresu liniowego detektora płomieniowo jonizacyjnego dla metanu i dwutlenku węgla. Opiekun: A. Korus

Bardziej szczegółowo

LABORATORIUM SPEKTRALNEJ ANALIZY CHEMICZNEJ (L-6)

LABORATORIUM SPEKTRALNEJ ANALIZY CHEMICZNEJ (L-6) LABORATORIUM SPEKTRALNEJ ANALIZY CHEMICZNEJ (L-6) Posiadane uprawnienia: ZAKRES AKREDYTACJI LABORATORIUM BADAWCZEGO NR AB 120 wydany przez Polskie Centrum Akredytacji Wydanie nr 5 z 18 lipca 2007 r. Kierownik

Bardziej szczegółowo

PLAN DZIAŁANIA KT 246 ds. Ochrony Radiologicznej

PLAN DZIAŁANIA KT 246 ds. Ochrony Radiologicznej Strona 1 PLAN DZIAŁANIA KT 246 ds. Ochrony Radiologicznej STRESZCZENIE KT 246 zajmuje się problematyką prac normalizacyjnych dotyczących ochrony przed promieniowaniem jonizującym (ochroną radiologiczną).

Bardziej szczegółowo

Radiologia. Obrazowanie diagnostyczne

Radiologia. Obrazowanie diagnostyczne WN Radiologia. Obrazowanie diagnostyczne Klasyfikuj materiały dotyczące wykorzystania promieniowania jonizującego w diagnostyce i leczeniu określonej choroby, narządu, układu z chorobą, narządem, lub układem.

Bardziej szczegółowo

Zakład Tomografii Magnetyczno Rezonansowej NZ56. dr hab. Władysław Węglarz - Prezentacja zakładu

Zakład Tomografii Magnetyczno Rezonansowej NZ56. dr hab. Władysław Węglarz - Prezentacja zakładu Zakład Tomografii Magnetyczno Rezonansowej NZ56 dr hab. Władysław Węglarz - Prezentacja zakładu NZ56 dr Tomasz Skórka - Obrazowanie MR zwierzęcych modeli chorób cywilizacyjnych projekt JCET dr Piotr Kulinowski

Bardziej szczegółowo

Wymagania dotyczące badania czynników chemicznych w środowisku pracy w normach europejskich. dr Marek Dobecki - IMP Łódź

Wymagania dotyczące badania czynników chemicznych w środowisku pracy w normach europejskich. dr Marek Dobecki - IMP Łódź Wymagania dotyczące badania czynników chemicznych w środowisku pracy w normach europejskich dr Marek Dobecki - IMP Łódź 1 DOSTĘPNE NORMY EUROPEJSKIE: BADANIA POWIETRZA NA STANOWISKACH PRACY PN-EN 689:2002

Bardziej szczegółowo