Raport. o stanie rolnictwa ekologicznego w Polsce w latach Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Raport. o stanie rolnictwa ekologicznego w Polsce w latach 2009-2010. Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych"

Transkrypt

1 Raport o stanie rolnictwa ekologicznego w Polsce w latach Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych

2 Raport o stanie rolnictwa ekologicznego w Polsce w latach Główny Inspektorat Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych Opracowanie Biuro Rolnictwa Ekologicznego i Produktów Regionalnych Główny Inspektorat Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych ul. Wspólna Warszawa Redakcja Izabela Zdrojewska Warszawa 2011 Realizacja Agencja Reklamowo-Wydawnicza A. Grzegorczyk Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych

3 Spis treści 1. Wstęp Przepisy prawa w zakresie rolnictwa ekologicznego obowiązujące w latach Przepisy Unii Europejskiej Przepisy krajowe Zmiany w przepisach dotyczących rolnictwa ekologicznego w latach System nadzoru, kontroli i certyfikacji w rolnictwie ekologicznym System kontroli i certyfikacji w Unii Europejskiej System kontroli i certyfikacji w Polsce Jednostki certyfikujące w rolnictwie ekologicznym w Polsce Zadania IJHARS w zakresie rolnictwa ekologicznego Nadzór nad jednostkami certyfikującymi Nadzór nad produkcją ekologiczną Egzaminy dla osób ubiegających się o wpis do rejestru inspektorów rolnictwa ekologicznego Import produktów rolnictwa ekologicznego Import produktów rolnictwa ekologicznego wytworzonych w państwie trzecim wymienionym na liście KE Import produktów rolnictwa ekologicznego wytworzonych w państwie trzecim niewymienionym na liście KE Wydane przez Głównego Inspektora JHARS upoważnienia do importu produktów rolnictwa ekologicznego z państw trzecich niewymienionym na liście KE 3.9. Odstępstwa od warunków produkcji ekologicznej Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych

4 4. Dane statystyczne dotyczące rolnictwa ekologicznego w Polsce w latach Producenci ekologiczni w latach Producenci ekologiczni w 2009 r Producenci ekologiczni w 2010 r Zmiana liczby producentów ekologicznych Przetwórstwo ekologiczne w latach Powierzchnia ekologicznych użytków rolnych w latach Powierzchnia ekologicznych użytków rolnych w 2009 r Struktura ekologicznych użytków rolnych w Polsce w 2009 r Powierzchnia ekologicznych użytków rolnych w 2010 r Struktura użytków rolnych w Polsce w 2010 r Zmiana powierzchni ekologicznych użytków rolnych w latach Struktura wielkości gospodarstw ekologicznych w latach Produkcja wybranych ekologicznych artykułów rolno-spożywczych w latach Program rolno-środowiskowy Rolnictwo ekologiczne w Unii Europejskiej w 2009 r Pozostałe informacje Załącznik 1 - Jednostki certyfikujące Załącznik 2 - Import produktów ekologicznych do UE Załącznik 3 - Odstępstwa od zasad produkcji ekologicznej Załącznik 4 - Producenci ekologiczni Załącznik 5 - Powierzchnia ekologicznych użytków rolnych Załącznik 6 - Produkcja ekologiczna Załącznik 7 - Program rolno środowiskowy Załącznik 8 - Rolnictwie ekologiczne w Unii Europejskiej w 2009 r Załącznik 9 - Wykaz wybranych instytucji działających w zakresie rolnictwa ekologicznego Karty województw Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych

5 1. Wstęp Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych

6 1. Wstęp Kolejny, piąty już, opublikowany przez GIJHARS Raport o stanie rolnictwa ekologicznego w Polsce, obejmujący lata , dokumentuje stały, stabilny wzrost tego sektora. Z informacji zawartych w Raporcie wynika, że wzrost dotyczył zarówno liczby producentów prowadzących produkcję ekologiczną, jak i powierzchni użytków rolnych, na których stosowane były ekologiczne zasady gospodarowania. Liczba producentów ekologicznych w Polsce, według stanu na dzień 31 grudnia danego roku, wynosiła odpowiednio w 2009 r. oraz w 2010 r. W 2009 r. odnotowano wzrost liczby producentów ekologicznych o 14,6 % porównaniu do 2008 r., a w 2010 r. liczba producentów ekologicznych wzrosła o 20,3% w stosunku do stanu z 2009 r. Rosnące zainteresowanie rolników podejmowaniem produkcji ekologicznej, z pewnością ma także związek z pomocą finansową dla tego sektora, która oferowana jest w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich. Podstawowe informacje o skali tego wsparcia przedstawione zostały w niniejszym Raporcie. Systematyczny wzrost znaczenia produkcji ekologicznej w europejskim sektorze rolniczym, wymusza także doskonalenie obowiązującego w tym zakresie prawa. 1 stycznia 2009 r. zaczęły obowiązywać nowe przepisy UE - Rozporządzenie Rady nr 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007 r. oraz Rozporządzenia Komisji (WE): nr 889/2008 z dnia 5 września 2008 r. i nr 1235/2008 z dnia 8 grudnia 2008 r., regulujące w sposób kompleksowy zasady rolnictwa ekologicznego w Unii Europejskiej. W Polsce przepisy te zostały uzupełnione nową ustawą o rolnictwie ekologicznym z dnia 25 czerwca 2009 r., która m.in. zwiększyła rolę IJHARS, jako państwowego urzędu nadzoru w rolnictwie ekologicznym. Rosnące znaczenie produkcji ekologicznej w Polsce zrodziło także potrzebę większej profesjonalizacji systemu kontroli. Ustawą o rolnictwie ekologicznym z dnia 25 czerwca 2009 r., wprowadzony został obowiązek zatrudniania przez jednostki certyfikujące, od 1 stycznia 2011 r., wyłącznie inspektorów, którzy zdali państwowy egzamin i zostali wpisani do rejestru inspektorów rolnictwa ekologicznego. Organizacja egzaminów i prowadzenie rejestru inspektorów rolnictwa ekologicznego to nowe zadanie, którego realizację GIJHARS rozpoczął w 2010 r. Kolejną istotną zmianą, w okresie objętym Raportem, było wprowadzenie nowej, bardziej rygorystycznej procedury uzyskiwania przez producentów ekologicznych pozwoleń na zastosowanie dopuszczonych w przepisach odstępstw od standardowych zasad produkcji ekologicznej. Wydawaniem tych pozwoleń, od sierpnia 2009 r., zajmują się organy IJHARS i odbywa się to w trybie administracyjnym. Niniejszy Raport, podobnie jak i poprzednie, powstał na podstawie informacji o producentach ekologicznych, przekazywanych Głównemu Inspektorowi JHARS przez jednostki certyfikujące. W części raportu, dotyczącej płatności na rzecz producentów ekologicznych ze środków Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich, wykorzystane zostały także dane udostępnione przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych 6

7 2. Przepisy prawa w zakresie rolnictwa ekologicznego obowiązujące w latach Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych

8 Raport o stanie rolnictwa ekologicznego w Polsce w latach Przepisy prawa w zakresie rolnictwa ekologicznego obowiązujące w latach Przepisy Unii Europejskiej Rozporządzenie Rady nr 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007 r. w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych i uchylające rozporządzenie (EWG) nr 2092/91(Dz. Urz. UE L 189 z r., ze zm.) Rozporządzenie Komisji (WE) nr 889/2008 z dnia 5 września 2008 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007 w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych w odniesieniu do produkcji ekologicznej, znakowania i kontroli (Dz. Urz. WE Nr L 250, z r., ze zm.) Rozporządzenie Komisji (WE) nr 1235/2008 z dnia 8 grudnia 2008 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) Nr 834/2007 w odniesieniu do ustaleń dotyczących przywozu produktów ekologicznych z krajów trzecich (Dz. Urz. WE Nr L 334,z r., ze zm.) 2.2. Przepisy krajowe Ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o rolnictwie ekologicznym (Dz. U. Nr 93, poz. 898, ze zm.)1 Ustawa z dnia 25 czerwca 2009 r. o rolnictwie ekologicznym (Dz. U. Nr 116, poz. 975) Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 2 marca 2010 r. w sprawie jednostek organizacyjnych oceniających i potwierdzających zgodność środków do produkcji ekologicznej z wymaganiami określonymi w przepisach dotyczących rolnictwa ekologicznego oraz prowadzących wykaz tych środków (Dz. U. Nr 54, poz. 326, ze zm.) Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 marca 2010 r. w sprawie niektórych warunków produkcji ekologicznej (Dz. U. Nr 56, poz. 348) Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 maja 2010 r. w sprawie nabywania uprawnień inspektora rolnictwa ekologicznego (Dz. U. z 2010 r., Nr 94, Poz. 607) Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 7 września 2010 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie wzoru formularza wykazu producentów, którzy spełnili wymagania dotyczące produkcji w rolnictwie ekologicznym, oraz sposobu jego przekazywania (Dz. U. Nr 173 poz. 1176) 1 obowiązywała do dnia 6 sierpnia 2009 r. Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych 8

9 2.3. Zmiany w przepisach dotyczących rolnictwa ekologicznego w latach W 2009 r. nastąpiły istotne zmiany w przepisach dotyczących rolnictwa ekologicznego. Z dniem 1 stycznia 2009 roku weszły w życie następujące przepisy UE: rozporządzenie Rady (WE) nr 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007 r. w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych i uchylające rozporządzenie (EWG) Nr 2092/91 (Dz. Urz. UE L 189 z r., ze zm.) rozporządzenie Komisji (WE) nr 889/2008 z dnia 5 września 2008 r. ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007 w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych w odniesieniu do produkcji ekologicznej, znakowania i kontroli (Dz. Urz. WE Nr L 250, z r., ze zm.), rozporządzenie Komisji (WE) nr 1235/2008 z dnia 8 grudnia 2008 r. ustanawiające szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007 w odniesieniu do ustaleń dotyczących przywozu produktów ekologicznych z krajów trzecich (Dz. Urz. WE Nr L 334, z r., ze zm.). Ww. rozporządzenia zastąpiły rozporządzenie Rady (EWG) nr 2092/91, rozporządzenie Komisji (WE) nr 1788/2001 i rozporządzenie Komisji (EWG) nr 94/92. Wraz ze zmianami w prawodawstwie UE w zakresie rolnictwa ekologicznego, nastąpiła konieczność przygotowania nowych regulacji krajowych dotyczących tego zakresu. Nowa ustawa o rolnictwie ekologicznym z dnia 25 czerwca 2009 r. (Dz. U. Nr 116, poz. 975) weszła w życie w dniu 7 sierpnia 2009 r. zastępując ustawę z dnia 20 kwietnia 2004 r. o rolnictwie ekologicznym (Dz. U. Nr 93, poz. 898, ze zm.). W ślad za ustawą wydane zostały rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi szczegółowo regulujące niektóre zadania organów właściwych oraz jednostek certyfikujących w zakresie rolnictwa ekologicznego. Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych 9

10 3. System nadzoru, kontroli i certyfikacji w rolnictwie ekologicznym Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych

11 3. System nadzoru, kontroli i certyfikacji w rolnictwie ekologicznym 3.1. System kontroli i certyfikacji w Unii Europejskiej Zgodnie z przepisami obowiązującymi na terenie Unii Europejskiej, wszystkie państwa członkowskie zobowiązane zostały do stworzenia systemu kontroli w rolnictwie ekologicznym, w ramach którego powinien zostać wyznaczony jeden lub kilka właściwych organów (organy państwowe) odpowiedzialnych za kontrole spełniania wymagań zawartych w przepisach dotyczących rolnictwa ekologicznego. Państwo członkowskie może również przekazać wspomniane zadania kontrolne jednej lub kilku prywatnym jednostkom certyfikującym, pod warunkiem iż wyznaczy organ odpowiedzialny za uznawanie tych jednostek i nadzór nad nimi. Państwo członkowskie niezależnie od tego, czy przekaże zadania kontrolne jednostkom certyfikującym, czy też wyznaczy organy kontrolne, musi zagwarantować, że te wyznaczone podmioty kontrolne zachowają obiektywność i bezstronność w działaniach podejmowanych w zakresie rolnictwa ekologicznego, oraz że będą dysponować wykwalifikowanym personelem i zasobami niezbędnymi do sprawowania swoich funkcji System kontroli i certyfikacji w Polsce W Polsce, podobnie jak w większości państw UE, przyjęty został system kontroli oparty na prywatnych jednostkach kontrolnych (jednostkach certyfikujących), uznawanych oraz nadzorowanych przez wyznaczone organy państwa członkowskiego. W skład polskiego systemu kontroli w rolnictwie ekologicznym wchodzą: Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi który upoważnia jednostki certyfikujące do prowadzenia działalności; Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych która sprawuje nadzór nad jednostkami certyfikującymi i produkcją ekologiczną; Jednostki Certyfikujące upoważnione do przeprowadzania kontroli oraz wydawania i cofania certyfikatów w zakresie rolnictwa ekologicznego. Warunkiem rozpoczęcia przez jednostkę certyfikującą działalności w zakresie rolnictwa ekologicznego jest posiadanie upoważnienia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi do przeprowadzania kontroli oraz wydawania i cofania certyfikatów w zakresie rolnictwa ekologicznego. Upoważnienie mogą otrzymać wyłącznie jednostki akredytowane przez Polskie Centrum Akredytacji w zakresie wymogów określonych w normie EN: lub przewodniku ISO 65: Ogólne wytyczne dotyczące akredytacji jednostek certyfikujących wyroby w odniesieniu do wymagań normy EN 45011:2000. Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych 11

12 3.3. Jednostki certyfikujące w rolnictwie ekologicznym w Polsce W latach , w Polsce działało 11 jednostek certyfikujących posiadających upoważnienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi do przeprowadzania kontroli oraz wydawania i cofania certyfikatów w zakresie rolnictwa ekologicznego. Były to: EKOGWARANCJA PTRE Sp. z o. o. PNG Sp. o. o. COBICO Sp. z o. o. BIOEKSPERT Sp. z o. o. BIOCERT MAŁOPOLSKA Sp. z o. o. POLSKIE CENTRUM BADAŃ I CERTYFIKACJI S. A. AGRO BIO TEST Sp. z o. o. CENTRUM JAKOŚCI AGROEKO Sp. z o. o. TUV RHEINLAND POLSKA Sp. z o. o. SGS POLSKA Sp. z o. o. CONTROL UNION POLAND Sp. z o. o. 2 Wykaz jednostek certyfikujących w rolnictwie ekologicznym w Polsce, wraz z informacją o zakresie ich upoważnienia, przedstawiony jest w tabeli 1 załącznika 1. Szczegółowe informacje dotyczące liczby procentów ekologicznych kontrolowanych przez jednostki certyfikujące w latach zawarte są w tabeli 2 załącznika 1. Wykres 1: Producenci ekologiczni kontrolowani przez jednostki certyfikujące w 2009 r. Control Union Poland Sp. z o. o. 0,0% Polskie Centrum Badań i Certyfikacji S.A. 10,7% Centrum Jakości AgroEko Sp. z o. o. 2,8% Agro Bio Test Sp. z o. o. 17,7% Biocert Małopolska Sp. z o. o. 8,1% Bioekspert Sp. z o. o. 14,4% Ekogwarancja PTRE Sp. z o. o. 29,4% Cobico Sp. z o. o. 10,7% Tüv Rheinland Polska Sp. z o. o. 0,6% SGS Polska Sp. z o. o. 0,05 PNG Sp. z o. o. 5,6% Wykres 2: Producenci ekologiczni kontrolowani przez jednostki certyfikujące w 2010 r. Agro Bio Test Sp. z o. o. 16,4% Centrum Jakości AgroEko Sp. z o. o. 4,5% Ekogwarancja PTRE Sp. z o. o. 26,8 Control Union Poland Sp. z o. o. 0,0% Polskie Centrum Badań i Certyfikacji S.A. 12,2% SGS Polska Sp. z o. o. 0,1% PNG Sp. z o. o. 5,1% Biocert Małopolska Sp. z o. o. 8,0% Bioekspert Sp. z o. o. 15,9% Cobico Sp. z o. o. 9,9% Tüv Rheinland Polska Sp. z o. o. 1,1% 2 dnia 8 marca 2011 r. Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wydał decyzję stwierdzającą wygaśniecie upoważnienia do przeprowadzania kontroli oraz wydawania i cofania certyfikatów jednostki certyfikującej Control Union Poland Sp. z o. o. Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych 12

13 Raport o stanie rolnictwa ekologicznego w Polsce w latach Zadania IJHARS w zakresie rolnictwa ekologicznego Zgodnie z obowiązującą od dnia 7 sierpnia 2009 r. ustawą o rolnictwie ekologicznym, Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych wykonuje następujące zadania w zakresie rolnictwa ekologicznego: sprawuje nadzór nad jednostkami certyfikującymi oraz nadzór nad produkcją ekologiczną; upoważnia producentów do przywozu produktów rolnictwa ekologicznego z państw trzecich nie wymienionych na liście Komisji Europejskiej; dopuszcza do swobodnego obrotu we Wspólnocie przesyłki produktów rolnictwa ekologicznego z krajów trzecich, przez sprawdzenie przesyłki i potwierdzenie świadectwa kontroli; gromadzi, przechowuje i przetwarza informacje o producentach w rolnictwie ekologicznym; rozpatruje wnioski o pozwolenie na zastosowanie przewidzianych prawem odstępstw od zasad produkcji ekologicznej; przejmuje uprawnienia jednostki certyfikującej, której zostało cofnięte upoważnienie informuje producentów ekologicznych objętych przez daną jednostkę certyfikującą kontrolą, o cofnięciu upoważnienia tej jednostce; przygotowuje egzaminy na inspektorów rolnictwa ekologicznego oraz prowadzi rejestr tych inspektorów Nadzór nad jednostkami certyfikującymi W ramach nadzoru nad jednostkami certyfikującymi Główny Inspektor JHARS wykonuje następujące zadania: przeprowadza audyty i inspekcje jednostek certyfikujących; dokonuje sprawdzenia u producentów ekologicznych prawidłowości kontroli wykonanych przez jednostki certyfikujące; przekazuje jednostkom certyfikującym wnioski pokontrolne; nakazuje wykonanie odpowiednich działań naprawczych związanych z funkcjonowaniem jednostek certyfikujących; przeprowadza analizy danych i informacji dostarczanych przez jednostki certyfikujące Nadzór nad produkcją ekologiczną W ramach nadzoru nad produkcją ekologiczną Główny Inspektor JHARS wykonuje następujące zadania: prowadzi kontrole u producentów, którzy nie zgłosili podjęcia działalności w rolnictwie ekologicznym, w celu ustalenia, czy nie naruszają oni przepisów o rolnictwie ekologicznym; sprawdza u producentów ekologicznych (którzy zgłosili podjęcie działalności w rolnictwie ekologicznym), czy produkcja ekologiczna jest zgodna z przepisami dotyczącymi rolnictwa ekologicznego. Zadania związane z nadzorem nad produkcją ekologiczną są realizowane przez wojewódzkie inspektoraty jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, właściwe ze względu na miejsce, w którym prowadzone są czynności związane z tym nadzorem. Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych 13

14 3.7. Egzaminy dla osób ubiegających się o wpis do rejestru inspektorów rolnictwa ekologicznego Od dnia 1 stycznia 2011 r. upoważnione jednostki certyfikujące w rolnictwie ekologicznym zobowiązane są do przeprowadzania kontroli u producentów ekologicznych wyłącznie za pośrednictwem osób wpisanych do rejestru inspektorów rolnictwa ekologicznego, który prowadzony jest przez Głównego Inspektora JHARS na stronie internetowej Inspekcji. Rejestr zawiera imiona i nazwiska inspektorów rolnictwa ekologicznego oraz informacje o posiadanych przez nich uprawnieniach do prowadzenia kontroli w zakresie poszczególnych rodzajów specjalizacji, określonych w 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 maja 2010 r. w sprawie nabywania uprawnień inspektora rolnictwa ekologicznego (Dz.U. Nr 94, poz. 607). Do rejestru inspektorów rolnictwa ekologicznego mogą zostać wpisane osoby, które posiadają wiedzę niezbędną do przeprowadzenia kontroli u producentów ekologicznych, potwierdzoną egzaminem zdanym przed komisją kwalifikacyjną powołaną przez Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych. W 2010 r. zostało przeprowadzonych 10 egzaminów dla osób ubiegających się o wpis do rejestru inspektorów rolnictwa ekologicznego. Egzaminy obejmowały wszystkie rodzaje specjalizacji. W 2010 r. do rejestru inspektorów rolnictwa ekologicznego zostało wpisanych 182 inspektorów rolnictwa ekologicznego, posiadających uprawnienia do kontroli w zakresie jednego lub kilku rodzajów specjalizacji. Tabela 1. Liczba osób, które zdały egzamin dla ubiegających się o wpis do rejestru inspektorów rolnictwa ekologicznego w zakresie poszczególnych rodzajów specjalizacji w 2010 r. Lp. Zakres specjalizacji Liczba osób, które zdały egzamin 1. Ekologiczna uprawa roślin i utrzymanie zwierząt Zbiór ze stanu naturalnego Pszczelarstwo 6 4. Produkty akwakultury i wodorosty morskie 5 5. Przetwórstwo produktów ekologicznych oraz produkcja pasz lub drożdży Wprowadzanie na rynek produktów ekologicznych, w tym importowanych z państw trzecich 10 Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych 14

15 3.8. Import produktów rolnictwa ekologicznego Produkty uzyskane metodami ekologicznymi w państwach trzecich (nie należących do Unii Europejskiej), które importowane są na terytorium Wspólnoty i odnoszą się w swym oznakowaniu do ekologicznej metody produkcji, muszą spełniać wymagania w zakresie metod produkcji oraz zasad kontroli, uznane za równoważne do tych, które obowiązują producentów w Unii Europejskiej. Produkty rolnictwa ekologicznego, importowane zgodnie z wymaganiami rozporządzenia Rady (WE) Nr 834/2007 do jednego z państw UE, mogą być swobodnie wprowadzane do obrotu we wszystkich państwach członkowskich Import produktów rolnictwa ekologicznego wytworzonych w państwie trzecim wymienionym na liście KE Komisja Europejska opublikowała listę państw trzecich, stanowiącą załącznik III do rozporządzenia Komisji (WE) nr 1235/2008, z których mogą być wprowadzane do obrotu na terytorium Wspólnoty określone kategorie produktów rolnictwa ekologicznego. W latach na ww. liście Komisji Europejskiej znajdowały się: Argentyna, Australia, Kostaryka, Indie, Izrael, Szwajcaria, Nowa Zelandia, Tunezja oraz Japonia. Komisja Europejska uznała, że w państwach tych obowiązują zasady produkcji i systemy kontroli równoważne do tych, które stosowane są w UE. Producenci zamierzający importować produkty rolnictwa ekologicznego z państw trzecich wymienionych na liście KE, wyprodukowane i wprowadzone do obrotu przez producentów objętych systemem kontroli przez jednostki certyfikujące i/lub organy kontroli, wymienione na ww. liście, nie muszą posiadać upoważnienia do przywozu ww. produktów, wydanego przez Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych. Importerzy ww. produktów zobowiązani są natomiast zgłosić zamiar podjęcia działalności w rolnictwie ekologicznym, w zakresie importu ww. produktów wybranej upoważnionej jednostce certyfikującej na formularzu Zgłoszenia działalności w rolnictwie ekologicznym, oraz uzyskać od tej jednostki certyfikat zgodności, obejmujący działalność w zakresie importu produktów rolnictwa ekologicznego Import produktów rolnictwa ekologicznego wytworzonych w państwie trzecim niewymienionym na liście KE Import produktów rolnictwa ekologicznego z państw trzecich niewymienionych na liście KE, stanowiącej załącznik III do rozporządzenia Komisji (WE) nr 1235/2008, może zostać dokonany pod warunkiem, że importer otrzymał upoważnienie do przywozu ww. produktów, wydane przez Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych. Wzór Wniosku o wydanie upoważnienia do importu produktów rolnictwa ekologicznego z państwa trzeciego do UE oraz wykaz dokumentów, jakie należy złożyć w celu uzyskania upoważnienia do importu produktów rolnictwa ekologicznego dostępne są na stronie internetowej administrowanej przez Inspekcję JHARS w zakładce: rolnictwo ekologiczne zasady importu. Złożony przez importera wniosek analizowany jest w celu potwierdzenia równoważności metod produkcji i środków kontroli stosowanych w państwie trzecim z metodami produkcji i środkami kontroli obowiązującymi w Unii Europejskiej. Importerzy produktów rolnictwa ekologicznego z państw trzecich niewymienionych na liście Komisji Europejskiej są również zobowiązani zgłosić działalność w rolnictwie ekologicznym, w zakresie importu ww. produktów wybranej upoważnionej jednostce certyfikującej na formularzu Zgłoszenia działalności w rolnictwie ekologicznym, oraz uzyskać certyfikat zgodności, obejmujący działalność w zakresie importu produktów rolnictwa ekologicznego. Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych 15

16 Raport o stanie rolnictwa ekologicznego w Polsce w latach Upoważnienia do importu produktów rolnictwa ekologicznego z państw trzecich niewymienionym na liście KE, wydane przez Głównego Inspektora JHARS W 2009 r. Główny Inspektor JHARS wydał, na podstawie art. 7 ust. 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o rolnictwie ekologicznym lub art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 25 czerwca 2009 r. o rolnictwie ekologicznym, a także art. 19 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1235/2008, łącznie 11 decyzji w sprawie importu produktów rolnictwa ekologicznego z państw trzecich, w tym: 8 decyzji upoważniających do przywozu produktów rolnictwa ekologicznego z następujących państw trzecich: Sri Lanka, Chińska Republika Ludowa, Indonezja, Peru, Chile, Serbia, Turcja, Ukraina, Stany Zjednoczone Ameryki; 2 decyzje uchylające upoważnienia do importu produktów rolnictwa ekologicznego; 1 decyzję odmawiającą wydania upoważnienia do importu produktów rolnictwa ekologicznego z Ukrainy. Zestawienie produktów, na które Główny Inspektor JHARS wydał w 2009 r. upoważnienia do importu z państw trzecich zawarte jest w tabeli 1 załącznika 2. W 2010 r. Główny Inspektor JHARS wydał, na podstawie art. 4 ust. 2 ustawy z dnia 25 czerwca 2009 r. o rolnictwie ekologicznym, a także art. 19 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1235/2008, łącznie 23 decyzje w sprawie importu produktów rolnictwa ekologicznego z państw trzecich, w tym: 16 decyzji upoważniających do przywozu produktów rolnictwa ekologicznego z następujących państw trzecich: Sri Lanka, Chińska Republika Ludowa, Indonezja, Peru, Chile, Serbia, Turcja, Ukraina, Stany Zjednoczone Ameryki; 4 decyzje uchylające upoważnienia do importu produktów rolnictwa ekologicznego; 3 decyzje odmawiające wydania upoważnienia do importu produktów rolnictwa ekologicznego z Ukrainy i Stanów Zjednoczonych Ameryki. Zestawienie produktów, na które Główny Inspektor JHARS wydał w 2010 r. upoważnienia do importu z państw trzecich zawarte jest w tabeli 2 załącznika 2. Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych 16

17 3.9. Odstępstwa od warunków produkcji ekologicznej Zasady produkcji obowiązujące w rolnictwie ekologicznym, zostały określone w rozporządzeniu Rady (WE) nr 834/2007 oraz rozporządzeniu Komisji (WE) Nr 889/2008. Ww. przepisy przewidują też, w ściśle określonych w rozporządzeniu Komisji (WE) nr 889/2008 przypadkach, możliwość zastosowania przez producentów odstępstw od standardowych, powszechnie obowiązujących zasad. Stosowanie odstępstw powinno być jednak ograniczone do minimum. W ustawie z dnia 25 czerwca 2009 r. o rolnictwie ekologicznym przyjęto, że zgoda na odstępstwa od warunków produkcji ekologicznej, w przypadkach określonych w rozporządzeniu Komisji Nr 889/2008, udzielana jest przez wojewódzkiego inspektora JHARS lub Głównego Inspektora JHARS, po zapoznaniu się z opinią w tej sprawie jednostki certyfikującej kontrolującej danego producenta. Wnioski o odstępstwa producenci ekologiczni składają do wojewódzkich inspektorów JHARS na formularzach opracowanych przez Głównego Inspektora JHARS, udostępnionych na stronie internetowej administrowanej przez Inspekcję JHARS. W 2009 r., po wejściu w życie w dniu 7 sierpnia nowej ustawy o rolnictwie ekologicznym, wojewódzcy inspektorzy JHARS wydali producentom ekologicznym, w drodze decyzji, 536 pozwoleń na zastosowanie odstępstw od zasad produkcji ekologicznej, a w 49 przypadkach odmówili wydania pozwolenia. W związku z odwołaniami producentów ekologicznych od decyzji wojewódzkich inspektorów JHARS dotyczącymi odstępstw, Główny Inspektor JHARS w 2009 r. wydał 1 decyzję utrzymującą w mocy decyzję wojewódzkiego inspektora JHARS. W 2010 r. wojewódzcy inspektorzy JHARS wydali producentom ekologicznym 1493 decyzje zezwalające na zastosowanie 1734 odstępstw od zasad produkcji ekologicznej i 212 decyzji odmawiających wydania pozwolenia na zastosowanie 226 odstępstw. Główny Inspektor JHARS w 2010 r. wydał 18 decyzji w związku z odwołaniami producentów ekologicznych od decyzji wojewódzkich inspektorów JHARS dotyczących odstępstw, w tym: 5 decyzji utrzymujących w mocy decyzje wojewódzkich inspektorów JHARS, 13 decyzji uchylających decyzje wojewódzkich inspektorów JHARS. W latach do Głównego Inspektora JHARS wpłynął 1 wniosek o wydanie pozwolenia na odstępstwo, który dotyczył stosowania syntetycznych witamin A, D i E w produkcji uzupełniających mieszanek paszowych dla przeżuwaczy, w ramach odstępstwa przewidzianego w trzecim akapicie lit. a) pkt 1. 1 Załącznika VI do rozporządzenia Komisji (WE) nr 889/2008. Główny Inspektor JHARS wydał w tej sprawie decyzję odmawiającą pozwolenia na zastosowanie odstępstwa. Szczegółowe informacje dotyczące liczby wydanych przez wojewódzkich inspektorów JHARS w 2009 r. oraz w 2010 r. decyzji w sprawie zastosowania poszczególnych odstępstw, przedstawiono w załączniku 3. Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych 17

18 4. Dane statystyczne dotyczące rolnictwa ekologicznego w Polsce w latach Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych

19 4. Dane statystyczne dotyczące rolnictwa ekologicznego w Polsce w latach Producenci ekologiczni w latach Według stanu na dzień 31 grudnia danego roku, liczba producentów ekologicznych w Polsce wynosiła odpowiednio w 2009 r. oraz w 2010 r. W 2009 r. odnotowano wzrost liczby producentów ekologicznych o 14,6 % porównaniu do 2008 r., a w 2010 r. liczba producentów ekologicznych wzrosła o 20,3 % w stosunku do stanu z 2009 r. Analizując dane dotyczące liczby producentów ekologicznych na przestrzeni ostatnich lat, można stwierdzić, że rolnictwo ekologiczne w Polsce rozwija się dynamicznie, co przedstawiono na wykresach 3,4 oraz 5. Zdecydowana większość producentów ekologicznych w Polsce to ekologiczni producenci rolni. W latach stanowili oni ok. 98 % wszystkich producentów. Producenci ekologiczni prowadzący działalność w zakresie: przetwórstwa produktów ekologicznych wprowadzania na rynek produktów ekologicznych (z wyłączeniem produktów importowanych z państw trzecich), wprowadzania na rynek produktów ekologicznych importowanych z państw trzecich, dostawy kwalifikowanego materiału siewnego i wegetatywnego materiału rozmnożeniowego, zbioru produktów ze stanu naturalnego pszczelarstwa stanowili łącznie tylko ok. 2 % wszystkich producentów ekologicznych, zarówno w 2009 r., jak i w 2010 r. W porównaniu do 2009 r., w 2010 r. odnotowano wzrost liczby producentów ekologicznych w większości kategorii działalności - z wyjątkiem kategorii producentów prowadzących działalność w zakresie wprowadzania na rynek produktów ekologicznych importowanych z państw trzecich (-1) oraz prowadzących działalność w zakresie pszczelarstwa (-6). Zarówno w 2009 r. jak i w 2010 r. w Polsce nie było jeszcze producentów ekologicznych prowadzących działalność w zakresie nowo wprowadzonej kategorii produkcji ekologicznej - akwakultury i wodorostów morskich Producenci ekologiczni w 2009 r. Spośród wszystkich producentów ekologicznych objętych systemem kontroli w 2009 r., najwięcej prowadziło działalność na terenie województw: małopolskiego (2 219), podkarpackiego (2 050) oraz lubelskiego (1 755). Łącznie producenci ekologiczni z wymienionych województw stanowili 34,6 % liczby wszystkich producentów ekologicznych w Polsce Wykres 3: Producenci ekologiczni w Polsce w latach Wykres 4: Ekologiczni producenci rolni w Polsce w latach Wykres 5: Przetwórnie ekologiczne w Polsce w latach Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych 19

20 Raport o stanie rolnictwa ekologicznego w Polsce w latach W tych samych województwach odnotowano największą liczbę producentów rolnych, to jest w województwach: małopolskim (2 197), podkarpackim (2 014) i lubelskim (1 710), co łącznie stanowiło 34,6 % wszystkich producentów ekologicznych prowadzących działalność w tym zakresie (17 091). W 2009 r. w Polsce działalność prowadziło 277 przetwórni ekologicznych, z czego najwięcej w województwach: mazowieckim (46), wielkopolskim (37) oraz lubelskim (35). Łącznie liczba przetwórni ekologicznych w wymienionych województwach stanowiła 42,6 % wszystkich prowadzących działalność w tym zakresie na obszarze całego kraju. W 2009 r. najmniej producentów ekologicznych prowadziło działalność w województwach: opolskim (65), śląskim (213) oraz kujawsko-pomorskim (293). W tych samych województwach było także najmniej ekologicznych producentów rolnych (opolskie - 63, śląskie 199 i kujawsko-pomorskie 279). Najmniej przetwórni ekologicznych funkcjonowało w województwach: opolskim (2), lubuskim (4) oraz podlaskim (5). Dane dotyczące liczby producentów ekologicznych w Polsce w 2009 r. zawarte są w tabeli 1 załącznika Producenci ekologiczni w 2010 r. W 2010 r. działalność w zakresie rolnictwa ekologicznego prowadziło producentów. Najwięcej z nich prowadziło działalność na terenie województw: zachodniopomorskiego (2 392), warmińskomazurskiego (2 288) oraz małopolskiego (2 183). Łącznie, producenci ekologiczni z wymienionych województw, stanowili 32,7 % liczby wszystkich producentów ekologicznych w Polsce. W tych samych województwach było najwięcej ekologicznych producentów rolnych (zachodniopomorskie , warmińsko-mazurskie i małopolskie ). Rolnicy ekologiczni z tych trzech województw stanowili łącznie 33,1 % wszystkich ekologicznych producentów rolnych prowadzących działalność w Polsce (20 582). W 2010 r. na obszarze całego kraju działalność w zakresie rolnictwa ekologicznego prowadziło 293 przetwórni, z czego najwięcej w województwach: mazowieckim (47), wielkopolskim (36) oraz lubelskim (36). Łącznie liczba przetwórni z wymienionych województw stanowiła 40,6 % ogólnej liczby przetwórni ekologicznych w Polsce. W 2010 r. najmniej producentów ekologicznych było w województwach: opolskim (83), śląskim (243) oraz kujawsko-pomorskim (340). W tych samych województwach było także najmniej ekologicznych producentów rolnych: w opolskim - 79, w śląskim i w kujawsko-pomorskim Najmniej przetwórni ekologicznych było w województwach: opolskim (3), lubuskim (5) oraz podlaskim (6). Dane dotyczące liczby producentów ekologicznych w Polsce w 2010 r. zawarte są w tabeli 2 załącznika Zmiana liczby producentów ekologicznych W 2010 r. odnotowano wzrost liczby producentów ekologicznych w 15 województwach z wyjątkiem województwa małopolskiego, w którym odnotowano spadek liczby producentów ekologicznych o 1,6 %, w porównaniu do 2009 roku. Podobnie sytuacja przedstawiała się w przypadku ekologicznych producentów rolnych. W 2010 r. odnotowano wzrost liczby producentów prowadzących działalność w tym zakresie w 15 województwach za wyjątkiem małopolskiego, gdzie spadek wynosił 1,9 % w porównaniu do 2009 r. Większe zróżnicowanie wystąpiło natomiast w przypadku producentów rolnych będących w okresie konwersji. W 2010 r. odnotowano spadek liczby producentów rolnych w okresie konwersji w 5 województwach: dolnośląskim, małopolskim, podkarpackim, śląskim oraz świętokrzyskim. W przypadku producentów rolnych po zakończonym okresie konwersji, w 2010 r. we wszystkich województwach odnotowano wzrost ich liczby, w porównaniu do 2009 r. Sytuacja ta może świadczyć o pewnej stabilizacji rolnictwa ekologicznego w przypadku województw, w których nastąpiło zmniejszenie liczby producentów rolnych w okresie konwersji. W przypadku przetwórni ekologicznych, w 2010 r. nastąpił wzrost ich liczby w 10 województwach: lubelskim (+1), lubuskim (+1), małopolskim (+7), mazowieckim (+1), opolskim (+1), podkarpackim (+1), podlaskim (+1), pomorskim (+3), śląskim (+1) oraz świętokrzyskim (+2). W 4 województwach tj. dolnośląskim, kujawsko-pomorskim, łódzkim oraz warmińsko-mazurskim nie odnotowano zmian w liczbie przetwórni, natomiast w województwach zachodniopomorskim oraz wielkopolskim nastąpiło zmniejszenie liczby przetwórni. Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych 20

21 Zmiana liczby producentów prowadzących działalność w pozostałych zakresach rolnictwa ekologicznego w 2010 r. w stosunku do 2009 r.: producenci ekologiczni prowadzący działalność w zakresie wprowadzania na rynek produktów ekologicznych importowanych z państw trzecich wzrost o 1 producenta w województwie warmińsko-mazurskim, spadek o 1 w województwie pomorskim oraz śląskim. W pozostałych 13 województwach nie odnotowano zmian. producenci ekologiczni prowadzący działalność w zakresie wprowadzania na rynek produktów ekologicznych (z wyłączeniem produktów importowanych z państw trzecich) wzrost liczby producentów w 8 województwach tj. w łódzkim (+3), małopolskim (+6), mazowieckim (+3), opolskim (+2), podkarpackim (+4), pomorskim (+4), wielkopolskim (+3) oraz zachodniopomorskim (+2). Spadek liczby producentów z tej kategorii odnotowano w 5 województwach: kujawsko-pomorskim (-3), lubelskim (-2), lubuskim (-2) podlaskim (-1) oraz świętokrzyskim (-1). W pozostałych 3 województwach nie odnotowano zmian. producenci ekologiczni prowadzący działalność w zakresie dostawy kwalifikowanego materiału siewnego i wegetatywnego materiału rozmnożeniowego wzrost liczby producentów w 4 województwach: lubelskim (+1), lubuskim (+1), małopolskim (+1) oraz wielkopolskim (+1), spadek w 2 województwach kujawsko-pomorskim (-1) oraz mazowieckim (-2). W pozostałych 10 województwach nie odnotowano zmian. producenci ekologiczni prowadzący działalność w zakresie pszczelarstwa wzrost liczby producentów w województwie dolnośląskim (+1) oraz śląskim (+1), natomiast spadek w 5 województwach: lubelskim (-1), mazowieckim (-3) podkarpackim (-2), pomorskim (-1) oraz warmińsko-mazurskim (-1). W pozostałych 9 województwach nie odnotowano zmian. producenci ekologiczni prowadzący działalność w zakresie zbioru ze stanu naturalnego wzrost liczby producentów z w 4 województwach: dolnośląskim (+1), lubelskim (+2), podlaskim (+1) oraz wielkopolskim (+1), spadek liczby producentów z tej kategorii w 3 województwach: małopolskim (-1), podkarpackim (-1) oraz zachodniopomorskim (-2). W pozostałych 9 województwach nie odnotowano zmian. producenci ekologiczni prowadzący działalność w zakresie akwakultury i/lub wodorostów morskich brak producentów z tej kategorii działalności w latach Dane dotyczące zmiany liczby producentów ekologicznych producentów rolnych w poszczególnych województwach w latach , zawarte są w tabeli 3 załącznika Przetwórstwo ekologiczne w latach Najwięcej z ogólnej liczby przetwórni ekologicznych prowadzących działalność w 2009 r. zajmowało się przetwórstwem owoców i warzyw 33,0 %. Produkcją innych artykułów rolno-spożywczych zajmowało się 24,3% przetwórni, a produkcją związaną z przemiałem zbóż - 21,9 %. Zdecydowanie mniejszy był udział przetwórstwa kawy i herbaty 6,9 %, mięsa 6,6 % oraz mleka 2,4% (wykres 6). W 2010 r. udział poszczególnych branż w całkowitej produkcji sektora ekologicznego rozkładał się podobnie. Zmianie uległy jedynie wartości procentowe dotyczące poszczególnych branż. W 2010 r. odnotowano spadek udziałów we wszystkich branżach z wyjątkiem produkcji innych artykułów rolno-spożywczych, której udział wzrósł o 7,8 % w porównaniu do roku poprzedniego (wykres 7). Wykres 6: Procentowy udział branż w przetwórstwie ekologicznym w 2009 roku Wykres 7: Procentowy udział branż w przetwórstwie ekologicznym w 2010 roku Produckcja innych artykułów rolno-spożywczych 24,3% Przetówrstwo kawy i herbaty 6,9% Przetwórstwo mięsa 6,6% Przetwórstwo owoców i warzyw 33,0% Produckcja innych artykułów rolno-spożywczych 32,1% Przetówrstwo kawy i herbaty 6,0% Przetwórstwo mięsa 5,1% Przetwórstwo owoców i warzyw 32,4% Produkcja cukru 1,7% Przetwórstwo produktów przemiału zbóż 21,9% Przetwórstwo pasz dla zwierząt 0,7% Przetwórstwo tłuszczów roślinnych i zwierzęcych 2,4% Przetwórstwo mleka i wyrób serów 2,4% Produkcja cukru 0,3% Przetwórstwo produktów przemiału zbóż 19,4% Przetwórstwo tłuszczów roślinnych i zwierzęcych 1,3% Przetwórstwo mleka i wyrób serów 2,7% Przetwórstwo pasz dla zwierząt 0,7% Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych 21

22 4.2. Powierzchnia ekologicznych użytków rolnych w latach W 2009 r. powierzchnia użytków rolnych, na których prowadzona była produkcja ekologiczna, stanowiła ok. 2,6 % ogółu użytków rolnych w Polsce, natomiast w 2010 r. udział ten wzrósł do 3,3 % ogółu użytków rolnych w Polsce. 3 W 2009 r. łączna powierzchnia ekologicznych użytków rolnych, wynosiła ,32 ha, z czego ,37 ha stanowiła powierzchnia użytków rolnych w okresie konwersji, natomiast , 95 ha powierzchnia użytków rolnych po zakończonym okresie konwersji. W 2010 r. łączna powierzchnia użytków rolnych, na których prowadzona była produkcja ekologiczna, zwiększyła się o 24,7 % w stosunku do roku 2009 roku i wynosiła ,43 ha, z czego ,68 ha stanowiła powierzchnia użytków rolnych w okresie konwersji, a ,75 ha powierzchnia użytków rolnych po zakończonym okresie konwersji. Podobnie jak w przypadku liczby producentów ekologicznych, analizując dane dotyczące powierzchni ekologicznych użytków rolnych na przestrzeni ostatnich lat, można stwierdzić, że rolnictwo ekologiczne w Polsce systematycznie rozwija się, co przedstawiono na wykresie ,0 Wykres 8: Powierzchnia ekologicznych użytków rolnych w Polsce, w latach [w ha] , , , , , , Powierzchnia ekologicznych użytków rolnych w 2009 r. W 2009 r. powierzchnia użytków rolnych w okresie konwersji stanowiła 39,3 % natomiast powierzchnia użytków rolnych po zakończonym okresie konwersji 60,7 % łącznej powierzchni ekologicznych użytków rolnych w Polsce. W 2009 r. największą łączną powierzchnią ekologicznych użytków rolnych charakteryzowały się następujące województwa: zachodniopomorskie (84 588,64 ha), warmińsko-mazurskie (62 481,61 ha) oraz dolnośląskie (33 324,39 ha). W wymienionych trzech województwach znajdowało się 43,3 % łącznej powierzchni ekologicznych użytków rolnych w Polsce. Najmniejsza była powierzchnia ekologicznych użytków rolnych w województwach: opolskim (1 555,33 ha), śląskim (2 915,44 ha) oraz łódzkim (5 316,93 ha). Analizując dane dotyczące powierzchni ekologicznych użytków rolnych w 2009 r. można stwierdzić, że w większości województw powierzchnia użytków rolnych po zakończonym okresie konwersji była większa od powierzchni użytków rolnych w okresie konwersji. Tylko w województwach: podlaskim i warmińsko-mazurskim powierzchnia użytków rolnych w okresie konwersji była większa niż powierzchnia użytków rolnych po zakończonym okresie konwersji. Dane dotyczące powierzchni ekologicznych użytków rolnych w Polsce w 2009 r., w podziale na województwa zawarte są w tabeli 1 załącznika Struktura ekologicznych użytków rolnych w Polsce w 2009 r. W 2009 r. największy odsetek, tj. 46,1 % powierzchni ekologicznych użytków rolnych w Polsce, stanowiły łąki i pastwiska. Na drugim miejscu znajdowały się zboża, których uprawy zajmowały 21,2 % użytków rolnych. Uprawy wieloletnie sadownicze i jagodowe zajmowały 16,1 % ekologicznych użytków rolnych. Pozostałe grupy upraw zajmowały łącznie 16,6 % ekologicznych użytków rolnych. W 2009 r., 63,3 % wszystkich producentów rolnych, prowadziło gospodarstwa zajmujące się wyłącznie produkcją roślinną. 36,7 % producentów rolnych prowadziło gospodarstwa zajmujące się zarówno produkcją roślinną jak i zwierzęcą. 3 wyliczone na podstawie danych GUS 2011 r. Tabela 2. Struktura ekologicznych użytków rolnych w Polsce w 2009 r. Kategoria uprawy udział powierzchni użytków rolnych dla danej kategorii uprawy (w %) zboża 21,2 ziemniaki 0,5 rośliny na paszę 13,0 rośliny strączkowe na suche nasiona 0,5 rośliny przemysłowe 0,8 warzywa 0,9 łąki i pastwiska 46,1 uprawy sadownicze i jagodowe 16,1 pozostałe uprawy 0,9 Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych 22

23 Raport o stanie rolnictwa ekologicznego w Polsce w latach Powierzchnia ekologicznych użytków rolnych w 2010 r. W 2010 r. powierzchnia użytków rolnych w okresie konwersji stanowiła 40,6 %, natomiast powierzchnia użytków rolnych po zakończonym okresie konwersji 59,4 % łącznej powierzchni ekologicznych użytków rolnych. W 2010 r. największa była łączna powierzchnia ekologicznych użytków rolnych w województwach: zachodniopomorskim (98 023,05 ha), warmińsko-mazurskim (75 241,86 ha) oraz mazowieckim (46 229,37 ha). W wymienionych trzech województwach znajdowało się 42,3 % łącznej powierzchni ekologicznych użytków rolnych w Polsce. Najmniejsza była powierzchnia ekologicznych użytków rolnych w województwach: opolskim (3 180,10 ha), śląskim (5 738,89 ha) oraz łódzkim (7 671,14 ha). Analizując dane dotyczące powierzchni ekologicznych użytków rolnych w 2010 r. można stwierdzić, że w większości województw powierzchnia użytków rolnych po zakończonym okresie konwersji była większa od powierzchni użytków rolnych w okresie konwersji. Jedynie w województwach łódzkim, podlaskim i warmińsko-mazurskim powierzchnia ta była mniejsza. Dane dotyczące powierzchni ekologicznych użytków rolnych w Polsce w 2010 r., w podziale na województwa zawarte są w tabeli 2 załącznika 5. Tabela 3. Struktura ekologicznych użytków rolnych w Polsce w 2010 r. Kategoria uprawy zboża ziemniaki rośliny na paszę udział powierzchni użytków rolnych dla danej kategorii uprawy (w %) 19,6 0,4 20,6 rośliny strączkowe na suche nasiona 0,9 rośliny przemysłowe 0,7 warzywa 1,0 łąki i pastwiska 42,3 uprawy sadownicze i jagodowe 13,3 pozostałe uprawy 1, Struktura ekologicznych użytków rolnych w Polsce w 2010 r. W 2010 r., podobnie jak w roku poprzednim, największy udział w powierzchni użytków rolnych miały łąki i pastwiska, przy czym udział ten wynosił 42,3 %. Na drugim miejscu znajdowały się uprawy roślin na paszę, które zajmowały 20,6 % użytków rolnych. Zboża stanowiły 19,6 % ekologicznych użytków rolnych. Pozostałe grupy upraw zajmowały łącznie 17,5 % użytków rolnych. W 2010 r., 69,6% wszystkich producentów rolnych, prowadziło gospodarstwa zajmujące się wyłącznie produkcją roślinną, a 30,4 % prowadziło gospodarstwa zajmujące się zarówno produkcją roślinną jak i zwierzęcą Zmiana powierzchni ekologicznych użytków rolnych w latach W 2010 r. łączna powierzchnia ekologicznych użytków rolnych wzrosła o 24,7% ( ,1 ha) w stosunku do roku poprzedniego, w tym wzrost powierzchni użytków rolnych w okresie konwersji wyniósł 29,1%, a powierzchni użytków rolnych po zakończonym okresie konwersji 21,9 %. W 2010 r. we wszystkich województwach nastąpił wzrost, w stosunku do 2009 r., łącznej powierzchni ekologicznych użytków rolnych, w tym powierzchni użytków rolnych po zakończonym okresie konwersji. W przypadku powierzchni użytków rolnych w okresie konwersji, spadek powierzchni odnotowano w województwach: kujawsko-pomorskim, małopolskim oraz podkarpackim. W pozostałych 13 województwach odnotowano wzrost powierzchni użytków rolnych w okresie konwersji w stosunku do roku Informacje o zmianach wielkości powierzchni ekologicznych użytków rolnych w podziale na województwa w latach zawarte są w tabeli 3 załącznika 5. Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych 23

24 Struktura wielkości gospodarstw ekologicznych w latach W 2009 r. największy odsetek (33,6 %) gospodarstw ekologicznych użytkowanych przez producentów rolnych stanowiły gospodarstwa o powierzchni upraw do 5 ha. Gospodarstwa największe, powyżej 100 ha stanowiły 3,7 % ogólnej liczby gospodarstw. W 2010 r. największy odsetek (24,3%) wszystkich gospodarstw ekologicznych użytkowanych przez producentów rolnych stanowiły gospodarstwa o powierzchni upraw od 5 do 10 ha. Gospodarstwa o powierzchni upraw do 5 ha stanowiły 23,7 %, natomiast gospodarstwa największe, powyżej 100 ha stanowiły 4,5 % ogólnej liczby gospodarstw. W omawianym okresie gospodarstwa o powierzchni do 20 ha stanowiły odpowiednio 75,1 % ogólnej liczby gospodarstw w 2009 r. oraz 70,0 % w 2010 r. Tabela 4. Struktura wielkości gospodarstw ekologicznych łącznie, w latach wielkość gospodarstwa liczba udział [%] liczba udział [%] do 5 ha , , ha , , ha , , ha , , ha , ,0 pow. 100 ha 627 3, ,5 razem , ,0 Tabela 5. Struktura wielkości gospodarstw ekologicznych po zakończonym okresie konwersji, w latach wielkość gospodarstwa liczba udział [%] liczba udział [%] do 5 ha , , ha , , ha , , ha , , ha 795 7, ,9 pow. 100 ha 452 4, ,7 razem , ,0 Tabela 6. Struktura wielkości gospodarstw ekologicznych w okresie konwersji, w latach wielkość gospodarstwa liczba udział [%] liczba udział [%] do 5 ha , , ha , , ha , , ha , , ha 431 6, ,1 pow. 100 ha 175 2, ,2 razem , ,0 Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych 24

Raport. o stanie rolnictwa ekologicznego w Polsce w latach 2011 2012. Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych

Raport. o stanie rolnictwa ekologicznego w Polsce w latach 2011 2012. Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych Raport o stanie rolnictwa ekologicznego w Polsce w latach 2011 2012 Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych Raport o stanie rolnictwa ekologicznego w Polsce w latach 2011 2012 Główny Inspektorat

Bardziej szczegółowo

Rynek Produktów Ekologicznych

Rynek Produktów Ekologicznych SZKOŁA GŁÓWNA GOSPODARSTWA WIEJSKIEGO W WARSZAWIE WYDZIAŁ NAUK EKONOMICZNYCH Rynek Produktów Ekologicznych dr Mariusz Maciejczak www.maciejczak.pl UE - Rozporządzenie Rady 834/2007 PL Ustawa o Rolnictwie

Bardziej szczegółowo

R o l n i c t w o e k o l o g i c z n e w P o l s c e w 2 0 0 3 roku

R o l n i c t w o e k o l o g i c z n e w P o l s c e w 2 0 0 3 roku G ł ó w n y I n s p e k t o r a t W y d z i a ł E k o l o g i i R o l n i c z e j R o l n i c t w o e k o l o g i c z n e w P o l s c e w 2 0 0 3 roku Z A T W I E R D Z A M G ł ó w n y I n s p e k t o

Bardziej szczegółowo

Raport. o stanie rolnictwa ekologicznego w Polsce w latach 2013 2014. Condition of organic farming in Poland. The report 2013 2014

Raport. o stanie rolnictwa ekologicznego w Polsce w latach 2013 2014. Condition of organic farming in Poland. The report 2013 2014 Raport o stanie rolnictwa ekologicznego w Polsce w latach 2013 2014 Condition of organic farming in Poland. The report 2013 2014 Agricultural and Food Quality Inspection Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów

Bardziej szczegółowo

RAPORT O STANIE ROLNICTWA EKOLOGICZNEGO W POLSCE W LATACH G ÓWNY INSPEKTORAT JAKOŒCI HANDLOWEJ ARTYKU ÓW ROLNO-SPO YWCZYCH

RAPORT O STANIE ROLNICTWA EKOLOGICZNEGO W POLSCE W LATACH G ÓWNY INSPEKTORAT JAKOŒCI HANDLOWEJ ARTYKU ÓW ROLNO-SPO YWCZYCH RAPORT O STANIE ROLNICTWA EKOLOGICZNEGO W POLSCE W LATACH 2005 2006 G ÓWNY INSPEKTORAT JAKOŒCI HANDLOWEJ ARTYKU ÓW ROLNO-SPO YWCZYCH RAPORT O STANIE ROLNICTWA EKOLOGICZNEGO W POLSCE W LATACH 2005 2006

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 20 kwietnia 2004 r. o rolnictwie ekologicznym 1)

USTAWA z dnia 20 kwietnia 2004 r. o rolnictwie ekologicznym 1) Kancelaria Sejmu s. 1/7 USTAWA z dnia 20 kwietnia 2004 r. o rolnictwie ekologicznym 1) Opracowano na podstawie: Dz.U. z 2004 r. Nr 93, poz. 898. Art. 1. Ustawa określa zadania i właściwość organów i jednostek

Bardziej szczegółowo

BioCert Małopolska Sp. z o.o. 31-503 Kraków, ul. Lubicz 25A tel./fax 12 430-36-06 www.biocert.pl Certyfikacja ekologicznej produkcji rolnej

BioCert Małopolska Sp. z o.o. 31-503 Kraków, ul. Lubicz 25A tel./fax 12 430-36-06 www.biocert.pl Certyfikacja ekologicznej produkcji rolnej BioCert Małopolska Sp. z o.o. 31-503 Kraków, ul. Lubicz 25A tel./fax 12 430-36-06 www.biocert.pl Certyfikacja ekologicznej produkcji rolnej Beata Pietrzyk Dyrektor Biura Certyfikacji 1 Wstęp W Polsce wzrasta

Bardziej szczegółowo

Wpływ wsparcia unijnego na rozwój rolnictwa ekologicznego w Polsce. Dr inŝ. Henryk Skórnicki

Wpływ wsparcia unijnego na rozwój rolnictwa ekologicznego w Polsce. Dr inŝ. Henryk Skórnicki Wpływ wsparcia unijnego na rozwój rolnictwa ekologicznego w Polsce Dr inŝ. Henryk Skórnicki ROLNICTWO EKOLOGICZNE 1. Rolnictwo ekologiczne na świecie i w Polsce 2. Przepisy prawne oraz system kontroli

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 29 maja 2015 r. Poz. 742 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 29 kwietnia 2015 r.

Warszawa, dnia 29 maja 2015 r. Poz. 742 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 29 kwietnia 2015 r. DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 29 maja 2015 r. Poz. 742 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 29 kwietnia 2015 r. w sprawie nabywania uprawnień inspektora rolnictwa

Bardziej szczegółowo

Zachodniopomorskie rolnictwo w latach

Zachodniopomorskie rolnictwo w latach Arkadiusz Malkowski Wydział Ekonomiczny Zachodniopomorski Uniwersytet Technologiczny w Szczecinie Zachodniopomorskie rolnictwo w latach 2007-2017 16.10.2017 ROLNICTWO W WOJEWÓDZTWIE ZACHODNIOPOMORSKIM

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 12 maja 2010 r. w sprawie nabywania uprawnień inspektora rolnictwa ekologicznego

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 12 maja 2010 r. w sprawie nabywania uprawnień inspektora rolnictwa ekologicznego Dziennik Ustaw Nr 94 7858 Poz. 607 607 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 12 maja 2010 r. w sprawie nabywania uprawnień inspektora rolnictwa ekologicznego Na podstawie art. 21 ust.

Bardziej szczegółowo

Średnia wielkość powierzchni gruntów rolnych w gospodarstwie za rok 2006 (w hektarach) Jednostka podziału administracyjnego kraju

Średnia wielkość powierzchni gruntów rolnych w gospodarstwie za rok 2006 (w hektarach) Jednostka podziału administracyjnego kraju ROLNYCH W GOSPODARSTWIE W KRAJU ZA 2006 ROK w gospodarstwie za rok 2006 (w hektarach) Województwo dolnośląskie 14,63 Województwo kujawsko-pomorskie 14,47 Województwo lubelskie 7,15 Województwo lubuskie

Bardziej szczegółowo

Program PCRE-VII. Zweryfikował: Maślanka Halina Pełnomocnik ds. Systemu Zarządzania Jakością

Program PCRE-VII. Zweryfikował: Maślanka Halina Pełnomocnik ds. Systemu Zarządzania Jakością Opracował: Klimas Anna Specjalista ds. dokumentacji Program PCRE-VII Zweryfikował: Maślanka Halina Pełnomocnik ds. Systemu Zarządzania Jakością Zatwierdził: Czampiel Tomasz Dyrektor Jednostki Certyfikującej

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 13 stycznia 2015 r. Poz. 55 USTAWA z dnia 5 grudnia 2014 r. o zmianie ustawy o rolnictwie ekologicznym Art. 1. W ustawie z dnia 25 czerwca 2009 r.

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 9 kwietnia 2015 r. Poz. 497 OBWIESZCZENIE MARSZAŁKA SEJMU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ z dnia 18 marca 2015 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 25 czerwca 2009 r. o rolnictwie ekologicznym 1)

USTAWA. z dnia 25 czerwca 2009 r. o rolnictwie ekologicznym 1) Kancelaria Sejmu s. 1/31 Tekst jednolity, uwzględniający nowelizację ustawy z dn. 13.01.2015, aktualny na dzień 29.01.2015 r. Sporządzony dla wygody użytkowników; w kwestiach spornych obowiązują publikacje

Bardziej szczegółowo

ŚREDNIE CENY GRUNTÓW W OBROCIE PRYWATNYM W WOJEWÓDZTWIE WARMIŃSKO-MAZURSKIM W I KWARTALE 2008 R., WG DANYCH GŁÓWNEGO URZĘDU STATYSTYCZNEGO

ŚREDNIE CENY GRUNTÓW W OBROCIE PRYWATNYM W WOJEWÓDZTWIE WARMIŃSKO-MAZURSKIM W I KWARTALE 2008 R., WG DANYCH GŁÓWNEGO URZĘDU STATYSTYCZNEGO W WOJEWÓDZTWIE WARMIŃSKO-MAZURSKIM W I KWARTALE 2008 R., Od dnia 01.07.2008 r. na terenie województwa warmińsko-mazurskiego obowiązują ceny gruntów rolnych stosowane Średnie ceny gruntów w obrocie prywatnym

Bardziej szczegółowo

Rolnictwo ekologiczne w Polsce w latach 1999-2000

Rolnictwo ekologiczne w Polsce w latach 1999-2000 INSPEKCJA SKUPU I PRZETWÓRSTWA ARTYKUŁÓW ROLNYCH G Ł Ó W N Y I N S P E K T O R A T M-4304-1/2001 Rolnictwo ekologiczne w Polsce w latach 1999-2000 (Informacja opracowana na podstawie wyników kontroli upoważnionych

Bardziej szczegółowo

Journal of Agribusiness and Rural Development

Journal of Agribusiness and Rural Development Journal of Agribusiness and Rural Development www.jard.edu.pl tłumaczenie KIERUNKI PRODUKCJI GOSPODARSTW EKOLOGICZNYCH W POLSCE Maria Golinowska Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocławiu Abstrakt. Celem opracowania

Bardziej szczegółowo

Integrowana Produkcja Roślin nadzorowana przez PIORIN w latach 2004-2013. Dr inż. Grzegorz Gorzała Główny Inspektorat Ochrony Roślin i Nasiennictwa

Integrowana Produkcja Roślin nadzorowana przez PIORIN w latach 2004-2013. Dr inż. Grzegorz Gorzała Główny Inspektorat Ochrony Roślin i Nasiennictwa Integrowana Produkcja Roślin nadzorowana przez PIORIN w latach 2004-2013 Dr inż. Grzegorz Gorzała Główny Inspektorat Ochrony Roślin i Nasiennictwa IPO w Polsce W styczniu 1991 r. Instytut Sadownictwa i

Bardziej szczegółowo

Rolnictwo ekologiczne nadzór sprawowany przez IW

Rolnictwo ekologiczne nadzór sprawowany przez IW Rolnictwo ekologiczne nadzór sprawowany przez IW Jakub Dyba Biuro Pasz, Farmacji i Utylizacji Główny Inspektorat Weterynarii Jachranka, maj/czerwiec 2012 r. Akty prawne Ustawa z dnia 25 czerwca 2009 r.

Bardziej szczegółowo

ŚREDNIE CENY GRUNTÓW W OBROCIE PRYWATNYM W WOJEWÓDZTWIE WARMIŃSKO-MAZURSKIM W I KWARTALE 2008 R., WG DANYCH GŁÓWNEGO URZĘDU STATYSTYCZNEGO

ŚREDNIE CENY GRUNTÓW W OBROCIE PRYWATNYM W WOJEWÓDZTWIE WARMIŃSKO-MAZURSKIM W I KWARTALE 2008 R., WG DANYCH GŁÓWNEGO URZĘDU STATYSTYCZNEGO W WOJEWÓDZTWIE WARMIŃSKO-MAZURSKIM W I KWARTALE 2008 R., do ich oprocentowania, na: zakup gruntów rolnych, utworzenie lub urządzenie gospodarstw rolnych przez osoby, które nie przekroczyły 40 roku życia,

Bardziej szczegółowo

Nadzór nad stosowaniem materiału siewnego (uprawą odmian GMO)

Nadzór nad stosowaniem materiału siewnego (uprawą odmian GMO) Nadzór nad stosowaniem materiału siewnego (uprawą odmian GMO) nowa ustawa o nasiennictwie nowe zadanie dla Inspekcji Tadeusz Kłos Główny Inspektor Ochrony Roślin i Nasiennictwa Zgodnie z art. 78 oraz art.

Bardziej szczegółowo

MINISTER ROLNICTWA I ROZWOJU WSI

MINISTER ROLNICTWA I ROZWOJU WSI MINISTER ROLNICTWA I ROZWOJU WSI stan na 14.05.2014 r. do rejestru zostało wpisanych 10 jednostek certyfikujących Rejestr jednostek certyfikujących w rolnictwie ekologicznym w Polsce Numer PL-EKO-01 i

Bardziej szczegółowo

Informacja o wynikach kontroli rolnictwa ekologicznego w Polsce

Informacja o wynikach kontroli rolnictwa ekologicznego w Polsce NAJWYŻ SZA IZBA KONTROLI DEPARTAMENT ŚRODOWISKA, ROLNICTWA I ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO KSR-410-10/2009 Nr ewid. 182/2009/P09106/KSR Informacja o wynikach kontroli rolnictwa ekologicznego w Polsce

Bardziej szczegółowo

o rolnictwie ekologicznym 1)

o rolnictwie ekologicznym 1) ł ą ł ę ę ł Ż ć ł ą ą ł ą Liczba stron : 1 Data : 2009-05-13 Nazwa pliku : 0691-99A.NK 1 Projekt USTAWA z dnia 2009 r. o rolnictwie ekologicznym 1) Art. 1. Ustawa określa zadania oraz właściwość organów

Bardziej szczegółowo

Przedsięwzięcie współfinansowane ze środków Unii Europejskiej w ramach Pomocy Technicznej Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata

Przedsięwzięcie współfinansowane ze środków Unii Europejskiej w ramach Pomocy Technicznej Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata Przedsięwzięcie współfinansowane ze środków Unii Europejskiej w ramach Pomocy Technicznej Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020 Przedsięwzięcie współfinansowane ze środków Unii Europejskiej

Bardziej szczegółowo

OŚ ŚRODOWISKOWA PROW 2007-2013 I ROLNICTWO EKOLOGICZNE W POLSCE

OŚ ŚRODOWISKOWA PROW 2007-2013 I ROLNICTWO EKOLOGICZNE W POLSCE OŚ ŚRODOWISKOWA PROW 2007-2013 I ROLNICTWO EKOLOGICZNE W POLSCE Ewa Szymborska Kołobrzeg, 22-23 czerwca 2010 r. MINISTERSTWO ROLNICTWA I ROZWOJU WSI DEPARTAMENT ROZWOJU OBSZARÓW WIEJSKICH PROGRAMY UE wspierające

Bardziej szczegółowo

Druk nr 2631 Warszawa, 3 marca 2004 r.

Druk nr 2631 Warszawa, 3 marca 2004 r. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ IV kadencja Prezes Rady Ministrów RM 10-38-04 Druk nr 2631 Warszawa, 3 marca 2004 r. Pan Marek Borowski Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Na podstawie art. 118 ust.

Bardziej szczegółowo

PROGRAM CERTYFIKACJI

PROGRAM CERTYFIKACJI Opracował: Zatwierdził: Strona/Stron: 1/7 1. Informacje wstępne Przedstawiony program certyfikacji ekologicznych gospodarstw rolnych stosowany jest przez Biuro Certyfikacji COBICO Sp. z o.o. COBICO Sp.

Bardziej szczegółowo

- o rolnictwie ekologicznym wraz z projektami

- o rolnictwie ekologicznym wraz z projektami SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VI kadencja Prezes Rady Ministrów RM 10-39-09 Druk nr 1924 Warszawa, 16 kwietnia 2009 r. Pan Bronisław Komorowski Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Na podstawie art.

Bardziej szczegółowo

Zadania Inspekcji w świetle przepisów ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych

Zadania Inspekcji w świetle przepisów ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych Zadania Inspekcji w świetle przepisów ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych Produkty tradycyjne i regionalne - wprowadzanie do obrotu i wydawanie świadectw jakości Ustawa o jakości handlowej

Bardziej szczegółowo

USTAWA z dnia 25 czerwca 2009 r. o rolnictwie ekologicznym 1)

USTAWA z dnia 25 czerwca 2009 r. o rolnictwie ekologicznym 1) Kancelaria Sejmu s. 1/1 USTAWA z dnia 25 czerwca 2009 r. Opracowano na podstawie: Dz.U. z 2009 r. Nr 116, poz. 975. o rolnictwie ekologicznym 1) Art. 1. Ustawa określa zadania oraz właściwość organów administracji

Bardziej szczegółowo

ROLNICTWO EKOLOGICZNE

ROLNICTWO EKOLOGICZNE ROLNICTWO EKOLOGICZNE Michał Rzytki Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi Stara Kiszewa, 5 listopad 2015 r. 1 Liczba gospodarstw w systemie rolnictwa ekologicznego w latach 2003-2014 Liczba przetwórni w

Bardziej szczegółowo

O rolnictwie ekologicznym

O rolnictwie ekologicznym O rolnictwie ekologicznym Limanowa 23.02.2016 Ewa Smuk Stratenwerth Stowarzyszenie ZIARNO Co to jest rolnictwo ekologiczne? całościowy system gospodarowania, wspierający różnorodność biologiczną, cykle

Bardziej szczegółowo

Akty prawne w zakresie rolnictwa ekologicznego

Akty prawne w zakresie rolnictwa ekologicznego Akty prawne w zakresie rolnictwa ekologicznego Rolnictwo ekologiczne w Polsce prowadzone jest w oparciu o przepisy obowiązujące w państwach członkowskich UE i przepisy krajowe. Do podstawowych aktów prawnych

Bardziej szczegółowo

PROGRAM CERTYFIKACJI PRZETWÓRSTWO PRODUKTÓW ROLNICTWA EKOLOGICZNEGO ORAZ WPROWADZANIE DO OBROTU PRODUKTÓW ROLNICTWA EKOLOGICZNEGO W TYM IMPORTOWANYCH

PROGRAM CERTYFIKACJI PRZETWÓRSTWO PRODUKTÓW ROLNICTWA EKOLOGICZNEGO ORAZ WPROWADZANIE DO OBROTU PRODUKTÓW ROLNICTWA EKOLOGICZNEGO W TYM IMPORTOWANYCH Opracował: Zatwierdził: Strona/Stron: 1/5 1. Informacje wstępne Przedstawiony program certyfikacji ekologicznych produktów stosowany jest przez Biuro Certyfikacji COBICO Sp. z o.o. COBICO Sp. z o.o. jako

Bardziej szczegółowo

29.11.2011 Renata Przegalińska. Biuro Rolnictwa Ekologicznego i Produktów Regionalnych GIJHARS

29.11.2011 Renata Przegalińska. Biuro Rolnictwa Ekologicznego i Produktów Regionalnych GIJHARS Rejestr inspektorów rolnictwa ekologicznego Import produktów rolnictwa ekologicznego Znakowanie produktów rolnictwa ekologicznego Odstępstwa od wymogów obowiązujących w rolnictwie ekologicznym Zbiór ze

Bardziej szczegółowo

Program certyfikacji PCRE

Program certyfikacji PCRE Strona: 1 z 8 Obowiązuje od: 2015/08/17 Opracował: A.Klimas Zatwierdził: M.Kręcka 1. O FIRMIE 1.1. TÜV Rheinland Group należy do czołówki światowych jednostek certyfikujących. Posiada swoje biura i laboratoria

Bardziej szczegółowo

DZIAŁALNOŚĆ GOSPODARCZA PRZEDSIĘBIORSTW O LICZBIE PRACUJĄCYCH DO 9 OSÓB W 2008 R.

DZIAŁALNOŚĆ GOSPODARCZA PRZEDSIĘBIORSTW O LICZBIE PRACUJĄCYCH DO 9 OSÓB W 2008 R. Warszawa, 2009.10.16 DZIAŁALNOŚĆ GOSPODARCZA PRZEDSIĘBIORSTW O LICZBIE PRACUJĄCYCH DO 9 OSÓB W 2008 R. W Polsce w 2008 r. prowadziło działalność 1780 tys. przedsiębiorstw o liczbie pracujących do 9 osób

Bardziej szczegółowo

Dolnośląski O/W Kujawsko-Pomorski O/W Lubelski O/W. plan IV- XII 2003 r. Wykonanie

Dolnośląski O/W Kujawsko-Pomorski O/W Lubelski O/W. plan IV- XII 2003 r. Wykonanie Dolnośląski O/W Kujawsko-Pomorski O/W Lubelski O/W 14 371 13 455,56-915,44 93,63% 11 033 10 496,64-536,36 95,14% 10 905 10 760,90-144,10 98,68% 697 576,69-120,31 82,74% 441 415,97-25,03 94,32% 622 510,30-111,70

Bardziej szczegółowo

Jutro rusza "Modernizacja"

Jutro rusza Modernizacja Jutro rusza "Modernizacja" 20.04.2009. 20.04.2009 - Od jutra 21 kwietnia można składać wnioski o przyznanie pomocy finansowej z działania Modernizacja gospodarstw rolnych finansowanego z PROW 2007-2013.

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Urząd Statystyczny w Katowicach

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Urząd Statystyczny w Katowicach GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Urząd Statystyczny w Katowicach Notatka informacyjna PRODUKT KRAJOWY BRUTTO RACHUNKI REGIONALNE W 2008 R. 1 PRODUKT KRAJOWY BRUTTO W 2008 roku wartość wytworzonego produktu krajowego

Bardziej szczegółowo

Nadzór farmaceutyczny. w weterynarii. dr Jacek Boruta. Główny Inspektorat Weterynarii Jachranka, maj/czerwiec 2012r.

Nadzór farmaceutyczny. w weterynarii. dr Jacek Boruta. Główny Inspektorat Weterynarii Jachranka, maj/czerwiec 2012r. Nadzór farmaceutyczny w weterynarii dr Jacek Boruta Główny Inspektorat Weterynarii Jachranka, maj/czerwiec 2012r. DEFINICJE produktem leczniczym - jest substancja lub mieszanina substancji, posiadająca

Bardziej szczegółowo

Fizyczne rozmiary produkcji zwierzęcej w 2014 r.

Fizyczne rozmiary produkcji zwierzęcej w 2014 r. GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Warszawa, 08.09.2015 r. Opracowanie sygnalne Fizyczne rozmiary produkcji zwierzęcej w 2014 r. W 2014 r. uzyskano następujący poziom produkcji podstawowych produktów zwierzęcych:

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 29 lutego 2008 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 29 lutego 2008 r. ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 29 lutego 2008 r. w sprawie podziału środków Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 2013 Na podstawie art. 16 ustawy z dnia 7 marca 2007

Bardziej szczegółowo

POWIERZCHNIA UŻYTKÓW ROLNYCH WEDŁUG WOJEWÓDZTW. Województwo

POWIERZCHNIA UŻYTKÓW ROLNYCH WEDŁUG WOJEWÓDZTW. Województwo ROLNICTWO POMORSKIE NA TLE KRAJU W LICZBACH INFORMACJE OGÓLNE (Źródło informacji ROCZNIK STATYSTYCZNY ROLNICTWA 2015 Głównego Urzędu Statystycznego opublikowany 15 stycznia 2016 r.) POWIERZCHNIA UŻYTKÓW

Bardziej szczegółowo

POWIERZCHNIA UŻYTKÓW ROLNYCH WEDŁUG WOJEWÓDZTW. Województwo

POWIERZCHNIA UŻYTKÓW ROLNYCH WEDŁUG WOJEWÓDZTW. Województwo ROLNICTWO POMORSKIE NA TLE KRAJU W LICZBACH INFORMACJE OGÓLNE (Źródło informacji ROCZNIK STATYSTYCZNY ROLNICTWA 2016 Głównego Urzędu Statystycznego opublikowany 15 stycznia 2017 r.) POWIERZCHNIA UŻYTKÓW

Bardziej szczegółowo

NIE TAK. III. Osoba upoważniona do reprezentowania wnioskodawcy. IV. Dane osoby uprawnionej do kontaktu

NIE TAK. III. Osoba upoważniona do reprezentowania wnioskodawcy. IV. Dane osoby uprawnionej do kontaktu Wniosek o przyznanie pomocy w ramach działania 133 Działania informacyjne i promocyjne 1 Agencja Rynku Rolnego,00-400 Warszawa, ul. Nowy Świat 6/12 Potwierdzenie przyjęcia wniosku. Znak sprawy I. Cel złożenia

Bardziej szczegółowo

ROLNICTWO W LICZBACH. Pomorski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Lubaniu

ROLNICTWO W LICZBACH. Pomorski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Lubaniu Pomorski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Lubaniu Lubań, ul. Tadeusza Maderskiego 3 83-422 Nowy Barkoczyn tel. 58 326-39-00, fax. 58 309-09-45 e-mail: sekretariat@podr.pl, www.podr.pl ROLNICTWO W LICZBACH

Bardziej szczegółowo

Działalność gospodarcza przedsiębiorstw o liczbie pracujących do 9 osób w 2015 r.

Działalność gospodarcza przedsiębiorstw o liczbie pracujących do 9 osób w 2015 r. GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Warszawa, 03.10.2016 r. Opracowanie sygnalne Działalność gospodarcza przedsiębiorstw o liczbie pracujących do 9 osób w 2015 r. W 2015 r. działalność gospodarczą w Polsce prowadziło

Bardziej szczegółowo

Produkcja cukru ekologicznego. dr inż. Maciej Wojtczak

Produkcja cukru ekologicznego. dr inż. Maciej Wojtczak dr inż. Maciej Wojtczak Żywność ekologiczna?? CUKIER EKOLOGICZNY? ORGANIC SUGAR 2 Rolnictwo ekologiczne To sposób gospodarowania ograniczający zależność od nakładów zewnętrznych poprzez stymulowanie biologicznych

Bardziej szczegółowo

Warunki przyznania pomocy finansowej w ramach poddziałania Wsparcie na przystępowanie do systemów jakości objętego PROW 2014-2020

Warunki przyznania pomocy finansowej w ramach poddziałania Wsparcie na przystępowanie do systemów jakości objętego PROW 2014-2020 Warunki przyznania pomocy finansowej w ramach poddziałania Wsparcie na przystępowanie do systemów jakości objętego PROW 2014-2020 1. W ramach poddziałania pomoc przyznawana jest rolnikowi aktywnemu zawodowo,

Bardziej szczegółowo

Żłobki i kluby dziecięce w 2013 r.

Żłobki i kluby dziecięce w 2013 r. Materiał na konferencję prasową w dniu 3 maja 214 r. GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Społecznych i Warunków Życia Notatka informacyjna Żłobki i kluby dziecięce w 213 r. W pierwszym kwartale

Bardziej szczegółowo

Stan i perspektywy rozwoju rolnictwa ekologicznego i rynku produktów ekologicznych

Stan i perspektywy rozwoju rolnictwa ekologicznego i rynku produktów ekologicznych Stan i perspektywy rozwoju rolnictwa ekologicznego i rynku produktów ekologicznych Dr Krzysztof Jończyk Kongres Innowacji Polskich, Kraków, 10.03.2015 1 r. Rolnictwo ekologiczne Rozp. Rady (WE) 834/2007

Bardziej szczegółowo

Żłobki i kluby dziecięce w 2012 r.

Żłobki i kluby dziecięce w 2012 r. Materiał na konferencję prasową w dniu 29 maja 213 r. GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Departament Badań Społecznych i Warunków Życia Notatka informacyjna Żłobki i kluby dziecięce w 212 r. W pierwszym kwartale

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZTWO PODLASKIE W LICZBACH RAPORT Z WYNIKÓW NARODOWEGO SPISU POWSZECHNEGO LUDNOŚCI I MIESZKAŃ Kobiety Mężczyźni.

WOJEWÓDZTWO PODLASKIE W LICZBACH RAPORT Z WYNIKÓW NARODOWEGO SPISU POWSZECHNEGO LUDNOŚCI I MIESZKAŃ Kobiety Mężczyźni. WOJEWÓDZTWO PODLASKIE W LICZBACH RAPORT Z WYNIKÓW NARODOWEGO SPISU POWSZECHNEGO LUDNOŚCI I MIESZKAŃ 2002 Ludność według płci (w tys.) Razem 1208,6 -mężczyźni 591,2 -kobiety 617,4 W miastach (711,6): -mężczyźni

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Warszawa, 20. 02. 2017 r. Opracowanie sygnalne Ceny produktów rolnych w styczniu 2017 r. Na rynku rolnym w styczniu 2017 r., zarówno w skupie jak i na targowiskach w skali miesiąca

Bardziej szczegółowo

PODSUMOWANIA. Podsumowanie roku kontrolnego 2012/2013

PODSUMOWANIA. Podsumowanie roku kontrolnego 2012/2013 Podsumowanie roku kontrolnego 2012/2013 PODSUMOWANIA Liczba kontroli Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych (IJHARS) wykonuje kontrole ex-post zgodnie z art. 17c ustawy z dnia 21 grudnia

Bardziej szczegółowo

Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa - Państwowy Instytut Badawczy. Stanisław Krasowicz. Puławy, 2008

Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa - Państwowy Instytut Badawczy. Stanisław Krasowicz. Puławy, 2008 Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa - Państwowy Instytut Badawczy GŁÓWNE UWARUNKOWANIA KONKURENCYJNOŚCI POLSKIEGO ROLNICTWA Stanisław Krasowicz Puławy, 2008 Polska to kraj: o stosunkowo dużym potencjale

Bardziej szczegółowo

Działanie ROLNICTWO EKOLOGICZNE WYMOGI I ZASADY REALIZACJI

Działanie ROLNICTWO EKOLOGICZNE WYMOGI I ZASADY REALIZACJI Działanie ROLNICTWO EKOLOGICZNE WYMOGI I ZASADY REALIZACJI Działanie Rolnictwo ekologiczne jest działaniem wieloletnim - rolnik podejmuje zobowiązanie do prowadzenia określonej produkcji ekologicznej na

Bardziej szczegółowo

ROLNICTWO POMORSKIE NA TLE KRAJU W LICZBACH INFORMACJE OGÓLNE

ROLNICTWO POMORSKIE NA TLE KRAJU W LICZBACH INFORMACJE OGÓLNE ROLNICTWO POMORSKIE NA TLE KRAJU W LICZBACH INFORMACJE OGÓLNE (Źródło informacji ROCZNIK STATYSTYCZNY ROLNICTWA 2014 Głównego Urzędu Statystycznego) POWIERZCHNIA UŻYTKÓW ROLNYCH WEDŁUG WOJEWÓDZTW według

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 30 października 2015 r. Poz. 1755 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 12 października 2015 r. w sprawie wysokości dostępnych

Bardziej szczegółowo

Od 25 marca rusza Ułatwianie startu młodym rolnikom

Od 25 marca rusza Ułatwianie startu młodym rolnikom Od 25 marca rusza Ułatwianie startu młodym rolnikom 25.03.2009. Od 25 marca w oddziałach regionalnych Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, będzie można składać w tym roku wnioski o przyznanie

Bardziej szczegółowo

ROLNICTWO POMORSKIE NA TLE KRAJU W LICZBACH

ROLNICTWO POMORSKIE NA TLE KRAJU W LICZBACH ROLNICTWO POMORSKIE NA TLE KRAJU W LICZBACH INFORMACJE OGÓLNE (Źródło informacji ROCZNIK STATYSTYCZNY ROLNICTWA 2010 Głównego Urzędu Statystycznego) ROLNICZE UŻYTKOWANIE GRUNTÓW WEDŁUG WOJEWÓDZTW użytki

Bardziej szczegółowo

ROLNICTWO POMORSKIE NA TLE KRAJU W LICZBACH INFORMACJE OGÓLNE (Źródło informacji ROCZNIK STATYSTYCZNY ROLNICTWA 2013 Głównego Urzędu Statystycznego)

ROLNICTWO POMORSKIE NA TLE KRAJU W LICZBACH INFORMACJE OGÓLNE (Źródło informacji ROCZNIK STATYSTYCZNY ROLNICTWA 2013 Głównego Urzędu Statystycznego) ROLNICTWO POMORSKIE NA TLE KRAJU W LICZBACH INFORMACJE OGÓLNE (Źródło informacji ROCZNIK STATYSTYCZNY ROLNICTWA 2013 Głównego Urzędu Statystycznego) POWIERZCHNIA UŻYTKÓW ROLNYCH WEDŁUG WOJEWÓDZTW według

Bardziej szczegółowo

Pszenica... 63,45 61,14 69,23 63,66 106,9 92,0. Żyto... 54,43 50,34 60,56 53,13 108,1 87,7. Jęczmień... 59,49 57,82 57,87 60,47 108,2 104,5

Pszenica... 63,45 61,14 69,23 63,66 106,9 92,0. Żyto... 54,43 50,34 60,56 53,13 108,1 87,7. Jęczmień... 59,49 57,82 57,87 60,47 108,2 104,5 GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Warszawa, 20.09. Opracowanie sygnalne Ceny produktów rolnych w sierpniu r. W sierpniu r., zarówno w skupie, jak i na targowiskach odnotowano spadek cen większości produktów roślinnych,

Bardziej szczegółowo

d) środki europejskie na finansowanie programów z zał. nr 4 i 15;

d) środki europejskie na finansowanie programów z zał. nr 4 i 15; Opinia nr 9 Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi o projekcie ustawy budżetowej na rok 2014 w zakresie rolnictwa dla Komisji Finansów Publicznych uchwalona na posiedzeniu w dniu 23 października 2013 r. Komisja

Bardziej szczegółowo

1. Pomoc przysługuje w kolejności ustalonej dla województwa przy zastosowaniu kryteriów wyboru operacji. 2. O kolejności przysługiwania pomocy

1. Pomoc przysługuje w kolejności ustalonej dla województwa przy zastosowaniu kryteriów wyboru operacji. 2. O kolejności przysługiwania pomocy 1. Pomoc przysługuje w kolejności ustalonej dla województwa przy zastosowaniu kryteriów wyboru operacji. 2. O kolejności przysługiwania pomocy decyduje suma uzyskanych punktów, z dokładnością do dwóch

Bardziej szczegółowo

Pomorski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Gdańsku. Trakt Św. Wojciecha 293, Gdańsk, tel , fax ,

Pomorski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Gdańsku. Trakt Św. Wojciecha 293, Gdańsk, tel , fax , Pomorski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Gdańsku Trakt Św. Wojciecha 293, 80-001 Gdańsk, tel. 58 326-39-00, fax. 58 309-09-45, e-mail: sekretariat@podr.pl, www.podr.pl Spis treści: INFORMACJE OGÓLNE 3-8

Bardziej szczegółowo

DZIAŁALNOŚĆ GOSPODARCZA PODMIOTÓW Z KAPITAŁEM ZAGRANICZNYM 1 W WOJEWÓDZTWIE WIELKOPOLSKIM W 2013 R.

DZIAŁALNOŚĆ GOSPODARCZA PODMIOTÓW Z KAPITAŁEM ZAGRANICZNYM 1 W WOJEWÓDZTWIE WIELKOPOLSKIM W 2013 R. URZĄD STATYSTYCZNY W POZNANIU ul. Wojska Polskiego 27/29, 60 624 Poznań Opracowania sygnalne Data opracowania: luty 2015 Kontakt: e mail: SekretariatUSPOZ@stat.gov.pl tel. 61 27 98 200, fax 61 27 98 100

Bardziej szczegółowo

Informacja nt. zatrudniania cudzoziemców w Polsce (data opracowania: kwiecień 2015 r.)

Informacja nt. zatrudniania cudzoziemców w Polsce (data opracowania: kwiecień 2015 r.) Informacja nt. zatrudniania cudzoziemców w Polsce (data opracowania: kwiecień 2015 r.) Główne wnioski: W 2014 r. wzrosła skala zatrudnienia cudzoziemców w Polsce, szczególnie wysoki wzrost dotyczy podejmowania

Bardziej szczegółowo

POMORSKA WIEŚ DZISIAJ

POMORSKA WIEŚ DZISIAJ POMORSKA WIEŚ DZISIAJ Nowoczesna, europejska i aktywna Lęborski Pucki Słupski Wejherowski Bytowski Człuchowski Chojnicki Kartuski Kościerski Starogardzki OBSZAR DZIAŁANIA 16 POWIATÓW Nowodworski Gdański

Bardziej szczegółowo

Realizacja mechanizmu Dopłat do materiału siewnego w województwie pomorskim.

Realizacja mechanizmu Dopłat do materiału siewnego w województwie pomorskim. Realizacja mechanizmu Dopłat do materiału siewnego w województwie pomorskim. Mechanizm dopłat do materiału siewnego wykorzystywanego w produkcji od samego początku funkcjonowania tj. od 2007 roku cieszy

Bardziej szczegółowo

Pszenica... 63,45 61,14 70,98 69,23 111,9 97,5. Żyto... 54,43 50,34 60,92 60,56 116,7 99,4. Jęczmień... 59,49 57,82 66,23 57,87 101,5 87,4

Pszenica... 63,45 61,14 70,98 69,23 111,9 97,5. Żyto... 54,43 50,34 60,92 60,56 116,7 99,4. Jęczmień... 59,49 57,82 66,23 57,87 101,5 87,4 GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Warszawa, 21.08.2017 Opracowanie sygnalne Ceny produktów rolnych w lipcu 2017 r. W lipcu 2017 r., w skupie odnotowano spadek cen większości podstawowych produktów rolnych, wzrosły

Bardziej szczegółowo

Budownictwo mieszkaniowe a) w okresie I-II 2014 r.

Budownictwo mieszkaniowe a) w okresie I-II 2014 r. Warszawa, 17.3.214 r. Budownictwo mieszkaniowe a) w okresie I-II 214 r. Według wstępnych danych, w okresie styczeń-luty 214 r. oddano do użytkowania 2378 mieszkań, tj. o 4,9% mniej w porównaniu z analogicznym

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 22 września 2016 r. Poz. 1523 ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW z dnia 5 września 2016 r. w sprawie realizacji przez Agencję Rynku Rolnego zadań związanych

Bardziej szczegółowo

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI

POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI POLSKIE CENTRUM AKREDYTACJI AKREDYTACJA JEDNOSTEK CERTYFIKUJĄCYCH W ZAKRESIE ROLNICTWA EKOLOGICZNEGO Wydanie 8 Warszawa, 5.08.2015 r. Spis treści 1 Wprowadzenie... 3 2 Definicje... 3 3 Wymagania akredytacyjne...

Bardziej szczegółowo

Zatrudnimy tylko doświadczonego pracownika

Zatrudnimy tylko doświadczonego pracownika Zatrudnimy tylko doświadczonego pracownika Na koniec I kwartału 2012 roku stopa bezrobocia uplasowała się na poziomie 13,3 proc. Według danych serwisu Szybkopraca.pl w tym okresie najłatwiej było znaleźć

Bardziej szczegółowo

Warszawa, dnia 27 kwietnia 2016 r. Poz. 577

Warszawa, dnia 27 kwietnia 2016 r. Poz. 577 Warszawa, dnia 27 kwietnia 2016 r. Poz. 77 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI 1) z dnia 19 kwietnia 2016 r. w sprawie wykazu produktów i grup produktów, ze względu na które mogą być tworzone

Bardziej szczegółowo

Płatności bezpośrednie w Polsce. charakterystyka zróżnicowania. przestrzennego. wersja wstępna

Płatności bezpośrednie w Polsce. charakterystyka zróżnicowania. przestrzennego. wersja wstępna FUNDACJA PROGRAMÓW POMOCY DLA ROLNICTWA SEKCJA ANALIZ EKONOMICZNYCH POLITYKI ROLNEJ ul. Wspólna 30 Pokój 338 00-930 Warszawa http://www.fapa.org.pl tel. (+48 22) 623-19-70 623-19-81 fax. (+48 22) 623-19-09

Bardziej szczegółowo

Pomoc jest udzielana na inwestycje dotyczące modernizacji lub rozwoju pierwotnej produkcji roślinnej lub zwierzęcej, z wyłączeniem produkcji leśnej i

Pomoc jest udzielana na inwestycje dotyczące modernizacji lub rozwoju pierwotnej produkcji roślinnej lub zwierzęcej, z wyłączeniem produkcji leśnej i Działanie 121. Modernizacja gospodarstw rolnych Kamińska Agnieszka Ekonomia, III rok Wsparcie modernizacji gospodarstw rolnych w celu zwiększenia ich efektywności poprzez lepsze wykorzystanie czynników

Bardziej szczegółowo

Fizyczne rozmiary produkcji zwierzęcej w 2016 r.

Fizyczne rozmiary produkcji zwierzęcej w 2016 r. GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Warszawa, 08.09.2017 r. Opracowanie sygnalne Fizyczne rozmiary produkcji zwierzęcej w 2016 r. W 2016 r. uzyskano następujący poziom produkcji podstawowych produktów zwierzęcych:

Bardziej szczegółowo

Alternatywne formy gospodarowania w rolnictwie wspierane w ramach WPR 2014-2020

Alternatywne formy gospodarowania w rolnictwie wspierane w ramach WPR 2014-2020 Alternatywne formy gospodarowania w rolnictwie wspierane w ramach WPR 2014-2020 Grażyna Niewęgłowska Jachranka, 9-11 grudnia 2013 roku Agenda 1 Wstęp 2 3 Wspieranie w ramach PROW Produkcja Ekologiczna

Bardziej szczegółowo

Pszenica... 68,21 65,95 62,54 63,36 97,3 101,3. Żyto... 50,79 51,72 53,80 54,51 103,8 101,3. Jęczmień... 59,07 61,60 59,43 59,09 105,3 99,4

Pszenica... 68,21 65,95 62,54 63,36 97,3 101,3. Żyto... 50,79 51,72 53,80 54,51 103,8 101,3. Jęczmień... 59,07 61,60 59,43 59,09 105,3 99,4 GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Warszawa, 19.07.2016 Opracowanie sygnalne Ceny produktów rolnych w czerwcu 2016 r. Na rynku rolnym w czerwcu 2016 r., w porównaniu z majem 2016 r., wzrosły ceny większości produktów

Bardziej szczegółowo

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ DZIENNIK USTAW RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Warszawa, dnia 5 września 2014 r. Poz. 1190 R O ZP O R ZĄ D ZENIE R A D Y M I N I S T R Ó W z dnia 4 września 2014 r. w sprawie realizacji przez Agencję Rynku Rolnego

Bardziej szczegółowo

Aleksandra Rybińska, Anna ElŜbieta Strzała. 2.2. Organizacje poŝytku publicznego. 2.2.1. Profil statystyczny 1

Aleksandra Rybińska, Anna ElŜbieta Strzała. 2.2. Organizacje poŝytku publicznego. 2.2.1. Profil statystyczny 1 Aleksandra Rybińska, Anna ElŜbieta Strzała 2.2. Organizacje poŝytku publicznego 2.2.1. Profil statystyczny 1 Według stanu na dzień 31 grudnia 2007 r. w rejestrze organizacji poŝytku publicznego KRS zarejestrowanych

Bardziej szczegółowo

KOMISJA EUROPEJSKA. Bruksela, dnia 13.IX.2006 K(2006)4010 wersja ostateczna. Pomocy państwa N 531/2006 Polska Mapa pomocy regionalnej 2007-2013

KOMISJA EUROPEJSKA. Bruksela, dnia 13.IX.2006 K(2006)4010 wersja ostateczna. Pomocy państwa N 531/2006 Polska Mapa pomocy regionalnej 2007-2013 KOMISJA EUROPEJSKA Bruksela, dnia 13.IX.2006 K(2006)4010 wersja ostateczna Dotyczy: Pomocy państwa N 531/2006 Polska Mapa pomocy regionalnej 2007-2013 Szanowna Pani Minister! 1. PROCEDURA 1. Pismem z dnia

Bardziej szczegółowo

Rola kobiet w rolnictwie i na obszarach wiejskich badania ankietowe IERiGŻ-PIB

Rola kobiet w rolnictwie i na obszarach wiejskich badania ankietowe IERiGŻ-PIB Instytut Ekonomiki Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej-Państwowy Instytut Badawczy Rola kobiet w rolnictwie i na obszarach wiejskich badania ankietowe IERiGŻ-PIB dr hab. Agnieszka Wrzochalska prof. IERiGŻ-PIB

Bardziej szczegółowo

Program Rozwoju Obszarów Wiejskich Renty Strukturalne

Program Rozwoju Obszarów Wiejskich Renty Strukturalne Program Rozwoju Obszarów Wiejskich Renty Strukturalne Magdalena Habrowicz Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego Ekonomia, rok III 12 XI 2009 r. Renty strukturalne są jednym z działań realizowanych w ramach

Bardziej szczegółowo

USTAWA O GOSPODARCE OPAKOWANIAMI I ODPADAMI OPAKOWANIOWYMI

USTAWA O GOSPODARCE OPAKOWANIAMI I ODPADAMI OPAKOWANIOWYMI USTAWA O GOSPODARCE OPAKOWANIAMI I ODPADAMI OPAKOWANIOWYMI Okresy przejściowe W 2014 zakończył się dla Polski kolejny okres przejściowy w realizacji poziomów odzysku i recyklingu określonych zmienioną

Bardziej szczegółowo

OBWIESZCZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI1) z dnia 22 czerwca 2011 r. w sprawie zmiany Krajowego Programu Restrukturyzacji

OBWIESZCZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI1) z dnia 22 czerwca 2011 r. w sprawie zmiany Krajowego Programu Restrukturyzacji Monitor Polski Nr 61 Elektronicznie podpisany przez Grzegorz Paczowski Data: 2011.07.06 13:39:38 +02'00' 5088 Poz. 585 585 v.p l OBWIESZCZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI1) z dnia 22 czerwca 2011

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA Z KONTROLI URZĄDZEŃ SPALAJĄCYCH PALIWA GAZOWE

INFORMACJA Z KONTROLI URZĄDZEŃ SPALAJĄCYCH PALIWA GAZOWE Warszawa, maj 2015 INFORMACJA Z KONTROLI URZĄDZEŃ SPALAJĄCYCH PALIWA GAZOWE [Podtytuł dokumentu] [DATA] ACER [Adres firmy] INFORMACJA o wynikach kontroli akcesoriów odblaskowych Termin: I kwartał 2015

Bardziej szczegółowo

Pomorski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Gdańsku. Trakt Św. Wojciecha 293, Gdańsk, tel , fax ,

Pomorski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Gdańsku. Trakt Św. Wojciecha 293, Gdańsk, tel , fax , Pomorski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Gdańsku Trakt Św. Wojciecha 293, 80-001 Gdańsk, tel. 58 326-39-00, fax. 58 309-09-45, e-mail: sekretariat@podr.pl, www.podr.pl Spis treści Informacje ogólne 3 8

Bardziej szczegółowo

Regionalne uwarunkowania produkcji rolniczej w Polsce. Stanisław Krasowicz Jan Kuś Warszawa, Puławy, 2015

Regionalne uwarunkowania produkcji rolniczej w Polsce. Stanisław Krasowicz Jan Kuś Warszawa, Puławy, 2015 Regionalne uwarunkowania produkcji rolniczej w Polsce Stanisław Krasowicz Jan Kuś Warszawa, Puławy, 2015 Hipoteza 1. Zasoby czynników produkcji (ziemi, pracy, kapitału) wyznaczają potencjał produkcyjny

Bardziej szczegółowo

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY

GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY GŁÓWNY URZĄD STATYSTYCZNY Warszawa, 21. 03. 2017 r. Opracowanie sygnalne Ceny produktów rolnych w lutym 2017 r. Na rynku rolnym w lutym 2017 r., zarówno w skupie, jak i na targowiskach w skali miesiąca

Bardziej szczegółowo

Ułatwienie startu młodym rolnikom. Cel

Ułatwienie startu młodym rolnikom. Cel Ułatwienie startu młodym rolnikom Wysocka Marta Szkoła Główna Gospodarstwa Wiejskiego W Polsce około jedna piąta gospodarstw jest prowadzona przez osoby powyżej 55 roku życia. W celu stymulowania transferu

Bardziej szczegółowo

MINISTER ROLNICTWA I ROZWOJU WSI

MINISTER ROLNICTWA I ROZWOJU WSI Warszawa, września 2016 r. MINISTER ROLNICTWA I ROZWOJU WSI GZsd-0700-104/16 Pan Marek Kuchciński Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej W związku z interpelacją poselską nr 5310 Panów Posłów: Jarosława

Bardziej szczegółowo

Produkt Krajowy Brutto. Rachunki Regionalne w 2014 roku

Produkt Krajowy Brutto. Rachunki Regionalne w 2014 roku WWW.OBSERWATORIUM.MALOPOLSKA.PL Produkt Krajowy Brutto. Rachunki Regionalne w 2014 roku Opracowanie: Małopolskie Obserwatorium Rozwoju Regionalnego Departament Polityki Regionalnej Urząd Marszałkowski

Bardziej szczegółowo

Budownictwo mieszkaniowe a) w okresie I-XII 2013 r.

Budownictwo mieszkaniowe a) w okresie I-XII 2013 r. Warszawa, 17.1.214 r. Budownictwo mieszkaniowe a) w okresie I-XII 213 r. Według wstępnych danych, w okresie styczeń-grudzień 213 r. oddano do użytkowania 146122 mieszkania, tj. o 4,4% mniej niż w 212 r.

Bardziej szczegółowo