Pomiar barwy farb ceramicznych

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Pomiar barwy farb ceramicznych"

Transkrypt

1 Mgr inż. IRENA WITOSŁAWSKA, mgr inż. ANNA KARAŚ Instytut Szkła i Ceramiki w Warszawie, Zakład Badawczo-Produkcyjny Farb Ceramicznych Pomiar barwy farb ceramicznych To determine the difference of shade of the ceramic paints, both the methods - visuai and instrumental - arę used. The method of preparation of samples for colour testing is very important. 1. Wprowadzenie Farby, zgodnie z definicją podaną w normie dotyczącej farb i lakierów, to pigmentowy wyrób lakierowany w postaci cieczy, pasty lub proszku, który nałożony na podłoże tworzy kryjącą powłokę o właściwościach ochronnych, dekoracyjnych lub specyficznych technicznie [1]. Barwa jest definiowana jako cecha przedmiotu, którą widzimy, gdy usuniemy jego strukturę. Jest ona opisywana przez trzy niezależne zmienne: jasność, nasycenie i odcień. Każda postać farby, podobnie jak każdy barwny przedmiot, posiada swoją barwę. Jednak barwa jako właściwość nabiera istotnego znaczenia dopiero po zastosowaniu farby zgodnie z jej przeznaczeniem. Dlatego większość producentów farb nie bada barwy proszku, pasty czy lakieru, a koncentruje się na ocenie barwy farby w postaci powłoki na odpowiednim podłożu. Specyficznym rodzajem pomiaru barwy jest ocena wizualna. Wizualne porównywanie otrzymywanych powłok jest sposobem nie tylko kontrolowania produkcji, ale służy także wyznaczaniu dopuszczalnych tolerancji. W serii norm dotyczących badania farb i lakierów można znaleźć międzynarodową normę PN-EN ISO 3668 [2], w której opisano metodę wzrokowego porównywania barwy powłok z farb lub podobnych produktów z wzorcem (świeżo przygotowanym lub wzorcem odniesienia). Wymaganiem normy jest, aby przygotowanie próbek do badań odbywało się według ściśle ustalonej lub uzgodnionej metody, ponieważ metoda nakładania i grubość powłoki mogą w znaczący sposób wpływać na barwę. Barwę porównywanych powłok należy obserwować w ustalonych warunkach oświetlenia i obserwacji - albo w naturalnym świetle dziennym albo w świetle sztucznym, stosując w ostatnim przypadku komorę do porównywania barwy. Zalecane jest, aby wzrokowej oceny różnicy barw za pomocą jej składników - odcienia, chromy i jasności - dokonywać na podstawie schematu klasyfikacji, podanego w tablicy 1. Próbki należy obserwować pod kątem, który minimalizuje różnice połysku tak, aby odbicie zwierciadlane nie docierało do oka. W komorze do porównywania barwy zalecana jest obserwacja próbek pod kątem 45 przy oświetleniu pod kątem 0 lub odwrotnie. Stosowanie powyższego schematu klasyfikacji nie gwarantuje uniknięcia nieporozumień, które są zwykle wynikiem słownego opisu wrażeń barwnych. Zastąpienie wzrokowej oceny pomiarem instrumentalnym pozwala na liczbowe wyrażenie barwy próbki. Metody instrumentalnego oznaczania współrzędnych barwy i różnic barwy powłok lakierowych opisano w składającej się z trzech części normie międzynarodowej ISO 7724 [3]. Barwa jest jednoznacznie scharakteryzowana, dla zdefiniowanego obserwatora i zdefiniowanego źródła światła, przez współrzędne punktu w przestrzeni utworzonej przez trzy wzajemnie prostopadłe wektory. Spośród różnych współrzędnych barwy zalecanych przez Commission Internationale de 1'Eclairage (CIĘ), do pomiarów kolorymetrycznych powok lakierowych zakwalifikowano m. in. współrzędne barwy w przestrzeni CIĘ 1976 (L*a*b*). Tabela 1. Schemat klasyfikacji różnicy barw Klasa Niedostrzegalna różnica Stopień różnicy Bardzo nieznaczna, tj. ledwo dostrzegalna różnica Nieznaczna, ale wyraźnie dostrzegalna różnica Umiarkowana różnica Znaczna różnica Bardzo duża różnica Składnikami różnicy barw są: Różnica odcienia Oznaczenie: DH (różnica w odcieniu) Ocena: od O do 5; bardziej żółta (ye, y), bardziej zielona (gr, g), bardziej czerwona (re, r), bardziej niebieska (bl, b) PRZYKŁAD: DH: 5ye (badana próbka odpowiada klasie 5 i jest bardziej żółta) Różnica chromy Oznaczenie: DC (różnica w chromie) Ocena: od O do 5; większa (+) lub mniejsza (-) PRZYKŁAD: DC: -2 (badana próbka odpowiada klasie 2 i ma mniejszą chrome) Różnica jasności Oznaczenie: DL (różnica jasności) Ocena: od O do 5; jaśniejsza ( + ) lub ciemniejsza (-) PRZYKŁAD: DL: -2 (badana próbka odpowiada klasie 2 i jest ciemniejsza) 26 Szkło i Ceramika ROCZNIK 57 (06)

2 Do pomiarów barwy zaleca się przeznaczenie iluminantu normalnego CIĘ D 65. [3] Należy podkreślić, że sposób przygotowania prób do pomiaru instrumentalnego i wizualnego jest identyczny. Pomiar instrumentalny zastępuje jedynie oko ludzkie". Jednak metoda instrumentalna jest bardziej wymagająca, jeśli chodzi o przestrzeganie reżimu przygotowania prób do badań. Człowiek, w ocenie barwy powłoki, nie uwzględnia wad samego podłoża, np. w postaci pęknięcia czy miejscowego zabrudzenia. Potrafi je zidentyfikować i wytłumaczyć. W próbach przygotowanych do pomiaru instrumentalnego należy wyeliminować wszystkie czynniki, które mogą mieć wpływ na barwę, a nie są związane z właściwościami badanej próbki. 2. Farby ceramiczne Farby ceramiczne występują w postaci barwnego proszku, pasty lub w formie termoplastycznej i znajdują zastosowanie - zgodnie z przedstawionym na rysunku 1 schematem-do zdobienia różnorodnych powierzchni ceramicznych, szklanych i emaliowanych. Każda farba ceramiczna nabiera charakterystycznych dla niej właściwości dekoracyjnych pod względem barwy, wylustrzenia i przezroczystości, dopiero po naniesieniu na odpowiednie podłoże i wypaleniu w temperaturze specyficznej dla danego wyrobu. Nałożenie farby na wyrób może być wykonywane z zastosowaniem różnych technik zdobniczych m. in. poprzez sitodruk, malowanie ręczne i natrysk, pod warunkiem zapewnienia grubości warstwy powierzchni farbowej po wypaleniu w zakresie od /zm do 25 /im (w zależności od rodzaju farby). Producenci wyrobów muszą zachować powtarzalność barwy dekoracji w całym cyklu produkcyjnym. W związku z tym barwa jest jedną z podstawowych właściwości, którą należy brać pod uwagę przy kontroli jakości farb ceramicznych. 3. Ocena barwy farb ceramicznych Ocena barwy produkowanych w ISiC farb ceramicznych wykonywana jest zarówno metodą wizualną, jak i instrumentalną, zgodnie z wymaganiami podanymi w międzynarodowych normach. Wizualna metoda znajduje zastosowanie wszędzie tam, gdzie specyfika zastosowania farby uniemożliwia przygotowanie płaskich próbek o gładkiej powierzchni, wymaganych do pomiaru instrumentalnego. Wykorzystywana jest również jako uzupełnienie metody instrumentalnej do wyznaczania dopuszczalnych różnic w barwie. Porównywanie próbek w ocenie wizualnej wykonywane jest, w zależności od ustalonych wymagań, w rozproszonym świetle dziennym lub/i z użyciem komory z oświetleniem sztucznym. FARBY DO ZDOBIENIA: Rys. 1. Zastosowanie farb ceramicznych. Na zdjęciach wykorzystano przykładowe palety farb wykonane w ZBP Farb Ceramicznych ISiC Szkło i Ceramika ROCZNIK 57 (06) 27

3 Klisza ze \f Emulsja \f wzorem XświatłoczułaA Ramka \/' Siatka A poliestrowe rkztou l UWANIb S A Sito ze wzorem do druku Farba v Medium proszkowa A organiczne PASTY nn ripi IKII 'Stanowisko^/ Papier V Pasta l do druku y\odbijankowya. J Rys. 2. Schemat procesu przygotowania prób tarb ceramicznych do pomiaru barwy technikąsitodruku, z uwzględnieniem rodzaju zdobionego podłoża. Na zdjęciach przedstawiono przykłady próbek przygotowanych do pomiaru barwy farb ceramicznych 28 Szkło i Ceramika ROCZNIK 57 (06)

4 Tabela 2. Wyniki pomiarów dla żółtej farby naszkliwnej uszeregowane w kolejności wzrastającej ilości naniesionej na podłoże farby Lp. Stosunek farba: zaprawiacz [g] Wy s. stołu [mm] Warunki druku Nacisk rakla [MPa] Parametry barwy L* a* b* Ilość farby [g] Grubość warstwy [urn] 1 80,09 3,89 50,09 0, ,30 3,41 50,02 0,074,5 3 79,61 3,96 50,86 0, ,01 3,92 50,61 0, ,01 3, ,077,5 6 79,67 4,60 52, 0,078,5 7 79,51 4,73 52,49 0,079,5 8 79,60 4,81 52, ,98 4,05 51,25 0, ,28 7,09 57,34 0,098 14,5 78,31 7,44 58, ,25 7,70 58, ,81 7,62 58, , ,50 7,61 57, , , 7,53 57,92 10,5 78,25 7,33 57, ,14 7,89 58,77,5 77,74 8,23 59,14 17, ,40 9, ,28 9,56 60,72 28, ,44 9,41 61,14 29, ,09 10,00 61, ,14 9,96 61, ,99 10,66 61,98 36,5 Pomiary parametrów barwy farb ceramicznych w systemie CIĘ L*a*b* prowadzone są za pomocą przedstawionego na zdjęciu obok spektrofotometru LabScan XE firmy Hunter Lab o geometrii 45 /0, w oświetleniu D 6S, w warunkach obserwacji 10. Z zastosowaniem ww. urządzenia oznaczane są parametry: L* - punkt na osi jasności barwy; zmienia się od 100 do O, od barwy białej do czarnej, a* - punkt na osi barwy czerwień-zieleń; b* - punkt na osi barwy żółta-niebieska; A E* - różnica barwy. Oznaczana jest również różnica barwy CMC, w jednostkach CMC (l: c) i generowana jest elipsoida tolerancji barwy dla wybranego punktu odpowiadającego barwie próbki w układzie CIĘ L*a*b*. Szkło i Ceramika ROCZNIK 57 (06) 29

5 Współczynnik jasności do chromy [CMC (l:c)] przyjmowany jest dla większości farb jako równy 2:1. Przyjmuje się również, że badane próbki, zgodne z ustalonym wzorcem, leżą wewnątrz elipsoidy tolerancji wyznaczonej w układzie współrzędnych CIĘ L*a*b*, którego środek stanowią współrzędne wyznaczone dla wzorca badanej farby. Dopuszczalna różnica barwy jest zmienna w zależności od rodzaju farby i jej przeznaczenia. 4. Przygotowanie próbek farb ceramicznych do pomiaru barwy Z naszej praktyki laboratoryjnej wynika, że końcowy efekt wypalonej powierzchni farbowej w największym stopniu zależy od grubości naniesionej warstwy farby. Naniesienie farby w sposób równomierny i powtarzalny pod względem grubości powłoki zapewnia technika sitodruku. Schemat procesu przygotowania próbek do badań z zastosowaniem tej techniki przedstawiono na rysunku 2. Zdjęcia umieszczone na schemacie przedstawiają: 1 - kalka ceramiczna, 2 - próbka farby do zdobienia płytek, 3 - próbka farby do zdobienia powierzchni emaliowanych, 4 - próbka farby kryjącej do zdobienia szkła, 5 - próba farby transparentnej do zdobienia szkła, 6,7 - próbki farby naszkliwnej do zdobienia porcelany. Podczas przygotowania próbek do oceny barwy, wykonuje się równolegle wydruki z farby poddawanej ocenie i farby wzorcowej. Wydruki wykonywane są z użyciem tego samego zaprawiacza w jednakowej ilości, tego samego ekranu ze wzorem, na tym samym stanowisku i podłożu. W przypadku stosowania techniki sitodruku pośredniego, po wysuszeniu i pokryciu lakierem błonotwórczym, kalka nanoszona jest na jednakowe podłoże i wypalana w tym samym cyklu. W celu zapewniania powtarzalności wydruku do kontroli farb ceramicznych wprowadzono w ISiC sitodrukarkę półautomatyczną, która zastąpiła stosowaną dawniej sitodrukarkę ręczną. Ten rodzaj stanowiska do druku powoduje, że otrzymany wydruk nie zależy od osoby, która go wykonuje. 5. Pomiar barwy żółtej ceramicznej farby naszkliwnej Z proszku farby żółtej przygotowano techniką sitodruku próbki do pomiaru barwy. Starano się uzyskać różną grubość warstwy naniesionych powłok farbowych, poprzez zmienne stopnie zaprawienia past do druku oraz regulację parametrów druku. Z różnicy ważenia podłoży czystych i z naniesioną po wydruku pastą określano ilość naniesionej pasty. Ilość naniesionej farby obliczano ze stosunku zaprawienia danej pasty. 3,6 10 Samples S -3.fi 8.0f ,2 61, DE Rys. 3. Zbiorcze zestawienie różnic w poszczególnych parametrach barwy oraz różnicy barwy dla próbek farby żółtej (na osiach L*, a*, b* oraz AE* umieszczono parametry próbki o największej ilości naniesionej farby) 30 Szkło i Ceramika ROCZNIK 57 (06)

6 Zastosowano zaprawiacz 63/23 firmy Johnson-Matthey. Pasty drukowano z użyciem tego samego sita 10OT ze wzorem kółka o średnicy 55 mm, z zastosowaniem sitodrukarki półautomatycznej. Pokryte lakierem błonotwórczym kalki nanoszono na podłoże porcelanowe i wypalano w jednym cyklu w piecu komorowym w temperaturze 8 C, z przetrzymaniem izotermicznym 15 minut. Po pomiarze parametrów barwy próby przecinano, a następnie szlifowano w płaszczyźnie przecięcia z zachowaniem prostopadłości szlifowanej płaszczyzny do warstwy farby. Grubość warstwy farbowej po wypaleniu określano z dokładnością + /-0,5jum, za pomocą mikroskopu Reicherta w świetle odbitym. W tabeli 2 umieszczono wyniki pomiarów uszeregowane w kolejności wzrastającej ilości naniesionej na podłoże farby. Na rysunku 3 przedstawiono zbiorcze zestawienie różnic w poszczególnych parametrach barwy oraz różnicy barwy dla wszystkich wykonanych próbek farby żółtej, oznaczone zgodnie z kolejnościąpodanąw tabeli 2. Różnice odnoszą się do próbki nr24 o największej ilości naniesionej farby, której parametry umieszczono na osiach L*, a*, b* oraz A E*. Z analizy otrzymanych wyników wynika, że wraz ze spadkiem ilości naniesionej na podłoże farby i malejącą grubością warstwy farbowej po wypaleniu można zaobserwować stały wzrost jasności (parametr L* - do 3,6), spadek wartości parametrów a* i b* w kierunku barwy zielonej i niebieskiej oraz wzrost różnicy barwy A E*. Należy zaznaczyć, że wzrost parametru L* jest niewielki w porównaniu ze zmianami parametrów a* i b*, przy czym różnice w parametrze b* są większe (do 13,2) niż parametru a* (do 8,0). Na wykresach rys. 3 widać duży skok w różnicach parametrów barwy między próbkami 1-9 i próbkami Dla próbek 1-9 naniesiona na podłoże ilość farby wynosi od 0,072 do 0 g, a grubość warstwy farbowej po wypaleniu od do,5 ^m. Dla próbek naniesione ilości farby wyniosły od 0,098 do 36 g, a grubości warstwy od 14,5 do 21 urn. Na rys. 4 przedstawiono wykres zależności pomiędzy zmierzonągrubościąwarstwy powierzchni farbowej po wypaleniu a ilością naniesionej na podłoże farby (zależność tę można uznać w przybliżeniu za prostoliniową) , , ilość farby [g] Rys. 4. Wykres zależności grubości warstwy powierzchni farbowej po wypaleniu od ilości naniesionej na podłoże żółtej farby naszkliwnej Ogólnie można stwierdzić, że różnice w barwie są mniejsze przy większych ilościach naniesionej na podłoże farby i większych grubościach warstwy farbowej po wypaleniu. W zakresie cienkich warstw farbowych po wypaleniu, wystąpiły zauważalne różnice w barwie przy podobnej ilości naniesionej na podłoże farby i grubości warstwy farbowej po wypaleniu. Wynika z tego, że na występujące różnice w barwie mają wpływ również inne czynniki niż ilość naniesionej na podłoże farby i osiągnięta grubość warstwy farbowej po wypaleniu. Przypuszczalnie mogą to być m. in. siła krycia farb, prędkości ścinające występujące w czasie druku farb, jednorodność drukowanej pasty, upakowanie naniesionej na podłoże farby, własności reologiczne past (inne niż gęstość). Przeprowadzone badania pokazały jak ważnym elementem, w przypadku farb ceramicznych, jest sposób przygotowania próbek do badań barwy i jak istotne jest zachowanie jak największego reżimu podczas przygotowywania prób do porównawczych badań barwy. Literatura [1] PN-EN 971-1:1999 Terminy i definicje dotyczące wyrobów lakierowych [2] PN-EN ISO 3668:02 Farby i lakiery. Wzrokowe porównywanie barwy farb [3] PN-ISO 7724:03 Farby i lakiery. Kolorymetria Zawsze jest dobry czas na prenumeratę czasopisma Szkło i Ceramika" em: kolportaż sigma-not.pl przez Internet: faxem: (022) , , telefonicznie: (022) lub przelewem: Wydawnictwo SIGMA-NOT Spółka z o.o., Zakład Kolportażu, Konto: Zapraszamy Redakcja Szkło i Ceramika ROCZNIK 57 (06) 31

PODSTAWY BARWY, PIGMENTY CERAMICZNE

PODSTAWY BARWY, PIGMENTY CERAMICZNE PODSTAWY BARWY, PIGMENTY CERAMICZNE Barwa Barwą nazywamy rodzaj określonego ilościowo i jakościowo (długość fali, energia) promieniowania świetlnego. Głównym i podstawowym źródłem doznań barwnych jest

Bardziej szczegółowo

szkło klejone laminowane szkło klejone z użyciem folii na całej powierzchni.

szkło klejone laminowane szkło klejone z użyciem folii na całej powierzchni. SZKŁO LAMINOWANE dokument opracowany przez: w oparciu o Polskie Normy: PN-B-13083 Szkło budowlane bezpieczne PN-EN ISO 12543-5, 6 Szkło warstwowe i bezpieczne szkło warstwowe PN-EN 572-2 Szkło float definicje

Bardziej szczegółowo

LUSSO PREMIUM farba dyspersyjna

LUSSO PREMIUM farba dyspersyjna LUSSO PREMIUM farba dyspersyjna OPIS PRODUKTU: Wysokoelastyczna farba do malowania powierzchni powlekanych profili dekoracyjnych LINTON. Doskonała siła krycia. Półmatowa. Duża odporna na działanie światła.

Bardziej szczegółowo

Przenośne urządzenia pomiarowe...59. Nowy spectro-guide...59 Color-guide do małych detali...64 Color-guide do proszków... 64

Przenośne urządzenia pomiarowe...59. Nowy spectro-guide...59 Color-guide do małych detali...64 Color-guide do proszków... 64 Barwa - wprowadzenie...55 Przenośne urządzenia pomiarowe...59 Nowy spectro-guide...59 Color-guide do małych detali...64 Color-guide do proszków... 64 Wyposażenie do przenośnych urządzeń pomiarowych...66

Bardziej szczegółowo

Pojęcie Barwy. Grafika Komputerowa modele kolorów. Terminologia BARWY W GRAFICE KOMPUTEROWEJ. Marek Pudełko

Pojęcie Barwy. Grafika Komputerowa modele kolorów. Terminologia BARWY W GRAFICE KOMPUTEROWEJ. Marek Pudełko Grafika Komputerowa modele kolorów Marek Pudełko Pojęcie Barwy Barwa to wrażenie psychiczne wywoływane w mózgu człowieka i zwierząt, gdy oko odbiera promieniowanie elektromagnetyczne z zakresu światła

Bardziej szczegółowo

Co to jest współczynnik oddawania barw?

Co to jest współczynnik oddawania barw? Co to jest współczynnik oddawania barw? Światło i kolor Kolory są wynikiem oddziaływania oświetlenia z przedmiotami. Różne źródła światła mają różną zdolność do wiernego oddawania barw przedmiotów Oddawanie

Bardziej szczegółowo

WARUNKI TECHNICZNE 2. DEFINICJE

WARUNKI TECHNICZNE 2. DEFINICJE WARUNKI TECHNICZNE 1. ZAKRES WARUNKÓW TECHNICZNYCH W niniejszych WT określono wymiary i minimalne wymagania dotyczące jakości (w odniesieniu do wad optycznych i widocznych) szkła float stosowanego w budownictwie,

Bardziej szczegółowo

NORMA ZAKŁADOWA. 2.2 Grubość szkła szlifowanego oraz jego wymiary

NORMA ZAKŁADOWA. 2.2 Grubość szkła szlifowanego oraz jego wymiary NORMA ZAKŁADOWA I. CEL: Niniejsza Norma Zakładowa Diversa Diversa Sp. z o.o. Sp.k. stworzona została w oparciu o Polskie Normy: PN-EN 572-2 Szkło float. PN-EN 12150-1 Szkło w budownictwie Norma Zakładowa

Bardziej szczegółowo

MODELE KOLORÓW. Przygotował: Robert Bednarz

MODELE KOLORÓW. Przygotował: Robert Bednarz MODELE KOLORÓW O czym mowa? Modele kolorów,, zwane inaczej systemami zapisu kolorów,, są różnorodnymi sposobami definiowania kolorów oglądanych na ekranie, na monitorze lub na wydruku. Model RGB nazwa

Bardziej szczegółowo

PRZECIWZUŻYCIOWE POWŁOKI CERAMICZNO-METALOWE NANOSZONE NA ELEMENT SILNIKÓW SPALINOWYCH

PRZECIWZUŻYCIOWE POWŁOKI CERAMICZNO-METALOWE NANOSZONE NA ELEMENT SILNIKÓW SPALINOWYCH PRZECIWZUŻYCIOWE POWŁOKI CERAMICZNO-METALOWE NANOSZONE NA ELEMENT SILNIKÓW SPALINOWYCH AUTOR: Michał Folwarski PROMOTOR PRACY: Dr inż. Marcin Kot UCZELNIA: Akademia Górniczo-Hutnicza Im. Stanisława Staszica

Bardziej szczegółowo

Analiza porównawcza dwóch metod wyznaczania wskaźnika wytrzymałości na przebicie kulką dla dzianin

Analiza porównawcza dwóch metod wyznaczania wskaźnika wytrzymałości na przebicie kulką dla dzianin Analiza porównawcza dwóch metod wyznaczania wskaźnika wytrzymałości na przebicie kulką dla dzianin B. Wilbik-Hałgas, E. Ledwoń Instytut Technologii Bezpieczeństwa MORATEX Wprowadzenie Wytrzymałość na działanie

Bardziej szczegółowo

Metody badań kamienia naturalnego: Oznaczanie wytrzymałości na zginanie pod działaniem siły skupionej

Metody badań kamienia naturalnego: Oznaczanie wytrzymałości na zginanie pod działaniem siły skupionej Metody badań kamienia naturalnego: Oznaczanie wytrzymałości na zginanie pod działaniem siły skupionej 1. Zasady metody Zasada metody polega na stopniowym obciążaniu środka próbki do badania, ustawionej

Bardziej szczegółowo

METODY CHEMOMETRYCZNE W IDENTYFIKACJI ŹRÓDEŁ POCHODZENIA

METODY CHEMOMETRYCZNE W IDENTYFIKACJI ŹRÓDEŁ POCHODZENIA METODY CHEMOMETRYCZNE W IDENTYFIKACJI ŹRÓDEŁ POCHODZENIA AMFETAMINY Waldemar S. Krawczyk Centralne Laboratorium Kryminalistyczne Komendy Głównej Policji, Warszawa (praca obroniona na Wydziale Chemii Uniwersytetu

Bardziej szczegółowo

BADANIA PORÓWNAWCZE PAROPRZEPUSZCZALNOŚCI POWŁOK POLIMEROWYCH W RAMACH DOSTOSOWANIA METOD BADAŃ DO WYMAGAŃ NORM EN

BADANIA PORÓWNAWCZE PAROPRZEPUSZCZALNOŚCI POWŁOK POLIMEROWYCH W RAMACH DOSTOSOWANIA METOD BADAŃ DO WYMAGAŃ NORM EN PRACE INSTYTUTU TECHNIKI BUDOWLANEJ - KWARTALNIK nr 1 (137) 2006 BUILDING RESEARCH INSTITUTE - QUARTERLY No 1 (137) 2006 ARTYKUŁY - REPORTS Anna Sochan*, Anna Sokalska** BADANIA PORÓWNAWCZE PAROPRZEPUSZCZALNOŚCI

Bardziej szczegółowo

RHEOTEST Medingen Reometr RHEOTEST RN: Zakres zastosowań Smary

RHEOTEST Medingen Reometr RHEOTEST RN: Zakres zastosowań Smary RHEOTEST Medingen Reometr RHEOTEST RN: Zakres zastosowań Smary Zadania pomiarowe w pracach badawczo-rozwojowych Właściwości reologiczne materiałów smarnych, które determinuje sama ich nazwa, mają główny

Bardziej szczegółowo

Dzień dobry. Miejsce: IFE - Centrum Kształcenia Międzynarodowego PŁ, ul. Żwirki 36, sala nr 7

Dzień dobry. Miejsce: IFE - Centrum Kształcenia Międzynarodowego PŁ, ul. Żwirki 36, sala nr 7 Dzień dobry BARWA ŚWIATŁA Przemysław Tabaka e-mail: przemyslaw.tabaka@.tabaka@wp.plpl POLITECHNIKA ŁÓDZKA Instytut Elektroenergetyki Co to jest światło? Światło to promieniowanie elektromagnetyczne w zakresie

Bardziej szczegółowo

SPECYFIKACJE TECHNICZNE WYKONANIA I OBIORU ROBÓT BUDOWLANYCH ST.0.03

SPECYFIKACJE TECHNICZNE WYKONANIA I OBIORU ROBÓT BUDOWLANYCH ST.0.03 SPECYFIKACJE TECHNICZNE WYKONANIA I OBIORU ROBÓT BUDOWLANYCH ST.0.03 SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA ZABEZPIECZENIE ANTYKOROZYJNE KONSTRUKCJI STALOWYCH 1 1. WSTĘP 1.1. Przedmiot SST Przedmiotem niniejszej

Bardziej szczegółowo

Rys 1. Układ do wyznaczania charakterystyko kątowej

Rys 1. Układ do wyznaczania charakterystyko kątowej Kierunek Informatyka, studia stacjonarne, pierwszy stopień, sem. 6. Podstawy inŝynierii barwy. Laboratorium. Ćwiczenie nr. wersja z dnia, 17.05.010 Temat: ADANIE WŁAŚCIWOŚCI KOLOYMETYCZNYCH MONITOÓW. 1.

Bardziej szczegółowo

OPIS REMONTU PODŁOGI SPORTOWEJ W HALI SPORTOWEJ

OPIS REMONTU PODŁOGI SPORTOWEJ W HALI SPORTOWEJ OPIS REMONTU PODŁOGI SPORTOWEJ W HALI SPORTOWEJ OBIEKT : HALA SPORTOWA W BIAŁOŁĘCKIM OŚRODKU SPORTU W WARSZAWIE UL. ŚWIATOWIDA 56 INWESTOR : BIAŁOŁECKI OŚRODEK SPORTU 03-144 WARSZAWA UL. ŚWIATOWIDA 56

Bardziej szczegółowo

OZNAKOWANIE POZIOME ULIC NA TERENIE MIASTA KOŚCIERZYNA

OZNAKOWANIE POZIOME ULIC NA TERENIE MIASTA KOŚCIERZYNA Załącznik B SPECYFIKACJE TECHNICZNE WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT OZNAKOWANIE POZIOME ULIC NA TERENIE MIASTA KOŚCIERZYNA Kościerzyna, kwiecień 2007 r. 1. WSTĘP Specyfikacje techniczne wykonania i odbioru robót

Bardziej szczegółowo

Technologia wymagania edukacyjne

Technologia wymagania edukacyjne Technologia wymagania edukacyjne Zawód: Lakiernik 714(03) SZPN/SZ/07/19 714[03]/ZSZ/MENiS/ 2002.08.26 Program wykonany przez mgr inż. Tomasza Reclika Liczba godzin: 2 kl.-4 2012/13 Klasa II 1. Nanoszenie

Bardziej szczegółowo

INSTYTUT INŻYNIERII MATERIAŁOWEJ PŁ LABORATORIUM TECHNOLOGII POWŁOK OCHRONNYCH ĆWICZENIE 2

INSTYTUT INŻYNIERII MATERIAŁOWEJ PŁ LABORATORIUM TECHNOLOGII POWŁOK OCHRONNYCH ĆWICZENIE 2 INSTYTUT INŻYNIERII MATERIAŁOWEJ PŁ LABORATORIUM TECHNOLOGII POWŁOK OCHRONNYCH ĆWICZENIE 2 BADANIA ODPORNOŚCI NA KOROZJĘ ELEKTROCHEMICZNĄ SYSTEMÓW POWŁOKOWYCH 1. WSTĘP TEORETYCZNY Odporność na korozję

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE NR 9. Zakład Budownictwa Ogólnego. Stal - pomiar twardości metali metodą Brinella

ĆWICZENIE NR 9. Zakład Budownictwa Ogólnego. Stal - pomiar twardości metali metodą Brinella Zakład Budownictwa Ogólnego ĆWICZENIE NR 9 Stal - pomiar twardości metali metodą Brinella Instrukcja z laboratorium: Budownictwo ogólne i materiałoznawstwo Instrukcja do ćwiczenia nr 9 Strona 9.1. Pomiar

Bardziej szczegółowo

Ustawienia materiałów i tekstur w programie KD Max. MTPARTNER S.C.

Ustawienia materiałów i tekstur w programie KD Max. MTPARTNER S.C. Ustawienia materiałów i tekstur w programie KD Max. 1. Dwa tryby własności materiału Materiał możemy ustawić w dwóch trybach: czysty kolor tekstura 2 2. Podstawowe parametry materiału 2.1 Większość właściwości

Bardziej szczegółowo

Wykonał: Grzegorz Bączek

Wykonał: Grzegorz Bączek Praca dyplomowa magisterska Kierujący pracą: dr inż. Piotr Tomczuk Konsultant: dr inż. Marek Buda Wykonał: Grzegorz Bączek Zakres pracy: 1. Wstęp. 2. Charakterystyka rodzajów sygnalizatorów stosowanych

Bardziej szczegółowo

BADANIA POKRYWANIA RYS W PODŁOŻU BETONOWYM PRZEZ POWŁOKI POLIMEROWE

BADANIA POKRYWANIA RYS W PODŁOŻU BETONOWYM PRZEZ POWŁOKI POLIMEROWE PRACE INSTYTUTU TECHNIKI BUDOWLANEJ - KWARTALNIK nr 3 (151) 2009 BUILDING RESEARCH INSTITUTE - QUARTERLY No 3 (151) 2009 ARTYKUŁY - REPORTS Joanna Kokowska* BADANIA POKRYWANIA RYS W PODŁOŻU BETONOWYM PRZEZ

Bardziej szczegółowo

Technika świetlna. Przegląd rozwiązań i wymagań dla tablic rejestracyjnych. Dokumentacja zdjęciowa

Technika świetlna. Przegląd rozwiązań i wymagań dla tablic rejestracyjnych. Dokumentacja zdjęciowa Technika świetlna Przegląd rozwiązań i wymagań dla tablic rejestracyjnych. Dokumentacja zdjęciowa Wykonał: Borek Łukasz Tablica rejestracyjna tablica zawierająca unikatowy numer (kombinację liter i cyfr),

Bardziej szczegółowo

STATYCZNA PRÓBA ROZCIĄGANIA

STATYCZNA PRÓBA ROZCIĄGANIA Mechanika i wytrzymałość materiałów - instrukcja do ćwiczenia laboratoryjnego: STATYCZNA PRÓBA ROZCIĄGANIA oprac. dr inż. Jarosław Filipiak Cel ćwiczenia 1. Zapoznanie się ze sposobem przeprowadzania statycznej

Bardziej szczegółowo

PORÓWNANIE KRYTERIÓW JAKOŚCI BADAŃ RADIOGRAFICZNYCH RUR METODĄ PROSTOPADŁĄ I ELIPTYCZNĄ WG NORMY PN-EN 1435

PORÓWNANIE KRYTERIÓW JAKOŚCI BADAŃ RADIOGRAFICZNYCH RUR METODĄ PROSTOPADŁĄ I ELIPTYCZNĄ WG NORMY PN-EN 1435 PORÓWNANIE KRYTERIÓW JAKOŚCI BADAŃ RADIOGRAFICZNYCH RUR METODĄ PROSTOPADŁĄ I ELIPTYCZNĄ WG NORMY PN-EN 1435 1. WPROWADZENIE. CEL BADAŃ. Dr inż. Ryszard ŚWIĄTKOWSKI Mgr inż. Jacek HARAS Dokonując porównania

Bardziej szczegółowo

Oświetlenie. Modelowanie oświetlenia sceny 3D. Algorytmy cieniowania.

Oświetlenie. Modelowanie oświetlenia sceny 3D. Algorytmy cieniowania. Oświetlenie. Modelowanie oświetlenia sceny 3D. Algorytmy cieniowania. Chcąc osiągnąć realizm renderowanego obrazu, należy rozwiązać problem świetlenia. Barwy, faktury i inne właściwości przedmiotów postrzegamy

Bardziej szczegółowo

Badania charakterystyki sprawności cieplnej kolektorów słonecznych płaskich o zmniejszonej średnicy kanałów roboczych

Badania charakterystyki sprawności cieplnej kolektorów słonecznych płaskich o zmniejszonej średnicy kanałów roboczych Badania charakterystyki sprawności cieplnej kolektorów słonecznych płaskich o zmniejszonej średnicy kanałów roboczych Jednym z parametrów istotnie wpływających na proces odprowadzania ciepła z kolektora

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE 2 CERAMIKA BUDOWLANA

ĆWICZENIE 2 CERAMIKA BUDOWLANA ĆWICZENIE 2 CERAMIKA BUDOWLANA 2.1. WPROWADZENIE Norma PN-B-12016:1970 dzieli wyroby ceramiczne na trzy grupy: I, II i III. Zastępująca ją częściowo norma PN-EN 771-1 wyróżnia dwie grupy elementów murowych:

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie 5 POMIARY TWARDOŚCI. 1. Cel ćwiczenia. 2. Wprowadzenie

Ćwiczenie 5 POMIARY TWARDOŚCI. 1. Cel ćwiczenia. 2. Wprowadzenie Ćwiczenie 5 POMIARY TWARDOŚCI 1. Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest zaznajomienie studentów ze metodami pomiarów twardości metali, zakresem ich stosowania, zasadami i warunkami wykonywania pomiarów oraz

Bardziej szczegółowo

Wyznaczanie zależności współczynnika załamania światła od długości fali światła

Wyznaczanie zależności współczynnika załamania światła od długości fali światła Ćwiczenie O3 Wyznaczanie zależności współczynnika załamania światła od długości fali światła O3.1. Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest zbadanie zależności współczynnika załamania światła od długości fali

Bardziej szczegółowo

Grupa: Elektrotechnika, Studia stacjonarne, II stopień, sem. 1. wersja z dn Laboratorium Techniki Świetlnej

Grupa: Elektrotechnika, Studia stacjonarne, II stopień, sem. 1. wersja z dn Laboratorium Techniki Świetlnej Grupa: Elektrotechnika, Studia stacjonarne, II stopień, sem. 1. wersja z dn. 29.03.2016 aboratorium Techniki Świetlnej Ćwiczenie nr 5. TEMAT: POMIAR UMIACJI MATERIAŁÓW O RÓŻYCH WŁASOŚCIACH FOTOMETRYCZYCH

Bardziej szczegółowo

SPECYFIKACJA TECHNICZNA M.14.02.01.

SPECYFIKACJA TECHNICZNA M.14.02.01. SPECYFIKACJA TECHNICZNA M.14.02.01. POKRYWANIE POWŁOKAMI MALARSKIMI ELEMENTÓW KONSTRUKCJI MOSTOWYCH 1. Wstęp 1.1. Przedmiot ST Przedmiotem niniejszej Specyfikacji Technicznej są wymagania dotyczące wykonania

Bardziej szczegółowo

Zwracamy się z prośbą o przedstawienie oferty na usługę doradczą od jednostki naukowej w zakresie prac rozwojowych, polegających na:

Zwracamy się z prośbą o przedstawienie oferty na usługę doradczą od jednostki naukowej w zakresie prac rozwojowych, polegających na: Sieradz, dnia 21.03.2011 r. ZAPYTANIE OFERTOWE NR 03/2011 Dotyczy: Program Operacyjny Innowacyjna Gospodarka, lata 2007-2013 Działanie 1.4 Wsparcie projektów celowych Działanie 4.1 Wsparcie wdrożeń wyników

Bardziej szczegółowo

matowy, półpołysk, połysk 12 miesięcy w oryginalnych opakowaniach, w suchych pomieszczeniach w temperaturze 10 35 C

matowy, półpołysk, połysk 12 miesięcy w oryginalnych opakowaniach, w suchych pomieszczeniach w temperaturze 10 35 C VULMKORIZ-PUR OIL PRZYJAZNE ŚRODOWISKU ROZCIEŃCZALNE W WODZIE DLA ŚRODOWISKA NATURALNEGO NIESZKODLIWE DLA ZDROWIA Opis produktu: to jednoskładnikowa, poliuretanowa antykorozyjna farba pigmentowana fosforanem

Bardziej szczegółowo

POWIETRZE. Mieszanina gazów stanowiąca atmosferę ziemską niezbędna do życia oraz wszelkich procesów utleniania, złożona ze składników stałych.

POWIETRZE. Mieszanina gazów stanowiąca atmosferę ziemską niezbędna do życia oraz wszelkich procesów utleniania, złożona ze składników stałych. WŁASNOŚCI GAZÓW POWIETRZE Mieszanina gazów stanowiąca atmosferę ziemską niezbędna do życia oraz wszelkich procesów utleniania, złożona ze składników stałych. Składniki Masa w % (suche powietrze) Objętość

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenie nr 6 Temat: BADANIE ŚWIATEŁ DO JAZDY DZIENNEJ

Ćwiczenie nr 6 Temat: BADANIE ŚWIATEŁ DO JAZDY DZIENNEJ 60-965 Poznań Grupa: Elektrotechnika, sem 3., Podstawy Techniki Świetlnej Laboratorium wersja z dn. 03.11.2015 Ćwiczenie nr 6 Temat: BADANIE ŚWIATEŁ DO JAZDY DZIENNEJ Opracowanie wykonano na podstawie

Bardziej szczegółowo

BADANIE INTERFEROMETRU YOUNGA

BADANIE INTERFEROMETRU YOUNGA Celem ćwiczenia jest: BADANIE INTERFEROMETRU YOUNGA 1. poznanie podstawowych właściwości interferometru z podziałem czoła fali w oświetleniu monochromatycznym i świetle białym, 2. demonstracja możliwości

Bardziej szczegółowo

Kolekcja Symfonia kolorów

Kolekcja Symfonia kolorów Kolekcja Symfonia kolorów 1000 30 III III IV z 1300 53 IV z z III z 1001 41 III III III III III IV IV IV 1301 62 III III IV IV IV z 1002 60 P P P P P P I II 1302 71 P P I I II IV III III 1003 67 P P I

Bardziej szczegółowo

SPECYFIKACJE TECHNICZNE WYKONANIA i ODBIORU ROBÓT BUDOWLANYCH

SPECYFIKACJE TECHNICZNE WYKONANIA i ODBIORU ROBÓT BUDOWLANYCH 1 SPECYFIKACJE TECHNICZNE WYKONANIA i ODBIORU ROBÓT BUDOWLANYCH D- 07.01.01 OZNAKOWANIE POZIOME 2 1. WSTĘP 1.1. Przedmiot STWiORB Przedmiotem niniejszej specyfikacji technicznej wykonania i odbioru robót

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA ZABEZPIECZENIE ANTYKOROZYJNE ELEMENTÓW KONSTRUKCJI STALOWYCH METALIZOWANYCH PRZEZ MALOWANIE

SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA ZABEZPIECZENIE ANTYKOROZYJNE ELEMENTÓW KONSTRUKCJI STALOWYCH METALIZOWANYCH PRZEZ MALOWANIE SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA ZABEZPIECZENIE ANTYKOROZYJNE ELEMENTÓW KONSTRUKCJI STALOWYCH METALIZOWANYCH PRZEZ MALOWANIE 1. WSTĘP 1.1. Przedmiot SST Przedmiotem niniejszej Specyfikacji Technicznej

Bardziej szczegółowo

OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA

OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA OPIS PRZEDMIOTU ZAMÓWIENIA Temat: Naprawa wad ścianki rury i defektów powłoki izolacyjnej gazociągu DN400 PN 6.3 MPa, relacji Leśniewice - Kutno, wykazanych badaniem tłokiem diagnostycznym i pomiarami

Bardziej szczegółowo

WYKŁAD 11. Kolor. fiolet, indygo, niebieski, zielony, żółty, pomarańczowy, czerwony

WYKŁAD 11. Kolor. fiolet, indygo, niebieski, zielony, żółty, pomarańczowy, czerwony WYKŁAD 11 Modelowanie koloru Kolor Światło widzialne fiolet, indygo, niebieski, zielony, żółty, pomarańczowy, czerwony ~400nm ~700nm Rozróżnialność barw (przeciętna): 150 czystych barw Wrażenie koloru-trzy

Bardziej szczegółowo

FARBY DO ZDOBIENIA CERAMIKI

FARBY DO ZDOBIENIA CERAMIKI FARBY DO ZDOBIENIA CERAMIKI TECHNIKĄ LASEROWĄ Dr inż. Danuta Chmielewska Instytut Ceramiki i Materiałów Budowlanych Zakład Środków Zdobniczych Projekt współfinansowany z Europejskiego Funduszu Społecznego

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE 10 MATERIAŁY BITUMICZNE

ĆWICZENIE 10 MATERIAŁY BITUMICZNE ĆWICZENIE 10 MATERIAŁY BITUMICZNE 10.1. WPROWADZENIE Tab. 10.1. Cechy techniczne asfaltów Lp. Właściwość Metoda badania Rodzaj asfaltu 0/30 35/50 50/70 70/100 100/150 160/0 50/330 Właściwości obligatoryjne

Bardziej szczegółowo

SZCZEGÓŁOWE SPECYFIKACJE TECHNICZNE D PODBUDOWA I ULEPSZONE PODŁOŻE Z GRUNTU LUB KRUSZYWA STABILIZOWANEGO CEMENTEM

SZCZEGÓŁOWE SPECYFIKACJE TECHNICZNE D PODBUDOWA I ULEPSZONE PODŁOŻE Z GRUNTU LUB KRUSZYWA STABILIZOWANEGO CEMENTEM SZCZEGÓŁOWE SPECYFIKACJE TECHNICZNE PODBUDOWA I ULEPSZONE PODŁOŻE Z GRUNTU LUB KRUSZYWA STABILIZOWANEGO CEMENTEM Podbudowy i ulepszone podłoże z gruntów lub kruszyw stabilizowanych cementem SPIS TREŚCI

Bardziej szczegółowo

ZASADY BUDOWY POWŁOK MALARSKICH. Prowadzący: Magdalena Rutkowska-Matela

ZASADY BUDOWY POWŁOK MALARSKICH. Prowadzący: Magdalena Rutkowska-Matela ZASADY BUDOWY POWŁOK MALARSKICH Prowadzący: Magdalena Rutkowska-Matela 1. WIADOMOŚCI OGÓLNE Powłokę malarską stanowi stosunkowo cienka warstwa stwardniałego materiału malarskiego, odpowiednio związanego

Bardziej szczegółowo

Opis: a = 20 mm, barwa tła biała odblaskowa, barwa cyfr - czarna, barwa obrzeża czerwona odblaskowa.

Opis: a = 20 mm, barwa tła biała odblaskowa, barwa cyfr - czarna, barwa obrzeża czerwona odblaskowa. Załącznik nr 10 INNE OZNACZENIA POJAZDÓW 1. Tarcza wskazująca indywidualną dopuszczalną prędkość pojazdu ustaloną przez organ rejestrujący pojazd Opis: a = 20 mm, barwa tła biała odblaskowa, barwa cyfr

Bardziej szczegółowo

BADANIA LABORATORYJNE PIGMENTÓW DO PRODUKCJI KOSTKI BRUKOWEJ

BADANIA LABORATORYJNE PIGMENTÓW DO PRODUKCJI KOSTKI BRUKOWEJ BADANIA LABORATORYJNE PIGMENTÓW DO PRODUKCJI KOSTKI BRUKOWEJ Posiadamy laboratorium: w zakładzie w Osinach Celem badań laboratoryjnych jest: stała i bieżąca kontrola jakości surowców oraz wyrobów gotowych

Bardziej szczegółowo

Właściwości szkła Colorimo

Właściwości szkła Colorimo Właściwości szkła Colorimo Badanie odporności na wilgoć zgodnie z normą UNI EN ISO 6270-1:2001 To badanie jest przeprowadzane w celu określenia odporności powłok wystawionych na działanie wilgoci i kładzie

Bardziej szczegółowo

Bogdan Majka. Dobór kształtek do systemów rurowych. Sztywności obwodowe.

Bogdan Majka. Dobór kształtek do systemów rurowych. Sztywności obwodowe. Bogdan Majka Dobór kształtek do systemów rurowych. Sztywności obwodowe. Toruń 2012 Copyright by Polskie Stowarzyszenie Producentów Rur i Kształtek z Tworzyw Sztucznych Wszelkie prawa zastrzeżone. Kopiowanie,

Bardziej szczegółowo

stwierdza się przydatność do stosowania w budownictwie wyrobu pod nazwą:

stwierdza się przydatność do stosowania w budownictwie wyrobu pod nazwą: INSTYTUT TECHNIKI BUDOWLANEJ P L 0 0-9 5 0 W A R S Z A W A, u l. F I L T R O W A 1 tel.: (48 22) 825-04-71 ; (48 22) 825-76-55 - fax: (48 22) 825-52-86l C z ł o n e k E u r o p e j s k i e j U n i i A

Bardziej szczegółowo

Kurs grafiki komputerowej Lekcja 2. Barwa i kolor

Kurs grafiki komputerowej Lekcja 2. Barwa i kolor Barwa i kolor Barwa to zjawisko, które zachodzi w trójkącie: źródło światła, przedmiot i obserwator. Zjawisko barwy jest wrażeniem powstałym u obserwatora, wywołanym przez odpowiednie długości fal świetlnych,

Bardziej szczegółowo

POLITECHNIKA OPOLSKA WYDZIAŁ MECHANICZNY Katedra Technologii Maszyn i Automatyzacji Produkcji POMIARY KĄTÓW I STOŻKÓW

POLITECHNIKA OPOLSKA WYDZIAŁ MECHANICZNY Katedra Technologii Maszyn i Automatyzacji Produkcji POMIARY KĄTÓW I STOŻKÓW POLITECHNIKA OPOLSKA WYDZIAŁ MECHANICZNY Katedra Technologii Maszyn i Automatyzacji Produkcji TEMAT: Ćwiczenie nr 4 POMIARY KĄTÓW I STOŻKÓW ZADANIA DO WYKONANIA:. zmierzyć 3 wskazane kąty zadanego przedmiotu

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH

INSTRUKCJA DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH INSTYTUT MASZYN I URZĄDZEŃ ENERGETYCZNYCH Politechnika Śląska w Gliwicach INSTRUKCJA DO ĆWICZEŃ LABORATORYJNYCH BADANIE TWORZYW SZTUCZNYCH OZNACZENIE WŁASNOŚCI MECHANICZNYCH PRZY STATYCZNYM ROZCIĄGANIU

Bardziej szczegółowo

XLIII OLIMPIADA FIZYCZNA ETAP II Zadanie doświadczalne

XLIII OLIMPIADA FIZYCZNA ETAP II Zadanie doświadczalne XLIII OLIMPIADA FIZYCZNA ETAP II Zadanie doświadczalne ZADANIE D1 Nazwa zadania: Współczynnik załamania cieczy wyznaczany domową metodą Masz do dyspozycji: - cienkościenne, przezroczyste naczynie szklane

Bardziej szczegółowo

INFORMACJE NA TEMAT BADAŃ PIONOWYCH ZNAKÓW DROGOWYCH NA ZGODNOŚĆ Z WT-ITS/19/94-PLE - WYDANIE 6

INFORMACJE NA TEMAT BADAŃ PIONOWYCH ZNAKÓW DROGOWYCH NA ZGODNOŚĆ Z WT-ITS/19/94-PLE - WYDANIE 6 Instytut Transportu Samochodowego Zakład Oświetlenia i Wyposażenia Elektrycznego Pojazdów INFORMACJE NA TEMAT BADAŃ PIONOWYCH ZNAKÓW DROGOWYCH NA ZGODNOŚĆ Z WT-ITS/19/94-PLE - WYDANIE 6 1. Przedmiot badań.

Bardziej szczegółowo

KOLORY TYNKÓW I FARB SAH. Niniejszy wachlarz prezentuje ofertę kolorystyczną firmy ATLAS, dostępną w asortymencie czterech tynków cienkowarstwowych

KOLORY TYNKÓW I FARB SAH. Niniejszy wachlarz prezentuje ofertę kolorystyczną firmy ATLAS, dostępną w asortymencie czterech tynków cienkowarstwowych KOLORY TYNKÓW I FARB SAH Niniejszy wachlarz prezentuje ofertę kolorystyczną firmy ATLAS, dostępną w asortymencie czterech tynków cienkowarstwowych o nazwach handlowych: TYNK ATLAS TYNK ATLAS TYNK ATLAS

Bardziej szczegółowo

Wyznaczanie momentu magnetycznego obwodu w polu magnetycznym

Wyznaczanie momentu magnetycznego obwodu w polu magnetycznym Ćwiczenie E6 Wyznaczanie momentu magnetycznego obwodu w polu magnetycznym E6.1. Cel ćwiczenia Na zamkniętą pętlę przewodnika z prądem, umieszczoną w jednorodnym polu magnetycznym, działa skręcający moment

Bardziej szczegółowo

1.2 Logo Sonel podstawowe załoŝenia

1.2 Logo Sonel podstawowe załoŝenia 1.2 Logo Sonel podstawowe załoŝenia Logo czyli graficzna forma przedstawienia symbolu i nazwy firmy. Terminu logo uŝywamy dla całego znaku, składającego się z sygnetu (symbolu graficznego) i logotypu (tekstowego

Bardziej szczegółowo

Modele i przestrzenie koloru

Modele i przestrzenie koloru Modele i przestrzenie koloru Pantone - międzynarodowy standard identyfikacji kolorów do celów przemysłowych (w tym poligraficznych) opracowany i aktualizowany przez amerykańską firmę Pantone Inc. System

Bardziej szczegółowo

Wyboczenie ściskanego pręta

Wyboczenie ściskanego pręta Wszelkie prawa zastrzeżone Mechanika i wytrzymałość materiałów - instrukcja do ćwiczenia laboratoryjnego: 1. Wstęp Wyboczenie ściskanego pręta oprac. dr inż. Ludomir J. Jankowski Zagadnienie wyboczenia

Bardziej szczegółowo

CECHOWANIE TERMOELEMENTU Fe-Mo I WYZNACZANIE PUNKTU INWERSJI

CECHOWANIE TERMOELEMENTU Fe-Mo I WYZNACZANIE PUNKTU INWERSJI INSTYTUT FIZYKI WYDZIAŁ INŻYNIERII PRODUKCJI I TECHNOLOGII MATERIAŁÓW POLITECHNIKA CZĘSTOCHOWSKA PRACOWNIA FIZYKI CIAŁA STAŁEGO Ć W I C Z E N I E N R FCS - 7 CECHOWANIE TERMOELEMENTU Fe-Mo I WYZNACZANIE

Bardziej szczegółowo

D Podbudowa z kruszywa łamanego stabilizowanego mechanicznie

D Podbudowa z kruszywa łamanego stabilizowanego mechanicznie D-04.04.02. PODBUDOWA Z KRUSZYWA ŁAMANEGO STABILIZOWANEGO MECHANICZNIE 1. WSTĘP 1.1. Przedmiot specyfikacji technicznej (ST) Przedmiotem niniejszej ST są wymagania dotyczące wykonania i odbioru podbudowy

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE Z REALIZACJI XXXVIII BADAŃ BIEGŁOŚCI I BADAŃ PORÓWNAWCZYCH (PT/ILC) HAŁASU W ŚRODOWISKU Warszawa kwietnia 2014

SPRAWOZDANIE Z REALIZACJI XXXVIII BADAŃ BIEGŁOŚCI I BADAŃ PORÓWNAWCZYCH (PT/ILC) HAŁASU W ŚRODOWISKU Warszawa kwietnia 2014 SPRAWOZDANIE Z REALIZACJI XXXVIII BADAŃ BIEGŁOŚCI I BADAŃ PORÓWNAWCZYCH (PT/ILC) HAŁASU W ŚRODOWISKU Warszawa 10-11 kwietnia 2014 1. CEL I ZAKRES BADAŃ Organizatorem badań biegłości i badań porównawczych

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI do książki pt. Metody badań czynników szkodliwych w środowisku pracy

SPIS TREŚCI do książki pt. Metody badań czynników szkodliwych w środowisku pracy SPIS TREŚCI do książki pt. Metody badań czynników szkodliwych w środowisku pracy Autor Andrzej Uzarczyk 1. Nadzór nad wyposażeniem pomiarowo-badawczym... 11 1.1. Kontrola metrologiczna wyposażenia pomiarowego...

Bardziej szczegółowo

Karta Techniczna Spectral UNDER 385 Dwuskładnikowy podkład epoksydowy PRODUKTY POWIĄZANE

Karta Techniczna Spectral UNDER 385 Dwuskładnikowy podkład epoksydowy PRODUKTY POWIĄZANE UNDER 385 Dwuskładnikowy podkład epoksydowy UNDER 385 H 6985 PLAST 825 EXTRA 745 PRODUKTY POWIĄZANE Podkład epoksydowy Utwardzacz Dodatek zwiększający przyczepność do tworzyw sztucznych Barwnik do podkładu

Bardziej szczegółowo

Osteoarthritis & Cartilage (1)

Osteoarthritis & Cartilage (1) Osteoarthritis & Cartilage (1) "Badanie porównawcze właściwości fizykochemicznych dostawowych Kwasów Hialuronowych" Odpowiedzialny naukowiec: Dr.Julio Gabriel Prieto Fernandez Uniwersytet León,Hiszpania

Bardziej szczegółowo

Karta Techniczna PROTECT 330 Podkład akrylowy Wypełniający podkład akrylowy utwardzany izocyjanianem alifatycznym.

Karta Techniczna PROTECT 330 Podkład akrylowy Wypełniający podkład akrylowy utwardzany izocyjanianem alifatycznym. Podkład akrylowy Wypełniający podkład akrylowy utwardzany izocyjanianem alifatycznym. PRODUKTY POWIĄZANE HARD 0 Utwardzacz do wyrobów poliuretanowych, standardowy, szybki Rozcieńczalnik uniwersalny, wolny,

Bardziej szczegółowo

Wyznaczenie długości fali świetlnej metodą pierścieni Newtona

Wyznaczenie długości fali świetlnej metodą pierścieni Newtona Politechnika Łódzka FTIMS Kierunek: Informatyka rok akademicki: 2008/2009 sem. 2. Termin: 23 III 2009 Nr. ćwiczenia: 412 Temat ćwiczenia: Wyznaczenie długości fali świetlnej metodą pierścieni Newtona Nr.

Bardziej szczegółowo

Karta Techniczna Spectral UNDER 355 Dwuskładnikowy podkład akrylowy PRODUKTY POWIĄZANE. Spectral SOLV 855

Karta Techniczna Spectral UNDER 355 Dwuskładnikowy podkład akrylowy PRODUKTY POWIĄZANE. Spectral SOLV 855 UNDER 355 Dwuskładnikowy podkład akrylowy UNDER 355 PLAST 775 PLAST 825 EXTRA 755 EXTRA 745 PRODUKTY POWIĄZANE Podkład akrylowy szary Utwardzacz Rozcieńczalnik do wyrobów akrylowych standardowy, szybki,

Bardziej szczegółowo

LĄDOWISKO DLA ŚMIGŁOWCÓW RATOWNICTWA MEDYCZNEGO NA TERENIE WOJEWÓDZKIEGO SZPITALA SPECJALISTYCZNEGO IM. MARII SKŁODOWSKIEJ-CURIE W ZGIERZU

LĄDOWISKO DLA ŚMIGŁOWCÓW RATOWNICTWA MEDYCZNEGO NA TERENIE WOJEWÓDZKIEGO SZPITALA SPECJALISTYCZNEGO IM. MARII SKŁODOWSKIEJ-CURIE W ZGIERZU LĄDOWISKO DLA ŚMIGŁOWCÓW RATOWNICTWA MEDYCZNEGO NA TERENIE WOJEWÓDZKIEGO SZPITALA SPECJALISTYCZNEGO IM. MARII SKŁODOWSKIEJ-CURIE W ZGIERZU SZCZEGÓŁOWA SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT

Bardziej szczegółowo

FUNKCJA LINIOWA - WYKRES. y = ax + b. a i b to współczynniki funkcji, które mają wartości liczbowe

FUNKCJA LINIOWA - WYKRES. y = ax + b. a i b to współczynniki funkcji, które mają wartości liczbowe FUNKCJA LINIOWA - WYKRES Wzór funkcji liniowej (postać kierunkowa) Funkcja liniowa to funkcja o wzorze: y = ax + b a i b to współczynniki funkcji, które mają wartości liczbowe Szczególnie ważny w postaci

Bardziej szczegółowo

1. Metody oceny jakości szyb zespolonych i pojedynczych formatek szkła.

1. Metody oceny jakości szyb zespolonych i pojedynczych formatek szkła. 1. Metody oceny jakości szyb zespolonych i pojedynczych formatek szkła. Ocena jakości wykonania szyb zespolonych i pojedynczych formatek szkła, wyprodukowanych przez Firmę Kryształ powinna być wykonana

Bardziej szczegółowo

Sitodruk w OtherTees, czyli o tym jak powstają nasze koszulki...

Sitodruk w OtherTees, czyli o tym jak powstają nasze koszulki... Sitodruk w OtherTees, czyli o tym jak powstają nasze koszulki... Wszystkie koszulki, bluzy i pozostałe ubrania OtherTees drukowane są najlepsza możliwą metodą, którą jest oczywiście sitodruk. Czym generalnie

Bardziej szczegółowo

D NAWIERZCHNIA CHODNIKÓW Z KOSTKI BETONOWEJ

D NAWIERZCHNIA CHODNIKÓW Z KOSTKI BETONOWEJ D.08.02.02. NAWIERZCHNIA CHODNIKÓW Z KOSTKI BETONOWEJ 1. Wstęp 1.1. Przedmiot ST Przedmiotem niniejszej ST są wymagania dotyczące wykonania i odbioru nawierzchni chodników z kostki brukowej dla zadania

Bardziej szczegółowo

PL B1. Sposób wytwarzania opakowań do ziół w doniczkach oraz opakowanie do ziół w doniczkach

PL B1. Sposób wytwarzania opakowań do ziół w doniczkach oraz opakowanie do ziół w doniczkach PL 216977 B1 RZECZPOSPOLITA POLSKA (12) OPIS PATENTOWY (19) PL (11) 216977 (13) B1 Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (21) Numer zgłoszenia: 391752 (22) Data zgłoszenia: 06.07.2010 (51) Int.Cl.

Bardziej szczegółowo

SPRAWOZDANIE Z REALIZACJI XXXIV BADAŃ BIEGŁOŚCI I BADAŃ PORÓWNAWCZYCH (PT/ILC) HAŁASU W ŚRODOWISKU Zaborek 8-12 październik 2012r.

SPRAWOZDANIE Z REALIZACJI XXXIV BADAŃ BIEGŁOŚCI I BADAŃ PORÓWNAWCZYCH (PT/ILC) HAŁASU W ŚRODOWISKU Zaborek 8-12 październik 2012r. SPRAWOZDANIE Z REALIZACJI XXXIV BADAŃ BIEGŁOŚCI I BADAŃ PORÓWNAWCZYCH (PT/ILC) HAŁASU W ŚRODOWISKU Zaborek 8-12 październik 2012r. 1. CEL I ZAKRES BADAŃ Organizatorem badań biegłości i badań porównawczych

Bardziej szczegółowo

Wyznaczanie długości fali świetlnej za pomocą spektrometru siatkowego

Wyznaczanie długości fali świetlnej za pomocą spektrometru siatkowego Politechnika Łódzka FTIMS Kierunek: Informatyka rok akademicki: 2008/2009 sem. 2. grupa II Termin: 19 V 2009 Nr. ćwiczenia: 413 Temat ćwiczenia: Wyznaczanie długości fali świetlnej za pomocą spektrometru

Bardziej szczegółowo

Anna Barwaniec Justyna Rejek

Anna Barwaniec Justyna Rejek CMYK Anna Barwaniec Justyna Rejek Wstęp, czyli czym jest tryb koloru? Tryb koloru wyznacza metodę wyświetlania i drukowania kolorów danego obrazu pozwala zmieniać paletę barw zastosowaną do tworzenia danego

Bardziej szczegółowo

Laboratorium metrologii

Laboratorium metrologii Wydział Inżynierii Mechanicznej i Mechatroniki Instytut Technologii Mechanicznej Laboratorium metrologii Instrukcja do ćwiczeń laboratoryjnych Temat ćwiczenia: Pomiary wymiarów zewnętrznych Opracował:

Bardziej szczegółowo

byko-charts Karty testowe Wybór rodzaju karty testowej zależy od powłoki: aplikacji:

byko-charts Karty testowe Wybór rodzaju karty testowej zależy od powłoki: aplikacji: byko-charts Karty testowe Firma BYK-Gardner oferuje najwyższej jakości karty testowe dla praktycznie każdej zastosowania powłok lakierniczych. Rygorystyczna kontrola jakości podczas produkcji kart zapewniają

Bardziej szczegółowo

ŚWIADECTWO WZORCOWANIA

ŚWIADECTWO WZORCOWANIA LP- MET Laboratorium Pomiarów Metrologicznych Długości i Kąta ul. Dobrego Pasterza 106; 31-416 Kraków tel. (+48) 507929409; (+48) 788652233 e-mail: lapmet@gmail.com http://www.lpmet..pl LP-MET Laboratorium

Bardziej szczegółowo

Temat ćwiczenia: Zasady stereoskopowego widzenia.

Temat ćwiczenia: Zasady stereoskopowego widzenia. Uniwersytet Rolniczy w Krakowie Wydział Inżynierii Środowiska i Geodezji Katedra Fotogrametrii i Teledetekcji Temat ćwiczenia: Zasady stereoskopowego widzenia. Zagadnienia 1. Widzenie monokularne, binokularne

Bardziej szczegółowo

Szkło termicznie wzmocnione TVG

Szkło termicznie wzmocnione TVG [1] Szkło termicznie wzmocnione, zwane także półhartowanym, ma praktyczne zastosowanie w budownictwie. Podobnie jak szkło hartowane ESG [2] charakteryzuje większą wytrzymałością mechaniczną i termiczną

Bardziej szczegółowo

500 Podkład akrylowy szary 6

500 Podkład akrylowy szary 6 ACRYLIC PRIMER -PODKŁAD AKRYLOWY jednokomponentowy, wypełniający podkład akrylowy przeznaczony przede wszystkim do wyrównywania powierzchni szpachlowanych i starych powłok lakierniczych. Idealny do napraw

Bardziej szczegółowo

Laboratorium Grafiki Komputerowej Przekształcenia na modelach barw

Laboratorium Grafiki Komputerowej Przekształcenia na modelach barw Laboratorium rafiki Komputerowej Przekształcenia na modelach barw mgr inż. Piotr Stera Politechnika Śląska liwice 2004 Cel ćwiczenia Celem ćwiczenia jest zapoznanie się z podstawowymi modelami barw stosowanymi

Bardziej szczegółowo

Fotokatalityczna farba silikatowa (krzemianowa), wodorozcieńczalna TITANIUM DR

Fotokatalityczna farba silikatowa (krzemianowa), wodorozcieńczalna TITANIUM DR Fotokatalityczna farba silikatowa (krzemianowa), wodorozcieńczalna TITANIUM DR Farba przeznaczona do; wymalowań elementów budowlanych wewnątrz i na zewnątrz budynków, wyjątkowo skutecznie zabezpiecza konstrukcyjne

Bardziej szczegółowo

KATALOG 2014. waza poland

KATALOG 2014. waza poland KATALOG 2014 waza poland O firmie WAZA istnieje przede wszystkim na polskim rynku już od 1990r. Zajmujemy się profesjonalnym ZDOBIENIEM PORCELANY stołowej zarówno użytkowej jak i dekoracyjnej. Ponadto

Bardziej szczegółowo

spectro-guide Pomiar barwy i połysku jednym przyrządem Łatwa obsługa i stosowanie

spectro-guide Pomiar barwy i połysku jednym przyrządem Łatwa obsługa i stosowanie spectro-guide Pomiar barwy i połysku jednym przyrządem Wygląd przedmiotów wyznaczają najczęściej ich barwa i połysk. Parametry te współgrają ze sobą w swoisty sposób, wpływając na percepcję barwy przez

Bardziej szczegółowo

Wyznaczanie współczynnika załamania światła za pomocą mikroskopu i pryzmatu

Wyznaczanie współczynnika załamania światła za pomocą mikroskopu i pryzmatu POLITECHNIKA BIAŁOSTOCKA KATEDRA ZARZĄDZANIA PRODUKCJĄ Instrukcja do zajęć laboratoryjnych z przedmiotu: MATEMATYKA Z ELEMENTAMI FIZYKI Kod przedmiotu: ISO73; INO73 Ćwiczenie Nr Wyznaczanie współczynnika

Bardziej szczegółowo

SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT. Nawierzchnia poliuretanowa ST 5.0

SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT. Nawierzchnia poliuretanowa ST 5.0 SPECYFIKACJA TECHNICZNA WYKONANIA I ODBIORU ROBÓT Nawierzchnia poliuretanowa Kody CPV : 45233200-1 Nawierzchnia poliuretanowa 45233253-7, 4523222-1 Drogi i chodniki 45232451-8 Odwodnienie ST 5.0 Żórawina

Bardziej szczegółowo

WYKŁAD 14 PODSTAWY TEORII BARW. Plan wykładu: 1. Wrażenie widzenia barwy. Wrażenie widzenia barwy Modele liczbowe barw

WYKŁAD 14 PODSTAWY TEORII BARW. Plan wykładu: 1. Wrażenie widzenia barwy. Wrażenie widzenia barwy Modele liczbowe barw WYKŁAD 14 1. Wrażenie widzenia barwy Co jest potrzebne aby zobaczyć barwę? PODSTAWY TEOII AW Światło Przedmiot (materia) Organ wzrokowy człowieka Plan wykładu: Wrażenie widzenia barwy Modele liczbowe barw

Bardziej szczegółowo

Teoria błędów. Wszystkie wartości wielkości fizycznych obarczone są pewnym błędem.

Teoria błędów. Wszystkie wartości wielkości fizycznych obarczone są pewnym błędem. Teoria błędów Wskutek niedoskonałości przyrządów, jak również niedoskonałości organów zmysłów wszystkie pomiary są dokonywane z określonym stopniem dokładności. Nie otrzymujemy prawidłowych wartości mierzonej

Bardziej szczegółowo

Komunikacja Człowiek-Komputer

Komunikacja Człowiek-Komputer Komunikacja Człowiek-Komputer Kolory Wojciech Jaśkowski Instytut Informatyki Politechnika Poznańska Wersja: 4 listopada 2013 Światło Źródło: Practical Colour management R. Griffith Postrzegany kolor zależy

Bardziej szczegółowo

Metrologia cieplna i przepływowa

Metrologia cieplna i przepływowa Metrologia cieplna i przepływowa Systemy Maszyny i Urządzenia Energetyczne IV rok Badanie manometru z wykorzystaniem tensometrycznego przetwornika ciśnienia Instrukcja do ćwiczenia Katedra Systemów Energetycznych

Bardziej szczegółowo

Wyznaczanie długości fali świetlnej metodą pierścieni Newtona

Wyznaczanie długości fali świetlnej metodą pierścieni Newtona Politechnika Łódzka FTIMS Kierunek: Informatyka rok akademicki: 2008/2009 sem. 2. grupa II Termin: 26 V 2009 Nr. ćwiczenia: 412 Temat ćwiczenia: Wyznaczanie długości fali świetlnej metodą pierścieni Newtona

Bardziej szczegółowo