Podstawy przedsiębiorczości

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Podstawy przedsiębiorczości"

Transkrypt

1 Podstawy przedsiębiorczości Program nauczania dla szkół ponadgimnazjalnych Jolanta Kijakowska

2 Spis treści 1. Wstęp 3 2. Szczegółowe cele kształcenia i wychowania 4 3. Treści edukacyjne 7 4. Sposoby osiągania celów kształcenia i wychowania Opis założonych osiągnięć ucznia Propozycje kryteriów oceny i metod sprawdzania osiągnięć ucznia 26 2

3 1. Wstęp Program Podstawy przedsiębiorczości został opracowany zgodnie z nową podstawą programową kształcenia ogólnego oraz podstawą programową przedmiotu podstawy przedsiębiorczości, obejmuje wszystkie cele i treści tej podstawy. Program zawiera również treści i cele wykraczające poza podstawę programową, są one specjalnie oznaczone w programie. Podczas opracowania programu położono szczególny nacisk na wszechstronny rozwój ucznia oraz jego indywidualizację. Postawa przedsiębiorcza jest pożądana w życiu zawodowym, społecznym i gospodarczym. Realizacja programu pozwala uczniowi wykształcić postawę przedsiębiorczą i umiejętność pracy zespołowej oraz odpowiedzialność za podejmowane decyzje. Przedmiot podstawy przedsiębiorczości realizowany jest na IV etapie edukacyjnym, czyli program przeznaczony jest dla uczniów szkół ponadgimnazjalnych. Podczas realizacji programu powinno się wymagać od uczniów także wiadomości i umiejętności zdobytych na wcześniejszych etapach edukacyjnych. Strategia uczenia się przez całe życie wymaga umiejętności podejmowania ważnych decyzji poczynając od wyboru szkoły ponadgimnazjalnej, kierunku studiów lub konkretnej specjalizacji zawodowej, poprzez decyzje o wyborze miejsca pracy, sposobie podnoszenia oraz poszerzania swoich kwalifikacji, aż do ewentualnych decyzji o zmianie zawodu. 3

4 2. Szczegółowe cele kształcenia i wychowania Cele kształcenia ogólnego zawarte w podstawie programowej na IV etapie edukacyjnym nakładają na szkołę zadania wobec uczniów. Szkoła ma obowiązek zadbać o wszechstronny rozwój każdego ucznia, przygotować uczniów do podejmowania przemyślanych decyzji, dokonywania samodzielnych wyborów, przygotować uczniów do życia w społeczeństwie informacyjnym. Nauczyciele powinni stwarzać uczniom warunki do nabywania umiejętności wyszukiwania, porządkowania i wykorzystywania informacji z różnych źródeł, z zastosowaniem technologii informacyjnokomunikacyjnych, poświęcić dużo uwagi edukacji medialnej, a przede wszystkim dbać o: przyswojenie przez uczniów określonego zasobu wiadomości dotyczących faktów, zasad, teorii i praktyk; zdobycie przez uczniów umiejętności wykorzystania posiadanych wiadomości podczas wykonywania zadań i rozwiązywania problemów; kształtowanie u uczniów postaw warunkujących sprawne i odpowiedzialne funkcjonowanie we współczesnym świecie. Podstawa programowa kształcenia ogólnego określa najważniejsze umiejętności, jakie uczniowie powinni zdobyć w trakcie kształcenia, mianowicie: czytanie, czyli umiejętność rozumienia, wykorzystywania i refleksyjnego przetwarzania tekstów, które prowadzi do osiągnięcia własnych celów, w tym rozwoju osobowego oraz aktywnego uczestnictwa w życiu społecznym; myślenie matematyczne, czyli umiejętność wykorzystania narzędzi matematycznych w życiu codziennym oraz formułowania poprawnych osądów opartych na prawidłowym rozumowaniu matematycznym; myślenie naukowe, czyli umiejętność wykorzystania wiedzy o charakterze naukowym do identyfikowania i rozwiązywania problemów, a także formułowania wniosków opartych na obserwacjach empirycznych dotyczących społeczeństwa; umiejętność komunikowania się w języku ojczystym i w językach obcych zarówno w mowie, jak i w piśmie; umiejętność sprawnego posługiwania się nowoczesnymi technologiami informacyjnokomunikacyjnymi; umiejętność wyszukiwania, selekcjonowania i krytycznej analizy zdobytych lub posiadanych informacji; umiejętność rozpoznawania własnych potrzeb edukacyjnych oraz uczenia się; umiejętność pracy zespołowej. Szkoła oraz nauczyciele podejmują działania, mające na celu indywidualne wspomaganie rozwoju każdego ucznia, stosownie do jego potrzeb i możliwości. W związku z tym należy wziąć pod uwagę nauczanie uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi oraz dostosowanie treści i metod nauczania do ich możliwości psychofizycznych oraz tempa uczenia się. Uwzględniając wyżej 4

5 wymienione cele podstawy programowej kształcenia ogólnego, należy realizować je w nauczaniu przedmiotu podstawy przedsiębiorczości. Cele kształcenia wymagania ogólne Materiał przekazywany w trakcie zajęć podstaw przedsiębiorczości, pozwoli zrealizować wymagania ogólne w zakresie: I. Komunikacja i podejmowanie decyzji. wykorzystuje formy komunikacji werbalnej i niewerbalnej; podejmuje decyzje; ocenia skutki podejmowanych decyzji zarówno pozytywnych, jak i negatywnych. II. Gospodarka i przedsiębiorstwo. wyjaśnia zasady funkcjonowania przedsiębiorstwa; sporządza prosty biznesplan; charakteryzuje mechanizmy funkcjonowania gospodarki i instytucji rynkowych oraz rolę państwa w gospodarce; analizuje aktualne zmiany i tendencje w gospodarce świata i Polski; rozróżnia i porównuje formy inwestowania i wynikające z nich ryzyko. III. Planowanie i kariera zawodowa. opisuje mocne strony swojej osobowości; analizuje dostępność rynku pracy w odniesieniu do własnych kompetencji i planów zawodowych. IV. Zasady etyczne. wyjaśnia zasady etyczne w biznesie i w relacjach pracownik pracodawca; potrafi ocenić zachowania pod względem etycznym. Ogólne cele wychowawcze W procesie kształcenia ogólnego szkoła kształtuje u uczniów postawy sprzyjające ich dalszemu rozwojowi indywidualnemu i społecznemu, takie jak: uczciwość; poczucie własnej wartości; szacunek dla innych ludzi; kreatywność; przedsiębiorczość; kultura osobista; 5

6 gotowość do podejmowania inicjatyw oraz do pracy zespołowej; obywatelskość, bardzo ważna postawa w rozwoju społecznym; poszanowanie tradycji i kultury własnego narodu; poszanowanie dla innych kultur i tradycji. 6

7 3. Treści edukacyjne Treści nauczania wymagania szczegółowe Rozporządzenie dotyczące nowej podstawy programowej kształcenia ogólnego określa następujące treści edukacyjne, czyli wymagania szczegółowe związane z nauczaniem podstaw przedsiębiorczości: 1. Człowiek przedsiębiorczy. 1) przedstawia cechy, jakimi charakteryzuje się osoba przedsiębiorcza; 2) rozpoznaje zachowania asertywne, uległe i agresywne; odnosi je do cech osoby przedsiębiorczej; 3) rozpoznaje mocne i słabe strony własnej osobowości; odnosi je do cech osoby przedsiębiorczej; 4) charakteryzuje swoje role społeczne i typowe dla nich zachowania; 5) zna korzyści wynikające z planowania własnych działań i inwestowania w siebie; 6) analizuje przebieg kariery zawodowej osoby, która zgodnie z zasadami etyki odniosła sukces w życiu zawodowym; 7) podejmuje racjonalne decyzje, opierając się na posiadanych informacjach i ocenia skutki własnych działań; 8) stosuje różne formy komunikacji werbalnej i niewerbalnej w celu autoprezentacji oraz prezentacji własnego stanowiska; 9) przedstawia drogę, jaką dochodzi się własnych praw w roli członka zespołu, pracownika, konsumenta; 10) zna prawa konsumenta oraz wymienia instytucje stojące na ich straży; przedstawia zasady składania reklamacji w przypadku niezgodności towaru z umową; 11) odczytuje informacje zawarte w reklamach, odróżniając je od elementów perswazyjnych; wskazuje pozytywne i negatywne przykłady wpływu reklamy na konsumentów. 2. Rynek cechy i funkcje. 1) charakteryzuje społeczne i ekonomiczne cele gospodarowania, odwołując się do przykładów z różnych dziedzin; 2) rozróżnia czynniki wytwórcze (praca, przedsiębiorczość, kapitał, ziemia i informacja) i wyjaśnia ich znaczenie w różnych dziedzinach gospodarki; 3) wymienia podstawowe cechy, funkcje i rodzaje rynków; 4) wyjaśnia okrężny obieg pieniądza w gospodarce rynkowej; 5) omawia transformację gospodarki Polski po 1989 roku; 6) charakteryzuje czynniki wpływające na popyt i podaż; 7) wyznacza punkt równowagi rynkowej na prostych przykładach. 7

8 3. Instytucje rynkowe. 1) rozróżnia formy i funkcje pieniądza; 2) wyjaśnia rolę, jaką w gospodarce pełnią instytucje rynkowe: bank centralny, banki komercyjne, giełda papierów wartościowych, fundusze inwestycyjne, firmy ubezpieczeniowe, fundusze emerytalne; 3) oblicza procent od kredytu i lokaty bankowej, ocenia możliwość spłaty zaciągniętego kredytu przy określonym dochodzie; 4) wyjaśnia mechanizm funkcjonowania giełdy papierów wartościowych na przykładzie Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie; 5) wskazuje różnicę między różnymi rodzajami papierów wartościowych; 6) wymienia podstawowe wskaźniki giełdowe i wyjaśnia ich wagę w podejmowaniu decyzji dotyczących inwestowania na giełdzie; 7) rozróżnia formy inwestowania kapitału i dostrzega zróżnicowanie stopnia ryzyka w zależności od rodzaju inwestycji oraz okresu inwestowania; 8) oblicza przewidywany zysk z przykładowej inwestycji kapitałowej w krótkim i długim okresie; 9) charakteryzuje system emerytalny w Polsce i wskazuje związek pomiędzy swoją przyszłą aktywnością zawodową, a wysokością emerytury; 10) analizuje oferty banków, funduszy inwestycyjnych, firm ubezpieczeniowych i funduszy emerytalnych. 4. Państwo, gospodarka. 1) wymienia i charakteryzuje ekonomiczne funkcje państwa; 2) opisuje podstawowe mierniki wzrostu gospodarczego; 3) przedstawia przyczyny i narzędzia oddziaływania państwa na gospodarkę; 4) wymienia źródła dochodów i rodzaje wydatków państwa; 5) wyjaśnia wpływ deficytu budżetowego i długu publicznego na gospodarkę; 6) charakteryzuje narzędzia polityki pieniężnej; 7) identyfikuje rodzaje inflacji w zależności od przyczyn jej powstania oraz stopy inflacji; 8) wyjaśnia wpływ kursu waluty na gospodarkę i handel zagraniczny; 9) charakteryzuje zjawiska recesji i dobrej koniunktury w gospodarce; 10) wyszukuje informacje o aktualnych tendencjach i zmianach w gospodarce świata i Polski; 11 ) wskazuje największe centra finansowe i gospodarcze na świecie; 12) ocenia wpływ globalizacji na gospodarkę świata i Polski oraz podaje przykłady oddziaływania globalizacji na poziom życia i model konsumpcji. 5. Przedsiębiorstwo. 1) charakteryzuje otoczenie, w którym działa przedsiębiorstwo; 2) omawia cele działania przedsiębiorstwa oraz sposoby ich realizacji; 8

9 6. Rynek pracy. 3) sporządza projekt własnego przedsiębiorstwa oparty na biznesplanie; 4) rozróżnia podstawowe formy prawno-organizacyjne przedsiębiorstwa; 5) opisuje procedury i wymagania związane z zakładaniem przedsiębiorstwa; 6) omawia zasady pracy zespołowej i wyjaśnia, na czym polegają role lidera i wykonawcy; omawia cechy dobrego kierownika zespołu; 7) identyfikuje i analizuje konflikty w zespole i proponuje metody ich rozwiązania, szczególnie w drodze negocjacji; 8) omawia etapy realizacji projektu oraz planuje działania zmierzające do jego realizacji; 9) charakteryzuje zachowania etyczne i nieetyczne w biznesie krajowym i międzynarodowym; 10) charakteryzuje czynniki wpływające na sukces lub niepowodzenie przedsiębiorstwa. 1) omawia mierniki i skutki bezrobocia dla gospodarki oraz sposoby walki z bezrobociem; 2) wyjaśnia motywy aktywności zawodowej człowieka; 3) analizuje własne możliwości znalezienia pracy na rynku lokalnym, regionalnym, krajowym i europejskim; 4) wyszukuje oferty pracy, uwzględniając własne możliwości i predyspozycje; 5) rozróżnia sposoby zatrudnienia pracownika i interpretuje podstawowe przepisy Kodeksu pracy, w tym obowiązki i uprawnienia pracownika i pracodawcy; 6) sporządza dokumenty aplikacyjne dotyczące konkretnej oferty pracy; 7) przygotowuje się do rozmowy kwalifikacyjnej i uczestniczy w niej w warunkach symulowanych; 8) charakteryzuje różne formy wynagrodzeń i oblicza swoje wynagrodzenie brutto i netto; wypełnia deklarację podatkową PIT, opierając się na przykładowych danych; 9) rozróżnia zachowania etyczne i nieetyczne w roli pracodawcy i pracownika; wyjaśnia zjawisko mobbingu w miejscu pracy oraz przedstawia sposoby przeciwdziałania temu zjawisku. Proponowany rozkład materiału uwzględnia kształcenie przedmiotu w zakresie podstawowym w wymiarze 2 godzin tygodniowo w klasach szkół ponadpodstawowych: liceum i technikum. Wymiar godzin: Nr działu Nazwa działu Orientacyjna liczba godzin w ciągu roku szkolnego 1 Człowiek istota przedsiębiorcza 14 2 Gospodarka rynkowa 8 3 Instytucje gospodarki rynkowej 10 4 Państwo w gospodarce rynkowej 9 9

10 5 Przedsiębiorstwo 8 6 Obywatel w gospodarce rynkowej 11 Razem godzin: minimalny obowiązujący wymiar godzin do 60 realizacji w cyklu nauczania 60 Ogólny rozkład materiału uwzględniający treści podstawy programowej Temat Problematyka i terminologia zajęć - przykłady Dział 1: CZŁOWIEK - ISTOTA PRZEDSIĘBIORCZA 1.1. Psychologiczne podstawy przedsiębiorczości 1.2. Zachowanie się człowieka w sytuacjach trudnych 1.3. Postawy sprzyjające przedsiębiorczości przedsiębiorczość, samoocena, typy osobowości, potrzeby, hierarchia potrzeb, analiza SWOT frustracja, przyczyny frustracji, mechanizmy ochronne, stres i jego przyczyny, techniki antystresowe asertywność, cechy asertywne, rodzaje zachowań: uległe, agresywne 1.4. Role społeczne grupa społeczna i więź społeczna, rola organizacyjna, rodzaje grup społecznych 1.5. Planowanie i organizowanie działalności 1.6. Zasady pracy zespołowej analiza SWOT, planowanie, organizowanie pracy, inwestowanie w siebie cechy kierownika i dobrej grupy, schemat pracy w zespole, zalety i wady pracy zespołowej, fazy rozwoju grupy 1.7. Podejmowanie decyzji proces decyzyjny, typy decyzji, modele, etapy i bariery decyzyjne 1.8. Rozwiązywanie przyczyny i rodzaje konfliktów, konfliktów rozwiązywanie konfliktów, negocjacje, mediacja i arbitraż 1.9. Komunikacja interpersonalna zalety i wady komunikatu, rodzaje komunikacji: werbalna, niewerbalna, bariery komunikacji, rola internetu w komunikacji Reklama reklama, perswazja, funkcje reklamy, rodzaje reklam, prawo w reklamie 1.1, , , 1.6 Numer treści podstawy programowej 1.4, 1.6, , , 1.4, Uwagi 10

11 1.11. Ochrona konsumenta prawa konsumenta, reklamacja, gwarancja, instytucje konsumenckie, instytucji ochrony praw konsumenta i ich zadania Metoda projektów zasady tworzenia Powtórzenie wiadomości kontrakt, zasady pracy zespołowej, planowanie zadań, prezentacja Dział 2: GOSPODARKA RYNKOWA 2.1. Zasady gospodarowania 2.2. Cechy i rodzaje rynków 2.3. Czynniki warunkujące popyt 2.4. Czynniki warunkujące podaż pojęcie ekonomii, cele gospodarowania, rodzaje czynników wytwórczych, podmioty i cele gospodarowania rynek, funkcje rynku, rodzaje rynków, gospodarka rynkowa popyt, prawo popytu dobra substytucyjne i komplementarne, zmiany wielkości popytu podaż, prawo podaży, zmiany wielkości podaży 2.1, Równowaga rynkowa funkcje ceny, obliczanie punktu równowagi rynkowej, analiza wykresów równowagi rynkowej, mechanizm rynkowy 2.6. Obieg okrężny pieniądza w gospodarce rynkowej 2.7. Transformacja gospodarki Polski po 1989 roku 2.8. Powtórzenie wiadomości podmioty w obiegu pieniądza, schemat obiegu okrężnego pieniądza transformacja gospodarcza, skutki przemian Dział 3: INSTYTUJE GOSPODARKI RYNKOWEJ 3.1. Rola pieniądza w gospodarce 3.2. Funkcje banku centralnego pieniądz, funkcje, formy i właściwości pieniądza NBP, funkcje banku centralnego, Rada Polityki Pieniężnej

12 3.3. Zasady funkcjonowania banków banki, rodzaje i zasady funkcjonowania banków Usługi bankowe usługi bankowe dla ludności i przedsiębiorstw lokaty, kredyty, stopa procentowa, koszt kredytu 3.5. Giełda i rynek papierów wartościowych giełda, obrót papierami wartościowymi, rodzaje papierów wartościowych 3.2, 3.3, , 3.4, Wskaźniki giełdowe ceduła, kurs giełdowy, wskaźniki 3.4, 3.6, 3.7 giełdowe, rachunek maklerski, hossa, bessa 3.7. Zasady inwestowania rodzaje i cechy inwestycji Fundusze inwestycyjne fundusze inwestycyjne, notowania funduszy 3.9. Rynek ubezpieczeń rodzaje ubezpieczeń: społeczne, majątkowe, gospodarcze, emerytalne znaczenie ubezpieczeń, polisa, Powtórzenie wiadomości 3.2, 3.7, 3.8, , 3.9, 3.10 Dział 4: PAŃSTWO W GOPSODARCE RYNKOWEJ 4.1. Rola i funkcje państwa ekonomiczne funkcje państwa, w gospodarce rynkowej korupcja 4.2. Wpływ państwa na dotacje, inwestycje polityka gospodarkę walutowa, fiskalna, pieniężna, budżetowa 4.3. Budżet państwa budżet, saldo budżetowe, deficyt, dochody, wydatki, zasady budżetowe 4.1, , 4.6, , Wahania koniunkturalne i inflacja 4.5. Wzrost gospodarczy i jego mierniki 4.6. Centra gospodarcze i finansowe świata 4.7. Współczesne zmiany w gospodarce świata i Polski inflacja i jej przyczyny, przeciwdziałanie inflacji cykl koniunkturalny, trend koniunkturalny PKB, PNB i PNN, czynniki i granice wzrostu gospodarczego 4.7, centra finansowe, giełdy światowe 4.11 podział pracy, międzynarodowe powiązania gospodarcze, Unia Europejska

13 4.8. Globalizacja gospodarki 4.9. Powtórzenie wiadomości globalizacja, jej wpływ na życie gospodarcze, poziom życia, konsumpcję, problemy ekonomiczne współczesnego świata, zagrożenia 4.12 Dział 5: PRZEDSIĘBIORSTWO 5.1. Otoczenie przedsiębiorstwa 5.2. Cele działania przedsiębiorstwa 5.3. Biznesplan własnego przedsiębiorstwa 5.4. Formy prawnoorganizacyjne przedsiębiorstw 5.5. Podejmowanie działalności gospodarczej 5.6. Czynniki wpływające na sukces i niepowodzenie przedsiębiorstwa otoczenie bliższe i dalsze 5.1 przedsiębiorstwa działalność gospodarcza i jej cele, 5.2 rodzaje przedsiębiorstw, przychód, utarg, zysk, koszty, rachunek zysków i strat schemat biznesplanu, próg 5.3, 5.8 rentowności, zasady opracowania biznesplanu, zasady tworzenia projekt podział przedsiębiorstw, formy 5.4 działalności gospodarczej, spółka, rodzaje spółek, akty prawne etapy zakładania firmy, wniosek o 5.5 wpis do ewidencji gospodarczej, REGON, NIP, zasady prowadzenia dokumentacji, PKD, formy opodatkowania czynniki wewnętrzne i zewnętrzne Etyka biznesu etyka pracodawcy, postępowanie 5.9, 1.6 nieetyczne, programy etyczne 5.8. Powtórzenie wiadomości treści podstawy programowej nr 5.6 i 5.7 uwzględniono w dziale 1 Dział 6: OBYWATEL W GOSPODARCE RYNKOWEJ 6.1. Aktywność zawodowa motywy aktywności, rola pracy w życiu człowieka, wybór przyszłego zawodu 6.2. Rynek pracy praca w gospodarce rynkowej, zmiany na rynku pracy, rynek pracy w Europie 6.3. Bezrobocie osoba bezrobotna, przyczyny, rodzaje i skutki bezrobocia, stopa bezrobocia, formy walki z bezrobociem 6.2, ,

14 6.4. Metody poszukiwania rodzaje metod poszukiwania pracy, 6.4 pracy oferty pracy 6.5. List motywacyjny i Przygotowania aplikacji, życiorys, 6.6 życiorys (CV) błędy w pisaniu, list motywacyjny i jego cechy 6.6. Rozmowa zasady autoprezentacji, rozmowa 6.7 kwalifikacyjna kwalifikacyjna, 6.7. Formy zatrudniania rodzaje umów o pracę, umowy 6.5, 6.8, 1.7 cywilno-prawne, wynagrodzenie 6.8. Obowiązki i prawa kodeks pracy, prawa i obowiązki 6.5 pracownika oraz pracodawcy pracownika i pracodawcy, regulamin pracy, związki zawodowe 6.9. Mobbing w miejscu mobbing, etyka w pracy 6.9 pracy Deklaracja podatkowa druki deklaracji PIT, wypełnianie 6.8 PIT druków Powtórzenie wiadomości 14

15 4. Sposoby osiągania celów kształcenia i wychowania Zasadniczym celem nauczania przedmiotu podstawy przedsiębiorczości jest nabycie umiejętności myślenia przedsiębiorczego, stosowanie w praktyce poznanych zasad działania oraz podejmowanie trafnych decyzji i umiejętność pracy w zespole. Osiągnięciu szczegółowych celów oraz dbałości o wszechstronny rozwój ucznia powinny sprzyjać przede wszystkim metody aktywizujące. Mówiąc o indywidualizacji pracy z uczniem, nauczyciel uwzględniać powinien nie tylko uczniów zdolnych, ale również niepełnosprawnych, w tym uczniów z upośledzeniem w stopniu lekkim i deficytami rozwojowymi, dostosowując treści i metody do ich możliwości psychofizycznych oraz tempa pracy. Systematyczne aktywizowanie uczniów wymaga zastosowania wielu metod aktywizujących jednocześnie. Praca powinna przebiegać w różnych tokach nauczania, tj. w toku praktycznym, problemowym, podającym i eksponującym. Tok praktyczny bardzo istotny w nauczaniu podstaw przedsiębiorczości realizowany jest poprzez: gry edukacyjne; uczestnictwo w ogólnopolskich konkursach i grach symulacyjnych. W ramach toku podającego, który powinien być stosowany z umiarem, szczególnie przydatne są metody: praca z podręcznikiem (lub inną publikacją); pogadanka; pokaz; opis. Tok problemowy powinien być realizowany głównie poprzez takie metody, jak: dyskusja, uzupełniona "burzą mózgów"; sytuacyjne - problemowe; projekty. Tok eksponujący, związany z przeżywaniem i wyzwalaniem stanów emocjonalnych, powinien być połączony z wykorzystaniem metod problemowych i praktycznych, na przykład: metody symulacyjne oraz dyskusja nad wynikami obserwacji i analizy; przygotowanie projektu oraz prezentacja zrealizowanego projektu; planowanie i realizacja przedsięwzięcia lokalnego. W zależności od treści nauczania, na każdej lekcji nauczyciel powinien stosować różne metody. Najważniejszą metodą stosowaną w nauczaniu podstaw przedsiębiorczości powinna być metoda praktyczna i problemowa oraz przygotowanie i realizacja projektów badawczych. Pozostałe metody powinny pełnić funkcję uzupełniającą w trakcie nauczania. 15

16 Praca z podręcznikiem i pogadanka mogą być wstępem do rozwiązywania problemu lub do dyskusji. Uczniowie wykorzystują samodzielnie zdobytą wiedzę. Sytuacje symulowane dają możliwość rozwoju wyobraźni i wykorzystania metody "burzy mózgów" do wskazania i nazwania konkretnego zjawiska. Szczególną wartość w nauczaniu podstaw przedsiębiorczości będą miały metody problemowe, które rozbudzają aktywność intelektualną uczniów, wyzwalają samodzielne i twórcze myślenie. Pracując takimi metodami, nauczyciel pełni rolę doradcy w rozwiązywaniu trudniejszych zagadnień. Podczas realizacji treści programowych nauczyciel powinien jak najczęściej stosować metody problemowe oraz indywidualizację nauczania. W trakcie zajęć należy różnicować problemy, zadania dla poszczególnych grup uczniów, w zależności od ich aktualnych możliwości intelektualnych. Kluczowymi umiejętnościami kształtowanymi w zreformowanej szkole mają być: umiejętność efektywnego współdziałania w zespole i pracy w grupie; budowanie więzi międzyludzkich; podejmowanie indywidualnych i grupowych decyzji; skuteczne działanie, zgodne z obowiązującymi normami; rozwiązywanie problemów w twórczy sposób; poszukiwanie, porządkowanie i wykorzystywanie informacji z różnych źródeł; odnoszenie do praktyki zdobytej wiedzy; tworzenie potrzebnych doświadczeń i nawyków; rozwój osobistych zainteresowań. Podczas nauki podstaw przedsiębiorczości od uczniów powinno się wymagać: samodzielnego wyszukiwania i gromadzenia materiałów służących do opracowania wybranych zagadnień z podstaw przedsiębiorczości lub tematów interdyscyplinarnych; korzystania z literatury popularnonaukowej i stron internetowych; sporządzania konspektów, notatek, opracowań na zadany temat. Wymienione wyżej umiejętności i rodzaje aktywności uczniów możliwe są do osiągnięcia podczas realizacji metody projektów, którą nauczyciele powinni uwzględnić w swojej pracy jak najczęściej. Prezentowany program nauczania daje takie możliwości. Uczniowie zdolni powinni realizować podstawę programową posługując się indywidualnymi metodami projektowymi, ustalonymi przez nauczyciela. Projektowanie problemów pozwoli uczniom rozwinąć własne zainteresowani oraz właściwie je ukierunkować. W przypadku uczniów z dysleksją, dysortografią należy jak najczęściej stosować metody praktyczne (gry edukacyjne), problemowe (dyskusja, burza mózgów itp.). Zadania należy stopniować i na bieżąco kontrolować ich zrozumienie i wykonywanie. Pomocne są także metody projektowe, szczególnie te z wykorzystaniem komputera (np. prezentacje w Power Point). Prezentacja wyników na forum, umożliwia sprawdzenie poprawności wymowy i zrozumienia czytanego tekstu. W przypadku dyskalkulii zaleca się w miarę możliwości stosowanie indywidualizacji sposobu nauczania, który oparty jest zwykle (w przypadku obliczeń rachunkowych) na samodzielnej pracy ucznia. Nauczyciel podstaw przedsiębiorczości powinien stworzyć przyjazną atmosferę w klasie i za pomocą odpowiednio dobranych zadań (o charakterze rachunkowym, np. obliczanie podatku, zysku z lokat itp.) motywować do samodzielnej pracy. W razie potrzeby dokonać ewaluacji działań, powtórzyć ćwiczenia i obliczenia sprawiające problem. 16

17 W przypadku uczniów z afazją należy ograniczyć metodę pracy z testem do niezbędnego minimum, a przy dużych trudnościach z czytaniem dłuższych tekstów zastosować audiobook. Powinno się też ograniczyć dyskusję. Należy dbać zaś o biegłe posługiwanie się metodami niewerbalnymi (scenki, symulacje, gry i zabawy). W przypadku ucznia z zespołem Aspergera powinno się stosować metody pozwalające na prawidłową komunikację z otoczeniem, wzbudzanie zainteresowania otoczeniem oraz umożliwiające odkrywanie własnej osobowości, zdolności i umiejętności. W przypadku ucznia z zaburzeniami zachowania należy wielokrotnie powtarzać polecenia, starać się dobierać metody, które nie znudzą się, czyli na przykład gry symulacyjne, scenki, pokazy, filmy itp. Według specjalistów wskazane jest tutaj zastosowanie technik pozyskiwania i zapamiętywania istotnych pojęć i informacji, uzyskanych od nauczyciela oraz z materiałów tekstowych. W przypadku ucznia z zaburzeniami orientacji przestrzennej zaleca się stosowanie metod aktywizujących z określeniem kierunku. Tutaj odpowiednie będą wszelkie gry edukacyjne i symulacyjne oraz scenki sytuacyjne. 17

18 5. Opis założonych osiągnięć ucznia Na IV etapie edukacyjnym przedmiot podstawy przedsiębiorczości realizowany jest tylko w zakresie podstawowym. Opracowany program zawiera także materiał wykraczający poza treści podstawy programowej. Można go wykorzystać podczas pracy z uczniem zdolnym (zagadnienia zaznaczone kursywą). Realizacja programu nauczania przedmiotu powinna doprowadzić ostatecznie do uzyskania poniższych umiejętności: Efekty kształcenia wiadomości i umiejętności Wymagania Podstawowe Dział 1: Człowiek istota przedsiębiorcza Wiadomości i umiejętności. zna pojęcie osobowości człowieka wyróżnia i ocenia słabe i mocne strony własnej osobowości wymienia potrzeby człowieka wymienia cechy osoby przedsiębiorczej wymienia typy zachowań: agresywnych, uległych i asertywnych charakteryzuje swoje role społeczne i typowe dla nich zachowania omawia zasady pracy zespołowej i wyjaśnia, na czym polega rola lidera zna korzyści wynikające z planowania własnych działań i inwestowania w siebie podejmuje racjonalne decyzje, opierając się na posiadanych informacjach zna rodzaje konfliktów i sposoby rozwiązywania konfliktów w grupie wymienia przykłady komunikacji werbalnej i niewerbalnej potrafi planować i organizować własne działania odróżnia rodzaje reklam Ponadpodstawowe rozpoznaje mocne i słabe strony własnej osobowości, odnosi je do cech osoby przedsiębiorczej rozpoznaje i rozróżnia zachowania asertywne, uległe i agresywne oraz odnosi je do cech osoby przedsiębiorczej omawia cechy dobrego kierownika zespołu kieruje i podejmuje decyzje w grupie ocenia skutki własnych decyzji i działań identyfikuje i analizuje konflikty w zespole i proponuje metody ich rozwiązania samodzielnie wyznacza sobie cele i zadania do realizacji charakteryzuje przebieg procesu decyzyjnego przedstawia znaczenie skutecznego komunikowania się stosuje różne formy komunikacji werbalnej i niewerbalnej w celu autoprezentacji wskazuje pozytywne i negatywne 18

19 zna wpływ reklamy na konsumentów i podaje typowe przykłady zna prawa konsumenta oraz wymienia instytucje chroniące prawa konsumenckie przedstawia zasady składania reklamacji w przypadku niezgodności towaru z umową wie, na czym polega metoda projektu wymienia mechanizmy regulujące zachowanie się człowieka takie jak: potrzeby, uczucia, motywy określa mechanizmy regulujące zachowanie się człowieka zna i rozumie mechanizmy zachowania się człowieka w sytuacjach trudnych Dział 2: Gospodarka rynkowa Wiadomości i umiejętności. określa cele gospodarowania i podaje proste przykłady z różnych dziedzin wymienia i charakteryzuje czynniki wytwórcze (praca, kapitał, ziemia, informacja i przedsiębiorczość) zna typy gospodarek wymienia cechy gospodarki rynkowej i socjalistycznej wymienia podstawowe cechy i rodzaje rynków wyjaśnia prawo popytu i podaży wymienia czynniki wpływające na popyt i podaż wymienia podmioty biorące udział w obiegu pieniądza w gospodarce wie na czym polega transformacja gospodarki Polski po 1989 r. charakteryzuje skutki transformacji przykłady wpływu reklamy na konsumentów samodzielnie przygotowuje projekt reklamy, np. prasowej przedstawia możliwości dochodzenia własnych praw oraz proponuje instytucje do tego powołane omawia etapy realizacji projektu oraz planuje działania zmierzające do jego realizacji wykonuje i prezentuje własny projekt badawczy lub przedsięwzięcia wyjaśnia potrzebę i zasady realizacji zadań metodą projektu rozróżnia cechy instrumentalne i kierunkowe osobowości wymienia techniki antystresowe zna zasady podejmowania decyzji w sytuacjach trudnych i ryzykownych wyjaśnia znaczenie czynników wytwórczych w różnych dziedzinach gospodarki charakteryzuje czynniki wpływające na popyt i podaż określa relację pomiędzy popytem i podażą wymienia podstawowe funkcje rynków opisuje mechanizm rynkowy wyjaśnia okrężny obieg pieniądza w gospodarce rynkowej wyjaśnia różnicę pomiędzy gospodarką rynkową i innymi typami gospodarek wyznacza i prezentuje na dowolnym przykładzie krzywe popytu, podaży oraz wskazuje cenę równowagi rynkowej wyjaśnia zasady gospodarowania 19

20 gospodarczej wyznacza punkt równowagi rynkowej na prostych przykładach wymienia podmioty gospodarowania opisuje proces gospodarowania uzasadnia znaczenie własności prywatnej, systemu cen i konkurencji w gospodarce rynkowej wykazuje korzyści i zagrożenia związane z konkurencją i monopolem Dział 3: Instytucje gospodarki rynkowej Wiadomości i umiejętności. wymienia formy pieniądza i podaje jego zabezpieczenia określa formy i wymienia funkcje pieniądza wymienia i określa funkcje banku centralnego i banków komercyjnych wymienia i charakteryzuje rodzaje kredytów oblicza procent od kredytu i lokaty bankowej zna zadanie firm ubezpieczeniowych oraz wymienia rodzaje ubezpieczeń wyjaśnia mechanizm funkcjonowania giełdy papierów wartościowych na przykładzie Giełdy Papierów Wartościowych w Warszawie określa rodzaje papierów wartościowych wymienia podstawowe wskaźniki giełdowe określa rodzaje funduszy inwestycyjnych wyróżnia formy inwestowania kapitału wskazuje korzystne oferty banków, funduszy inwestycyjnych, firm ubezpieczeniowych i funduszy emerytalnych omawia historię pieniądza przedstawia usługi bankowe dla ludności i przedsiębiorstw podaje czynniki wpływające na wysokości rat kredytu dokonuje wyboru najkorzystniejszej charakteryzuje i rozróżnia funkcje pieniądza ocenia możliwość spłaty zaciągniętego kredytu przy określonym dochodzie porównuje i ocenia oferty kredytowe banków wskazuje różnicę między różnymi rodzajami papierów wartościowych wyjaśnia znaczenie wskaźników giełdowych w podejmowaniu decyzji dotyczących inwestowania na giełdzie prezentuje najefektywniejsze formy inwestowania kapitałów oblicza przewidywany zysk z przykładowej inwestycji kapitałowej w krótkim i długim okresie wyjaśnia różnicę między różnymi rodzajami funduszy inwestycyjnych analizuje i ocenia ryzyko inwestowania na giełdzie, funduszach inwestycyjnych, lokatach charakteryzuje system emerytalny w Polsce i wskazuje związek pomiędzy swoją przyszłą aktywnością zawodową, a wysokością emerytury ocenia ważność pieniądza w gospodarce przedstawia właściwości pieniądza omawia powstawanie i rozwój banków opisuje przebieg informacji podczas transakcji giełdowych uzasadnia konieczność swojego 20

Szkoły ponadgimnazjalne, PODSTAWA PROGRAMOWA. Cele kształcenia wymagania ogólne

Szkoły ponadgimnazjalne, PODSTAWA PROGRAMOWA. Cele kształcenia wymagania ogólne Strona1 Podstawa programowa kształcenia ogólnego dla gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych, (str. 102 105) Załącznik nr 4 do: rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 23 grudnia 2008 r. w sprawie

Bardziej szczegółowo

2.2 Poznajcie mnie autoprezentacja mocnych stron

2.2 Poznajcie mnie autoprezentacja mocnych stron Rozkład materiału Program: Ekonomia Stosowana Podręcznik: praca zbiorowa, kierownik zespołu dr Jarosław Neneman, Ekonomia Stosowana", wyd. FMP, Warszawa Tematyka zajęć dydaktycznych Treści nauczania wymagania

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE

WYMAGANIA EDUKACYJNE WYMAGANIA EDUKACYJNE niezbędne do uzyskania poszczególnych śródrocznych i rocznych ocen klasyfikacyjnych z obowiązkowych zajęć edukacyjnych według nowej podstawy programowej Przedmiot: PODSTAWY PRZEDSIĘBIORCZOŚCI

Bardziej szczegółowo

P ds d taw a w prze z d e s d ięb ę iorcz c o z ści

P ds d taw a w prze z d e s d ięb ę iorcz c o z ści Reforma programowa kształcenia ogólnego Projekt zmian podstawy programowej z Podstaw przedsiębiorczości. MoŜliwości nauczania ekonomii w praktyce. (wrzesień 2008) Kielce listopad 2008 Nowy układ podstawy

Bardziej szczegółowo

Plan wynikowy z wymaganiami edukacyjnymi przedmiotu Podstawy przedsiębiorczości w zakresie podstawowym dla szkół ponadgimnazjalnych

Plan wynikowy z wymaganiami edukacyjnymi przedmiotu Podstawy przedsiębiorczości w zakresie podstawowym dla szkół ponadgimnazjalnych Plan wynikowy z mi edukacyjnymi przedmiotu Podstawy przedsiębiorczości w zakresie podstawowym dla szkół ponadgimnazjalnych W planie ujęte są treści, których realizacja nie jest zawarta w podstawie programowej

Bardziej szczegółowo

PLAN WYNIKOWY Z WYMAGANIAMI EDUKACYJNYMI Z PRZEDMIOTU PODSTAWY PRZEDSIĘBIORCZOŚCI W ZAKRESIE SZKOŁY PONADGIMNAZJALNEJ KLASA I LA, CIEKAWI ŚWIATA

PLAN WYNIKOWY Z WYMAGANIAMI EDUKACYJNYMI Z PRZEDMIOTU PODSTAWY PRZEDSIĘBIORCZOŚCI W ZAKRESIE SZKOŁY PONADGIMNAZJALNEJ KLASA I LA, CIEKAWI ŚWIATA PLAN WYNIKOWY Z WYMAGANIAMI EDUKACYJNYMI Z PRZEDMIOTU PODSTAWY PRZEDSIĘBIORCZOŚCI W ZAKRESIE SZKOŁY PONADGIMNAZJALNEJ KLASA I LA, CIEKAWI ŚWIATA WYD.OPERON Temat Ocena dopuszczająca. Uczeń: Ocena dostateczna.

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWE ZASADY OCENIANIA Z PRZEDMIOTU EKONOMIA W PRAKTYCE

PRZEDMIOTOWE ZASADY OCENIANIA Z PRZEDMIOTU EKONOMIA W PRAKTYCE PRZEDMIOTOWE ZASADY OCENIANIA Z PRZEDMIOTU EKONOMIA W PRAKTYCE Beata Biedrzycka Przedmiotowe zasady oceniania z przedmiotu został opracowany zgodnie z Rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z 30.IV.2007

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy system oceniania z podstaw przedsiębiorczości

Przedmiotowy system oceniania z podstaw przedsiębiorczości Przedmiotowy system oceniania z podstaw przedsiębiorczości 1. Przewidywane osiągnięcia ucznia Uczeń potrafi: Dokonać trafnej samooceny oraz autoprezentacji. Zastosować w praktyce podstawowe zasady pracy

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne podstaw przedsiębiorczości

Wymagania edukacyjne podstaw przedsiębiorczości Wymagania edukacyjne podstaw przedsiębiorczości Program: Ekonomia Stosowana Podręcznik: praca zbiorowa pod kierunkiem dr. Jarosława Nenemana, wyd. FMP, Warszawa Tematyka zajęć dydaktycznych Osoba przedsiębiorcza,

Bardziej szczegółowo

Plan wynikowy nauczania podstaw przedsiębiorczości

Plan wynikowy nauczania podstaw przedsiębiorczości Plan wynikowy nauczania podstaw przedsiębiorczości Program: Ekonomia Stosowana Podręcznik: praca zbiorowa pod kierunkiem dr. Jarosława Nenemana, wyd. FMP, Warszawa Tematyka zajęć dydaktycznych Osoba przedsiębiorcza,

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA OCENIANIA ORAZ TREŚCI NAUCZANIA - PODSTAWY PRZEDSIĘBIORCZOŚCI

KRYTERIA OCENIANIA ORAZ TREŚCI NAUCZANIA - PODSTAWY PRZEDSIĘBIORCZOŚCI KRYTERIA OCENIANIA ORAZ TREŚCI NAUCZANIA - PODSTAWY PRZEDSIĘBIORCZOŚCI Ocenianie bieżące 1. Uczeń powinien otrzymać w ciągu semestru najmniej trzy oceny cząstkowe a sprawdzanie jego wiedzy i umiejętności

Bardziej szczegółowo

- Potrzeby, dobra, usługi - Zasoby ekonomiczne

- Potrzeby, dobra, usługi - Zasoby ekonomiczne Wykaz tematów z podstaw przedsiębiorczości na rok szkolny 2012 2013 dla Liceum Ogólnokształcącego, Liceum Profilowanego i Technikum Rozkład materiału według programu 44/PZS1/2012/2 dla klas: II TRA; III

Bardziej szczegółowo

Wymagania podstawowe (ocena dostateczne) Wymagania rozszerzające (ocena dobra) Dział 1. Metoda projektu zasady pracy Uczeń: określa założenia

Wymagania podstawowe (ocena dostateczne) Wymagania rozszerzające (ocena dobra) Dział 1. Metoda projektu zasady pracy Uczeń: określa założenia Plan wynikowy z wymaganiami edukacyjnymi przedmiotu uzupełniającego: Ekonomia w praktyce dla klas szkół ponadgimnazjalnych autor mgr inż. Jolanta Kijakowska ROK SZKOLNY 2014/15 (klasa II d) Temat (rozumiany

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne przedmiotu uzupełniającego: Ekonomia w praktyce

Wymagania edukacyjne przedmiotu uzupełniającego: Ekonomia w praktyce Wymagania edukacyjne przedmiotu uzupełniającego: Ekonomia w praktyce Temat (rozumiany jako lekcja) 1. Etapy projektu 2. Projekt badawczy, przedsięwzięcie Wymagania konieczne (ocena dopuszczająca) wie na

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z EKONOMII W PRAKTYCE W KLASIE II. Kontrakt z uczniami

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z EKONOMII W PRAKTYCE W KLASIE II. Kontrakt z uczniami NAUCZYCIEL BARBARA PAPUSZKA KONTRAKT NAUCZYCIEL UCZEŃ PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z EKONOMII W PRAKTYCE W KLASIE II Kontrakt z uczniami Nauczyciel na bieżąco stosuje ocenę, której celem jest uwidocznienie

Bardziej szczegółowo

Szczegółowe wymagania edukacyjne. Przedmiot: Ekonomia w praktyce

Szczegółowe wymagania edukacyjne. Przedmiot: Ekonomia w praktyce Szczegółowe wymagania edukacyjne Przedmiot: Ekonomia w praktyce ocena dopuszczająca uczeń ocena dostateczna ocena dobra ocena bardzo dobra wyszukuje informacje niezbędne i dodatkowe dotyczące działalności

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z przedmiotu uzupełniającego : ekonomia w praktyce dla klasy II

Wymagania edukacyjne z przedmiotu uzupełniającego : ekonomia w praktyce dla klasy II Wymagania edukacyjne z przedmiotu uzupełniającego : ekonomia w praktyce dla klasy II Zagadnienia 1.1. Etapy projektu 1.2. Projekt badawczy, przedsięwzięcie Konieczny (2) wie na czym polega metoda projektu?

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy System Oceniania z Podstaw Przedsiębiorczości ZSZ

Przedmiotowy System Oceniania z Podstaw Przedsiębiorczości ZSZ Przedmiotowy System Oceniania z Podstaw Przedsiębiorczości ZSZ Ocena dopuszczająca wymagania konieczne Ocena dostateczna wymagania konieczne + podstawowe Ocena dobra wymagania konieczne + podstawowe +

Bardziej szczegółowo

Wymagania ponadpodst. ( 4, 5) ISTOTA FUNKCJONOWANIA GOSPODARKI RYNKOWEJ. postaw dla

Wymagania ponadpodst. ( 4, 5) ISTOTA FUNKCJONOWANIA GOSPODARKI RYNKOWEJ. postaw dla PLAN WYNIKOWY Z PODSTAW PRZEDSIĘBIORCZOŚCI DLA KL I L0 Opracowany i realizowany na podstawie programu DKOS 4015 76/02 wydanego przez wydawnictwo,,nowa Era Lp. Jednostka tematyczna Wymagania podstawowe

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z przedmiotu Marketing w działalności reklamowej

Wymagania edukacyjne z przedmiotu Marketing w działalności reklamowej Wymagania edukacyjne z przedmiotu Marketing w działalności reklamowej klasa 1 TLR Technik organizacji reklamy Na ocenę dopuszczającą uczeń powinien umieć: definiować pojęcia: rynek, popyt, podaż, konkurencja,

Bardziej szczegółowo

Ekonomia stosowana jest programem nauczania do przedmiotu podstawy przedsiębiorczości dla uczniów liceów ogólnokształcących i techników.

Ekonomia stosowana jest programem nauczania do przedmiotu podstawy przedsiębiorczości dla uczniów liceów ogólnokształcących i techników. Wprowadzenie Ekonomia stosowana jest programem nauczania do przedmiotu podstawy przedsiębiorczości dla uczniów liceów ogólnokształcących i techników. Prezentowany program jest zgodny z rozporządzeniem

Bardziej szczegółowo

ZAGADNIENIA I WYMAGANIA DLA UCZNIÓW KL.I LO PRZEDSIĘBIORCZOŚĆ SEMESTR I /II

ZAGADNIENIA I WYMAGANIA DLA UCZNIÓW KL.I LO PRZEDSIĘBIORCZOŚĆ SEMESTR I /II ZAGADNIENIA I WYMAGANIA DLA UCZNIÓW KL.I LO PRZEDSIĘBIORCZOŚĆ SEMESTR I /II SEMESTR I l.p Zagadnienia. 1. Kim jest osoba przedsiębiorcza? Typy osobowości Wymagania dla ucznia wyjaśnia, czym jest przedsiębiorczość

Bardziej szczegółowo

Ocena dostateczna. Uczeń: Dział 1. Podstawy gospodarki rynkowej. Wymienia przykłady przemian systemowych w gospodarce.

Ocena dostateczna. Uczeń: Dział 1. Podstawy gospodarki rynkowej. Wymienia przykłady przemian systemowych w gospodarce. Plan wynikowy z wymaganiami edukacyjnymi z przedmiotu podstawy przedsiębiorczości w zakresie szkoły ponadgimnazjalnej Klasa I LA, Ciekawi świata wyd.operon Temat Ocena dopuszczająca. Uczeń: Ocena dostateczna.

Bardziej szczegółowo

Opisowe kryteria oceniania w ramach podstaw przedsiębiorczości

Opisowe kryteria oceniania w ramach podstaw przedsiębiorczości Opisowe kryteria oceniania w ramach podstaw przedsiębiorczości Ocena 1 (niedostateczna) 2 (dopuszczająca) 3 (dostateczna) 4 (dobra) 5 (bardzo dobra) 6 (celująca) Kryteria nie rozumie poleceń nauczyciela;

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE PODSTAWY PRZEDSIĘBIORCZOŚCI na podstawie Programu nauczania wydawnictwa Nowa Era Klasa 1a LO, rok szk.

WYMAGANIA EDUKACYJNE PODSTAWY PRZEDSIĘBIORCZOŚCI na podstawie Programu nauczania wydawnictwa Nowa Era Klasa 1a LO, rok szk. WYMAGANIA EDUKACYJNE PODSTAWY PRZEDSIĘBIORCZOŚCI na podstawie Programu nauczania wydawnictwa Nowa Era Klasa 1a LO, rok szk. 2012/2013 Odniesienie do treści podstawy programowej Materiał nauczania Szczegółowe

Bardziej szczegółowo

Bardzo dobra Dobra Dostateczna Dopuszczająca

Bardzo dobra Dobra Dostateczna Dopuszczająca ELEMENTY EKONOMII PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Klasa: I TE Liczba godzin w tygodniu: 3 godziny Numer programu: 341[02]/L-S/MEN/Improve/1999 Prowadzący: T.Kożak- Siara I Ekonomia jako nauka o gospodarowaniu

Bardziej szczegółowo

Plan wynikowy z wymaganiami edukacyjnymi z przedmiotu podstawy przedsiębiorczości w zakresie szkoły ponadgimnazjalnej ROK SZKOLNY 2012/2013

Plan wynikowy z wymaganiami edukacyjnymi z przedmiotu podstawy przedsiębiorczości w zakresie szkoły ponadgimnazjalnej ROK SZKOLNY 2012/2013 Plan wynikowy z wymaganiami edukacyjnymi z przedmiotu podstawy przedsiębiorczości w zakresie szkoły ponadgimnazjalnej ROK SZKOLNY 2012/2013 Temat Ocena dopuszczająca. Uczeń: Ocena dostateczna. Uczeń: Ocena

Bardziej szczegółowo

Poziom wymagań / Stopnie szkolne I. KOMUNIKACJA PERSONALNA

Poziom wymagań / Stopnie szkolne I. KOMUNIKACJA PERSONALNA Wymagania edukacyjne z podstaw przedsiębiorczości w klasie pierwszej Technikum Nr 4: Krok w przedsiębiorczość; mgr inż. Lucyna Szlechta, mgr Renata Michalska Nr lekcji Temat lekcji konieczny [1] podstawowy

Bardziej szczegółowo

O C E N I A N I E P R Z E D M I O T O W E

O C E N I A N I E P R Z E D M I O T O W E O C E N I A N I E P R Z E D M I O T O W E P O D S T A W Y P R Z Ę D S I E B I O R C Z O Ś C I 1. Wymagania edukacyjne Skala ocen 6 celujący Osiągnięcia ucznia Wymagania jak na ocenę bardzo dobrą oraz dodatkowo

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA OCENIANIA podstawy przedsiębiorczości, klasy pierwsze, poziom podstawowy, nowa podstawa programowa. bardzo dobry. dopuszczający.

KRYTERIA OCENIANIA podstawy przedsiębiorczości, klasy pierwsze, poziom podstawowy, nowa podstawa programowa. bardzo dobry. dopuszczający. KRYTERIA OCENIANIA podstawy przedsiębiorczości, klasy pierwsze, poziom podstawowy, nowa podstawa programowa. dopuszczający bardzo Dział I Osoba przedsiębiorcza Określać motywy aktywności człowieka Wyjaśnić

Bardziej szczegółowo

PORADNICTWO ZAWODOWE W RAMACH PRZEDMIOTU WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE

PORADNICTWO ZAWODOWE W RAMACH PRZEDMIOTU WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE PORADNICTWO ZAWODOWE W RAMACH PRZEDMIOTU WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 25 maja 2001 roku 1 wprowadziło na III etapie edukacyjnym - gimnazjum- przedmiot wiedza

Bardziej szczegółowo

Do nowej podstawy programowej. Uczniów klas pierwszych Technikum obowiązują wymagania edukacyjne z rozdziałów: 1 i 2 oraz 7 i 8

Do nowej podstawy programowej. Uczniów klas pierwszych Technikum obowiązują wymagania edukacyjne z rozdziałów: 1 i 2 oraz 7 i 8 1 Wymagania edukacyjne i kryteria oceniania Przedsiębiorczość na czasie Program nauczania przedmiotu podstawy przedsiębiorczości (nr dopuszczenia: 427/2012) Uczniów klas pierwszych Technikum obowiązują

Bardziej szczegółowo

Kryteria ocen z wiedzy o społeczeństwie dla klasy III gimnazjum

Kryteria ocen z wiedzy o społeczeństwie dla klasy III gimnazjum Kryteria ocen z wiedzy o społeczeństwie dla klasy III gimnazjum Ocenę niedostateczną może otrzymać uczeń, który: nie opanował wiadomości i umiejętności przewidzianych programem nauczania; nie potrafi,

Bardziej szczegółowo

Ocenę dopuszczająca otrzyma uczeń, który zna pojęcia

Ocenę dopuszczająca otrzyma uczeń, który zna pojęcia WYMAGANIA EDUKACYJNE Z PRZEDSIĘBIORCZOŚCI klasa5 Kolorem czerwonym oznaczono wymagania za pierwszy okres, kolorem czarnym, za drugi. Ocenę dopuszczająca otrzyma uczeń, który zna pojęcia wymienia kolejne

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE Przedmiotowy System Oceniania został opracowany dla klas szkół średnich liceum profilowanego i technikum dla programu nauczania DKOS 5002-4\04 wydawnictwa

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne przedmiot "Podstawy ekonomii" Dział I Gospodarka, pieniądz. dopuszczający

Wymagania edukacyjne przedmiot Podstawy ekonomii Dział I Gospodarka, pieniądz. dopuszczający Wymagania edukacyjne przedmiot "Podstawy ekonomii" Dział I Gospodarka, pieniądz. wyróżnić potrzeby ekonomiczne, wymienić podstawowe rodzaje środków zaspokajających potrzeby, rozróżnić podstawowe zasoby

Bardziej szczegółowo

Tryb ustalania i podwyższania oceny semestralnej oceny semestralnej, końcoworocznej:

Tryb ustalania i podwyższania oceny semestralnej oceny semestralnej, końcoworocznej: Przedmiotowy system oceniania geografia gimnazjum Przedmiotowy system oceniania z geografii w gimnazjum opracowany w oparciu o : 1. Podstawę programową. 2. Rozporządzenie MEN z dnia 21.03.2001r. w sprawie

Bardziej szczegółowo

PRZEDSIĘBIORCZOŚCI CZĘSTOTLIWOŚĆ I ILOŚC SPOTKAŃ:

PRZEDSIĘBIORCZOŚCI CZĘSTOTLIWOŚĆ I ILOŚC SPOTKAŃ: SZKOLNY KLUB PRZEDSIĘBIORCZOŚCI Spotkania w ramach SKP mają na celu przygotować ucznia do aktywnego i świadomego uczestnictwa w życiu gospodarczym, pobudzić w nim ducha przedsiębiorczości, kształcić postawy

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA EDUKACYJNE. niezbędne do otrzymania przez ucznia poszczególnych. śródrocznych i rocznych ocen klasyfikacyjnych z geografii.

WYMAGANIA EDUKACYJNE. niezbędne do otrzymania przez ucznia poszczególnych. śródrocznych i rocznych ocen klasyfikacyjnych z geografii. WYMAGANIA EDUKACYJNE niezbędne do otrzymania przez ucznia poszczególnych śródrocznych i rocznych ocen klasyfikacyjnych z geografii Klasa 1 Ocenę celująca otrzymuje uczeń, który: 1. opanował wiadomości

Bardziej szczegółowo

Wymienia cechy potrzeb ludzkich

Wymienia cechy potrzeb ludzkich NAUCZYCIELSKI PLAN DYDAKTYCZNY z planem wynikowym z przedmiotu podstawy działalności w gastronomii na podstawie programu nr ZSK/PZS1/PG/2014 klasy 2ZSK l.p. Nazwa jednostki organizacyjnej Osiągnięcia ucznia

Bardziej szczegółowo

TREŚCI I SZCZEGÓŁOWE CELE KSZTAŁCENIA

TREŚCI I SZCZEGÓŁOWE CELE KSZTAŁCENIA TREŚCI I SZCZEGÓŁOWE CELE KSZTAŁCENIA Dział /temat Treści kształcenia Szczegółowe cele kształcenia i wychowania Przebieg Historia pieniądza czyli od czego się zaczęło Pieniądz w gospodarce rynkowej czyli

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWE ZASADY OCENIANIA

PRZEDMIOTOWE ZASADY OCENIANIA PRZEDMIOTOWE ZASADY OCENIANIA WIEDZA O SPOŁECZEŃSTWIE ZESPÓŁ SZKÓŁ W SZUBINIE GIMNAZJUM NR 2 Autorzy: Mariola Polańska Gabriela Sobczak 1. Ucznia ocenia nauczyciel wiedzy o społeczeństwie, wspólnie z uczniami.

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z EKONOMII W PRAKTYCE w XIII LO w Białymstoku

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z EKONOMII W PRAKTYCE w XIII LO w Białymstoku PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z EKONOMII W PRAKTYCE w XIII LO w Białymstoku System oceniania jest zgodny z rozporządzeniem MEN z dnia 30.04.2007 r. w sprawie warunków i sposobu oceniania i klasyfikowania

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA I ZASADY OCENIANIA Z MATEMATYKI. zgodne z Wewnątrzszkolnymi Zasadami Oceniania w Zespole Szkół przy ul. Grunwaldzkiej 9 w Łowiczu.

KRYTERIA I ZASADY OCENIANIA Z MATEMATYKI. zgodne z Wewnątrzszkolnymi Zasadami Oceniania w Zespole Szkół przy ul. Grunwaldzkiej 9 w Łowiczu. KRYTERIA I ZASADY OCENIANIA Z MATEMATYKI zgodne z Wewnątrzszkolnymi Zasadami Oceniania w Zespole Szkół przy ul. Grunwaldzkiej 9 w Łowiczu. Nauczanie matematyki w szkole podstawowej w klasach IV VI odbywa

Bardziej szczegółowo

Ekonomia i finanse innowacyjny moduł programowy dla przedmiotu Podstawy przedsiębiorczości

Ekonomia i finanse innowacyjny moduł programowy dla przedmiotu Podstawy przedsiębiorczości INFORMACJA DOTYCZĄCA MOŻLIWOŚCI WYKORZYSTANIA PRODUKTU FINALNEGO Wstęp Możliwości wykorzystania produktu finalnego w szkołach ponadgimnazjalnych są szerokie. Produkt finalny zawiera bowiem uzupełniające

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy System Oceniania z podstaw przedsiębiorczości

Przedmiotowy System Oceniania z podstaw przedsiębiorczości Przedmiotowy System Oceniania z podstaw przedsiębiorczości Nr programu nauczania DKOS-4015-177/02; podręcznik pod red. M. Belki Ekonomia Stosowana Fundacja Młodzieżowej Przedsiębiorczości I. Cele Przedmiotowego

Bardziej szczegółowo

Program doradztwa edukacyjnego i orientacji zawodowej

Program doradztwa edukacyjnego i orientacji zawodowej 1 Program doradztwa edukacyjnego i orientacji zawodowej dla uczniów Gimnazjum nr 44 im. gen. Mariusza Zaruskiego w Poznaniu w roku szkolnym: 2015/2016. 1. Program obejmuje ogół działań podejmowanych przez

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z PRAWA (PSO) Klasa II technikum w zawodzie technik ekonomista

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z PRAWA (PSO) Klasa II technikum w zawodzie technik ekonomista PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z PRAWA (PSO) Klasa II technikum w zawodzie technik ekonomista Przedmiotowy System Oceniania (PSO) jest zgodny z Rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia 30 kwietnia

Bardziej szczegółowo

starannego opracowania wyników pomiaru (w tym tworzenia wykresów);

starannego opracowania wyników pomiaru (w tym tworzenia wykresów); Publiczne Gimnazjum im. Marszałka Józefa Piłsudskiego w Miastkowie Przedmiotowe Zasady Oceniania Fizyka Opracowano na podstawie: - Rozporządzenia MEN z dnia 30 kwietnia w sprawie warunków i sposobu oceniania,

Bardziej szczegółowo

PROGRAM NAUCZANIA Z ROZKŁADEM MATERIAŁU

PROGRAM NAUCZANIA Z ROZKŁADEM MATERIAŁU PROGRAM NAUCZANIA Z ROZKŁADEM MATERIAŁU OGÓLNE ZAŁOŻENIA DYDAKTYCZNE I WYCHOWAWCZE PROGRAMU Wstęp Szeroko pojęta ekonomia dotyczy każdego z nas niemal codziennie zawieramy transakcje kupna lub sprzedaży,

Bardziej szczegółowo

Wymienia cechy potrzeb ludzkich

Wymienia cechy potrzeb ludzkich NAUCZYCIELSKI PLAN DYDAKTYCZNY z planem wynikowym z przedmiotu podstawy działalności w gastronomii na podstawie programu nr TŻ/PZS1/PG/2012 klasy 2TŻ1, 2TŻ2. l.p. Nazwa jednostki organizacyjnej Osiągnięcia

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA MATEMATYKA ROK SZKOLNY 2015/2016 I. KRYTERIA OCENIANIA I ZASADY WYSTAWIANIA OCEN, WYMAGANIA NA POSZCZEGÓLNE OCENY 1. Oceny pracy ucznia dokonuje się według skali od 1 do 6

Bardziej szczegółowo

Podstawa programowa a program nauczania

Podstawa programowa a program nauczania Podstawa programowa a program nauczania Podstawa programowa przedmiotu uzupełniającego ekonomia w praktyce a program nauczania Młodzieżowe miniprzedsiębiorstwo Treści z podstawy programowej przedmiotu

Bardziej szczegółowo

- potrafi wymienić. - zna hierarchię podział. - zna pojęcie konsumpcji i konsumenta, - zna pojęcie i rodzaje zasobów,

- potrafi wymienić. - zna hierarchię podział. - zna pojęcie konsumpcji i konsumenta, - zna pojęcie i rodzaje zasobów, WYMAGANIA EDUKACYJNE PRZEDMIOT: Podstawy ekonomii KLASA: I TH NUMER PROGRAMU NAUCZANIA: 2305/T-5 T-3,SP/MEN/1997.07.16 L.p. Dział programu 1. Człowiek - konsument -potrafi omówić podstawy ekonomii, - zna

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA OBSŁUGA INFORMATYCZNA W HOTELARSTWIE. kl. IIT i IIIT rok szkolny 2015/2016

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA OBSŁUGA INFORMATYCZNA W HOTELARSTWIE. kl. IIT i IIIT rok szkolny 2015/2016 PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA OBSŁUGA INFORMATYCZNA W HOTELARSTWIE kl. IIT i IIIT rok szkolny 2015/2016 Celem przedmiotowego systemu oceniania jest: 1. Wspieranie rozwoju ucznia przez diagnozowanie jego

Bardziej szczegółowo

Matematyka z ekonomią w klasie VI

Matematyka z ekonomią w klasie VI INNOWACJA PEDAGOGICZNA Matematyka z ekonomią w klasie VI Szkoła Podstawowa w Zawadce Osieckiej WSTĘP Innowacja została opracowana na podstawie programu Błękitna Matematyka (DKW 4014-139/99) poprzez rozszerzenie

Bardziej szczegółowo

II Liceum Ogólnokształcące im. Jana Pawła II. w Zduńskiej Woli WYMAGANIA EDUKACYJNE I PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA.

II Liceum Ogólnokształcące im. Jana Pawła II. w Zduńskiej Woli WYMAGANIA EDUKACYJNE I PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA. II Liceum Ogólnokształcące im. Jana Pawła II w Zduńskiej Woli WYMAGANIA EDUKACYJNE I PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA (z modyfikacjami) PODSTAWY PRZEDSIĘBIORCZOŚCI Opracowała: Aleksandra Pawelska Spis treści

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z GEOGRAFII POZIOM PODSTAWOWY W I LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCYM W PIEKARACH ŚLĄSKICH

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z GEOGRAFII POZIOM PODSTAWOWY W I LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCYM W PIEKARACH ŚLĄSKICH PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z GEOGRAFII POZIOM PODSTAWOWY W I LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCYM W PIEKARACH ŚLĄSKICH 1. CELE KSZTAŁCENIA I. Wykorzystanie różnych źródeł informacji do analizy i prezentowania współczesnych

Bardziej szczegółowo

Zespół Szkół Salezjańskich w Legionowie

Zespół Szkół Salezjańskich w Legionowie Zespół Szkół Salezjańskich w Legionowie Wymagania edukacyjne z przedmiotu podstawy przedsiębiorczości dla klasy III liceum nauczyciel: Anna Kiełczewska Ocena Dział I. Człowiek istota przedsiębiorcza dopuszczająca

Bardziej szczegółowo

Marek Niesłuchowski. Program nauczania podstaw przedsiębiorczości w zakresie podstawowym. dla szkół ponadgimnazjalnych Krok w przedsiębiorczość

Marek Niesłuchowski. Program nauczania podstaw przedsiębiorczości w zakresie podstawowym. dla szkół ponadgimnazjalnych Krok w przedsiębiorczość Marek Niesłuchowski Program nauczania podstaw przedsiębiorczości w zakresie podstawowym dla szkół ponadgimnazjalnych Krok w przedsiębiorczość Spis treści WSTĘP 3 I. OGÓLNE CELE EDUKACYJNE... 4 II. OSIĄGNIĘCIA

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z EDUKACJI DLA BEZPIECZEŃSTWA

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z EDUKACJI DLA BEZPIECZEŃSTWA PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z EDUKACJI DLA BEZPIECZEŃSTWA I. Postanowienia ogólne Przedmiotowy System Oceniania został opracowany na podstawie: 1. Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy system oceniania z geografii w gimnazjum opracowany w oparciu o :

Przedmiotowy system oceniania z geografii w gimnazjum opracowany w oparciu o : Przedmiotowy system oceniania - geografia - gimnazjum Przedmiotowy system oceniania z geografii w gimnazjum opracowany w oparciu o : l.nową podstawę programową. 2.WSO. 3.Program nauczania geografii w gimnazjum

Bardziej szczegółowo

Program nauczania a podstawa programowa

Program nauczania a podstawa programowa Program nauczania a podstawa programowa Program nauczania Młodzieżowe miniprzedsiębiorstwo a podstawa programowa przedmiotu uzupełniającego ekonomia w praktyce Temat lekcji Treści z programu nauczania

Bardziej szczegółowo

Projekt ROZWÓJ PRZEZ KOMPETENCJE jest współfinansowany przez Unię Europejską. w ramach środków Europejskiego Funduszu Społecznego.

Projekt ROZWÓJ PRZEZ KOMPETENCJE jest współfinansowany przez Unię Europejską. w ramach środków Europejskiego Funduszu Społecznego. Konspekt projektu K-81 Temat: O myśleniu na przyszłość czyli dlaczego przezorny zawsze ubezpieczony? Cel główny projektu Kształtowanie postawy odpowiedzialności za przyszłość własną i swoich najbliższych

Bardziej szczegółowo

1 Lekcja organizacyjna

1 Lekcja organizacyjna NAUCZYCIELSKI PLAN DYDAKTYCZNY z planem wynikowym z przedmiotu ekonomika rolnictwa na podstawie programu nr TA/PZS1/PG/2012 klasa 2TA l.p. Nazwa jednostki organizacyjnej Osiągnięcia ucznia Zakres podstawowy

Bardziej szczegółowo

Wymagania Edukacyjne z GEOGRAFII

Wymagania Edukacyjne z GEOGRAFII Wymagania Edukacyjne z GEOGRAFII Nauczanie geografii jest zgodne z programem nauczania przedmiotu geografia. PROGRAM realizowany jest w ciągu czterech godzin w trzyletnim cyklu nauczania. Klasa I 1 godzina

Bardziej szczegółowo

Program Ekonomia na co dzień

Program Ekonomia na co dzień Program Ekonomia na co dzień Założenia ogólne Program obejmuje zagadnienia z zakresu edukacji ekonomicznej i doradztwa zawodowego i przeznaczony jest do realizacji w gimnazjum. Celem programu jest przygotowanie

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z PRZEDMIOTU ELEMENTY PSYCHOLOGII W LICEUM

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z PRZEDMIOTU ELEMENTY PSYCHOLOGII W LICEUM Zespół Szkół Nr 4 w Wałbrzychu PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z PRZEDMIOTU ELEMENTY PSYCHOLOGII W LICEUM Rok szkolny 2015/2016 Opracowała: mgr Justyna Oleksy Wałbrzych, 1 września 2015r. Przedmiotowy System

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z INFORMATYKI. Przedmiotowy System Oceniania został opracowany na podstawie:

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z INFORMATYKI. Przedmiotowy System Oceniania został opracowany na podstawie: I. Postanowienia ogólne PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z INFORMATYKI Przedmiotowy System Oceniania został opracowany na podstawie: 1. Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dn. 30 kwietnia 2007 r.

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z MATEMATYKI W KLASACH IV VI SZKOŁY PODSTAWOWEJ

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z MATEMATYKI W KLASACH IV VI SZKOŁY PODSTAWOWEJ PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z MATEMATYKI W KLASACH IV VI SZKOŁY PODSTAWOWEJ Przedmiotowy system oceniania z matematyki jest zgodny z Wewnątrzszkolnym Systemem Oceniania w Zespole Szkół w Świlczy Nauczanie

Bardziej szczegółowo

Rozkład materiału nauczania podstaw przedsiębiorczości na rok szkolny- 2014/2015

Rozkład materiału nauczania podstaw przedsiębiorczości na rok szkolny- 2014/2015 Rozkład materiału nauczania podstaw przedsiębiorczości na rok szkolny- 2014/2015 Nazwa jednostki dydaktycznej 1. Psychologicz ne podstawy przedsiębior czości 2. Typy osobowości według Hipokratesa 3. Potrzeby

Bardziej szczegółowo

K-20. Konspekt projektu. Temat: Pieniądze lubią mnożenie. Cel główny projektu: Cele projektu:

K-20. Konspekt projektu. Temat: Pieniądze lubią mnożenie. Cel główny projektu: Cele projektu: Konspekt projektu K-20 Temat: Pieniądze lubią mnożenie Cel główny projektu: Pobudzenie świadomości uczniów na temat możliwości pomnażania posiadanych dóbr finansowych. Cele projektu: Wiedza: - dostarczenie

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z edukacji dla bezpieczeństwa

Wymagania edukacyjne z edukacji dla bezpieczeństwa Wymagania edukacyjne z edukacji dla bezpieczeństwa Wymagania edukacyjne z zostały opracowane na podstawie: 1. Podstawy programowej dla gimnazjum z edukacji dla bezpieczeństwa 2. Programu nauczania edukacji

Bardziej szczegółowo

I. PODATKI I UBEZPIECZENIA

I. PODATKI I UBEZPIECZENIA Wymagania edukacyjne z podstaw przedsiębiorczości w klasie drugiej Technikum Nr 4: Krok w przedsiębiorczość; mgr inż. Lucyna Szlechta, mgr Renata Michalska Nr lekcji Temat lekcji konieczny [1] podstawowy

Bardziej szczegółowo

Program nauczania ogólnego z Podstaw Przedsiębiorczości w Liceum Ogólnokształcącym im. mjr. H. Sucharskiego w Myszkowie na lata 2012-2015.

Program nauczania ogólnego z Podstaw Przedsiębiorczości w Liceum Ogólnokształcącym im. mjr. H. Sucharskiego w Myszkowie na lata 2012-2015. Program nauczania ogólnego z Podstaw Przedsiębiorczości w Liceum Ogólnokształcącym im. mjr. H. Sucharskiego w Myszkowie na lata 2012-2015. a) Szczegółowe cele kształcenia i wychowania. W podstawie programowej,

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z INFORMATYKI

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z INFORMATYKI PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z INFORMATYKI 1. Postanowienia ogólne Przedmiotowy System Oceniania został opracowany na podstawie: 1. Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej w sprawie warunków i sposobu

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy System Oceniania z Finansów

Przedmiotowy System Oceniania z Finansów Przedmiotowy System Oceniania z Finansów Ocena dopuszczająca wymagania konieczne Ocena dostateczna wymagania konieczne + podstawowe Ocena dobra wymagania konieczne + podstawowe + rozszerzające Ocena bardzo

Bardziej szczegółowo

TRYB OCENIANIA POSZCZEGÓLNYCH FORM PRACY UCZNIA

TRYB OCENIANIA POSZCZEGÓLNYCH FORM PRACY UCZNIA 1. Na lekcjach matematyki obserwowane i oceniane są następujące obszary aktywności uczniów: kształtowanie pojęć matematycznych- sprawdzanie stopnia zrozumienia pojęć matematycznych, kształtowanie języka

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z EDUKACJI DLA BEZPIECZEŃSTWA W I LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCYM W PIEKARACH ŚLĄSKICH

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z EDUKACJI DLA BEZPIECZEŃSTWA W I LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCYM W PIEKARACH ŚLĄSKICH PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z EDUKACJI DLA BEZPIECZEŃSTWA W I LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCYM W PIEKARACH ŚLĄSKICH 1. CELE KSZTAŁCENIA I. Znajomość struktury obronności państwa. Uczeń rozróżnia struktury obronności

Bardziej szczegółowo

Ocenę dobrą otrzymuje uczeń który: - opanował materiał programowy w stopniu zadowalającym,

Ocenę dobrą otrzymuje uczeń który: - opanował materiał programowy w stopniu zadowalającym, Sposoby Sprawdzania Osiągnięć Edukacyjnych Uczniów z Edukacji Dla Bezpieczeństwa Dokument został opracowany na podstawie: 1. Podstawy programowej dla gimnazjum z edukacji dla bezpieczeństwa. 2. Programu

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z MATEMATYKI W KLASACH 4 6 SZKOŁY PODTSAWOWEJ W WÓLCE HYŻNEŃSKIEJ

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z MATEMATYKI W KLASACH 4 6 SZKOŁY PODTSAWOWEJ W WÓLCE HYŻNEŃSKIEJ PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z MATEMATYKI W KLASACH 4 6 SZKOŁY PODTSAWOWEJ W WÓLCE HYŻNEŃSKIEJ Przedmiotowy System Oceniania jest zgodny z Rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia 30.04.2007

Bardziej szczegółowo

Efekty kształcenia dla kierunku ekonomia studia pierwszego stopnia

Efekty kształcenia dla kierunku ekonomia studia pierwszego stopnia Załącznik nr 1 do Uchwały nr 7/VI/2012 Senatu Wyższej Szkoły Handlowej im. Bolesława Markowskiego w Kielcach z dnia 13 czerwca 2012 roku. Efekty kształcenia dla kierunku ekonomia studia pierwszego stopnia

Bardziej szczegółowo

Projekt ROZWÓJ PRZEZ KOMPETENCJE jest współfinansowany przez Unię Europejską. w ramach środków Europejskiego Funduszu Społecznego.

Projekt ROZWÓJ PRZEZ KOMPETENCJE jest współfinansowany przez Unię Europejską. w ramach środków Europejskiego Funduszu Społecznego. Konspekt projektu K-79 Temat: Taniec w świątyni pieniądza Cel główny projektu Zdobycie i pogłębienie wiedzy na temat funkcjonowania Giełdy Papierów Wartościowych Cele projektu Wiedza Zdobycie i poszerzenie

Bardziej szczegółowo

WSO XIV LO im. Romualda Traugutta w Warszawie. Program nauczania: Ekonomia w praktyce wydawnictwa OPERON.

WSO XIV LO im. Romualda Traugutta w Warszawie. Program nauczania: Ekonomia w praktyce wydawnictwa OPERON. Przedmiotowy System Oceniania 2015/2016 Ekonomia w praktyce Nauczyciel: Podstawa prawna: Piotr Szklany 1. ustawa z dnia 07 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 z póź.

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy System Oceniania z Informatyki w Publicznym Gimnazjum w Bielicach

Przedmiotowy System Oceniania z Informatyki w Publicznym Gimnazjum w Bielicach Przedmiotowy System Oceniania z Informatyki w Publicznym Gimnazjum w Bielicach Głównym organizatorem procesu kształcenia jest nauczyciel. Nauczyciel powinien tak organizować zajęcia informatyki, aby czas

Bardziej szczegółowo

Program nauczania Podstawy przedsiębiorczości

Program nauczania Podstawy przedsiębiorczości Program nauczania Podstawy przedsiębiorczości Zachodniopomorska Szkoła Biznesu w Szczecinie 2013 Program nauczania opracowano w ramach projektu Uczestnik Społeczeństwa Wiedzy zintegrowany system kształcenia

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z MATEMATYKI Klasy IV VI szkoła podstawowa

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z MATEMATYKI Klasy IV VI szkoła podstawowa PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z MATEMATYKI Klasy IV VI szkoła podstawowa I. OBSZARY AKTYWNOŚCI UCZNIÓW - co oceniamy Ocenianiu podlegają następujące formy aktywności uczniów: sprawdziany obejmujące zakres

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z PRZYRODY PRZEDMIOT UZUPEŁNIAJĄCY W I LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCYM W PIEKARACH ŚLĄSKICH

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z PRZYRODY PRZEDMIOT UZUPEŁNIAJĄCY W I LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCYM W PIEKARACH ŚLĄSKICH PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z PRZYRODY PRZEDMIOT UZUPEŁNIAJĄCY W I LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCYM W PIEKARACH ŚLĄSKICH 1. CELE KSZTAŁCENIA Rozumienie metody naukowej, polegającej na stawianiu hipotez i ich

Bardziej szczegółowo

Wymagania programowe dla przedmiotu PODSTAWY PRZEDSIĘBIORCZOŚCI. (do podręcznika Wydawnictwa Szkolnego PWN Przedsiębiorczość na czasie )

Wymagania programowe dla przedmiotu PODSTAWY PRZEDSIĘBIORCZOŚCI. (do podręcznika Wydawnictwa Szkolnego PWN Przedsiębiorczość na czasie ) Wymagania programowe dla przedmiotu PODSTAWY PRZEDSIĘBIORCZOŚCI (do podręcznika Wydawnictwa Szkolnego PWN Przedsiębiorczość na czasie ) klasa 1 LO, rok szk. 2014/2015 Dział /temat Dział 1: Pieniądz w gospodarce

Bardziej szczegółowo

PUBLIKACJA PODSUMOWUJACA ZAJĘCIA DODATKOWE Z MATEMATYKI. realizowane w ramach projektu Stąd do przyszłości. nr. POKL.09.01.

PUBLIKACJA PODSUMOWUJACA ZAJĘCIA DODATKOWE Z MATEMATYKI. realizowane w ramach projektu Stąd do przyszłości. nr. POKL.09.01. Mołodiatycze, 22.06.2012 PUBLIKACJA PODSUMOWUJACA ZAJĘCIA DODATKOWE Z MATEMATYKI realizowane w ramach projektu Stąd do przyszłości nr. POKL.09.01.02-06-090/11 Opracował: Zygmunt Krawiec 1 W ramach projektu

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z INFORMATYKI

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z INFORMATYKI PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z INFORMATYKI I. Postanowienia ogólne Przedmiotowy System Oceniania został opracowany na podstawie: 1. Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 10 czerwca 2015 r.

Bardziej szczegółowo

1. Wymagania edukacyjne podstawy przedsiębiorczości.

1. Wymagania edukacyjne podstawy przedsiębiorczości. 1. Wymagania edukacyjne podstawy przedsiębiorczości. Poziom wymagań Dział programu Lp. Temat lekcji KOMUNIKACJA INTERPERSONALNA 1. Kim jest osoba przedsiębiorcza? Typy osobowości 2. Role społeczne i rodzaje

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z INFORMATYKI

PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z INFORMATYKI PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA Z INFORMATYKI I. Postanowienia ogólne Przedmiotowy System Oceniania został opracowany na podstawie: 1. Rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej w sprawie warunków i sposobu

Bardziej szczegółowo

Uczeń zna, rozumie, umie, potrafi. 2. Wymagania podstawowe (ocena dostateczny) -dokonać charakterystyki typów osobowości -znać zasady rozwoju

Uczeń zna, rozumie, umie, potrafi. 2. Wymagania podstawowe (ocena dostateczny) -dokonać charakterystyki typów osobowości -znać zasady rozwoju I. Obserwuję gospodarkę rynkową Załącznik nr 1 TREŚCI PROGRAMOWE Osobowość typy osobowości 1. Wymagania konieczne (ocena dopuszczający) -zdefiniować pojęcie osobowości -znać typy osobowości Uczeń zna,

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy system oceniania z przyrody

Przedmiotowy system oceniania z przyrody Przedmiotowy system oceniania z przyrody Ocenianie wiadomości i umiejętności przyrodniczych uczniów jest zgodne z WSO. Jego podstawę stanowią ustalone wymagania programowe na poszczególne poziomy. Wymagania

Bardziej szczegółowo

im. Wojska Polskiego w Przemkowie

im. Wojska Polskiego w Przemkowie Szkołła Podstawowa nr 2 im. Wojska Polskiego w Przemkowie PRZEDMIOTOWY SYSTEM OCENIANIA PRZYRODA Nauczyciel: mgr inż. Maria Kowalczyk Przedmiotowy System Oceniania został opracowany na podstawie Rozporządzenia

Bardziej szczegółowo

PRZEDMIOTOWE OCENIANIE Z RELIGII W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 1 W GORZOWIE WLKP.

PRZEDMIOTOWE OCENIANIE Z RELIGII W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 1 W GORZOWIE WLKP. PRZEDMIOTOWE OCENIANIE Z RELIGII W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 1 W GORZOWIE WLKP. Przedmiotowe ocenianie z religii jest zgodne z Wewnątrzszkolnym Ocenianiem w Szkole Podstawowej nr 1 w Gorzowie Wlkp. Założenia

Bardziej szczegółowo

INFORMATYKA treści nauczania i system oceniania. Cele edukacyjne. Treści nauczania wymagania szczegółowe

INFORMATYKA treści nauczania i system oceniania. Cele edukacyjne. Treści nauczania wymagania szczegółowe INFORMATYKA treści nauczania i system oceniania Cele edukacyjne 1. Wykształcenie umiejętności świadomego i sprawnego posługiwania się komputerem oraz narzędziami i metodami informatyki. 2. Przygotowanie

Bardziej szczegółowo