Uzależnienie na czym to polega?

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Uzależnienie na czym to polega?"

Transkrypt

1 Uzależnienie na czym to polega? Napić się, czy nie napić? Zapalić papierosa? Wziąć działkę narkotyku bądź leku? Oddać się erotycznemu haju surfując po stronie internetowej z twardą pornografią? A może zjeść kolejna tabliczkę czekolady? - oto jest pytanie. Traktując jednak problem zupełnie poważnie, zapewne nie raz zadawaliśmy sobie to pytanie, stojąc przed wejściem do jakże ochoczo zapraszającego nas swym blaskiem neonu z witryny sklepowej o jednoznacznej treści postaci: Alkohole 24h, Smart Shop, Sex Shop czy Cukiernia. Ten i jemu podobne hasła tytułowe mają na celu zwrócić naszą uwagę że właśnie tu, właśnie w tym miejscu nabędziemy produkt, który przyniesie nam odrobinę rozluźnienia, namiastkę szczęścia, czy też ulgę skołatanym nerwom po dniu ciężkiej pracy. Co to za substancja zapytacie? Czy może chodzi o słodzony czy też w wersji light napój amerykańskiego koncernu, a może rzecz rozchodzi się o zwykły sok pomarańczowy? Myślę, iż tytuł owego artykułu rozwiewa wszelkie wątpliwości, wszak odpowiedź na wyżej wymienione pytanie brzmi: środki psychoaktywne zmieniające stan świadomości. Cóż to za magiczne substancje, w wyniku działania których osiągamy stan sprzyjający rozluźnieniu, dobrej zabawie, dodające elokwencji, szeroko rozpostartych skrzydeł i rozwiązujące jakże mocno skrępowany język, gdy siedzimy w restauracji z atrakcyjną kobietą i nie bardzo wiemy co powiedzieć by nie wyjść na sztywniaka. Skąd zatem rodzi się ów dylemat w naszej głowie, skąd to pytanie, które zazwyczaj jest szybko rozwiewane przez stosowne uprawdopodobnienie i zracjonalizowanie, iż właśnie ten moment, ta sytuacja jest dobra by sięgnąć po dawkę substancji. Nie jeden czytelnik powie: ja nie mam takich dylematów, dla mnie to nie problem, jeśli jest sprzyjająca ku temu okazja to po prostu nie widzę problemu by wypić drinka, piwo czy lampkę wina, inni dodadzą, że jeden joint jeszcze nikomu nie zaszkodził, zaś kto inny uargumentuje oglądanie pornografii koniecznością rozładowania napięcia erotycznego zaś zjedzenie litrowego kubka lodów koniecznością podniesienia poziomu cukru w osoczu. Owszem, zapewne większość z nas nie boryka się z takim dylematem, bo i po co, skoro następnego dnia potrafimy wrócić do normalności i stawić czoło rolom jakie zwykliśmy wykonywać w naszym życiu. Jednak w tym miejscu dochodzimy do sedna sprawy, bowiem jak to w życiu bywa, nie zawsze nad wszystkim mamy kontrolę i nie zawsze nad wszystkim możemy zapanować. Moment, w którym ulega zatarciu granica spożywania kontrolowanego danej substancji, moment w którym umyka nam kontrola nad ściśle określonymi kompulsywnymi tj. przymusowymi zachowaniami o charakterze rytualnym, ów moment możemy uznać za sytuację problematyczną. Wtedy pytanie rodzące się w głowie, które postawiliśmy na wstępie tego artykułu nie jest bezpodstawne. Zazwyczaj jest to sygnał próbujący zwrócić naszą uwagę na fakt, iż nasza ostatnia przygoda z czynnikiem uzależniającym nie do końca wyglądała tak jak sobie to planowaliśmy. Okazuje się bowiem, iż nie wiedzieć czemu w pewnym momencie utraciliśmy kontrolę nad ilością a często i rodzajem spożywanej substancji uzależniającej, oraz nad pewnymi zachowaniami kompulsywnymi. W takich chwilach tracimy wątek sytuacyjny, zaś fakt jak trafiliśmy do miejsca zamieszkania często nam umyka i jest trudnym do odtworzenia scenariuszem. Jak już zauważyliśmy w umyśle osoby zdrowej, potrafiącej spożywać kontrolowanie pewnego rodzaju substancje czy też tzw. euforyzatory, nie dochodzi do walki na płaszczyźnie moralnej bowiem sytuacja nie jest widziana kategoriami problemu, dla takiej osoby po prostu ów problem nie istnieje co implikuje sytuację, iż nie ma potrzeby zadawania, a co więcej odpowiadania sobie na tak postawione pytanie. Na czym zatem polega specyfika uzależnienia się od substancji psychoaktywnych, kompulsywnych zachowań czy zdarzeń wywołujących pożądany stan emocjonalny będący swego rodzaju hajem. Generalnie wszystko uzależnione jest od procesów biochemicznych zachodzących w naszym mózgu. Procesy te, a w szczególności ich ciągły i zmienny charakter mają bezpośredni wpływ

2 na postrzeganie rzeczywistości oraz jej trzeźwy bądź upośledzony odbiór. W dużym skrócie, funkcjonowanie mózgu wymaga substancji chemicznych zwanych neuroprzekaźnikami, te zaś powodują, że mózg pracuje, a my myślimy i czujemy. Produkty przemiany substancji psychoaktywnych wchodzą w związki z neuroprzekaźnikami. Kiedy ilość neuroprzekaźników spada poniżej normalnego poziomu, wpadamy w tzw. dołek emocjonalny czy psychiczny. Depresja, irytacja, brak energii czy wewnętrzny niepokój są ściśle związane z niedoborem neuroprzekaźników. Kiedy przestajemy zażywać daną substancję, bądź rezygnujemy z czynnika uzależniającego np. konkretnego kompulsywnego zachowania jak oglądanie pornografii czy korzystanie z usług płatnego seksu bądź po prostu odmawiamy sobie przyjemności związanej z jedzeniem, wtedy właśnie poziom neuroprzekaźników gwałtownie spada. Częste poddawanie mózgu takim zmianom jest przyczyną powstawania nałogu, czy też zachowań nałogowych bądź kompulsywnych o charakterze rytualnym będących psychicznym a w późniejszych stadiach prawdopodobnie i fizjologicznym przymusem regulowania uczuć i procesów myślowych. Uzależnienie się człowieka od specyficznej substancji czy zachowania polega zazwyczaj na niemożliwości przerwania praktykowania specyficznego działania, zwłaszcza w dowolnym, z góry przewidywanym momencie. Celem takiego oddziaływania jest podniesienie poziomu neuroprzekaźników a tym samym poprawienie samopoczucia. Uzależnienie czy też inaczej nałóg to brak zdolności utrzymania w dłuższym okresie szeroko pojętej abstynencji, to niemal stały i permanentny stan poszukiwania, za wszelką cenę, środka czy sytuacji pozwalającej na podniesienie poziomu neuroprzekaźników. Istnieje jednak moment, w którym mózg intensyfikuje swoją działalność i wytwarza nadmiar neuroprzekaźników, ów moment jest okresem naturalnego można powiedzieć mini-haju, wtedy zaczynamy myśleć trzeźwo, rozpiera nas energia do działania i optymizm. Okres taki jest dobrym punktem wyjścia do zastosowania np. leczenia terapeutycznego będącego psychodynamicznym procesem zmiany osobowości, celem owego procesu jest nauczenie się jak na nowo żyć bez środków czy sytuacji i zachowań uzależniających. Należy jednak pamiętać, iż okres ten jest stosunkowo krótki bowiem trwa około 30 dni, po nim zaś następuje ponowne zmniejszenie wydzielania neuroprzekaźników co porównać można do pracy silnika na niskooktanowej mieszance. Rezultatem takiego działania jest apatia, spadek energii psychicznej, depresja i brak jasności myślenia. Często jest to mur nie do przeskoczenia gdzie osoba uzależniona ponownie sięga po substancję czy też wraca do zachowań czy sytuacji powodujących sztuczne podniesienie neuroprzekaźników. Jeśli jednak uda się przebrnąć przez ten niesprzyjający okres czeka nas faza przystosowania i rozwiązania polegająca na powrocie do normalnego życia, jednak nie wolnego od problemów dnia codziennego, przy czym będąc wyposażonym w narzędzia zdobyte podczas terapii, jesteśmy w stanie radzić sobie z życiem bez uciekania od problemów w takie pułapki jak: alkohol, narkotyki, sex, czy kompulsywne obżarstwo.

3 Podstawowe informacje o alkoholu i alkoholizmie. Spróbujmy teraz spojrzeć na problem uzależnienia w kontekście substancji zwanej alkoholem etylowym potocznie alkoholem wyrażającym się wzorem C2H5OH (nie mylić z alkoholem metylowym CH3OH zwanym niekiedy spirytusem drzewnym, który jest groźną trucizną a bez badań chemicznych odróżnić go można jedynie po nazwie lub oznaczeniu trupią główką na pojemniku. Warto podkreślić w tym miejscu, iż wdychanie jego oparów a zwłaszcza wypicie nawet minimalnej ilości powoduje uszkodzenie nerwu wzrokowego, ślepotę a nierzadko śmierć. Dawka śmiertelna wynosi od 30 do 100 gramów). Takie zachowania jak brak kontroli co do ilości wypijanego alkoholu, czy też sposób w jaki pijemy (dużo i szybko) bądź moment w którym nie potrafimy powiedzieć STOP, to nic innego jak pewien zespół objawów, które w myśl X Rewizji Międzynarodowej Klasyfikacji Chorób i Przyczyn Zgonów ICD 10 (International Classification of Desease 10 ) mają swój numer statystyczny F10.2 i są ściśle określone. Występowanie co najmniej trzech z pośród ośmiu umownych objawów i powtarzających się w relatywnie krótkim czasie nazywane jest Zespołem Zależności Alkoholowej, w skrócie ZZA. Wyżej wspomniany zbiór zachowań zwany jest potocznie alkoholizmem jednak zamiast niego lansuje się używanie terminów: zespół uzależnienia od alkoholu lub uzależnienie od alkoholu. Wynika to z kilku przyczyn. Śmiało można powiedzieć, że termin alkoholizm stał się określeniem nieprecyzyjnym i gdy ktoś go używa często nie wiadomo czy ma na myśli ściśle zdefiniowany zespół uzależnienia od alkoholu czy też ma na myśli całokształt problemów medycznych, psychicznych i społeczno-ekonomicznych korelujących z alkoholem. Alkoholizm jako nie tylko termin medyczny jest często powszechnie używany w sposób, który niesie z sobą jednak pejoratywne konotacje, jest nie rzadko używany jako wyzwisko. Stąd unikane jest stosowanie w pierwszym kontakcie tak mocno naładowanego emocjonalnie i ośmieszającego czy piętnującego określenia jak alkoholik czy alkoholiczka. Warto jednak podkreślić w tym miejscu, że osoby uczestniczące w programach zdrowienia z zasady nie obawiają się konfrontacji z rzeczywistością i przy pierwszym kontakcie np. z lekażem przedstawiają się, że są alkoholikami. Czym zatem jest alkoholizm i na czym to polega. Jak ogólnie wiadomo alkoholizm jest chorobą o charakterze śmiertelnym, chronicznym czyli przewlekłym i pierwotnym. Uświadomienie sobie tego faktu, że jest to choroba jest bardzo ważne, szczególnie dla ludzi próbujących zmienić swoje życie i wyjść jak to się mawia na prostą. Świadomość, iż jest to choroba znosi potężne brzemię winy i wstydu jakie często budzi i przygniata z monstrualną siłą osobę powracającą do trzeźwości. Świadomość taka pomaga w pogodzeniu się z faktem, iż tak naprawdę może to spotkać każdego z nas, począwszy od wysoce sytuowanych klas zawodowych skończywszy na referencyjnym robotniku fabryki. Co więcej uświadomienie osobie uzależnionej faktu, iż nie ponosi odpowiedzialności za to że jest uzależniona pozwala spojrzeć na siebie jak na osobę chorą a nie gorszą. Nie mylmy jednak i rozgraniczmy dwie kwestie. Zauważmy mianowicie, że nie ponoszenie winy i odpowiedzialności za to że padliśmy ofiarą uzależnienia, to nie to samo, co nie ponoszenie odpowiedzialności za konsekwencje wynikające z postępowania pod wpływem czynnika uzależniającego nie powinniśmy mylić tych dwóch pojęć. Zwróćmy uwagę w tym momencie, że my to jest społeczeństwo, nie mamy zazwyczaj żalu czy też nie obwiniamy kogoś za to że jest chory na cukrzycę czy też że ma potocznie zwanego raka. Sytuacja potrafi się jednak diametralnie zmienić gdy w grę wchodzi szeroko rozumiane uzależnienie od substancji psychoaktywnych. Pocieszający jest jednak fakt, iż społeczeństwo staje się coraz bardziej wyedukowane. Tak jak kiedyś termin alkoholizm budził strach wynikający przede wszystkim z niewiedzy i nie znajomości faktów związanych z tą chorobą jak i tego, iż proces rozwoju tej choroby można zatrzymać, tak teraz budzi zainteresowanie a wręcz podziw i szacunek do osób starających się wyrwać ze szponów tego śmiertelnego nałogu.

4 Choroba alkoholowa nie jest dziedziczna. W śród ludzi pijących jedni zostają alkoholikami, inni cieszą się dobrym zdrowiem do końca życia. Istnieją więc duże różnice w sile obronnej organizmów poszczególnych ludzi. Nie ma więc osób z góry skazanych na alkoholizm, nie ma też takich, co do których można mieć pewność, że nigdy alkoholikami nie zostaną. Zauważalna jest tendencja, iż w narodach, środowiskach społecznych lub grupach towarzyskich, w których przeciętny poziom spożycia napojów alkoholowych jest wyższy, spotyka się na ogół wyższy odsetek osób zapadających na chorobę alkoholową, w porównaniu z tymi narodami czy kategoriami ludzi,w śród których poziom ten jest niższy. Upicie się w międzynarodowej klasyfikacji chorób jest traktowane jako ostre zatrucie środkiem chemicznym w odróżnieniu od przewlekłej choroby, jaką jest alkoholizm. Obyczajowi upijania się niestety hołduje większość ludzi. Alkoholicy również upijają się jednak jest to tylko jedna z cech tej choroby. Alkoholizm jest chorobą śmiertelną i prędzej czy później jeśli jej proces rozwoju nie zostanie zatrzymany czeka nas tylko jedno spotkanie ze Świętym Piotrem u bram niebios lub jak kto woli u Mefista w zależności od tego kto jak się w danym żywocie sprawował, ostatecznie pozostaje nicość dla tych którzy nie wieżą lub nie chcą wierzyć w istnienie jakiejkolwiek Siły Większej od nas samych jakkolwiek by ją pojmować, jednak dywagacje religijne pozostawmy na boku. Ktoś w tym momencie może zapytać, jak to, więc z tego się nie da wyleczyć? Użyłem świadomie terminu zatrzymanie procesu rozwoju choroby a nie wyleczenie z choroby. Stan ówczesnej wiedzy na temat wszelkiego rodzaju uzależnień od substancji chemicznych a w szczególności uzależnienia od alkoholu jasno i dobitnie podkreśla, iż raz zepsutych mechanizmów kontroli nie da się naprawić a picie kontrolowane można włożyć między bajki. Zauważono bowiem, że jednym z głównych ośmiu osiowych objawów uzależnienia od alkoholu jest upośledzona zdolność kontrolowania picia alkoholu (trudności w unikaniu rozpoczęcia picia, trudności w zakończeniu picia albo problem z kontrolowaniem picia do wcześniej założonego poziomu). W związku z powyższym pojawiają się tak zwane inne zaburzenia towarzyszące jak np. picie ciągami trwające kilka dni, tygodni, miesięcy czy lat, zaś w skrajnych przypadkach kilkanaście czy kilkadziesiąt lat. Jest to jeden z głównych przejawów nieuleczalności i chroniczności tj. przewlekłości choroby w sensie braku możliwości czy też umiejętności powrotu do kontrolowanego i akceptowalnego społecznie sposobu picia alkoholu. Skoro mowa o objawach, przytoczmy je wszystkie, tj.: 1) Silna i natrętna potrzeba spożywania alkoholu tzw. głód alkoholu. 2) Upośledzona zdolność kontrolowania picia alkoholu (trudności w unikaniu rozpoczęcia picia, trudności w zakończeniu picia albo problem z kontrolowaniem picia do wcześniej założonego poziomu). 3) Picie alkoholu w celu złagodzenia albo zapobieżenia alkoholowemu zespołowi abstynencyjnemu oraz subiektywne poczucie skuteczności takiego postępowania. 4) Objawy abstynencyjne (drżenia mięśniowe, nadciśnienie tętnicze, tachykardia, nudności, wymioty, biegunki, bezsenność, rozszerzenie źrenic, wysuszenia śluzówek, wzmożona potliwość, zaburzenia snu, nastrój drażliwy lub obniżony, lęk). 5) Zmieniona (najczęściej zwiększona) tolerancja alkoholu ta sama dawka alkoholu nie przynosi oczekiwanego efektu, potrzeba spożywania większych dawek dla wywołania oczekiwanego efektu. 6) Zawężenie repertuaru zachowań związanych z piciem alkoholu do 1-2 wzorców. 7) Postępujące zaniedbywanie alternatywnych do picia przyjemności, zachowań i zainteresowań. 8) Picie alkoholu mimo oczywistej wiedzy o jego szczególnej szkodliwości dla zdrowia pijącego.

5 Jak już wspomniałem wcześniej alkoholizm to choroba w skrócie nazywana ZZA Zespół Zależności Alkoholowej. Słowo zespół gra tu kluczową rolę, bowiem rozpoznanie uzależnienia możemy postawić z całą pewnością, gdy co najmniej trzy spośród wyżej ośmiu wymienionych osiowych objawów występowały przez co najmniej jeden miesiąc w ciągu ostatniego roku. Warto odnotować w tym miejscu, iż często gros ludzi z różnymi poalkoholowymi dolegliwościami to osoby nieuzależnione (lub jeszcze nie uzależnione), u których nie można postawić rozpoznania uzależnienia, natomiast można postawić rozpoznanie picia szkodliwego. W stosunku do tej grupy osób, działania profilaktyczne są najbardziej efektywne. Picie szkodliwe o którym mowa, według ICD 10 ma numer statystyczny F10.1. Są to różnorakie komplikacje spowodowane piciem alkoholu (nawet jednorazowym) zarówno u osób jeszcze nieuzależnionych jak i uzależnionych. Komplikacje owe mają przede wszystkim konotacje: zdrowotne (powodowanie, zaostrzenia i pogorszenie przebiegu wielu innych chorób, zwiększona urazowość itp.), psychiczne (agresywność, depresje, zaburzenia lękowe, psychozy alkoholowe itp.), społeczne (konflikty z rodziną i przyjaciółmi, kłopoty w pracy itp.) i prawne (np. bójki, prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwym). Z przytoczonych komplikacji wyłania się tzw. pierwotny charakter choroby. Fazy rozwoju alkoholizmu. Więcej uwagi poświęcimy wstępnym stadiom alkoholizmu, ponieważ ich znajomość pozwala na wcześniejsze dostrzeżenie niebezpieczeństwa i poszukiwanie środków zaradczych. Picie alkoholu rozpoczyna się na ogół od tzw. picia towarzyskiego. Przejście do nałogu nie u wszystkich alkoholików przebiega jednakowo i nie zawsze objawy zwiastujące chorobę pojawiają się w tej samej kolejności. Jednak główne objawy obserwowane są we wszystkich przypadkach. Faza wstępna. Człowiek pijący towarzysko zaczyna szukać tzw. okazji do wypicia większej ilości wódki. Wzrasta tolerancja na alkohol (tzw. mocniejsza głowa) - obniża się natomiast tolerancja na znoszenie napięć psychicznych. Alkohol traktowany jest jako środek przynoszący ulgę i zapomnienie. Pojawia się trudność przerwania picia, która polega na niepokoju, jaki powoduje świadomość, że butelka z alkoholem nie została wypróżniona do dna, że alkohol jest jeszcze w szafce, itp. Faza ostrzegawcza. U człowieka, o którym już mówi się potocznie, że dużo pije, zachodzą zmiany w reagowaniu na alkohol. Pojawiają się luki w pamięci tzw. przerwy w życiorysie zwane palimpsestami, czyli innymi słowy urwane filmy. Polegają one na tym, że dany osobnik po wypiciu niedużej ilości alkoholu i nie sprawiając na otoczeniu wrażenia człowieka pijanego, następnego dnia nie pamięta z kim pił, co się potem zdarzyło, w jaki sposób wrócił do domu itp. Wzrasta jego zależność od alkoholu przejawiająca się nie tylko w trudności przerwania picia ale w piciu chciwym i szybkim, w piciu po kryjomu między tzw. kolejkami, w zachłannym chowaniu w towarzystwie pełnych butelek, np. za krzesłem, w celu zagwarantowania dla siebie alkoholu na później itp. Obok poczucia winy pojawiają się trudności w dyskutowaniu z ludźmi, którzy nie akceptują postaw alkoholika. Natomiast dąży on do spotkań z osobami, ze strony których oczekuje aprobaty swego postępowania, czyli do towarzystwa pijącego w sposób podobny. Faza krytyczna. Stanowi początek prawdziwej narkomanii alkoholowej. Charakteryzuje się tym, że po wypiciu pierwszego kieliszka pojawia się przemożne pragnienie dalszego picia, które alkoholik odczuwa niemal jako przymus fizyczny. Pojawia się tzw. zespół abstynencyjny. Polega on na tym, że następnego dnia po przepiciu, występuje brak łaknienia, zgaga, poczucie osłabienia, bóle głowy, drażliwość, trudność koncentracji myśli, drżenie rąk i silna chęć wypicia. Wypicie następnej porcji alkoholu tzw. klin objawy te na krótko znosi a przynajmniej w dużym stopniu łagodzi. Alkoholik przekonuje siebie i otoczenie, że nie stracił kontroli a jedynie poważne powody zmusiły go ponownego upicia się. Powstaje charakterystyczny system alibi alkoholika. Zaczyna on racjonalnie uzasadniać swoje zachowanie podczas picia. Pijący traci często szacunek do siebie. Jako rekompensata pojawia

6 się nastawienie wielkościowe, zachowanie niefrasobliwe, ekstrawaganckie. Rodzą się wyrzuty sumienia stanowiące dodatkowy powód do picia. Pod dużym naciskiem zewnętrznym lub współmałżonka lub innych członków rodziny dochodzi do okresów bezwzględnej abstynencji, po których nagle następuje powrót do alkoholu. Alkoholik zaczyna unikać swych znajomych, zaniedbuje lub porzuca pracę, ponieważ praca przeszkadza w piciu. Zainteresowania alkoholika centralizują się na spożywaniu alkoholu. Pojawia się nowa interpretacja jego stosunków z bliskimi, wzrasta uczucie litości nad samym sobą, wreszcie dochodzi nieraz do wyobcowania z rodziny i z dotychczasowego środowiska. Alkoholik gromadzi i skrzętnie ukrywa przed rodziną zapasy alkoholu. Zaniedbuje własne odżywianie. Dochodzi do obniżenia potencji płciowej oraz podejrzeń o niewierność małżeńską tzw. syndrom Otella charakterystyczna zazdrość alkoholików. Pojawia się potrzeba porannego picia. Faza przewlekła (chroniczna). W tej fazie stwierdza się już wyraźne objawy degradacji psychicznej i zawodowej; picie z ludźmi przygodnymi najczęściej o wiele niżej stojącymi w hierarchii społecznej; z braku środków pieniężnych na alkohol konsumpcyjny picie rozmaitych namiastek, jak np. woda brzozowa, spirytus salicylowy, denaturat, zastawianie lub sprzedaż własnych i rodzinnych rzeczy w celu uzyskania pieniędzy na wódkę; zanik wyrzutów sumienia; zupełny brak zainteresowania losem własnym i najbliższych; stopniowy zanik wrodzonych i nabytych zdolności intelektualnych oraz zawodowych. Alkoholik zaczyna pić niemal od samego rana, a po wytrzeźwieniu pije znowu niekiedy aż do stanu całkowitego zatrucia. Nawroty takie mogą trwać wiele dni a nawet tygodni. Niekiedy te tzw. ciągi pijacze kończą się śmiercią. W tej fazie zaprzestanie picia powoduje pojawienie się natychmiast nieokreślonych lęków i obaw, poczucia bezprzedmiotowego zagrożenia, nasila się poczucie winy. U pewnej kategorii alkoholików (około 10% przypadków) w fazie tej pojawiają się psychozy alkoholowe. Są to najczęściej majaczenia drżenne (delirium tremens biała gorączka), omamica alkoholowa (przysłowiowe białe myszki ) lub obłęd opilczy. Występuje również padaczka alkoholowa, choroby somatyczne jak polineuropatia czyli tzw. kaczy chód, marskość etc. Faza ta nie bez przyczyny zwana jest przewlekłą gdyż chory może kręcić się w owym błędnym kole nawet przez kilkadziesiąt lat o ile wcześniej nie zejdzie. Stwierdzono, że okres rozwoju nałogu od rozpoczęcia intensywnego picia i wejścia we wstępna fazę nałogu do fazy krytycznej trwa u dorosłych ludzi 5 10 lat, u młodzieży, z oczywistych powodów jest on znacznie krótszy, niejednokrotnie zaledwie 2-3 letni. Specjaliści przychylają się do opinii, że alkoholizm jest chorobą ośrodkowego układu nerwowego. Wskazuje na to większość opisanych objawów. Medycyna nie ma dotychczas środków pozwalających przywracać organizmowi człowieka dotkniętego chorobą alkoholową pełnej zdolności obronnej wobec alkoholu innymi słowy nie istniej lek który pozwolił by na powrót do kontrolowanego picia jak to ma miejsce w przypadku ludzi zdrowych. Jednakże tu zatrzymajmy się na chwilę i zaznaczmy jasno i klarownie, otóż jest sposób by wyrwać się z błędnego koła farmakologiczno psychicznego, rzecz jasna mowa o leczeniu i zatrzymaniu procesu rozwoju choroby, wszak nie ma przypadków beznadziejnych. Doświadczenie pokazuje że wielu ludziom udaje się wyjść na prostą. Leczenie prowadzi zazwyczaj do usunięcia poczucia głodu alkoholowego, ułatwia resocjalizację i odnalezienie swojej właściwej roli w rodzinie i środowisku zawodowym. Człowiek u którego następuje zatrzymanie procesu rozwoju choroby, rzecz jasna nie może spożywać żadnego napoju alkoholowego jeśli zależy mu na trwałym i długofalowym trzeźwieniu oraz poprawie jakości swojego życia. Każde ponowne zetknięcie z alkoholem powoduje nawrót choroby.

7 Biologiczno psychiczno społeczny wymiar uzależnień. Zjawisko czterech błędnych kół. Systemem iluzji i zaprzeczeń. Teraz kilka słów o bio-psycho-społecznym charakterze choroby związanej ogólnie uzależnieniami od środków psychoaktywnych a w szczególności od alkoholu czy narkotyków oraz o zjawisku czterech błędnych kół oraz o systemie iluzji i zaprzeczeń. Spojrzenie na problem od tej strony pozwoli na nieco lepsze zrozumienie procesu stopniowego wikłania się w uzależnienie. - błędne koło psychiczne. Młoda osoba boryka się z problemami emocjonalnymi, sięga po środki odurzające tym samym pogłębiając te problemy. - błędne koło społeczne. Konsekwencją odurzania się są często zaniedbania w sferze społecznej i niepowodzenia w nauce czy w pracy, nie wywiązywanie się z obowiązków i ról społecznych; trudności w relacjach rówieśniczych. Osoba ma wrażenie, że traci na wartości w oczach innych co popycha ją do poszukiwania akceptacji w mniej wymagającym środowisku. - błędne koło słabości ego (zwane również mechanizmem rozproszonego czy rozdwojonego ja). Przyjmowanie środków psychoaktywnych pociąga za sobą zmiany w funkcjonowaniu mózgowym objawiające się obniżeniem kontroli i integracji zachowań i przeżyć. Ujawnia się tu również jeszcze jeden mechanizm zwany mechanizmem nałogowego regulowania uczuć. Dlatego tak trudno jest zaprzestać i zapanować nad pragnieniem odurzania się gdyż nasze emocje są sterowane niejako za pomocą środka psychoaktywnego. - błędne koło farmakologiczne. Jest najbardziej oczywistym i pojawiającym się najpóźniej; polega na tym, że wprowadzony do organizmu środek powoduje zmiany metaboliczne objawiające się w początkowej fazie zmianą tolerancji, z regóły wzrostem tolerancji na coraz to większe dawki. Pojawiają się również zaburzenia związane z odstawieniem środka czyli tzw. zespół abstynencyjny czy odstawienny, co daje w rezultacie uczucie, że ciało pragnie coraz częściej i więcej środka psychoaktywnego jakim jest bez wątpienia alkohol czy ogólnie pojęty narkotyk. Reasumując, widzimy iż bio-psycho-społeczny charakter uzależnień objawia się we wszystkich sferach życia człowieka w sposób degradacyjny, postępowy i rozłożony w czasie stąd często wydaje się być niedostrzegalny. System iluzji i zaprzeczeń Warto jeszcze wspomnieć o systemie iluzji i zaprzeczeń, w skład którego wchodzą takie mechanizmy obronne jak: zaprzeczanie, minimalizowanie, obwinianie, racjonalizowanie, intelektualizowanie czy fantazjowanie. System owy występuje w chorobach związanych z uzależnieniami, i jest mechanizmem obronnym stosowanym nieświadomie. Zaprzeczanie przykładowo polega na podtrzymywaniu przekonania, że coś nie istnieje, mimo, że w rzeczywistości to coś występuje. Mechanizm ten broni alkoholika przed tym co jest zagrażające. Typowym przykładem jest uporczywe twierdzenia, że nie ma się problemów z uzależnieniem od alkoholu, pomimo oczywistych dowodów, które potwierdzają i są spostrzegane przez otoczenie; często słyszy się argument typu mi to nie grozi. Minimalizowanie to przyznawanie się do problemów ale w taki sposób, że problemy te wydają się znacznie mniejsze i nie tak poważne jak w rzeczywistości np. owszem, piję ale lub nie jest tak źle, żeby nie mogło być gorzj.

8 Obwinianie jest zaprzeczaniem własnej odpowiedzialności za pewne zachowania i utrzymywanie, ze ktoś inny lub coś innego jest za nie odpowiedzialne. Racjonalizowanie jest sposobem na budowanie alibi, usprawiedliwień i innych wyjaśnień własnego zachowania pomniejszających własną odpowiedzialność i przedstawiających w pozytywnym świetle motywy własnego postępowania. Służą one przede wszystkim do dostarczenia innych niż fakt uzależnienia wyjaśnień zachowań związanych z zażywaniem. Bardzo często nie występuje tu proste zaprzeczanie faktom dotyczącym zachowania, za to przedstawia się fikcyjne bądź złudne wyjaśnienia przyczyn np. na pewno dam sobie radę. Intelektualizowanie to unikanie konkretnej i osobistej świadomości problemów, traktowanie ich w sposób abstrakcyjny przy pomocy uogólnień, spekulacji intelektualnych i analizy teoretycznej. Fantazjowanie jest budowaniem wyobrażeń na temat nierealistycznych sytuacji, wydarzeń i własnych czynów np. rozwiąże każdy problem samemu. Jak widać ludzie zawsze pragnęli przyjemności, ale czasem przesadzają i się uzależniają. Pamiętajmy, nie ma sytuacji bez wyjścia, a dopóki będziemy myśleć trzeźwo dopóty będziemy w stanie rozwiązać każdy iście wydawałoby się nie rozwiązalny problem. W zgiełku ulicznym i w zamęcie życia zachowujcie spokój, wszak z całym swym zakłamaniem, znojem i rozwianymi marzeniami, ciągle ten świat jest jeszcze piękny. Bądźcie uważni, zaś w staraniach dążenia do szczęścia i przyjemności starajcie się wykorzystywać spokój i siłę ducha, przeto nic tak nie uspokaja i nie daje takiej przyjemności jak świadomość siebie i wiedza kim tak naprawdę jesteśmy i dokąd zmierzamy. Tomasz Wróblewski

Spis Treści 7. Leczenie uzależnień 8.Podsumowanie

Spis Treści 7. Leczenie uzależnień 8.Podsumowanie STOP UZALEŻNIENIOM Spis Treści 1. Uzależnienie 2.Alkoholizm 3. Nikotynizm 4.Uzależnienie od Komputera i Internetu 5.Narkomania 6.Uzależnienie od Dopalaczy 7.Leczenie uzależnień 8.Podsumowanie Uzależnienie

Bardziej szczegółowo

,,BĄDŹ CZUJNY, NIE ULEGAJ NAŁOGOM

,,BĄDŹ CZUJNY, NIE ULEGAJ NAŁOGOM ,,BĄDŹ CZUJNY, NIE ULEGAJ NAŁOGOM UZALEŻNIENIE UZALEŻNIENIE TO NABYTA SILNA POTRZEBA WYKONYWANIA JAKIEJŚ CZYNNOŚCI LUB ZAŻYWANIA JAKIEJŚ SUBSTANCJI. WSPÓŁCZESNA PSYCHOLOGIA TRAKTUJE POJĘCIE UZALEŻNIENIA

Bardziej szczegółowo

WIZYTA W MONARZE W R A M A C H P R O J E K T U,, D O B R Y S T A R T

WIZYTA W MONARZE W R A M A C H P R O J E K T U,, D O B R Y S T A R T WIZYTA W MONARZE W R A M A C H P R O J E K T U,, D O B R Y S T A R T CO TO JEST MONAR? Stowarzyszenie MONAR działa na terenie całej Polski. W 2013 r. prowadziło 35 poradni profilaktyki i terapii uzależnień,

Bardziej szczegółowo

WPŁYW ALKOHOLU NA ORGANIZM CZŁOWIEKA

WPŁYW ALKOHOLU NA ORGANIZM CZŁOWIEKA RODZAJE ALKOHOLU alkohol metylowy (znany także pod nazwami spirytus drzewny i karbinol najprostszy, trujący dla człowieka związek organiczny z grupy alkoholi) ; alkohol etylowy (napój alkoholowy); gliceryna

Bardziej szczegółowo

ALKOHOLIZM. jako kwestia społeczna. Anna Siry

ALKOHOLIZM. jako kwestia społeczna. Anna Siry ALKOHOLIZM jako kwestia społeczna Anna Siry Czym jest alkoholizm? Zespół uzależnienia od alkoholu Choroba demokratyczna Chroniczna, postępująca i potencjalnie śmiertelna choroba Podstawowe pojęcia związane

Bardziej szczegółowo

ALKOHOLIZM NA CZYM POLEGA ALKOHOLIZM?

ALKOHOLIZM NA CZYM POLEGA ALKOHOLIZM? ALKOHOLIZM NA CZYM POLEGA ALKOHOLIZM? Termin "alkoholizm" odnosi się do choroby zwanej także zespołem uzależnienia od alkoholu. Jest to najcięższe stadium grupy problemów alkoholowych, do której należą

Bardziej szczegółowo

MITY I PRAWDA NA TEMAT ALKOHOLU

MITY I PRAWDA NA TEMAT ALKOHOLU MITY I PRAWDA NA TEMAT ALKOHOLU Mit: Piwo co prawda zawiera alkohol, ale w tak małych ilościach, że nie ryzykje się pijąc je, bo jest mniej szkodliwe. Fakt: Szkody mogą pojawić się u osób, które piją tylko

Bardziej szczegółowo

Andrzej Święcki. Rok: Wydawnictwo: Miejsce wydania:

Andrzej Święcki. Rok: Wydawnictwo: Miejsce wydania: Andrzej Święcki Rok: Wydawnictwo: Miejsce wydania: Obecnie istnieją dwie najczęściej przyjmowane zasady definiowania i klasyfikowania zaburzeń związanych z używaniem alkoholu, sformułowane w Międzynarodowej

Bardziej szczegółowo

Wiesław Krupa Alkoholizm jako przyczyna nieważności małżeństwa. Ius Matrimoniale 1 (67), 133-136

Wiesław Krupa Alkoholizm jako przyczyna nieważności małżeństwa. Ius Matrimoniale 1 (67), 133-136 Wiesław Krupa Alkoholizm jako przyczyna nieważności małżeństwa Ius Matrimoniale 1 (67), 133-136 1996 A lkoholizm jako przyczyna niew ażności m ałżeństw a W prowadzonych przez sądy kościelne sprawach o

Bardziej szczegółowo

Używki- to produkty spożywcze nie mające właściwości odżywczych, zawierające substancje, które działają pobudzająco na układ nerwowy.

Używki- to produkty spożywcze nie mające właściwości odżywczych, zawierające substancje, które działają pobudzająco na układ nerwowy. Używki- to produkty spożywcze nie mające właściwości odżywczych, zawierające substancje, które działają pobudzająco na układ nerwowy. Uzależnienie nałóg - to silne pragnienie zażywania konkretnych środków,

Bardziej szczegółowo

PATOLOGIE SPOŁECZNE ALKOHOLIZM, NIKOTYNIZM, NARKOMANIA. OPRACOWANIE: Karolina Gajdosz Agnieszka Wańczyk

PATOLOGIE SPOŁECZNE ALKOHOLIZM, NIKOTYNIZM, NARKOMANIA. OPRACOWANIE: Karolina Gajdosz Agnieszka Wańczyk PATOLOGIE SPOŁECZNE ALKOHOLIZM, NIKOTYNIZM, NARKOMANIA OPRACOWANIE: Karolina Gajdosz Agnieszka Wańczyk ALKOHOLIZM Alkoholizm - nazywany jest również zespołem uzależnienia od alkoholu, chorobą alkoholową

Bardziej szczegółowo

Uzależnienie od słodyczy

Uzależnienie od słodyczy Uzależnienie od słodyczy NA PRZYKŁADZIE WŁASNYM AUTORKI ARTYKUŁU Uzależnienia behawioralne - z czym to się je? Założę się, że każdy z nas zna ze swojego bliższego bądź dalszego otoczenia przykład osoby

Bardziej szczegółowo

Łatwiej pomóc innym niż sobie

Łatwiej pomóc innym niż sobie Łatwiej pomóc innym niż sobie Spośród wszystkich chorób nowotwory wywierają najsilniejszy wpływ na psychikę człowieka. Fazy przeżywania, adaptacji do choroby, ich kolejność i intensywność zależy od wielu

Bardziej szczegółowo

Projekt pt.: Nauczyciel przedmiotów zawodowych współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego

Projekt pt.: Nauczyciel przedmiotów zawodowych współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Zajęcia realizowane w ramach projektu współfinansowanego ze środków Unii nr WND- POKL.03.03.02-00-022/08 pt. Nauczyciel przedmiotów zawodowych, w ramach Programu Operacyjnego Kapitał Ludzki, Priorytet

Bardziej szczegółowo

W ramach pierwszego projektu zapraszamy na konferencję, poświęconą chorobie alkoholowej. Udział w konferencji jest bezpłatny!

W ramach pierwszego projektu zapraszamy na konferencję, poświęconą chorobie alkoholowej. Udział w konferencji jest bezpłatny! I.Miło nam poinformować mieszkańców dzielnicy, że nasze Stowarzyszenie otrzymało dofinansowanie do realizacji dwóch projektów: 100 Lat Aktywności i Wrota Domu Sąsiedzkiego w Osowej. Obydwa projekty są

Bardziej szczegółowo

Wybrane zaburzenia lękowe. Tomasz Tafliński

Wybrane zaburzenia lękowe. Tomasz Tafliński Wybrane zaburzenia lękowe Tomasz Tafliński Cel prezentacji Przedstawienie najważniejszych objawów oraz rekomendacji klinicznych dotyczących rozpoznawania i leczenia: Uogólnionego zaburzenia lękowego (GAD)

Bardziej szczegółowo

Sprawdź, czy Twoje picie jest bezpieczne zrób test AUDIT

Sprawdź, czy Twoje picie jest bezpieczne zrób test AUDIT Sprawdź, czy Twoje picie jest bezpieczne zrób test AUDIT TEST AUDIT Test Rozpoznawania Zaburzeń Związanych z Piciem Alkoholu. Test rekomendowany przez WHO 38. Przeczytaj dokładnie kolejne pytania. Zastanów

Bardziej szczegółowo

Uzależnienie behawioralne. Co to takiego?

Uzależnienie behawioralne. Co to takiego? Uzależnienie behawioralne. Co to takiego? Uzależnienie behawioralne? Nałogowe zachowanie? Czy to jest zaraźliwe?! Na pewno słyszałe(a)ś o uzależnieniu od alkoholu, papierosów i narkotyków. Mówią o tym

Bardziej szczegółowo

PROFILAKTYKA UZALEŻNIEŃ RODZIC - DZIECKO DZIECKO - RODZIC

PROFILAKTYKA UZALEŻNIEŃ RODZIC - DZIECKO DZIECKO - RODZIC PROFILAKTYKA UZALEŻNIEŃ RODZIC - DZIECKO DZIECKO - RODZIC DROGI RODZICU! Buduj solidny fundament jakim jest dla dziecka Rodzina. Tylko bliski kontakt z dzieckiem może uchronić je od problemu uzależnienia.

Bardziej szczegółowo

KATARZYNA POPICIU WYDAWNICTWO WAM

KATARZYNA POPICIU WYDAWNICTWO WAM KATARZYNA ŻYCIEBOSOWSKA POPICIU WYDAWNICTWO WAM Zamiast wstępu Za każdym razem, kiedy zaczynasz pić, czuję się oszukana i porzucona. Na początku Twoich ciągów alkoholowych jestem na Ciebie wściekła o to,

Bardziej szczegółowo

Opracowała: a: mgr Agata Grochowiecka

Opracowała: a: mgr Agata Grochowiecka Dorosłym być Opracowała: a: mgr Agata Grochowiecka Prawda czy fałsz? Sprawdź swoją wiedzę: 1. Ktoś,, kto ma silną wolę nigdy się nie uzaleŝni? 2. UzaleŜnienie to choroba, którą się leczy w specjalnych

Bardziej szczegółowo

Akademia Pozytywnej Profilaktyki. Szkolenia dla Komisji ds. Rozwiązywania Problemów Alkoholowych 2015/2016

Akademia Pozytywnej Profilaktyki. Szkolenia dla Komisji ds. Rozwiązywania Problemów Alkoholowych 2015/2016 Szkolenia dla Komisji ds. Rozwiązywania Problemów Alkoholowych 2015/2016 Komisja ds. Rozwiązywania Problemów Alkoholowych - zadania i zakres działań 1. Alkohol etylowy jako: substancja psychoaktywna substancja

Bardziej szczegółowo

Materiał dla uczniów nr 1.1. Konsekwencje somatyczne zażywania środków psychoaktywnych (tabelka do wypełnienia).

Materiał dla uczniów nr 1.1. Konsekwencje somatyczne zażywania środków psychoaktywnych (tabelka do wypełnienia). Materiał dla uczniów nr 1.1. Konsekwencje somatyczne zażywania środków psychoaktywnych (tabelka do wypełnienia). Konsekwencje SOMATYCZNE Materiał dla uczniów nr 1.2. Konsekwencje psychiczne zażywania środków

Bardziej szczegółowo

PROCEDURA ZOBOWIĄZANIA DO LECZENIA ODWYKOWEGO. I. Zespół uzależnienia od alkoholu wg ICD-10

PROCEDURA ZOBOWIĄZANIA DO LECZENIA ODWYKOWEGO. I. Zespół uzależnienia od alkoholu wg ICD-10 PROCEDURA ZOBOWIĄZANIA DO LECZENIA ODWYKOWEGO I. Zespół uzależnienia od alkoholu wg ICD-10 Objawy choroby: 1. silne pragnienie lub poczucie przymusu przyjmowania alkoholu, 2. upośledzona zdolność kontroli

Bardziej szczegółowo

TRUDNOŚCI WYNIKAJĄCE ZE STANU ZDROWIA i KONDYCJI UCZNIA. analiza psychologiczna

TRUDNOŚCI WYNIKAJĄCE ZE STANU ZDROWIA i KONDYCJI UCZNIA. analiza psychologiczna TRUDNOŚCI WYNIKAJĄCE ZE STANU ZDROWIA i KONDYCJI UCZNIA analiza psychologiczna Beata Dobińska psycholog Zachodniopomorska Szkoła Biznesu CHOROBA PRZEWLEKŁA A FUNKCJONOWANIE DZIECKA 1569,7 tys. dzieci i

Bardziej szczegółowo

Książkę dedykuję mojemu Ojcu i Przyjacielowi psychologowi Jerzemu Imielskiemu

Książkę dedykuję mojemu Ojcu i Przyjacielowi psychologowi Jerzemu Imielskiemu Książkę dedykuję mojemu Ojcu i Przyjacielowi psychologowi Jerzemu Imielskiemu Redakcja i korekta: Magdalena Ziarkiewicz Projekt okładki: Katarzyna Juras Copyright 2010 Wydawnictwo Naukowe Scholar, Warszawa

Bardziej szczegółowo

Porcja standardowa alkoholu

Porcja standardowa alkoholu Porcja standardowa alkoholu Porcja standardowa to 10 gramów czystego alkoholu etylowego czyli: 200 ml piwa o zaw.alk. 5% 100 ml wina o zaw.alk. 10% 25 ml wódki o zaw.alk. 40% Czas usuwania z organizmu

Bardziej szczegółowo

Program profilaktyczny. Znajdź rozwiązanie-nie pij

Program profilaktyczny. Znajdź rozwiązanie-nie pij Program profilaktyczny Znajdź rozwiązanie-nie pij Dla uczniów klas trzecich Gimnazjum nr 1 w Myślenicach 2011/2012 SPIS TRESCI 1. Podstawa prawna programu... 2. Założenia Programu i określenie problemu

Bardziej szczegółowo

Szkoła Podstawowa nr 1 im. Bronisława Malinowskiego w Woli. Konkurs BEZPIECZNA SZKOŁA BEZPIECZNY UCZEŃ ZADANIE NR 5 GRUDZIEŃ 2012

Szkoła Podstawowa nr 1 im. Bronisława Malinowskiego w Woli. Konkurs BEZPIECZNA SZKOŁA BEZPIECZNY UCZEŃ ZADANIE NR 5 GRUDZIEŃ 2012 szkola_sp1@poczta.onet.pl Szkoła Podstawowa nr 1 im. Bronisława Malinowskiego w Woli Konkurs BEZPIECZNA SZKOŁA BEZPIECZNY UCZEŃ ZADANIE NR 5 GRUDZIEŃ 2012 Przeprowadzenie we wszystkich klasach konwersatoriów

Bardziej szczegółowo

Uzależnienie od alkoholu. dr n. med. Dariusz Mazurkiewicz

Uzależnienie od alkoholu. dr n. med. Dariusz Mazurkiewicz Uzależnienie od alkoholu dr n. med. Dariusz Mazurkiewicz SILNA, NATRĘTNA POTRZEBA SPOŻYWANIA ALKOHOLU (głód alkoholu). Sformułowanie "głód alkoholowy" używane jest dla określenia stanu charakteryzującego

Bardziej szczegółowo

Depresja a uzależnienia. Maciej Plichtowski Specjalista psychiatra Specjalista psychoterapii uzależnień

Depresja a uzależnienia. Maciej Plichtowski Specjalista psychiatra Specjalista psychoterapii uzależnień Depresja a uzależnienia Maciej Plichtowski Specjalista psychiatra Specjalista psychoterapii uzależnień Alkoholizm w chorobach afektywnych Badania NIMH* (1990) (uzależnienie + nadużywanie) Badania II Kliniki

Bardziej szczegółowo

A n d r z e j M a j e w s k i

A n d r z e j M a j e w s k i P a p i e r o s y i a l k o h o l s ł u s z n i e n a z y w a n e s ą u ż y w k a m i, g d y ż z u ż y w a j ą c z ł o w i e k a A n d r z e j M a j e w s k i Uzależnienie - nabyta potrzeba wykonywania

Bardziej szczegółowo

Uzależnienia. Nabyta silna potrzeba zażywania jakiejś substancji.

Uzależnienia. Nabyta silna potrzeba zażywania jakiejś substancji. Uzależnienia Nabyta silna potrzeba zażywania jakiejś substancji. Termin uzależnienie jest stosowany głównie dla osób, które nadużywają narkotyków, alkoholu i papierosów. Używki Wszystkie używki stanowią

Bardziej szczegółowo

Obrzydliwe lecz prawdziwe... sami możecie wyrobić sobie zdanie.

Obrzydliwe lecz prawdziwe... sami możecie wyrobić sobie zdanie. Obrzydliwe lecz prawdziwe... sami możecie wyrobić sobie zdanie. Nikotyna związek chemiczny, który prowadzi do uzależnienia od papierosów w wysokich dawkach stanowi truciznę. Tytoń wypalany w dowolnej formie

Bardziej szczegółowo

Alkohol co każdy wiedzieć powinien

Alkohol co każdy wiedzieć powinien Alkohol co każdy wiedzieć powinien Alkohol i Twoje życie Dlaczego ludzie piją alkohol? Alkohol znajdujący się w znanych nam napojach alkoholowych takich jak piwo, wino, wódka, jest substancją o wyjątkowo

Bardziej szczegółowo

Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna ul. Dr. Józefa Rostka 16 41-902 Bytom tel; 032 2819405, 032 2819406

Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna ul. Dr. Józefa Rostka 16 41-902 Bytom tel; 032 2819405, 032 2819406 Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna ul. Dr. Józefa Rostka 16 41-902 Bytom tel; 032 2819405, 032 2819406 mgr Zuzanna Krząkała- psycholog Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej w Bytomiu Uzależnienie od gier

Bardziej szczegółowo

GMINNY PROGRAM PRZECIWDZIAŁANIA NARKOMANII W GMINIE BODZECHÓW NA ROK 2013

GMINNY PROGRAM PRZECIWDZIAŁANIA NARKOMANII W GMINIE BODZECHÓW NA ROK 2013 Załącznik Nr 1 do Uchwały Nr XXXI/86/2012 Rady Gminy Bodzechów z dnia 13 grudnia 2012 roku GMINNY PROGRAM PRZECIWDZIAŁANIA NARKOMANII W GMINIE BODZECHÓW NA ROK 2013 1. Wstęp Gminny Program Przeciwdziałania

Bardziej szczegółowo

Żałoba i strata. Paulina Wróbel Instytut Psychologii UJ

Żałoba i strata. Paulina Wróbel Instytut Psychologii UJ Żałoba i strata Paulina Wróbel Instytut Psychologii UJ Żałoba Proces psychologicznej, społecznej i somatycznej reakcji, będącej odpowiedzią na utratę i jej konsekwencje. Spełnia prawie wszystkie kryteria

Bardziej szczegółowo

Raport indywidualny INFORMACJE POUFNE. Jan Kowalski. Test przeprowadzony za pośrednictwem http://pracabezstresu.pl 5 stycznia 2015

Raport indywidualny INFORMACJE POUFNE. Jan Kowalski. Test przeprowadzony za pośrednictwem http://pracabezstresu.pl 5 stycznia 2015 Jan Kowalski Test przeprowadzony za pośrednictwem http://pracabezstresu.pl 5 stycznia 2015 INFORMACJE POUFNE Wprowadzenie Celem serwisu jest umożliwienie osobom zainteresowanym lub martwiącym się oszacowania

Bardziej szczegółowo

1 Uzależnienia jak ochronić siebie i bliskich Krzysztof Pilch

1 Uzależnienia jak ochronić siebie i bliskich Krzysztof Pilch 1 2 Spis treści Wprowadzenie......5 Rozdział I: Rodzaje uzależnień...... 7 Uzależnienia od substancji......8 Uzależnienia od czynności i zachowań.... 12 Cechy wspólne uzależnień.... 26 Rozdział II: Przyczyny

Bardziej szczegółowo

AD/HD ( Attention Deficit Hyperactivity Disorder) Zespół Nadpobudliwości Psychoruchowej z Zaburzeniami Koncentracji Uwagi

AD/HD ( Attention Deficit Hyperactivity Disorder) Zespół Nadpobudliwości Psychoruchowej z Zaburzeniami Koncentracji Uwagi AD/HD ( Attention Deficit Hyperactivity Disorder) Zespół Nadpobudliwości Psychoruchowej z Zaburzeniami Koncentracji Uwagi GENETYCZNIE UWARUNKOWANA, NEUROLOGICZNA DYSFUNKCJA, CHARAKTERYZUJĄCA SIĘ NIEADEKWATNYMI

Bardziej szczegółowo

RADY DLA RODZICÓW PODANE PONIŻEJ RADY MAJĄ POMÓC PAŃSTWU W UCHRONIENIU WASZEGO DZIECKA PRZED ZAŻYWANIEM ŚRODKÓW UZALEŻNIAJĄCYCH

RADY DLA RODZICÓW PODANE PONIŻEJ RADY MAJĄ POMÓC PAŃSTWU W UCHRONIENIU WASZEGO DZIECKA PRZED ZAŻYWANIEM ŚRODKÓW UZALEŻNIAJĄCYCH RADY DLA RODZICÓW PODANE PONIŻEJ RADY MAJĄ POMÓC PAŃSTWU W UCHRONIENIU WASZEGO DZIECKA PRZED ZAŻYWANIEM ŚRODKÓW UZALEŻNIAJĄCYCH Rozmawiaj ze swoim dzieckiem o paleniu papierosów, piciu alkoholu i zażywaniu

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XXIX/228/2013 RADY GMINY TERESIN z dnia 25 stycznia 2013 r. w sprawie przyjęcia Gminnego Programu Przeciwdziałania Narkomanii na rok 2013

UCHWAŁA NR XXIX/228/2013 RADY GMINY TERESIN z dnia 25 stycznia 2013 r. w sprawie przyjęcia Gminnego Programu Przeciwdziałania Narkomanii na rok 2013 UCHWAŁA NR XXIX/228/2013 RADY GMINY TERESIN z dnia 25 stycznia 2013 r. w sprawie przyjęcia Gminnego Programu Przeciwdziałania Narkomanii na rok 2013 Na podstawie art. 18 ust. 2 punkt 15 ustawy z dnia 8

Bardziej szczegółowo

12. Leczenie choroby alkoholowej zmiana tożsamości

12. Leczenie choroby alkoholowej zmiana tożsamości W poprzednim odcinku opisaliśmy pierwsze kroki jakie powinien zrobić alkoholik decydujący się na powrót do normalnego życia. Zasadnicza sprawa jest odtrucie, czyli przerwanie picia pod kontrola lekarska.

Bardziej szczegółowo

Jednostka dydaktyczna 1: Analiza problemów psycho-społecznych

Jednostka dydaktyczna 1: Analiza problemów psycho-społecznych Jednostka dydaktyczna 1: Analiza problemów psycho-społecznych W tej jednostce dydaktycznej poznasz najbardziej powszechne problemy osób z nabytą niepełnosprawnością i ich rodzin. Nie znajdziesz tutaj rozwiązań,

Bardziej szczegółowo

,,DOPALACZE KRADNĄ ŻYCIE 1. Czy istnieją bezpieczne,,dopalacze?

,,DOPALACZE KRADNĄ ŻYCIE 1. Czy istnieją bezpieczne,,dopalacze? ,,DOPALACZE KRADNĄ ŻYCIE 1. Czy istnieją bezpieczne,,dopalacze? Nie, zażycie jakiegokolwiek,,dopalacza powoduje, że stajesz się królikiem doświadczalnym. Zazwyczaj po zażyciu narkotyku, bo,,dopalacze to

Bardziej szczegółowo

w sprawie przyjęcia Gminnego Programu Przeciwdziałania Narkomanii dla Gminy Dąbrowa na 2011 rok

w sprawie przyjęcia Gminnego Programu Przeciwdziałania Narkomanii dla Gminy Dąbrowa na 2011 rok Uchwała Nr VI/32/11 Rady Gminy Dąbrowa z dnia 17 marca 2011 r. w sprawie przyjęcia Gminnego Programu Przeciwdziałania Narkomanii dla Gminy Dąbrowa na 2011 rok Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy

Bardziej szczegółowo

Promocja zdrowia i edukacja prozdrowotna

Promocja zdrowia i edukacja prozdrowotna Promocja zdrowia i edukacja prozdrowotna Kształcenie w zakresie podstaw promocji zdrowia i edukacji zdrowotnej Zdrowie, promocja zdrowia, edukacja zdrowotna, zapobieganie chorobom. Historia promocji zdrowia.

Bardziej szczegółowo

Wniosek o wszczęcie procedury wyjaśniającej w przedmiocie uzależnienia od alkoholu. Imię i nazwisko... Proszę uzasadnić dlaczego...

Wniosek o wszczęcie procedury wyjaśniającej w przedmiocie uzależnienia od alkoholu. Imię i nazwisko... Proszę uzasadnić dlaczego... Wniosek o wszczęcie procedury wyjaśniającej w przedmiocie uzależnienia od alkoholu Gminna Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w Zielonej Górze Wnioskodawca: Imię i nazwisko. Imiona rodziców...

Bardziej szczegółowo

42 Choroby wysokogórskie PORADA PORADA 42 ROBERT SZYMCZAK. Choroby. wysokogórskie

42 Choroby wysokogórskie PORADA PORADA 42 ROBERT SZYMCZAK. Choroby. wysokogórskie 4 Choroby wysokogórskie PORADA 4 ROBERT SZYMCZAK Choroby wysokogórskie 4 4 Choroby wysokogórskie W rozdziale omówimy choroby związane ze zmniejszającą się dostępnością tlenu na wysokości: Ostrą Chorobę

Bardziej szczegółowo

Zaburzenia odżywiania -

Zaburzenia odżywiania - Zaburzenia odżywiania - - rozpoznanie, objawy, leczenie Dorota Zatorska - Stempin 2012 1 Zaburzenia odżywiania - objawy, rozpoznanie, leczenie " Ciało ma znaczenie, ale kiedy dochodzimy do tego, co u

Bardziej szczegółowo

Narkotyki a młodzież Suchej Beskidzkiej. Barbara Brańka Natalia Chrząścik Natalia Dulska Norbert Rzeźniczak Opiekun projektu Dariusz Ryczko

Narkotyki a młodzież Suchej Beskidzkiej. Barbara Brańka Natalia Chrząścik Natalia Dulska Norbert Rzeźniczak Opiekun projektu Dariusz Ryczko Narkotyki a młodzież Suchej Beskidzkiej Barbara Brańka Natalia Chrząścik Natalia Dulska Norbert Rzeźniczak Opiekun projektu Dariusz Ryczko Narkotyki, co to takiego? Narkotyki to substancje psychoaktywne.

Bardziej szczegółowo

Zaburzenia i problemy psychiczne pacjentów onkologicznych.

Zaburzenia i problemy psychiczne pacjentów onkologicznych. Zaburzenia i problemy psychiczne pacjentów onkologicznych. Diagnoza choroby nowotworowej i leczenie onkologiczne wymagają psychicznego przystosowania do nowej sytuacji. Zarówno pacjent, jak i jego bliscy

Bardziej szczegółowo

Oferta obejmuje zajęcia warsztatowe pn: Narkotykowe dylematy i przeznaczona jest dla III klas gimnazjum i młodzieży szkół ponadgimanzjalnych.

Oferta obejmuje zajęcia warsztatowe pn: Narkotykowe dylematy i przeznaczona jest dla III klas gimnazjum i młodzieży szkół ponadgimanzjalnych. O F E R T A zajęć warsztatowych z zakresu profilaktyki narkomanii dla młodzieży Oferta obejmuje zajęcia warsztatowe pn: Narkotykowe dylematy i przeznaczona jest dla III klas gimnazjum i młodzieży szkół

Bardziej szczegółowo

Psychoterapia poznawczobehawioralna. chorobami somatycznymi. Paulina Wróbel Instytut Psychologii UJ

Psychoterapia poznawczobehawioralna. chorobami somatycznymi. Paulina Wróbel Instytut Psychologii UJ Psychoterapia poznawczobehawioralna pacjentów z chorobami somatycznymi Paulina Wróbel Instytut Psychologii UJ Chory somatycznie i jego sytuacja Poczucie zagrożenia Utrata kontroli Wyłączenie z ról społecznych

Bardziej szczegółowo

BLIZEJ SIEBIE DALEJ OD NARKOTYKÓW, DOPALACZY

BLIZEJ SIEBIE DALEJ OD NARKOTYKÓW, DOPALACZY BLIZEJ SIEBIE DALEJ OD NARKOTYKÓW, DOPALACZY Narkotyki i prawo Posiadanie narkotyków jest czynem karalnym, ale łamanie prawa przez dziecko biorące narkotyki związane bywa także ze zdobywaniem pieniędzy.

Bardziej szczegółowo

Rozpoznawanie i radzenie sobie. z trudnościami natury psychicznej. w naszych grupach CZĘŚĆ II

Rozpoznawanie i radzenie sobie. z trudnościami natury psychicznej. w naszych grupach CZĘŚĆ II Rozpoznawanie i radzenie sobie z trudnościami natury psychicznej w naszych grupach CZĘŚĆ II Części konferencji: 1. Osobowość. 2.Zranienia osobowości. 3.Problemy ludzi. 4.Zaburzenia psychiczne. 5.Nasza

Bardziej szczegółowo

DIAGNOZA ZAGROŻENIA ALKOHOLIZMEM GRUPY WYCHOWANKÓW SCHRONISKA

DIAGNOZA ZAGROŻENIA ALKOHOLIZMEM GRUPY WYCHOWANKÓW SCHRONISKA Robert Tendaj DIAGNOZA ZAGROŻENIA ALKOHOLIZMEM GRUPY WYCHOWANKÓW SCHRONISKA Diagnozy interesującego mnie problemu dokonałem mającnauwadze następujące cele: -ocenę rozmiarów zagrożenia alkoholizmem, któremu

Bardziej szczegółowo

Autodiagnoza. Jak ocenić swoje picie?

Autodiagnoza. Jak ocenić swoje picie? Autodiagnoza Jak ocenić swoje picie? Spożycie opisywać można w gramach wypitego lub też posługując się miarą porcji standardowej. Przyjmuje się, że w Europie porcja taka zawiera zwykle 10g czystego. Porcja

Bardziej szczegółowo

PORADNIK DLA OPIEKUNÓW OSÓB STARSZYCH

PORADNIK DLA OPIEKUNÓW OSÓB STARSZYCH PORADNIK DLA OPIEKUNÓW OSÓB STARSZYCH Co mam zrobić gdy podopieczny skarży się na boleści? Co zrobić gdy zachoruje? Jak opiekować się osobą z Alzheimerem, Demencją czy inna chorobą? Jakie problemy mogą

Bardziej szczegółowo

Dopalacze. Nowe narkotyki. Czy znasz prawdę o dopalaczach?

Dopalacze. Nowe narkotyki. Czy znasz prawdę o dopalaczach? Dopalacze Nowe narkotyki. Czy znasz prawdę o dopalaczach? Dopalacze nowe narkotyki Dopalacze to nic innego jak nowe narkotyki, których użycie stanowi bezpośrednie zagrożenie dla zdrowia lub życia. W 2014

Bardziej szczegółowo

WIOSENNA SESJA SZKOLNA

WIOSENNA SESJA SZKOLNA WIOSENNA SESJA SZKOLNA poświęcona profilaktyce uzależnień Temat sesji: ALKOHOL WROGIEM CZŁOWIEKA I RODZINY Termin sesji: 20 kwietnia 2006, godz. 10 : 45-11 :30 część I przerwa godz. 11: 40-12 : 25 część

Bardziej szczegółowo

TRENER MARIUSZ MRÓZ - JEDZ TO, CO LUBISZ I WYGLĄDAJ JAK CHCESZ!

TRENER MARIUSZ MRÓZ - JEDZ TO, CO LUBISZ I WYGLĄDAJ JAK CHCESZ! TRENER MARIUSZ MRÓZ - JEDZ TO, CO LUBISZ I WYGLĄDAJ JAK CHCESZ! Witaj! W tym krótkim PDFie chcę Ci wytłumaczyć dlaczego według mnie jeżeli chcesz wyglądać świetnie i utrzymać świetną sylwetkę powinieneś

Bardziej szczegółowo

Uzależnieniom mówimy STOP

Uzależnieniom mówimy STOP Uzależnieniom mówimy STOP Uzależnienia Nałóg to uzależnienie, przymusowe przyjmowanie substancji uzależniającej, psychiczne i fizyczne przyzwyczajenie się do tej substancji. Powoduje negatywne skutki zdrowotne

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE KOŃCOWE. z wykonania zadania publicznego. w okresie od 01.02 do 31.12

SPRAWOZDANIE KOŃCOWE. z wykonania zadania publicznego. w okresie od 01.02 do 31.12 SPRAWOZDANIE KOŃCOWE z wykonania zadania publicznego Terapia i rehabilitacja osób uzależnionych od alkoholu i członków ich rodzin z terenu Gminy Andrychów (tytuł zadania publicznego) w okresie od 01.02

Bardziej szczegółowo

bez względu na to jak się ubierasz, jakiej słuchasz muzyki, gdzie mieszkasz i z kim się przyjaźnisz,

bez względu na to jak się ubierasz, jakiej słuchasz muzyki, gdzie mieszkasz i z kim się przyjaźnisz, Światowy Dzień AIDS obchodzony jest co roku 1 grudnia. Uroczyste obchody niosą przesłanie współczucia, nadziei, solidarności z ludźmi żyjącymi z HIV i AIDS, a także zrozumienia problemów związanych z HIV,

Bardziej szczegółowo

ALKOHOLIZM: "Choroba alkoholowa", "Uzależnienie od alkoholu", "Alkoholizm"

ALKOHOLIZM: Choroba alkoholowa, Uzależnienie od alkoholu, Alkoholizm ALKOHOLIZM: - CO TO JEST ALKOHOLIZM - MITY NA TEMAT ALKOHOLIZMU - FAZY ALKOHOLIZMU - SYGNAŁY OSTRZEGAWCZE - OBJAWY ALKOHOLIZMU - TYPY ALKOHOLIKÓW - SKUTKI ALKOHOLIZMU - JAK POSTĘPOWAĆ Z ALKOHOLIKIEM? Co

Bardziej szczegółowo

Depresja wyzwanie dla współczesnej medycyny

Depresja wyzwanie dla współczesnej medycyny Projekt jest współfinansowany ze środków Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej w ramach Programu Operacyjnego Fundusz Inicjatyw Obywatelskich na lata 2014 2020 Depresja wyzwanie dla współczesnej medycyny

Bardziej szczegółowo

Dlaczego właśnie ta książka?

Dlaczego właśnie ta książka? Dlaczego właśnie ta książka? Czy kiedykolwiek obawiałeś się, że ty albo ktoś, kogo kochasz, macie problem z alkoholem? Czy kiedykolwiek zdarzyło ci się zapomnieć, ile wypiłeś? tylko dokończyć butelkę?

Bardziej szczegółowo

KOMPLEKSOWE PODEJŚCIE DO TERAPII

KOMPLEKSOWE PODEJŚCIE DO TERAPII KOMPLEKSOWE PODEJŚCIE DO TERAPII Ból PRZYWRACANIE ZDROWIA W SZCZEGÓLNY SPOSÓB 2 Krążenie Zapalenie Naprawa tkanek Większość z nas uważa zdrowie za pewnik. Zdarzają się jednak sytuacje, kiedy organizm traci

Bardziej szczegółowo

Analiza zjawiska i aspekt prawny.

Analiza zjawiska i aspekt prawny. Analiza zjawiska i aspekt prawny. Wywieranie wpływu na proces myślowy, zachowanie lub stan fizyczny osoby pomimo braku jej przyzwolenia przy użyciu środków komunikacji interpersonalnej. Typowe środki przemocy

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Wspieranie miękkich kompetencji dziecka Mgr Beata Skowrońska Uniwersytet w Białymstoku 2 października 2014 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY WWW.UNIWERSYTET-DZIECIECY.PL

Bardziej szczegółowo

ALKOHOLIZM ALKOHOLIZM: - CO TO JEST ALKOHOLIZM - MITY NA TEMAT ALKOHOLIZMU - FAZY ALKOHOLIZMU - SYGNAŁY OSTRZEGAWCZE - OBJAWY ALKOHOLIZMU

ALKOHOLIZM ALKOHOLIZM: - CO TO JEST ALKOHOLIZM - MITY NA TEMAT ALKOHOLIZMU - FAZY ALKOHOLIZMU - SYGNAŁY OSTRZEGAWCZE - OBJAWY ALKOHOLIZMU ALKOHOLIZM ALKOHOLIZM: - CO TO JEST ALKOHOLIZM - MITY NA TEMAT ALKOHOLIZMU - FAZY ALKOHOLIZMU - SYGNAŁY OSTRZEGAWCZE - OBJAWY ALKOHOLIZMU - TYPY ALKOHOLIKÓW - SKUTKI ALKOHOLIZMU - JAK POSTĘPOWAĆ Z ALKOHOLIKIEM?

Bardziej szczegółowo

Dziecko i narkotyki. Narkotyki i prawo

Dziecko i narkotyki. Narkotyki i prawo Dziecko i narkotyki Rodzicu nie bój się wiedzy na temat narkotyków! Mając wiedzę łatwiej przekonasz swoje dziecko o ich szkodliwości rzeczowe argumenty bardziej przekonują. Szczegółowe informacje na temat

Bardziej szczegółowo

Wniosek o wszczęcie procedury wyjaśniającej w przedmiocie uzależnienia od alkoholu

Wniosek o wszczęcie procedury wyjaśniającej w przedmiocie uzależnienia od alkoholu Moszczenica, dnia. Gminna Komisja Rozwiązywania Problemów Alkoholowych w Moszczenicy Wniosek o wszczęcie procedury wyjaśniającej w przedmiocie uzależnienia od alkoholu Wnioskodawca: Imię i Nazwisko. Imiona

Bardziej szczegółowo

Choroby układu krążenia. Dr n.med. Radosław Tomalski

Choroby układu krążenia. Dr n.med. Radosław Tomalski Choroby układu krążenia Dr n.med. Radosław Tomalski Choroba niedokrwienna serca choroba niedokrwienna serca, chns, (morbus ischaemicus cordis, mic; ischaemic heart disease, ihd) - jest to zespół objawów

Bardziej szczegółowo

Szanse i ryzyka Psycholog - Edna Palm

Szanse i ryzyka Psycholog - Edna Palm Rodzeństwo dzieci niepełnosprawnych Szanse i ryzyka Psycholog - Edna Palm Tłumaczenie: Psycholog - Dorota Fedorowska (Fundacja EDUCO) Czynniki obciążające rodziny posiadające niepełnosprawne dziecko Obciążenie

Bardziej szczegółowo

Narzędzie pracy socjalnej nr 15 Wywiad z osobą uzależnioną od alkoholu 1 Przeznaczenie narzędzia:

Narzędzie pracy socjalnej nr 15 Wywiad z osobą uzależnioną od alkoholu 1 Przeznaczenie narzędzia: Narzędzie pracy socjalnej nr 15 Wywiad z osobą uzależnioną od alkoholu 1 Przeznaczenie narzędzia: Etap I (1b) Ocena / Diagnoza (Pogłębienie wiedzy o sytuacji związanej z problemem osoby/ rodziny) Zastosowanie

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI ROZUMIEM SIEBIE POMAGAM INNYM

SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI ROZUMIEM SIEBIE POMAGAM INNYM SZKOLNY PROGRAM PROFILAKTYKI ROZUMIEM SIEBIE POMAGAM INNYM Rok szkolny: 2015/2016 PROMOWANIE ZDROWIA 1. ZDROWE ODŻYWIANIE Wymienia zasady zdrowego odżywiania i stosuje je w życiu codziennym; Wyróżnia zdrowe

Bardziej szczegółowo

POROZUMIENIE CZY KONFLIKT? O AKCEPTACJI CHOROBY. PSYCHOLOGICZNE ASPEKTY NF1 W KONTEKŚCIE RODZINNYM

POROZUMIENIE CZY KONFLIKT? O AKCEPTACJI CHOROBY. PSYCHOLOGICZNE ASPEKTY NF1 W KONTEKŚCIE RODZINNYM POROZUMIENIE CZY KONFLIKT? O AKCEPTACJI CHOROBY. PSYCHOLOGICZNE ASPEKTY NF1 W KONTEKŚCIE RODZINNYM dr n. med. Magdalena Trzcińska Szpital Uniwersytecki nr 1 im. dr. A. Jurasza w Bydgoszczy NF1 W RODZINIE

Bardziej szczegółowo

Program profilaktyki Gimnazjum Nr 2 w Ciechanowie do realizacji w latach 2012/2015

Program profilaktyki Gimnazjum Nr 2 w Ciechanowie do realizacji w latach 2012/2015 Program profilaktyki Gimnazjum Nr 2 w Ciechanowie do realizacji w latach 2012/2015 Działania profilaktyczne to te, które stwarzają człowiekowi okazję do aktywnego uczestnictwa w gromadzeniu doświadczeń

Bardziej szczegółowo

Lennard J.Davies. Dlaczego więc nie warto brać tych leków? Powód pierwszy:

Lennard J.Davies. Dlaczego więc nie warto brać tych leków? Powód pierwszy: Lennard J.Davies Przez ostatnie kilka lat, także w książce Obssesion: a history, kwestionowałem efektywność leków z grupy SSRI. Zwracałem uwagę, że gdy leki te weszły do użycia na początku lat 90-tych

Bardziej szczegółowo

Warto rozróŝnić 3 pojęcia:

Warto rozróŝnić 3 pojęcia: Kampania 1997 1 Warto rozróŝnić 3 pojęcia: złość jest to uczucie nie mamy wpływu na emocje, one powstają jako reakcja na potrzeby agresja jest to zachowanie skierowane przeciwko sobie i innym związane

Bardziej szczegółowo

PROGRAM PROFILAKTYKI

PROGRAM PROFILAKTYKI PROGRAM PROFILAKTYKI ZESPOŁU SZKOLNO-PRZEDSZKOLNEGO Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI NR 1 W RYBNIKU na rok szkolny 2015-2018 Podstawą prawną do wprowadzenia działań profilaktycznych w ramach szkolnego programu

Bardziej szczegółowo

Uzależnieniom mówimy STOP

Uzależnieniom mówimy STOP Uzależnieniom mówimy STOP Uzależnienia Nałóg to uzależnienie, przymusowe przyjmowanie substancji uzależniającej, psychiczne i fizyczne przyzwyczajenie się do tej substancji. Powoduje negatywne skutki zdrowotne

Bardziej szczegółowo

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Ostrowcu Św. OSTRZEGA przed groźnymi skutkami zażywania środków zastępczych tzw.

Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Ostrowcu Św. OSTRZEGA przed groźnymi skutkami zażywania środków zastępczych tzw. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w Ostrowcu Św. OSTRZEGA przed groźnymi skutkami zażywania środków zastępczych tzw. dopalaczy DOPALACZE NISZCZĄ MŁODY ORGANIZM tak samo jak normalne narkotyki oraz

Bardziej szczegółowo

Spis treści. Spis treści. Wstęp... Jak wspierać rozwój przedszkolaka?... Jak ćwiczyć dziecięcy umysł?...

Spis treści. Spis treści. Wstęp... Jak wspierać rozwój przedszkolaka?... Jak ćwiczyć dziecięcy umysł?... Spis treści Spis treści Wstęp... Jak wspierać rozwój przedszkolaka?... Jak ćwiczyć dziecięcy umysł?... Koncentracja i spostrzeganie... Pamięć i wiedza... Myślenie... Kreatywność... Zadania, które pomogą

Bardziej szczegółowo

ŚLĄSKIE CENTRUM ZDROWIA PUBLICZNEGO Ośrodek Analiz i Statystyki Medycznej Dział Chorobowości Hospitalizowanej APETYT NA ŻYCIE

ŚLĄSKIE CENTRUM ZDROWIA PUBLICZNEGO Ośrodek Analiz i Statystyki Medycznej Dział Chorobowości Hospitalizowanej APETYT NA ŻYCIE ŚLĄSKIE CENTRUM ZDROWIA PUBLICZNEGO Ośrodek Analiz i Statystyki Medycznej Dział Chorobowości Hospitalizowanej APETYT NA ŻYCIE Katowice 2007 Śl.C.Z.P Dział Chorobowości Hospitalizowanej 23 luty Ogólnopolski

Bardziej szczegółowo

Dopalaczom powiedz nie

Dopalaczom powiedz nie Dopalaczom powiedz nie 1. Co to są dopalacze? 2. Podział dopalaczy. 3. Objawy i skutki zażywania dopalaczy. 4. Powody brania narkotyków przez ludzi 5. Przykłady dopalaczy. 6. Wygląd ciała po zażyciu dopalaczy.

Bardziej szczegółowo

W każdej grupie, adekwatnie do wieku uczniowie:

W każdej grupie, adekwatnie do wieku uczniowie: Zadanie 5 Tytoń, narkotyki, dopalacze - jak się przed tym bronić? Współczesny świat z galopującym postępem cywilizacyjnym jest wielkim dobrodziejstwem, ale też i przekleństwem. Dzięki rozwojowi nasze życie

Bardziej szczegółowo

PROGRAM SZKOLENIA: PSYCHOSPOŁECZNE UWARUNKOWANIA ROZWOJU DZIECI I MŁODZIEZY PSYCHOLOGIA ROZWOJOWA, KSZTAŁTOWANIE SIĘ OSOBOWOŚCI

PROGRAM SZKOLENIA: PSYCHOSPOŁECZNE UWARUNKOWANIA ROZWOJU DZIECI I MŁODZIEZY PSYCHOLOGIA ROZWOJOWA, KSZTAŁTOWANIE SIĘ OSOBOWOŚCI PROGRAM SZKOLENIA: PSYCHOSPOŁECZNE UWARUNKOWANIA ROZWOJU DZIECI I MŁODZIEZY Tematy szkolenia PSYCHOLOGIA ROZWOJOWA, KSZTAŁTOWANIE SIĘ OSOBOWOŚCI Wykład 2 godz. - Podejście do rozwoju psychicznego w kontekście

Bardziej szczegółowo

Przemoc seksualna w rodzinie zjawiskiem zagrożenia rozwoju dzieci i młodzieży. Elbląg, 27.10.2007

Przemoc seksualna w rodzinie zjawiskiem zagrożenia rozwoju dzieci i młodzieży. Elbląg, 27.10.2007 Przemoc seksualna w rodzinie zjawiskiem zagrożenia rozwoju dzieci i młodzieży Elbląg, 27.10.2007 . Rodzice są dla dziecka najbliższymi osobami. To oni powołują je na świat i mają dbać o zapewnienie mu

Bardziej szczegółowo

WPŁYW POCHWAŁY NA ROZWÓJ DZIECKA

WPŁYW POCHWAŁY NA ROZWÓJ DZIECKA WPŁYW POCHWAŁY NA ROZWÓJ DZIECKA Pochwała jest jednym z czynników decydujących o prawidłowym rozwoju psychicznym i motywacyjnym dziecka. Jest ona ogromnym bodźcem motywującym dzieci do działania oraz potężnym

Bardziej szczegółowo

Diagnoza lokalnych zagrożeń społecznych w grupie dzieci i młodzieży Dzielnica Bielany Miasta St. Warszawy

Diagnoza lokalnych zagrożeń społecznych w grupie dzieci i młodzieży Dzielnica Bielany Miasta St. Warszawy Diagnoza lokalnych zagrożeń społecznych w grupie dzieci i młodzieży Dzielnica Bielany Miasta St. Warszawy Projekt współfinansuje Miasto Stołeczne Warszawa 4 OBSZARY BADANIA STRES UŻYWKI PRZEMOC W SZKOLE

Bardziej szczegółowo

Kompleksowa diagnostyka całościowych zaburzeń rozwoju

Kompleksowa diagnostyka całościowych zaburzeń rozwoju Kompleksowa diagnostyka całościowych zaburzeń rozwoju Może to autyzm? Kiedy rozwój dziecka budzi niepokój rodziców zwłaszcza w zakresie mowy i komunikacji, rozwoju ruchowego oraz/lub w sferze emocjonalno

Bardziej szczegółowo

1 Stres wróg czy przyjaciel? Zbigniew Karapuda

1 Stres wróg czy przyjaciel? Zbigniew Karapuda 1 2 Spis treści O Autorze...... 5 Wstęp: Nie strzelać do posłańca! Stres wróg czy przyjaciel?...... 7 Stres...... 9 Co to jest stres?...... 9 Kiedy występuje stres?...... 12 Co powoduje stres?...... 14

Bardziej szczegółowo

RODZICE, PRACOWNICY SZKOŁY ANKIETA

RODZICE, PRACOWNICY SZKOŁY ANKIETA RODZICE, PRACOWNICY SZKOŁY ANKIETA Szkoła nasza włączyła się do ruchu szkół promujących zdrowie. Rozpoczynając tę pracę chcemy zapytać pracowników o sprawy dotyczące ich zdrowia, samopoczucia i stylu życia.

Bardziej szczegółowo

POSTAWY RODZICIELSKIE

POSTAWY RODZICIELSKIE POSTAWY RODZICIELSKIE Wychowanie bez błędów jest mitem. Nic takiego nie istnieje. I nie tylko nie istnieje, ale wręcz nie powinno istnieć. Rodzice są ludźmi. Popełniają więc błędy i nie wiedzą wszystkiego.

Bardziej szczegółowo

Program działania Punktu Konsultacyjnego w Gminie Siechnice

Program działania Punktu Konsultacyjnego w Gminie Siechnice Program działania Punktu Konsultacyjnego w Gminie Siechnice Opis zadania 1. Nazwa zadania Punkt Konsultacyjny Gminy Siechnice 2. Miejsce wykonywania zadania: Gminny Ośrodek Pomocy Społecznej, 55 011 Siechnice,

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR XII/78/2008. RADY GMINY CZERNIKOWO z dnia 03 marca 2008 roku

UCHWAŁA NR XII/78/2008. RADY GMINY CZERNIKOWO z dnia 03 marca 2008 roku UCHWAŁA NR XII/78/2008 RADY GMINY CZERNIKOWO z dnia 03 marca 2008 roku w sprawie gminnego programu profilaktyki i rozwiązywania problemów alkoholowych w gminie Czernikowo Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt

Bardziej szczegółowo