Pokój. ...Bojowanie byt nasz podniebny, czyli Sonet IV M. Sępa- Szarzyńskiego jeszcze raz odczytany.

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Pokój. ...Bojowanie byt nasz podniebny, czyli Sonet IV M. Sępa- Szarzyńskiego jeszcze raz odczytany."

Transkrypt

1 ...Bojowanie byt nasz podniebny, czyli Sonet IV M. Sępa- Szarzyńskiego jeszcze raz odczytany. Aby prawidłowo odczytać ten niezwykły utwór sprzed czterech wieków, jakim jest Sonet IV M. Sępa-Szarzyńskiego, zamieszczony w zbiorze wierszy Rymy albo wiersze polskie powstałym w latach , a wydanym w roku 1601, należy zadać sobie trud i odtworzyć stan świadomości samego poety. Szarzyński, poeta- doctus wie wiele, zna filozofów starożytnych, Biblię, czyta pisarzy sobie współczesnych, np. Kochanowskiego i Reja, orientuje się z pewnością w tendencjach w literaturze zagranicznej, jak np. manieryzm. Bardzo silnie w jego twórczości zaznaczyły się wpływy reformacji i kontrreformacji, żyje w rzeczywistości potrydenckiej i jako były konwertyta z gorliwością neofity wraca do katolicyzmu jako katolik walczący. Twórczość M. Sępa-Szarzyńskiego słusznie określana manierystyczną, nie jest bowiem już typowo renesansowa, ani też w pełni barokowa. Ta pograniczność widoczna jest i w Sonecie IV. Szarzyński dzięki swej ogromnej erudycji stworzył utwór, który zaiste trudno odczytać bez znajomości kontekstu literackiego i filozoficznego. Mieczysław Jastrun twierdzi, że Sonety Sępa (...) są jak gdyby mozaiką, ułożoną z motywów wówczas powszechnie znanych, z wyobrażeń biblijnych i zapożyczeń antyczno- klasycznych. 1 Jan Błoński potwierdza tę opinię stwierdzeniem Rytmy to (...) pułapka dla wpływologów: Oryginalne nie jest tam nic zarazem oryginalne wszystko. 2 Zacznijmy od wyjaśnienia paradoksalnie brzmiącej tezy Pokój utworu: Pokój szczęśliwość, ale bojowanie / Byt nasz podniebny Czy w świecie, o którym pisze M. Sęp- Szarzyński pokój szczęśliwość jest stanem możliwym do osiągnięcia? Tu Szarzyński z pewnością dyskutuje ze stereotypem myślenia rozpowszechnionym u renesansowych twórców, choćby Jana z Czarnolasu, głoszącego pochwałę życia ze stoickim optymizmem, czy Mikołaja Reja dającego recepty na żywot człowieka poczciwego. U M. Sępa- Szarzyńskiego pokój (spokój) to stan nieosiągalny w ziemskim bytowaniu, istnieje tylko w sferze abstrakcji. Szczęście jest tylko pozorem, złudzeniem zmysłów, od którego należy się wyzwolić. 1) M. Jastrun, Mikołaj Sęp- Szarzyński, twórczość 1965, nr 4, s ) J. Błoński, Mikołaj Sęp- Szarzyński a początki polskiego barku w: Genologia polska. Wybór tekstów. Warszawa 1983, s.288

2 Bojowanie Jedyną realną wartością dla człowieka staje się ciągłe bojowanie, którego istotą jest zbliżenie się do Boga. Pojawiający się u Sępa motyw boju świadczy o silnych związkach z chrześcijańską koncepcją człowieka. Słowa Pokój szczęśliwość, ale bojowanie / Byt nasz podniebny powtórzył autor za księgą Hioba, a motyw żołnierza Chrystusowego pojawia się w Drugim Liście św. Pawła do Tymoteusza, którego naucza apostoł: Pracuj jak dobry żołnierz Chrystusa Jezusa. Zagadnienie duchowych potyczek człowieka z własną słabością ma więc swe źródła w Biblii i miejsce w tradycji literackiej, szczególnie wczesnochrześcijańskiej. 3 Temat walki ze światem, ciałem i szatanem ma związek z zakonnym ideałem życia. Nie szczęściem więc, lecz bojowaniem jest życie ludzkie. Potrydencki Kościół wzywał do heroizmu, na Soborze bowiem ustalono, że człowiek ma wolną wolę, wbrew temu co głosili luteranie może sam wybierać, nie stanowi tylko bezwzględnednego narzędzia w rękach Boga, musi więc walczyć o siebie. Sęp- Szarzyński dotkliwie odczuwał ten ciężar wolności i konieczności ciągłego zmagania się ze złem istniejącym poza nim i nim samym. 4 Postawa heroizmu rycerza chrześcijańskiego i ćwiczenia duchowe bliskie były regule zakonu jezuitów, poglądom samego Ignacego Loyoli (znane były osobiste związki Szarzyńskiego z jezuitami). Jedyną wartością dla człowieka, o którą warto walczyć jest ów byt podniebny podkreślony przerzutnią, czyli zbawienie, byt idealny, złączenie się z Bogiem w prawdziwym pokoju. Bóg Królu powszechny, prawdziwy pokoju, Zbawienia mego jest nadzieja w Tobie. Tak zwraca się podmiot liryczny do Boga, czuje się bowiem samotny i słaby, a nadzieję zwycięstwa w swej walce wiąże tylko z pomocą Bożą. Bóg Sępa jest jednak daleki i ukryty. Nie udziela żadnych rad, nie wskazuje drogi. 5 O jego pomoc trzeba usilnie zabiegać, stąd wyraźnie perswazyjny ton w apostrofie do Boga. Nieszczęśliwy człowiek chce zwrócić na siebie uwagę dalekiego Stwórcy, pochlebia mu więc, używając pozytywnie zabarwionych przymiotników (powszechny, prawdziwy) i przysłówków (przezpiecznie i statecznie). Bóg Sępa, byt ponad inne byty jest silnie zantropomorfizowany, o typie wyobraźni bohatera lirycznego 3) D. Śnieżko, Mikołaj Sęp- Szarzyński, Poznań 1996, s.65. 4) K. Mrowcewicz, Czemu wolność mamy? Antynomie wolności w poezji Jana Kochanowskiego i M. Sępa- Szarzyńskiego, Wrocław 1987, s ) op. cit., s.231.

3 świadczą słowa: Ty mnie przy sobie postaw, a przezpiecznie / będę wojował i wygram statecznie. Bez boskiej pomocy człowiek skażony złem, wątły, Człowiek niebaczny, rozdwojony... skazany jest na klęskę, świadczy o tym rozpaczliwe pytanie: Cóż będę czynił w tam straszliwym boju, które być może ma swoje źródło w pytaniu św. Pawła: Nieszczęsny ja człowiek, któż mnie wybawi z ciała tej śmierci? Św. Paweł zawierza Chrystusowi, Sęp odwołuje się do Boga: Ty mnie przy sobie postaw.... Podmiot liryczny składa obietnicę: Będę wojował i wygram... Przyczyną tragicznych rozterek człowieka jest świadomość doskonałości Stwórcy i ułomności człowieka, który do niego tęskni, zmierza, ale upada w swej słabości. 6 Człowiek bowiem jest tylko odbiciem idei najwyższej, Boga, zgodnie z filozofią Platona. 7 Ciało Dramat egzystencjalny bohatera polega tu na świadomości dwoistości natury człowieka, współistnienia w nim dwóch sprzecznych pierwiastków: duszy i ciała ze strefą zmysłów. Widzenie ciała jako bytu niskiego, materialnego, zbuntowanego przeciw zwierzchności duszy nieśmiertelnej bliskie jest myśleniu Ojców Kościoła, czyli św. Tomasza i św. Augustyna. Ten nasz dom- ciało dla zbiegłych lubości - powiada M. Sęp- Szarzyński, burząc utarte znaczenie metafory domu jako miejsca spokoju, bezpieczeństwa i szczęścia 8, Dom-ciało staje się tu raczej polem bitewnym o byt podniebny. Ciało nienasycone w swej pożądliwości na wieki żądać nie przestanie, poddane grawitacji grzechu stanowi dla duszy balast ciążący ku otchłani, 9 a człowiek przez swe ziemskie bytowanie naraża się na działanie zgubnych żywiołów, które podmiot liryczny nazywa szatanem, światem i ciałem. Świat W tej wizji świat pełen jest niebezpieczeństw i zasadzek czyhających na słabego człowieka, który musi jednak zdobyć się na heroizm, by sprostać światu i warunkom nieustającej wojny 6) D. Śnieżko, Mikołaj Sęp-Szarzyński, Poznań 1996, s.45. 7) Cz. Hernas, Barok., Warszawa 1976, s.26. 8) J. Katarska, Theatrum mundi., Gdańsk 1998, s ) D. Śnieżko, Mikołaj Sęp- Szarzyński, Poznań 1996, s.61.

4 o własne ocalenie. 10 Zgodnie z platońskim pojmowaniem życia świat, a więc byt materialny to tylko złudzenie, przemijający cień, mimo iż odbierać go można zmysłowo. Atrakcyjność tego świata podkreśla poprzez odwołanie się do doznań zmysłowych metafora łakome marności, a więc zaspokajające apetyt, ziemską pożądliwość. To smaczne, niezdrowe menu oferuje człowiekowi szatan, Szatan który wie, że człowiek wystawiony na próbę jest smakoszem i łatwo da się zwieść pokusie. Szatan to z pewnością najgroźniejszy wróg człowieka, rycerza Chrystusowego. Ów hetman ciemności to nie pojęcie abstrakcyjne, lecz groźny osobowy byt, który zagradza człowiekowi drogę do osobowego Boga. Poeta przybiera ton perswazyjny, aby zohydzić szatana mającego na celu tylko zepsowanie człowieka. Człowiek jednak jako istota dualna posiada duszę Dusza nieśmiertelną, dzięki której może dostąpić łaski oglądania Boga, zyskuje więc wymiar metafizyczny. Dzięki posiadanej duszy upodabnia się do Pascalowskiej trzciny myślącej. Sępowy bohater cierpi z powodu konieczności Tragizm niełatwych wyborów, rozdarty między świętością i grzechem, światem i niebem, wiecznością i krótkotrwałą doczesnością rycerz Chrystusowy przebywa w niewoli u szatana. Ciągłe zmagania człowieka z tak ostro kontrastującymi wartościami powodują niepokój bohatera i poczucie zagrożenia, a więc egzystencję tragiczną. Człowiek jest tragicznie zdeterminowany w swej walce ponad siły, nie ustaje ani na chwilę, błądzi i upada, zbliżając się do śmierci, która jest widmem wiekuistego zatracenia. obszar siły człowieka, bojowanie, walka z szatanem, światem i ciałem sfera słabości człowieka, uleganie łakomym marnościom" Bóg (wizja zbawienia) wznoszenie się, myśl o wiecznej szczęśliwości Człowiek (dusza i ciało) upadanie, doczesność Szatan (wizja potępienia) 10) Cz.. Hernas, Barok, Warszawa 1976, s.26.

5 Czas Dynamizm Sępowego sonetu świadczy o tym, że jego bohater podlega działaniu czasu, wszystko bowiem co go otacza przemija. Ziemskie rozkosze są przecież zbiegłymi lubościami, a więc szybko przemijającymi. Wojna, która wypełnia ludzkie życie przebiega gwałtownie. 11 Szatan i łakome świata marności o nasze pilno czynią zepsowanie" Atrybutami czasu są tu ruch, zmienność, pośpiech. Czas zaś rozwarstwia się na przeszłość obarczoną grzechem i winą, teraźniejszość wypełnioną bojowaniem i niepokojem i przyszłość, która będzie prawdziwym pokojem lub wiecznym potępieniem. Relacje osobowe Podmiot liryczny Sępa w Sonecie IV mówi początkowo w liczbie mnogiej utożsamia się z gatunkiem ludzkim, zwraca się do przedstawicieli ludzkości w tonie perswazji. Niespodziewanie jednak wybucha jako ja liryczne w krzyku rozpaczy i samotności, znika solidarność między bohaterem i słuchaczem. Bohater pozostaje sam na sam z sobą, z Bogiem i z nadzieją dla siebie. Poetyka Niewątpliwie język utworu odzwierciedla silne emocje bohatera lirycznego, świadczy o tym obecność zdań wykrzyknikowych i pytających oraz zakłócenia w składni zdania, np. inwersja Zbawienia mego jest nadzieja w tobie. Przerzutnie służą położeniu akcentu na sprawy ważne i kluczowe dla treści utworu ( byt nasz podniebny czy ciemności hetman ). Eliptyczna budowa zdania podkreśla dynamizm i stan niepokoju bohatera. Dramatyzmu dodają apostrofy do Boga. Na uwagę zasługują też ciekawe metafory i peryfrazy, np. hetman ciemności czy Królu powszechny, prawdziwy pokoju. O walorach perswazyjnych utworu świadczy duża liczba przymiotników i przysłówków wartościujących. Język poetycki jest tu z pewnością zapowiedzią baroku. Sonet Sęp- Szarzyński wybierając sonet jako formę dla wyrażenia swoich myśli sytuuje się wyraźnie w określonej tradycji literackiej, nie naśladuje jednak ani Petrarki, ani wzorców francuskich. W formę narzucającą dyscyplinę zamyka treści bardzo dynamiczne. W początkowych strofach rozwija autor logiczne rozumowanie, coraz bardziej ulega emocjom, aż dochodzi do końcowej pointy, która wyraża najsilniejsze uczucia religijne i nadzieję. W końcowym dystychu mamy, w odróżnieniu od innych zwrotek, gdzie występuje tym okalający, układ rymu parzysty. 11) K. Mrowcewicz, Czemu wolność mamy?, Wrocław 1987, s.237.

6 Rym gramatyczny, słusznie uważany za łatwy, nie przynosi dziś poecie chluby, ma jednak silny walor wierszotwórczy. 12 Sonet IV Mikołaja Sępa-Szarzyńskiego odzwierciedla silne przeżycie egzystencjalne człowieka. Utwór utrzymany w tonacji molowej wyraża ufną rozpacz bohatera lirycznego 13, jego niepogodzenie z dwoistą naturą, samotność i zagubienie, ale i świadomość metafizycznego wymiaru istnienia. Wiersz świadczy o tym, że jego autor nie przynależy już mentalnie do epoki renesansu, nie żyje jednak jeszcze w czasach baroku, a więc słusznie wydaje się określenie Sonetu IV utworem manierystycznym. Utwór świadczy o rozległych intelektualnych horyzontach oraz niezwykłej wrażliwości autora. Zaprasza do lektury niełatwej, lecz fascynującej, do gry z samym mistrzem, pod warunkiem jednak, że pozna się reguły tyj gry. Bibliografia: 1. J Błoński, Mikołaj Sęp- Szarzyński a początki polskiego barku w: Genologia polska. Warszawa D. Śnieżko, Mikołaj Sęp-Szarzyński, Poznań K. Mrowcewicz, Czemu wolność mamy? Antynomie wolności w poezji Jana Kochanowskiego i M. Sępa- Szarzyńskiego, Wrocław J. Katarska, Theatrum mundi., Gdańsk Cz. Hernas, Barok., Warszawa M. Sęp-Szarzyński, Rymy albo wiersze polskie, oprac. J. Krzyżanowski, Wrocław A. Borowski, Rymy Mikołaja Sępa- Szarzyńskiego jako autoportret liryczny w Pamiętnik Literacki G. Maver, Rozważania nad poezją Mikołaja Sępa- Szarzyńskiego w : Pamiętnik Literacki 1957 z ) D. Śnieżko, Mikołaj Sęp-Szarzyński, Poznań 1996, s ) określenie C. Backvista, cyt. za D. Śnieżko, Mikołaj Sęp-Szarzyński, Poznań 1996, s. 157.

Mikołaj Sęp-Szarzyński urodził się około roku 1550; zmarł wiosną 1581; przynależy do późnego renesansu; jego utwory interpretowane

Mikołaj Sęp-Szarzyński urodził się około roku 1550; zmarł wiosną 1581; przynależy do późnego renesansu; jego utwory interpretowane Wojna z "szatanem, światem i ciałem" - Mikołaj Sęp-Szarzyński Mikołaj Sęp-Szarzyński urodził się około roku 1550; zmarł wiosną 1581; przynależy do późnego renesansu; jego utwory interpretowane są jako

Bardziej szczegółowo

Egzamin. Dla. Grudzień. Czas pracy będzie

Egzamin. Dla. Grudzień. Czas pracy będzie Egzamin maturalny od roku szkolnego 2014/2015 Język polski Poziom rozszerzony Przykładowy zestaw zadań Dla osób słabowidzących (A4) Czas pracy: 180 minut Czas pracy będzie wydłużony zgodnie z opublikowanym

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY OD ROKU SZKOLNEGO

EGZAMIN MATURALNY OD ROKU SZKOLNEGO EGZAMIN MATURALNY OD ROKU SZKOLNEGO 2014/2015 JĘZYK POLS KI POZIOM ROZSZERZONY PRZYKŁADOWY ZESTAW ZADAŃ DLA OSÓB SŁABOSŁYSZĄCYCH (A3) Czas pracy: 180 minut Czas pracy będzie wydłużony zgodnie z opublikowanym

Bardziej szczegółowo

Tematy na ustną część egzaminu dojrzałości z języka polskiego -MAJ I. LITERATURA

Tematy na ustną część egzaminu dojrzałości z języka polskiego -MAJ I. LITERATURA Tematy na ustną część egzaminu dojrzałości z języka polskiego I. LITERATURA -MAJ 2011-1. Bohaterowie literatury XIX i XX w. Porównaj ich system wartości odwołując się do 2. Wizerunek rycerza w literaturze.

Bardziej szczegółowo

... podpis przewodniczącego szkolnego zespołu egzaminacyjnego

... podpis przewodniczącego szkolnego zespołu egzaminacyjnego pieczęć szkoły.maj..2013... 3 0 2 7 0 0-0 3 1 A 2 identyfikator szkoły Miejscowość... data Lista ów na egzamin wewnętrzny z...języka polskiego.- literatura... (przedmiot, poziom) Planowana liczba zdających

Bardziej szczegółowo

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania Biblia. Najważniejsze zagadnienia cz I

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania Biblia. Najważniejsze zagadnienia cz I Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl Wypracowania Biblia Najważniejsze zagadnienia cz I Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by wiedza24h.pl Wszelkie prawa

Bardziej szczegółowo

Baruch Spinoza ( )

Baruch Spinoza ( ) Baruch Spinoza (1632-1677) Dla jednych: najszlachetniejszy i najbardziej godny miłości z wielkich filozofów (B. Russell). Dla innych: Największy heretyk XVII wieku. Obrońca diabła. Duchowy sabotaŝysta.

Bardziej szczegółowo

Lista tematów z języka polskiego na egzamin wewnętrzny. rok szkolny 2012/2013

Lista tematów z języka polskiego na egzamin wewnętrzny. rok szkolny 2012/2013 Lista tematów z języka polskiego na egzamin wewnętrzny rok szkolny 2012/2013 Literatura 1. Kobiety irytujące i intrygujące w literaturze polskiej. Oceń postawy i zachowania wybranych bohaterek. 2. Poezja

Bardziej szczegółowo

LISTA TEMATÓW NA USTNY EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO ROK SZKOLNY 2013/14 I. LITERATURA

LISTA TEMATÓW NA USTNY EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO ROK SZKOLNY 2013/14 I. LITERATURA LISTA TEMATÓW NA USTNY EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO ROK SZKOLNY 2013/14 I. LITERATURA 1. Bunt młodych w różnych epokach kulturowych. Omów jego przyczyny i konsekwencje, analizując wybrane przykłady

Bardziej szczegółowo

LITERATURA tematu Temat

LITERATURA tematu Temat Nr tematu LITERATURA Temat 1 Literackie dialogi z Bogiem. Omów temat na podstawie analizy wybranych 2 Funkcjonowanie stereotypów w społeczeństwie polskim. Omów temat, analizując wybrane utwory literackie

Bardziej szczegółowo

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania Jan Kochanowski. Utwory wybrane

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania Jan Kochanowski. Utwory wybrane Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl Wypracowania Jan Kochanowski Utwory wybrane Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by wiedza24h.pl Wszelkie prawa zastrzeżone.

Bardziej szczegółowo

USTNY EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO ROK SZKOLNY: 2012/2013

USTNY EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO ROK SZKOLNY: 2012/2013 USTNY EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO ROK SZKOLNY: 2012/2013 I LITERATURA 1. Analizując wybrane przykłady, omów funkcjonowanie motywu snu w literaturze różnych epok. 2. Macierzyństwo w literaturze

Bardziej szczegółowo

Św. Augustyn, Wyznania, przekład Z. Kubiak, Znak, Kraków 1997

Św. Augustyn, Wyznania, przekład Z. Kubiak, Znak, Kraków 1997 Św. Augustyn, Wyznania, przekład Z. Kubiak, Znak, Kraków 1997 ks. XI 1. Wyznania nie informują Boga, o czym i tak wie, lecz są wyrazem miłości Augustyna do Boga jako Ojca. 2. Augustyn pragnie poznać Prawo

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚ CI KSIĘGA PIERWSZA

SPIS TREŚ CI KSIĘGA PIERWSZA SPIS TREŚ CI Wprowadzenie... 5 Przedmowa Rufina... 45 KSIĘGA PIERWSZA Przedmowa... 51 ROZDZIAŁ I. O Bogu... 58 (1 3. Bóg Istota niecielesna. 4 7. Bóg jest duchem. 8 9. Bóg jest niepodzielny.) Fragmenty

Bardziej szczegółowo

Program nauczania biblijnego uczniów klas gimnazjalnych. Program powstaje pod kierunkiem Elżbiety Bednarz

Program nauczania biblijnego uczniów klas gimnazjalnych. Program powstaje pod kierunkiem Elżbiety Bednarz Program nauczania biblijnego uczniów klas gimnazjalnych Program powstaje pod kierunkiem Elżbiety Bednarz Klasa I Ja i Bóg na co dzień Redaktor: Michał Stępień Nauka o Jezusie Chrystusie Jezus Syn Boży

Bardziej szczegółowo

Filozofia człowieka. Fakt ludzki i jego filozoficzne interpretacje

Filozofia człowieka. Fakt ludzki i jego filozoficzne interpretacje Filozofia człowieka Fakt ludzki i jego filozoficzne interpretacje Spotkanie źródłem poznania i nauk POZNAWANIE 2 Jedność doświadczenia filozoficznego Filozofia nauką o zasadach ( principia) Do wiedzy o

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Wstęp 3.

SPIS TREŚCI. Wstęp 3. SPIS TREŚCI Wstęp 3 I. ROZWAŻANIA WSTĘPNE 23 1. Luteranizm i jego znaczenie dla filozofii 23 1.1. Główne założenia doktrynalne luteranizmu 24 1.2. Luter i filozofia 33 2. Reakcja na Reformację - racjonalizacje

Bardziej szczegółowo

Rozwój ku pełni człowieczeństwa w nauczaniu Papieża Jana Pawła II

Rozwój ku pełni człowieczeństwa w nauczaniu Papieża Jana Pawła II Rozwój ku pełni człowieczeństwa w nauczaniu Papieża Jana Pawła II Wojciech Kosek Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka, Bielsko-Biała, 10. kwietnia 2014 r. Konferencja Personalistyczna koncepcja wychowania

Bardziej szczegółowo

Przykładowe zadania. przygotowujące do NOWEGO egzaminu maturalnego na poziomie rozszerzonym WYPEŁNIA UCZEŃ. Kod ucznia

Przykładowe zadania. przygotowujące do NOWEGO egzaminu maturalnego na poziomie rozszerzonym WYPEŁNIA UCZEŃ. Kod ucznia Przykładowe zadania z JĘZYKA POLSKIEGO przygotowujące do NOWEGO egzaminu maturalnego na poziomie rozszerzonym WYPEŁNIA UCZEŃ Kod ucznia Sprawdzian z JĘZYKA POLSKIEGO na zakończenie nauki w drugiej klasie

Bardziej szczegółowo

TEMATY Z JĘZYKA POLSKIEGO NA MATURĘ USTNĄ na rok 2010/ 2011 w ZSP im. Orląt Lwowskich w Stopnicy

TEMATY Z JĘZYKA POLSKIEGO NA MATURĘ USTNĄ na rok 2010/ 2011 w ZSP im. Orląt Lwowskich w Stopnicy TEMATY Z JĘZYKA POLSKIEGO NA MATURĘ USTNĄ na rok 2010/ 2011 w ZSP im. Orląt Lwowskich w Stopnicy LITERATURA 1. "Żyć życiem innym niż większość". Twoje rozważania o wybranych bohaterach literackich idących

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWE KRYTERIA OCENIANIA

SZCZEGÓŁOWE KRYTERIA OCENIANIA SZCZEGÓŁOWE KRYTERIA OCENIANIA Przedmiot: etyka Klasy: VI Rok szkolny: 2015/2016 Szkoła: Szkoła Podstawowa im. Batalionów AK Gustaw i Harnaś w Warszawie ul. Cyrklowa 1 Nauczyciel prowadzący: mgr Piotr

Bardziej szczegółowo

LITERATURA. Lista tematów na egzamin wewnętrzny z... (przedmiot, poziom) Planowana liczba zdających w roku... Liczba przygotowanych tematów

LITERATURA. Lista tematów na egzamin wewnętrzny z... (przedmiot, poziom) Planowana liczba zdających w roku... Liczba przygotowanych tematów LITERATURA pieczęć szkoły Miejscowość... data... Lista ów na egzamin wewnętrzny z... (przedmiot, poziom) Planowana liczba zdających w roku... Liczba przygotowanych ów... podpis przewodniczącego szkolnego

Bardziej szczegółowo

2. Na to zaś wszystko przyobleczcie miłość, która jest więzią doskonałości (Kol 3, 14).

2. Na to zaś wszystko przyobleczcie miłość, która jest więzią doskonałości (Kol 3, 14). Miłość jest cnotą teologalną, dzięki której miłujemy Boga nade wszystko dla Niego samego, a naszych bliźnich jak siebie samych ze względu na miłość Boga. 1. "Bóg jest miłością" (1 J 4, 8. 16): miłość jest

Bardziej szczegółowo

Wychowanie ku pełni człowieczeństwa wyzwaniem dla edukacji

Wychowanie ku pełni człowieczeństwa wyzwaniem dla edukacji Wychowanie ku pełni człowieczeństwa wyzwaniem dla edukacji Ks. dr Jacek Czaplicki KS-4 Wychowanie ku wartościom - szanse i zagrożenia" 1 G. C. Berkouwer konstatuje: "Dziś bardziej niż kiedykolwiek, pytanie

Bardziej szczegółowo

LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE IM. JAROSŁAWA IWASZKIEWICZA

LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE IM. JAROSŁAWA IWASZKIEWICZA Nasielsk, 5 kwietnia 2013 r. Lista tematów na część ustną egzaminu maturalnego z języka polskiego w sesji wiosennej 2014 w Liceum Ogólnokształcącym im. Jarosława Iwaszkiewicza w Nasielsku LICEUM OGÓLNOKSZTAŁCĄCE

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia egzaminacyjne z j. polskiego dla kl. 3f semestr letni 2014/ Ferdydurke W. Gombrowicza styl, język, pojęcie formy

Zagadnienia egzaminacyjne z j. polskiego dla kl. 3f semestr letni 2014/ Ferdydurke W. Gombrowicza styl, język, pojęcie formy Zagadnienia egzaminacyjne z j. polskiego dla kl. 3f semestr letni 2014/15 1. Ferdydurke W. Gombrowicza styl, język, pojęcie formy 2. Ferdydurke W. Gombrowicza jako powieść awangardowa 3. Granica jako powieść

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne z języka polskiego dla klasy pierwszej technikum. I STAROŻYTNOŚĆ

Wymagania edukacyjne z języka polskiego dla klasy pierwszej technikum. I STAROŻYTNOŚĆ Wymagania edukacyjne z języka polskiego dla klasy pierwszej technikum. Wymagania na ocenę dopuszczającą. : I STAROŻYTNOŚĆ Sinusoidę Krzyżanowskiego: następstwo epok literackich i czas ich trwania. 1. Wybrane

Bardziej szczegółowo

I. LITERATURA. 5. Wina i kara w literaturze romantyzmu i innych epok, omów na wybranych przykładach.

I. LITERATURA. 5. Wina i kara w literaturze romantyzmu i innych epok, omów na wybranych przykładach. LISTA TEMATÓW DO CZĘŚĆI USTNEJ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2015/2016 W CENTRUM KSZTAŁCENIA ZAWODOWEGO I USTAWICZNEGO W LEGNICY I. LITERATURA 1. Wizerunek diabła i złych mocy

Bardziej szczegółowo

PROPOZYCJE TEMATÓW NA EGZAMIN WEWNĘTRZNY Z JĘZYKA POLSKIEGO ROK SZKOLNY 2013/2014

PROPOZYCJE TEMATÓW NA EGZAMIN WEWNĘTRZNY Z JĘZYKA POLSKIEGO ROK SZKOLNY 2013/2014 LITERATURA PROPOZYCJE TEMATÓW NA EGZAMIN WEWNĘTRZNY Z JĘZYKA POLSKIEGO ROK SZKOLNY 2013/2014 1. Metaforyczny charakter motywu wędrówki w literaturze. Omów na wybranych 2. Dramat niespełnienia ludzkich

Bardziej szczegółowo

20 Kiedy bowiem byliście. niewolnikami grzechu, byliście wolni od służby sprawiedliwości.

20 Kiedy bowiem byliście. niewolnikami grzechu, byliście wolni od służby sprawiedliwości. Lectio Divina Rz 6,15-23 1. Czytanie Prowadzący: wezwijmy Ducha św.: Przybądź Duchu Święty... - weźmy do ręki Pismo św.. - Słuchając jak w Kościele śledźmy tekst, aby usłyszeć, co chce nam dzisiaj Jezus

Bardziej szczegółowo

ARGUMENTY KOSMOLOGICZNE. Sformułowane na gruncie nauk przyrodniczych

ARGUMENTY KOSMOLOGICZNE. Sformułowane na gruncie nauk przyrodniczych ARGUMENTY KOSMOLOGICZNE Sformułowane na gruncie nauk przyrodniczych O CO CHODZI W TYM ARGUMENCIE Argument ten ma pokazać, że istnieje zewnętrzna przyczyna wszechświata o naturze wyższej niż wszystko, co

Bardziej szczegółowo

Stworzenie, zbawienie i grzech aniołów

Stworzenie, zbawienie i grzech aniołów Stworzenie, zbawienie i grzech aniołów Tomasz Stępień Na początku Bóg stworzył... Na początku Bóg stworzył niebo i ziemię (Rdz 1, 1). Księga Rodzaju opisuje to, co Bóg stworzył; nie wspomina jednak nic

Bardziej szczegółowo

Filozofia Augusta Cieszkowskiego Dr Magdalena Płotka

Filozofia Augusta Cieszkowskiego Dr Magdalena Płotka Filozofia Augusta Cieszkowskiego Dr Magdalena Płotka Także i August Cieszkowski przejął metodę dialektyczną Hegla Zmierzał do utworzenia filozofii słowiańskiej, niezależnej od filozofii germańskiej Swój

Bardziej szczegółowo

1. Motyw gry w literaturze. Przedstaw jego funkcje w wybranych utworach literackich.

1. Motyw gry w literaturze. Przedstaw jego funkcje w wybranych utworach literackich. LITERATURA 1. Motyw gry w literaturze. Przedstaw jego funkcje w wybranych utworach literackich. 2.. Przedstaw zjawisko prekursorstwa w literaturze różnych epok, analizując wybrane przykłady literackie.

Bardziej szczegółowo

WYKAZ TEMATÓW MATURALNYCH ROK SZKOLNY 2012/13 LITERATURA

WYKAZ TEMATÓW MATURALNYCH ROK SZKOLNY 2012/13 LITERATURA WYKAZ TEMATÓW MATURALNYCH ROK SZKOLNY 2012/13 LITERATURA 1. Kreacje bohaterów heroicznych i ich funkcje w wybranych dziełach literackich różnych epok. Wskaż na podstawie wybranych utworów najistotniejsze

Bardziej szczegółowo

KONSPEKT LEKCJI JĘZYKA POLSKIEGO W KLASIE II GIMNAZJUM. Temat: Niebo inne dla każdego. Urszula Kochanowska Bolesława Leśmiana.

KONSPEKT LEKCJI JĘZYKA POLSKIEGO W KLASIE II GIMNAZJUM. Temat: Niebo inne dla każdego. Urszula Kochanowska Bolesława Leśmiana. KONSPEKT LEKCJI JĘZYKA POLSKIEGO W KLASIE II GIMNAZJUM Temat: Niebo inne dla każdego. Urszula Kochanowska Bolesława Leśmiana. Czas: 45 minut Cel ogólny: Rozwijanie umiejętności odbioru dzieł literackich,

Bardziej szczegółowo

Dlaczego bywa ciężko i jak nabierać sił?

Dlaczego bywa ciężko i jak nabierać sił? Dlaczego bywa ciężko i jak nabierać sił? Dwie rzeczywistości Dobro i zło Inicjatywa królestwa światłości Inicjatywa królestwa światłości Chrześcijanin Zaplecze Zadanie Zaplecze w Bogu Ef. 1, 3-14 Wszelkie

Bardziej szczegółowo

LISTA TEMATÓW NA EGZAMIN WEWNĘTRZNY Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKONYM 2013/2014 ZESPÓŁ SZKÓŁ ZAWODOWYCH IM. STANISŁAWA STASZICA

LISTA TEMATÓW NA EGZAMIN WEWNĘTRZNY Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKONYM 2013/2014 ZESPÓŁ SZKÓŁ ZAWODOWYCH IM. STANISŁAWA STASZICA LISTA TEMATÓW NA EGZAMIN WEWNĘTRZNY Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKONYM 2013/2014 ZESPÓŁ SZKÓŁ ZAWODOWYCH IM. STANISŁAWA STASZICA LITERATURA 1. Przedstaw motyw kariery w wybranych utworach literackich różnych

Bardziej szczegółowo

LISTA TEMATÓW DO CZĘŚCI USTNEJ EGZAMINU MATURALNEGO JĘZYK POLSKI ROK SZKOLNY 2014/2015 LITERATURA:

LISTA TEMATÓW DO CZĘŚCI USTNEJ EGZAMINU MATURALNEGO JĘZYK POLSKI ROK SZKOLNY 2014/2015 LITERATURA: LISTA TEMATÓW DO CZĘŚCI USTNEJ EGZAMINU MATURALNEGO JĘZYK POLSKI ROK SZKOLNY 2014/2015 LITERATURA: 1. Omów sposób funkcjonowania motywu wędrówki w literaturze, odwołując się do 2. Odwołując się do wybranych

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Wstęp... 5

SPIS TREŚCI. Wstęp... 5 SPIS TREŚCI Wstęp....................................... 5 MĘKA I KRZYŻ JEZUSA Stanisław Biel SJ Kontemplacje tajemnic męki i śmierci Jezusa....... 11 Męka i krzyż Jezusa w Ćwiczeniach duchownych..............................

Bardziej szczegółowo

Dzień Patrona przygotowanie programów artystycznych, kiermasze, konkursy, Obchody Rocznic Pontyfikatu Jana Pawła II, Upamiętnianie Rocznicy Śmierci

Dzień Patrona przygotowanie programów artystycznych, kiermasze, konkursy, Obchody Rocznic Pontyfikatu Jana Pawła II, Upamiętnianie Rocznicy Śmierci W wychowaniu chodzi właśnie o to, ażeby człowiek stawał się bardziej człowiekiem - o to, ażeby bardziej był, a nie tylko więcej miał, aby więcej poprzez wszystko, co ma, co posiada, umiał bardziej i pełniej

Bardziej szczegółowo

wiosennej roku szkolnego 2011/2012 Literatura

wiosennej roku szkolnego 2011/2012 Literatura Tematy ustnych prezentacji maturalnych z języka polskiego w sesji wiosennej roku szkolnego 2011/2012 Literatura 1. Antyczne inspiracje w literaturze współczesnej. Przedstaw temat, analizując wybrane utwory

Bardziej szczegółowo

Czym jest zło? Materiały do lekcji z podstawowych zagadnieo z etyki

Czym jest zło? Materiały do lekcji z podstawowych zagadnieo z etyki Czym jest zło? Materiały do lekcji z podstawowych zagadnieo z etyki Rodzaje zła według Leibniza: Zło moralne grzech Czyn nieetyczny Zło Zło fizyczne cierpienie ból Zło metafizyczne niedoskonałośd Wybrakowanie

Bardziej szczegółowo

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania Biblia. Najważniejsze zagadnienia cz II

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania Biblia. Najważniejsze zagadnienia cz II Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl Wypracowania Biblia Najważniejsze zagadnienia cz II Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by wiedza24h.pl Wszelkie prawa

Bardziej szczegółowo

Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczęcia egzaminu.

Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczęcia egzaminu. Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczęcia egzaminu. Układ graficzny CKE 2013 KOD UZUPEŁNIA ZDAJĄCY PESEL Miejsce na naklejkę z kodem EGZAMIN MATURALNY Z FILOZOFII POZIOM ROZSZERZONY

Bardziej szczegółowo

LISTA TEMATÓW NA EGZAMIN USTNY Z JĘZYKA POLSKIEGO ROK SZKOLNY 2009/2010

LISTA TEMATÓW NA EGZAMIN USTNY Z JĘZYKA POLSKIEGO ROK SZKOLNY 2009/2010 LISTA TEMATÓW NA EGZAMIN USTNY Z JĘZYKA POLSKIEGO ROK SZKOLNY 2009/2010 1. LITERATURA 1. Motyw wędrówki w literaturze. Omów zagadnienie na wybranych przykładach literackich. 2. Różne ujęcia cierpienia

Bardziej szczegółowo

Albert Camus ( ) urodził się w Algierii w rodzinie robotniczej, zginął w wypadku samochodowym pod Paryżem w 1960 roku;

Albert Camus ( ) urodził się w Algierii w rodzinie robotniczej, zginął w wypadku samochodowym pod Paryżem w 1960 roku; "Dżuma" Camusa jako powieść paraboliczna Albert Camus (1913 1960) urodził się w Algierii w rodzinie robotniczej, zginął w wypadku samochodowym pod Paryżem w 1960 roku; był wybitnym pisarzem (otrzymał Nagrodę

Bardziej szczegółowo

LISTA TEMATÓW NA EGZAMIN WEWNĘTRZNY Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKONYM 2014/2015 ZESPÓŁ SZKÓŁ ZAWODOWYCH IM. STANISŁAWA STASZICA

LISTA TEMATÓW NA EGZAMIN WEWNĘTRZNY Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKONYM 2014/2015 ZESPÓŁ SZKÓŁ ZAWODOWYCH IM. STANISŁAWA STASZICA LISTA TEMATÓW NA EGZAMIN WEWNĘTRZNY Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKONYM 2014/2015 ZESPÓŁ SZKÓŁ ZAWODOWYCH IM. STANISŁAWA STASZICA LITERATURA 1. Przedstaw motyw kariery w wybranych utworach literackich różnych

Bardziej szczegółowo

Tematy prezentacji na ustny egzamin maturalny. Matura 2014

Tematy prezentacji na ustny egzamin maturalny. Matura 2014 Tematy prezentacji na ustny egzamin maturalny. Matura 2014 1 Literatura 1. Alegoria jako sposób mówienia o rzeczywistości. Omów jej rolę, analizując wybrane 2. Apokaliptyczne wizje rzeczywistości. Przedstaw,

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Wykaz skrótów...9 Wstęp... 11

SPIS TREŚCI. Wykaz skrótów...9 Wstęp... 11 SPIS TREŚCI Wykaz skrótów...........................................9 Wstęp.................................................. 11 I. TEOLOGICZNE PODSTAWY REGUŁ O TRZYMANIU Z KOŚCIOŁEM Piotr Kasiłowski SJ

Bardziej szczegółowo

www.szkola.wp.pl Matura 2012: język polski (poziom rozszerzony) wskazówki eksperta:

www.szkola.wp.pl Matura 2012: język polski (poziom rozszerzony) wskazówki eksperta: Matura 2012: język polski (poziom rozszerzony) wskazówki eksperta: Temat 1. Dokonaj analizy i interpretacji porównawczej wierszy Jana Kochanowskiego O żywocie ludzkim i Agnieszki Osieckiej Kolęda z pretensjami.

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. WSTęP...7

SPIS TREŚCI. WSTęP...7 SPIS TREŚCI WSTęP...7 1. JEZUS SZUKA WOLI SWOJEGO OJCA...13 łaska Boga i ludzki wysiłek w szukaniu i pełnieniu woli Bożej...14 Odkrywanie prawdziwego obrazu Boga warunkiem pełnienia woli Bożej...15 Moim

Bardziej szczegółowo

1 Rozważania na każdy dzień. Cz. IX Marcin Adam Stradowski J.J. OPs

1 Rozważania na każdy dzień. Cz. IX Marcin Adam Stradowski J.J. OPs 1 2 Spis treści Wszystkich Świętych (1 listopada)......6 Wspomnienie wszystkich wiernych zmarłych (2 listopada)......7 Prawdziwie w Bogu (3 listopada)......8 Przełamać duchową pustkę (4 listopada)......9

Bardziej szczegółowo

Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczęcia egzaminu.

Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczęcia egzaminu. Arkusz zawiera informacje prawnie chronione do momentu rozpoczęcia egzaminu. Układ graficzny CKE 2013 KOD UZUPEŁNIA ZDAJĄCY PESEL Miejsce na naklejkę z kodem EGZAMIN MATURALNY Z FILOZOFII POZIOM ROZSZERZONY

Bardziej szczegółowo

22 października ŚW. JANA PAWŁA II, PAPIEŻA. Wspomnienie obowiązkowe. [ Formularz mszalny ] [ Propozycje czytań mszalnych ] Godzina czytań.

22 października ŚW. JANA PAWŁA II, PAPIEŻA. Wspomnienie obowiązkowe. [ Formularz mszalny ] [ Propozycje czytań mszalnych ] Godzina czytań. 22 października ŚW. JANA PAWŁA II, PAPIEŻA Wspomnienie obowiązkowe [ Formularz mszalny ] [ Propozycje czytań mszalnych ] Godzina czytań II Czytanie 1 / 5 Z Homilii św. Jana Pawła II, papieża, wygłoszonej

Bardziej szczegółowo

Filozofia, ISE, Wykład III - Klasyfikacja dyscyplin filozoficznych

Filozofia, ISE, Wykład III - Klasyfikacja dyscyplin filozoficznych Filozofia, ISE, Wykład III - Klasyfikacja dyscyplin filozoficznych 2011-10-01 Plan wykładu 1 Klasyczny podział dyscyplin filozoficznych 2 Podział dyscyplin filozoficznych Klasyczny podział dyscyplin filozoficznych:

Bardziej szczegółowo

SZKOLNA LISTA TEMATÓW NA USTNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2012/2013

SZKOLNA LISTA TEMATÓW NA USTNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2012/2013 SZKOLNA LISTA TEMATÓW NA USTNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2012/2013 I. LITERATURA 1. Jaką postawę moralną musi prezentować twój autorytet? Odwołaj się do bohaterów 2.

Bardziej szczegółowo

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania Bolesław Leśmian. wybór wierszy

Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl. Wypracowania Bolesław Leśmian. wybór wierszy Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl Wypracowania Bolesław Leśmian wybór wierszy Wydawnictwo Psychoskok, 2012 Copyright by Wydawnictwo Psychoskok, 2012 Copyright by wiedza24h.pl Wszelkie prawa zastrzeżone.

Bardziej szczegółowo

Lista tematów na wewnętrzny egzamin z języka polskiego w roku szkolnym 2015/2016 w Zespole Szkół Ekonomiczno-Usługowych w Świętochłowicach LITERATURA

Lista tematów na wewnętrzny egzamin z języka polskiego w roku szkolnym 2015/2016 w Zespole Szkół Ekonomiczno-Usługowych w Świętochłowicach LITERATURA Lista tematów na wewnętrzny egzamin z języka polskiego w roku szkolnym 2015/2016 w Zespole Szkół Ekonomiczno-Usługowych w Świętochłowicach LITERATURA 1. Konflikt pokoleń jako motyw literatury. Zanalizuj

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI. Początek przygody 49. Wprowadzenie... 5

SPIS TREŚCI. Początek przygody 49. Wprowadzenie... 5 3 Spis treści 361 SPIS TREŚCI Wprowadzenie... 5 Początek... 7 Przygoda Ignacego Loyoli... 13 Ignacjańska przygoda... 23 Różne drogi, ta sama wędrówka... 31 Przygotowanie do przygody... 36 Informacja dla

Bardziej szczegółowo

MATURA 2010/2011 TEMATY DO EGZAMINU USTNEGO I. LITERATURA

MATURA 2010/2011 TEMATY DO EGZAMINU USTNEGO I. LITERATURA MATURA 2010/2011 TEMATY DO EGZAMINU USTNEGO I. LITERATURA 1.Różne obrazy przyrody w literaturze. Omów sposoby ich kreowania w wybranych utworach 2.Metamorfoza bohatera literackiego i jej sens. Omów problem,

Bardziej szczegółowo

1. charakterystyczna dla średniowiecza postawa, polegająca na wyrzeczeniu się radości życia, w celu uzyskania zbawienia w niebie,

1. charakterystyczna dla średniowiecza postawa, polegająca na wyrzeczeniu się radości życia, w celu uzyskania zbawienia w niebie, Asceza dziś Asceza Słownik Języka Polskiego 1. charakterystyczna dla średniowiecza postawa, polegająca na wyrzeczeniu się radości życia, w celu uzyskania zbawienia w niebie, 2. surowy tryb życia bez przyjemności

Bardziej szczegółowo

I. Ty ścieżkę życia mi ukażesz

I. Ty ścieżkę życia mi ukażesz Ks. Michał Miecznik ROZKŁAD MATERAŁU W KLASACH LO (zgodny z programem nauczania nr AZ-4-0/). Ty ścieżkę życia mi ukażesz MESĄC LCZBA GODZN TREŚC NAUCZANA WYNKAJĄCE Z PODSTAWY PROGRAMOWEJ KATECHEZY. Ukochani

Bardziej szczegółowo

Modlitwa powierzenia się św. Ojcu Pio

Modlitwa powierzenia się św. Ojcu Pio 3 Modlitwa powierzenia się św. Ojcu Pio Święty Ojcze Pio, przed złem broń mnie, pod płaszcz Twej opieki pomóż mi chronić się zawsze i wszędzie, w dobrym i uczciwym życiu umacniaj mnie, w ostatniej godzinie

Bardziej szczegółowo

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Wartości w wychowaniu

Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy. Wartości w wychowaniu Ekonomiczny Uniwersytet Dziecięcy Wartości w wychowaniu prof. Ewa Chmielecka Szkoła Główna Handlowa w Warszawie 20 października 2009 r. EKONOMICZNY UNIWERSYTET DZIECIĘCY WWW.UNIWERSYTETDZIECIECY.PL O czym

Bardziej szczegółowo

2. Zdefiniuj pojęcie mitu. Na wybranych przykładach omów jego znaczenie i funkcjonowanie w kulturze.

2. Zdefiniuj pojęcie mitu. Na wybranych przykładach omów jego znaczenie i funkcjonowanie w kulturze. ZWIĄZKI LITERATURY Z INNYMI DZIEDZINAMI SZTUKI 1. Dawne i współczesne wzorce rodziny. Omawiając zagadnienie, zinterpretuj sposoby przedstawienia tego tematu w dziełach literackich różnych epok oraz w wybranych

Bardziej szczegółowo

Pierwsza Komunia Święta... i co dalej

Pierwsza Komunia Święta... i co dalej Ewa Czerwińska ilustracje: Anna Gryglas Pierwsza Komunia Święta... i co dalej Wydawnictwo WAM Fotografia z uroczystości Boże dary dla każdego Pierwsza Komunia Święta... i co dalej Ewa Czerwińska ilustracje:

Bardziej szczegółowo

Jezus do Ludzkości. Modlitwy Litanii (1-6) przekazane przez Jezusa Marii od Miłosierdzia Bożego

Jezus do Ludzkości. Modlitwy Litanii (1-6) przekazane przez Jezusa Marii od Miłosierdzia Bożego Jezus do Ludzkości Modlitwy Litanii (1-6) przekazane przez Jezusa Marii od Miłosierdzia Bożego źródło: www.thewarningsecondcoming.com tłumaczenie: www.armiajezusachrystusa.pl Modlitwa Litanii 1 Ochrona

Bardziej szczegółowo

AUTOBIOGRAFIZM...15 1. Żal po stracie dziecka...15 2. Wspomnienia wojenne...17 3. Powrót do lat młodości...19

AUTOBIOGRAFIZM...15 1. Żal po stracie dziecka...15 2. Wspomnienia wojenne...17 3. Powrót do lat młodości...19 Spis treści ARTYSTA...11 1. Stworzyciel nieba, ziemi i człowieka... 11 2. Artysta kapłan...12 3. Artysta nieśmiertelny...13 4. Artysta dziwak...13 5. Artysta poszukujący wiedzy o człowieku...14 6. Artysta

Bardziej szczegółowo

Analizy i interpretacje wybranych wierszy

Analizy i interpretacje wybranych wierszy Publikacja pod patronatem wiedza24h.pl Wypracowania - Kazimierz Przerwa Tetmajer Analizy i interpretacje wybranych wierszy Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright by Wydawnictwo Psychoskok, 2013 Copyright

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowy system oceniania z religii dla klasy czwartej szkoły podstawowej

Przedmiotowy system oceniania z religii dla klasy czwartej szkoły podstawowej Przedmiotowy system oceniania z religii dla klasy czwartej szkoły podstawowej Wymagania programowe i kryteria oceniania I. Podstawowe: Na ocenę celującą uczeń: Spełnia wymagania na ocenę bardzo dobrą.

Bardziej szczegółowo

LISTA TEMATÓW NA USTNY EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2014 / 2015

LISTA TEMATÓW NA USTNY EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2014 / 2015 LISTA TEMATÓW NA USTNY EGZAMIN MATURALNY Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2014 / 2015 I LITERATURA 1. Przedstaw funkcjonowanie motywów biblijnych i/lub antycznych w literaturze późniejszych epok. 2.

Bardziej szczegółowo

ZESPÓŁ SZKÓŁ NR 1 W MIĘDZYCHODZIE LISTA TEMATÓW DO CZĘŚCI USTNEJ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2013/2014

ZESPÓŁ SZKÓŁ NR 1 W MIĘDZYCHODZIE LISTA TEMATÓW DO CZĘŚCI USTNEJ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2013/2014 ZESPÓŁ SZKÓŁ NR 1 W MIĘDZYCHODZIE LISTA TEMATÓW DO CZĘŚCI USTNEJ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2013/2014 1. LITERATURA 1. Autorytaryzm, dyktatura, despotyzm. Omów różne przedstawienia

Bardziej szczegółowo

Modlitwy do Matki Bożej Fatimskiej

Modlitwy do Matki Bożej Fatimskiej 3 Modlitwy do Matki Bożej Fatimskiej Modlitwa zawierzenia Matce Bożej Fatimskiej Matko Odkupiciela, Gwiazdo morska, do nieba ścieżko najprostsza, Ty jesteś przechodnią bramą do raju wiecznego. Racz podźwignąć,

Bardziej szczegółowo

Lista tematów na maturę wewnętrzną z języka polskiego na Wydział Zaoczny w roku szkolnym 2013/2014.

Lista tematów na maturę wewnętrzną z języka polskiego na Wydział Zaoczny w roku szkolnym 2013/2014. Lista tematów na maturę wewnętrzną z języka polskiego na Wydział Zaoczny w roku szkolnym 2013/2014. I. Literatura. 1. Gatunki biblijne i nawiązania do nich w literaturze późniejszych epok. Przywołaj i

Bardziej szczegółowo

Lectio Divina Rz 5,12-21

Lectio Divina Rz 5,12-21 Lectio Divina Rz 5,12-21 1. Czytanie Prowadzący: wezwijmy Ducha św.: Przybądź Duchu Święty... - weźmy do ręki Pismo św.. - Słuchając jak w Kościele śledźmy tekst, aby usłyszeć, co chce nam dzisiaj Jezus

Bardziej szczegółowo

Anna Czyrska ŚMIERĆ MIŁOŚCI, CZYLI (ANTY) PORADNIK O TYM, DLACZEGO BOIMY SIĘ KOCHAĆ

Anna Czyrska ŚMIERĆ MIŁOŚCI, CZYLI (ANTY) PORADNIK O TYM, DLACZEGO BOIMY SIĘ KOCHAĆ Anna Czyrska ŚMIERĆ MIŁOŚCI, CZYLI (ANTY) PORADNIK O TYM, DLACZEGO BOIMY SIĘ KOCHAĆ Spis treści Wstęp 1. Małżeństwo jako dramat, czyli dlaczego współczesny świat nazywa ciebie singlem 2. Dlaczego nie potrafisz

Bardziej szczegółowo

Filozofia, Historia, Wykład IV - Platońska teoria idei

Filozofia, Historia, Wykład IV - Platońska teoria idei Filozofia, Historia, Wykład IV - Platońska teoria idei 2010-10-01 Tematyka wykładu 1 Metafora jaskini 2 Świat materialny - świat pozoru Świat idei - świat prawdziwy Relacja między światem idei i światem

Bardziej szczegółowo

Konspekt lekcji języka polskiego w liceum Cierpienie HIoba

Konspekt lekcji języka polskiego w liceum Cierpienie HIoba Literka.pl Konspekt lekcji języka polskiego w liceum Cierpienie HIoba Data dodania: 2011-01-31 12:47:20 Autor: Iwona Bankiewicz- Zabielska Scenariusz jest propozycją lekcji do tematów dotyczących cierpienia

Bardziej szczegółowo

TEMATY NA USTNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO

TEMATY NA USTNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO TEMATY NA USTNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO ZESPÓŁ SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH W KRZESZOWICACH rok szkolny 2010/2011 I. LITERATURA 1. Przedstaw ideały rycerskie na wybranych tekstach literackich

Bardziej szczegółowo

Tradycja kulturowa literatury - opis przedmiotu

Tradycja kulturowa literatury - opis przedmiotu Tradycja kulturowa literatury - opis przedmiotu Informacje ogólne Nazwa przedmiotu Tradycja kulturowa literatury Kod przedmiotu 09.2-WH-FiPlD-TRA-2-Ć-S14_pNadGenCYJ15 Wydział Kierunek Wydział Humanistyczny

Bardziej szczegółowo

Centrum Nauki i Biznesu ŻAK w Stargardzie Szczecińskim

Centrum Nauki i Biznesu ŻAK w Stargardzie Szczecińskim LISTA TEMATÓW DO CZĘŚCI USTNEJ EGZAMINU Z JĘZYKA POLSKIEGO NA EGZAMIN MATURALNY W ROKU 2014 I. LITERATURA 1. Biografia jako klucz do odczytania twórczości pisarza. Przedstaw temat w oparciu o wybrane przykłady.

Bardziej szczegółowo

TEMATY NA USTNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO ZESPÓŁ SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH W KRZESZOWICACH

TEMATY NA USTNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO ZESPÓŁ SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH W KRZESZOWICACH TEMATY NA USTNĄ CZĘŚĆ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO ZESPÓŁ SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH W KRZESZOWICACH rok szkolny 2011/2012 I. LITERATURA 1. Przedstaw funkcjonowanie motywów biblijnych i antycznych

Bardziej szczegółowo

Boski plan zbawienia człowieka Świecki Ruch Misyjny EPIFANIA, Zbór w Poznaniu

Boski plan zbawienia człowieka Świecki Ruch Misyjny EPIFANIA, Zbór w Poznaniu Boski plan zbawienia człowieka Świecki Ruch Misyjny EPIFANIA, Zbór w Poznaniu www.epifania.pl Świecki Ruch Misyjny Epifania Świecki Ruch Misyjny "Epifania" jest międzynarodowym, niezależnym, niesekciarskim,

Bardziej szczegółowo

Etyka problem dobra i zła

Etyka problem dobra i zła Etyka problem dobra i zła Plan wykładu Definicje i podstawowe odróżnienia Problem dobrego życia w klasycznej etyce Arystotelesowskiej Chrześcijańska interpretacja etyki Arystotelesowskiej Etyka - problem

Bardziej szczegółowo

Witamy serdecznie. Świecki Ruch Misyjny EPIFANIA, Zbór w Poznaniu

Witamy serdecznie. Świecki Ruch Misyjny EPIFANIA, Zbór w Poznaniu Witamy serdecznie Świecki Ruch Misyjny EPIFANIA, Zbór w Poznaniu Świecki Ruch Misyjny Epifania Świecki Ruch Misyjny "Epifania" jest międzynarodowym, niezależnym, niesekciarskim, nieobliczonym na zysk,

Bardziej szczegółowo

Proszę bardzo! ...książka z przesłaniem!

Proszę bardzo! ...książka z przesłaniem! Proszę bardzo!...książka z przesłaniem! Przesłanie, które daje odpowiedź na pytanie co ja tu właściwie robię? Przesłanie, które odpowie na wszystkie twoje pytania i wątpliwości. Z tej książki dowiesz się,

Bardziej szczegółowo

SZKOLNA LISTA TEMATÓW 2013/2014

SZKOLNA LISTA TEMATÓW 2013/2014 SZKOLNA LISTA TEMATÓW NA MATURĘ USTNĄ Z JĘZYKA POLSKIEGO 2013/2014 LITERATURA 1. Jednostka wobec nieustannych wyborów moralnych. Omów problem, analizując zachowanie wybranych bohaterów literackich 2. Obrazy

Bardziej szczegółowo

Pomyślny los, o traf szczęśliwy. W takim znaczeniu, i tylko w takim, przysłowie mówi o szczęściu, że łut jego więcej wart niż funt rozumu.

Pomyślny los, o traf szczęśliwy. W takim znaczeniu, i tylko w takim, przysłowie mówi o szczęściu, że łut jego więcej wart niż funt rozumu. Pomyślny los, o traf szczęśliwy. W takim znaczeniu, i tylko w takim, przysłowie mówi o szczęściu, że łut jego więcej wart niż funt rozumu. Rodzaj przeżycia Arystoteles określał, że być szczęśliwym to

Bardziej szczegółowo

Lista tematów do części ustnej egzaminu maturalnego z języka polskiego w sesji wiosennej 2013

Lista tematów do części ustnej egzaminu maturalnego z języka polskiego w sesji wiosennej 2013 Lista tematów do części ustnej egzaminu maturalnego z języka polskiego w sesji wiosennej 2013 LITERATURA 1. Na podstawie wybranych utworów omów funkcje ironii w literaturze. 2. Folklor jako inspiracja

Bardziej szczegółowo

LISTA TEMATÓW PREZENTACJI NA CZĘŚĆ USTNĄ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2012/2013

LISTA TEMATÓW PREZENTACJI NA CZĘŚĆ USTNĄ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2012/2013 LISTA TEMATÓW PREZENTACJI NA CZĘŚĆ USTNĄ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2012/2013 LITERATURA 1. Różne sposoby i funkcje ukazywania świata wewnętrznego bohatera w wybranych powieściach

Bardziej szczegółowo

Chcielibyśmy bardziej służyć. Chcielibyśmy bardziej służyć

Chcielibyśmy bardziej służyć. Chcielibyśmy bardziej służyć Chcielibyśmy bardziej służyć Karol Białkowski: Witam serdecznie Piotra Nazaruka, dyrygenta, kompozytora i chyba można tak powiedzieć twórcę chóru Trzeciej Godziny Dnia? Piotr Nazaruk: Twórca to za dużo

Bardziej szczegółowo

Tematy na wewnętrzny egzamin maturalny z języka polskiego dla Liceum Profilowanego w Górze Kalwarii w roku szkolnym 2013/2014

Tematy na wewnętrzny egzamin maturalny z języka polskiego dla Liceum Profilowanego w Górze Kalwarii w roku szkolnym 2013/2014 Tematy na wewnętrzny egzamin maturalny z języka polskiego dla Liceum Profilowanego w Górze Kalwarii w roku szkolnym 2013/2014 I. LITERATURA 1. Motyw śmierci w literaturze średniowiecza i baroku. Omów temat

Bardziej szczegółowo

Rozdział 8. Św. Augustyn i państwo Boże

Rozdział 8. Św. Augustyn i państwo Boże Słowo wstępne Rozdział 1. Filozofia i jej podstawowe zagadnienia Wstępne pojęcie filozofii Działy filozofii Filozofia a inne formy ludzkiego poznania Praktyczny wymiar filozofii Rozdział 2. Bezpieczeństwo

Bardziej szczegółowo

LISTA TEMATÓW PREZENTACJI NA CZĘŚĆ USTNĄ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2013/2014

LISTA TEMATÓW PREZENTACJI NA CZĘŚĆ USTNĄ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2013/2014 LISTA TEMATÓW PREZENTACJI NA CZĘŚĆ USTNĄ EGZAMINU MATURALNEGO Z JĘZYKA POLSKIEGO W ROKU SZKOLNYM 2013/2014 LITERATURA 1. Znaczenie i funkcja tytułów. Przedstaw zagadnienie na wybranych utworach literackich

Bardziej szczegółowo

WIDZIELIŚMY PANA. Józef Augustyn SJ. Rozważania rekolekcyjne oparte na Ćwiczeniach duchownych św. Ignacego Loyoli. Tydzień czwarty

WIDZIELIŚMY PANA. Józef Augustyn SJ. Rozważania rekolekcyjne oparte na Ćwiczeniach duchownych św. Ignacego Loyoli. Tydzień czwarty Józef Augustyn SJ WIDZIELIŚMY PANA Rozważania rekolekcyjne oparte na Ćwiczeniach duchownych św. Ignacego Loyoli. Tydzień czwarty Wydawnictwo WAM Księża Jezuici Kraków 2013 SPIS TREŚCI WPROWADZENIA DO KONTEMPLACJI

Bardziej szczegółowo

Lista tematów na wewnętrzny egzamin maturalny z języka polskiego rok szkolny 2015/2016

Lista tematów na wewnętrzny egzamin maturalny z języka polskiego rok szkolny 2015/2016 Lista tematów na wewnętrzny egzamin maturalny z języka polskiego rok szkolny 2015/2016 Nr Literatura 1. Literackie wizje polskiego dworu. Omów temat w oparciu o wybrane utwory. 2. Polska, ale jaka? Przedstaw

Bardziej szczegółowo

EGZAMIN MATURALNY 2010 JĘZYK BIAŁORUSKI

EGZAMIN MATURALNY 2010 JĘZYK BIAŁORUSKI Centralna Komisja Egzaminacyjna w Warszawie EGZAMIN MATURALNY 010 JĘZYK BIAŁORUSKI POZIOM ROZSZERZONY Klucz punktowania odpowiedzi MAJ 010 Egzamin maturalny z języka białoruskiego Temat 1: Ewolucja miłości

Bardziej szczegółowo

CZyM SĄ ĆwICZENIA DUChOwNE

CZyM SĄ ĆwICZENIA DUChOwNE Spis treści Wstęp... 5 Czym są Ćwiczenia duchowne Mieczysław Bednarz SJ Całościowa wizja Ćwiczeń duchownych św. Ignacego Loyoli... 13 Istota Ćwiczeń duchownych... 14 Przeżycie Ćwiczeń duchownych... 18

Bardziej szczegółowo

WPŁYW RELIGII I KULTURY NA ROZWÓJ WSPÓŁCZESNYCH PAŃSTW

WPŁYW RELIGII I KULTURY NA ROZWÓJ WSPÓŁCZESNYCH PAŃSTW ĆWICZENIA IV WPŁYW RELIGII I KULTURY NA ROZWÓJ WSPÓŁCZESNYCH PAŃSTW POJĘCIE RELIGII I KULTURY RELIGIA to zespół wierzeń dotyczących ludzkości i człowieka, związanych z nim zagadnień oraz form organizacji

Bardziej szczegółowo