Linie pszczół rasy środkowoeuropejskiej - program ochrony zasobów genetycznych

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Linie pszczół rasy środkowoeuropejskiej - program ochrony zasobów genetycznych"

Transkrypt

1 Linie pszczół rasy środkowoeuropejskiej - program ochrony zasobów genetycznych W porównaniu z innymi krajami, polskie programy ochrony zasobów genetycznych pszczół działają bardzo dobrze i sprawnie. Ponadto w Europie cały czas rośnie zainteresowanie pszczołą środkowoeuropejską, w zakresie której Polska ma już bardzo duże doświadczenie. W naszym kraju ochroną zasobów genetycznych pszczół objęte są cztery linie rasy środkowoeuropejskiej, czyli Asta, Augustowska, Kampinoska i Północna. Pszczoła środkowoeuropejska jest podgatunkiem pszczoły miodnej, która występuje w północnej Europie, dając początek lokalnym populacjom. Pierwotnie można było ją spotkać na obszarze całej Polski z wyjątkiem Pogórza. Jednak w ciągu ostatnich 40 lat napływ pszczół zagranicznych przyczynił się m.in. do wypierania pszczół lokalnych, które co prawda charakteryzowały się niższą produkcją miodu, ale cechowały się za to doskonałą zimotrwałością i odpornością na trudne warunki środowiskowe, a także bardzo dobrym wykorzystaniem pożytków. Pszczoły rasy środkowoeuropejskiej mają silną budowę ciała, długie skrzydła, ciemne ubarwienie oskórka, brunatne lub szare owłosienie, bez wyraźnych pierścieni (tzw. czarna pszczoła ) oraz dość krótki języczek. Charakteryzują się one też wyjątkowo silnym instynktem obronnym. Pszczoły te można rozpoznać również po tym, że w czasie przeglądu gniazda robotnice zbiegają w dół ramki i tworzą tzw. grona, a także po wyglądzie zasklepu, który w wyniku pozostawiania przez nie warstwy powietrza pomiędzy miodem a zasklepem jest biały. Ponadto jesienią mocno kitują one gniazda, dzięki czemu do zimowli wchodzą silne, co z kolei umożliwia im to dobre wykorzystanie pożytków wczesnych. Generalnie pszczoły tej rasy są wyjątkowo odporne na niekorzystne warunki nawet w czasie długiej zimowli czy chłodniejszego przedwiośnia. Dostosowują się one również do warunków pogodowych, np. mogą one wylatywać z gniazda w pochmurne dni czy w czasie niskich temperatur. Niemniej jednak ze względu na zmienne warunki klimatyczne Polski pszczelarze zaczęli interesować się pszczołami przede wszystkim odpornymi, które byłyby przystosowane do różnych, głównie trudnych warunków zimowli. W krzyżowaniu towarowym pszczoły środkowoeuropejskie poprawiły więc u mieszańców żywotność, elastyczność środowiskową i zwiększyły ich produkcyjność. W wyniku krzyżówek pszczoły linii augustowskiej i kampinoskiej zostały zachowane w pierwotnych formach,

2 a linie M Północna i M Asta zostały udoskonalone, ale przy zachowaniu najważniejszych cech pszczół rodzimych. Z danym z roku 2010 r. wynika, że najliczniejszą grupę w Polsce stanowią pszczoły linii Północnej liczącej 202 osobniki, tuż za nimi znajdują się pszczoły linii M Asta (190 osobników) i linii M Kampinowskiej (170 osobników). Natomiast najmniej liczną grupą jest linia Augustowska (110 osobników). Linia M Asta Linia M Asta jest populacją pszczół środkowoeuropejskich, która była selekcjonowana przez najdłuższy czas. Charakterystyczną jej cechą jest przede wszystkim skłonność do cichej wymiany matek, zbieranie dużej ilości pyłku oraz bardzo sprawne odbudowywanie węzy poprzez zabudowywanie wolnych przestrzeni. Nazwa tej linii pochodzi od inicjałów Aleksandra Stasińskiego, który w 1937 r. zaczął hodować te owady. W 1946 r. z jego inicjatywy powstało trutowisko w Borkach, wykorzystywane przez 36 lat. Natomiast w 1977 r. linia ta została przekazana do pasieki zarodowej w Kocierzowych i od tego czasu utrzymywana jest w hodowli zachowawczej. Od 2000 r. linia M Asta objęta jest programem hodowlanym ochrony zasobów genetycznych, który obecnie realizowany jest w stadach zachowawczych powiatu radomszczańskiego i piotrowskiego. Liczba pszczół objętych ochroną wynosiła w 2010 r. w stadzie wiodącym 50 osobników, a w stadach współpracujących 140. Natomiast wielkość naturalnej populacji tych pszczół wynosiła ok. 360 rodzin. Konieczność ochrony linii M Asta wynika przede wszystkim z sytuacji wypierania pszczół środkowoeuropejskich przez sprowadzone do Polski inne rasy tych owadów. Poza tym linię tą cechuje wiele wartościowych cech, takich jak np.: niska rojliwość, wczesny rozwój, długowieczność, odporność na choroby, dobra floromigracja, wzmożona obrona gniazda, cicha wymiana matek, a także wysoka produkcja wosku, zbieranie dużej ilości pyłku i wykorzystywanie wszystkich pożytków, które warto chronić. Nie należy również zapominać, że owady te spełniają istotną role w tworzeniu i odnowie środowiska naturalnego, choćby dlatego, że już od wczesnej wiosny zapylają rośliny. Głównym celem ochrony zasobów genetycznych linii M Asta jest zachowanie tej populacji i zwiększanie jej liczebności do minimum 200 rodzin pszczelich w stadach zachowawczych. Istotą programu jest także zachowanie cech fenotypowych oraz wszystkich wartościowych cech tej linii. Linia M Augustowska Pszczoły linii M Augustowskiej utrzymywane są w pasiekach na terenie Puszczy Augustowskiej, a ich cechy użytkowe są przede wszystkim skutkiem ubogich pożytków nektarowych i pyłkowych oraz ostrego klimatu kontynentalnego. Od lat 70-tych pszczoły te zostały objęte ochroną i właśnie w tym celu na terenie Puszczy zostały utworzone rejony hodowli zachowawczej, które podzielono na dwie strefy: centralną o

3 promieniu ok. 10 km od miejscowości Płaska oraz izolacyjną 10 km od strefy centralnej. Mają one za zadanie chronić naturalne populacje pszczół rasy środkowoeuropejskiej przez introdukcją obcych rasowo genów. W strefie centralnej umieszcza się matki nieunasienione, które unasieniają się w sposób naturalny, zwiększając zmienność genetyczną populacji. W 2010 r. strefa ta liczyła 185 osobników w 19 stadach. Natomiast strefa izolacyjna tworzy naturalną barierę genetyczną, która chroni choćby przed obcymi trutniami. W tym samym roku w strefie tej znajdowało się 148 osobników w 11 stadach. Dzięki hodowli zachowawczej pszczoły te przetrwały i stały się cennym źródłem genów pszczół środkowoeuropejskich. Konieczność ochrony pszczół augustowskich jest przede wszystkim spowodowana spadkiem ich liczebności w ostatnich latach, który jest wynikiem przede wszystkim trudnych warunków klimatycznych i ubogich pożytków, choć wpływ na to ma również zmniejszająca się liczba pszczelarzy, którzy nie pozostawiają po sobie następców. Jednym z celów programu ochrony tych pszczół jest zachowanie ich populacji w rejonie hodowli zachowawczej. Jednak z równoczesnym dążeniem do utrzymania ich liczebności na poziomie nie mniejszym niż 1000 rodzin pszczelich, a w centrum rejonu co najmniej 300 rodzin. Kolejnymi istotnymi celami jest stabilizacja i zachowanie w stadach cech typowych dla tych pszczół, reintrodukcja matek, a także doskonalenie cech użytkowych pszczół tej linii, tzn. m.in. miodność, nierojność, łagodność, dobra zimotrwałość czy dostosowanie rozwoju rodzin pszczelich do warunków zewnętrznych. Pszczoły linii M Augustowskiej można rozpoznać po charakterystycznym sposobie ułożenia zapasów pokarmu na zimę. Jest to szczególnie widoczne, gdy rodzina pszczela nie obsiada wszystkich plastrów w gnieździe. Wówczas owady te przenoszą zapasy ze skrajnych plastrów do części w której powstanie kłąb zimowy. Ponadto przy braku pokarmu można nawet zauważyć loty tych pszczół przy dość chłodnej i wietrznej pogodzie. Natomiast obserwacje prowadzone w Olecku wskazują, że owady te ani nie rabują ani nie dają się też rabować w zauważalny sposób. Poza tym w czasie przeglądów pszczoły te nie trzymają się plastrów, lecz tworzą grona. Linia M Kampinowska Naturalnym siedliskiem pszczół linii M Kampinoskiej jest Puszcza Kampinoska, która nie jest dla nich miejscem szczególnie atrakcyjnym ze względu na ubogą roślinność. Od lat 80-tych na terenie Parku Narodowego powstał rejon hodowli zachowawczej tej linii pszczół, którego zadaniem było zabezpieczenie populacji pszczół przez introdukcją obcych genów. Od 2001 r. utworzono stada zachowawcze dla tej linii w pasiece w Parzniewie. W 2010 r. odnotowano 64 osobniki w stadzie wiodącym oraz 66 w 4 stadach współpracujących. Konieczność ochrony tych pszczół związana jest podobnie jak w przypadku linii M Augustowskiej z tendencją spadkową ich liczebności spowodowaną trudnymi warunkami klimatycznymi, ubogimi pożytkami oraz spadkiem zainteresowania

4 pszczołami linii M Kampinoskiej. Głównym celem programu ochrony zasobów genetycznych pszczół tej linii jest zachowanie jej populacji w rejonie hodowli zachowawczej i utrzymanie liczebności do minimum 1000 rodzin pszczelich, a także zwiększenie liczebności stad zachowawczych na poziomie 300 rodzin pszczelich. Również istotnymi dążeniami są: stabilizacja i zachowanie cech typowych dla tej populacji, reintrodukcja matek ze stad zachowawczych do populacji znajdujących się w obrębie rejonu hodowli oraz doskonalenie ich cech użytkowych: miodności, nierojności, łagodności i cech biologicznych: dobrej zimotrwałości czy dostosowanie rozwoju rodzin do warunków zewnętrznych. Pszczoły linii M Kampinoskiej tworzą duże i silne rodziny. Cechują się m.in. tym, że zapasy miodu gromadzą nad czerwiem, a pyłek - wokół czerwiu i na sąsiednich plastrach w sposób uporządkowany. Ponadto wykazują one skłonność do rabunków podczas przerw w pożytkach. Linia M Północna Linia M Północna wywodzi się zaś od pszczół miejscowych utrzymywanych i selekcjonowanych w naturalnych warunkach klimatyczno-pożytkowych na terenie północnej Polski. Jest ona połączniem dwóch innych linii pszczół środkowoeuropejskich, tzn. Mazurki i Pomorskiej. Od 2001 r. utworzono stado zachowawcze tej linii w pasiece w Olecku. Natomiast w 2010 r. odnotowano 37 osobników z stadzie wiodącym oraz 165 osobników w 4 stadach współpracujących. Konieczność ochrony pszczół linii M Północnej wynika głównie z gwałtownego spadku liczebności tych owadów, spowodowanego introdukcją nowych ras pszczół, zwiększeniem kosztów utrzymania pasieki, spadkiem opłacalności oraz likwidacją większości pasiek utrzymywanych przez jednostki państwowe. Celami ochrony pszczół linii Północnej jest zachowanie tej populacji i zwiększenie jej liczebności do minimum 300 rodzin pszczelich w stadach zachowawczych, zmniejszenie skłonności do rójki i agresywności oraz zachowanie cech fenotypowych charakterystycznych dla tej populacji i cech przystosowawczych, które przydają się w trudnych warunkach klimatyczno-pożytkowych. Pszczoły tej linii cechuje bardzo dobra odporność na choroby, tworzenie małych i średnich rodzin na zimę, co ma związek z mniejszym zużyciem pokarmu w czasie zimowli, zdolność wykorzystywania różnorodnych pożytków, nawet tych bardzo ubogich, a także szybki i dynamiczny rozwój wiosenny. Ponadto mogą być one wykorzystywane np. w gospodarce wędrownej, ponieważ przez cały sezon utrzymują one dużą siłę rodzin. Innymi cechami charakterystycznymi tych owadów jest ich zwiększona skłonność do rabunków w sytuacjach gdy brakuje pożytków, obrona gniazda czy gromadzenie miodu i pyłku wokół czerwiu w sposób nieuporządkowany.

5 Programy ochrony zasobów genetycznych pszczół rasy środkowoeuropejskiej realizowane są przez: Krajowe Centrum Hodowli Zwierząt, które prowadzi ocenę wartości hodowlanej i użytkowej, a także księgi dla linii hodowlanych; Instytut Zootechniki Państwowy Instytut Badawczy, który koordynuje realizację tych programów; oraz właścicieli pasiek utrzymujących matki chronionych linii pszczół. Ochrona poszczególnych linii opiera się na współpracy pomiędzy stadem zachowawczym wiodącym i stadami współpracującymi. Natomiast w przypadku linii M Kampinoskiej i M Augustowskiej także z pasiekami w rejonach hodowli zachowawczej. Stada wiodące odpowiedzialne są za kierowanie całością prac hodowlanych, dlatego też odgrywają one podstawową rolę w realizacji programów hodowlanych. Aby móc uczestniczyć w programie ochrony zasobów genetycznych pszczół trzeba spełniać określone warunki. W latach wg Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich jednym z nich było utrzymywanie co najmniej 10 matek danej linii wpisanych do księgi lub przynajmniej spełniających warunki wpisu. Ponadto pszczoły powinny być poddawane ocenie wartości użytkowej i hodowlanej. Niezbędne było również prowadzenie dokumentacji hodowlanej i realizowanie zadań umieszczonych w programach ochrony. Realizacja programów wspomagana była dotacją na utrzymanie populacji objętych ochroną zasobów genetycznych zwierząt gospodarskich. Taka dotacja obejmowała utrzymanie rodziny pszczelej w: stadach zachowawczych, w strefie centralnej rejonu hodowli zachowawczej w przypadku pszczół augustowskich, w strefie izolacyjnej rejonu hodowli zachowawczej pszczół augustowskich i kampinoskich, a także realizację zadań określonych w programach hodowlanych ochrony zasobów genetycznych pszczół rasy środkowoeuropejskiej przez stada zachowawcze wiodące. Spis piśmiennictwa: Jaszczyńska M. 2006: Ochrona zasobów genetycznych pszczół rasy środkowoeuropejskiej. Wiadomości Zootechniczne, R. XLIV (2006), 4: Polak G.: Rasa Rodzima Pszczoły. Instytut Zootechniki Państwowy Instytut Badawczy.

Ochrona zasobów genetycznych pszczół rasy środkowoeuropejskiej

Ochrona zasobów genetycznych pszczół rasy środkowoeuropejskiej Wiadomości Zootechniczne, R. XLIV (2006), 4: 56-60 Ochrona zasobów genetycznych pszczół rasy środkowoeuropejskiej Maria Jaszczyńska Instytut Zootechniki Państwowy Instytut Badawczy, Dział Ochrony Zasobów

Bardziej szczegółowo

Porozumienie. w sprawie współpracy w zakresie realizacji programów ochrony zasobów genetycznych

Porozumienie. w sprawie współpracy w zakresie realizacji programów ochrony zasobów genetycznych Porozumienie w sprawie współpracy w zakresie realizacji programów ochrony zasobów genetycznych pszczół rasy środkowoeuropejskiej i kraińskiej zawarte w dniu 14.11.2014 pomiędzy: Instytutem Zootechniki-

Bardziej szczegółowo

Spis treści. I. Typy pasiek i gospodarki pasiecznej Typy pasiek 13. Pasieki amatorskie 13. Pasieki jako dodatkowe źródło dochodu 14

Spis treści. I. Typy pasiek i gospodarki pasiecznej Typy pasiek 13. Pasieki amatorskie 13. Pasieki jako dodatkowe źródło dochodu 14 Spis treści I. Typy pasiek i gospodarki pasiecznej 13 1. Typy pasiek 13 Pasieki amatorskie 13 Pasieki jako dodatkowe źródło dochodu 14 Pasieki prowadzone przez pszczelarzy zawodowych 14 Pasieki o szczególnym

Bardziej szczegółowo

Pasieka hodowlana genetycznego doskonalenia pszczół rasy włoskiej (Apis mellifera ligustica) linii Regine

Pasieka hodowlana genetycznego doskonalenia pszczół rasy włoskiej (Apis mellifera ligustica) linii Regine Andrzej Cegiełko Pasieka Cegiełko A.M.Ligustica Władysławów 40 26-720 Policzna tel. 697 206 993 beatapszczoly@wp.pl www.pasiekacegielko.pl Pszczoły włoskie Pasieka hodowlana genetycznego doskonalenia pszczół

Bardziej szczegółowo

Regionalny Związek Pszczelarzy w Toruniu

Regionalny Związek Pszczelarzy w Toruniu Regionalny Związek Pszczelarzy w Toruniu Temat szkolenia : Wychów matek pszczelich na własne potrzeby Termin szkolenia teoretycznego 19-20 lutego 2011 w Wąbrzeźnie ul. Wolności 47 - Dom Kultury Szczegółowy

Bardziej szczegółowo

pod wspólnym tytułem Pszczoła a środowisko

pod wspólnym tytułem Pszczoła a środowisko Regionalny Związek Pszczelarzy w Toruniu ul. Środkowa 11 87-100 Toruń Cykl Szkoleń w Kołach Terenowych zrzeszonych w RZP Toruń pod wspólnym tytułem Pszczoła a środowisko 12 stycznia 2013 r. szkolenia :

Bardziej szczegółowo

Gospodarka pasieczna - W. Ostrowska

Gospodarka pasieczna - W. Ostrowska Gospodarka pasieczna - W. Ostrowska Spis treści Przedmowa I. Typy pasiek i gospodarki pasiecznej 1. Typy pasiek Pasieki amatorskie Pasieki jako dodatkowe źródło dochodu Pasieki prowadzone przez pszczelarzy

Bardziej szczegółowo

Program selekcji genomowej po trzech latach realizacji str. 28 Nasza obecność w Uzbekistanie str. 32

Program selekcji genomowej po trzech latach realizacji str. 28 Nasza obecność w Uzbekistanie str. 32 ISSN 1508-1192 Nr 49/2/2011 Czy markery DNA mogą pomóc w hodowli zachowawczej pszczół rodzimych? str. 9 APIFOOD kontra cukier? str. 21 Program selekcji genomowej po trzech latach realizacji str. 28 Nasza

Bardziej szczegółowo

WYKŁADY PSZCZELARSKIE 2017 Cezary Kruk Tel Mail:

WYKŁADY PSZCZELARSKIE 2017 Cezary Kruk Tel Mail: WYKŁADY PSZCZELARSKIE 2017 Cezary Kruk Tel. 518-482-726 Mail: apis.polonia@wp.pl, cezarykruk2@wp.pl 1. Systematyka pszczół 1.1. Pszczoła wschodnia 1.2. Czerwona pszczoła z Borneo 1.3. Pszczoła olbrzymia

Bardziej szczegółowo

Masowe ginięcie rodzin pszczelich; Nosema ceranae - nowy groźny patogen pszczoły; Wpływ zmian klimatycznych na pszczoły i gospodarkę pasieczną

Masowe ginięcie rodzin pszczelich; Nosema ceranae - nowy groźny patogen pszczoły; Wpływ zmian klimatycznych na pszczoły i gospodarkę pasieczną Poradnik ten wychodzi naprzeciw oczekiwaniom tych wszystkich, którym nieobojętne jest efektywne wykorzystanie pomocy, ku pożytkowi całego polskiego pszczelarstwa. Pragnęlibyśmy, aby lektura tej książki

Bardziej szczegółowo

Szczegółowy program szkolenia w Pomorsko Kujawskim Związku Pszczelarzy.

Szczegółowy program szkolenia w Pomorsko Kujawskim Związku Pszczelarzy. Szczegółowy program szkolenia w Pomorsko Kujawskim Związku Pszczelarzy. Wymiana matek pszczelich i tworzenie odkładów jako ważny element nowoczesnej gospodarki pasiecznej Część I. 1. Znaczenie wymiany

Bardziej szczegółowo

Fotoperiod 2015-05-19. Wpływ fotoperiodu na preferencję termiczną pojedynczych osobników

Fotoperiod 2015-05-19. Wpływ fotoperiodu na preferencję termiczną pojedynczych osobników Materiał: dorosłe robotnice pszczoły miodnej rasy Apis mellifera carnica (pszczoła krainka), Wiek pszczół - 19 dni od osiągnięcia stadium dorosłego: Czym się zajmuję? robotnice broniące dostępu do gniazda

Bardziej szczegółowo

RASY I LINIE PSZCZOŁY MIODEJ

RASY I LINIE PSZCZOŁY MIODEJ RASY I LINIE PSZCZOŁY MIODEJ Szanowni Państwo W ostatnich latach obserwujemy na całym świecie radykalne zmniejszanie się populacji pszczoły miodnej. Wiele organizacji i instytucji, w tym Pomorski Ośrodek

Bardziej szczegółowo

SZKOLNY KONKURS CO WIESZ O PSZCZOŁACH?

SZKOLNY KONKURS CO WIESZ O PSZCZOŁACH? SZKOLNY KONKURS CO WIESZ O PSZCZOŁACH? Drodzy uczniowie! Bardzo się cieszymy, że zdecydowaliście się wziąć udział w konkursie, którego celem jest promowanie postaw proekologicznych. Przygotowaliśmy dla

Bardziej szczegółowo

Zapobieganie stratom rodzin pszczelich w Polsce

Zapobieganie stratom rodzin pszczelich w Polsce K P Zapobieganie stratom rodzin pszczelich w Polsce wyniki projektu Nr 520/N-COST/2009/0 Zdrowie pszczół w Europie WARSZAWA 19.02.2013, 8.45 13.00 Zdrowie pszczół w Europie jest projektem, mającym na celu

Bardziej szczegółowo

Linia car: Jugo Rasa KAUKASKA linia WOŹNICA

Linia car: Jugo Rasa KAUKASKA linia WOŹNICA P IEKA HODOWLANA Krzy ztofloc Teodorów 96 08-114 Skórzec TeL/fax 25643-61-57 e-mail; loteo poczta.onet.pl Linia car: /' ieska Pszczoły linii car Nieska są jasno ubarwione (w odcieniach brązu i szarości)

Bardziej szczegółowo

Pszczoła,, SABARDA Selekcja naturalna

Pszczoła,, SABARDA Selekcja naturalna Pszczoła,, SABARDA Selekcja naturalna Tak nazwałem pszczołę którą wyselekcjonowałem w własnej pasiece na bazie pszczół sprowadzanych z stacji chodowli matek pszczelich. Więc nie jest to rasa, ani linia

Bardziej szczegółowo

Dofinansowana kampania edukacyjno- informacyjna Be like Bee- Ratujmy Pszczoły

Dofinansowana kampania edukacyjno- informacyjna Be like Bee- Ratujmy Pszczoły Dofinansowana kampania edukacyjno- informacyjna Be like Bee- Ratujmy Pszczoły "Kiedy pszczoła zniknie z powierzchni Ziemi, człowiekowi pozostaną już tylko cztery lata życia. Skoro nie będzie pszczół, nie

Bardziej szczegółowo

Uliki weselne ze stałą dennicą

Uliki weselne ze stałą dennicą Wychów matek pszczelich z zastosowaniem uli wielkopolskich lub Dadanta z rozszerzeniem na dowolny typ ula Widok ulików weselnych przygotowanych do zimowli październik 2014r. System jakim się posługuję

Bardziej szczegółowo

Krajowy program hodowlany dla rasy polskiej czerwono-białej

Krajowy program hodowlany dla rasy polskiej czerwono-białej 1 Krajowy program hodowlany dla rasy polskiej czerwono-białej Cel hodowlany Celem realizacji programu jest odtworzenie i zachowanie bydła mlecznego rasy polskiej czerwono-białej w typie dwustronnie użytkowym

Bardziej szczegółowo

EKOGWARANCJA PTRE PL-EKO-01. Wymagania dotyczące pasiek ekologicznych

EKOGWARANCJA PTRE PL-EKO-01. Wymagania dotyczące pasiek ekologicznych Wymagania dotyczące pasiek ekologicznych Rozporządzenie Rady (WE) nr 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007 r. w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych i uchylające rozporządzenie

Bardziej szczegółowo

Dz.U. 1999 Nr 45 poz. 450 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I GOSPODARKI ŻYWNOŚCIOWEJ

Dz.U. 1999 Nr 45 poz. 450 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I GOSPODARKI ŻYWNOŚCIOWEJ Kancelaria Sejmu s. 1/1 Dz.U. 1999 Nr 45 poz. 450 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I GOSPODARKI ŻYWNOŚCIOWEJ z dnia 20 kwietnia 1999 r. w sprawie szczegółowych zasad prowadzenia ksiąg i rejestrów zwierząt

Bardziej szczegółowo

OPERACJA OGÓLNOPOLSKA

OPERACJA OGÓLNOPOLSKA OPERACJA OGÓLNOPOLSKA WYJAZD STUDYJNY OD BACÓWKI DO FABRYKI, DOBRE PRAKTYKI Województwo podkarpackie, 29.08 02.09.2017 r. Historia Zakładu Doświadczalnego IZ PIB Chorzelów Sp. z o.o. Hodowla owcy rasy

Bardziej szczegółowo

DOBÓR. Kojarzenie, depresja inbredowa, krzyżowanie, heterozja

DOBÓR. Kojarzenie, depresja inbredowa, krzyżowanie, heterozja DOBÓR Kojarzenie, depresja inbredowa, krzyżowanie, heterozja SELEKCJA grupa osobników obu płci, która ma zostać rodzicami następnego pokolenia DOBÓR OSOBNIKÓW DO KOJARZEŃ POSTĘP HODOWLANY następne pokolenie

Bardziej szczegółowo

Metody inżynierii mineralnej w walce z warrozą - III. Maciej Pawlikowski*, Hubert Przybyszewski**, Leszek Stępień***

Metody inżynierii mineralnej w walce z warrozą - III. Maciej Pawlikowski*, Hubert Przybyszewski**, Leszek Stępień*** Metody inżynierii mineralnej w walce z warrozą - III. Maciej Pawlikowski*, Hubert Przybyszewski**, Leszek Stępień*** */ AGH- University of Science and Technology Cracow, **/ Świętokrzyski Związek Pszczelarzy

Bardziej szczegółowo

Opracowanie statystyczne na podstawie danych zebranych 01.03.15r. na Walnym Zebraniu.

Opracowanie statystyczne na podstawie danych zebranych 01.03.15r. na Walnym Zebraniu. Opracowanie statystyczne na podstawie danych zebranych 01.03.15r. na Walnym Zebraniu. Dane zostały zebrane od 18 osób w formie anonimowej ankiety, łączna liczba rodzin pszczelich wyniosła 419 pni wiosną

Bardziej szczegółowo

Na powyższe pytania, odpowiedz sobie czytelniku sam po lekturze niniejszej rozprawki.

Na powyższe pytania, odpowiedz sobie czytelniku sam po lekturze niniejszej rozprawki. Rozprawka o hodowli pszczoły Buckfast w ujęciu ustawy z dnia 29 czerwca 2007r. o organizacji hodowli i rozrodzie zwierząt gospodarskich, (Dz. U. z 2007r. nr 133, poz. 921). W miesięczniku Pszczelarstwo

Bardziej szczegółowo

Regulamin Projektu Fort Knox

Regulamin Projektu Fort Knox Regulamin Projektu Fort Knox Postanowienia ogólne 1 Projekt Fort Knox, zwany dalej Projektem, jest tworzony i rozwijany przez członków Stowarzyszenia Pszczelarstwa Naturalnego Wolne Pszczoły. 2 1. Celami

Bardziej szczegółowo

Protokół wykonywania testów Przewodnik dla europejskich hodowców pszczoły miodnej

Protokół wykonywania testów Przewodnik dla europejskich hodowców pszczoły miodnej SMARTBEES / FP7 KBBE.2013.1.3 02 / WP6 Sustainable Management of Resilient Bee Populations Zrównoważona gospodarka pasieczna w rodzinach przystosowanych do lokalnych warunków środowiskowych Protokół wykonywania

Bardziej szczegółowo

UŻYTKOWANIE SELEKCJONOWANYCH PSZCZÓŁ MIODNYCH WARUNKIEM OPŁACALNEGO PROWADZENIA PASIEK

UŻYTKOWANIE SELEKCJONOWANYCH PSZCZÓŁ MIODNYCH WARUNKIEM OPŁACALNEGO PROWADZENIA PASIEK BIULETYN NAUKOWY Skrót: Biul. Nauk., Nr 18, 2002 UŻYTKOWANIE SELEKCJONOWANYCH PSZCZÓŁ MIODNYCH WARUNKIEM OPŁACALNEGO PROWADZENIA PASIEK Jerzy Wilde 1, Maria Wilde 2 1 Katedra Pszczelnictwa UWM, Olsztyn

Bardziej szczegółowo

Gospodarka pasieczna. Gospodarka pasieczna. Gospodarka. pasieczna. Wanda Ostrowska. Ostrowska. Wanda

Gospodarka pasieczna. Gospodarka pasieczna. Gospodarka. pasieczna. Wanda Ostrowska.  Ostrowska. Wanda Wanda Ostrowska Gospodarka pasieczna Gospodarka pasieczna Wanda Ostrowska (1924 1990). Urodzi³a siê w owocicach na SuwalszczyŸnie. Najbardziej znany praktyk wœród polskich naukowców pszczelarzy. Niestrudzona

Bardziej szczegółowo

1) POBIERANIE PRÓBEK PSZCZÓŁ a) Badanie w kierunku warrozy (wykrywanie Varroa destructor)

1) POBIERANIE PRÓBEK PSZCZÓŁ a) Badanie w kierunku warrozy (wykrywanie Varroa destructor) Instrukcja pobierania i przesyłania próbek do badań realizowanych w Zakładzie Chorób Pszczół (ZCHP) Państwowego Instytutu Weterynaryjnego Państwowego Instytutu Badawczego (PIWet PIB) w Puławach UWAGA!

Bardziej szczegółowo

Znaczenia pszczoły miodnej na świecie - w gospodarce człowieka i dla środowiska.

Znaczenia pszczoły miodnej na świecie - w gospodarce człowieka i dla środowiska. Znaczenia pszczoły miodnej na świecie - w gospodarce człowieka i dla środowiska. Konferencja pn. Ochrona owadów zapylających warunkiem zachowania ekosystemów i produkcji żywności Definicja pszczoły Pszczoły

Bardziej szczegółowo

Wyniki badań w zadaniu Opracowanie technologii pozyskiwania miodu metodami ekologicznymi za rok 2008

Wyniki badań w zadaniu Opracowanie technologii pozyskiwania miodu metodami ekologicznymi za rok 2008 Wyniki badań w zadaniu Opracowanie technologii pozyskiwania miodu metodami ekologicznymi za rok 2008 Prace badawcze związane z przekwalifikowaniem pasieki konwencjonalnej w ekologiczną trwają w Oddziale

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE MERYTORYCZNE. z wykonanego zadania na rzecz postępu biologicznego w produkcji zwierzęcej

SPRAWOZDANIE MERYTORYCZNE. z wykonanego zadania na rzecz postępu biologicznego w produkcji zwierzęcej SPRAWOZDANIE MERYTORYCZNE z wykonanego zadania na rzecz postępu biologicznego w produkcji zwierzęcej zrealizowanego na podstawie decyzji Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi nr 10/2016, znak: ŻWeoz/ek-8628-30/2016(1748),

Bardziej szczegółowo

KRAJOWE CENTRUM HODOWLI ZWIERZĄT NATIONAL ANIMAL BREEDING CENTRE WYNIKI OCENY TERENOWEJ PSZCZÓŁ W 2014 ROKU

KRAJOWE CENTRUM HODOWLI ZWIERZĄT NATIONAL ANIMAL BREEDING CENTRE WYNIKI OCENY TERENOWEJ PSZCZÓŁ W 2014 ROKU KRAJOWE CENTRUM HODOWLI ZWIERZĄT NATIONAL ANIMAL BREEDING CENTRE WYNIKI OCENY TERENOWEJ PSZCZÓŁ W 2014 ROKU WARSZAWA 2015 1 2 SPIS TREŚCI 1. HODOWLA PSZCZÓŁ W POLSCE 7 2. ZASADY OCENY TERENOWEJ 12 2.1

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA. z wykonanego zadania na rzecz postępu biologicznego w produkcji zwierzęcej

INFORMACJA. z wykonanego zadania na rzecz postępu biologicznego w produkcji zwierzęcej INFORMACJA z wykonanego zadania na rzecz postępu biologicznego w produkcji zwierzęcej Tytuł zadania: : Analiza zróżnicowania hodowlanych populacji wybranych rodów kaczek na podstawie cech użytkowych i

Bardziej szczegółowo

Najlepszy Partner w Hodowli. Warto hodować świnie z nami!

Najlepszy Partner w Hodowli. Warto hodować świnie z nami! Najlepszy Partner w Hodowli Warto hodować świnie z nami! Korzystaj z profesjonalnej pomocy Polski Związek Hodowców i Producentów Trzody Chlewnej POLSUS jako organizacja samorządowa działająca od 1958 roku

Bardziej szczegółowo

Krajowy program hodowlany dla rasy polskiej czarno-białej

Krajowy program hodowlany dla rasy polskiej czarno-białej 1 Krajowy program hodowlany dla rasy polskiej czarno-białej Cel hodowlany Celem realizacji programu jest odtworzenie i zachowanie bydła mlecznego rasy polskiej czarno-białej w typie dwustronnie użytkowym

Bardziej szczegółowo

Zabiegi pielęgnacyjne wpływające na rozwój wiosenny w rodzinach pszczelich

Zabiegi pielęgnacyjne wpływające na rozwój wiosenny w rodzinach pszczelich Zabiegi pielęgnacyjne wpływające na rozwój wiosenny w rodzinach pszczelich 4 luty 2017 konferencja pszczelarska w Gminnym Ośrodku Kultury w Pępowie dla pszczelarzy Rejonowego Związku Pszczelarzy w Lesznie

Bardziej szczegółowo

Prof. dr hab. Jędrzej Krupiński INSTYTUT ZOOTECHNIKI PAŃSTWOWY INSTYTUT BADAWCZY

Prof. dr hab. Jędrzej Krupiński INSTYTUT ZOOTECHNIKI PAŃSTWOWY INSTYTUT BADAWCZY Prof. dr hab. Jędrzej Krupiński INSTYTUT ZOOTECHNIKI PAŃSTWOWY INSTYTUT BADAWCZY 1 W 1999 r. objęto systemem dopłat realizacje programów ochrony zasobów genetycznych zwierząt gospodarskich obejmujące:

Bardziej szczegółowo

Wpływ pokarmu na zimowanie i produkcyjność rodzin pszczelich

Wpływ pokarmu na zimowanie i produkcyjność rodzin pszczelich 3 Wpływ pokarmu na zimowanie i produkcyjność rodzin pszczelich Prof. dr hab. Jerzy WILDE Katedra Pszczelnictwa, Wydział Bioinżynierii Zwierząt, Uniwersytet Warmińsko-Mazurski, ul. Słoneczna 8, 10-711 Olsztyn

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 28 czerwca 2013 r. Poz. 752 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 21 czerwca 2013 r.

Warszawa, dnia 28 czerwca 2013 r. Poz. 752 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 21 czerwca 2013 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 28 czerwca 2013 r. Poz. 752 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 21 czerwca 2013 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie stawek

Bardziej szczegółowo

Krajowy Program Wsparcia Pszczelarstwa w Polsce na lata 2016/2017; 2017/2018; 2018/2019. Omówienie projektu

Krajowy Program Wsparcia Pszczelarstwa w Polsce na lata 2016/2017; 2017/2018; 2018/2019. Omówienie projektu Krajowy Program Wsparcia Pszczelarstwa w Polsce na lata 2016/2017; 2017/2018; 2018/2019 Omówienie projektu Kierunki (środki) wsparcia oraz działania objęte mechanizmem Kierunki (środki) wsparcia oraz działania

Bardziej szczegółowo

Pszczelarstwo w Polsce wczoraj i dziś. Cezary Kruk Apis Polonia Tel

Pszczelarstwo w Polsce wczoraj i dziś. Cezary Kruk Apis Polonia Tel Pszczelarstwo w Polsce wczoraj i dziś Cezary Kruk Apis Polonia Tel. 518-482-726 Najstarszy rysunek naskalny z Groty Pajęczej Bartnictwo w Polsce obraz Norblina Ule na Ukrainie obraz Jana Stanisławskiego

Bardziej szczegółowo

Wykaz linii hodowlanych pszczół dla których otwarto księgi - matki pszczele 2016

Wykaz linii hodowlanych pszczół dla których otwarto księgi - matki pszczele 2016 Wykaz linii hodowlanych pszczół dla których otwarto księgi - matki pszczele 2016 W ramach mechanizmu "Wsparcie Rynku Produktów Pszczelich" określone zostały warunki zakupu matek pszczelich na refundację.

Bardziej szczegółowo

Praca hodowlana. Wartość użytkowa, wartość hodowlana i selekcja bydła

Praca hodowlana. Wartość użytkowa, wartość hodowlana i selekcja bydła Praca hodowlana Wartość użytkowa, wartość hodowlana i selekcja bydła Duże zróżnicowanie, obserwowane w zakresie wydajności poszczególnych krów w obrębie rasy, zależy od wielu czynników genetycznych i środowiskowych.

Bardziej szczegółowo

Ocena cech użytkowych wybranych linii hodowlanych pszczoły rasy kraińskiej (Apis mellifera carnica)

Ocena cech użytkowych wybranych linii hodowlanych pszczoły rasy kraińskiej (Apis mellifera carnica) Roczniki Naukowe Polskiego Towarzystwa Zootechnicznego, t. 10 (2014), nr 4, 35-47 Ocena cech użytkowych wybranych linii hodowlanych pszczoły rasy kraińskiej (Apis mellifera carnica) Adam Roman, Ewa Popiela-Pleban,

Bardziej szczegółowo

Szkolenie informacyjne

Szkolenie informacyjne Szkolenie informacyjne Szkolenie współfinansowane w 75% przez Unię Europejską z Europejskiego Funduszu Społecznego oraz w 25 % przez BudŜet Państwa w ramach projektu pn. Opracowanie innowacyjnego planu

Bardziej szczegółowo

Nazwa przedsięwzięcia inwestycyjnego

Nazwa przedsięwzięcia inwestycyjnego Lista rankingowa wniosków zakwalifikowanych do dofinansowania w roku 2016 Ochrona Przyrody - działania na rzecz ochrony pszczół Powiat wiodący Numer wniosku Data wpływu Inwestor Powiat chodzieski 400/747/2016

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA. z wykonanego zadania na rzecz postępu biologicznego w produkcji zwierzęcej

INFORMACJA. z wykonanego zadania na rzecz postępu biologicznego w produkcji zwierzęcej INFORMACJA z wykonanego zadania na rzecz postępu biologicznego w produkcji zwierzęcej Tytuł zadania: Analiza zmienności cech użytkowych i reprodukcyjnych oraz jakości jaj wylęgowych hodowlanych populacji

Bardziej szczegółowo

Pszczoły a bioróżnorodność

Pszczoły a bioróżnorodność Pszczoły a bioróżnorodność Pod pojęciem różnorodności biologicznej kryje się niesłychane bogactwo i zróżnicowanie form życia występujących na Ziemi. Bioróżnorodność należy chronić, ponieważ każdy jej element

Bardziej szczegółowo

Opłacalność produkcji pyłku i innych produktów pasiecznych

Opłacalność produkcji pyłku i innych produktów pasiecznych Wilde J. 2012. Opłacalność produkcji pyłku i innych produktów pasiecznych. Szkolenie Pszczelarskie Czy pszczelarstwo to może być biznes? Zrzeszenie Pszczelarzy Krakowskich i CKU Kraków, 18-19.02. Materiały

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA. z wykonanego zadania na rzecz postępu biologicznego w produkcji zwierzęcej

INFORMACJA. z wykonanego zadania na rzecz postępu biologicznego w produkcji zwierzęcej INFORMACJA z wykonanego zadania na rzecz postępu biologicznego w produkcji zwierzęcej Tytuł zadania: Analiza zmienności cech użytkowych i reprodukcyjnych oraz jakości jaj wylęgowych hodowlanych populacji

Bardziej szczegółowo

KRAJOWE CENTRUM HODOWLI ZWIERZĄT NATIONAL ANIMAL BREEDING CENTRE

KRAJOWE CENTRUM HODOWLI ZWIERZĄT NATIONAL ANIMAL BREEDING CENTRE KRAJOWE CENTRUM HODOWLI ZWIERZĄT NATIONAL ANIMAL BREEDING CENTRE WYNIKI OCENY TERENOWEJ PSZCZÓŁ W 2015 ROKU WARSZAWA 2016 1 2 SPIS TREŚCI 1. HODOWLA PSZCZÓŁ W POLSCE 5 2. ZASADY OCENY TERENOWEJ 10 2.1

Bardziej szczegółowo

Dziennik Ustaw Nr 121 7330 Poz. 691 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 2 czerwca 2011 r.

Dziennik Ustaw Nr 121 7330 Poz. 691 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 2 czerwca 2011 r. Dziennik Ustaw Nr 121 7330 Poz. 691 Na podstawie art. 130 ust. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. Nr 157, poz. 1240, z późn. zm. 2) ) zarządza się, co następuje: 1. W rozporządzeniu

Bardziej szczegółowo

Analiza bioróżnorodności wybranych populacji pszczoły miodnej

Analiza bioróżnorodności wybranych populacji pszczoły miodnej Zakład Pszczelnictwa w Puławach Pracownia Hodowli Pszczół Zakład Hodowli Roślin Ogrodniczych Pracownia Niekonwencjonalnych Metod Hodowli Roślin Instytut Ogrodnictwa w Skierniewicach Analiza bioróżnorodności

Bardziej szczegółowo

KRAJOWE CENTRUM HODOWLI ZWIERZĄT NATIONAL ANIMAL BREEDING CENTRE

KRAJOWE CENTRUM HODOWLI ZWIERZĄT NATIONAL ANIMAL BREEDING CENTRE KRAJOWE CENTRUM HODOWLI ZWIERZĄT NATIONAL ANIMAL BREEDING CENTRE WYNIKI OCENY TERENOWEJ PSZCZÓŁ W 2016 ROKU WARSZAWA 2017 1 2 SPIS TREŚCI 1. HODOWLA PSZCZÓŁ W POLSCE 5 2. ZASADY OCENY TERENOWEJ 10 2.1

Bardziej szczegółowo

RACJONALNE ROZMNAŻANIE RODZIN SKUTECZNIE ZWALCZA NASTRÓJ ROJOWY I ZWIĘKSZA PRODUKCYJNOŚĆ RODZIN

RACJONALNE ROZMNAŻANIE RODZIN SKUTECZNIE ZWALCZA NASTRÓJ ROJOWY I ZWIĘKSZA PRODUKCYJNOŚĆ RODZIN BIULETYN NAUKOWY Skrót: Biul. Nauk., Nr 18, 2002 RACJONALNE ROZMNAŻANIE RODZIN SKUTECZNIE ZWALCZA NASTRÓJ ROJOWY I ZWIĘKSZA PRODUKCYJNOŚĆ RODZIN Katedra Pszczelnictwa UWM, Olsztyn S ł o w a k l u c z o

Bardziej szczegółowo

ZAPOBIEGANIE ZIMOWEMU WYMIERANIU PSZCZÓŁ

ZAPOBIEGANIE ZIMOWEMU WYMIERANIU PSZCZÓŁ ZAPOBIEGANIE ZIMOWEMU WYMIERANIU PSZCZÓŁ Zachęcamy pszczelarzy, by już teraz rozpoczęli przygotowania do zimy 4 sierpnia 2016 r. Obecnie wiele się mówi o zimowym wymieraniu pszczół miodnych. Sieć ośrodków

Bardziej szczegółowo

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE PSZCZELARZ

PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE PSZCZELARZ Załącznik nr 6 PODSTAWA PROGRAMOWA KSZTAŁCENIA W ZAWODZIE PSZCZELARZ SYMBOL CYFROWY 612[01] I. OPIS ZAWODU 1. W wyniku kształcenia w zawodzie absolwent powinien umieć: 1) określać przyrodnicze i gospodarcze

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNE ZASADY PROWADZENIA EKOLOGICZNEJ GOSPODARKI PASIECZNEJ

GŁÓWNE ZASADY PROWADZENIA EKOLOGICZNEJ GOSPODARKI PASIECZNEJ GŁÓWNE ZASADY PROWADZENIA EKOLOGICZNEJ GOSPODARKI PASIECZNEJ Piotr Skubida, Piotr Semkiw, Krzysztof Jeziorski, Andrzej Pioś miodobranie w pasiece ekologicznej Zakład Pszczelnictwa IO w Puławach, Pracownia

Bardziej szczegółowo

Podstawy pracy hodowlanej

Podstawy pracy hodowlanej Podstawy pracy hodowlanej Zwiększenie produkcyjności stada jest możliwe dzięki poprawie warunków środowiska, w jakim bytują zwierzęta, przede wszystkim żywienia i pielęgnacji, a także dzięki prowadzeniu

Bardziej szczegółowo

( użytkownikowi i poprawia sytuację woskową" w naszym kraju. Opis ramki pracy. Jest to zwykła ramka, bez naciągniętych

( użytkownikowi i poprawia sytuację woskową w naszym kraju. Opis ramki pracy. Jest to zwykła ramka, bez naciągniętych Zastosowanie ramki pracy w różnych typach uli Ramka pracy Augustyn Polaczek Ramka pracy, ramka budowlana, ramka kontrolna to trzy nazwy używane przez pszczelarzy, a dotyczące jednego i tego samego przedmiotu.

Bardziej szczegółowo

33 Stars~ administrator, VIII - XII - średnie 2

33 Stars~ administrator, VIII - XII - średnie 2 Dziennik Ustaw Nr 45-2545- Poz. 449 i 450 1 2 3 4 5 6 30 Starszy: wyższe 1 księgowy, inspektor IX - XII średnie 4 Samodzielny: referent, - wyższe 2 instruktor, kasjer średnie 4 31 Księgowy, inspektor*)

Bardziej szczegółowo

Spółdzielnia Niewidomych. start KATALOG WYROBÓW. Data wydania katalogu : kwiecień 2017 r.

Spółdzielnia Niewidomych. start KATALOG WYROBÓW. Data wydania katalogu : kwiecień 2017 r. Spółdzielnia Niewidomych start Zakład Pracy Chronionej KATALOG WYROBÓW Sprzęt pszczelarski Data wydania katalogu : kwiecień 2017 r. SN START 37 700 Przemyśl, ul. Batorego 22 Tel.: +48 16 676 84 60 / 70

Bardziej szczegółowo

R E G U L A M I N wpisu do ksiąg bydła hodowlanego rasy polskiej czarno-białej

R E G U L A M I N wpisu do ksiąg bydła hodowlanego rasy polskiej czarno-białej R E G U L A M I N wpisu do ksiąg bydła hodowlanego rasy polskiej czarno-białej Regulamin został opracowany na podstawie Ustawy z dnia 29 czerwca 2007 r. o organizacji hodowli i rozrodzie zwierząt gospodarskich

Bardziej szczegółowo

Omówienie audytu gospodarstw ocena potencjalnych możliwości poprawy wyników produkcyjnych w gospodarstwach objętych programem Zdrowa Krowa

Omówienie audytu gospodarstw ocena potencjalnych możliwości poprawy wyników produkcyjnych w gospodarstwach objętych programem Zdrowa Krowa Omówienie audytu gospodarstw ocena potencjalnych możliwości poprawy wyników produkcyjnych w gospodarstwach objętych programem Zdrowa Krowa Marcin Gołębiewski, Jan Slósarz SGGW w Warszawie; Wydział Nauk

Bardziej szczegółowo

Chorobowy zespół pszczół bezmiodnych

Chorobowy zespół pszczół bezmiodnych Chorobowy zespół pszczół bezmiodnych /leczenie/ W przeszłości przed 30 laty kiedy moja wiedza o zdrowotności pszczół była niewielka, zdarzały się przypadki dużego rozrzutu w ilości gromadzonego miodu przez

Bardziej szczegółowo

Rasy świń: porównanie użytkowości rozpłodowej, tucznej i rzeźnej

Rasy świń: porównanie użytkowości rozpłodowej, tucznej i rzeźnej .pl Rasy świń: porównanie użytkowości rozpłodowej, tucznej i rzeźnej Autor: mgr inż. Dorota Kolasińska Data: 11 grudnia 2015 1 / 7 .pl W Polsce w fermowym chowie najczęściej utrzymywane są rasy Wielka

Bardziej szczegółowo

Europejskie i krajowe strategie dotyczące bioróżnorodności ze szczególnym uwzględnieniem owadów zapylających

Europejskie i krajowe strategie dotyczące bioróżnorodności ze szczególnym uwzględnieniem owadów zapylających Europejskie i krajowe strategie dotyczące bioróżnorodności ze szczególnym uwzględnieniem owadów zapylających Dr hab. inż. Adam Roman prof. nadzw. Szkolenie "Edukatorzy bioróżnorodności" Pawłowice, 22.06.2016

Bardziej szczegółowo

Spółdzielnia Niewidomych. start KATALOG WYROBÓW. Data wydania katalogu : sierpień 2017 r.

Spółdzielnia Niewidomych. start KATALOG WYROBÓW. Data wydania katalogu : sierpień 2017 r. Spółdzielnia Niewidomych start Zakład Pracy Chronionej KATALOG WYROBÓW Sprzęt pszczelarski Data wydania katalogu : sierpień 2017 r. SN START 37 700 Przemyśl, ul. Batorego 22 Tel.: +48 16 676 84 60 / 70

Bardziej szczegółowo

Scenariusz zajęć nr 1

Scenariusz zajęć nr 1 Autor scenariusza: Marzena Klimaszewska Blok tematyczny: Majowa łąka Scenariusz zajęć nr 1 I. Tytuł scenariusza: Co się dzieje na majowej łące? II. Czas realizacji: 2 jednostki lekcyjne III. Edukacje (3

Bardziej szczegółowo

W podlaskich szkołach ruszyły szkolenia o znaczeniu pszczół dla człowieka i gospodarki

W podlaskich szkołach ruszyły szkolenia o znaczeniu pszczół dla człowieka i gospodarki W podlaskich szkołach ruszyły szkolenia o znaczeniu pszczół dla człowieka i gospodarki Będzie ich osiem, a pierwsze odbyły się w poniedziałek, 13 listopada. Szkolenia obejmujące wykład z prezentacją multimedialną

Bardziej szczegółowo

Przykładowy szkolny plan nauczania* /przedmiotowe kształcenie zawodowe/

Przykładowy szkolny plan nauczania* /przedmiotowe kształcenie zawodowe/ Przykładowy szkolny plan nauczania* /przedmiotowe kształcenie zawodowe/ Typ szkoły: zasadnicza szkoła zawodowa - 3-letni okres nauczania /1/ Zawód: Pszczelarz; symbol: 612302 Podbudowa programowa: gimnazjum

Bardziej szczegółowo

WSPARCIE PSZCZELARSTWA W POLSCE

WSPARCIE PSZCZELARSTWA W POLSCE WSPARCIE PSZCZELARSTWA W POLSCE Najwyższa Izba Kontroli Warszawa, lipiec 2017 r. 01 Dlaczego podjęliśmy kontrolę? Problemy pszczelarstwa polskiego Rezolucje Parlamentu Europejskiego dotyczące sytuacji

Bardziej szczegółowo

Jak to z żubrami bywa ochrona żubra w ramach sieci Natura 2000

Jak to z żubrami bywa ochrona żubra w ramach sieci Natura 2000 Jak to z żubrami bywa ochrona żubra w ramach sieci Natura 2000 Żubr (Łac. Bison bonasus) jest największym ssakiem Europy, pomimo dużej wagi dochodzącej w przypadku samców niekiedy do 900 kg, żubry potrafią

Bardziej szczegółowo

Nr 944. Informacja. Postęp biologiczny w produkcji zwierzęcej KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ WYDZIAŁ ANALIZ EKONOMICZNYCH I SPOŁECZNYCH

Nr 944. Informacja. Postęp biologiczny w produkcji zwierzęcej KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ WYDZIAŁ ANALIZ EKONOMICZNYCH I SPOŁECZNYCH KANCELARIA SEJMU BIURO STUDIÓW I EKSPERTYZ WYDZIAŁ ANALIZ EKONOMICZNYCH I SPOŁECZNYCH Postęp biologiczny w produkcji zwierzęcej Grudzień 2002 Hanna Rasz Informacja Nr 944 Metody uzyskania postępu biologicznego

Bardziej szczegółowo

Programy pomocowe ARR a opłacalność produkcji miodu w Polsce. Na temat opłacalności produkcji pasiecznej w Polsce mówi się wiele.

Programy pomocowe ARR a opłacalność produkcji miodu w Polsce. Na temat opłacalności produkcji pasiecznej w Polsce mówi się wiele. Wilde J. 2012. Programy pomocowe ARR a opłacalność produkcji miodu w Polsce. Szkolenie Pszczelarskie Czy pszczelarstwo to może być biznes? Zrzeszenie Pszczelarzy Krakowskich i CKU Kraków, 18-19.02. Materiały

Bardziej szczegółowo

Czy własna pasieka to dochodowy biznes - hodowla pszczół krok po kroku

Czy własna pasieka to dochodowy biznes - hodowla pszczół krok po kroku .pl https://www..pl Czy własna pasieka to dochodowy biznes - hodowla pszczół krok po kroku Autor: Małgorzata Chojnicka Data: 8 maja 2017 Hodowla pszczół wymaga z jednej strony dużej wiedzy, a z drugiej

Bardziej szczegółowo

Pokrewieństwo, rodowód, chów wsobny

Pokrewieństwo, rodowód, chów wsobny Pokrewieństwo, rodowód, chów wsobny Pokrewieństwo Pokrewieństwo, z punktu widzenia genetyki, jest podobieństwem genetycznym. Im osobniki są bliżej spokrewnione, tym bardziej są podobne pod względem genetycznym.

Bardziej szczegółowo

1. Zasady postępowania przy stwierdzaniu zatrucia

1. Zasady postępowania przy stwierdzaniu zatrucia Instrukcja postępowania przy pobieraniu próbek do badań laboratoryjnych, realizowanych przez PIWet-PIB, przy podejrzeniu o ostre zatrucie pszczół środkami ochrony roślin W ramach realizacji programu, na

Bardziej szczegółowo

Świnie rasy puławskiej polska hodowla z tradycją

Świnie rasy puławskiej polska hodowla z tradycją Świnie rasy puławskiej polska hodowla z tradycją Historia Historia rasy świń, znanych obecnie jako rasa puławska, sięga początków XX wieku. Rasa puławska powstała na bazie prymitywnych świń miejscowych,

Bardziej szczegółowo

Bydgoszcz 20 marca 2012 r. Zarząd Koła Pszczelarzy PKZP wszystkie

Bydgoszcz 20 marca 2012 r. Zarząd Koła Pszczelarzy PKZP wszystkie Bydgoszcz 20 marca 2012 r. L.dz.PKZP/15/12 Zarząd Koła Pszczelarzy PKZP wszystkie W związku z podpisaniem z Agencją Rynku Rolnego umów, przesyłam w załącznikach druki ewidencji na wpłaty składek na zakup

Bardziej szczegółowo

Podstawowe informacje o Naturze 2000 i planach ochrony

Podstawowe informacje o Naturze 2000 i planach ochrony Projekt współfinansowany przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko Podstawowe informacje o Naturze 2000 i planach

Bardziej szczegółowo

PROTOKÓŁ w sprawie zatrucia pszczół

PROTOKÓŁ w sprawie zatrucia pszczół PROTOKÓŁ w sprawie zatrucia pszczół Sporządzony dnia... 2... r. w... w sprawie ustalenia przyczyny zatrucia pszczół oraz wysokości szkód w pasiece Pani/Pana... zam. w... gmina... powiat... woj.... Komisja

Bardziej szczegółowo

Zebranie Koła Pszczelarzy Legionowo. www.pszczelarze.legionowo.pl. 7 listopada 2015

Zebranie Koła Pszczelarzy Legionowo. www.pszczelarze.legionowo.pl. 7 listopada 2015 Zebranie Koła Pszczelarzy Legionowo www.pszczelarze.legionowo.pl 7 listopada 2015 Program spotkania Zamówienia na sprzęt, leki, matki Składki członkowskie, ulowe, OC Bieżąca sytuacja w pasiekach, wymiana

Bardziej szczegółowo

konstrukcja, najczęściej drewniana, używana do hodowli pszczół. najlepszymi materiałami do budowy wewnętrznych ścian ula pozostają naturalne

konstrukcja, najczęściej drewniana, używana do hodowli pszczół. najlepszymi materiałami do budowy wewnętrznych ścian ula pozostają naturalne Ul konstrukcja, najczęściej drewniana, używana do hodowli pszczół. najlepszymi materiałami do budowy wewnętrznych ścian ula pozostają naturalne materiały takie jak: drewno miękkie (lipa, osika, topola,

Bardziej szczegółowo

Przykłady wybranych fragmentów prac egzaminacyjnych komentarzami Technik pszczelarz 321[04]

Przykłady wybranych fragmentów prac egzaminacyjnych komentarzami Technik pszczelarz 321[04] Przykłady wybranych fragmentów prac egzaminacyjnych komentarzami Technik pszczelarz 321[04] 1 2 3 1. W pracach egzaminacyjnych oceniane były elementy: I. Tytuł pracy egzaminacyjnej. II. Założenia do opracowania

Bardziej szczegółowo

Wyniki oceny wartości użytkowej krów mlecznych część analityczna

Wyniki oceny wartości użytkowej krów mlecznych część analityczna WYNIKI OCENY WARTOŚCI UŻYTKOWEJ KRÓW MLECZNYCH Wyniki oceny wartości użytkowej krów mlecznych część analityczna W dniu 31 grudnia 2008 roku populacja oceniana bydła mlecznego wynosiła 574.930 krów, w stosunku

Bardziej szczegółowo

Kontrolowana wymiana matek pszczelich

Kontrolowana wymiana matek pszczelich Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich. Europa inwestująca w obszary wiejskie. Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Pomocy Technicznej Programu Rozwoju Obszarów

Bardziej szczegółowo

Dofinansowana kampania edukacyjno- informacyjna Be like Bee- Ratujmy Pszczoły

Dofinansowana kampania edukacyjno- informacyjna Be like Bee- Ratujmy Pszczoły Dofinansowana kampania edukacyjno- informacyjna Be like Bee- Ratujmy Pszczoły "Kiedy pszczoła zniknie z powierzchni Ziemi, człowiekowi pozostaną już tylko cztery lata życia. Skoro nie będzie pszczół, nie

Bardziej szczegółowo

(73) Uprawniony z patentu: (75) Pełnomocnik:

(73) Uprawniony z patentu: (75) Pełnomocnik: RZECZPOSPOLITA POLSKA Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 187703 (57) Numer zgłoszenia: 323204 (22) Data zgłoszenia: 17.11.1997 (13) B1 (51) IntCl7: A01K 53/00 A23K

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE NR 4/16 WOJEWODY ŚLĄSKIEGO. z dnia 20 grudnia 2016 r.

ROZPORZĄDZENIE NR 4/16 WOJEWODY ŚLĄSKIEGO. z dnia 20 grudnia 2016 r. ROZPORZĄDZENIE NR 4/16 WOJEWODY ŚLĄSKIEGO w sprawie zwalczania zgnilca amerykańskiego pszczół na terenie powiatu gliwickiego oraz miast Ruda Śląska i Zabrze Na podstawie art. 46 ust. 3 pkt 1, pkt 3 lit.

Bardziej szczegółowo

ZAKŁADAMY ENTRUM PS C Z E C I Z K EL S A R R O S M K O IE P 2015 PASIEKĘ

ZAKŁADAMY ENTRUM PS C Z E C I Z K EL S A R R O S M K O IE P 2015 PASIEKĘ RS CEN TRUM PS ZC Z ARS KIE POMO IE EL K ZAKŁADAMY PASIEKĘ 2015 Szanowni Państwo Prowadzenie pasieki to zajęcie dla osób odważnych i cierpliwych. Przez jednych traktowane jest jako niełatwy zawód, przez

Bardziej szczegółowo

MI(07)16P1 Bruksela, 17 października 2007 r. PROJEKT

MI(07)16P1 Bruksela, 17 października 2007 r. PROJEKT Komitet ds. Rolniczych Organizacji Zawodowych w UE (COPA) Główny Komitet Spółdzielczości Rolniczej w UE (COGECA) MI(07)16P1 Bruksela, 17 października 2007 r. PROJEKT WSTĘPNE WNIOSKI GRUPY ROBOCZEJ COPA/COGECA

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA POBIERANIA I PRZESYŁANIA PRÓBEK DO LABORATORYJNYCH BADAŃ DIAGNOSTYCZNYCH PRZY PODEJRZENIU OSTREGO ZATRUCIA PSZCZÓŁ ŚRODKAMI OCHRONY ROŚLIN

INSTRUKCJA POBIERANIA I PRZESYŁANIA PRÓBEK DO LABORATORYJNYCH BADAŃ DIAGNOSTYCZNYCH PRZY PODEJRZENIU OSTREGO ZATRUCIA PSZCZÓŁ ŚRODKAMI OCHRONY ROŚLIN INSTRUKCJA POBIERANIA I PRZESYŁANIA PRÓBEK DO LABORATORYJNYCH BADAŃ DIAGNOSTYCZNYCH PRZY PODEJRZENIU OSTREGO ZATRUCIA PSZCZÓŁ ŚRODKAMI OCHRONY ROŚLIN Zadanie 42 Monitorowanie stanu zdrowotnego i strat

Bardziej szczegółowo

POLSKI ZWIĄZEK HODOWCÓW I PRODUCENTÓW BYDŁA MIĘSNEGO OCENA WARTOŚCI UŻYTKOWEJ BYDŁA RAS MIĘSNYCH WYNIKI ZA ROK 2012

POLSKI ZWIĄZEK HODOWCÓW I PRODUCENTÓW BYDŁA MIĘSNEGO OCENA WARTOŚCI UŻYTKOWEJ BYDŁA RAS MIĘSNYCH WYNIKI ZA ROK 2012 POLSKI ZWIĄZEK HODOWCÓW I PRODUCENTÓW BYDŁA MIĘSNEGO OCENA WARTOŚCI UŻYTKOWEJ BYDŁA RAS MIĘSNYCH WYNIKI ZA ROK 2012 WARSZAWA 2012 Spis treści 1. Wstęp... 4 2. Organizacja pracy Polskiego Związku Hodowców

Bardziej szczegółowo

Zatrucia pszczół straty nie tylko dla pszczelarstwa

Zatrucia pszczół straty nie tylko dla pszczelarstwa Zatrucia pszczół straty nie tylko dla pszczelarstwa Dr Piotr Skubida Instytut Ogrodnictwa, Oddział Pszczelnictwa w Puławach Zatrucia pszczół środkami ochrony roślin (ś. o. r.) stanowią nie od dziś poważny

Bardziej szczegółowo

Strategia ochrony żubra w Puszczy Knyszyńskiej na terenach PGL Lasy Państwowe

Strategia ochrony żubra w Puszczy Knyszyńskiej na terenach PGL Lasy Państwowe Strategia ochrony żubra w Puszczy Knyszyńskiej na terenach PGL Lasy Państwowe Kajetan Perzanowski, Wanda Olech, Krzysztof Bozik, Bogdan Kolenda, Mirosław Sienkiewicz, Waldemar P. Sieradzki Augustów, 7

Bardziej szczegółowo