Zadłużona stolica Litwy prosi o pomoc polityków

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Zadłużona stolica Litwy prosi o pomoc polityków"

Transkrypt

1 DZIENNIK POLSKI NA LITWIE PIĄTEK 7 LISTOPADA 2014 r. Nr. 211 (17497) cena 1,20 Lt (0,35 EUR) Zadłużona stolica Litwy prosi o pomoc polityków Mer Wilna Artūras Zuokas oraz przewodniczący frakcji socjaldemokratów w samorządzie Vytautas Milėnas podczas wczorajszej konferencji prasowej Fot. Marian Paluszkiewicz Dla Wilna i jego mieszkańców powinien przysługiwać budżet o 150 mln większy od obecnego oświadczył mer stolicy Artūras Zuokas podczas wczorajszej, 6 listopada, konferencji prasowej. Razem z Vytautasem Milėnasem, przewodniczącym POGODA W najbliższe dni deszcz, miejscami ulewny. Dzisiaj w dzień w całym kraju deszcz, na termometrach 7-12 st. Sobotniej nocy również opady, lokalne zamglenie, temperatura od plus 1 do 4 st. W dzień na południu kraju opady, temperatura 7-9 st. W niedzielę wszędzie deszcz, temperatura zbliżona do sobotniej. Od poniedziałku bez opadów. W NUMERZE Kierownikiem MSZ będzie komisarz generalny policji str. 2 Przedłużono termin wyrejestrowania samochodów Str. 3 Bądźmy razem kolejny projekt w Starych Trokach Zarobimy więcej, ale dopiero od lipca 2015 roku ISSN Wynagrodzenie minimalne dopiero co wzrosło o 35 litów, a rządzący dyskutują już nad kolejną podwyżką. Jeżeli koalicjanci porozumieją się, to płace wzrosną od lipca przyszłego roku o około 30 euro, bo ta waluta będzie u nas obowiązywała już od 1 stycznia. Według premiera Algirdasa Butkevičiusa, warunkiem do podwyżki płacy minimalnej frakcji socjaldemokratów w samorządzie, członkiem rady samorządu wileńskiego, mer próbował wyjaśnić, w jaki sposób powstał dług, który obecnie przekracza miliard litów. Dla rozwiązania problemu długów Wilna powinna zostać zwiększona część podatku dochodowego mieszkańców, która trafia do budżetu miasta. Powinna ona stanowić 55 proc. zebranych podatków od osób fizycznych, nie zaś 48 proc., jak jest obecnie. Budżet stolicy zwiększyłby się o dodatkowe 150 mln litów. str. 4» będzie stabilność gospodarcza kraju. Wprawdzie rządzący będą jeszcze musieli domówić się ws. źródła finansowania podwyżki. str. 5» Str. 10

2 2 WYDARZENIA Piątek Listopad Imieniny: Achillesa, Antoniego, Florencjusza, Florentego, Kariny, Longina, Nikandra, Przemiła, Rufusa, Wincentego i Żelibrata Rasy Keliuotytė, kierowniczki grupy marketingu Litewskiego Centrum Wystawowo-Konferencyjnego Litexpo w Wilnie 1. W Centrum Litexpo w dniach 6-8 listopada odbywa się wystawa forum EkoLogika. Co zaoferuje wystawa? Tego rodzaju wystawa jest zorganizowana po raz pierwszy, może ona w ciekawy sposób zamienić szkolną lekcję chemii czy biologii. Jej celem jest też budzenie świadomości ekologicznej. Uczniowie i nauczyciele będą mogli się przekonać, dlaczego są szkodliwe skrzypiące od czystości talerze, błyszczyki do ust czy miękki dywan w pokoju dziecięcym, które mogą być przyczyną chorób i szkodzić zdrowiu. Chodzi o uświadomienie, że środki chemiczne, których używamy non stop do czyszczenia swego domu, można zastąpić naturalnymi. Wystawa ma cele edukacyjne, dlatego będą tu czynne rozmaite pracownie, będą odbywały się dyskusje, wykłady. 2. Wystawa jest przeznaczona dla uczniów klas Dlaczego właśnie uczniom warto odwiedzić wystawę? Jest tu dla nich wiele edukacyjnych zajęć. Mogą np. spróbować sortowania śmieci, artystka-plastyk Jūratė Stauskaitė zapozna młodzież, jak zużytym rzeczom można dać drugie życie. Bo przecież ekologiczny sposób życia to nie tylko unikanie chemicznych środków, ale też oszczędne korzystanie z dóbr przyrody, brak konsumpcjonizmu. Uczniowie dowiedzą się o zagrożeniach, które nas otaczają, o wpływie nanocząsteczek na zdrowie. Uczniowie będą odczytywali informację zawartą na metkach towarów i uczyli praktycznego zastosowania informacji z biologii i chemii. 3. TRZY PYTANIA DO... Kiedy można odwiedzić wystawę? Wystawa potrwa jeszcze w piątek i sobotę. Szczegółowy program jest na naszej stronie internetowej Bilet kosztuje 8 Lt. Rozmawiała Anna Pieszko KURIER WILEŃSKI Piątek, 7 listopada 2014 r. Kierownikiem MSZ będzie komisarz generalny policji Prezydent Litwy Dalia Grybauskaitė na ministra spraw wewnętrznych mianowała Sauliusa Skvernelisa, komisarza generalnego litewskiej policji. Na tym stanowisku zamieni Dailisa Alfonsasa Barakauskasa, który przed tygodniem podał się do dymisji, Saulius Skvernelis Fot. ELTA Koncerty z okazji Święta Niepodległości Rzeczypospolitej Polskiej na Laudzie 8 listopada sobota Koncert zespołu Gozdawa (kier. Wanda Kulbacka, Raczki Polska), ZPiT Solczanie (prezes Regina Sokołowicz, Soleczniki) oraz Liepsna (kier. Regina Liutkevičienė, Poniewież) w sali szkolnej w Poniewieżu, ul. Parko Koncert ZPiT Solczanie (prezes Regina Sokołowicz, Soleczniki), zespołu Gozdawa (kier. Wanda Kulbacka, Raczki Polska) oraz zespołu Issa (kier. Waleria Wansewicz, Kiejdany) w Centrum Wielokulturowym w Kiejdanach, Senoji rinka listopada niedziela swoją decyzję uzasadniając pogarszającym się stanem zdrowia. Funkcje ministra 44-letni Saulius Skvernelis zacznie pełnić po złożeniu przysięgi w Sejmie. Saulius Skvernelis ukończył Wileński Uniwersytet Techniczny, pracował w Litewskiej Akademii Policji. Karierę w systemie spraw wewnętrznych rozpoczął w 1998 roku, gdy został mianowany na komisarza inspektora policji drogowej w komisariacie rejonu trockiego. Później pracował w Służbie Policji Drogowej Departamentu Policji przy MSW, od 2008 roku podjął pracę na stanowisku zastępcy komisarza generalnego policji. W marcu 2011 roku został komisarzem generalnym policji. L24.lt 8.30 Msza Św. w kościele pw. Św. Krzyża w Kownie, ul. Gedimino Koncert zespołów Gozdawa (kier. Wanda Kulbacka, Raczki Polska) i Kotwica (kier. Marian Zinkiewicz, Kowno) w kowieńskiej siedzibie ZPL, al. Laisvės 83a. Inf. pod nr tel KURIER WILEŃSKI Ukazuje się od 1 lipca 1953 roku Birbynių g. 4a, Vilnius, Lietuvos Respublika, tel./fax DZIENNIK NALEŻY DO EUROPEJSKIEGO STOWARZYSZENIA GAZET CODZIENNYCH MNIEJSZOŚCI NARODOWYCH Redaktor naczelny: Ro bert Mic kie wicz (tel , Zastępca red. nacz.: Aleksander Borowik kurierwilenski.lt, tel ) Sekretarz redakcji: Lucja Stankevičiūtė (tel , Dziennikarze: Honorata Adamowicz, Justyna Giedrojć, Brygita Łapszewicz, Anna Pieszko, Marian Paluszkiewicz fotoreporter Współpracownicy: He le na Gład kow ska, Witold Janczys, Ja dwi ga Pod most ko, Stanisław Tarasiewicz, Ali na So bo lew ska, Krzysztof Subocz, Ju lit ta Tryk Dział Promocji: Jolanta Baniukiewicz re kla ma (tel , re kla rier wi len ski.lt), (tel , kol rier wi len ski.lt). Wydawca: VšĮ Kurier Wilenski Druk: VšĮ Vilnijos žodis Ma te ria łów nieza mó wio nych re dak cja nie zwra ca. Za strze ga so bie pra wo do skra ca nia i ad iu sta cji tek stów. Za treść ogło szeń re dak cja nie od powiada. Opi nie Czy tel ni ków za war te w ich li stach nie za wsze są zbież ne z opi nią re dak cji. Redaktor dyżurny: Anna Pieszko Projekt/Program jest współfinansowany ze środków finansowych otrzymanych od Ministerstwa Spraw Zagranicznych w ramach konkursu na realizację zadania Współpraca z Polonią i Polakami za granicą.

3 KURIER WILEŃSKI Piątek, 7 listopada 2014 r. Przedłużono termin wyrejestrowania samochodów Sejm wczoraj, do półrocza, przedłużył termin usunięcia niedociągnięć, z powodu których pojazd objęto zakazem uczestniczenia w ruchu. Po tym terminie samochód zostałby wyrejestrowany. Zgodnie z obowiązującym od lipca trybem z powodu braku przeglądu technicznego bądź ubezpieczenia OC samochód w ciągu 3 miesięcy podlegał wyrejestrowaniu. Gdy w październiku przedsiębiorstwo państwowe Regitra zaczęło masowo wyrejestrowywać samochody, ten tryb napotkał sporo krytyki z powodu sezonowości korzystania z samochodów itp. Przyjęte przez Sejm poprawki informują, że samochody objęte zakazem uczestniczenia w ruchu, muszą być poddane przeglądowi technicznemu i ubezpieczone nie w ciągu 90, lecz 180 dni, po czym zakaz zostanie zniesiony automatycznie. Ponadto właściciele będą mogli samodzielnie zawiesić zezwolenie na udział pojazdu w ruchu drogowym do 3 lat, zamiast dotychczasowego rocznego terminu. Od początku tego roku na Litwie wyrejestrowano pojazdów, a najwięcej od 1 października, gdy się rozpoczęło wyrejestrowanie samochodów, które nie przeszły przeglądu technicznego i nie mają ubezpieczenia. Regitra informuje, że od 1 stycznia do 8 października liczba wyrejestrowanych samochodów osobowych zmniejszyła się o (do ), samochodów ciężarowych o (do ), w tym tirów o (do ), motocykli o (do ). BNS Nagroda za europejskość Prezydent Litwy Dalia Grybauskaitė w Berlinie odebrała nagrodę Złota Wiktoria. Nagrodę tę za pielęgnowanie idei europejskiej, pokojową walkę za wolność oraz wiarę w przyszłość Europy przyznano wszystkim trzem państwom bałtyckim. Prestiżowa Złota Wiktoria jest corocznie przyznawana przez Niemiecki Związek Wydawców Czasopism. Nagroda jest przyznawana w czterech kategoriach: za Ku uwadze wiernych europejską ideę, za wkład w gospodarkę, integrację europejską oraz za zasługi całego życia. W ceremonii uhonorowania laureatów, podczas której statuetki wręczono przywódcom Litwy, Łotwy i Estonii, uczestniczyło około 300 gości. Przemówienie wygłosił przewodniczący Bundestagu Norbert Lammert. W tym roku Niemcy obchodzą 25. rocznicę zburzenia Muru Berlińskiego. Mur runął 9 listopada 1989 roku. L24.lt Na prośbę parafian w wileńskiej parafii pw. Odnalezienia Krzyża Św. od 10 listopada codziennie od poniedziałku do piątku włącznie wprowadza się dodatkowe Msze św. poranne. O godz po litewsku, o godz po polsku. Księża serdecznie wszystkich zapraszają do rozpoczęcia dnia pracy od modlitwy i Eucharystii. ZDJĘCIE DNIA Ziemie Kalego WYDARZENIA 3 Północne Włochy ponownie zaatakowała burza, z powodu ulewy rzeki wyszły z brzegów Fot. EPA-ELTA KOMENTARZ DNIA W dyskusjach o relacjach polsko-litewskich często przytaczany jest argument ziem etnicznych. Dyskutujący (ci ze strony litewskiej zazwyczaj) przytaczają mapki etnograficzne, rysowane przez XX-wiecznych lituanistów czy innych zdolnych artystów, z których wynika, że tu czy tam w IX czy innym, XVI wieku mówiono po litewsku, a więc to ziemie etniczne. Argument ten często jest wykorzystywany do usprawiedliwiania szykan wobec Polaków na Wileńszczyźnie bo tu litewskie ziemie etniczne. Argument to jednak nietrafiony i niebezpieczny. Mało jest w Europie terenów, które zamieszkiwałaby w historii jedna tylko grupa narodowościowa. Kiedy wtłacza się ten termin do kontekstu politycznego i próbuje używać jako argumentu dla pozbawiania praw całej grupy ludzi na zasadzie swój-obcy przywodzi to na myśl inny termin. Mentalność Kalego. Kali, sympatyczny bohater powieści W pustyni i w puszczy Henryka Sienkiewicza, swoją filozofię wyłożył w jednym zdaniu: Jeśli ktoś Kalemu zabrać krowy, to jest zły uczynek. Dobry, to jak Kali zabrać komu krowy. I ta filozofia jest stosowana na Litwie. Jak Litwini w Polsce mają prawo do dwujęzyczności to dobrze. A jak Polaków na Litwie takiego prawa się pozbawia to też dobrze, bo właśnie! ziemie etniczne. Ziemie Kalego, ot co. Rajmund Klonowski CYTAT DNIA LICZBA DNIA PULS KURIERA Te wybory czasami mnie śmieszą, tak jak wybory miss, kiedy o wiele więcej pięknych dziewczyn chodzi po ulicach i nie bierze udziału w żadnych konkursach tak minister spraw zagranicznych Linas Linkevičius skomentował ranking magazynu Forbes, w którym Władimir Putin drugi rok z rzędu został uznany za najpotężniejszego człowieka na świecie osób personelu medycznego wyślą do Afryki Chiny do walki z ebolą

4 4 WYDARZENIA KRÓTKO Festiwal filmowy Scanorama Wczoraj w Wilnie rozpoczął się tradycyjny jesienny festiwal filmowy Scanorama, oferujący widzom ponad 100 filmów. Dwunaste forum filmowe zainaugurował nagrodzony Złotym Lwem na festiwalu w Wenecji film szwedzkiego reżysera Roya Anderssona Gołąb siedzi na gałęzi zastanawiając się nad egzystencją. Organizatorzy imprezy informują, że wśród tej różnorodności gatunków widzowie obejrzą filmy wyróżnione na największych europejskich festiwalach filmowych. Mieszkali za granicą Krainą marzeń dla litewskich emigrantów pozostaje Wielka Brytania. Równie chętnie mieszkańcy Litwy pracują w Szwajcarii, Francji czy Holandii. Litwa jest w czołówce państw, których obywatele mieszkali lub pracowali za granicą: 48 pracowało za granicą, 12 proc. studiowało i 7 procent za granicą mieszkało. Rosjanie nie zjedzą europejskich mięs Rosyjska Federalna Agencja Nadzoru Weterynaryjnego i Fitosanitarnego wprowadziła zakaz wwozu kiełbas, pieczeni i gulaszu z wołowiny. Jak tłumaczą rosyjscy inspektorzy, zakaz jest spowodowany wykryciem w niemieckich sklepach laseczek wąglika. Te zwierzęce bakterie są również niebezpieczne dla ludzi. Rosyjskie służby twierdzą, że pierwsze przypadki zarażenia bydła wąglikiem stwierdzono we wrześniu na farmach w Polsce i Słowacji. ze str. 1» To pomogłoby zbilansować budżet i uzyskać pożyczki bankowe, potrzebne do ustabilizowania sytuacji finansowej w stolicy twierdzi mer. Mieszkańcy Wilna wpłacają do budżetu państwa znacznie więcej niż pozostali. Niestety ani Sejm, ani rząd planując budżet nie przeznaczają potrzebnej kwoty na Wilno. Nie wystarcza pieniędzy na wypłatę zasiłków, przydzielanie mieszkań socjalnych, nieodpłatny przewóz poszczególnych grup mieszkańców itd. Najważniejszą przyczyną zadłużenia jest nieprawidłowy system podziału środków z budżetu miasta. Za rządów konserwatystów prawie trzykrotnie wzrosło i zadłużenie samorządu. W 2007 r. dług stanowił 274 mln litów, a gdy ponownie zająłem stanowisko mera w 2010 roku, dług miasta wynosił 860 mln litów. Obecnie poszukujemy rozwiązań i jesteśmy wdzięczni obecnemu rządowi za to, że rozumie i rozwiązuje problemy pozostawione przez ubiegły rząd oświadczył Zuokas. Od tego roku część podatku dochodowego trafiająca do budżetu miasta została zwiększona o 6 proc. do 48 proc. Mimo to nadal większa część podatku trafia do budżetu państwa i jest dzielona pomiędzy inne samorządy kraju. Pracujący w Wilnie ludzie w roku 2013 zapłacili 1,9 mld litów podatku dochodowego, z tego do kasy miasta trafiło 337 mln litów, co stanowi zaledwie 18 proc. zebranej sumy. Z danych samorządu stołecznego wynika, że w 2013 roku przychody do budżetu na jednego mieszkańca Wilna wyniosły litów, Kowna lity, Kłajpedy litów. Vytautas Milėnas przytoczył przykład, jak stolica wspiera inne subiekty w państwie: Cena jednego m3 zimnej wody w rejonach wileńskim, solecznickim, ignalińskim, święciańskim, zgodnie z taryfą ustaloną przez spółkę Vilniaus vandenys, wynosi litów. Większą część kwoty pokrywają wilnianie, dzięki nim mieszkańcy tych rejonów płacą za zimną wodę tyle co mieszkańcy Wilna 4,80 Lt za m3 wody. KURIER WILEŃSKI Piątek, 7 listopada 2014 r. Zadłużona stolica Litwy prosi o pomoc polityków Mieszkańcy Wilna wpłacają do budżetu państwa znacznie więcej niż pozostali. Niestety ani Sejm, ani rząd planując budżet nie przeznaczają potrzebnej kwoty na Wilno. Nie wystarcza pieniędzy na wypłatę zasiłków Dług Wilna stanowi obecnie 1,5 mld litów Wczoraj w Sejmie rozpoczęły się obrady odnośnie ustawy, pozwalającej większą część zebranych podatków od osób fizycznych w Wilnie zostawić w budżecie miasta. Właśnie jest to dobra okazja dla wszystkich polityków, by pokazać, czy są gotowi pomóc Wilnu. Dlatego zwracam się do wszystkich, by uwzględnili nasze argumenty i przyjęli odpowiednią decyzję. 55 proc. zebranych podatków od osób fizycznych powinno pozostać w Wilnie. Tylko wtedy miasto będzie mogło sprawnie funkcjonować. Głosujcie nie za czy przeciwko Zuokasa, ale zagłosujcie na Wilno i na wilnian nawoływał mer. Zdaniem Zuokasa zwiększenie finansowania z podatków jest sprawą wagi państwowej, bo Wilno zawsze było lokomotywą gospodarki, a teraz już jest jej szybkim pociągiem elektrycznym. *** Dług Wilna stanowi obecnie 1,5 mld litów, tyle również wynosi budżet miasta, uwzględniając wsparcie finansowe Unii Europejskiej. Justyna Giedrojć Fot. Marian Paluszkiewicz

5 KURIER WILEŃSKI Piątek, 7 listopada 2014 r. WYDARZENIA 5 Zarobimy więcej, ale dopiero od lipca 2015 roku Pod względem wysokości zarobków Litwa wyprzedza tylko dwa unijne państwa Bułgarię i Rumunię Fot. Marian Paluszkiewicz MINIMUM W UNII ze str. 1» Minister finansów Rimantas Šadžius twierdzi, że dodatkowych środków w budżecie nie ma i nie będzie. Premier proponuje więc ciąć wydatki państwowe, żeby z zaoszczędzonych środków sfinansować podwyżkę płacy minimalnej. Szef rządu będzie też musiał przekonać do cięć swoich partnerów koalicyjnych, ale przede wszystkim znaleźć środki na podwyżki wynagrodzeń najniżej uposażonych urzędników państwowych i pracowników sektora państwowego. Bo ci, na przykład nauczyciele, policjanci, od dłuższego czasu domagają się wzrostu zamrożonych wynagrodzeń, które w kontekście wynagrodzeń unijnych są tragiczne. Jak wynika z ostatnich danych Eurostatu, wynagrodzenie litewskich pedagogów według siły nabywczej jest jednym z najmniejszych wśród krajów unijnych. Gorzej, czyli mniej, zarabiają jedynie rumuńscy nauczyciele. Pod względem wynagrodzenia minimalnego nasz kraj w unijnych zestawieniach również nie zajmuje wyższych pozycji. Tu wyprzedzamy jeszcze kolejnego nowicjusza unijnego z regionu bałkańskiego Bułgarię. Najmniej zarabiający Rumuni i Bułgarzy w 2014 roku otrzymywali odpowiednio 191 i 174 euro wynagrodzenia. Ich koledzy na Litwie do 1 października otrzymywali w litach równowartość 290 euro. Do 2014 roku wynosiło ono równowartość 244 euro. Wzrost o 150 litów nastąpił od 1 stycznia 2014 r. A po ostatniej październikowej podwyżce o kolejne 35 litów obecnie minimalna płaca na Litwie wynosi równowartość 300 euro. Ostatnio częste podwyżki popularnie nazywanego minimum mogą cieszyć każdego, kto to minimum otrzymuje, albo też tych, których wysokość zarobków zależy od płacy podstawowej. Niemniej podwyżki te ledwo pozwalają Litwie uciekać przed pozycją unijnego outsidera, bo zarówno Rumuni i Bułgarzy również intensywnie starają się przybliżyć swoje płace minimalne do średniej unijnej. Z kolei nasi sąsiedzi Łotwa i Estonia które jeszcze do niedawna dzieliły z nami na przemian trzecią od końca pozycję najmniejszych wynagrodzeń minimalnych, nie tylko zostawili nas na stałe na tej pozycji, ale też poszli do przodu. Najmniej zarabiający Łotysze już w tym roku dostają 320 euro miesięcznie, a Estończycy 355 euro. Tyle, według prognozy analitycznej Swedbanku najmniej uposażeni Litwini będą prawdopodobnie zarabiali dopiero za dwa lata. Pod warunkiem oczywiście, jeśli obecna dynamika wzrostu płac minimalnych nie osłabnie. A jest imponująca na tle unijnego zestawienia. Jak wynika z danych Eurostatu, ostatnie podwyżki o ponad 20 proc. wywindowały Litwę na Minimalne wynagrodzenie w krajach ościennych Estonii, Łotwie i Polsce wynosi obecnie odpowiednio 320, 355 oraz 400 euro. Średnie unijne minimum wynosi 748 euro. Największe jest w Luksemburgu euro. Najniższe, ponad 11-krotnie niższe, jest w Bułgarii. Litewska płaca minimalna jest tylko 6,5-krotnie mniejsza od luksemburskiego minimum. W Unii Europejskiej wynagrodzenie minimalne stosuje 21 krajów. Od 2015 roku regulację płacową wprowadzają też Niemcy. W pozostałych krajach płaca minimalna jest regulowana poprzez umowy zespołowe lub ustalana dla poszczególnych branż. lidera pod względem dynamiki wzrostu wynagrodzenia minimalnego. Jednak w perspektywie dłuższego okresu oraz po uwzględnieniu inflacji, od 2008 roku minimalne wynagrodzenie na Litwie faktycznie zmniejszyło się prawie o 1 proc. Tymczasem płace minimalne naszych rywali do tytułu unijnego outsidera płacowego Bułgarów i Rumunów w tym samym okresie faktycznie wzrosły odpowiednio o 8 i 16 proc. Mimo to, każda podwyżka, nawet ta minimalna o 35 litów, wzbudza na Litwie wiele kontrowersji. Najmniej zarabiający są bowiem przekonani, że podwyżki są za małe. Pracodawcy natomiast uważają, że są za wysokie i za częste i że doprowadzą ich do bankructwa. Jednak jak zauważa Valdas Sutkus z Litewskiej Konfederacji Pracodawców, po każdej podwyżce minimalnego wynagrodzenia obawy przedsiębiorców nie sprawdzają się. Aczkolwiek to głównie przedsiębiorcy finansują wzrost wynagrodzeń, bo ostatnia, na przykład, podwyżka o 35 litów, każdego pracodawcę kosztuje 46 litów miesięcznie. Obecnie minimalna płaca w wysokości litów z podatkami pracodawców kosztuje litów. Pracownik na rękę otrzymuje 870 litów, a państwo kasuje resztę 487 litów z tytułu podatków i składek ubezpieczeniowych. Według Urzędu Statystycznego, w 2013 roku minimalną stawkę otrzymywało 10,5 proc. pracujących (98,3 tys. osób). Najwięcej (12,9 proc.) najmniej uposażonych (78,3 proc.) było zatrudnionych w sektorze prywatnym. W budżetówce było ich 6,1 proc. (19,9 tys.) od ogółu zatrudnionych. Stanisław Tarasiewicz

6 6 WYDARZENIA KRONIKA KRYMINALNA Napad na emerytkę 75-letnia A. J. poinformowała, że w środę, 5 listopada, o godz trzej zamaskowani osobnicy przez okna wtargnęli do jej domu. Taśmą samoprzylepną skrępowali jej ręce, zakleili usta i zażądali pieniędzy. Zabrali 31 litów w monetach i wyszli. Porzucone przy drodze dziecko W środę, 5 listopada, w rejonie płunżańskim w miejscowości Plateliai o godz na skraju ulicy Žemaitės znaleziono 2,5-miesięcznego chłopczyka. Niemowlę z powodu ogólnego wychłodzenia umieszczono w szpitalu, jego życie nie jest zagrożone. Do Komisariatu Policji Rejonu Płunżańskiego sprowadzono matkę dziecka I. Š. (ur. 1995). Zaginiony utonął Główny Komisariat Policji Powiatu Poniewieskiego poszukiwał zaginionego bez wieści 45-letniego Arvydasa M. Ten człowiek 25 października wyszedł z domu i zaginął. W środę, 5 listopada, policja poinformowała, że zaginiony utonął. Pomnik śmiertelnie zranił kobietę W rejonie malackim prawdopodobnie pomnik śmiertelnie przygniótł kobietę. We wtorek, 4 listopada, malacki komisariat policji wszczął postępowanie dowodowe w celu ustalenia przyczyny śmierci 73-letniej kobiety. Stronę przygotowano na podstawie inf. BNS i PAP KURIER WILEŃSKI Piątek, 7 listopada 2014 r. Na granicy zatrzymano skradziony w Niemczech samochód z... zabawkami Funkcjonariusze strażnicy kalwaryjskiej zatrzymali na granicy skradziony w Niemczech samochód ciężarowy, którym powracał na Litwę mieszkaniec Mariampola. W półprzyczepie samochodu był przypuszczalnie skradziony ładunek pluszowych zabawek. W środę, 5 listopada, funkcjonariusze strażnicy kalwaryjskiej, należącej do Jednostki Łoździejskiej Służby Ochrony Granicy Państwowej (SOGP) na terenie wsi Salaperaugis na drodze Suwałki-Mariampol zatrzymali do kontroli ciężarówkę Volvo z półprzyczepą. Samochód prowadził 49-letni mieszkaniec Mariampola, który dopiero co opuścił Polskę. Zarówno na samochodzie, jak i półprzyczepie były litewskie tablice rejestracyjne. Dokumenty rejestracyjne obu pojazdów były podrobione. Niebawem wyjaśniło się, że samochód z przyczepą w ubiegły piątek był skradziony w Niemczech. Okazało Patrol zatrzymał trzech rabusiów Patrol policyjny we wtorek, 4 listopada, wieczorem zatrzymał w Wilnie trzech rabusiów. O godz jednostka patrolowa Głównego Komisariatu Policji Powiatu Wileńskiego została poinformowana, że na alei Laisvės, na przystanku Karoliniškių czeka na policję pobity i ograbiony mężczyzna. Przybyłym policjantom 31-letni R. J. powiedział, że gdy jechał autobusem nr. 54, zaatakowało go i pobiło trzech młodych mężczyzn. Napastnicy odebrali mu 10 litów oraz bilet elektroniczny Vilniečio kortelė. Po chwili obok domu nr. 31 na alei Laisvės przy sklepie zauważono podejrzanych osobników. Na widok policyjnego wozu rzucili się oni do ucieczki przez podwórza w kierunku ulicy Sausio 13-osios. Policjanci dogonili i zatrzymali dwóch podejrzanych W tym roku funkcjonariusze łącznie zatrzymali 83 prawdopodobnie skradzione samochody Fot. VSAT się również, że litewskie tablice rejestracyjne należą do innych środków transportu. Przypuszczalnie samochód został skradziony wraz ze znajdującym się w jego półprzyczepie ładunkiem pluszowych zabawek. Jednostka Łoździejska SOGP w związku z powyższym incydentem wszczęła postępowanie dowodowe. Mariampolski kierowca trafił do aresztu. Samochód z półprzyczepą oraz wiezione w niej zabawki przechowuje strażnica kalwaryjska. W tym roku funkcjonariusze łącznie zatrzymali 83 prawdopodobnie skradzione samochody, przekraczające granicę litewską. 17-letniego G. A. i 27-letniego V. B. Obaj byli nietrzeźwi. Doprowadzonych do samochodu policyjnego poszkodowany poznał. W kieszeni kurtki G. A. znaleziono zrabowaną Vilniečio kortelė. Tegoż wieczora około godz patrol policyjny poinformowano, że na ulicy Geležinkelio obok przystanku trolejbusu nr. 5 na dwudziestoletniego L.S. napadł mężczyzna, usiłując wyrwać mu z rąk komórkę. Podczas szarpaniny telefon został zniszczony. L. S. wskazał kierunek, w którym uciekł napastnik. Wkrótce został ujęty Patrol zatrzymał 3 napastników i zwrócił odebrane rzeczy Fot. M.P.

7 KURIER WILEŃSKI Piątek, 7 listopada 2014 r. SPOŁECZEŃSTWO 7 Projekt edukacyjny Europejczycy, Polacy, Obywatele TEMAT V: Globalizacja W amerykańskiego, przez co rozpowszechnianie nieznanych 2001 roku papież Jan Paweł II stwierdził, że Globalizacja nie jest a priori dobra ani zła. Będzie taka, jaką uczynią ją ludzie. Procesy związane z globalizacją, które dzieją się wokół nas, zależą od ludzi, którzy zdecydowali się podjąć działanie, dążąc do ulepszenia świata z wykorzystaniem najnowszych technologii, często przekraczając granice państw oraz kontynentów. Następstwa procesu globalizacji możemy podzielić na ekonomiczne, polityczne, społeczne i kulturowe. Globalizacja w sferze ekonomicznej oznacza przede wszystkim redukcję barier w handlu międzynarodowym. Za sprawą coraz łatwiejszych kontaktów rozszerza się swoboda przepływu dóbr materialnych i usług. Rosnąca międzynarodowa wymiana handlowa import i eksport sprawiają, że więzi ekonomiczne między państwami pogłębiają się, a same kraje stają się coraz bardziej od siebie zależne. W takich okolicznościach coraz większą rolę odgrywają przedsiębiorstwa transnarodowe działające jednocześnie w różnych częściach świata, których właściciele (akcjonariusze) są obywatelami wielu krajów. Globalne korporacje tego rodzaju współpracują ze sobą oraz konkurują na globalnym rynku. Sprzedawane przez nie produkty komputery, odzież czy artykuły żywnościowe pojawiają się na półkach sklepów w Europie, Azji lub w Ameryce. Skutkiem globalizacji są istotne zmiany w polityce światowej. Rosnąca współzależność ekonomiczna wymusiła dużo ściślejszą niż dotąd współpracę między państwami. Największym przedsięwzięciem, jakie miało miejsce i jest jednocześnie skutkiem globalizacji, to powstanie Unii Europejskiej, która obecnie zrzesza 28 demokratycznych państw europejskich. Niezależnie od nowych organizacji międzynarodowych pogłębiła się współpraca między decydentami z różnych części świata. Warto wymienić także inne polityczne skutki globalizacji jak np.: osłabienie struktur państwowych, spadek zaufania obywateli do instytucji państwowych oraz wzrost znaczenia partii populistycznych. Globalizacja ma też swój wymiar militarny, który ma bezpośredni związek Papież Jan Paweł II stwierdził, że Globalizacja nie jest a priori dobra ani zła. Będzie taka, jaką uczynią ją ludzie Fot. archiwum z polityką każdego państwa. Ma ona bowiem znaczenie dla różnego rodzaju sojuszy wojskowych, powiązań militarnych między państwami, wymiany broni, kwestii bezpieczeństwa państw w kontekście broni masowego rażenia oraz operacji wojskowych. Obok skutków ekonomicznych oraz politycznych globalizacji ogromne znaczenie mają skutki społeczne i kulturowe, które mają chyba największy wpływ na nasze życie. Warto po raz kolejny przytoczyć słowa Bolesława Balcerowicza: Rozprzestrzenianie się zjawiska globalizacji pociąga za sobą niezwykle szybkie zmiany obejmujące zarówno standardy życia ludzi, sposobu uprawiania polityki, jak i zmiany w środowisku bezpieczeństwa, a wszystkie te trzy aspekty dotyczą pośrednio i bezpośrednio nas, obywateli. Globalizacja doprowadziła do pojawienia się społeczeństwa wielokulturowego, do migracji, do rozrostu amerykańskiej kultury popularnej jak np. macdonaldyzacja, do dezintegracji społeczeństwa, a nawet to zanikania wspólnot kulturowych. Tym samym zrodziło się wiele problemów, z których jako dwa najważniejsze wymienia się ujednolicenie społeczeństwa (homogenizacja) oraz imigranci. Odwołując się do imigrantów, trzeba jasno stwierdzić, że bardzo często mają oni problem z adaptacją w nowym otoczeniu, spotykają się z szykanowaniem ze strony innych ludzi, a dochodzi nawet do sytuacji, gdzie nie uzyskują oni żadnej pomocy. Prowadzi to do konfliktów społecznych, wzrostu biedy i ubóstwa, rozprzestrzeniania się chorób oraz spadku dzietności. Globalizacja dla tak małego kraju, jak Litwa staje się poważnym wyzwaniem. Ogromny wpływ kultury globalnej staje się zagrożeniem dla kultury lokalnej. Przykładem może być np., wzrost popularności kina dotychczas w tej części świata norm, wartości, czy nawet świąt połączone z zanikiem tradycji lokalnych. Według danych Departamentu Statystyki Litwy, w ciągu minionych 10 lat znacznie wzrosła liczba małżeństw zawieranych przez obywateli Litwy z cudzoziemcami. W 2011 roku stanowiły one 16 proc. wszystkich małżeństw. Najwięcej kobiet wyszło za mąż za obywateli Niemiec, Rosji oraz Wielkiej Brytanii, natomiast mężczyźni za żony brali obywatelki Rosji, Białorusi i Ukrainy. Poza granicami Litwy w 2011 r. urodziło się również dzieci, co stanowi ok. 15 proc. wszystkich urodzonych. Najwięcej litewskich dzieci urodziło się w Wielkiej Brytanii, Irlandii i Norwegii. Niepokojący jest również spadek migracji ludności, ponieważ w roku 2012 wyemigrowało ponad 40 tys. obywateli Litwy, a liczba imigrantów wynosiła 19,8 tys. Najczęstsze kierunki emigracji to kraje Unii Europejskiej takie jak Niemcy, Wielka Brytania czy Irlandia. Reasumując, globalizacja pociąga za sobą bardzo poważne konsekwencje. Jest to proces, którego człowiek w żaden sposób nie jest w stanie zatrzymać, może jednak z niego korzystać i po części nim kierować, na przykład w kontekście rozwoju technologicznego. *** Za odpowiedź udzieloną na temat Transformacja słuchawki wygrała Agata Guzowska. Gratulujemy i zadajemy kolejne pytanie! Pomyśl! Jak myślisz, dlaczego mieszkańcy Litwy chcieli zmian ustrojowych. Zamieść swoją odpowiedź na forum i wygraj słuchawki. EFHR

8 8 SPORT SPRINTEM Adriano pobił rekord LM Napastnik Szachtara Donieck Luiz Adriano pobił we wtorkowy wieczór rekord Ligi Mistrzów. Brazylijczyk strzelił trzy gole w spotkaniu z BATE Borysow (5:0) i jest pierwszym piłkarzem w historii tych rozgrywek, który w dwóch meczach z tym samym zespołem zdobył aż 6 bramek. Dwa tygodnie temu Adriano trafił do siatki BATE aż pięć razy. W tabeli grupy H drużyna z Doniecka zajmuje drugie miejsce z dorobkiem 8 punktów. Wilniuk w polskiej reprezentacji Powołanie do reprezentacji Polski w waterpolo otrzymał Polak z Wileńszczyzny, Jan Bakuło. Nowy kapitan Legii Warszawa Waterpolo Bartłomiej Troczyński oraz tegoroczny transfer Jan Bakuło zostali powołani do reprezentacji Polski. Legioniści razem z drużyną narodową rozegrają test-mecze w Cegled (Węgry) oraz wezmą udział w finałowej rundzie Pucharu Karpat Koszyce (Słowacja) w terminie listopada. W ramach tej współpracy rzeczą najważniejszą są zawsze rozgrywane turnieje siatkarskie, aczkolwiek ważne miejsce zajmuje program kulturalno-rozrywkowy. I tym razem nie było inaczej. W dwóch salach, w Suderwie i Awiżeniach, został rozegrany Międzynarodowy Turniej Piłki Siatkowej o Puchar Gimnazjum w Awiżeniach W kategorii dziewcząt stawiło się 5 zespołów, które w ostatecznym rozrachunku uszeregowały się w następującej kolejności: 1. Szkoła Sportowa Tauras Wilno; 2. PKS Lipnik z Bielska-Białej; 3. Szkoła Sportowa z Kowna; 4. Gimnazjalistki z Awiżeń i miejsce 5 przypadło siatkarkom LKS Orzeł z Koz. W kategorii chłopców obok gospodarzy i gości zza miedzy, turniej uzupełniły dwa zespoły z Gimnazjum Tysiąclecia z Solecznik. Tutaj kolejność drużyn po zakończeniu turnieju wyglądała następująco: zwycięzcami rozgrywek został pierwszy zespół z Gimnazjum Tysiąclecia z Solecznik, siatkarze z P-SKS Beskidy uplasowali się na miejscu drugim, na miejscu trzecim wylądowali młodsi siatkarze z Solecznik, a miejsce czwarte stało się udziałem naszych chłopaków. Na uroczystej gali zamknięcia turnieju wszystkim drużynom zostały wręczone puchary, dyplomy, najlepszym zawodnikom z poszczególnych drużyn pamiątkowe statuetki, a zespołom z podium medale. Program pobytu tradycyjnie został wzbogacony w wycieczki. Siatkarze i goście z Polski z przewodniczką, którą była nasza nauczycielka Nadtoczy, zwiedzili kościoły Św. Piotra i Pawła, Św. Anny, Bernardynów, Katedrę. W Ostrej Bramie uczestniczyli we Mszy świętej, którą celebrował ksiądz Adam z Bielska-Białej. Grupa z Bielska- Białej nie ominęła wileńskiej Rossy, na której przy Mauzoleum Marszałka Józefa Piłsudskiego złożono wieńce i zapalono znicze. Podczas spaceru KURIER WILEŃSKI Piątek, 7 listopada 2014 r. Awiżenie i Bielsko-Biała współpraca owocująca turniejami siatkarskimi W dniach października gimnazjum w Awiżeniach gościło starych przyjaciół z Bielska-Białej. Nasza współpraca z P-SKS Beskidy z Bielska nawiązała się przed 12 laty. Starówką z zawitaliśmy do Muzeum Adama Mickiewicza, wspięliśmy się na Górę Trzykrzyską. Lodowisko w centrum handlowym Akropolis i dyskoteka w auli szkolnej uzupełniły program rozrywkowy. Żegnając się prezes PSKS Beskidy Renata Zuber dziękowała za serdeczność i gościnę i zaprosiła nas na turniej, który odbędzie się w maju przyszłego roku w Bielsku- -Białej. Waldemar Szumski trener siatkówki dziewcząt Szkoły Sportowej Samorządu Rejonu Wileńskiego Na uroczystej gali zamknięcia turnieju wszystkim drużynom zostały wręczone puchary, dyplomy, najlepszym zawodnikom z poszczególnych drużyn pamiątkowe statuetki, a zespołom z podium medale W końcu października gimnazjum w Awiżeniach gościło starych przyjaciół z Bielska-Białej Fot. autor

9 KURIER WILEŃSKI Piątek, 7 listopada 2014 r. SPORT 9 Liga Mistrzów: awans 6 drużyn Po Borussii Dortmund i Realu Madryt, w środę do grona drużyn pewnych awansu do 1/8 finału piłkarskiej Ligi Mistrzów dołączyły Bayern Monachium, Paris St Germain, Barcelona i Porto. Bayern, w składzie z Robertem Lewandowskim, drugi raz z rzędu okazał się lepszy od Romy. Tym razem wygrał z wicemistrzem Włoch. W Monachium triumf 2:0 dały Bawarczykom gole Francuza Francka Ribery ego oraz Mario Goetzego. Przy pierwszym trafieniu asystował Lewandowski. Bayern jest niekwestionowanym liderem grupy E z kompletem zwycięstw po czterech kolejkach. Pomimo dwóch z rzędu porażek, drugie miejsce zajmuje Roma, która zgromadziła cztery punkty. Tyle samo ma CSKA Moskwa, która niespodziewanie pokonała mistrza Anglii Manchester City na jego terenie 2:1. Tego dnia wpadkę zaliczył też inny angielski klub Chelsea Londyn. W poprzedniej kolejce w stolicy Anglii gospodarze rozgromili NK Maribor 6:0, ale w rewanżu w Słowenii podopieczni Portugalczyka Jose Mourinho zdołali tylko zremisować 1:1 i zaprzepaścili szansę na wywalczenie awansu do fazy pucharowej już w środę. Chelsea, licząc wszystkie rozgrywki, nie przegrała żadnego z 16 meczów od początku sezonu, wyrównując klubowy rekord. Prowadzi w grupie G Ligi Mistrzów z ośmioma punktami. O trzy mniej ma Schalke 04 Gelsenkirchen, a o cztery Sporting Lizbona, który pokonał przed własną publicznością drużynę z Zagłębia Ruhry 4:2. Tabelę zamyka Maribor z trzema oczkami. Jest już jasne, kto awansuje z grupy F. Zwycięstwa odniosły prowadzące w niej zespoły PSG (1:0 z APOELem Nikozja) oraz Barcelony (2:0 z Ajaksem Amsterdam). Wydarzeniem wieczoru były dwa gole Messiego, które pozwoliły mu zrównać się Bayern, w składzie z Robertem Lewandowskim, drugi raz z rzędu okazał się lepszy od Romy Fot. archiwum z Raulem na czele klasyfikacji strzelców wszech czasów. 27-letni Argentyńczyk potrzebował na to osiągnięcie 90 meczów, zaś Hiszpan 142. Tego dnia 144. spotkanie w Champions League rozegrał pomocnik Dumy Katalonii Xavi Hernandez. Hiszpan wyrównał rekord rodaka Ikera Casillasa z Realu Madryt. Bramkarz Królewskich ustanowił go zaledwie dzień wcześniej, wychodząc w pierwszym składzie na mecz z Liverpoolem. PSG (10 pkt) i Barcelona (9) powalczą jeszcze o pierwsze miejsce w grupie, natomiast APOEL (1) i Ajax (2) o trzecie, dające prawo występu w 1/16 finału Ligi Europejskiej. W barwach ekipy z Amsterdamu od 62. minuty grał Arkadiusz Milik. Z kolei po stronie Barcelony wystąpił Urugwajczyk Luis Suarez niegdyś napastnik Ajaksu, dla którego zdobył w meczach o stawkę 111 goli. Do kolejnej rundy awansowało także z grupy H Porto, które pokonało 2:0 Athletic Bilbao. Gole zdobyli Kolumbijczyk Jackson Martinez, który w pierwszej połowie nie wykorzystał rzutu karnego, oraz Algierczyk Yacine Brahimi. Portugalski zespół z 10 punktami jest liderem grupy H. Niemal pewny awansu jest także Szachtar Donieck, który zgromadził o dwa mniej. W środę w meczu rozegranym we Lwowie ukraiński zespół po raz drugi rozgromił BATE Borysów. Przed dwoma tygodniami było 7:0, tym razem gospodarze wbili rywalom tylko pięć bramek, nie tracąc żadnej. Niezwykłej rzeczy dokonał Brazylijczyk Luiz Adriano, który popisał się tego wieczora hat-trickiem, a w poprzedniej kolejce strzelił BATE pięć goli, wyrównując rekord Messiego. W sumie ma już dziewięć trafień w tej edycji LM. BATE ma trzy punkty, a tabelę tej grupy zamyka Athletic z jednym. Baskowie nie mają już szans na awans do fazy pucharowej LM, powalczą jedynie o prawo gry w 1/16 finału Ligi Europejskiej. We wtorek miejsce w najlepszej szesnastce Champions League zapewniły sobie Real Madryt i Borussia Dortmund, z Łukaszem Piszczkiem w składzie. Polski obrońca miał asystę przy jednej z bramek w wygranym 4:1 meczu z Galatasaray. SPRINTEM Puchar LFF: Šilas i Žalgiris w półfinale W środę odbyły się dwa ostatnie ćwierćfinały Pucharu Litewskiej Federacji Piłki Nożnej. Sensacyjnie zakończył się mecz w Kownie, gdzie Šilas z Kozłowej Rudy pokonał olicką Dainavę 3:0 i zrewanżował się za porażkę w pierwszym meczu (0:2). Tym samym w półfinałach będziemy mieli dwie drużyny pierwszoligowe oraz dwie z ekstraklasy. Stawkę najlepszej czwórki uzupełnił Žalgiris, który po raz drugi wygrał z Sūduvą 3:2 (0:2). Jedną z bramek zdobył Polak Jakub Wilk. 71 gol Messiego Lionel Messi zdobył dwie bramki dla Barcelony w meczu czwartej kolejki piłkarskiej Ligi Mistrzów z Ajaksem Amsterdam i ma w dorobku 71 goli w tych rozgrywkach. Tym samym Argentyńczyk wyrównał rekord wszech czasów Hiszpana Raula Gonzaleza. 27-letni Argentyńczyk potrzebował na to osiągnięcie 90 meczów, zaś Hiszpan 142. Rekordy utracone przez doping Międzynarodowa Federacja Pływacka (FINA) anulowała cztery wyniki, w tym dwa rekordy świata, rosyjskich sztafet uzyskane od 31 października 2013 roku. Ma to związek z dyskwalifikacją za doping w maju tego roku Julii Jefimowej. Niedozwolony środek steryd DHEA wykryto w moczu 22-letniej brązowej medalistki olimpijskiej z Londynu w październiku ubiegłego roku. Strony przygotowała Brygita Łapszewicz

10 10 SZKOLNICTWO KURIER WILEŃSKI Piątek, 7 listopada 2014 r. Bądźmy razem kolejny projekt w Starych Trokach Polska Szkoła Podstawowa im. A. Stelmachowskiego już do perfekcji ma opanowaną metodę realizacji projektów. Tym razem pomyślnie zrealizowano projekt w ramach konkursu Bądźmy razem wspólnie z litewską szkołą w Wierzbołowie (Virbalis) w rejonie wiłkomierskim. Koordynatorem projektu była lituanistka szkoły Irena Stefanowicz. Projekt o nazwie: Poznajmy się nawzajem, przecież to zrobić jest tak łatwo został zrealizowany w ciągu pierwszych dwóch szkolnych miesięcy. Konkurs, zachęcający do współpracy szkoły litewskie i mniejszości narodowych naszego kraju, został zainicjowany i finansowany przez Ministerstwo Oświaty i Nauki Litwy. Projekt powstał z przyjaźni z czasów studenckich. Na szkolną pocztę przyszedł list od koleżanki ze studiów Ingi Boguk. Tak została odnowiona przyjaźń i powstała idea międzyszkolnego edukacyjnego projektu zaznacza Irena Stefanowicz. Podstawowym celem konkursu Bądźmy razem było zachęcanie do współpracy pomiędzy szkołami z różnymi językami nauczania, poprzez edukacyjne działania. Polska szkoła w rejonie trockim i litewska na Suwalszczyźnie świetnie się do tego nadawały. Szkoła Podstawowa im. A. Stelmachowskiego przez partnerów również nie została wybrana przypadkowo, bo, zdaniem autorki projektu, chociaż wierzbołowianie mieszkają nieopodal polskiej granicy, niezbyt dużo wiedzą o polskiej kulturze, obyczajach i tradycjach mówi Irena Stefanowicz. Projekt został zrealizowany 2-etapowo: najpierw uczniowie ze Szkoły Średniej z Wierzbołowa odwiedzili Stare Troki w dniach września, później października starotroczanie udali się do swych nowych przyjaciół do rejonu wiłkomierskiego. W nazwie projektu (a jest to nieco zmienione zdanie piosenki Marijonasa Mikutavičiusa) są wymienione również zadania projektu. Poznać się nawzajem, poznać tradycje, kulturę, obyczaje, zaprezentować swoją małą Ojczyznę, swoje miasto, kształcić tolerancję, doskonalić swe umiejętności komunikacyjne oraz stworzyć możliwości samorealizacji uczniom poprzez udział w działalności etnokulturowej i artystycznej opowiada pani Irena. We wrześniu uczniowie ze Szkoły Średniej w Wierzbołowie gościli w Starych Trokach. Zapoznali się ze szkolnymi tradycjami polskiej szkoły, działalnością i planami na przyszłość. Podziwiali koncert szkolnego zespołu Tęcza, podczas którego dźwięczały polskie i litewskie piosenki. Zostały zaprezentowane najpiękniejsze polskie tańce polonez, krakowiak, kujawiak. Zespół w swym repertuarze posiada również tańce i piosenki litewskie, które zostały przedstawione gościom. Program projektu to też wycieczka po Starych Trokach, którą poprowadzili sami uczniowie. Podczas projektu w szkole był obchodzony Międzynarodowy Dzień Języków, podczas którego w tym roku reprezentowano legendy Ziemi Trockiej we wszystkich językach, których uczy się w Starych Trokach. Oczywiście, nie mogło zabraknąć również zawodów sportowych, poznania tajemnic polskiej kuchni, zgaduj-zgadule i wspólnego biesiadowania przy ognisku oraz zwiedzania Zamku Trockiego. Po dwóch tygodniach uczniowie ze Starych Trok udali się do Wierzbołowa. Koncert w szkole, piosenki i tańce, wiersze. Uczniowie wspólnie uczestniczyli w działalności pracowni twórczych. Kierowani przez nauczycieli uczestnicy projektu lepili z gliny, tkali, uczyli się litewskich tańców narodowych, poznawali tradycje, obyczaje tej ziemi, smażyli chrusty i piekli ciastka, tworzyli Księgę Tolerancji. I chociaż dziś w Wierzbołowie w 100 proc. mieszkają Litwini, pierwszymi mieszkańcami tej miejscowości byli Polacy. W 1993 roku obchodzono jubileusz 400-lecia tej miejscowości. Do XVIII wieku ta miejscowość nosiła polską nazwę Nowa Wola. Wierzbołów należy do rejonu wiłkomierskiego, z którego pochodzą takie znane i słynne dla narodu litewskiego osobowości jak Salomėja Neris, Jonas Basanavičius, Vincas Kudirka. Uczestnicy projektu odwiedzili również ojczyznę Jonasa Basanaviciusa wieś Ožkabaliai. Żyjemy w czasach, gdy technologie informacyjne często zamieniają ludziom obcowanie, ludźmi kierują stereotypy dotyczące tego czy innego narodu, wielu pragnie wyjechać za granicę. A w rzeczywistości okazuje się, jak niewiele wiemy o swej ojczyźnie, o ludziach mieszkających tuż obok. Dlatego ten międzyszkolny projekt stwarza ogromne możliwości wzajemnego poznania się, kształcenia szacunku, zrozumienia, że otwierając się na innych nie tracimy swej odrębności powiedziała na zakończenie Irena Stefanowicz. Alina Sobolewska Szkolne projekty pomiędzy polskimi i litewskimi szkołami to najlepszy sposób poznania i nauki tolerancji Fot. Irena Stefanowicz

11 KURIER WILEŃSKI Piątek, 7 listopada 2014 r. PRZEGLĄD PRASY 11 Uwierzyć w diabła Choć średniowieczny potwór z rogami nie przemawia do współczesnych ludzi, to jednak zło ma swoją personifikację w szatanie, przypomina Franciszek. Nie wszyscy, nawet w ramach duchowieństwa, akceptują tę naukę papieża. Ulubieniec liberalnie myślących katolików, rzecznik wyrozumiałego i przebaczającego Kościoła Franciszek raczej nikomu nie kojarzy się z zapachem siarki i ogniem piekielnym. A jednak zarówno czyny jak i nauki zwierzchnika katolicyzmu wpisane są w wojnę z czołowym przeciwnikiem Boga i jego stworzenia: szatanem. W niewiele ponad rok po inauguracji pontyfikatu obecnego papieża nauki Franciszka dotyczące diabła zasłużyły sobie na miano najbardziej ortodoksyjnych od czasów papieża Pawła VI. Franciszek nie tylko dłużej od swoich poprzedników rozwodzi się nad szatanem w kazaniach i przemówieniach, lecz również próbuje ożywić wizerunek diabła jako istoty nadprzyrodzonej zawiadującej siłami zła. W ubiegłym roku papież położył dłonie na głowie człowieka na wózku inwalidzkim, o którym mówiono, że jest opętany przez demony, dokonując spontanicznego aktu oczyszczenia. Kilka miesięcy później pochwalił Międzynarodowe Stowarzyszenie Egzorcystów, organizację cieszącą się w ramach Kościoła nie najlepszą sławą, za pomaganie ludziom cierpiącym i potrzebującym oswobodzenia. Uważajcie, ponieważ diabeł pozostaje obecny wśród nas ostrzegał wiernych. Od początku swych dziejów Kościół nauczał o istnieniu diabła. Jednak w ostatnich dekadach postępowi księża i biskupi świata Zachodu woleli przedstawiać szatana w alegoryczny sposób. Z tej perspektywy zło miało być raczej produktem ubocznym działalności człowieka i jego wolnej woli, nie zaś częścią niegodziwych planów władcy piekieł. Nawet emerytowany papież Benedykt XVI, skłonny do egzaltacji niemiecki teolog, wolał przedstawiać siły zła w mało konkretny sposób. Tak było do czasu, gdy władzę w Watykanie przejął papież z Ameryki Łacińskiej, tej części świata, gdzie mistyczne poglądy na temat diabła są głęboko zakorzenione. Jeszcze jako kardynał Buenos Aires Franciszek znany był ze swoich ostrzeżeń przeciwko kusicielowi i ojcu kłamstw. Podczas odbywającej się w maju dziewiątej dorocznej konferencji na temat egzorcyzmów w Watykanie uczestnicy nie kryli zadowolenia z faktu, że ich praca wreszcie została doceniona. Blisko 200 delegatów z ponad 20 krajów, w większości księża i zakonnice, opowiadało o szerzącym się z łatwością w dobie internetu kulcie szatana. Obecny papież stał się idolem egzorcystów, ich obrońcą przed sceptykami, również z kręgów wiary katolickiej. Formalnie osoby opętane zawsze poddawane są w pierwszej kolejności leczeniu psychiatrycznemu. Egzorcyści żalili się, że biskupi często odmawiają im dostępu do cierpiących nawet po dopełnieniu tego wymogu. Podczas watykańskiej konferencji Cesar Truqui, egzorcysta mieszkający dziś w Szwajcarii, opowiedział o swoim doświadczeniu na pokładzie samolotu Swissair. W rzędzie tuż za nim usiadły dwie lesbijki. Ksiądz od razu wyczuł obecność diabła. Kiedy duchowny szeptem zaczął przeganiać złe duchy, z ust jednej z kobiet dobiegł demoniczny warkot, a po chwili ta osoba rzuciła w księdza czekoladkami. Zapytany o to, skąd wiedział, Zło ma swoją personifikację w szatanie, przypomina papież Franciszek Fot. archiwum że pasażerka siedząca za nim jest opętana, ksiądz odparł tylko: Jeśli raz usłyszałeś dźwięki wydawane przez szatana, nigdy ich nie zapomnisz. To tak jak powąchać pizzę Margheritę jej zapach też rozpoznasz wszędzie. W swoim pokoiku na plebanii w południowym Rzymie, gdzie stoi jedynie szpitalne łóżko, Amorth chwali obecnego papieża za powrót do biblijnego pojmowania diabła jako personifikacji zła. Chociaż w filmach przedstawia się to zupełnie inaczej, proces wyganiania demonów zazwyczaj wymaga wielu sesji i trwa długie lata. Rzadka okazja do obejrzenia egzorcysty w akcji nadarzyła się w ubiegłym tygodniu, gdy mogliśmy zajrzeć do pokrytego białą glazurą pokoju z wizerunkami Jezusa i Maryi na ścianach: w tym to pomieszczeniu Amorth owinął filetową stułę wokół czterdziestoparoletniej gospodyni z Neapolu, która skarżyła się, że jest dręczona przez demony. Egzorcysta szeptał nad nią łacińskie formuły, rozkazując duchom piekielnym, by opuściły ciało opętanej. Powiedz mi swoje imię żądał ksiądz. Nie, nie syczała kobieta, kręcąc głową. Mówiła zmienionym głosem i wywracała przy tym oczami. Nie, nie powiem sprzeciwiała się. Powiedz mi swoje imię kapłan powtarzał pytanie, aż demon w środku nie wytrzymał i wyrzucił z siebie Asmodeusz, imię starego demona i rzecznika piekieł. Ilu was tam jest? krzyczał egzorcysta, ponawiając pytanie tak długo, aż kobieta potrząsnęła gwałtownie głową i chrząknęła. Na koniec, wyzywającym tonem odparła: Jest nas pięciu. Po starciach z demonem drobny Amorth tylko wzruszył ramionami. Akurat ten nie był bardzo wymagający podsumował. Po sesji egzorcyzmów kobieta z mężem, którzy podali jedynie swoje imiona Antonella i Michele, opowiedzieli, że z piekielnymi mocami zmagają się od lat. Zwrócili się z prośbą o pomoc do biskupów po tym, jak Antonella zaczęła cierpieć na ataki epilepsji tuż po przyjęciu sakramentu komunii. Słysząc modlitwy, stawała się agresywna, jednak długo odmawiano jej ceremonii egzorcyzmów. Dopiero gdy skierowano ją do Amortha, po kilku sesjach z nim stan kobiety zaczął się poprawiać. Demony naprawdę istnieją, a ja dzięki egzorcyzmom odzyskałam wiarę mówi dziś Antonella. Sądzę, że papież Franciszek słusznie zachęca nas do wiary w diabła. The Washington Post

12 12 GAZETA HARCERSKA KURIER WILEŃSKI Piątek, 7 listopada 2014 r. C zuwaj! Numer 164 Przywództwo polega na działaniu, nie na zajmowaniu stanowiska Już się stało tradycją, że jesienią odbywają się spotkania starszyzny harcerskiej, czyli Rady Programowej Związku Harcerstwa Polskiego na Litwie, którą tworzą liderzy Związku instruktorzy, drużynowi, przyboczni. Są to osoby, które prowadzą pracę wychowawczą w swoich drużynach harcerskich i środowiskach. Statutowo Rada Programowa jest jedną ze struktur związkowych, dlatego też odgrywa ważną rolę. Do zadań Rady między innymi należy inicjowanie głównych kierunków działalności ZHPnL. Tym razem Rada Programowa miała miejsce w Szkole Średniej im. Władysława Syrokomli w dniach października. Udział wzięło ponad 50 harcerzy i harcerek z różnych środowisk, w tym też członkowie Zarządu ZHPnL, właśnie przez których to spotkanie było zainicjowane oraz zorganizowane. Harcerki i harcerze mieli przed sobą różne tematy do omówienia. Spotkanie rozpoczęło się tradycyjnie harcerskim apelem, a zaraz po nim odbyły zajęcia o stopniach instruktorskich i pracy komisji stopni. Tu harcerki i harcerze osobno zgłębiali ten temat. Była to dobra okazja do przypomnienia, kim jest instruktor i jak ważną rolę odgrywa w wychowaniu młodej osoby. Dzień zakończyliśmy śpiewem przy blasku świec... Następnego dnia czekało mnóstwo tematów do omówienia i podjęcia ważnych decyzji, w wyniku których powstały dwie grupy robocze dotyczące organizacji biwaków, obozów oraz akcji zarobkowych. Kolejne zajęcia dotyczyły sekcji szkoleń harcerskich na przeróżnych szczeblach. Tegoroczne spotkanie zakończyło się Mszą św. harcerską w kościele pw. św. Rafała. Za rok spotkamy się na kolejnej Radzie Programowej, gdzie czekają nowe bloki zajęć i tematów. Co o tegorocznej Radzie sądzą jej uczestnicy? Druhna Agata Czernigowska, przyboczna 11 Mejszagolskiej Drużyny Harcerek Delta : Chociaż uczestniczyłam w Radzie pierwszy raz, jednak było bardzo ciekawie wyrazić swoje zdanie, jak też posłuchać zdania innych harcerzy i harcerek na ten sam czy inny temat. Tematy były rozważane ze wszystkich stron, czyli wady, zalety jak też pomysły dotyczące realizacji idei. Dowiedziałam się też, jak bardzo ważne są stopnie harcerskie i instruktorskie. Uważam, że Rady muszą odbywać się częściej, ponieważ są one dobrą motywacją w działalności harcerskiej. Druhna Wika Strenakowa, instruktorka oraz drużynowa 26 Wileńskiej Drużyny Wędrowniczek Wataha : Z punktu widzenia drużynowej oraz starszej harcerki myślę, że Rada Programowa była najbardziej owocna ze strony organizowania pracy. Po radzie wiedzieliśmy, kto co musi zrobić, nad czym popracować i jakie ma zadanie. Teraz zależy tylko od nas samych czy wykonamy nasze zadania czy nie. Druh Paweł Giliauskas, harcerz starszy z 13 Wileńskiej Drużyny Wędrowników Czarna Trzynastka : Rada programowa jest wspaniałą okazją dla dowolnego (bo mogą się zgłosić do uczestniczenia w niej nie tylko drużynowi, przyboczni, ale także aktywni szeregowi). Zaproponować mogą swoje własne pomysły oraz przyjęcie szybkiej wspólnej decyzji, ponieważ uczestniczy też Zarząd oraz przedstawiciele wszystkich drużyn harcerskich. Cieszy też to, że nowe inicjatywy Zarządu nie są przyjmowane jednostronnie wewnętrznie, ale są przedstawiane do dyskusji z uwzględnieniem opinii całego Związku. str. 13» Spotkanie Rady Programowej ZHP na Litwie są dobrą motywacją do działalności harcerskiej Fot. Magda Gryniewicz

13 KURIER WILEŃSKI Piątek, 7 listopada 2014 r. GAZETA HARCERSKA 13 Komentarz do filmu Kamienie na szaniec Chcę serdecznie podziękować Radiu Znad Wilii za niespodziewany prezent 100 biletów do kina na film Kamienie na szaniec. Film ten wywołał dużo dyskusji w sąsiedniej Polsce, więc i my czujemy, że nie może się obejść bez komentarza. Film Kamienie na szaniec, jak przed filmem mówił harcmistrz Adam Błaszkiewicz, jest filmem fabularnym (czyli fikcja), a nie dokumentalnym. Zasmuciło nas to, że film tak bardzo oczekiwany (przecież nie każdego dnia widzimy w kinach film o harcerzach), nie ukazał tamtejszych realiów, jakimi one były. W filmie zaś znalazła się niewielka garstka fakcików (nawet nie faktów), które dało się dopasować do hollywoodzkiego scenariusza filmu. Przewodnicząca Związku Harcerstwa Rzeczypospolitej (ZHR) hm. Ewa Borkowska- -Pastwa film skomentowała słowami: Film przedstawia Zośkę, Rudego, Alka i ich towarzyszy z Grup Szturmowych Szarych Szeregów jako słabo zorganizowane grono zbuntowanych młodych ludzi, lekceważących podstawowe zasady konspiracji, podejmujących chaotyczne i nieprzemyślane działania, ludzi skonfliktowanych ze światem dorosłych. I faktycznie, nawet mało wiedząc o historii Szarych Szeregów robi się jasne, że ta organizacja nie miałaby szans przetrwać okres całej wojny, aktywnie organizować akcje nie mając dyscypliny, szacunku i posłuszeństwa do zwierzchników i działając spontanicznie, nie zważając na konsekwencje. Moim zdaniem, film warto obejrzeć, ale tylko raz i nie traktować go jako lekcję historii. Potem zaś obejrzeć kilka razy oryginalny film z lat siedemdziesiątych Akcja pod Arsenałem i przeczytać jeszcze raz książkę Aleksandra Kamińskiego Kamienie na szaniec człowieka, który żył Szarymi Szeregami. pwd. Joanna Mikulska naczelniczka OH-ek ZHPnL Władysław Korkuć ostatni Trzynastak W tym miesiącu harcerstwo wileńskie poniosło wielką stratę na wieczną wartę odszedł ostatni z dawnych tutejszych Trzynastaków i wielki przyjaciel harcerzy druh Władysław Korkuć. Osoba wielce zasłużona dla kultury polskiej na Wileńszczyźnie nauczyciel muzyki, założyciel wielu chórów i zespołów, m. in. Wilia, Wilenka, Mereczanka. Harcerz słynnej Czarnej Trzynastki Wileńskiej okresu wojennego. Kombatant AK. Nawet gdy zdrowie nie zawsze mu dopisywało, nigdy nie odmawiał możliwości pogawędzenia w kręgu harcerskim. Na zawsze pozostanie w naszej pamięci. Czuwaj! Przyjaciel harcerzy druh Władysław Korkuć Fot. Paweł Giliauskas Słońce wschodzi i zachodzi, ludzie przychodzą i odchodzą Na wieczną wartę odeszła nasza Kochana Druhna Dorota Łukaszewicz Łagodna Mżawka Na zawsze pozostaniesz w naszej pamięci... Harcerze i harcerki Związku Harcerstwa Polskiego na Litwie ze str. 12» Przywództwo polega na działaniu, nie na zajmowaniu stanowiska Druhna Magda Gryniewicz, zuchmistrzyni: Sądzę, że Rada Programowa ZHPnL, która odbyła się w ten weekend, będzie skuteczna i owocna dla naszej organizacji, że drużynowi oraz osoby funkcyjne uzyskali pożyteczne informacje, które przydadzą się im w tym roku harcerskim, że zostały omówione wszystkie aktualne tematy i przyjęte prawidłowe decyzje. Każdy miał szansę wypowiedzieć się, więc mam nadzieję, jeżeli u kogoś było jakieś pytanie, to teraz ta osoba ma już na nią odpowiedź. Druhna Kamila Bowszewicz, przyboczna 10 Wileńskiej Drużyny Harcerek Silva : Rada Programowa to wspaniała możliwość obcowania, zaprzyjaźnienia się funkcyjnych i starszych harcerzy. W czasie rady drużynowi, przyboczni nawiązują kontakty, zbliżając później też swoje drużyny. Na innych wyjazdach nie ma czasu na taką integrację, omówienia problemów, wspólnych planów. Lubię takiego rodzaju spotkania i chciałoby się więcej takich. Związek Harcerstwa Polskiego na Litwie składa serdeczne podziękowania dyrekcji Szkoły Średniej im. Władysława Syrokomli za udostępnienie szkoły na czas Rady Programowej. Projekt był współfinansowany ze środków finansowych Ministerstwa Spraw Zagranicznych w ramach konkursu na realizację zadania Współpraca z Polonią i Polakami za granicą. hm. Julia Darjina Redaktorki gazety harcerskiej: pwd. Joanna Mikulska, dh. Iwona Zaricznaja, dh. Kamila Sinkiewicz. Kontakty:

14 14 ZDROWIE KURIER WILEŃSKI Piątek, 7 listopada 2014 r. Nowy tryb skróci kolejki w przychodniach Od 1 listopada cierpiący na choroby przewlekłe będą mieli łatwiejszy dostęp do potrzebnych specjalistów. Wystarczy jedno skierowanie lekarza rodzinnego, aby pacjent mógł powtórnie odwiedzić specjalistę. Człowiek cierpiący na chorobę przewlekłą przed udaniem się do specjalisty poprzednio za każdym razem musiał mieć skierowanie lekarza rodzinnego. Nowy tryb zezwala pacjentom, którzy jeden raz otrzymali skierowanie i zarejestrowali się do specjalisty, odwiedzać go dalej bez ponownego skierowania lekarza rodzinnego zaznaczyła minister zdrowia Rimantė Šalaševičiūtė. Zaoszczędzi się czas Obowiązujący od listopada tryb długofalowej obserwacji pacjentów cierpiących na choroby przewlekłe pozwoli zmniejszyć obciążenie lekarzy rodzinnych, zaoszczędzić czas pacjentów i służby zdrowia. Sporządzono listę chorób wymagających takiej obserwacji. Znalazły się na niej choroby systemu nerwowego, endokrynologicznego, onkologiczne, układu krwionośnego, oddechowego, schorzenia alergiczne, immunologiczne, gruźlica. W przyszłości ten wykaz ma być poszerzony. Należy odnotować, że ta nowość skłania pacjentów do odpowiedzialności, informowania w przypadku odwołania wizyt u specjalistów. Pacjent powinien wiedzieć, że specjalista sam, bez ponownego skierowania lekarza rodzinnego, wyznaczy datę kolejnej wizyty, zarejestruje pacjenta, ten zaś powinien we wskazanym czasie przybyć na wizytę bądź poinformować w ustalonym przez placówkę leczniczą trybie, że nie może się stawić w ustalonym czasie. Jeśli pacjent w wyznaczonym czasie bez poważnej przyczyny nie stawi się powtórnie u specjalisty lub nie będzie przestrzegał ustalonego przez specjalistę reżimu leczenia, niniejszy tryb może go nie dotyczyć i za każdym razem lekarz rodzinny będzie decydował o potrzebie porady specjalisty. Zdaniem minister Šalaševičiūtė, taki środek dyscyplinujący należało przewidzieć, ponieważ jedną z przyczyn kolejek do specjalistów było właśnie to, że ludzie zapisują się na wizyty, ale nie przychodzą. Oczywiście, taki środek dyscyplinarny bynajmniej nie oznacza, że ludzie nie będą leczeni. Lekarz rodzinny będzie mógł ponownie skierowywać na konsultację do specjalisty i leczenie będzie kontynuowane. Chciałoby się jednak wierzyć, że ludzie będą dostatecznie świadomi i sztucznie nie wydłużą kolejek w przychodniach takie przekonanie wyraziła minister Šalaševičiūtė. Recepty będą ważne dłużej W tym roku zaczął też obowiązywać udoskonalony tryb wypisywania recept na leki refundowane. Zgodnie z nim cierpiący na choroby przewlekłe pacjent mógł nabywać leki na czas dłuższy i rzadziej zaglądać do lekarzy w sprawie wypisania recepty. Leki refundowane lekarze mogą Od 1 listopada na wizyty do lekarza specjalisty wystarczy jednorazowe skierowanie lekarza rodzinnego Fot. archiwum wypisywać na okres do sześciu miesięcy. Jeśli przebieg choroby przewlekłej jest nadzorowany, a leki pasują, lekarz rodzinny może zadecydować, jak długo pacjent może się nie zjawiać u niego oraz specjalisty i na odpowiedni okres wypisać leki. Oznacza to, że dzięki tej nowości pacjenci, o ile nie nastąpiło zaostrzenie schorzenia, mogą rzadziej odwiedzać lekarza rodzinnego powiedziała kierowniczka wydziału aptekarzy i farmaceutów Departamentu Farmacji Miglė Domeikienė. Minister Šalaševičiūtė zaznaczyła, że główną nowością jest to, iż zgodnie z udoskonalonym trybem wypisywania recept na leki refundowane, lekarz wspólnie z pacjentem może zadecydować, kiedy i w jakiej ilości należy nabyć leki. Poprzednio ludzie skarżyli się, że gdy lekarz wypisze leki na dłuższy okres, brak im pieniędzy na jednorazowe nabycie wszystkich lekarstw. W konsekwencji należało co miesiąc odwiedzać lekarzy w sprawie recepty mówi minister Šalaševičiūtė. Obecnie zaś, po uwzględnieniu stanu zdrowia pacjenta i jego możliwości finansowych, lekarz może wypisać leki tak, aby pacjent mógł je nabyć raz w miesiącu, bądź raz na dwa lub trzy miesiące. Innymi słowy, jeśli zdrowie pozwala, człowiek nie musi odwiedzać lekarza rodzinnego wyłącznie w sprawie recepty, tylko może nabywać leki co miesiąc. Ten udoskonalony tryb pozwala lekarzowi na jednej recepcie wypisać leki refundowane maksymalnie na okres 6 miesięcy. Zdaniem specjalistów, należy to robić jak najrzadziej. Pół roku jest dostatecznie długim okresem: może się zmienić przebieg choroby przewlekłej i zakupione na pół roku leki będą do wyrzucenia mówi Domeikienė. Toteż jeśli nie ma takiej potrzeby, raczej nie warto kupować leków na pół roku do przodu. Recepty na leki refundowane według udoskonalonego trybu są ważne w ciągu 30 dni (poprzednio były ważne 10 dni), a jeśli lekarz wypisze leki na dłuższy okres na kilku blankietach, każdy z nich zachowa ważność według kolejności. Domeikienė poinformowała, że lekarze i aptekarze nie muszą stawiać na receptach żadnych znaków i pieczęci, co usprawni obsługę pacjentów w aptekach. Ministerstwo Zdrowia przypomina, że zażywający leki pacjent w przypadku wystąpienia nowych objawów bądź potencjalnych niepożądanych reakcji (np. w razie ostrych objawów innych chorób i dodatkowego przyjmowania leków od nich, może powstać kwestia ich przeciwwskazania), powinien niezwłocznie zwrócić się do swego lekarza, który ponownie oceni stan zdrowia pacjenta i w razie potrzeby skieruje na dodatkowe badania, aby skorygować leczenie. Gerda Birbilaitė (Zam. 1555)

15 KURIER WILEŃSKI Piątek, 7 listopada 2014 r. ROZRYWKA 15 UŚMIECHNIJ SIĘ Na egzaminie z informatyki profesor z widocznym niesmakiem słucha niedorzecznych odpowiedzi studenta. W pewnym momencie zwraca się do swego psa leżącego pod biurkiem: Azor! Wyjdź, bo zgłupiejesz! *** Nauczyciel wyjaśnia na lekcji: Ciepło sprawia, że rzeczy zwiększają swoją objętość, zimno że się kurczą. Możecie podać jakieś przykłady? Wakacje są dłuższe od ferii zimowych. *** Dzwonek do drzwi: Kto tam? Ja do wodomierza... Tu taki nie mieszka. *** Rozmawiają dwie kobiety: Co teraz robi twój mąż? Jak zwykle zalewa robaka, świnia jedna. Rzeczywiście świnia. Tak męczyć zwierzęta. *** Rodzice z dzieckiem byli u lekarza. W przychodni panował straszny bałagan i tłok. Po wyjściu żona z przerażeniem krzyczy: To nie nasze dziecko. Cicho, zobacz jaki fajny wózek. *** Nauczyciel opowiada klasie o małpach. Dostrzega, że mała Zuzia nie słucha. Zwraca więc jej uwagę: Zuziu! Słuchaj uważnie i patrz na mnie, bo nie będziesz wiedziała jak wygląda małpa. *** Doświadczony adwokat udziela rad początkującemu koledze: Pamiętaj, żeby w sądzie przemawiać jak najdłużej. Im dłużej będziesz mówił, tym dłużej twój klient będzie na wolności. FOTODOWCIP Litery z pól ponumerowanych od 1 do 10 utworzą rozwiązanie nazwisko księdza katolickiego, jezuity, w latach był rektorem Akademii Wileńskiej ( ) Ułożył Kazimierz Wołodko ROZWIĄZANIE KRZYŻÓWKI Z 6 LISTOPADA Poziomo: renoma, zraz, kita, kasak, Piza, Bzura, wist, at, desuzy, tasak, posadzka Pionowo: cez, izotop, rad, bez, prząd, kia, eta, okaz, wsad, emisariusz, data, ssak, akustyka Hasło:...skąpiec (dokończenie myśli) KALENDARIUM Piątek (7.XI) jest 311. dniem roku. Do końca roku pozostało 54 dni. Znak Zodiaku Skorpion. Wschód Słońca Zachód Długość dnia 9 godz. 02 min. Księżyc Pełnia po odkryciu Ameryki i krótkich postojach na Kubie, Jamajce i Hispanioli Krzysztof Kolumb wrócił do Hiszpanii zmarł Kasper Bekiesz (ur. 1520), węgierski dowódca wojskowy, współbojownik Stefana Batorego, pochowany w Wilnie urodził się Józef Chełmoński (zm. 1914), znany malarz polski, mistrz krajobrazów wiejskich urodził się Kazimierz Laskowski (zm. 1961), znany szermierz, brązowy medalista olimpijski z Amsterdamu dymisja marszałka Edwarda Śmigłego-Rydza i mianowanie naczelnym Wodzem gen. dyw. Władysława Sikorskiego.

16 16 TELEWIZJA KURIER WILEŃSKI Piątek, 7 listopada 2014 r Labas rytas, Lietuva 9.00 Komisaras Reksas Namelis prerijose Meilė kaip mėnulis Mažasis princas. Animacinis nuotykių serialas Magiški fėjų Vinksių nuotykiai Laba diena, Lietuva Žinios Laba diena, Lietuva Žinios Komisaras Reksas Didysis Gregas Šiandien Žingsnis po žingsnio Kelias į laimę Duokit šansą Loterija Perlas Panorama Duokim garo! Loterija Perlas Duokim garo! Specialus tyrimas Dabar pasaulyje Kruvini pinigai 2.00 Detektyvinis serialas Senis 8.05 Gustavo enciklopedija 8.35 Aivenhas 9.00 Labas rytas, Lietuva Žinios. Ukraina Naktinis ekspresas Vaidmenys. Kosto Smorigino jubiliejinis koncertas Raudonmedžio rojus. Lietuvos TV videofilmas Mokslo sriuba Legendos Magiški fėjų Vinksių nuotykiai Namelis prerijose Neskubėk gyventi Žinios. Ukraina Kultūrų kryžkelė. Vilniaus sąsiuvinis Gintaro kelias Akacijų alėja Neužtikrintas saugumas Kultūra Mokslo ekspresas Lietuvos tūkstantmečio vaikai Didžioji Lietuva Lietuvių kino klasikai Prisiminkime. Šoka Jūratė ir Česlovas Norvaišos Lietuvių kinas trumpai Panorama 0.30 XXVII tarptautinis festivalis Vilnius Jazz Muzikos pasaulio žvaigždės 6.35 Animaciniai serialai 7.50 Veiksmo serialas Volkeris, Teksaso reindžeris 8.50 Pagalbos skambutis 9.55 Yra kaip yra KK K11. Komisarai tiria Animaciniai serialai Ugnis ir Ledas Labas vakaras, Lietuva valandos Žinios KK2 penktadienis Norim dar! Su Radistais Legionas. Veiksmo trileris 0.40 Našlaitė. Siaubo trileris 7.00 Muchtaro sugrįžimas 8.00 Naktis ir diena. Vilnius 9.00 Vinetu. Taiklioji ranka. Nuotykių filmas Kalbame ir rodome Kriminalinis serialas Prokurorų patikrinimas Kriminalinis serialas Muchtaro sugrįžimas Jokių kliūčių Amerikos talentai Prokurorų patikrinimas Kriminalinis serialas Muchtaro sugrįžimas Žinios Mitiajaus pasakėlės. Humoro serialas Amerikietiškos imtynės Didvyrių era. Veiksmo trileris Farai 1.00 Kriminalinis serialas Prokurorų patikrinimas 2.00 Bamba 6.35 Teleparduotuvė 6.50 Animaciniai serialai 7.50 Komedija Virtuvė 9.00 Daktarė Emilė Ouvens Aistros spalvos TV Pagalba Animaciniai serialai Nemylima TV Pagalba Euras Žinios Ralfas Griovėjas Geležinis žmogus 0.05 Gynėjas 1.50 Nematoma riba 6.49 TV parduotuvė 7.05 Reporteris 7.50 Keliauk! Pažink! Pasidalink! Ištisus metus 7.55 Veiksmo s. Likvidacija Detektyvinis s. Komisaras Megrė Reporteris Gyvenu čia Sąmokslo teorija Dokumentinis s. Laukinis pasaulis TV parduotuvė Nuotykių s. Dingęs pasaulis Žinios Šeima- jėga! Keliauk! Pažink! Pasidalink! Ištisus metus Žinios Šeima- jėga! Reporteris Biografinis s. Vangelija Kitoks pokalbis Pasaulis X VMG sala Didysis pasivaikščiojimas Judantis taikinys 1.20 Mančesterio detektyvės 6.50 Keksiukų karai 7.45 Humoro serialas Nugalėtoja 8.10 Animaciniai serialai Linksmieji žvėreliai Karadajus Toks gyvenimas Audra Pavogtas gyvenimas Būrėja Teleparduotuvė Nematomas žmogus Linksmieji žvėreliai Keksiukų karai Meilė ir bausmė Karadajus Midsomerio žmogžudystės XVI. Laukinė puota. Detektyvas Anapus. Drama 1.05 Sekso magistrai. Drama 9.15 Teleparduotuvė 9.30 Ugniagesiai gelbėtojai Gelbėtojai Havajuose Veiksmo drama Dingusiųjų paieškos grupė Kriminalinė drama Kastlas Komedija Rezidentai 13.30, 14.00, 20.00, Komedija Naujokė Teleparduotuvė Nepaprastos lenktynės Vestuvių muzikantai Nuotykių serialas Kobra Kriminalinė drama Kastlas Kriminalinis serialas CSI kriminalistai Farai Ugniagesiai gelbėtojai 22.00, Nepaprasti 6.00, 16.08, 18.08, 22.25, 4.00 Особое мнение Мультфильмы. 8.00, 16.00, 18.00, Сейчас в мире. 8.30, 15.30, Американский ликбез. 9.00, «Таксистка-2» , 21.00, 1.00 «Братья Карамазовы» Худ. ф. «Благочестивая Марта», 2 с , 19.00, 5.00 «Агент особого назначения» , 20.00, «Ермоловы» , 0.30 «Городские легенды» Худ. ф. «Людмила» Литовское «Время» (на лит.яз.). 6.00, 1.35 «Euronews». 6.35, 9.00 Новости Детский клуб: «Белка и Стрелка. Озорная семейка». 7.00, 9.25 Доброе утро , Новости (с субтитрами) Жить здорово! «Поцелуй» Наедине со всеми Мужское/ Женское Модный приговор Вечерние новости (с субтитрами) «Юрмала-2013». Фестиваль юмора Время Литовское «Время» (на рус. яз ) Поле чудес Мелодрама «Москва слезам не верит» (с суб. на лит.яз.) Вечерний Ургант Мелодрама «Чистое небо» Худ.ф. «Борец и клоун». 4.40, Панорама Худ.ф. «Дежа вю». 7.05, Песни прошлого века. 8.00, 11.00, Новости «Монтекристо» Кулинарная дипломатия Здоровье Копейка в копейку , 3.10 Terra incognita, 11.15, Худ.ф. «Бумбараш» Обратный отсчет ,20.45 «Адъютанты любви» , 0.25 «Затрымай мяне». Концерт группы «Аура» , 4.05 Запрещённая музыка СССР Я хочу это увидеть! Наши Худ.ф. «Аты-баты, шли солдаты...» Репортёр Худ.ф. «Два Фёдора» «Музеи Беларуси» Утро России Премьера! «Восход Победы. Разгром германских союзников» , , 16.00, Вести , 13.30, Вести - Москва «О самом главном». Ток-шоу Особый случай «Сердце звезды» , 4.10 «Пока станица спит» «Каменская» Прямой эфир «Поиски улик» К 200-летию со дня рождения М.Ю.Лермонтова Фильм «Приказано женить» Фильм «Допустимые жертвы». 7.10«Вовочка-4». 7.35, Смотреть всем! 8.30, Званый ужин (с суб. на лит.яз.). 9.25,19.25 Верное средство , «112» Звёздная жизнь «Следаки» «Солдаты-10» Семейные драмы Не ври мне! А.Чапман и её мужчины (с суб. на лит. яз.) Женские секреты Вам и не снилось.

17 KURIER WILEŃSKI Piątek, 7 listopada 2014 r. TELEWIZJA 17 rusiški kadrai Eurolygos rungtynės. Kauno Žalgiris - Kazanės Unics 0.50 Stebėtojas 7.05 Świat się kręci - widowisko publicystyczne 8.00 KucinAlina 8.30 Między nami bocianami - serial animowany 9.00 Pytanie na śniadanie Halo Polonia - magazyn Tak miało być - serial obyczajowy Na sygnale - serial fabularyzowany Łamigłówka Wiadomości M jak miłość - serial Komisarz Alex - serial kryminalny Zapiski Łazęgi - felieton Dzika Polska - serial dokumentalny Złotopolscy - telenowela Hala odlotów - talk-show Tak miało być - serial obyczajowy Polonia w Komie Teleexpress Łamigłówka Sensacje XX wieku - cykl dokumentalny Okrasa łamie przepisy - magazyn kulinarny Na sygnale - serial fabularyzowany W stronę piękna... - Zaczarowany Kraków Dobranocka Wiadomości Łamigłówka Na dobre i na złe - serial Polonia w Komie Reporter Polski - magazyn Uprowadzenie Agaty - film obyczajowy 1.45 Tak miało być - serial obyczajowy 2.10 Łamigłówka 2.15 Sensacje XX wieku - cykl dokumentalny 2.45 Dobranocka za oceanem 3.00 Wiadomości 3.45 Na dobre i na złe - serial 6.15 We dwoje - program rozrywkowy 7.40 Męski typ - talk-show 8.15 Niewinna intryga - telenowela 9.15, Sąd rodzinny - serial fabularno -dokumentalny 10.15, Sędzia Anna Maria Wesołowska - serial fabularno -dokumentalny 11.15, Magda M. - serial obyczajowy Mango telezakupy Szpital - serial para dokumentalny 17.55, Julia - serial obyczajowokomediowy Castle 2 - serial kryminalny Mentalista 2 - serial kryminalny Bitwa o Anglię - dramat wojenny Rodzina Addamsów 2 - czarna komedia 1.45 Czarna lista - serial kryminalny 2.40 Sekrety magii 4.45 Druga strona medalu - talk-show 6.20 Telezakupy 6.55 TVP INFO w TVP1 - Info Poranek 8.30 Audycje Komitetów Wyborczych 9.00 Wiadomości 9.05 Pogoda poranna 9.10 Polityka przy kawie 9.40 Kawałek Kina - reportaż Opowieści z tysiąca i jednej nocy - serial Ojciec Mateusz - serial kryminalny Drużyna A - serial Wiadomości Agrobiznes Innowacje w rolnictwie - cykl reportaży Przepis dnia - magazyn Natura w Jedynce - serial dokumentalny Jaka to melodia? - teleturniej muzyczny Moda na sukces - serial Wiadomości Sprawa dla reportera Audycje Komitetów Wyborczych Teleexpress Jaka to melodia? - teleturniej muzyczny Klan - telenowela Świat się kręci - widowisko publicystyczne Przepis dnia - magazyn Wiadomości Rajdowe Samochodowe Mistrzostwa Europy - Rajd Korsyki Tajemnice Hotelu Adlon - film obyczajowy Kowboj z Szanghaju - komedia 0.30 Terra Nova - serial 1.20 Tajemnica twierdzy szyfrów - serial sensacyjny 2.10, 2.40 Do białego rana - serial 3.05 Drużyna A - serial 7.00 Audycje Komitetów Wyborczych 7.25 Lokatorzy - serial 8.00 M jak miłość - serial 9.00 Pytanie na śniadanie Barwy szczęścia - serial obyczajowy Na dobre i na złe - serial Na sygnale - - serial fabularyzowany Milion ton śmieci - cykl dokumentalny Wojciech Cejrowski - boso przez świat - cykl reportaży Hrabi Dracula - program satyryczny Rodzinka.pl - serial komediowy Audycje Komitetów Wyborczych Panorama 17.30, Na sygnale - serial Reporter Polski - magazyn Panorama Jeden z dziesięciu - teleturniej Barwy szczęścia - serial obyczajowy O mnie się nie martw - serial superstarcie - widowisko muzyczne superstarcie - Kulisy Kryminalne zagadki Las Vegas - serial sensacyjny 0.45 Jestem numerem cztery - film science fiction 2.45 Kabaretowa Scena Dwójki 3.45 Baza ludzi umarłych - dramat 8.15 Quo vadis? - serial 9.10 Szpieg w Pekinie - film dokumentalny Wakacje z Madonną - film obyczajowy Olena - film krótkometrażowy Niedziela z... Olgą Tokarczuk Powrót do ulubionych Murmurando - film krótkometrażowy Żona doskonała - komedia Olena - film krótkometrażowy Quo vadis? - serial Szpieg w Pekinie - film dokumentalny Wakacje z Madonną - film obyczajowy Informacje kulturalne Wieczór kinomana - film obyczajowy 0.20 Tygodnik Kulturalny 1.15 Mad Men - serial 2.10 Informacje kulturalne 2.30 Jazz noc - Lang Lang i Herbie Hancock w Berlinie 6.45 ЧЕ по гандболу. 8.15, Баскетбол «Формула-1». Гранпри Бразилии 14.55, 1.30 Хоккей Футбол. Обзор Английской Премьер-лиги , 5.10 Баскетбол. ЦСКА - «Уникаха» Футбол. Обзор Лиги чемпионов UEFA Баскетбол Баскетбол. «Валенсия» - «Каха Лаборал» Футбол. Обзор Премьер-лиги. 7.00, Как это устроено? 7.25, 19.35, 2.25 Короли аукционов. 7.50, 19.05, 1.55 Охотники за реликвиями - ломбард Мегастройки Мужчина, женщина, природа Аляска: последний рубеж Золотая лихорадка Выжить вместе Махинаторы Великий махинатор Мотобитва Наука магии Ликвидатор Охотники за складами Как это устроено: автомобили мечты , 2.50 Что было дальше? 22.00, 3.50 Гигантские корабли ,4.50 Повелители разума Необъяснимое: специальные материалы Под запретом Гений разработок Как это сделано? 6.00 Настроение Док. с. А.Деникин». 8.10, 17.50, 5.30 «Золушка». 8.35, 16.40, 4.45 «Исцеление любовью» Барышня и кулинар. 9.50, Док. ф Доктор И «Сердцу не прикажешь» ,14.30,17.30, События Худ. ф. «Шаг с крыши» АБВГДейка Праздник каждый день Док. с , Город новостей Приглашает Б.Ноткин Мультфильм «Малыш и Карлсон» «Простые сложности» Тайны нашего кино. «Неуловимые мстители» , 1.25 Стихия ,1.50 Право голоса Худ. ф. «Вспомнить всё» «Узник замка Иф» Концерт, посвящённый Службе судебных приставов России Док. ф НТВ утром До суда «Возвращение Мухтара-2». 9.00, 12.00, 15.00, Сегодня Еда без правил , 13.35, Обзор. Чрезвычайное происшествие Суд присяжных Суд присяжных. Окончательный вердикт Таинственная Россия «Лучшие враги» Говорим. и показываем «Карпов-3» «Список Норкина» Худ. ф. «Лесник» Док. ф «Братство десанта» «Белое проклятье» «Завещание Сталина» «Холодный март» «Всего один поворот» «Человеке проходном дворе», 16.00, «Как стать «звездой», 1-2 с «Тень» Детектив «Личное оружие» «Филиал» Мелодрама «День счастья». 2.45, 4.00 Худ. ф. «Оно», 1-2 с Детектив «Таможня».

18 18 OGŁOSZENIA KURIER WILEŃSKI Piątek, 7 listopada 2014 r. Autor: Włodzimierz Zujew Rezyseria: Mikołaj Worfołomiejew Muzyka: Anrzej Wojaczek Wykonuje:Mikołaj Murzanowski Wszystkim wiadomo, że najsilniejsza miłość - to jest miłość matki do dziecka. Ale nawet taka miłość czasem bywa zgubna. Historia życia jednego człowieka, którego nadmierna miłość matki zamknęła w klatce rozpaczy. Czas trwania: 80 min. Ech... noc była czarna jak sumienie faszysty, jak zamiary polskiego pana, jak polityka angielskiego ministra. Zaskoczyliśmy nieprzyjaciela całkowicie. Ja szedłem pierwszy z pistoletem w pogotowiu, za mną bojcy. Na granicy nie spotkaliśmy nikogo. Przyszliśmy ku polskiej strażnicy, otoczyliśmy ją wzorowo i wchodzimy do środka. Prawie wszyscy tam spali. Zabraliśmy broń ze stojaków i wyłączyli telefon. Patrzę na ich dowódcę: chudy, zupełnie chudy pan. Może nawet z robotników wygrzebał się swych braci sprzedając? Ech...Dunia... Dunia... żeby ty widziała, jak dumnie i śmiało kroczyłem na czele całej armii czerwonej, jak obrońca proletariatu i jego wybawiciel. Ale ty nie wiesz tego, że żebyś ty mogła spokojnie, radośnie i w dobrobycie żyć i pracować, ja szedłem prosto w krwawą paszczę burżuazyjnego zwierza. Lecz jestem z tego tylko dumny. Rozumiem, że przyniosłem dla moich uciemiężonych braci i sióstr światło nieznanej im wolności i naszą wielką, jedyną na świecie, prawdziwą kulturę, sowiecką. Niech się przekonają, że bez panów i kapitalistów staną się wolnymi i szczęśliwymi ludźmi, niech odetchną wolnością! Niech zobaczą nasze osiągnięcia! Niech zrozumieją, że tylko Rosja, wielka matka ludów uciemiężonych, może wybawić ludzkość od głodu, niewoli i wyzysku! Zapiski oficera Armii Czerwonej to spektakl, który jest przede wszystkim psychologicznym rysem typowego przedstawiciela mentalności sowieckiej w czasach stalinowskich, który nie potrafi zdobyć się na samodzielne myślenie, o zachowaniu zmechanizowanym i opartym na strachu, posłuszeństwie, ideologii bolszewickiej oraz nienawiści do wyimaginowanych burżuazyjnych wrogów. Czas trwania: 80 min. Oficer: Edward Kiejzik; Reżyseria: Sławomir Gaudyn; Oświetlenie: Artur Armacki; Kierownik artystyczny:lilia Kiejzik

19 KURIER WILEŃSKI Piątek, 7 listopada 2014 r. A PROPOS Na konkursach zarabia prawie 5 tys. miesięcznie 28-latka z Wielkiej Brytanii cierpi na rzadką chorobę żołądka i nowotwór. Nie przeszkadza jej to jednak zarabiać całkiem niezłe pieniądze. Kobieta bierze udział w konkursach internetowych. Dzięki temu rocznie na jej konto wpada 10 tys. funtów. Kobieta założyła firmę, która tropi konkursy i oferty w internecie. Dziennie bierze udział w nawet 800 quizach. Na pomysł takiego zarobku wpadła siedem lat temu, szukając kuponów zniżkowych. Lista wygranych dóbr jest oszałamiająca: wycieczka na Wyspy Kanaryjskie, zamrażarki, zmywarki, trzy telewizory, cztery konsole, trzy kamery wideo, tablety, ubrania i bilety na koncerty. Ma też kilkuletnie zapasy pasty do zębów i papieru toaletowego. Jej wesele również zostało sfinansowane z wygranych. Rocznie kobieta jest w stanie zarobić 10 tys. funtów (ponad 53 tys. litów). Praca zajmuje jej osiem godzin dziennie. Gdy gorzej się czuje, pomagają dzieci i mąż. Jak mówi kobieta, poszukiwanie zniżek i okazji daje jej siłę do życia. W odnalezieniu obrączki pomógł Facebook Kelnerzy w Krakowie rywalizują, który weźmie więcej kieliszków do jednej ręki Fot. EPA-ELTA Poślubił dziewczynę syna Niezwykła decyzja 87-letniego Włocha z Villa Franca w Toskanii. Mężczyzna poślubił dziewczynę syna, aby władze jej nie deportowały. Kobieta pochodzi z Brazylii, a jej zezwolenie na pobyt tymczasowy wygasało. Syn nie mógł ożenić się z cudzoziemką, bo wciąż trwa jego sprawa rozwodowa z pierwszą żoną. Włoskie media podkreślają, że choć miejscowość, gdzie zawarto nietypowy związek małżeński, liczy tylko ok. 5 tys. mieszkańców, to prawie nikt się temu nie dziwi. Większość mieszkańców zdaje sobie sprawę z motywów działania 87-latka i jest pełna podziwu dla jego poświęcenia. Da się połknąć żywcem anakondzie Przyrodnik i filmowiec Paul Rosolie wpadł na szalony pomysł. Postanowił sfilmować wnętrze żywej anakondy. By urzeczywistnić swój pomysł... da się połknąć jej żywcem. Paul Rosolie przygotował sobie specjalny kombinezon, który ma go ochronić przed sokami trawiennymi w przewodzie pokarmowym anakondy. Czy okaże się skuteczny? Tego dowiemy się, gdy przyrodnik znajdzie się we wnętrzu gigantycznego węża. Inf. agencyjne Podczas nowojorskiego maratonu, który odbył się w niedzielę, jeden z uczestników zgubił obrączkę. Maurizio Martinoli nie miał wielkich nadziei na jej odnalezienie, jednak postanowił informację o zgubie zamieścić na Facebooku. Ku wielkiemu zdziwieniu obrączka odnalazła się. Szanse na jej znalezienie były niewielkie. W maratonie, którego trasa prowadzi przez pięć głównych okręgów Nowego Jorku, wzięło udział ponad 50 tys. osób. Maurizio Martinoli nie wiedział nawet, na którym etapie biegu mógł zgubić ślubną pamiątkę. Mężczyzna postanowił jednak spróbować. Na oficjalnym profilu New York City Marathon w serwisie Facebook zamieścił komentarz, w którym poinformował o zgubie. Niedługo po zamieszczeniu komentarza obrączka odnalazła się. Okazało się, że Martinoli linię mety przekroczył, mając obrączkę na palcu. Ornella Alexander, wolontariuszka z Brooklynu, znalazła ją tuż za metą podczas sprzątania po biegu. Dobra wiadomość również została podana w serwisie Facebook. Rosyjski gaz na niedźwiedzie Pierwszy w historii gaz odstraszający niedźwiedzie trafił do rosyjskich sklepów. Nowy gaz pieprzowy wynaleziono na Syberii. Ma pomóc w walce z miejscowymi drapieżnikami. Syberyjskie niedźwiedzie są coraz bardziej agresywne. Podchodzą pod domy i jedzą ze śmietników. Rosyjscy biolodzy, którzy wynaleźli gaz, twierdzą, że wydziela on ostry pieprzowy zapach, którego niedźwiedzie nie znoszą. Eksperci szacują, że w rejonie Środkowego Uralu żyje obecnie ponad cztery tysiące niedźwiedzi. Jest ich coraz więcej. To przez korzystne dla nich zmiany klimatu i coraz mniejszą liczbę myśliwych.

20 20 A PROPOS... KURIER WILEŃSKI Piątek, 7 listopada 2014 r. Uczniowie odwiedzili redakcję Uczniowie klasy 3 i 4 ze Szkoły Podstawowej im. Andrzeja Stelmachowskiego w Starych Trokach wczoraj poznali sekrety pracy redakcji Kuriera Wileńskiego. Uczniowie przybyli pod opieką nauczycielek Elwiry Laurikaitienė i Łucji Kašietienė. Złośnica z Londynu usłyszała wyrok Kłóciła się z sąsiadami, a teraz nie może z nimi zamienić ani słowa. Tania Pascolini nie szanowała dobrosąsiedzkich stosunków i została za to ukarana przez brytyjski sąd. Kobieta często zachowywała się agresywnie i bez powodu dzwoniła na policję. Sąd zdecydował, że teraz ma się nie odzywać do sąsiadów. Przez pięć lat nie będzie mogła zamienić z nimi ani słowa. W przeciwnym razie zapłaci grzywnę. Jeśli to nie pomoże, to trafi za kraty. ASBO to rodzaj kary, jaką brytyjski wymiar sprawiedliwości przeznacza dla ludzi okazujących aspołeczne zachowania. Otrzymują ją np. osoby notorycznie śmiecące na ulicy lub odtwarzające zbyt głośno muzykę w domach, czyli notorycznie łamiące powszechnie przyjęte normy zachowania. Inf. agencyjne Uczestnicy wycieczki mieli okazję zobaczyć wnętrze pomieszczeń redakcji. Mogli zapoznać się z pracą dziennikarzy oraz szczegółowo dowiedzieć, jak się pisze artykuły i jak powstaje gazeta, która następnie trafia czytelników. O szczegółach zawodu reportera opowiedział redaktor naczelny dziennika Robert Mickiewicz. Naszym gościom bardzo spodobało się w redakcji. Chętnie pozowali do zdjęć, z zainteresowaniem zwiedzali drukarnię, muzeum. Bardzo jest ciekawie zobaczyć, jak powstaje gazeta. Najbardziej w Kurierze lubię czytać rubrykę Sport. Już dawno prosiliśmy wychowawczynie, aby przyjechać tu na wycieczkę powiedziała Klaudia Laurikaitytė, uczennica klasy 4. Honorata Adamowicz Fot. Marian Paluszkiewicz Poszukują ludzi do głaskania kotów Wszyscy miłośnicy kotów powinni już pakować swoje plecaki i kupować bilety do Newcastle. Poszukiwani tam są bowiem ludzie odpowiedzialni za... głaskanie mruczków. Centrum pomocy opuszczonym kotom z Newcastle opublikowało ogłoszenie: poszukuje wolontariuszy chętnych do głaskania zwierzaków. Przywożone tam koty bardzo często są dzikie. Do obowiązków wolontariuszy będzie należała ich socjalizacja, głównie przez zabawę i głaskanie. Udomowionym zwierzętom łatwiej będzie znaleźć nowych właścicieli. Paul Black z Westgate Ark Centre przypomina, że do schroniska trafiają także starsze koty, których ułożenie może zająć więcej czasu (i skończyć się paroma niegroźnymi zadrapaniami). Jednak dla prawdziwych miłośników mruczków nie powinien być to duży problem.

11 lat polskiej emigracji zarobkowej w Unii Europejskiej

11 lat polskiej emigracji zarobkowej w Unii Europejskiej 11 lat polskiej emigracji zarobkowej w Unii Europejskiej Raport Euro-Tax.pl Kwiecień 2015 W 11 lat Polacy zarobili 996 miliardów złotych w UE W ciągu 11 lat naszej obecności w strukturach Unii Europejskiej,

Bardziej szczegółowo

Informator dla drużyn

Informator dla drużyn V Turniej Orlika o Puchar Premiera Donalda Tuska Informator dla drużyn I. O TURNIEJU 1. em turnieju, na zlecenie, jest Szkolny Związek Sportowy. Partnerami turnieju są PZU i PKN ORLEN. 2. Turniej jest

Bardziej szczegółowo

Edukacyjny Projekt Unijny ERASMUS: Przez żołądek do serca. Kulinarna wymiana językowa pomiędzy Polską a Litwą

Edukacyjny Projekt Unijny ERASMUS: Przez żołądek do serca. Kulinarna wymiana językowa pomiędzy Polską a Litwą Edukacyjny Projekt Unijny ERASMUS: Przez żołądek do serca Kulinarna wymiana językowa pomiędzy Polską a Litwą Edukacyjny Projekt Unijny ERASMUS: Przez żołądek do serca rozpoczął się dnia 1 września 2014r.

Bardziej szczegółowo

Obóz odbywał się od 6 do 28 lipca i z naszej szkoły pojechały na niego dwie uczennice. 5.07.2011 r. (wtorek)

Obóz odbywał się od 6 do 28 lipca i z naszej szkoły pojechały na niego dwie uczennice. 5.07.2011 r. (wtorek) Moscovia letni obóz językowy dla ludzi niemalże z całego świata. Wyjazd daje możliwość nauki j. rosyjskiego w praktyce, a także poznania ludzi z różnych stron świata. Obóz odbywał się od 6 do 28 lipca

Bardziej szczegółowo

Współpraca przygraniczna. im. Adama Mickiewicza w Bielsku Podlaskim

Współpraca przygraniczna. im. Adama Mickiewicza w Bielsku Podlaskim Współpraca przygraniczna Zespołu Szkół im. Adama Mickiewicza w Bielsku Podlaskim W Zespole Szkół im. Adama Mickiewicza w Bielsku Podlaskim od wielu lat prowadzona jest nauka języka ukraińskiego jako języka

Bardziej szczegółowo

Konflikt na Ukrainie osłabił bezpieczeństwo Litwinów 2015-06-15 15:21:15

Konflikt na Ukrainie osłabił bezpieczeństwo Litwinów 2015-06-15 15:21:15 Konflikt na Ukrainie osłabił bezpieczeństwo Litwinów 2015-06-15 15:21:15 2 Działania Rosji na Ukrainie osłabiły bezpieczeństwo Litwinów. Na Litwie, będącej członkiem NATO, nie powinien się powtórzyć ukraiński

Bardziej szczegółowo

MIĘDZYKULTUROWY TURNIEJ PIŁKI NOŻNEJ

MIĘDZYKULTUROWY TURNIEJ PIŁKI NOŻNEJ MIĘDZYKULTUROWY TURNIEJ PIŁKI NOŻNEJ BYĆ JAK BYĆ JAK DIDIER DROGDA Gdy siedem lat temu piłkarze Wybrzeża Kości Słoniowej pierwszy raz awansowali na mistrzostwa świata, kraj pogrążony był w wojnie domowej.

Bardziej szczegółowo

2014-08-03 Harcerze ze Świnoujskiego ZHR na Zlocie Jutro Powstanie (31 lipca 3 sierpnia 2014 r.)

2014-08-03 Harcerze ze Świnoujskiego ZHR na Zlocie Jutro Powstanie (31 lipca 3 sierpnia 2014 r.) 2014-08-03 Harcerze ze Świnoujskiego ZHR na Zlocie Jutro Powstanie (31 lipca 3 sierpnia 2014 r.) W dniach 31 lipca - 3 sierpnia ponad 2000 harcerek i harcerzy zrzeszonych w Związku Harcerstwa Rzeczypospolitej

Bardziej szczegółowo

MINI LIGA MISTRZÓW 2015-28 CZERWCA 2015 - JORDANÓW ŚLĄSKI WYNIKI TURNIEJU

MINI LIGA MISTRZÓW 2015-28 CZERWCA 2015 - JORDANÓW ŚLĄSKI WYNIKI TURNIEJU GRUPA A MINI LIGA MISTRZÓW 2015-28 CZERWCA 2015 - JORDANÓW ŚLĄSKI WYNIKI TURNIEJU Lp GRUPA A Mecze BRAMKI Bilans PKT MIEJSCE Lp GRUPA A Mecze BRAMKI Bilans PKT 1 Atletico Madryt 3 8 - + 6 1 A1 1 Olimpiakos

Bardziej szczegółowo

TWOJA FIRMA LECH POZNAŃ OLDBOYS

TWOJA FIRMA LECH POZNAŃ OLDBOYS TWOJA FIRMA VS LECH POZNAŃ OLDBOYS Założenia Proponujemy Państwu zorganizowanie spotkania firmowego, konferencji lub imprezy integracyjnej w sportowym, piłkarskim duchu. Motywem przewodnim może być zabawa

Bardziej szczegółowo

OKOLICZNOŚCIOWE WYDANIE GAZETKI SZKOLNEJ KLASY III PUBLICZNEJ SZKOŁY PODSTAWOWEJ IM. ARMII KRAJOWEJ

OKOLICZNOŚCIOWE WYDANIE GAZETKI SZKOLNEJ KLASY III PUBLICZNEJ SZKOŁY PODSTAWOWEJ IM. ARMII KRAJOWEJ OKOLICZNOŚCIOWE WYDANIE GAZETKI SZKOLNEJ KLASY III PUBLICZNEJ SZKOŁY PODSTAWOWEJ IM. ARMII KRAJOWEJ 1 Drogi Czytelniku! Życzymy Ci przyjemnej lektury Szkolnego Newsa. Zachęcamy do refleksji nad pytaniem

Bardziej szczegółowo

Wycieczka do Gersheim

Wycieczka do Gersheim Wycieczka do Gersheim Na specjalne zaproszenie Pana Hansa Bollingera -dyrektora Gesamtschule Gersheim, prezesa Stowarzyszenia "Spotkania na Granicy" oraz Stowarzyszenia VEUBE - Spohns Haus, grupa siedmiu

Bardziej szczegółowo

Wynagrodzenie minimalne w Polsce i w krajach Unii Europejskiej

Wynagrodzenie minimalne w Polsce i w krajach Unii Europejskiej Wynagrodzenie minimalne w Polsce i w krajach Unii Europejskiej Płaca minimalna w krajach unii europejskiej Spośród 28 państw członkowskich Unii Europejskiej 21 krajów posiada regulacje dotyczące wynagrodzenia

Bardziej szczegółowo

Debata jest organizowana w ramach projektu Nasz samorząd uczniowski będącego częścią przygotowań do XVI Sesji Sejmu Dzieci i Młodzieży.

Debata jest organizowana w ramach projektu Nasz samorząd uczniowski będącego częścią przygotowań do XVI Sesji Sejmu Dzieci i Młodzieży. Debata jest organizowana w ramach projektu Nasz samorząd uczniowski będącego częścią przygotowań do XVI Sesji Sejmu Dzieci i Młodzieży. " Plan Debaty: 11:35 rozpoczęcie spotkania. 11:40 prezentacja założeń

Bardziej szczegółowo

Witamy w październikowym wydaniu biuletynu międzynarodowego! W numerze: Podsumowanie październikowej działalności ośrodka: Europejski Dzień Języków

Witamy w październikowym wydaniu biuletynu międzynarodowego! W numerze: Podsumowanie październikowej działalności ośrodka: Europejski Dzień Języków Witamy w październikowym wydaniu biuletynu międzynarodowego! W numerze: Podsumowanie październikowej działalności ośrodka: Europejski Dzień Języków Staż badawczo-rozwojowy delegacji ukraińskiej w RODM

Bardziej szczegółowo

Europejska Nagroda Młodzieżowa im. Karola Wielkiego

Europejska Nagroda Młodzieżowa im. Karola Wielkiego newsletter numer 23 Europejska Nagroda Młodzieżowa im. Karola Wielkiego Pięć tysięcy euro nagrody zainkasują zdobywcy Nagrody im. Karola Wielkiego na najlepszy projekt młodzieżowy w Europie. Największe

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN TURNIEJU PIŁKI RĘCZNEJ DLA DZIEWCZĄT I CHŁOPCÓW ZE SZKÓŁ PODSTAWOWYCH

REGULAMIN TURNIEJU PIŁKI RĘCZNEJ DLA DZIEWCZĄT I CHŁOPCÓW ZE SZKÓŁ PODSTAWOWYCH REGULAMIN TURNIEJU PIŁKI RĘCZNEJ DLA DZIEWCZĄT I CHŁOPCÓW ZE SZKÓŁ PODSTAWOWYCH Szczypiorniak na Orlikach 2015 rozgrywanego w ramach projektu: Festiwal Piłki Ręcznej PGNiG Dzieciom 1 ORGANIZATOR 1. Organizatorami

Bardziej szczegółowo

ŚWIDNICKA LIGA PIŁKI RĘCZNEJ CHŁOPCÓW SZKÓŁ PODSTAWOWYCH

ŚWIDNICKA LIGA PIŁKI RĘCZNEJ CHŁOPCÓW SZKÓŁ PODSTAWOWYCH ŚWIDNICKA LIGA PIŁKI RĘCZNEJ CHŁOPCÓW SZKÓŁ PODSTAWOWYCH Pod Patronatem Prezydenta Miasta Świdnicy REGULAMIN LUTY 2015 MARZEC 2015 1 Świdnica, 12 stycznia 2015 r. Dyrektorzy Szkół Podstawowych Szanowni

Bardziej szczegółowo

Międzynarodowy Dziecięcy Turniej Piłki Nożnej "BFA Cup" 2015-2016 Wilno, Litwa

Międzynarodowy Dziecięcy Turniej Piłki Nożnej BFA Cup 2015-2016 Wilno, Litwa Międzynarodowy Dziecięcy Turniej Piłki Nożnej "BFA Cup" 2015-2016 Wilno, Litwa Bałtycka Akademia Piłkarska organizuje międzynarodowe turnieje piłkarskie dla dzieci w Wilnie (stolica Litwy), w roku 2015

Bardziej szczegółowo

Zaproszenie POWIATOWEJ LIGI SZACHOWEJ

Zaproszenie  POWIATOWEJ LIGI SZACHOWEJ Zaproszenie Starostwo Powiatowe w Bielsku-Białej Ludowy Klub Sportowy STRAŻAK Zabrzeg Zapraszają Do udziału w rozgrywkach POWIATOWEJ LIGI SZACHOWEJ Do zaproszenia dołączamy regulamin rozgrywek REGULAMIN

Bardziej szczegółowo

Płaca minimalna rośnie, ale do Europy wciąż nam daleko

Płaca minimalna rośnie, ale do Europy wciąż nam daleko Płaca minimalna rośnie, ale do Europy wciąż nam daleko Przez 12 ostatnich lat najniższe wynagrodzenie w Polsce wzrosło ponad dwukrotnie. Jednak to wciąż stanowi niewiele ponad połowę średniej europejskiej.

Bardziej szczegółowo

Stowarzyszenie Piłkarskie Nadzieje

Stowarzyszenie Piłkarskie Nadzieje Stowarzyszenie Piłkarskie Nadzieje - Motor Lublin MW SPORT CUP TURNIEJ PIŁKI NOŻNEJ - ROCZNIK 2003 1. Termin i miejsce turnieju Turniej odbędzie się 24.02.2013 roku (niedziela) w hali sportowo-widowiskowej

Bardziej szczegółowo

IV HALOWY TURNIEJ PIŁKI NOŻNEJ POD PATRONATEM STAROSTY POWIATU PABIANICKIEGO ORZEŁ CUP 2015. (rocznik 2003 i młodsi) Pabianice 20.12.2015 r.

IV HALOWY TURNIEJ PIŁKI NOŻNEJ POD PATRONATEM STAROSTY POWIATU PABIANICKIEGO ORZEŁ CUP 2015. (rocznik 2003 i młodsi) Pabianice 20.12.2015 r. IV HALOWY TURNIEJ PIŁKI NOŻNEJ POD PATRONATEM STAROSTY POWIATU PABIANICKIEGO ORZEŁ CUP 2015 (rocznik 2003 i młodsi) Pabianice 20.12.2015 r. 1. Organizator: - LKS Orzeł Piątkowisko - Starostwo Powiatowe

Bardziej szczegółowo

REGULAMI XXII MIĘDZYSZKOL YCH IGRZYSK OLIMPIJSKICH

REGULAMI XXII MIĘDZYSZKOL YCH IGRZYSK OLIMPIJSKICH REGULAMI XXII MIĘDZYSZKOL YCH IGRZYSK OLIMPIJSKICH W RAMACH V FESTIWALU AUKI, KULTURY I SPORTU Międzyszkolne Igrzyska Olimpijskie są z całą pewnością wizytówką szkoły. Organizujemy je rokrocznie dla ponad

Bardziej szczegółowo

Warszawa, czerwiec 2012 BS/78/2012 KTO WYGRA EURO 2012 PRZEWIDYWANIA POLAKÓW

Warszawa, czerwiec 2012 BS/78/2012 KTO WYGRA EURO 2012 PRZEWIDYWANIA POLAKÓW Warszawa, czerwiec 2012 BS/78/2012 KTO WYGRA EURO 2012 PRZEWIDYWANIA POLAKÓW Znak jakości przyznany przez Organizację Firm Badania Opinii i Rynku 11 stycznia 2012 roku Fundacja Centrum Badania Opinii Społecznej

Bardziej szczegółowo

VI DIECEZJALNA PIELGRZYMKA ŻYWEGO RÓŻAŃCA

VI DIECEZJALNA PIELGRZYMKA ŻYWEGO RÓŻAŃCA ZELATOR wrzesień2015 3 VI DIECEZJALNA PIELGRZYMKA ŻYWEGO RÓŻAŃCA Sobota, 3 października, 2015 Niniejszy numer Zelatora ukazuje się głównie ze względu na VI Diecezjalną pielgrzymkę Żywego Różańca do Łagiewnik.

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN AMATORSKIEGO TURNIEJU SIATKÓWKI FESTIWAL SPORTU TURNIEJ PIŁKI SIATKOWEJ DLA AMATORÓW. Kobiet i mężczyzn

REGULAMIN AMATORSKIEGO TURNIEJU SIATKÓWKI FESTIWAL SPORTU TURNIEJ PIŁKI SIATKOWEJ DLA AMATORÓW. Kobiet i mężczyzn REGULAMIN AMATORSKIEGO TURNIEJU SIATKÓWKI ORGANIZATORZY: FESTIWAL SPORTU TURNIEJ PIŁKI SIATKOWEJ DLA AMATORÓW Kobiet i mężczyzn Urząd Gminy Zduńska Wola. Gminna Rada Sportu TERMIN I MIEJSCE: 29 maja 2011,

Bardziej szczegółowo

Zestaw pytań o Janie Pawle II

Zestaw pytań o Janie Pawle II Zestaw pytań o Janie Pawle II 1. Jakie wydarzenie miało miejsce 18.02.1941r? 2. Dokąd Karol Wojtyła przeprowadził się wraz z ojcem w sierpniu 1938 r? 3. Jak miała na imię matka Ojca Św.? 4. Kiedy został

Bardziej szczegółowo

WYDARZENIA SPORTOWE w II połowie 2016

WYDARZENIA SPORTOWE w II połowie 2016 WYDARZENIA SPORTOWE w II połowie 2016 * Pozycje zaznaczone na czerwono odbędą się w Polsce 1 LIPIEC 2016 Czy Polacy w lipcu będą jeszcze na Euro 2016? By tak się stało, musieliby awansować co najmniej

Bardziej szczegółowo

PŁOCKA LIGA Orlik U-11

PŁOCKA LIGA Orlik U-11 PŁOCKA LIGA Orlik U-11 REGULAMIN I. Organizatorem Płockiej Ligi Orlik U-11 jest Płocki Okręgowy Związek Piłki Nożnej. II. CEL. 1. Popularyzacja piłki nożnej wśród dzieci i młodzieży. 2. Wychowanie przez

Bardziej szczegółowo

A W SZ K O L E POD STA W O W E J N R 2 W ŻO O ŁYN I

A W SZ K O L E POD STA W O W E J N R 2 W ŻO O ŁYN I M Ł O D Z IEŻ U K R A IŃSK I A W SZ K O L E POD STA W O W E J N R 2 W ŻO O ŁYN I W dniach 19 22 października 2010 r. Szkoła Podstawowa nr 2 im. Batalionów Chłopskich w Żołyni gościła już po raz kolejny

Bardziej szczegółowo

Międzynarodowy turniej piłkarski w ramach projektu Respect Balticum, Gdańsk 18-19.IX.2013 r.

Międzynarodowy turniej piłkarski w ramach projektu Respect Balticum, Gdańsk 18-19.IX.2013 r. Międzynarodowy turniej piłkarski w ramach projektu Respect Balticum, Gdańsk 18-19.I.2013 r. O TURNIEJU W ramach realizacji projektu zorganizujemy trzy międzynarodowe turnieje piłkarskie, których program

Bardziej szczegółowo

LEGIA WARSZAWA W DRODZE DO EKSTRAKLASY KOSZYKARZY OFERTA WSPÓŁPRACY LEGIA WARSZAWA KOSZYKÓWKA

LEGIA WARSZAWA W DRODZE DO EKSTRAKLASY KOSZYKARZY OFERTA WSPÓŁPRACY LEGIA WARSZAWA KOSZYKÓWKA LEGIA WARSZAWA W DRODZE DO EKSTRAKLASY KOSZYKARZY OFERTA WSPÓŁPRACY ZAPROSZENIE DO WSPÓŁPRACY Szanowni Państwo, Zapraszamy do zapoznania się z ofertą współpracy z sekcją koszykówki Legia Warszawa. Koszykarska

Bardziej szczegółowo

SPORT moim hobby. Prowadzący: Hubert Kardyś

SPORT moim hobby. Prowadzący: Hubert Kardyś 245 - Sport moim hobby Jesteś zalogowany(a) jako Recenzent (Wyloguj) Kreatywna szkoła ZP_245 Zmień rolę na... Włącz tryb edycji Osoby Uczestnicy Aktywności Fora dyskusyjne Głosowania Quizy Zadania Zasoby

Bardziej szczegółowo

VII Mistrzostwa Polski Branży Spożywczej w halowej piłce nożnej Częstochowa 2013

VII Mistrzostwa Polski Branży Spożywczej w halowej piłce nożnej Częstochowa 2013 VII Mistrzostwa Polski Branży Spożywczej w halowej piłce nożnej Częstochowa 2013 W dniach 09-10 lutego 2013r. w Mstowie k/częstochowy, odbyły się VII Mistrzostwa Polski Branży Spożywczej w halowej piłce

Bardziej szczegółowo

Kontynuacja programu Siatkarskich Ośrodków Szkolnych

Kontynuacja programu Siatkarskich Ośrodków Szkolnych Kontynuacja programu Siatkarskich Ośrodków Szkolnych W Warszawie podsumowano trzy pełne lata funkcjonowania Siatkarskich Ośrodków Szkolnych, które są rezultatem wdrożonego w roku 2012 Programu Upowszechniania

Bardziej szczegółowo

GAZETKA W ZESPOLE SZKÓŁ NR 91 W WARSZAWIE Rok szkolny 2014/15 Luty www: zssnr91.waw.pl

GAZETKA W ZESPOLE SZKÓŁ NR 91 W WARSZAWIE Rok szkolny 2014/15 Luty www: zssnr91.waw.pl GAZETKA W ZESPOLE SZKÓŁ NR 91 W WARSZAWIE Rok szkolny 2014/15 Luty www: zssnr91.waw.pl Wywiad z Panią Olą Pajączkowską, kierownikiem szkolnej akcji Zima w mieście 3 Dziennik Sylwii 4 Największe atrakcje

Bardziej szczegółowo

Dni Bezpieczeństwa. Program "Dni Bezpieczeństwa"

Dni Bezpieczeństwa. Program Dni Bezpieczeństwa Dni Bezpieczeństwa Fundacja na Rzecz Bezpieczeństwa Ruchu Drogowego w Bielsku-Białej wspólnie z Komendą Miejską Policji w Bielsku-Białej organizuje w dniach 30 31 maja "XVI Ogólnopolskie Dni Bezpieczeństwa,

Bardziej szczegółowo

Gimnazjalna Liga Piłki Siatkowej 2015-2016

Gimnazjalna Liga Piłki Siatkowej 2015-2016 Gimnazjalna Liga Piłki Siatkowej 2015-2016 REGULAMIN I. Cele i zadania rozgrywek. II. III. IV. 1. Wdrażanie młodzieży do aktywnego spędzania wolnego czasu. 2. Propagowanie piłki siatkowej wśród uczniów

Bardziej szczegółowo

Kto pomoże dziadkom, czyli historia systemów emerytalnych. Autor: Artur Brzeziński

Kto pomoże dziadkom, czyli historia systemów emerytalnych. Autor: Artur Brzeziński Kto pomoże dziadkom, czyli historia systemów emerytalnych Autor: Artur Brzeziński Skrócony opis lekcji Uczniowie poznają wybrane fakty z historii emerytur, przeanalizują dwa podstawowe systemy emerytalne

Bardziej szczegółowo

rok szkolny 2014/2015

rok szkolny 2014/2015 rok szkolny 2014/2015 Opiekun SKO: p. Hanna Zdanowska Szkoła Podstawowa nr 323 im. Polskich Olimpijczyków w Warszawie zaczęliśmy przygodę z SKO i współpracę z 43 Oddziałem Banku Polskiego PKO w Warszawie

Bardziej szczegółowo

STAROSTA BIŁGORAJSKI BURMISTRZ FRAMPOLA OSP KSRG FRAMPOL ====================================================

STAROSTA BIŁGORAJSKI BURMISTRZ FRAMPOLA OSP KSRG FRAMPOL ==================================================== STAROSTA BIŁGORAJSKI BURMISTRZ FRAMPOLA OSP KSRG FRAMPOL ==================================================== IV Powiatowy Turniej Piłki Nożnej Halowej Jednostek KSRG Powiatu Biłgorajskiego o Puchar Prezesa

Bardziej szczegółowo

Pytania konkursowe. 3. Kim z zawodu był ojciec Karola Wojtyły i gdzie pracował? 4. Przy jakiej ulicy w Wadowicach mieszkali Państwo Wojtyłowie?

Pytania konkursowe. 3. Kim z zawodu był ojciec Karola Wojtyły i gdzie pracował? 4. Przy jakiej ulicy w Wadowicach mieszkali Państwo Wojtyłowie? Pytania konkursowe 1. Podaj imię i nazwisko Jana Pawła II. 2. Podaj imię brata Karola Wojtyły. 3. Kim z zawodu był ojciec Karola Wojtyły i gdzie pracował? 4. Przy jakiej ulicy w Wadowicach mieszkali Państwo

Bardziej szczegółowo

Tytuł: Autor: Marian / Moto-Turysta 140 >>> Ranga M-T: Weteran >>> Numer relacji:

Tytuł: Autor: Marian / Moto-Turysta 140 >>> Ranga M-T: Weteran >>> Numer relacji: Sponsor nagród dla laureató w rankingu Moto - Tury s ta Roku 2013 Sponsor nagrody dla autora Relacji Roku 2013 Sezon 2013 01.04.2013-31.03.2014 Tytuł: Wyprawa do Wilna Autor: Marian / Moto-Turysta 140

Bardziej szczegółowo

Regulamin rozgrywek turnieju piłki nożnej o Puchar Wójta Gminy Mielec 2014 1

Regulamin rozgrywek turnieju piłki nożnej o Puchar Wójta Gminy Mielec 2014 1 Regulamin rozgrywek turnieju piłki nożnej o Puchar Wójta Gminy Mielec 2014 1 1.Organizacja rozgrywek o Puchar Wójta Gminy Mielec jest powierzona stowarzyszeniu, prowadzącemu działalność w zakresie upowszechniania

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie z realizacji zadania nr 6 "Bezpieczna szkoła - bezpieczny uczeń"

Sprawozdanie z realizacji zadania nr 6 Bezpieczna szkoła - bezpieczny uczeń Zespół Szkół Ogólnokształcących nr 1 im. Komisji Edukacji Narodowej w Puławach Sprawozdanie z realizacji zadania nr 6 "Bezpieczna szkoła - bezpieczny uczeń" Kibole, blokersi, grupy podwórkowe co robić,

Bardziej szczegółowo

Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI W TYCHACH

Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI W TYCHACH GAZETKA OKOLICZNOŚCIOWA GIMNAZJUM NR 5 Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI W TYCHACH W roku szkolnym 2006/07 Rada Pedagogiczna GIMNAZJUM NR 5 Z ODDZIAŁAMI INTEGRACYJNYMI W TYCHACH podjęła decyzję o wyborze patrona.

Bardziej szczegółowo

Na podstawie art. 36 par. 1 pkt 9) i 23) Statutu PZPN postanawia się, co następuje:

Na podstawie art. 36 par. 1 pkt 9) i 23) Statutu PZPN postanawia się, co następuje: Uchwała nr V/72 z dnia 21 kwietnia 2015 roku Zarządu PZPN w sprawie przyjęcia Regulaminu Krajowych Rozgrywek Eliminacyjnych w ramach Pucharu Regionów UEFA REGIONS CUP dziesiąta edycja 2015-2017 Na podstawie

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN. FESTIWALI PIŁKI RĘCZNEJ PGNiG DZIECIOM

REGULAMIN. FESTIWALI PIŁKI RĘCZNEJ PGNiG DZIECIOM REGULAMIN FESTIWALI PIŁKI RĘCZNEJ PGNiG DZIECIOM 1. ORGANIZATOR 1. Organizatorem Festiwali Piłki Ręcznej PGNiG Dzieciom jest Związek Piłki Ręcznej w Polsce oraz Ministerstwo Sportu i Turystyki. Sponsorem

Bardziej szczegółowo

Staż zawodowy w Komendzie Siegen Wittgenstein

Staż zawodowy w Komendzie Siegen Wittgenstein Staż zawodowy w Komendzie Siegen Wittgenstein Komisarz Martin Schlagner policjant z Siegen przebywał na stażu zawodowym w Jeleniej Górze we wrześniu 2012 roku, natomiast w październiku w Policji Siegen

Bardziej szczegółowo

Z PODWÓRKA NA STADION ROZGRYWKI WOJEWÓDZKIE W SULEJÓWKU

Z PODWÓRKA NA STADION ROZGRYWKI WOJEWÓDZKIE W SULEJÓWKU Z PODWÓRKA NA STADION ROZGRYWKI WOJEWÓDZKIE W SULEJÓWKU Zostań gwiazdą z podwórka na stadion 18 maja 2009 r. na stadionie klubu Victoria 16 drużyn chłopięcych i 4 dziewczęce z województwa mazowieckiego

Bardziej szczegółowo

Gratisowe pływanie w czasie ferii zimowych na basenie w Woli

Gratisowe pływanie w czasie ferii zimowych na basenie w Woli Gratisowe pływanie w czasie ferii zimowych na basenie w Woli GOSiR w Miedźnej z/s w Woli zaprasza uczniów szkół podstawowych, gimnazjów i szkół ponadgimnazjalnych zamieszkałych na terenie gminy Miedźna

Bardziej szczegółowo

Ranking gospodarek świata 2010

Ranking gospodarek świata 2010 Drukuj zamknij Ranking gospodarek świata 2010 03.11.2010, 12:04 Instytut Globalizacji ogłosił III edycję rankingu najszybciej rozwijających się państw, z którego wynika, że Państwo Środka posiada najbardziej

Bardziej szczegółowo

Mistrzostwa w piłce nożnej przedszkolaków o Puchar Burmistrza Wołomina 2009

Mistrzostwa w piłce nożnej przedszkolaków o Puchar Burmistrza Wołomina 2009 Mistrzostwa w piłce nożnej przedszkolaków o Puchar Burmistrza Wołomina 2009 Regulamin Mistrzostw 1. Organizatorzy: Przedszkole nr 6 Bajka w Wołominie Szkoła Podstawowa nr 7 im. Królowej Jadwigi w Wołominie

Bardziej szczegółowo

Konferencja Rok uczestnictwa Polski w Systemie Informacyjnym Schengen. SIS to więcej bezpieczeństwa.

Konferencja Rok uczestnictwa Polski w Systemie Informacyjnym Schengen. SIS to więcej bezpieczeństwa. Źródło: http://mswia.gov.pl/pl/aktualnosci/6234,konferencja-rok-uczestnictwa-polski-w-systemie-informacyjnym-schengen-si S-to-wie.html Wygenerowano: Niedziela, 7 lutego 2016, 00:27 Strona znajduje się

Bardziej szczegółowo

INFORMACJE O PROJEKCIE Nazwa projektu: Mini Euro 2012 ( II Mistrzostwa Szkół Podstawowych i Gimnazjów z terenu miasta Rzeszowa).

INFORMACJE O PROJEKCIE Nazwa projektu: Mini Euro 2012 ( II Mistrzostwa Szkół Podstawowych i Gimnazjów z terenu miasta Rzeszowa). INFORMACJE O PROJEKCIE Nazwa projektu: Mini Euro 2012 ( II Mistrzostwa Szkół Podstawowych i Gimnazjów z terenu miasta Rzeszowa). Uzasadnienie potrzeby realizacji projektu Sport to zdrowie mówił Herkules

Bardziej szczegółowo

PORADNIK YPEF V EDYCJA

PORADNIK YPEF V EDYCJA PORADNIK YPEF INFORMACJE DLA SZKÓŁ PORADNIK YPEF V EDYCJA JAK ZGŁOSIĆ SIĘ DO KONKURSU? KLIKNIJ i wypełnij elektroniczny formularz zgłoszeniowy na stronie www.ypef.eu/poland. Bezpośredni link do formularza:

Bardziej szczegółowo

Kameralne Lato w Radomiu

Kameralne Lato w Radomiu Kameralne Lato w Radomiu Specjalną nagrodę otrzymał insp. Marek Świszcz Uroczystą galą finałową zakończyła się siódma edycja ogólnopolskich spotkań filmowych Kameralne Lato Radom 2014", które kolejny raz

Bardziej szczegółowo

Regulamin turnieju dla młodzieży szkół gimnazjalnych SKAWINA CUP 2011

Regulamin turnieju dla młodzieży szkół gimnazjalnych SKAWINA CUP 2011 Regulamin turnieju dla młodzieży szkół gimnazjalnych SKAWINA CUP 2011 Cel turnieju integracja dzieci i młodzieży z miast partnerskich poprzez udział w rozgrywkach sportowych promowanie zasad fair play

Bardziej szczegółowo

Wizyta WAT w Zespole Szkół im. gen. Sylwestra Kaliskiego w Górze

Wizyta WAT w Zespole Szkół im. gen. Sylwestra Kaliskiego w Górze Wizyta WAT w Zespole Szkół im. gen. Sylwestra Kaliskiego w Górze W dniach 09-11 kwietnia 2014 r. gościliśmy w naszej szkole delegację z Wojskowej Akademii Technicznej w Warszawie w składzie: płk dr inż.

Bardziej szczegółowo

IV POWIATOWEGO TURNIEJU PIŁKI SIATKOWEJ

IV POWIATOWEGO TURNIEJU PIŁKI SIATKOWEJ Powiat Pabianicki ORGANIZATOR: Starostwo Powiatowe w Pabianicach ul. Piłsudskiego 2 95-200 Pabianice tel. 42 225 40 00 REGULAMIN IV POWIATOWEGO TURNIEJU PIŁKI SIATKOWEJ pod Patronatem Starosty Pabianickiego

Bardziej szczegółowo

T-Mobile Ekstraklasa. Piłka nożna Mężczyzn. Sezon 2013/2014

T-Mobile Ekstraklasa. Piłka nożna Mężczyzn. Sezon 2013/2014 42-200 Częstochowa, ul. Dąbrowskiego 38, tel. +48/34/3615734, fax. +48/34/3664261 www.btsport.pl, e-mail: lech@btsport.pl T-Mobile Ekstraklasa Piłka nożna Mężczyzn Sezon 2013/2014 Zaproszenie Ekstraklasa

Bardziej szczegółowo

ARTUR SIÓDMIAK. "Trening, zaangażowanie, zespół. Oto trzy składowe sukcesu." Artur Siódmiak

ARTUR SIÓDMIAK. Trening, zaangażowanie, zespół. Oto trzy składowe sukcesu. Artur Siódmiak ARTUR SIÓDMIAK "Trening, zaangażowanie, zespół. Oto trzy składowe sukcesu." Artur Siódmiak ARTUR SIÓDMIAK Sportowiec Olimpijski Reprezentant Polski ur. 7.10.1975r. w Wągrowcu polski piłkarz ręczny, grający

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenia na dobry początek

Ćwiczenia na dobry początek Ćwiczenia na dobry początek Głównym celem projektu edukacyjnego jest wykonanie przez uczniów przedsięwzięcia znacznie szerszego niż tradycyjne zadanie domowe. Uczniowie realizujący projekt stają przed

Bardziej szczegółowo

REALIZACJA PROGRAMU EDUKACJI EKOLOGICZNEJ ŚRODOWISKO A ZDROWIE. TYLE ŚMIECI, A CZAS LECI

REALIZACJA PROGRAMU EDUKACJI EKOLOGICZNEJ ŚRODOWISKO A ZDROWIE. TYLE ŚMIECI, A CZAS LECI REALIZACJA PROGRAMU EDUKACJI EKOLOGICZNEJ ŚRODOWISKO A ZDROWIE. TYLE ŚMIECI, A CZAS LECI W roku szkolnym 2008/2009 Szkoła Podstawowa nr 11 w Rzeszowie realizowała program edukacji ekologicznej Środowisko

Bardziej szczegółowo

SOPOCKI DWUMIESIĘCZNIK POZARZĄDOWY STYCZEŃ LUTY

SOPOCKI DWUMIESIĘCZNIK POZARZĄDOWY STYCZEŃ LUTY SOPOCKI DWUMIESIĘCZNIK POZARZĄDOWY STYCZEŃ LUTY SPOŁECZEŃSTWO / POMOC SPOŁECZNA / ZDROWIE / GOSPODARKA... 2 NAUKA / EDUKACJA... 5 KULTURA I SZTUKA... 7 EKOLOGIA/OCHRONA ŚRODOWISKA/TURYSTYKA I KRAJOZNAWSTWO...

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN Turnieju Piłki Nożnej Baltic Football Cup 2015 o Puchar Marszałka Województwa Pomorskiego Mieczysława Struka

REGULAMIN Turnieju Piłki Nożnej Baltic Football Cup 2015 o Puchar Marszałka Województwa Pomorskiego Mieczysława Struka REGULAMIN Turnieju Piłki Nożnej Baltic Football Cup 2015 o Puchar Marszałka Województwa Pomorskiego Mieczysława Struka 1 1. Celem rozgrywek jest wyłonienie zwycięzcy turnieju w kategorii chłopców urodzonych

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN ROZGRYWEK TURNIEJÓW ORLIKÓW I ŻAKÓW OPOLSKIEGO ZWIĄZKU PIŁKI NOŻNEJ W SEZONIE 2013/2014

REGULAMIN ROZGRYWEK TURNIEJÓW ORLIKÓW I ŻAKÓW OPOLSKIEGO ZWIĄZKU PIŁKI NOŻNEJ W SEZONIE 2013/2014 REGULAMIN ROZGRYWEK TURNIEJÓW ORLIKÓW I ŻAKÓW OPOLSKIEGO ZWIĄZKU PIŁKI NOŻNEJ W SEZONIE 2013/2014 1. W zawodach uczestniczą chłopcy i dziewczęta urodzeni: a) ŻAKI 2005 i młodsi, b) ORLIKI - 2003 i młodsi

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE Z REALIZACJI DZIAŁAŃ PODEJMOWANYCH W RAMACH KONKURSU ODBLASKOWA SZKOŁA wrzesień październik 2014 roku

SPRAWOZDANIE Z REALIZACJI DZIAŁAŃ PODEJMOWANYCH W RAMACH KONKURSU ODBLASKOWA SZKOŁA wrzesień październik 2014 roku Szkoła Podstawowa w Zespole Szkół Publicznych im. Św. Jana Kantego w Zborowicach SPRAWOZDANIE Z REALIZACJI DZIAŁAŃ PODEJMOWANYCH W RAMACH KONKURSU ODBLASKOWA SZKOŁA wrzesień październik 2014 roku Opracowała:

Bardziej szczegółowo

Program Polsko Amerykańskiej Fundacji Wolności realizowany przez PSPiA KLANZA

Program Polsko Amerykańskiej Fundacji Wolności realizowany przez PSPiA KLANZA Program Polsko Amerykańskiej Fundacji Wolności realizowany przez PSPiA KLANZA Idea programu W programie Wolontariat studencki grupy liczące od dwóch do pięciu studentów wolontariuszy prowadzą zajęcia edukacyjne

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN ORGANIZACYJNY VII MISTRZOSTWA POLSKI MINISTRANTÓW W SZACHACH SZYBKICH I BŁYSKAWICZNYCH. Starachowice, 20 i 21 listopada 2015 roku

REGULAMIN ORGANIZACYJNY VII MISTRZOSTWA POLSKI MINISTRANTÓW W SZACHACH SZYBKICH I BŁYSKAWICZNYCH. Starachowice, 20 i 21 listopada 2015 roku REGULAMIN ORGANIZACYJNY VII MISTRZOSTWA POLSKI MINISTRANTÓW W SZACHACH SZYBKICH I BŁYSKAWICZNYCH. Starachowice, 20 i 21 listopada 2015 roku 1. Cel: - Wyłonienie medalistów Mistrzostw Polski wśród ministrantów,

Bardziej szczegółowo

Polska liderem inwestycji zagranicznych 2015-06-02 17:05:06

Polska liderem inwestycji zagranicznych 2015-06-02 17:05:06 Polska liderem inwestycji zagranicznych 2015-06-02 17:05:06 2 Polska w 2014 r. była, po raz kolejny, liderem wśród państw Europy Środkowo-Wschodniej pod względem pozyskania inwestycji zagranicznych - wynika

Bardziej szczegółowo

Komunikat Końcowy. Finału Centralnego 15 Ogólnopolskiego Turnieju LZS Dziewcząt Piłkarska Kadra Czeka

Komunikat Końcowy. Finału Centralnego 15 Ogólnopolskiego Turnieju LZS Dziewcząt Piłkarska Kadra Czeka Komunikat Końcowy Finału Centralnego 15 Ogólnopolskiego Turnieju LZS Dziewcząt Piłkarska Kadra Czeka Finał Centralny dofinansowano ze środków Ministerstwa Sportu i Turystyki Finał odbył się w terminie

Bardziej szczegółowo

Jan Paweł II JEGO OBRAZ W MOIM SERCU

Jan Paweł II JEGO OBRAZ W MOIM SERCU Jan Paweł II JEGO OBRAZ W MOIM SERCU Jan Paweł II Jan Paweł II właściwie Karol Józef Wojtyła, urodził się 18 maja 1920 w Wadowicach, zmarł 2 kwietnia 2005 w Watykanie polski biskup rzymskokatolicki, biskup

Bardziej szczegółowo

Gorące przyjęcie w zimnej Finlandii - wizyta w Kouvoli

Gorące przyjęcie w zimnej Finlandii - wizyta w Kouvoli Gorące przyjęcie w zimnej Finlandii - wizyta w Kouvoli W dniach 6-10 marca 2013 roku odbyła się kolejna wizyta w ramach realizacji projektu Comenius Partnerska Współpraca Szkół, tym razem do miasta Kouvola

Bardziej szczegółowo

Unia Europejska przeciwko wykluczaniu społecznemu Inclusion Europe

Unia Europejska przeciwko wykluczaniu społecznemu Inclusion Europe Unia Europejska przeciwko wykluczaniu społecznemu Inclusion Europe Raport Austria Anglia Belgia Bułgaria Chorwacja Cypr Czechy Dania Estonia Finlandia Francja Grecja Hiszpania Holandia Islandia Irlandia

Bardziej szczegółowo

REGULAMI XXII MIĘDZYSZKOL YCH IGRZYSK OLIMPIJSKICH

REGULAMI XXII MIĘDZYSZKOL YCH IGRZYSK OLIMPIJSKICH REGULAMI XXII MIĘDZYSZKOL YCH IGRZYSK OLIMPIJSKICH W RAMACH V FESTIWALU AUKI, KULTURY I SPORTU Szkoły reprezentują następujące kraje: 1) PSP Czepielowice Grecja 2) PSP Lubsza-Dobrzyń Portugalia 3) PSP

Bardziej szczegółowo

VI Turniej Orlika o Puchar Premiera RP

VI Turniej Orlika o Puchar Premiera RP Informator dla Animatorów /ów turniejów eliminacyjnych na Orlikach VI Turniej Orlika o Puchar Premiera RP I. O TURNIEJU 1. em turnieju, na zlecenie, jest Szkolny Związek Sportowy. Partnerami turnieju są

Bardziej szczegółowo

MIEJSCE POLSKIEGO PRZEMYSŁU SPOŻYWCZEGO W UNII EUROPEJSKIEJ

MIEJSCE POLSKIEGO PRZEMYSŁU SPOŻYWCZEGO W UNII EUROPEJSKIEJ MIEJSCE POLSKIEGO PRZEMYSŁU SPOŻYWCZEGO W UNII EUROPEJSKIEJ mgr Małgorzata Bułkowska mgr Mirosława Tereszczuk dr inż. Robert Mroczek Konferencja: Przemysł spożywczy otoczenie rynkowe, inwestycje, ekspansja

Bardziej szczegółowo

PROJEKT REALIZOWANY W GRUPIE DZIECI 5-LETNICH MOTYLKI

PROJEKT REALIZOWANY W GRUPIE DZIECI 5-LETNICH MOTYLKI PROJEKT REALIZOWANY W GRUPIE DZIECI 5-LETNICH MOTYLKI MAJ 2014 ROK Nauczyciel realizujący: Iwona Piaskowska Z okazji dziesiątej rocznicy przyjęcia Polski do wspólnoty państw europejskich wspólnie z dziećmi

Bardziej szczegółowo

MŁODZIEŻ UKRAIŃSKA W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 2 W ŻOŁYNI

MŁODZIEŻ UKRAIŃSKA W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 2 W ŻOŁYNI MŁODZIEŻ UKRAIŃSKA W SZKOLE PODSTAWOWEJ NR 2 W ŻOŁYNI W dniach 4 7 grudnia 2011 r. Szkoła Podstawowa nr 2 im. Batalionów Chłopskich w Żołyni gościła już po raz kolejny młodzież z Ukrainy. Wizyta przebiegała

Bardziej szczegółowo

Sprawozdanie. z Szkolnej Sportowej Szwederiady 2012 r. WARCABY 12 kwiecień 2012 r.

Sprawozdanie. z Szkolnej Sportowej Szwederiady 2012 r. WARCABY 12 kwiecień 2012 r. Sprawozdanie z Szkolnej Sportowej Szwederiady 2012 r. WARCABY 12 kwiecień 2012 r. W dniu 12 kwietnia 2012 r. w Młodzieżowym Domu Kultury Nr 2, ul. St. Leszczyńskiego 42 rozpoczęto rywalizację w kolejnej

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN ROZGRYWEK O PUCHAR POLSKI PODKARPACKIEGO ZWIĄZKU PIŁKI NOŻNEJ

REGULAMIN ROZGRYWEK O PUCHAR POLSKI PODKARPACKIEGO ZWIĄZKU PIŁKI NOŻNEJ PODKARPACKI ZWIĄZEK PIŁKI NOŻNEJ 35-010 Rzeszów ul. Ks. Jałowego 6a Tel. 17-853-43-25; fax 17-853-43-30 www.podkarpackizpn.pl e-mail: podkarpacki@zpn.pl Podkarpacki Bank Spółdzielczy 35 8642 1126 2012

Bardziej szczegółowo

Zespół Szkół Nr 2 im. Jana Pawła II Działdowie przystąpił do Ogólnopolskiego Konkursu Bezpieczna Szkoła -Bezpieczny Uczeń

Zespół Szkół Nr 2 im. Jana Pawła II Działdowie przystąpił do Ogólnopolskiego Konkursu Bezpieczna Szkoła -Bezpieczny Uczeń Zespół Szkół Nr 2 im. Jana Pawła II Działdowie przystąpił do Ogólnopolskiego Konkursu Bezpieczna Szkoła -Bezpieczny Uczeń Zadania konkursu Bezpieczna Szkoła - Bezpieczny Uczeń: ZADANIE 1 Przeprowadzenie

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN TURNIEJU BIZNESCUP ZABIERZÓW PIŁKARSKIE MISTZROSTWA FIRM O PUCHAR WÓJTA GMINY ZABIERZÓW

REGULAMIN TURNIEJU BIZNESCUP ZABIERZÓW PIŁKARSKIE MISTZROSTWA FIRM O PUCHAR WÓJTA GMINY ZABIERZÓW REGULAMIN TURNIEJU BIZNESCUP ZABIERZÓW PIŁKARSKIE MISTZROSTWA FIRM O PUCHAR WÓJTA GMINY ZABIERZÓW I. O turnieju BiznesCup Zabierzów Piłkarskie Mistrzostwa Firm o Puchar Wójta gminy Zabierzów - BiznesCup

Bardziej szczegółowo

IV Turniej Orlika o Puchar Premiera Donalda Tuska Informator dla Animatorów /Organizatorów turniejów eliminacyjnych

IV Turniej Orlika o Puchar Premiera Donalda Tuska Informator dla Animatorów /Organizatorów turniejów eliminacyjnych IV Turniej Orlika o Puchar Premiera Donalda Tuska Informator dla Animatorów /Organizatorów turniejów eliminacyjnych I. O TURNIEJU Celem organizacji IV Turnieju Orlika o Puchar Premiera Donalda Tuska jest

Bardziej szczegółowo

Adrian Szastok trener stycznia. Tomasz Kotalczyk trener lutego

Adrian Szastok trener stycznia. Tomasz Kotalczyk trener lutego Adrian Szastok trener stycznia Trener zespołu KS Piekary Śląskie, który w tym sezonie z powodzeniem walczy o awans do Ligi Okręgowej jak na razie przed rundą rewanżową zajmuje trzecie miejsce. Zajmuję

Bardziej szczegółowo

PATRONAT HONOROWY: GMINA ZABIERZÓW PATRONAT MEDIALNY MIEJSCE ROZEGRANIA TURNIEJU

PATRONAT HONOROWY: GMINA ZABIERZÓW PATRONAT MEDIALNY MIEJSCE ROZEGRANIA TURNIEJU KMITA CUP2014/2015 RELACJA Z TURNIEJU JUNIORZY STARSI /1996-1997/ 15 luty 2015 rok ORGANIZATOR PATRONAT HONOROWY: GMINA ZABIERZÓW PATRONAT MEDIALNY MIEJSCE ROZEGRANIA TURNIEJU STRONA INTERNETOWA KLUBU

Bardziej szczegółowo

III. TERMIN I MIEJSCE:

III. TERMIN I MIEJSCE: Drużynowa Liga w Kręgle REGULAMIN I. ORGANIZATOR: Gminny Ośrodek Sportu i Rekreacji w Miedźnej z/s w Woli 43 225 Wola ul. Pszczyńska 9, II. CEL: - popularyzacja gry w kręgle - upowszechnianie aktywnego

Bardziej szczegółowo

ZASADY UCZESTNICTWA W TURNIEJU PRZEPISY I ZASADY GRY

ZASADY UCZESTNICTWA W TURNIEJU PRZEPISY I ZASADY GRY ZASADY UCZESTNICTWA W TURNIEJU 1. Przed rozpoczęciem turnieju opiekunowie drużyn (trener, kierownik) zobowiązani są do dostarczenia organizatorowi składów zespołów z wyszczególnieniem numerów, z jakimi

Bardziej szczegółowo

Anioły zawsze są obok ciebie i cały czas coś do

Anioły zawsze są obok ciebie i cały czas coś do Anioły zawsze są obok ciebie i cały czas coś do ciebie mówią zwłaszcza wtedy, kiedy się do nich modlisz. Ich subtelny głos, który dociera do nas w postaci intuicyjnych odczuć i myśli ciężko usłyszeć w

Bardziej szczegółowo

Polska, Dania, Francja, Niemcy, Japonia, Holandia, Nowa Zelandia, Norwegia, Wielka Brytania.

Polska, Dania, Francja, Niemcy, Japonia, Holandia, Nowa Zelandia, Norwegia, Wielka Brytania. WEREMCZUK największy producent kombajnów do zbioru porzeczek na świecie wyłącznym sponsorem Rocznego Raportu IBA dot. globalnej produkcji porzeczek O IBA IBA (ang.: International Blackcurrant Association)

Bardziej szczegółowo

III Turniej Orlika o Puchar Premiera Donalda Tuska Informator dla Animatorów /Organizatorów turniejów eliminacyjnych

III Turniej Orlika o Puchar Premiera Donalda Tuska Informator dla Animatorów /Organizatorów turniejów eliminacyjnych III Turniej Orlika o Puchar Premiera Donalda Tuska Informator dla Animatorów /Organizatorów turniejów eliminacyjnych O TURNIEJU Celem organizacji III Turnieju Orlika o Puchar Premiera Donalda Tuska jest

Bardziej szczegółowo

PODSUMOWANIE AKCJI DRUGIE ŻYCIE

PODSUMOWANIE AKCJI DRUGIE ŻYCIE PODSUMOWANIE AKCJI DRUGIE ŻYCIE I LO IM. KAROLA MARCINKOWSKIEGO W POZNANIU KLASA MEDICUS-2 Wychowawca klasy: mgr Renata Mikołajczyk-Szwaczkowska POZNAŃ 2013/2014 25 października 2013r. - w naszej szkole

Bardziej szczegółowo

Cennik kibica ceny piłkarskich gadżetów i biletów klubów Orange Ekstraklasy

Cennik kibica ceny piłkarskich gadżetów i biletów klubów Orange Ekstraklasy FOOTBALL BUSINESS GROUP przy współpracy z SPORT & BUSINESS FOUNDATION październik - listopad 2007 Cennik kibica ceny piłkarskich gadżetów i biletów klubów Orange Ekstraklasy Spis treści 1.Wstęp... 3 2.Zestawienie

Bardziej szczegółowo

Problemy emigracji dotyczące polskich obywateli. Paulina Brzezińska

Problemy emigracji dotyczące polskich obywateli. Paulina Brzezińska Problemy emigracji dotyczące polskich obywateli. Paulina Brzezińska Emigracja-wędrówka ludności mająca na celu zmianę miejsca pobytu. Przemieszczanie się ludności jest całkowicie naturalnym zjawiskiem

Bardziej szczegółowo

Turniej World Grand Prix

Turniej World Grand Prix 42-200 Częstochowa, ul. Dąbrowskiego 38, tel. +48/34/3615734, fax. +48/34/3664261 www.btsport.pl, e-mail: lech@btsport.pl Turniej World Grand Prix siatkówka kobiet Polska Niemcy USA Dominicana 06-08 sierpnia

Bardziej szczegółowo

JuniorCup - jesień 2013 Szkoła Futbolu Warszawa. Ogólnopolski Turniej Piłki Nożnej

JuniorCup - jesień 2013 Szkoła Futbolu Warszawa. Ogólnopolski Turniej Piłki Nożnej JuniorCup - jesień 2013 Szkoła Futbolu Warszawa Ogólnopolski Turniej Piłki Nożnej JuniorCup - jesień 2013 Ogólnopolski Turniej piłki nożnej pod balonem Terminy Rocznik 2003: 30.11-01.12.2013 Rocznik 2001:

Bardziej szczegółowo

SZKOLNE KOŁO WOLONTARIATU

SZKOLNE KOŁO WOLONTARIATU ZESPÓŁ SZKÓŁ PRZEMYSŁU SPOŻYWCZEGO w KRAKOWIE TECHNIKUM PRZEMYSŁU SPOŻYWCZEGO NR 22, TECHNIKUM UZUPEŁNIAJĄCE DLA DOROSŁYCH NR 19, ZASADNICZA SZKOŁA ZAWODOWA NR 23 31-157 Kraków, Pl. Matejki 11, tel. 12

Bardziej szczegółowo