EBOOK TO PROSTE. czyli. epub bez tajemnic

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "EBOOK TO PROSTE. czyli. epub bez tajemnic"

Transkrypt

1

2 EBOOK TO PROSTE czyli epub bez tajemnic

3 Copyright by Wiesław B. Pietrzak Projekt okładki i strony tytułowej Wiesław B. Pietrzak ISBN Wszelkie prawa zastrzeżone Rozpowszechnianie i kopiowanie całości lub części publikacji zabronione bez pisemnej zgody autora Wydanie I

4 4 Spis treści KRÓCIUTKIE WPROWADZENIE... 6 FORMAT EPUB... 7 BUDOWA PLIKU EPUB... 8 PLIK MIMETYPE... 9 PLIK CONTAINER.XML... 9 PLIK CONTENT.OPF... 9 Sekcja metadata Sekcja manifest Sekcja spine Sekcja guide TWORZENIE OKŁADKI...18 SPIS TREŚCI (PLIK TOC.NCX)...21 CZCIONKI...28 USTALANIE CZCIONEK ALTERNATYWNYCH...28 OSADZANIE CZCIONEK...29 OBRÓBKA TEKSTU...30 WYRÓWNANIE TEKSTU...30 UŻYWANIE ELEMENTÓW RAZEM...30 KONTROLOWANIE POZYCJI NAGŁÓWKÓW...31 USTAWIANIE WŁAŚCIWOŚCI BĘKARTÓW I SIEROT...32 OPCJE ŁAMANIA STRONY...32 INICJAŁY I KAPITALIKI...33 ZAZNACZANIE PIERWSZEJ LITERY I LINII PRZY UŻYCIU CSS...33 ZAZNACZANIE PIERWSZEJ LITERY I LINII PRZY UŻYCIU TAGÓW XHTML...35 FORMATOWANIE KRÓTKICH LINII...36 DZIELENIE WYRAZÓW...38 PRACA Z GRAFIKĄ...39 UTRZYMYWANIE PODPISÓW RAZEM Z GRAFIKĄ...39 OBLEWANIE SIDEBARA TEKSTEM...40

5 5 OBRAMOWANIA I TŁA...41 TWORZENIE SIDEBARA...41 OBLEWANIE SIDEBARA TEKSTEM...43 TWORZENIE TABEL...45 TWORZENIE ODNOŚNIKÓW...45 SIGIL...47 TWORZYMY EBOOKA...47 PRZYPISY...48 ROZDZIAŁY...48 WYKORZYSTANIE WORDA DO ZROBIENIA EBOOKA...49 PRZYGOTOWANIE PLIKÓW HTML POD WYMOGI EPUB...49 PRZEMIANA PLIKU HTML W XHTML...50 TWORZENIE OSOBNEGO PLIKU Z ARKUSZEM STYLU...50 USTALANIE INFORMACJI O WSTAWIONYCH CZCIONKACH...51 USUWANIE ZBĘDNYCH CUDZYSŁOWÓW...51 USUWANIE NIEISTOTNYCH INFORMACJI O LINKOWANIU STYLÓW WORDA...52 ŁĄCZENIE INFORMACJI O STYLACH...52 USUWANIE INFORMACJI O FORMATOWANIU STRONY WORDA...53 UŻYCIE RELATYWNYCH JEDNOSTEK MIARY...53 UŻYWANIE FORM SKRÓCONYCH...54 USUWANIE ZASAD NIEISTNIEJĄCYCH STYLÓW...55 OSTATECZNY ARKUSZ STYLU CSS...55 DEKLARACJA JĘZYKA...56 DODAWANIE ZNAKÓW CUDZYSŁOWU WOKÓŁ ATRYBUTÓW...56 DODAWANIE ZAMYKAJĄCEGO SLASHA DO PUSTYCH ELEMENTÓW...57 KOŃCOWE CZYSZCZENIE KODU XHTML...57

6 6 Króciutkie wprowadzenie Książki elektroniczne, czyli ebooki, można czytać w różnorakich czytnikach programowych (aplikacjach) w komputerach, smartfonach lub dedykowanych czytnikach sprzętowych. Ebooki występują w kilku formatach: djv, epub, mobi i pdf. Pdf jest najstarszym formatem, a publikacje w nim tworzone mają sztywny podział na strony i równie sztywny układ stron. Charakterystyczną cechą pozostałych formatów jest to, że tworzone wedle ich wymogów książki są niestronicowane, mogą być więc czytane w dowolnym czytniku programowym lub sprzętowym a tekst będzie się wlewać swobodnie na całą szerokość ekranu. Po lewej stronie widać ten sam tekst w czytniku Aldiko w wąskim widoku, a u dołu w szerokim. Zamieszczone w niniejszej książce zdjęcia, ilustrujące opisywane przykłady procesu tworzenia ebooka, pochodzą z trzech czytników: ADE - Adobe Digital Editions (Windows) oraz Aldiko i Moon+ Reader (oba Android).

7 7 Format epub Najbardziej rozpowszechnionym i akceptowanym formatem dla książek w wydaniu elektronicznym jest dzisiaj epub. Oparty na języku XML epub jest standardem międzynarodowym opracowanym przez International Digital Publishing Forum i jest następcą wcześniejszego standardu Open ebook. Z głównych graczy nie akceptuje go Amazon, który opracował własny standard mobi. Dokument epub jest specjalnie zbudowanym skompresowanym plikiem z rozszerzeniem.epub. Czytniki programowe potrafią wyświetlić zawartość dokumentu epub na ekranie dowolnej wielkości: od telefonu komórkowego, przez tablet, po monitor stacjonarny. epub pozwala też na tworzenie nawigacyjnego (klikalnego) spisu treści. Zawartość e-książki w formacie epub jest zawarta w plikach XHTML i CSS, które mogą odwoływać się do grafik i dodanych czcionek, i może być zakodowana z użyciem DRM. Xhtml to specjalna odmiana języka html, w którym tworzone są wszystkie strony internetowe. Plik epub zawiera też zbiór plików XML, które pomagają formatować ebook, aby był on właściwie odczytany przez czytnik. Pliki źródłowe ebooków są plikami tekstowymi, więc na upartego można je tworzyć nawet w zwykłym notatniku, a do ich kompilowania wystarczy dowolny archiwizer pliku zip, gdyż ebook formatu epub jest zwykłym archiwum zip i po zmianie rozszerzenia z.epub na.zip można taki plik wypakować archiwizerem w dowolnym katalogu. Ale uwaga powrotna czynność, tzn. spakowanie do formatu.zip i zmiana rozszerzenia na.epub nie zawsze jest akceptowana przez czytniki: np. Aldiko jest odporny na tego typu działanie i odrzuca tak spreparowane pliki, natomiast Moon+ Reader gładko je przełyka i dzięki temu znakomicie nadaje się szybkiego sprawdzania efektów wprowadzanych zmian w tekście ebooka lub jego kodzie.

8 8 Budowa pliku epub Archiwum epub zawiera następujące elementy: 1. plik mimetype 2. folder META-INF z plikiem container.xml 3. folder OPS (albo OEBPS lub też content) z plikami XHTML (html, xhtml, xml), CSS i innymi zawierujący też plik content.opf ze strukturą ebooka i plik toc.ncx ze spisem treści 4. folder z ilustracjami (najczęściej ma on nazwę Images) 5. plik stylesheet.css z arkuszem stylów Przy tworzeniu ebooka należy zwracać uwagę na wielkość liter, gdyż plik.xhtml i Plik.xhtml to dwa różne pliki. Poniżej przedstawiona jest ilustracja z dokumentu ADOBE EPUB Best Practices prezentująca zawartość przykładowego pliku epub.

9 9 Plik mimetype Plik ten informuje o rodzaju archiwum zzipowanym pliku epub. Nie ma on rozszerzenia i musi znajdować się na pierwszym miejscu w strukturze archiwum, a jego zawartość jest więcej niż skromna i prezentuje się tak: application/epub+zip Plik container.xml Plik container.xml, umieszczony w folderze META-INF, wskazuje położenie pliku content.opf. Jego przykładowa zawartość wygląda tak: <?xml version="1.0" encoding="utf-8"?> <container version="1.0" xmlns="urn:oasis:names:tc:opendocument:xmlns:container"> <rootfiles> <rootfile full-path="oebps/content.opf" mediatype="application/oebps-package+xml" </rootfiles> </container> Plik content.opf Plik ten zawiera ogólne informacje o publikacji, manifest z deklaracją plików naszego ebooka oraz kolejność występowania poszczególnych rozdziałów publikacji. Odpowiadają za to trzy podstawowe, obowiązkowe sekcje, spięte znacznikiem package: metadata (zawiera ogólne informacje o publikacji, autorze, wydawcy itd.), manifest (z deklaracją plików naszego ebooka) i spine (kolejność wyświetlania poszczególnych rozdziałów publikacji). Przykładowy plik content.opf ma następującą postać: <?xml version="1.0" encoding="utf-8" standalone="yes"?> <package xmlns="http://www.idpf.org/2007/opf" uniqueidentifier="bookid" version="2.0"> <metadata xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/"

10 10 xmlns:opf="http://www.idpf.org/2007/opf"> <dc:identifier id="bookid" opf:scheme="uuid">urn:uuid:f1113ff9-9b52-42b d364c0</dc:identifier> <dc:title>spfa - samobieżna artyleria lufowa</dc:title> <dc:rights>copyright Wiesław B. Pietrzak</dc:rights> <dc:creator opf:role="aut">wiesław B. Pietrzak</dc:creator> <dc:date opf:event="creation"> </dc:date> <dc:language>pl</dc:language> <meta name="cover" content="spfa-cover.jpg" <meta content="0.5.3" name="sigil version" <manifest> <item href="toc.ncx" id="ncx" media-type="application/xdtbncx+xml" <item href="text/cover.xhtml" id="cover.xhtml" mediatype="application/xhtml+xml" <item href="images/spfa-cover.jpg" id="spfa-cover.jpg" mediatype="image/jpeg" <item href="images/spfa-cover-rear.jpg" id="spfa-cover-rear.jpg" media-type="image/jpeg" </manifest> <spine toc="ncx"> <itemref idref="cover.xhtml" <itemref idref="tytulowa.xhtml" <itemref idref="wstep.xhtml" <itemref idref="wykaz.xhtml" <itemref idref="rozdz_01.xhtml" <itemref idref="rozdz_02.xhtml" <itemref idref="rear_cover.xhtml" </spine> <guide> <reference href="text/cover.xhtml" title="cover" type="cover" <reference href="text/tytulowa.xhtml" title="title Page" type="titlepage" </guide> </package>

11 11 Sekcja metadata W sekcji metadata znajdują się trzy obowiązkowe elementy: tytuł (dc:title), język (dc:language) oraz identyfikator (dc:identifier). Ten ostatni to najczęściej międzynarodowy numer ISBN, ale może to być dowolny unikatowy identyfikator, np. adres mailowy autora z kolejnym numerem. Pozostałe znaczniki autor, wydawca, data, temat, opis i inne są opcjonalne. Sekcja metadata w pliku content.opf jest miejscem, w którym umieszczasz szczegółowe informacje o twojej książce: tytuł, ilustratora, wydawcę, identyfikator, temat, opis i inne. Czyli wszystko to, co pozwoli potencjalnemu czytelnikowi znaleźć w sieci tę książkę. Sekcja metadanych rozpoczyna się elementem metadata, który zawiera dwie dalsze nazewnicze deklaracje dbające o ważność twojego dokumentu XML: <metadata xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/" xmlns:opf= "http://www.idpf.org/2007/opf"> Skróty dc i opf pochodzą od nazw specyfikacji Dublin Core Metadata i Open Packaging Format. W następnej kolejności, trzymając się wymogów Dublin Core, musimy zamieścić tytuł, identyfikator i język. <dc:title>spfa samobieżna artyleria lufowa</dc:title> Tytuł jest wymagany, gdyż niektóre czytniki mogą nie otworzyć książki, jeżeli nie znajdą tytułu. Tytuł służy czytnikom do identyfikacji ebooka: niektóre wyświetlają go na okładce, jeżeli nie zamieszczono na niej ilustracji, inne w nagłówkach stron, a ADE umieszcza go w panelu nawigacyjnym. Drugim wymaganym elementem jest dc:identifier, którego wartość powinna odpowiadać wartości użytej w elemencie dtb:uid meta w pliku toc.ncx i którego id powinien odpowiadać id atrybutu unique-identifier elementu package. Możesz określić rodzaj użytego identyfikatora w atrybucie opf:scheme. Chociaż nie jest nigdzie podane, które atrybuty są dozwolone, to można tam umieszczać ISDN (international standard book num-

12 12 ber), DOI (digital object identifier), URL (uniform resource locator), URN (uniform resource name) i URI (uniform resource identifier). Można użyć je wszystkie: <dc:identifier opf:scheme="uri">http://www.inforino.com/epub/spfa </dc:identifier> <dc:identifier id="bookid">urn:uuid:3c1e502b-d c-3cd9-26b7a73e73ad</dc:identifier> Trzecim wymaganym elementem metadanych jest dc:date czyli data. Musi ona zawierać rok w formacie czterocyfrowym. Można też podać miesiąc i dzień w formacie dwucyfrowym. Dozwolone są równoległe elementy daty np. dla przedstawienia pierwotnej daty publikacji jak też wydania wersji epub. Atrybut opf:event może być użyty do rozróżnienia wielu elementów date: <dc:date opf:event="original-publication">1956</dc:date> <dc:date opf:event="ops-publication"> </dc:date> Czwartym elementem w sekcji metadanych, który jest wymagany, jest dwuliterowy kod języka dc:language. Można wpisać kilka takich deklaracji. <dc:language>pl</dc:language> O wiele więcej jest opcjonalnych elementów, które można zamieścić, by dodać różnorakie informacje o Twojej książce do pliku epub, z których najważniejsze zostały wyszczególnione poniżej: - dc:creator, oznacza autora książki. Element creator ma dwa opcjonalne atrybuty: opf:role i opf:file-as. Dozwolone wartości atrybutu opf:role (jak aut na oznaczenie autora) można znaleźć pod adresem Atrybut opf:fileas służy do ustawiania właściwej kolejności członów nazwiska autora. Bez użycia tej opcji, wyświetlając książki według autorów, Wiesław B. Pietrzak będzie wyświetlony pod W zamiast pod P. - dc:subject, określa tematykę książki - dc:description, może zawierać streszczenie utworu lub opis książki - dc:contributor, pozostali twórcy książki np. grafik, edytor.

13 13 Element ten może zawierać oba atrybuty opf:role i opf:file-as zawarte w elemencie creator - dc:publisher, można wpisać kilku wydawców, ale na razie czytniki wyświetlają tylko pierwszego z podanych - dc:rights, inaczej prawa wydawnicze czyli Copyright - dc:source, Tak więc dalszą część sekcji metadanych pliku content.opf może wyglądać tak: <dc:creator opf:role="aut">wiesław B. Pietrzak</dc:creator> <dc:contributor opf:role="bkp">wiesław B. Pietrzak</dc:contributor> <dc:subject>militaria, artyleria lądowa XXI w.</dc:subject> <dc:description>w książce przedstawiono opis kilkunastu samobieżnych dział polowych z początku XXI w. Opisowi każdego działa towarzyszy tabela z danymi taktyczno-technicznymi oraz kolorowe fotografie.</dc:description> <dc:publisher>virtualo</dc:publisher> W zależności od czytnika przedstawiane są różne informacje zamieszczone w metadanych. Sekcja manifest Drugą częścią pliku content.opf jest manifest lub lista wszystkich plików składających się na naszą książkę czyli wszystko to, co zawarte jest w dokumencie epub. Manifest rozpoczyna się elementem manifest. Zawiera on element item dla każdego pliku w dokumencie epub. Każdy item ma atrybut id jednoznacznie identyfikujący plik oraz atrybut href określający położenie pliku względem manifestu i atrybut mediatype mówiący z jakim rodzajem pliku mamy do czynienia (głównie przez podawanie typu MIME). Większość wartości dla atrybutu media-type to: application/xhtml+xml dla wszystkich plików HTML i XHTML, image/jpeg, image/gif, image/png, image/svg+xml dla plików graficznych właściwego formatu, font/opentype i font/svg dla plików z czcionkami OpenType i SVG, application/x-dtbncx+xml dla pliku toc.ncx.

14 14 Wartość atrybutu href musi kierować do całego pliku a nie do konkretnej kotwicy (np. plik.html#akapit_trzeci). Sekcja manifest zawiera listę plików użytych w publikacji i tylko te, które są w niej wymienione, zostaną uwzględnione podczas wyświetlania ebooka. Kolejność ich wystąpienia jest tu obojętna, a kolejność ich czytania jest wyznaczona w części spine. Elementy w manifeście zawierają identyfikator elementu id, odwołanie href do konkretnego pliku oraz rodzaj pliku media-type, którym może być plik z tekstem, plik ze stylami lub plik z grafiką. Jednym z elementów manifestu jest plik spisu treści toc.ncx. A oto wygląd naszego manifestu: <manifest> <item href="toc.ncx" id="ncx" media-type="application/xdtbncx+xml" <item href="text/cover.xhtml" id="cover.xhtml" media-type="application/x html+xml" <item href="text/tytulowa.xhtml" id="tytulowa.xhtml" media-type="application /xhtml+xml" <item href="text/prawa.xhtml" id="prawa.xhtml" media-type="application/x html+xml" <item href="text/wstep.xhtml" id="wstep.xhtml" media-type="application/xh tml+xml" <item href="text/wykaz.xhtml" id="wykaz.xhtml" media-type="application/x html+xml" <item href="text/rear_cover.xhtml" id="rear_cover.xhtml" media-type="applicatio n/xhtml+xml" <item href="text/spis.xhtml" id="spis.xhtml" media-type="application/xht ml+xml" <item href="text/spas_01.xhtml" id="spas_01.xhtml" media-type="application/ xhtml+xml" <item href="text/spas_02.xhtml" id="spas_02.xhtml" media-type="application/ xhtml+xml" <item href="text/spas_20.xhtml" id="spas_20.xhtml" media-type="application/ xhtml+xml" <item href="images/2s19_1.jpg" id="2s19_1.jpg" mediatype="image/jpeg"

15 15 <item href="images/2s19_2.jpg" id="2s19_2.jpg" mediatype="image/jpeg" <item href="images/2s31_1.jpg" id="2s31_1.jpg" mediatype="image/jpeg" <item href="images/2s31_2.jpg" id="2s31_2.jpg" mediatype="image/jpeg" <item href="images/2s31_3.jpg" id="2s31_3.jpg" mediatype="image/jpeg" <item href="images/ssph1_1.jpg" id="ssph1_1.jpg" mediatype="image/jpeg" <item href="images/ssph1_2.jpg" id="ssph1_2.jpg" media-type="ima ge/jpeg" <item href="images/spfa-cover-rear.jpg" id="spfa-cover-rear.jpg" media-type=" image/jpeg" <item href="images/spfa-cover.jpg" id="spfa-cover.jpg" media-type="im age/jpeg" <item href="styles/style.css" id="style.css" media-type="text/css" <item href="fonts/tahoma.ttf" id="tahoma.ttf" mediatype="application/x-font-ttf" <item href="fonts/tahomabd.ttf" id="tahomabd.ttf" media-type="application /x-font-ttf" </manifest> W powyższym przykładzie znajduje się plik toc.ncx, dziesięć plików xhtml, dziewięć plików z grafiką jpg, dwa pliki z czcionkami i jeden plik z arkuszem stylów css. Sekcja spine Trzecim elementem pliku content.opf jest sekcja spine, która podaje czytnikowi właściwą kolejność, w jakiej ma wyświetlać pliki xhtml. Zaczyna się ona od elementu spine zawierającego atrybut toc, którego zawartość odpowiada zawartości elementu id odnoszącego się do pliku toc.ncx w manifeście. Następnie znajdują się elementy itemref każdy przypisany jest do jednego pliku xhtml naszego ebooka. Każdy element itemref powinien mieć atrybut idref, który odwołuje się do id odnoszącego się elementu item w manifeście.

16 16 Sekcja spine wygląda tak: <spine toc="ncx"> <itemref idref="cover.xhtml" <itemref idref="tytulowa.xhtml" <itemref idref="prawa.xhtml" <itemref idref="spis.xhtml" <itemref idref="wstep.xhtml" <itemref idref="wykaz.xhtml" <itemref idref="spas_01.xhtml" <itemref idref="spas_02.xhtml" <itemref idref="spas_20.xhtml" <itemref idref="rear_cover.xhtml" </spine> Sekcja guide Jest jeszcze jedna, opcjonalna, sekcja pliku content.opf - guide, pozwala rozpoznać rolę pozostałych plików wchodzących w skład książki, przypisując do nich poszczególne pliki xhtml. Można w niej stosować następujące typy opisu plików: acknowledgements, bibliography, colophon, copyrightpage, cover, dedication, epigraph, foreword, glossary, index, loi (spis ilustracji), lot (spis tabel), notes, preface (notka wydawnicza), title-page, toc (spis treści), text. Chociaż ten cel został głównie zawłaszczony przez plik toc.ncx, to zawarte w tej sekcji informacje wykorzystywane są przez czytnik Mobipocket Reader (ujawnia je przycisk Contents w pasku narzędziowym).

17 17 Sekcja guide ma następującą, przykładową postać: <guide> <reference href="text/cover.xhtml" title="cover" type="cover" <reference href="text/tytulowa.xhtml" title="title Page" type="titlepage" <reference href="text/prawa.xhtml" title="copyright Page" type="copyright-page" <reference href="text/spis.xhtml" title="table Of Contents" type="toc" <reference href="text/wstep.xhtml" title="text" type="preface" <reference href="text/wykaz.xhtml" title="text" type="preface" <reference href="text/spas_01.xhtml" title="text" type="text" <reference href="text/spas_02.xhtml" title="text" type="text" <reference href="text/spas_20.xhtml" title="text" type="text" <reference href="text/rear_cover.xhtml" title="text" type="text" </guide>

18 18 Tworzenie okładki Okładka w książce elektronicznej pełni tę samą funkcję jak okładka w książce drukowanej. Specyfikacja formatu epub nie mówi nic o tym, gdzie lub jak zrobić okładkę, ale jest kilka wypróbowanych sposobów, które umożliwiają bezbolesne przejście przez ten proces. Większość czytników wyświetla pierwszy obrazek w książce jako okładkę. Prawie wszystkie czytniki wyświetlające grafikę okładki uczynią to poprawnie, jeśli zrobisz tak: zapisz grafikę okładki w formacie jpg nadaj jej nazwę cover.jpg zapisz ją w folderze Images znajdującym się w folderze OEPBS umieść plik o nazwie cover.xhtml jako pierwszy w ebooku jedyną zawartość w pliku cover.xhtml winien stanowić obrazek okładki czyli cover.jpg Okładka ebooka ma jedną poważną wadę w stosunku do drukowanego odpowiednika: często jest ona malutką ikonką o wymiarach pikseli automatycznie tworzoną przez czytnik z większego obrazka. Dlatego też należy pamiętać, by tekst zamieszczony na okładce był wystarczająco duży. Kiedy już stworzysz odpowiedni obrazek, musisz zaznaczyć, że jest to grafika przeznaczona na okładkę. Najpierw trzeba stworzyć plik xhtml, który będzie wyświetlać nasz obrazek. Dokument ten może wyglądać tak: <?xml version="1.0" encoding="utf-8" standalone="no"?> <!DOCTYPE html PUBLIC "-//W3C//DTD XHTML 1.1//EN" "http://www.w3.org/tr/xhtml11/dtd/xhtml11.dtd"> <html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml"> <head> <title>okładka</title> <style type="text/css"> /*<![CDATA[*/ body.sgc-3 {text-align:center; padding:0; margin:0} h1.sgc-1 {padding:0; margin:0}

19 19 img.sgc-2 {height: 100%; max-width: 100%} /*]]>*/ </style> </head> <body class="sgc-3"> <h1 class="sgc-1" id="heading_id_1"><img alt="" class="sgc-2" src="../images/spfa-cover.jpg" </h1> </body> </html> Proszę zwrócić uwagę, że część <body> zawiera element <div> do przechowywania grafiki, ponieważ tag <img> nie może być umieszczony bezpośrednio w części <body>. Aplikacja ADE umieszcza w dokumencie ikonę przedstawiającą tylko górny, lewy fragment grafiki okładki. By zmusić tę aplikację do właściwego wyświetlania, należy wpisać wyrażenie style="max-width: 100%" do tagu <img>. Nasz plik xhtml jest już gotowy i teraz trzeba dodać po kolei pewne informacje do pliku content.opf, aby czytnik rozpoznał ten plik jako plik okładki. Najpierw musisz dodać linię do sekcji metadanych to ona informuje czytnik, który plik graficzny ma być użyty jako okładka: <meta name="cover" content="spfa-cover.jpg" Wartość atrybutu name powinna zawsze brzmieć cover. Wartość atrybutu content musi odpowiadać id aktualnego obrazu użytego jako okładka w manifeście, w którym wylistowane są nazwy wszystkich plików ebooka i każdy ma przypisany identyfikator id. Id pliku grafiki okładki musi odpowiadać atrybutowi content w elemencie meta.

20 20 Tak wygląda zawartość manifestu dla pliku graficznego okładki: <item href="images/spfa-cover.jpg" id="spfa-cover.jpg" mediatype="image/jpeg" W części spine też jest odwołanie do każdego pliku xhtml ebooka. Określa ona porządek występowania plików. Są dwie przyczyny, dla których plik zawierający okładkę powinien występować jako pierwszy w sekcji spine. Po pierwsze kolejność występowania plików, a po drugie ADE używa pierwszego elementu ze spine do tworzenia ikony okładki.

21 21 Spis treści (plik toc.ncx) Kolejną składową pliku epub jest spis treści, znajdujący się w pliku toc.ncx. Jest to plik tekstowy w formacie utf-8 i znajduje się on w folderze OEBPS. Jego rozszerzenie to skrót od Navigation Control file for XML. Plik ten służy czytnikom do tworzenia klikalnego spisu treści lub menu, tak jak to widać poniżej. Plik toc.ncx jest jednym z dwóch, które opisują zawartość ebooka czytnikom. Drugim jest plik content.opf, a dokładniej jego sekcja spine, która steruje wyświetlaniem spisu treści w czytniku Adobe Digital Editions, w jego lewym panelu (pokazuje to powyższa ilustracja). Dodatowo toc.ncx zawiera informację o wielopoziomowej hierarchii rozdziałów, wraz z linkami do tych rozdziałów, jak również zawartych w nich sekcji. Sekcja doctitle podaje tytuł publikacji.

22 22 Sekcja navmap podaje właściwą hierarchię spisu treści. W tym przykładzie mamy jednopoziomowy spis treści wszystkie rozdziały są na tym samym poziomie ale można tworzyć spisy wielopoziomowe, które będą w taki właśnie sposób widoczne na ekranie. Każda pozycja spisu jest objęta znacznikiem navpoint, z jednoznacznym identyfikatorem i kolejnością odtwarzania, w ramach którego jest etykieta NavLabel opisująca element (widoczna w spisie w czytniku) i odwołanie do konkretnego pliku źródłowego HTML z tekstem. Po nagłówku następuje sekcja <head>, w której znajdują się cztery elementy meta: dtb:uid, dtb:depth, dtb:totalpagecount i dtb:maxpagenumber, chociaż tylko dwa pierwsze są istotne dla ebooka. Wartość dtb:uid, czyli identyfikator publikacji, podany w pliku content.opf, powinien być unikalnym ciągiem literowo-cyfrowym przynależnym tylko tej książce, np. wydawca książki może używać nr ISBN. Możesz wygenerować własny uuid, czyli uniwersalny uid, i używać go (wpisz w google a generate uuid i znajdziesz generator). Zwyczajowo łańcuch uuid jest poprzedzony przez element urn:uuid:. Wartość utb:depth informuje, jak wiele poziomów i podpoziomów znajdzie się w spisie treści. W naszym przykładzie mamy dwa poziomy. Ostatnie dwa elementy dtb odnoszą się tylko do papierowych książek i powinny mieć wartość 0, ale nie powinny być opuszczone. <head> <meta name="dtb:uid" content="urn:uuid:3c1e502b-d c- 3cd9-26b7a73e73ad" <meta name="dtb:depth" content="2" <meta name="dtb:totalpagecount" content="0" <meta name="dtb:maxpagenumber" content="0" </head> Drugą sekcją pliku toc.ncx jest element doctitle i zawarty w nim element text, który powinien zawierać tytuł Twojej książki. Wygląda on tak:

ABC języka HTML i XHTML / Maria Sokół. wyd. 2. Gliwice, cop Spis treści

ABC języka HTML i XHTML / Maria Sokół. wyd. 2. Gliwice, cop Spis treści ABC języka HTML i XHTML / Maria Sokół. wyd. 2. Gliwice, cop. 2012 Spis treści Wstęp 9 1 HTML 5 i XHTML w pytaniach i odpowiedziach 13 Co to jest HTML 5? 13 Co to jest XHTML? 15 Czy strony utworzone w HTML

Bardziej szczegółowo

XHTML - Extensible Hypertext Markup Language, czyli Rozszerzalny Hipertekstowy Język Oznaczania.

XHTML - Extensible Hypertext Markup Language, czyli Rozszerzalny Hipertekstowy Język Oznaczania. XHTML - Extensible Hypertext Markup Language, czyli Rozszerzalny Hipertekstowy Język Oznaczania. Reformuje on znane zasady języka HTML 4 w taki sposób, aby były zgodne z XML (HTML przetłumaczony na XML).

Bardziej szczegółowo

Specyfikacja techniczna dot. mailingów HTML

Specyfikacja techniczna dot. mailingów HTML Specyfikacja techniczna dot. mailingów HTML Informacje wstępne Wszystkie składniki mailingu (pliki graficzne, teksty, pliki HTML) muszą być przekazane do melog.com dwa dni albo maksymalnie dzień wcześniej

Bardziej szczegółowo

Tworzenie Stron Internetowych. odcinek 5

Tworzenie Stron Internetowych. odcinek 5 Tworzenie Stron Internetowych odcinek 5 Nagłówek zawiera podstawowe informacje o dokumencie, takie jak: tytuł strony (obowiązkowy) metainformacje/metadane (obowiązkowa deklaracja

Bardziej szczegółowo

1. Przypisy, indeks i spisy.

1. Przypisy, indeks i spisy. 1. Przypisy, indeks i spisy. (Wstaw Odwołanie Przypis dolny - ) (Wstaw Odwołanie Indeks i spisy - ) Przypisy dolne i końcowe w drukowanych dokumentach umożliwiają umieszczanie w dokumencie objaśnień, komentarzy

Bardziej szczegółowo

Danuta ROZPŁOCH-NOWAKOWSKA Strona 1 2007-11-06. Moduł 4. Przykład 1. Przykład 2. HTML 4.01 Transitional).

Danuta ROZPŁOCH-NOWAKOWSKA Strona 1 2007-11-06. Moduł 4. Przykład 1. Przykład 2. HTML 4.01 Transitional). Danuta ROZPŁOCH-NOWAKOWSKA Strona 1 2007-11-06 Moduł 4. Style Zajęcia poświęcone będą kaskadowym arkuszom stylów (por. slajdy 18.-27. z wykładu 2.) Wiele uwagi poświęcaliśmy do tej pory planowaniu szkieletu

Bardziej szczegółowo

Pokaz slajdów na stronie internetowej

Pokaz slajdów na stronie internetowej Pokaz slajdów na stronie internetowej... 1 Podpisy pod zdjęciami... 3 Publikacja pokazu slajdów w Internecie... 4 Generator strony Uczelni... 4 Funkcje dla zaawansowanych użytkowników... 5 Zmiana kolorów

Bardziej szczegółowo

Po zakończeniu rozważań na temat World Wide Web, poznaniu zasad organizacji witryn WWW, przeczytaniu kilkudziesięciu stron i poznaniu wielu nowych

Po zakończeniu rozważań na temat World Wide Web, poznaniu zasad organizacji witryn WWW, przeczytaniu kilkudziesięciu stron i poznaniu wielu nowych rk Po zakończeniu rozważań na temat World Wide Web, poznaniu zasad organizacji witryn WWW, przeczytaniu kilkudziesięciu stron i poznaniu wielu nowych pojęć, prawdopodobnie zastanawiasz się, kiedy zaczniesz

Bardziej szczegółowo

Przewodnik... Tworzenie Landing Page

Przewodnik... Tworzenie Landing Page Przewodnik... Tworzenie Landing Page Spis treści Kreator strony landing page Stwórz stronę Zarządzaj stronami 2 Kreator strony landing page Kreator pozwala stworzyć własną stronę internetową z unikalnym

Bardziej szczegółowo

Kurs obsługi systemu CMS. Prawie wszystkie treści wyświetlające się na stronie są zlokalizowane w dziale artykuły.

Kurs obsługi systemu CMS. Prawie wszystkie treści wyświetlające się na stronie są zlokalizowane w dziale artykuły. Kurs obsługi systemu CMS Zaczynając przygodę z systemem zarządzania treścią Joomla 2.5 należy przedstawić główny panel administratora. Całość zaprojektowana jest w kombinacji dwóch systemów nawigacyjnych.

Bardziej szczegółowo

Laboratorium 1: Szablon strony w HTML5

Laboratorium 1: Szablon strony w HTML5 Laboratorium 1: Szablon strony w HTML5 Czas realizacji: 2 godziny Kurs: WYK01_HTML.pdf, WYK02_CSS.pdf Pliki:, Edytor: http://www.sublimetext.com/ stabilna wersja 2 (portable) Ćwiczenie 1. Szablon strony

Bardziej szczegółowo

WYBÓR OPCJI UZUPEŁNIANIE DANYCH

WYBÓR OPCJI UZUPEŁNIANIE DANYCH WYBÓR OPCJI UZUPEŁNIANIE DANYCH Na początku przygotowania publikacji należy wybrać materiały, którymi dysponujemy (1) i co chcielibyśmy z nich stworzyć (2) 1 2 W kolejnym kroku uzupełniamy podstawowe dane

Bardziej szczegółowo

MS Word 2010. Długi dokument. Praca z długim dokumentem. Kinga Sorkowska 2011-12-30

MS Word 2010. Długi dokument. Praca z długim dokumentem. Kinga Sorkowska 2011-12-30 MS Word 2010 Długi dokument Praca z długim dokumentem Kinga Sorkowska 2011-12-30 Dodawanie strony tytułowej 1 W programie Microsoft Word udostępniono wygodną galerię wstępnie zdefiniowanych stron tytułowych.

Bardziej szczegółowo

ECDL/ICDL Przetwarzanie tekstów Moduł B3 Sylabus - wersja 5.0

ECDL/ICDL Przetwarzanie tekstów Moduł B3 Sylabus - wersja 5.0 ECDL/ICDL Przetwarzanie tekstów Moduł B3 Sylabus - wersja 5.0 Przeznaczenie sylabusa Dokument ten zawiera szczegółowy sylabus dla modułu ECDL/ICDL Przetwarzanie tekstów. Sylabus opisuje zakres wiedzy i

Bardziej szczegółowo

WORDPRESS INSTRUKCJA OBSŁUGI

WORDPRESS INSTRUKCJA OBSŁUGI WORDPRESS INSTRUKCJA OBSŁUGI Zapraszamy do zapoznania się z Instrukcją obsługi panelu CMS Wordpress, która w krótkim czasie i bez większego kłopotu pozwoli na edycję treści i zawartości strony, w tym:

Bardziej szczegółowo

Oczywiście występują także znaczniki, bez ich odpowiednika kończącego, np.

Oczywiście występują także znaczniki, bez ich odpowiednika kończącego, np. <BR> Język html to język znaczników inaczej tagów, czyli słów lub skrótów pochodzących z języka angielskiego ujętych w nawiasy ostrokątne , np.. . W większości przypadków spotykamy znaczniki początku (inaczej

Bardziej szczegółowo

Odnośniki jeszcze do niedawna odróżniały strony WWW od wszystkich innych dokumentów elektronicznych. Możliwość deklarowania odnośników do innych

Odnośniki jeszcze do niedawna odróżniały strony WWW od wszystkich innych dokumentów elektronicznych. Możliwość deklarowania odnośników do innych odnośniki Część 3 Odnośniki jeszcze do niedawna odróżniały strony WWW od wszystkich innych dokumentów elektronicznych. Możliwość deklarowania odnośników do innych dokumentów niezależnie od ich umiejscowienia

Bardziej szczegółowo

Dodawanie grafiki i obiektów

Dodawanie grafiki i obiektów Dodawanie grafiki i obiektów Word nie jest edytorem obiektów graficznych, ale oferuje kilka opcji, dzięki którym można dokonywać niewielkich zmian w rysunku. W Wordzie możesz zmieniać rozmiar obiektu graficznego,

Bardziej szczegółowo

Edycja strony: W edycję danej strony wchodzimy poprzez naciśnięcie opcji

Edycja strony: W edycję danej strony wchodzimy poprzez naciśnięcie opcji Edycja strony: W edycję danej strony wchodzimy poprzez naciśnięcie opcji uzyskujemy widok: a. Wstawianie tekstów Tekst możemy wpisywać bezpośrednio w panelu lub wklejać do edytora. Jeśli wklejamy tekst

Bardziej szczegółowo

e-publikacje w InDesign CS6

e-publikacje w InDesign CS6 Pariah Burke e-publikacje w InDesign CS6 Projektowanie i tworzenie publikacji cyfrowych dla tabletów, czytników, smartfonów i innych urządzeń Przekład: Marek Włodarz APN Promise, Warszawa 2013 Spis treści

Bardziej szczegółowo

Instrukcja obsługi systemu zarządzania treścią dwajeden.pl

Instrukcja obsługi systemu zarządzania treścią dwajeden.pl Instrukcja obsługi systemu zarządzania treścią dwajeden.pl Tworzenie i edycja danych na stronie www 1. Rozpoczęcie pracy. Logowanie się do systemu zarządzania treścią dwajeden.pl ropocząć należy od podania

Bardziej szczegółowo

2 Podstawy tworzenia stron internetowych

2 Podstawy tworzenia stron internetowych 2 Podstawy tworzenia stron internetowych 2.1. HTML5 i struktura dokumentu Podstawą działania wszystkich stron internetowych jest język HTML (Hypertext Markup Language) hipertekstowy język znaczników. Dokument

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA

INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA INSTRUKCJA UŻYTKOWNIKA Jak przeczytać wypożyczoną książkę?... 2 Uzyskanie Adobe ID... 2 Czytanie na komputerze... 3 Uruchomienie programu... 3 Czytanie i zwracanie książek... 4 Logowanie do aplikacji...

Bardziej szczegółowo

Jak posługiwać się edytorem treści

Jak posługiwać się edytorem treści Jak posługiwać się edytorem treści Edytor CKE jest bardzo prostym narzędziem pomagającym osobom niezaznajomionym z językiem HTML w tworzeniu interaktywnych treści stron internetowych. Razem z praktyka

Bardziej szczegółowo

Sylabus Moduł 2: Przetwarzanie tekstów

Sylabus Moduł 2: Przetwarzanie tekstów Sylabus Moduł 2: Przetwarzanie tekstów Niniejsze opracowanie przeznaczone jest dla osób zamierzających zdać egzamin ECDL (European Computer Driving Licence) na poziomie podstawowym. Publikacja zawiera

Bardziej szczegółowo

Adobe InDesign lab.1 Jacek Wiślicki, Paweł Kośla. Spis treści: 1 Podstawy pracy z aplikacją Układ strony... 2.

Adobe InDesign lab.1 Jacek Wiślicki, Paweł Kośla. Spis treści: 1 Podstawy pracy z aplikacją Układ strony... 2. Spis treści: 1 Podstawy pracy z aplikacją... 2 1.1 Układ strony... 2 strona 1 z 7 1 Podstawy pracy z aplikacją InDesign jest następcą starzejącego się PageMakera. Pod wieloma względami jest do niego bardzo

Bardziej szczegółowo

Widżety KIWIPortal. tworzenie umieszczanie na stronach internetowych opcje zaawansowane. Autor: Damian Rebuś Data: 29.06.2015 Wersja: 1.

Widżety KIWIPortal. tworzenie umieszczanie na stronach internetowych opcje zaawansowane. Autor: Damian Rebuś Data: 29.06.2015 Wersja: 1. Widżety KIWIPortal tworzenie umieszczanie na stronach internetowych opcje zaawansowane Autor: Damian Rebuś Data: 29.06.2015 Wersja: 1.3 Strona 1 z 17 1 SPIS TREŚCI 2 Metody osadzania widżetów... 3 2.1

Bardziej szczegółowo

ECDL/ICDL Web Editing Moduł S6 Sylabus - wersja 2.0

ECDL/ICDL Web Editing Moduł S6 Sylabus - wersja 2.0 ECDL/ICDL Web Editing Moduł S6 Sylabus - wersja 2.0 Przeznaczenie Sylabusa Dokument ten zawiera szczegółowy Sylabus dla modułu ECDL/ICDL Web Editing. Sylabus opisuje zakres wiedzy i umiejętności, jakie

Bardziej szczegółowo

Tworzenie prezentacji w MS PowerPoint

Tworzenie prezentacji w MS PowerPoint Tworzenie prezentacji w MS PowerPoint Program PowerPoint dostarczany jest w pakiecie Office i daje nam możliwość stworzenia prezentacji oraz uatrakcyjnienia materiału, który chcemy przedstawić. Prezentacje

Bardziej szczegółowo

I. Dlaczego standardy kodowania mailingów są istotne?

I. Dlaczego standardy kodowania mailingów są istotne? 1 Tabela zawartości: I. Dlaczego standardy kodowania mailingów są istotne? 3 II. Budowa nagłówka wiadomości. 4 III. Style kaskadowe CSS. 4 IV. Elementarna budowa szablonu. 6 V. Podsumowanie. 9 2 I. Dlaczego

Bardziej szczegółowo

W kolejnym odcinku zajmiemy się umieszczaniem w naszym projekcie zestawu ikon służących szybkiemu korzystaniu z opcji programu.

W kolejnym odcinku zajmiemy się umieszczaniem w naszym projekcie zestawu ikon służących szybkiemu korzystaniu z opcji programu. W kolejnym odcinku zajmiemy się umieszczaniem w naszym projekcie zestawu ikon służących szybkiemu korzystaniu z opcji programu. Reprezentantami ikon są małe obrazki przedstawiające najczęściej daną czynność

Bardziej szczegółowo

Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny. z przedmiotu Informatyki. w klasie VI

Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny. z przedmiotu Informatyki. w klasie VI Wymagania edukacyjne na poszczególne oceny z przedmiotu Informatyki w klasie VI Ocenę niedostateczna nie zna regulamin pracowni nie potrafi wymienić 3 dowolnych punktów regulaminu nie dba o porządek na

Bardziej szczegółowo

Projekty z Technologii Informacyjnych

Projekty z Technologii Informacyjnych Projekty z Technologii Informacyjnych Zad. 1. Opracuj prezentację w programie PowerPoint lub podobnym na zadany temat. Prezentacja powinna być przeznaczona do prezentowania w czasie ok. 10 minut. Zad.

Bardziej szczegółowo

DODAWANIE ARTYKUŁÓW DO STRONY INTERNETOWEJ

DODAWANIE ARTYKUŁÓW DO STRONY INTERNETOWEJ DODAWANIE ARTYKUŁÓW DO STRONY INTERNETOWEJ Aby dodać artykuł musimy się zalogować. W tym celu wchodzimy na stronę http://sp1.brzesckujawski.pl/3/administrator/, wprowadzamy swoje dane: Nazwę użytkownika,

Bardziej szczegółowo

e-wsparcie Barbara Muszko Aktualizacja Twojej witryny internetowej tak prosta, jak obsługa Worda

e-wsparcie Barbara Muszko Aktualizacja Twojej witryny internetowej tak prosta, jak obsługa Worda e-wsparcie Barbara Muszko Aktualizacja Twojej witryny internetowej tak prosta, jak obsługa Worda Logowanie do panelu administracyjnego Aby móc zarządzać stroną, należy zalogować się do panelu administracyjnego.

Bardziej szczegółowo

Zadanie 1. Stosowanie stylów

Zadanie 1. Stosowanie stylów Zadanie 1. Stosowanie stylów Styl to zestaw elementów formatowania określających wygląd: tekstu atrybuty czcionki (tzw. styl znaku), akapitów np. wyrównanie tekstu, odstępy między wierszami, wcięcia, a

Bardziej szczegółowo

Dzięki arkuszom zewnętrznym uzyskujemy centralne sterowanie wyglądem serwisu. Zewnętrzny arkusz stylów to plik tekstowy z rozszerzeniem css.

Dzięki arkuszom zewnętrznym uzyskujemy centralne sterowanie wyglądem serwisu. Zewnętrzny arkusz stylów to plik tekstowy z rozszerzeniem css. Kaskadowe arkusze stylów CSS Geneza - oddzielenie struktury dokumentu HTML od reguł prezentacji - poszerzenie samego HTML Korzyści - przejrzystość dokumentów - łatwe zarządzanie stylem (wyglądem) serwisu

Bardziej szczegółowo

Jak dodać wpis? Po zalogowaniu na blog znajdujesz się w panelu administracyjnym. Po lewej stronie widzisz menu:

Jak dodać wpis? Po zalogowaniu na blog znajdujesz się w panelu administracyjnym. Po lewej stronie widzisz menu: Jak dodać wpis? Po zalogowaniu na blog znajdujesz się w panelu administracyjnym. Po lewej stronie widzisz menu: Klikasz Wpisy, a następnie Dodaj nowy i otwiera się taki ekran: 1 W tym miejscu tworzysz

Bardziej szczegółowo

Podstawy (X)HTML i CSS

Podstawy (X)HTML i CSS Inżynierskie podejście do budowania stron WWW momat@man.poznan.pl 2005-04-11 1 Hyper Text Markup Language Standardy W3C Przegląd znaczników Przegląd znaczników XHTML 2 Cascading Style Sheets Łączenie z

Bardziej szczegółowo

2. Otwórz program ked (poprzez Start ->Programy ->ked->ked

2. Otwórz program ked (poprzez Start ->Programy ->ked->ked Do przetworzenia ściągniętej strony internetowej polecam użyć program ked autorstwa Konrada Leśniaka, który można ściągnąć z mojej strony z http://www.ittechnology.us/sciaganie/ked2140.zip. Krok po kroku

Bardziej szczegółowo

KATEGORIE OBRAZKOWE REALIZACJA

KATEGORIE OBRAZKOWE REALIZACJA KATEGORIE OBRAZKOWE REALIZACJA Spis treści Instalacja aplikacji...3 Rozpoczęcie korzystania z aplikacji...6 Konfiguracja...6 Zmiana obrazka kategorii...8 Zmiana miejsca wyświetlania...9 Rozwiązywanie problemów...10

Bardziej szczegółowo

I. Spis treści I. Spis treści... 2 II. Kreator szablonów... 3 1. Tworzenie szablonu... 3 2. Menu... 4 a. Opis ikon... 5 3. Dodanie nowego elementu...

I. Spis treści I. Spis treści... 2 II. Kreator szablonów... 3 1. Tworzenie szablonu... 3 2. Menu... 4 a. Opis ikon... 5 3. Dodanie nowego elementu... Kreator szablonów I. Spis treści I. Spis treści... 2 II. Kreator szablonów... 3 1. Tworzenie szablonu... 3 2. Menu... 4 a. Opis ikon... 5 3. Dodanie nowego elementu... 7 a. Grafika... 7 b. Tekst... 7 c.

Bardziej szczegółowo

Tworzenie Stron Internetowych. odcinek 9

Tworzenie Stron Internetowych. odcinek 9 Tworzenie Stron Internetowych odcinek 9 Prosta galeria oparta na HTML Najprostszym sposobem zbudowania galerii zdjęć jest wykorzystanie tylko HTML i CSS. Strona główna galerii składa się miniatur zdjęć,

Bardziej szczegółowo

Laboratorium 6 Tworzenie bloga w Zend Framework

Laboratorium 6 Tworzenie bloga w Zend Framework Laboratorium 6 Tworzenie bloga w Zend Framework Przygotowanie bazy danych 1. Wykonaj skrypt blog.sql, który założy w bazie danych dwie tabele oraz wpisze do nich przykładowe dane. Tabela blog_uzytkownicy

Bardziej szczegółowo

DOKUMENTY I GRAFIKI. Zarządzanie zawartością Tworzenie folderu Dodawanie dokumentu / grafiki Wersje plików... 7

DOKUMENTY I GRAFIKI. Zarządzanie zawartością Tworzenie folderu Dodawanie dokumentu / grafiki Wersje plików... 7 DOKUMENTY I GRAFIKI SPIS TREŚCI Zarządzanie zawartością... 2 Tworzenie folderu... 3 Dodawanie dokumentu / grafiki... 4 Wersje plików... 7 Zmiana uprawnień w plikach... 9 Link do dokumentów i dodawanie

Bardziej szczegółowo

URL: http://www.ecdl.pl

URL: http://www.ecdl.pl Syllabus WEBSTARTER wersja 1.0 Polskie Towarzystwo Informatyczne 2007 Copyright wersji angielskiej: Copyright wersji polskiej: The European Computer Driving Licence Foundation Ltd. Polskie Towarzystwo

Bardziej szczegółowo

Menu Plik w Edytorze symboli i Edytorze widoku aparatów

Menu Plik w Edytorze symboli i Edytorze widoku aparatów Menu Plik w Edytorze symboli i Edytorze widoku aparatów Informacje ogólne Symbol jest przedstawieniem graficznym aparatu na schemacie. Oto przykład przekaźnika: Widok aparatu jest przedstawieniem graficznym

Bardziej szczegółowo

Wykład 1: HTML (XHTML) Michał Drabik

Wykład 1: HTML (XHTML) Michał Drabik Wykład 1: HTML (XHTML) Michał Drabik 1 Czyli to wszystko co trzeba wiedzieć aby zacząć tworzyć strony internetowe. 2 HTML 4 HTML = HyperText Markup Language Hipertekstowy język znaczników umożliwiający

Bardziej szczegółowo

AUDYT DOSTĘPNOŚCI STRONY INTERNETOWEJ

AUDYT DOSTĘPNOŚCI STRONY INTERNETOWEJ Poznań, 2012-10-04 AUDYT DOSTĘPNOŚCI STRONY INTERNETOWEJ NAZWA ADRES STRONY ILOŚĆ BŁĘDÓW WCAG 33 ILOŚĆ OSTRZEŻEŃ WCAG 3 TYP DOKUMENTU UŻYTY FORMAT (X)HTML JĘZYK OWANIE STRONY Urząd Marszałkowski Województwa

Bardziej szczegółowo

1. Dockbar, CMS + wyszukiwarka aplikacji Dodawanie portletów Widok zawartości stron... 3

1. Dockbar, CMS + wyszukiwarka aplikacji Dodawanie portletów Widok zawartości stron... 3 DODAJEMY TREŚĆ DO STRONY 1. Dockbar, CMS + wyszukiwarka aplikacji... 2 2. Dodawanie portletów... 3 Widok zawartości stron... 3 Omówienie zawartości portletu (usunięcie ramki itd.)... 4 3. Ikonki wybierz

Bardziej szczegółowo

Język (X)HTML. Podstawowe znaczniki i parametry. dr Konrad Dominas / UAM

Język (X)HTML. Podstawowe znaczniki i parametry. dr Konrad Dominas / UAM Język (X)HTML Podstawowe znaczniki i parametry Szablon dokumentu (X)HTML

Bardziej szczegółowo

1. Zaczynamy! (9) 2. Edycja dokumentów (33)

1. Zaczynamy! (9) 2. Edycja dokumentów (33) 1. Zaczynamy! (9) Uruchamiamy program Word i co z tego wynika... (10) o Obszar roboczy, czyli miejsce do pracy (12) Otwieranie dokumentów w programie Word (14) o Tworzenie nowego dokumentu (14) o Otwieranie

Bardziej szczegółowo

Podstawy JavaScript ćwiczenia

Podstawy JavaScript ćwiczenia Podstawy JavaScript ćwiczenia Kontekst:

Bardziej szczegółowo

E.14.1 Tworzenie stron internetowych / Krzysztof T. Czarkowski, Ilona Nowosad. Warszawa, Spis treści

E.14.1 Tworzenie stron internetowych / Krzysztof T. Czarkowski, Ilona Nowosad. Warszawa, Spis treści E.14.1 Tworzenie stron internetowych / Krzysztof T. Czarkowski, Ilona Nowosad. Warszawa, 2014 Spis treści Przewodnik po podręczniku 8 Wstęp 10 1. Hipertekstowe języki znaczników 1.1. Elementy i znaczniki

Bardziej szczegółowo

Justyna Klimczyk j_klimczyk@poczta.onet.pl Nauczyciel informatyki Gimnazjum im. Władysława Stanisława Reymonta w Kleszczowie

Justyna Klimczyk j_klimczyk@poczta.onet.pl Nauczyciel informatyki Gimnazjum im. Władysława Stanisława Reymonta w Kleszczowie Justyna Klimczyk j_klimczyk@poczta.onet.pl Nauczyciel informatyki Gimnazjum im. Władysława Stanisława Reymonta w Kleszczowie Scenariusz lekcji informatyki klasa II gimnazjum Temat : Strona WWW pierwsze

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA OBSŁUGI SYSTEM ZARZĄDZANIA TREŚCIĄ

INSTRUKCJA OBSŁUGI SYSTEM ZARZĄDZANIA TREŚCIĄ INSTRUKCJA OBSŁUGI SYSTEM ZARZĄDZANIA TREŚCIĄ Spis treści: 1 Logowanie do panelu administracyjnego 2 Dodawanie obiektów na stronie 2.1 Wybór podstrony 2.2 Wybór obiektu 2.2.1 Dodawanie obiektów tekstowych

Bardziej szczegółowo

za pomocą: definiujemy:

za pomocą: definiujemy: HTML CSS za pomocą: języka HTML arkusza CSS definiujemy: szkielet strony wygląd strony Struktura dokumentu html - znaczniki Znaczniki wyznaczają rodzaj zawartości. element strony

Bardziej szczegółowo

Facelets ViewHandler

Facelets ViewHandler JSF i Facelets Wprowadzenie JSP (JavaServer Pages) są natywną i najczęściej używaną technologią do tworzenia warstwy prezentacyjnej dla JSF (JavaServer Faces) Istnieją alternatywne technologie opisu wyglądu

Bardziej szczegółowo

Jak zainstalować szablon allegro?

Jak zainstalować szablon allegro? Jak zainstalować szablon allegro? W mailu z zakupionym szablonem otrzymali państwo plik zip z numerem szablonu w nazwie. Należy najpierw go rozpakować. W paczce znajduję się pliki: 1. index[nrszablonu].txt

Bardziej szczegółowo

5.2. Pierwsze kroki z bazami danych

5.2. Pierwsze kroki z bazami danych 5.2. Pierwsze kroki z bazami danych Uruchamianie programu Podobnie jak inne programy, OO Base uruchamiamy z Menu Start, poprzez zakładkę Wszystkie programy, gdzie znajduje się folder OpenOffice.org 2.2,

Bardziej szczegółowo

NOWY SZABLON IMPORTU PLIKÓW

NOWY SZABLON IMPORTU PLIKÓW NOWY SZABLON IMPORTU PLIKÓW Aby wejść na zakładkę Nowy szablon importu Użytkownik wybiera zakładkę Płatności, która znajduje się w górnym menu. Następnie z menu bocznego należy wybierać Import danych.

Bardziej szczegółowo

Ćwiczenia z systemu operacyjnego WINDOWS

Ćwiczenia z systemu operacyjnego WINDOWS Opracowanie: Krzysztof Trembaczowski Spis treści Ćwiczenia z systemu operacyjnego Windows 98.... 3 1. Ćwiczenie (Zabawa z pasjansem)... 3 2. Ćwiczenie (Elementy składowe interfejsu)... 3 3. Ćwiczenie (Elementy

Bardziej szczegółowo

Instrukcja obsługi systemu zarządzania treścią w MDK

Instrukcja obsługi systemu zarządzania treścią w MDK Instrukcja obsługi systemu zarządzania treścią w MDK 1 1. Logowanie Przed rozpoczęciem jakichkolwiek działań musimy zalogować się do systemu. Aby zalogować się na stronie można kliknąć lub skopiować link:

Bardziej szczegółowo

Edytor tekstu OpenOffice Writer Podstawy

Edytor tekstu OpenOffice Writer Podstawy Edytor tekstu OpenOffice Writer Podstawy Cz. 3. Rysunki w dokumencie Obiekt Fontwork Jeżeli chcemy zamieścić w naszym dokumencie jakiś efektowny napis, na przykład tytuł czy hasło promocyjne, możemy w

Bardziej szczegółowo

WSKAZÓWKI DLA AUTORÓW Optymalizacja publikacji naukowych dla wyników wyszukiwarek ASEO 1

WSKAZÓWKI DLA AUTORÓW Optymalizacja publikacji naukowych dla wyników wyszukiwarek ASEO 1 WSKAZÓWKI DLA AUTORÓW Optymalizacja publikacji naukowych dla wyników wyszukiwarek ASEO 1 W celu zwiększenia indeksowania i przeszukiwania publikacji autorskich przez naukowe wyszukiwarki internetowe, należy

Bardziej szczegółowo

Wymagania na poszczególne oceny w klasach 3 gimnazjum

Wymagania na poszczególne oceny w klasach 3 gimnazjum Wymagania na poszczególne oceny w klasach 3 gimnazjum Znaczenie komputera we współczesnym świecie Przypomnienie wiadomości na temat języka HTML Wstawianie tabeli na stronę WWW Wstawianie listy punktowanej

Bardziej szczegółowo

Rodzaje plików. Podstawowe definicje.

Rodzaje plików. Podstawowe definicje. Rodzaje plików. Podstawowe definicje. Mariusz Tokarski Zagadnienia Zarządzanie plikami w systemie Windows Definicja pliku Opcje folderów Programy domyślne Współdzielenie plików przez programy Podstawowe

Bardziej szczegółowo

Instrukcja obsługi Kreatora Stron Internetowych dla Glazurników i Termoizolerów

Instrukcja obsługi Kreatora Stron Internetowych dla Glazurników i Termoizolerów Instrukcja obsługi Kreatora Stron Internetowych dla Glazurników i Termoizolerów Kreator Stron Internetowych jest to aplikacja dedykowana Autoryzowanym Glazurnikom i Autoryzowanym Termoizolerom Atlas. Dzięki

Bardziej szczegółowo

Tomasz Grześ. Systemy zarządzania treścią, cz. II

Tomasz Grześ. Systemy zarządzania treścią, cz. II Tomasz Grześ Systemy zarządzania treścią, cz. II Panel administracyjny Panel administracyjny pozwala na zarządzanie wszystkimi elementami pakietu, m.in. zarządzanie użytkownikami, edycję stron, instalowanie

Bardziej szczegółowo

Shell Card Online usługa fakturowania elektronicznego Podręcznik użytkownika

Shell Card Online usługa fakturowania elektronicznego Podręcznik użytkownika Shell Card Online usługa fakturowania elektronicznego Podręcznik użytkownika Wersja 2.6 Wrzesień 2011 r. Spis treści 1 Dostęp do Shell Card Online usługi fakturowania elektronicznego... 3 1.1 Bezpośredni

Bardziej szczegółowo

PRÓBNY EGZAMIN POTWIERDZAJĄCY KWALIFIKACJE W ZAWODZIE CZĘŚĆ PRAKTYCZNA

PRÓBNY EGZAMIN POTWIERDZAJĄCY KWALIFIKACJE W ZAWODZIE CZĘŚĆ PRAKTYCZNA Nazwa kwalifikacji: Tworzenie aplikacji internetowych i baz danych oraz administrowanie bazami Oznaczenie kwalifikacji: E14 Numer zadania: 01 Wypełnia zdający Numer PESEL zadającego Czas trwania egzaminu:

Bardziej szczegółowo

Każde menu jest połączone z modułem, którym zarządza się w menedżerze modułów. Cztery dostępne menu widać na pasku Menu (rysunek 4.38).

Każde menu jest połączone z modułem, którym zarządza się w menedżerze modułów. Cztery dostępne menu widać na pasku Menu (rysunek 4.38). 2. Projektant menu Każde menu jest połączone z modułem, którym zarządza się w menedżerze modułów. Cztery dostępne menu widać na pasku Menu (rysunek 4.38). Rys. 2.1. Menu/mainmenu Dostęp do istniejących

Bardziej szczegółowo

Poradnik dla redaktorów www.cieszyn.zhp.pl

Poradnik dla redaktorów www.cieszyn.zhp.pl pwd. Maciej Antkiewicz Spis treści Wstęp...1 Organizacja strony...2 Dodawanie newsów...4 Dodawanie ilustracji do newsów/artykułów...5 Materiały statyczne...6 Tworzenie nowego artykułu statycznego...6 Link

Bardziej szczegółowo

Skorzystaj z Worda i stwórz profesjonalnie wyglądające dokumenty.

Skorzystaj z Worda i stwórz profesjonalnie wyglądające dokumenty. ABC Word 2007 PL. Autor: Aleksandra Tomaszewska-Adamarek Czasy maszyn do pisania odchodzą w niepamięć. Dziś narzędziami do edycji tekstów są aplikacje komputerowe, wśród których niekwestionowaną palmę

Bardziej szczegółowo

e r T i H M r e n L T n

e r T i H M r e n L T n s e r T t w o i H M r e o T n w z n L Podstawy 1. Nawigacja na stronie jest niezwykle istotna, powinna być możliwie jak najprostsza. Pamiętajmy, że im mniej kroków do celu tym lepiej. 2. Projekt graficzny

Bardziej szczegółowo

Zdefiniowane style mogą określać układ treści na stronie i sposób jej formatowania np. kolor czcionki, pogrubienia, tło tabel, rysunków itp.

Zdefiniowane style mogą określać układ treści na stronie i sposób jej formatowania np. kolor czcionki, pogrubienia, tło tabel, rysunków itp. Style CSS Wstęp Zdefiniowane style mogą określać układ treści na stronie i sposób jej formatowania np. kolor czcionki, pogrubienia, tło tabel, rysunków itp. Podstawową zaletą i zadaniem stylów jest oddzielenie

Bardziej szczegółowo

DODAJEMY TREŚĆ DO STRONY

DODAJEMY TREŚĆ DO STRONY DODAJEMY TREŚĆ DO STRONY SPIS TREŚCI Pasek narzędzi i wyszukiwarka aplikacji... 2 Dodawanie portletów... 3 Widok zawartości stron... 4 Zawartość portletu... 5 Ikonki wybierz oraz dodaj zawartość stron...

Bardziej szczegółowo

Prezentacja systemu zarządzania treścią CMS

Prezentacja systemu zarządzania treścią CMS Prezentacja systemu zarządzania treścią CMS Strona startowa Z poziomu strony głównej mogą Państwo korzystać z menu mieszczącego się po lewej stronie serwisu, lub przemieszczać się za pomocą klawiszów na

Bardziej szczegółowo

ĆWICZENIE 1 SKŁAD TEKSTU DO DRUKU

ĆWICZENIE 1 SKŁAD TEKSTU DO DRUKU ĆWICZENIE 1 SKŁAD TEKSTU DO DRUKU 1. Skopiowanie przykładowego surowego tekstu (format.txt) wybranego rozdziału pracy magisterskiej wraz z tekstem przypisów do niego (w osobnym pliku) na komputery studentów.

Bardziej szczegółowo

Kurs HTML 4.01 TI 312[01]

Kurs HTML 4.01 TI 312[01] TI 312[01] Spis treści 1. Wiadomości ogólne... 3 2. Wersje języka HTML... 3 3. Minimalna struktura dokumentu... 3 4. Deklaracje DOCTYPE... 3 5. Lista znaczników, atrybutów i zdarzeń... 4 5.1 Lista atrybutów

Bardziej szczegółowo

WOJEWÓDZTWO PODKARPACKIE

WOJEWÓDZTWO PODKARPACKIE WOJEWÓDZTWO PODKARPACKIE UNIA EUROPEJSKA EUROPEJSKI FUNDUSZ ROZWOJU REGIONALNEGO Instrukcja instalacji generatora wniosku o dofinansowanie projektu ze środków EFRR w ramach I osi priorytetowej Regionalnego

Bardziej szczegółowo

Adobe InDesign CC/CC PL : oficjalny podręcznik / Kelly Kordes Anton, John Cruise. Gliwice, cop Spis treści

Adobe InDesign CC/CC PL : oficjalny podręcznik / Kelly Kordes Anton, John Cruise. Gliwice, cop Spis treści Adobe InDesign CC/CC PL : oficjalny podręcznik / Kelly Kordes Anton, John Cruise. Gliwice, cop. 2016 Spis treści WSTĘP 1 O książce 1 Wymagania 2 Instalacja programu 2 Inne źródła informacji 4 Ośrodki szkoleniowe

Bardziej szczegółowo

Zadaniem tego laboratorium będzie zaznajomienie się z podstawowymi możliwościami operacji na danych i komórkach z wykorzystaniem Excel 2010

Zadaniem tego laboratorium będzie zaznajomienie się z podstawowymi możliwościami operacji na danych i komórkach z wykorzystaniem Excel 2010 Zadaniem tego laboratorium będzie zaznajomienie się z podstawowymi możliwościami operacji na danych i komórkach z wykorzystaniem Excel 2010 Ms Excel jest przykładem arkusza kalkulacyjnego, grupy oprogramowania

Bardziej szczegółowo

Spis treści CZĘŚĆ I JĘZYK SIECI 17. Wstęp 13. Rozdział 1 Wprowadzenie do HTML5 19. Rozdział 2 Znajomość znaczników HTML5 37

Spis treści CZĘŚĆ I JĘZYK SIECI 17. Wstęp 13. Rozdział 1 Wprowadzenie do HTML5 19. Rozdział 2 Znajomość znaczników HTML5 37 Spis treści Wstęp 13 CZĘŚĆ I JĘZYK SIECI 17 Rozdział 1 Wprowadzenie do HTML5 19 Tworzenie przy pomocy znaczników: przegląd 20.Wprowadzanie nowych elementów HTML5 21 Korzystanie z kontynuowanych znaczników

Bardziej szczegółowo

Edytor tekstu MS Word 2003 - podstawy

Edytor tekstu MS Word 2003 - podstawy Edytor tekstu MS Word 2003 - podstawy Cz. 4. Rysunki i tabele w dokumencie Obiekt WordArt Jeżeli chcemy zamieścić w naszym dokumencie jakiś efektowny napis, na przykład hasło reklamowe, możemy wykorzystać

Bardziej szczegółowo

BIBLIOTEKA LOKALNE CENTRUM WIEDZY PRAKTYCZNEJ PRZEWODNIK PO NARZĘDZIACH WARSZTAT NR 1: ARKUSZE KALKULACYJNE - MINI SKRYPT

BIBLIOTEKA LOKALNE CENTRUM WIEDZY PRAKTYCZNEJ PRZEWODNIK PO NARZĘDZIACH WARSZTAT NR 1: ARKUSZE KALKULACYJNE - MINI SKRYPT BIBLIOTEKA LOKALNE CENTRUM WIEDZY PRAKTYCZNEJ PRZEWODNIK PO NARZĘDZIACH WARSZTAT NR 1: ARKUSZE KALKULACYJNE - MINI SKRYPT 1. Wprowadzenie Arkusze kalkulacyjne Google umożliwiają łatwe tworzenie, udostępnianie

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA OBSŁUGI BIULETYNU INFORMACJI PUBLICZNEJ

INSTRUKCJA OBSŁUGI BIULETYNU INFORMACJI PUBLICZNEJ INSTRUKCJA OBSŁUGI BIULETYNU INFORMACJI PUBLICZNEJ W celu wprowadzenia, modyfikacji lub usunięcia informacji w Biuletynie Informacji Publicznej należy wpisać w przeglądarce adres strony: http:/bip.moriw.pl/admin.php

Bardziej szczegółowo

Nowy szablon stron pracowników ZUT

Nowy szablon stron pracowników ZUT Nowy szablon stron pracowników ZUT Uczelniane Centrum Informatyki ZUT przygotowało nowy szablon stron pracowników, zunifikowany z obecnymi stronami ZUT. Serdecznie zachęcamy Państwa do migracji na nowy

Bardziej szczegółowo

Proste kody html do szybkiego stosowania.

Proste kody html do szybkiego stosowania. Proste kody html do szybkiego stosowania. Często, w trakcie pracy z blogiem czy portalem zachodzi potrzeba umieszczenia grafiki, linku zaszytego w grafice czy innych podobnych. Szczególnie w widgetach

Bardziej szczegółowo

Programowanie internetowe

Programowanie internetowe Programowanie internetowe Wykład 1 HTML mgr inż. Michał Wojtera email: mwojtera@dmcs.pl Plan wykładu Organizacja zajęć Zakres przedmiotu Literatura Zawartość wykładu Wprowadzenie AMP / LAMP Podstawy HTML

Bardziej szczegółowo

ROZSZERZANIE MOŻLIWOŚCI...

ROZSZERZANIE MOŻLIWOŚCI... SPIS TREŚCI: Od Autora... 11 ROZSZERZANIE MOŻLIWOŚCI... 13 PROGRAMY PREFERENCYJNE... 15 Czcionki systemowe... 15 Tła okien... 18 Tryb wyświetlania... 22 Zegar i data systemowa... 24 Urządzenia wejścia

Bardziej szczegółowo

Technologie Informacyjne

Technologie Informacyjne Technologie Informacyjne Wykªad 6 Paweª Witkowski MIM UW Wiosna 2013 P. Witkowski (MIM UW) Technologie Informacyjne Wiosna 2013 1 / 18 HTML HyperText Markup Language J zyk oparty na znacznikach Opisuje

Bardziej szczegółowo

Można też ściągnąć np. z: http://portableapps.com/apps/development/notepadpp_portable

Można też ściągnąć np. z: http://portableapps.com/apps/development/notepadpp_portable W zadaniach można używać programu Notepad++ (jest wygodny, ponieważ m.in. koloruje składnię i uzupełnia funkcje) albo też jakiegoś innego edytora zainstalowanego w systemie (np. notatnika). Najnowszą,

Bardziej szczegółowo

Moduł IV Internet Tworzenie stron www

Moduł IV Internet Tworzenie stron www Ze strony internetowej www.kaze.zut.edu.pl z folderu BUDOWA JACHTÓW pobierz i zapisz je do własnego folderu następujące pliki: znak_drogowy.png, morze.jpg, logo_ecdl.gif, logobj.png ZADANIE 1 Podstawy

Bardziej szczegółowo

MasterEdytor. Podprogram pomocniczy do programu mpfotoalbum 1.2 INSTRUKCJA

MasterEdytor. Podprogram pomocniczy do programu mpfotoalbum 1.2 INSTRUKCJA MasterEdytor Podprogram pomocniczy do programu mpfotoalbum 1.2 INSTRUKCJA 1. Przeznaczenie Program MasterEdytor przeznaczony jest do skonfigurowania wszystkich parametrów pracy programu mpfotoalbum. 2.

Bardziej szczegółowo

Edytor tekstu OpenOffice Writer Podstawy

Edytor tekstu OpenOffice Writer Podstawy Edytor tekstu OpenOffice Writer Podstawy OpenOffice to darmowy zaawansowany pakiet biurowy, w skład którego wchodzą następujące programy: edytor tekstu Writer, arkusz kalkulacyjny Calc, program do tworzenia

Bardziej szczegółowo

PRZYGOTOWANIE ŚRODKA PDF

PRZYGOTOWANIE ŚRODKA PDF PRZYGOTOWANIE ŚRODKA PDF Następnie przechodzimy do najważniejszych elementów systemu. Pierwszym z nich jest Edytor, w którym oznaczamy strukturę oraz uzupełniamy elementy, które nie zostały pobrane z wgrywanego

Bardziej szczegółowo

Projektowanie Skinów w programie Taboret2

Projektowanie Skinów w programie Taboret2 Projektowanie Skinów w programie Taboret2 Instrukcja ta pisana jest dla użytkowników chcących zaprojektować własnego skina (skórkę) do programu bądź wprowadzić inne zmiany w wyglądzie. Zrobienie własnego

Bardziej szczegółowo

Synchronizacja i współdzielenie plików w Internecie. Prezentacja. Instrukcja obsługi aplikacji WEB Manager plików

Synchronizacja i współdzielenie plików w Internecie. Prezentacja. Instrukcja obsługi aplikacji WEB Manager plików Synchronizacja i współdzielenie plików w Internecie Prezentacja Instrukcja obsługi aplikacji WEB Manager plików 1 Cel instrukcji 1. Zapoznajesz się z instrukcją obsługi aplikacji internetowej File Nebula

Bardziej szczegółowo

Laboratorium 7 Blog: dodawanie i edycja wpisów

Laboratorium 7 Blog: dodawanie i edycja wpisów Laboratorium 7 Blog: dodawanie i edycja wpisów Dodawanie nowych wpisów Tworzenie formularza Za obsługę formularzy odpowiada klasa Zend_Form. Dla każdego formularza w projekcie tworzymy klasę dziedziczącą

Bardziej szczegółowo