Czy ryzykowa³byœ swoim yciem, aby czyjeœ ocaliæ?

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Czy ryzykowa³byœ swoim yciem, aby czyjeœ ocaliæ?"

Transkrypt

1 M i e s i ê c z n i k ISSN Egzemplarz bezp³atny sprawy gminy Bohaterski czyn Alana Czy ryzykowa³byœ swoim yciem, aby czyjeœ ocaliæ? Niewielu zna odpowiedÿ na to pytanie, trudno bowiem powiedzieæ, jak zachowalibyœmy siê, dopóki nie znajdziemy siê w okreœlonej sytuacji. Alan Mach z o³yni pozna³ odpowiedÿ wczeœnie, bo w wieku 16 lat. Zdarzy³o siê to 10 sierpnia br. oko³o godz. 17 nad zalewem Tama. Les³aw S. z o³yni postanowi³ nauczyæ syna p³ywaæ. W tym celu razem udali siê nad wodê. Mê czyzna w pewnym momencie zacz¹³ ton¹æ. Syn, kiedy zorientowa³ siê, co dzieje siê z ojcem, zacz¹³ wzywaæ pomocy. Alan, mieszkaj¹cy na pobliskim osiedlu, ³owi³ w tym czasie ryby. Zaalarmowany wo³aniem o pomoc bez chwili wahania zdj¹³ koszulkê i wskoczy³ do wody. Jak opowiedzia³ póÿniej, wówczas mê czyzna by³ ju pod wod¹. Po przep³yniêciu oko³o 40 metrów w miejscu, znaczonym na wodzie wydobywaj¹cymi siê pêcherzykami powietrza, Alan zanurkowa³. W zupe³nej ciemnoœci, na dnie zbiornika osi¹gaj¹cego w tym miejscu g³êbokoœæ ponad 3 metrów, zlokalizowa³ ton¹cego. Wówczas poczu³, e brakuje mu powietrza. Wyp³yn¹³ wiêc na powierzchniê i ponownie zanurkowa³, aby wyci¹gn¹æ nieprzytomnego ju mê czyznê na brzeg. W akcji reanimacyjnej pomóg³ znajduj¹cy siê w pobli u wêdkarz. Mimo niezw³ocznego ratunku i prowadzonej a do przyjazdu karetki pogotowia reanimacji mê - czyznê przewieziono do szpitala w bardzo ciê kim stanie. Niestety po kilku dniach mê czyzna zmar³. Alanowi dziêkuje Andrzej Benedyk Wójt Gminy o³ynia Alan Mach wskazuje miejsce, w któym ratowa³ ton¹cego W numerze: Pomoc dla gospodarstw rolnych str. 2 Nie tylko infrastruktura str. 2 o³yniacy na Kresach Wschodnich RP str. 3 Ks. Klemens Malarkiewicz ( ) str sierpnia br. Andrzej Benedyk Wójt Gminy o³ynia oraz Stanis³aw Panek dyrektor o³yñskiego Zespo³u Szkó³ spotkali siê z Alanem. Wójt w imieniu Gminy o³ynia przekaza³ Alanowi wyrazy uznania i podziêkowa³ za przeprowadzon¹ akcjê. Swojemu uczniowi gratulowa³ równie dyrektor szko³y. Alan otrzyma³ dyplom za odwagê i ratowanie ycia ludzkiego oraz skromny podarunek. Zapytany, czy nie ba³ siê o swoje ycie, skacz¹c na ratunek, stwierdzi³, i wówczas nad tym siê nie zastanawia³. Poniewa bardzo dobrze p³ywa, czu³ siê na si³ach, wiedzia³ równie, e "topi siê tato kolegi". Swojego czynu nie ocenia w kategoriach bohaterstwa. Dla nas bohaterem pozostanie. Waldemar Natoñski Odszed³ Franciszek Fr¹czek str. 8 Spotkanie papie a z m³odzie ¹ str. 9 Szlakiem cerkwi w dolinie Sanu str. 9 Zielona Szko³a w Zakopanem str. 10 Spotkanie po 50 latach str. 13

2 2 Informacja dotycz¹ca pomocy dla gospodarstw rolnych dotkniêtych klêsk¹ suszy Zapowiadana przez Rz¹d RP pomoc ma byæ jednorazo wa i przydzielana producentom rolnym ubezpieczonym w KRUS na obszarach objêtych klêsk¹ suszy. Podstaw¹ jej przydzielenia bêdzie imienny wykaz poszkodowanych wskutek suszy gospodarstw rolnych sporz¹dzony przez gminne komisje ds. szacowania strat. Szczegó³owe zasady i tryb udzielania pomocy zostan¹ uregulowane w rozporz¹dzeniu wykonawczym do ustawy o pomocy spo³ecznej. W dniu oddawania tekstu do druku ( tj. 25 sierpnia br.) nie by³o jeszcze zapowiadanego i tak oczekiwanego przez rolników rozporz¹dzenia. Znany by³ jedynie projekt uchwa³y. Zgodnie z nim program pomocy ustanawia siê z dniem 1 wrzeœnia 2006 roku. Program ma obj¹æ szereg dzia³añ, z których najwa niejsze to: 1) Uruchomienie pomocy dla gospodarstw rolnych prowadz¹cych produkcjê zwierzêc¹, w których straty spowodowane susz¹ w u ytkach zielonych przekroczy³y 30%. Forma pomocy - równowartoœæ 1 tony pszenicy na gospodarstwo wg ceny interwencyjnej (ok.400 z³). Przez produkcjê zwierzêc¹ nale y rozumieæ utrzymanie prze uwaczy a wielkoœæ strat przekraczaj¹ca 30 % dotyczy ³¹cznie œredniej ze wszystkich pokosów traw. 2) Wsparcie dla rodzin rolniczych prowadz¹cych gospodarstwo rolne z pomocy spo³ecznej w wysokoœci 500 z³ dla gospodarstw rolnych o powierzchni do 5 ha u ytków rolnych i 1000 z³ dla gospodarstw o powierzchni powy ej 5 ha u ytków rolnych. Nie tylko infrastruktura Oprócz projektów infrastrukturalnych w Gminie o³y nia z powodzeniem prowadzi siê równie tzw. dzia³ania miêkkie, znacz¹co dotowane z rozmaitych funduszy. Dzia³ania te nie s¹ tak widoczne jak budowa nowej drogi czy chodnika, jednak trudno przeceniæ ich u ytecznoœæ oraz znaczenie dla rozwoju gminy i jej mieszkañców. Wiele grantów na projekty miêkkie le y w zasiêgu instytucji, organizacji i grup nieformalnych dzia³aj¹cych na terenie naszej gminy, a przed nami kolejny bud et UE i kolejne, ogromne pieni¹dze do wziêcia. Dobrze by³oby szansê wykorzystaæ. Projekty zrealizowane ostatnio na terenie gminy pokazuj¹, e przy odrobinie zaanga owania czêsto "chcieæ" znaczy "móc". Dziêki Fundacji Rozwoju Demokracji Lokalnej od kwietnia br. dziesiêciu pracowników Urzêdu Gminy w o³yni korzysta z bezp³atnego kursu jêzyka angielskiego. Urzêdnicy maj¹ mo liwoœæ doskonalenia swoich umiejêtnoœci w miejscu pracy, kurs odbywa siê 2 razy w tygodniu, po godzinach 3) Uruchomienie dop³at przez Agencjê Rynku Rolnego do kwalifikowanego materia³u siewnego (elitarny lub kwalifikowany) nabywanego przez gospodarstwa rolne poszkodowane przez klêskê suszy. 4) Wyp³ata przez Agencjê Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dop³at bezpoœrednich za 2006 rok w I kolejnoœci w powiatach objêtych szkodami spowodowanymi przez suszê. 5) Niesankcjonowanie producentów rolnych, którzy nie wywi¹zuj¹ siê z powodu suszy z limitu produkcji mleka. 6) Udzielanie preferencyjnych kredytów klêskowych uruchamianych przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi na wniosek Wojewodów po dokonaniu szacunku strat przez Komisje Gminne w ci¹gu 30 dni od dnia stwierdzenia skutków klêski (kredyt udzielany jest na 24 miesi¹ce i oprocentowany w wysokoœci 1,2 % w skali roku). 7) Wyd³u enie do 5 lat okresu sp³aty zaci¹gniêtych wczeœniej kredytów na wznowienie produkcji po zaistnia³ych klêskach ywio³owych. Wed³ug informacji Ministerstwa Rolnictwa i Rozwoju Wsi, pomoc okreœlona w pkt 1, 2 i 3 bêdzie przydzielana gospodarstwom rolnym, które zg³osi³y wyst¹pienie strat do urzêdu gminy i stosowne Komisje dokona³y szacunku strat w tych gospodarstwach oraz sporz¹dzi³y na tê okolicznoœæ obowi¹zuj¹cy protokó³. Pomoc okreœlona w pkt 2 i 3 bêdzie skierowana dla gospodarstw, w których straty spowodowane susz¹ przekroczy³y 30% w skali ca³ego gospodarstwa w stosunku do wszystkich roœlin uprawnianych w plonie g³ównym - pomoc dotyczy wy³¹cznie klêski suszy, w zwi¹zku z powy - szym przy wyst¹pieniu w danych uprawach strat spowodowanych innymi klêskami (wymarzniêcia, powodzie) nale y je odj¹æ od ogó³u strat. Waldemar Natoñski pracy urzêdu. Uczestnicy otrzymali komplet materia³ów edukacyjnych. Przy projekcie zatrudniono anglistê z terenu gminy. Wk³ad w³asny gminy to jedynie udostêpnienie lokalu. Nie tylko szkolenia jêzykowe s¹ chêtnie dotowane. W lipcu br. w ramach projektu "Internet dla seniora" trzynastu mieszkañców naszej gminy uczestniczy³o w bezp³atnym kursie komputerowym. Dziêki Fundacji Wspomagania Wsi kursanci poznali obs³ugê komputera, æwiczyli u ycie edytora tekstu oraz wykorzystanie us³ug dostêpnych w sieci Internet. Szkolenie, przeprowadzone w pracowni Zespo³u Szkó³ im. A.Mickiewicza w o³yni, przeznaczone by³o dla mieszkañców gminy, którzy ukoñczyli 50 lat. Przy projekcie zatrudniono informatyka z terenu gminy, a op³ata za wynajem sali zasili³a konto szko³y. Uczestnicy o szkoleniu mówili z zadowoleniem. Jedyny mankament, jaki wskazywali, to jego czas trwania - tylko 20 godzin. Szkoda tylko, e przy - wydaje siê - dobrze przeprowadzonej akcji promocyjnej projektu na 30 miejsc uda³o siê zebraæ tylko trzynastoosobow¹ grupê. Dofinansowanie mo na zdobyæ równie na zajêcia z m³o-

3 3 historia o³yniacy na Kresach Wschodnich RP Moje wspomnienia o Œniatynie Œniatyn to ma³e miasteczko na po³udniowym wschodzie dawnej Rzeczypospolitej, usytuowane na wysokim wzgórzu, u stóp którego toczy swe wody rw¹cy i kapryœny Prut. Nieco dalej na po³udniu do Prutu wpada mniejsza górska rzeka Czeremosz. A wiêc "tam szum Prutu, Czeremoszu..." jak mówi¹ s³owa znanej piosenki "Czerwony pas". To miejsce mego urodzenia. Tam zawêdrowali moi rodzice, jako m³odzi ludzie w 1928 r. Za chlebem. Temat zawsze aktualny. Kiedy siê pobrali (ojciec pochodzi³ z o³yni Dolnej, mama z Jagielni), skorzystali z okazji, jak¹ im stworzy³ w³aœnie co zorganizowany Pierwszy Zjazd o³yniaków. Organizatorzy zjazdu, ludzie, którzy osi¹gnêli ju pewn¹ stabilizacjê, a niekiedy i znaczn¹ pozycjê, postawili sobie za cel m.in. "pomagaæ swoim w zdobyciu odpowiedniego miejsca w spo- ³eczeñstwie". Ojciec znalaz³ siê w grupie mê czyzn, których zatrudniono na PKP w Œniatynie (w woj. stanis³awowskim). To by³a istotnie yciowa szansa. By³ rok 1928; wielkimi krokami dzie ¹. W sierpniu br. pod has³em "Wakacyjnego poszukiwania talentów" w Domu Katechetycznym w o³yni prawie 40 dzieci uczestniczy³o w zajêciach sportowych i artystycznych. Instruktorami byli wolontariusze z inicjatywy "M³odzie dla o³yni". Dotacjê dla projektu w wysokoœci 2800 z³, przyznan¹ przez Fundacjê Wspomagania Wsi, zdoby³o Stowarzyszenie Rozwoju i Promocji Gminy o³ynia. Dzia³anie wspar³ finansowo równie Bank Spó³dzielczy w o³yni. Fina³em projektu by³ piknik rodzinny, podczas którego wszystkie dzieci otrzyma³y dyplomy oraz szkoln¹ wyprawkê. Uczestnicy, którzy wykazali du e zdolnoœci z zakresu poszczególnych warsztatów, otrzymali nagrody: gitary, flety, pi³ki, skakanki i farby. Projekt zrealizowano w ramach programu Fundacji Wspomagania Wsi "Po yteczne wakacje 2006". Najbli sze dzia³anie to zaplanowane na 8 wrzeœnia br. w Urzêdzie Gminy w o³yni spotkanie informacyjne dla przedsiêbiorców. Specjaliœci z Fundacji Rozwoju Demokracji Lokalnej omówi¹ mo liwoœci uzyskania wsparcia przedsiêbiorstw z funduszy europejskich oraz za³o enia Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Podkarpackiego na lata Udzia³ w spotkaniu jest bezp³atny, finansowany ze œrodków UE i bud etu pañstwa. Zapisy w sekretariacie Urzêdu Gminy w o³yni, tel lub Aktualnie, równie w sekretariacie urzêdu, trwa nabór na drug¹ edycjê "Internetu dla Seniora". Z rozmów prowadzonych w ró nych krêgach wynika, i najró niejszych pomys³ów w zakresie edukacji, sportu, kultury i turystyki nie brakuje. Ci¹gle jednak potrzeba osób, instytucji, organizacji, równie grup nieformalnych, które zainteresuj¹ siê mo liwoœci¹ uzyskania dotacji, stworz¹ projekt i przeprowadz¹ konkretne dzia³ania. Maj¹c na uwadze miliardy euro funduszy unijnych zarezerwowanych dla Polski na lata pamiêtajmy, e "nie sztuka zrobiæ coœ za swoje", i spróbujmy, zachêceni dotychczasowymi sukcesami, z unijnego tortu ugryÿæ jak najwiêcej. Waldemar Natoñski Modernizacja ulicy Mickiewicza W lipcu br. Zak³ad Komunalny w o³yni zakoñczy³ modernizacjê chodnika przy ul.mickiewicza. Wymieniono krawê - niki, a betonowe p³ytki, miejscami mocno ju zniszczone, zast¹pi³ bruk. Na d³ugoœci przesz³o 3 km u³o ono ponad 6 tys. m2 chodnika. G³ówny cel, tj. bezpieczeñstwo pieszych, zosta³ utrzymany. Dodatkowo znacz¹co poprawi³a siê jakoœæ i estetyka chodnika. W zwi¹zku z pytaniami mieszkañców informujemy, e p³ytki pochodz¹ce z rozbiórki starego chodnika przy ul.mickiewicza zosta³y przekazane wy³¹cznie na cele publiczne. Mieszkañcy gminy nie mieli mo liwoœci ich nabycia. P³ytki zosta³y lub zostan¹ wykorzystane do budowy chodników: na cmentarz w Brzózie Stadnickiej, w przewi¹zce prowadz¹cej do koœcio³a miêdzy ul.górsk¹ a Mickiewicza, a tak e do przedszkoli przy ul.górskiej i Bia³obrzeskiej. Pos³u ¹ równie do utwardzenia posesji: strzelnicy w o³yni, Szko³y Podstawowej i GOK-u w Smolarzynach, Zespo³u Szkó³ oraz oczyszczalni œcieków w o³yni. Miejscami wykorzystano je do naprawy szkód powsta³ych w trakcie budowy kanalizacji sanitarnej. Waldemar Natoñski zbli a³ siê œwiatowy kryzys ekonomiczny, a wszyscy wiemy, jak trudno by³o w owym czasie zdobyæ jakiœ grosz na przeludnionej wsi. A wiêc pojechali. Mój ojciec Antoni Wal i mama Zofia z domu Pliœ. I choæ Œniatyn to polska stacja na granicy z Rumuni¹, im jawi³ siê zapewne jak ca³kiem obcy, nieznany kraj. Istotnie. Nie rozumieli ukraiñskiej mowy, któr¹ pos³ugiwano siê wokó³, inne by³y domy, obyczaje, ubiory; inaczej wyznawana religia. Rodzice zamieszkali pocz¹tkowo w jednej ma³ej izbie, wynajêtej u biednej wdowy we wsi Za³ucze. Za³ucze to typowa wioska ukraiñska, oddalona o parê kilometrów od stacji kolejowej, gdzie znalaz³ zatrudnienie ojciec. Dla mamy kupiono w Ko³omyi maszynê do szycia, gdy na ten w³aœnie cel otrzyma³a ona pieni¹dze w posagu. Zaczê³o siê wiêc mudne "dorabianie" szyciem. Najczêœciej przynoszono mamie do zszywania samodzia³owe, lniane mêskie koszule, wczeœniej zdobione haftem lub dziewczêce bluzki, jeszcze piêkniej i barwniej wyszywane. PóŸniej po latach wspomina³a, jak z pocz¹tku jej to nie sz³o, jak mordowa³a siê z tym grubym p³ótnem i e nie jedna ³za sp³ynê³a na to szycie i na tê maszynê marki Singer. A tato chodzi³ do s³u by. Pracowa³ w systemie 12/24 tj. 12

4 4 godzin pracy, a po niej 24 godzin wolnego. Po roku czy pó³tora rodzice przeprowadzili siê blisko dworca, do ma³ego domku, który wynajêli u yda Landwera, w³aœciciela tartaku, ja urodzi³am siê ju w tym domku. Moja siostra Helena jeszcze w Za³uczu (w1929 r.). Nie wiem, ile ojciec zarabia³ (raczej niewiele, ci¹gle oszczêdzano), ale sta³a praca dawa- ³a ju poczucie stabilizacji. Trudno mi coœ wiêcej powiedzieæ o pozosta³ych o³yniakach, którzy przyjechali do Œniatyna tak jak moi rodzice. Na pewno na PKP w Œniatynie pracowa³ Stanis³aw Marcinek, czêsto s³ysza³am nazwisko Dubiel, Ko³cz, a co do innych nie jestem pewna. Wiem, e "Ko³czka" (tak mówiono i tak powtarzam) by³a moj¹ chrzestn¹ matk¹. Przykro mi, ale nie Œniatyn 1934 r. Od lewej: Janina Korenkiewicz i Walowie z córkami. pamiêtam jej imienia. Zapewne o³yniacy trzymali siê razem, pomagali sobie i solidaryzowali jako krajanie. Z czasem rodzice zaczêli œci¹gaæ do Œniatyna swoich bliskich. Nie mogli przecie zapomnieæ o tych, którzy zostali w o³yni i te czekali na jak¹œ swoj¹ yciow¹ szansê. Do nas przyjecha³a siostra mamy, ciotka Janka. Dosta³a pracê w sklepie, takim niedu ym, spo ywczym pewnie spó³dzielczym, bo mówi³o siê, e pracuje w "Kó³ku". Tam ponoæ pozna³a swego przysz³ego mê a (policjanta). Po œlubie zamieszka³a w Œniatynie ju jako pani Korenkiewiczowa. Przyjecha³a te siostra ojca Helena. J¹ umieszczono jako gosposiê w domu jakichœ zamo niejszych ludzi. Ciotka Helena wróci³a do o³yni jeszcze przed wojn¹. (Mowa o Helenie Nicpoñ z Raków zmar³ej w 2004 r.) W miarê up³ywu czasu sytuacja rodziców zaczê³a siê poprawiaæ. My podrasta³yœmy, siostra Helena posz³a do szko- ³y (w 1936 r.) a mama mniej ju "œlêcza³a" nad szyciem dla ludzi. Ojciec po s³u bie trochê majstrowa³ tj. zajmowa³ siê stolark¹. Wychodzi³y mu ca³kiem solidne meble. Przy domu w ogrodzie uprawiano warzywa, by³y te dwie oswojone kury - nioski. Dlatego dwie, bo w³aœciciel zabrania³ trzymania kur, a te dwie przychodzi³y na zawo³anie i pozwala³y braæ siê na rêce. Nadszed³ rok Losy Polski, losy wielu Polaków w tym i naszej rodziny wplot³y siê w tragiczne wydarzenia II wojny œwiatowej. Pierwszego wrzeœnia mia³am pójœæ do szko³y. Posz³am, by za chwilê wróciæ z zap³akan¹ matk¹ i innymi zszokowanymi na wieœæ o wybuchu wojny. Nastêpnego dnia, albo w jednym z kolejnych, samoloty niemieckie usi³owa³y zbombardowaæ stacjê. A mo e sz³o o coœ innego? Doœæ, e dosta³o siê tartakowi, niektóre bomby spad³y na ³¹ki i takie niewielkie mokrad³a nieopodal. Naloty poprzedzane wyciem syren powtarza³y siê wielokrotnie, nie czyni¹c na szczêœcie adnych strat. Przecie Niemcy mieli pakt z Rosj¹ i wschodnie tereny zajmowali Rosjanie. Wnet i my odczuliœmy nowe okupacyjne porz¹dki, które do tego bez przerwy nazywano wyzwoleniem. Wrogiem by³ ka dy, kto coœ posiada³, nosi³ mundur choæby urzêdnika pañstwowego, czy w ogóle mia³ wykszta³cenie i zawód. Nas wyrzucono z domu u Landwera (st³oczono w kilka rodzin u posiadaj¹cych ³adny dom s¹siadów Gutowskich), bo trzeba tu by³o urz¹dziæ rodzaj œwietlicy na ró ne zebrania. Œciany pokryto p³achtami Stalinów i hase³ zapewne o potrzebie walki z wrogiem, walki klasowej i wyzwalania od... No w³aœnie. Dzieci zaczêto zapêdzaæ do szko³y. Uczyæ siê. Ale nie jêzyka polskiego tylko rosyjskiego, g³ównie o w³adzy radzieckiej i piêknym Kraju Rad. A my widzieliœmy codziennie jacy s¹ ludzie z tego kraju, jak postêpuj¹, jak siê zachowuj¹. Ojcu odebrano rower, bo po có mu taki zbytek. Ciotka Janka skry³a siê wœród nas u Gutowskich, nie wychodzi³a z domu, aby nie byæ rozpoznan¹ jako ona policjanta. (Wujkowi uda- ³o siê przedostaæ do Rumunii). Pamiêtam, jak po iluœ tam tygodniach zmieni³a siê nie do poznania nawet dla nas. Schud³a, zblad³a, mog³a wiêc ³atwo siê ucharakteryzowaæ i uciec do innej miejscowoœci. A ona rosyjskiego kierownika szko- ³y, ubrana w czyj¹œ jedwabn¹ koszulê paradowa³a po ulicy i wrzeszcza³a na nas, abyœmy j¹ pozdrawia³y po rosyjsku. Podziwia³yœmy jej po³yskuj¹ce z³ote zêby. Wszystkie z³ote. A, du o by opowiadaæ. W 1941 roku wkroczyli do nas Niemcy. Owszem, ludzie odczuli pewn¹ ulgê, kiedy pewnego czerwcowego dnia Sowieci nagle zniknêli. Ewakuowali siê noc¹ cicho i sprawnie. Ale wnet mieliœmy siê przekonaæ, co potrafi¹ Niemcy. W pierwszej kolejnoœci odczuli to ydzi. Zaczêto ich wy³apywaæ brutalnie i wywoziæ albo wprost rozstrzeliwaæ na ulicy, kiedy uciekali. Pamiêtam takiego ros³ego, brodatego yda, który przed wojn¹ przynosi³ do nas miêso. O, mia³ taki ma³y, mo na rzec obnoœny handel. Jak wychwala³ tê swoj¹ baraninê, cmoka³, jaka to dobra rzecz, kiedy j¹ siê tak a tak przyrz¹dzi, to ja siedz¹c na swoim ma³ym sto³eczku, kilkakrotnie prze³yka³am œlinê. Tate - yd (tak go nazywano) mia³ onê i piêkn¹ córkê Sarê. Niemcy zgarnêli je obie zaraz po wkroczeniu. On siê jakoœ osta³. Pamiêtam, jak przyszed³ do nas póÿn¹ jesieni¹,

5 5 wychudzony i zziêbniêty. Wodzi³ woko³o przera onym wzrokiem i bez przerwy coœ mamrota³. Mama da³a mu jeœæ, a on zacz¹³ opowiadaæ, e jego ona jest ju bezpieczna w Palestynie. "Bo wie pani, one obie tak ziemi¹, ziemi¹ tam powêdrowa³y" - mówi³. Mamê zaczê³y d³awiæ ³zy, a ja te zrozumia³am, e biedny Tate - yd oszala³ z bólu. A u nas zaczê³o byæ coraz bardziej g³odno i ch³odno. Tato nie pracowa³ ju na PKP (nie chcia³ s³u yæ okupantowi), nie by³o co jeœæ i czym paliæ. Któregoœ dnia dorêczono ojcu Tym razem w Legnicy. Tu pracowa³ do emerytury i tu zmar³ (w 1963 r.). Po prawie dwudziestu latach pochowaliœmy tam mamê. Moja siostra Helena te spoczywa ju na legnickim cmentarzu. Z ma³ego zdjêcia, na którym jesteœmy wszyscy z ciotk¹ Jank¹, zosta³am tylko ja. Nie mam ju z kim skonsultowaæ tych wspomnieñ o Œniatynie, o ró nych faktach, które powoli zaciera czas. (Samo ycie.) Rok Kolejarze i ich rodziny. wezwanie do pracy w Niemczech. Nasi s¹siedzi Ukraiñscy zaczêli przeobra aæ siê w butnych nacjonalistów. M³odzi do czapek przypinali nieznany nam wczeœniej symbol "Tryzuba" i strach by³o odezwaæ siê po polsku. Dociera³y wieœci o po arach i brutalnych napadach w okolicznych wioskach. Nie by³o na co czekaæ. Jak ojcu uda³o siê zabraæ rodzinê, jakieœ resztki dobytku i dotrzeæ do añcuta? Naprawdê nie wiem. Pamiêtam tylko jak w czasie tej d³ugiej podró y coraz kazano nam wysiadaæ, jak st³oczeni w gromadê z innymi podró nymi czekaliœmy ca³¹ noc na dworcu we Lwowie, jakie widzia³am straszne i brutalne sceny. Ale dotarliœmy. Do rodziny, do swoich. By³ rok Tu w o³yni, a raczej na Kopanich, przetrwaliœmy wojnê. Bogu dziêki wszyscy. No, a potem po wojnie ojciec wróci³ do pracy na PKP. Kiedy wspominam moich rodziców, o³yniaków z dziada pradziada, nie sposób nie myœleæ, e to tu w³aœnie nauczyli siê ciê ko pracowaæ, przeciwstawiaæ wszelkim trudnoœciom czyli tej tak bardzo potrzebnej w yciu dzielnoœci. Tu wszczepiono w nich wiarê w Boga i wiernoœæ dobrym polskim obyczajom. Lubiê tu przyje d aæ latem. Tu naprawdê odpoczywam, jak powiadaj¹ "³adujê baterie". Myœlê, e ka dy cz³owiek powinien mieæ takie miejsce na ziemi, do którego chêtnie wraca. Nie jest to miejsce mojego urodzenia, nie wa ne; kocham tê ziemiê, bo piêkna, ludzie tu dzielni i to ziemia moich przodków. Janina Odzierejko

6 6 z daleka zdejmowa³ kapelusz i serdecznie pozdrawia³, dla ka dego mia³ dobre s³owo, s³u y³ rad¹ i pomoc¹. Sam y³ bardzo skromnie, prawie w niedostatku. Gdy w 1930r. przyby³ do o³yni, zamieszka³ u nauczycielki Marii Karakulskiej. Przywióz³ ze sob¹ sparali owan¹ siostrê Zofiê, kalekê na wózku inwalidzkim i opiekunkê dla niej Annê Pêkalsk¹. Musia³ zapewniæ im utrzymanie, godziwe warunki ycia, opiekê lekarsk¹. A czasy by³y trudne: najpierw lata kryzysu gospodarczego, potem wojna i okupacja, na wsi panowa³a bieda. Siostra zmar³a w 1951r., a wkrótce po niej tak e jej opiekunka. Obie zosta³y pochowane na o³yñskim cmentarzu. Ks. Klemens bardzo wtedy posmutnia³, codziennie odwiedza³ ich groby i modli³ siê. Po œmierci ksiêdza w 1975 r. grobami tymi opiekowa³a siê przez d³ugie lata Józefa Wawrzaszek z Zak¹cia, a obecnie robi to jej córka Barbara Kielar. Wkrótce ksi¹dz musia³ zmieniæ mieszkanie, bowiem do Marii Karakulskiej sprowadzi³a siê rodzina. Przeprowadzi³ siê do skromnego pokoju w domu Piotra Opa³ki przy ul. Górskiej, gdzie mieszka³a Cecylia Cisek z matk¹ Marcel¹ Machow¹ i synem Jerzym. Po pewnym czasie w domu tym wybuch³ po ar. Od wysypanego ko³o komórki gor¹cego popio- ³u zapali³ siê drewniany dom. Po ar ugaszono, ale wszyscy prze yli chwile grozy i doznali strat materialnych. Dom zosta³ wprawdzie odnowiony, lecz wkrótce zmieni³ w³aœciciela i ks. Klemens znów musia³ szukaæ mieszkania. Wraz z Cecyli¹ Cisek i jej rodzin¹ przeniós³ siê do domu Bronis³awa aby przy ul. Bia³obrzeskiej. Poniewa mieszka³ w pobli u ul. Kmiecie, by³ czêstym goœciem naszej rodziny. Z rodzicami przyjaÿni³ siê od dawna. Przed wojn¹ pracowa³ z moim ojcem Karolem Ogrodnickim w tej samej szkole (ojciec jako kierownik, ks. Klemens jako katecheta), ³¹czy³a ich wielka przyjaÿñ, wspólnie spêdzali wolny czas, utrzymywali wzajemne kontakty towarzyskie. Tragedia, która dotknê³a nasz¹ rodzinê w 1940r, gdy ojciec zgin¹³ w Katyniu, wstrz¹snê³a tak e ksiêdzem. Czêsto odprawia³ Msze œw. w jego i naszej intencji. Sam przygnêbiony przychodzi³ ze s³owami pociechy, mówi¹c "Anka - ju Mszê Œw. odprawi³em". Pozostawaliœmy z nim w kontakcie przez wszystkie lata, w chwilach radosnych i smutnych, podczas jego choroby i pobytu w szpitalu. Zmar³ 9 maja w 1975 w szpitalu w Rzeszowie. Spocz¹³ na o³yñskim cmentarzu w grobowcu dla ksiê y. Jego pogrzeb, który odby³ siê 11 maja mia³ manifestacyjny charakter. Wziê³a w nim udzia³ nie tylko ca³a miejscowa parafia, ale tak e mieszkañcy okolic. Wszyscy chcieli oddaæ ho³d cz³owiekowi wielkiego ducha. W ceremonii pogrzebowej uczestniczy³ ks. biskup Jakiel i 74 ksiê y. Ks. Klemens Malarkiewicz swoim yciem pokaza³, e codzienwspomnienia Ks. Klemens Malarkiewicz ( ) Kropla œwiêtoœci znaczy wiêcej ni ocean geniuszu. Wmyœl tej sentencji pragnê przybli yæ czytelnikom "Fak tów i Realiów" postaæ niezwyk³ego kap³ana ks. Klemensa Malarkiewicza. Urodzi³ siê 13 wrzeœnia 1902r. w Moœciskach. Po ukoñczeniu Gimnazjum w Przemyœlu, do którego uczêszcza³ w latach , rozpocz¹³ naukê w Wy szym Seminarium Duchownym (tak e w Przemyœlu). 1 czerwca 1925r. zosta³ wyœwiêcony na kap³ana i jako neoprezbiter podj¹³ pracê w Gorlicach. Na mocy bulli "Vixolum Polonas" zosta³ przydzielony do diecezji tarnowskiej. W 1929r. powróci³ do diecezji przemyskiej i pracowa³ jako kapelan w Zak³adzie Karnym w Drohobyczu. W 1930r. przyby³ do parafii o³ynia, gdzie pe³ni³ pos³ugê kap³añsk¹ do koñca swojego ycia, przez 45 lat, najpierw jako pomocnik ks. proboszcza Piotra Niedzia³ka, potem Stanis³awa Soleckiego. Da³ siê poznaæ jako wspania³y wychowawca dzieci i m³odzie y. Pracowa³ jako katecheta w szko³ach podstawowych- mêskiej i eñskiej. Niezwykle mi³y, serdeczny, pogodnie usposobiony, powszechnie lubiany, zarówno przez m³odzie jak i doros³ych. By³ niezmordowanym spowiednikiem "niewolnikiem konfesjona³u". Bardzo gorliwy w modlitwie, modli³ siê nie tylko w koœciele, ale wszêdzie gdzie przebywa³ - na spacerze, w ogrodzie, w domu, na cmentarzu, nigdy nie rozstawa³ siê z ró añcem, brewiarzem i modlitewnikiem. Czyni³ to w wielkim skupieniu, jego modlitwa by³a prawdziw¹ rozmow¹ z Bogiem. Nic wiêc dziwnego, e o³yñscy parafianie mówili o nim "œwiêty ksi¹dz". Gdy w lipcu bie ¹cego roku w dniach poprzedzaj¹cych œwiêto mojej Patronki, z powodu szlifowania posadzki w naszym koœciele, Msze œw. odprawiane by³y przy o³tarzu œw. Anny, przypomnia³am sobie te piêkne chwile z dzieciñstwa, gdy razem z kole ankami i kolegami ze szko³y uczestniczy³am w niedzielnych "dziewi¹tówkach" odprawianych w³aœnie przy tym o³tarzu przez ks. Klemensa Malarkiewicza dla m³odzie y szkolnej. Tak e w dni powszednie polecaliœmy swe troski i radoœci Bogu, Matce Najœwiêtszej i œw. Annie za poœrednictwem naszego ksiêdza katechety. Podobne odczucia towarzyszy³y tak e innym parafiankom "seniorkom", które doskonale pamiêtaj¹ skromnego kap³ana, który nigdy nie przeszed³ obojêtnie obok adnego cz³owieka, Ks. Klemens Malarkiewicz (Rok 1936)

7 na œwiêtoœæ jest osi¹galna dla zwyk³ego œmiertelnika, wystarczy tylko g³êboko wierzyæ, mi³owaæ bliÿniego i otaczaj¹cy nas œwiat. Anna Burghardt P.S. Szlachetn¹ postaæ ks. Klemensa Malarkiewicza upamiêtnia tablica umieszczona w o³yñskim koœciele. Wci¹ yje on w pamiêci tych, którzy go znali, byli jego uczniami, s¹siadami, przyjació³mi. Wszyscy wyra aj¹ siê o nim bardzo pochlebnie. Oto kilka przyk³adów takich pozytywnych opinii: Maria Cisek: Jako dziecko chodzi³am do koœcio³a w o³yni z odleg³ej o piêæ kilometrów Brzózy Stadnickiej. Pamiêtam taki moment, gdy posz³am do spowiedzi œw. do ks. Klemensa. By³am ca³a roztrzêsiona, dygota³am nie ze strachu lecz z zimna. Ksi¹dz to zauwa y³, wyszed³ z konfesjona³u, wzi¹³ mnie za rêkê i zaprowadzi³ do zachrystii. Powiedzia³ do mnie: "Zagrzej siê mój b¹czku (tak czêsto zwraca³ siê do dzieci), bo powrotna droga daleka i mroÿna". Muszê przyznaæ, e bardzo zaskoczy³ mnie tym gestem. Gdy spotkaliœmy siê po latach (by³am ju wtedy mê atk¹, po studiach), znowu mnie zaskoczy³, tym razem wiadomoœciami z biologii, któr¹ w³aœnie ukoñczy³am. Przekona³am siê, e ksi¹dz jest bardzo oczytany, ma szerok¹ wiedzê z wielu dziedzin i mo na z nim dyskutowaæ na ró ne tematy. Ma³gorzata Cisek: Czêsto przyje d a- ³am z rodzicami do o³yni, by odwiedziæ 7 babciê Celê, która opiekowa³a siê ks. Klemensem. By³am wówczas ma³¹ dziewczynk¹, ale pamiêtam, e ksi¹dz poœwiêca³ mi du o czasu. Zabiera³ do ksiêgarni, by kupiæ mi now¹ bajkê, do dentysty, gdy bola³ mnie z¹bek, na wikarówkê, gdy szed³ odwiedziæ m³odego wikarego ks. A. Pawiñskiego, czasem do klasztoru w Le ajsku, aby pomodliæ siê do Matki Bo ej. Lubi³ mnie, chocia nieraz mu dokucza³am. Pewnego razu, gdy wróci³am z babci¹ z nabo- eñstwa ró añcowego, powiedzia³am mu wprost: " Ksiêdzu, jak ty siê modli³eœ. Powtarza³eœ to samo na okr¹g³o tak, e nie mog³am doczekaæ siê koñca. Jak bêdziesz tak dalej robi³, nie pójdê wiêcej z wami". Œmieræ ks. Klemensa prze y³am bardzo boleœnie. Nie wyobra a³am sobie o³yni bez niego. D³ugo nie mog³am wróciæ do równowagi psychicznej. Wtedy pojawi³ mi siê we œnie, prosi³, ebym siê o niego nie martwi³a, bo jest szczêœliwy i modli siê do Boga o moj¹ przysz³oœæ, yciow¹ m¹droœæ i wykszta³cenie. Wszystko to spe³ni³o siê po kilku latach. ucja Marcinek: By³ rok Wojna. W tym roku szkolnym mia³am przyst¹piæ do I Komunii œw. Ks. Klemens gromadzi³ nas w Ochronce, gdzie odbywa³y siê lekcje religii, uczy³ modlitwy, przykazañ bo ych i koœcielnych, starannego pisania w zeszycie do religii, bo brak by³o katechizmów. Lubi³ dzieci, dawa³ nam cukierki i s³odycze. Nieraz widzia- ³am, e gdy szed³ ul. Górsk¹, zbiera³ le ¹ce na drodze gwoÿdzie, kawa³ki szk³a czy elaza, by dzieci chodz¹ce boso nie pokaleczy³y sobie nóg. By³ wra liwy na ludzk¹ biedê i krzywdê. Nie móg³ patrzeæ, jak Niemcy rozbijali groby ydów i brukowali nimi ulice, unika³ chodzenia po tych p³ytach. Ks. Klemens stara³ siê zawsze byæ blisko ludzi biednych, samotnych, cierpi¹cych, pokrzywdzonych przez los. Przychodzi³ do nich z dobrym s³owem, udziela³ im sakramentów œw. Bywa³ te w naszym domu, g³ównie ze wzglêdu na moj¹ niedos³ysz¹c¹ siostrê Helenê, która wymaga³a specjalnej troski. Rok Uczniowie kl. VII i nauczyciele. (Od lewej): Jan Wróblewski, Anna Paw³owska, ks.klemens Malarkiewicz, Aleksandra Fr¹czek, ks. Kazimierz Lisowicz, Karol Ogrodnicki - kierownik szko³y Maria Piku³a: Mnie równie ks. Klemens przygotowa³ do I Komunii œw, ale ju po wojnie w 1947 r. Do dziœ pamiêtam wpojone mi przez niego prawdy wiary, ró ne modlitwy, piêkne pieœni i wiersze. Uroczystoœæ komunijna przebiega³a w podnios³ym, uduchowionym nastroju. By³a dla nas wielkim prze yciem. Przyjêcie czyli wspólne œniadanie odby³o siê w budynku mleczarni (obecnie stoi tu Dom Katechetyczny) i by³o bardzo skromne - zwyk³a czarna kawa zbo owa i bu³ka z mas³em. Niektórych rodziców nie staæ by³o nawet na wykupienie pami¹tkowego zdjêcia. Poniewa mój dom rodzinny znajdowa³ siê w s¹siedztwie koœcio³a, codziennie widzia³am ks. Klemensa, gdy wczesnym rankiem szed³ prowadz¹c¹ obok nas uliczk¹ do koœcio³a, wprost do konfesjona³u.gdy zmar³ w 1975 r. trudno mi by³o uwierzyæ i pogodziæ siê z tym, e go ju wiêcej nie zobaczê.

8 8 Odszed³ Franciszek Fr¹czek "S³oñces³aw z o³yni Wnocy z poniedzia³ku na wtorek z 3 na 4 lipca br. zmar³ w Krzemienicy najstarszy z polskich malarzy wspó³czesnych Franciszek Fr¹czek. By³ jednym z najbardziej oryginalnych twórców naszego regionu. W styczniu ukoñczy³ 98 lat. W 2003 r. obchodzi³ jubileusz 75-lecia pracy twórczej. Do ostatnich lat ycia nie odchodzi³ od sztalug. Na otwarciu wystawy jubileuszowej w Domu Sztuki w Rzeszowie mówi³, e brakuje mu jeszcze pó³ wieku do zrealizowania tego, co sobie zaplanowa³. Odszed³ niespodziewanie po krótkiej chorobie. Uroczystoœci pogrzebowe odby³y siê 7 lipca w koœciele parafialnym w Krzemienicy. Uczestniczyli w nim tak e mieszkañcy o³yni, a wraz z nimi poczty sztandarowe SP1, SP2, OSP, PSL, LOK i kombatantów. Franciszek Fr¹czek, zanim na sta³e osiad³ w Krzemienicy, po³owê swego d³ugiego ycia spêdzi³ w o³yni. Tu przyszed³ na œwiat 25 stycznia 1908r. w rodzinie pracowitych gospodarzy, tu spêdzi³ swoje dzieciñstwo i pobiera³ pocz¹tkowe nauki. Po ukoñczeniu gimnazjum w añcucie, a póÿniej po relegowaniu z Akademii Sztuk Piêknych w Krakowie za przynale noœæ do grupy artystycznej " Szczep Rogate Serce" Stanis³awa Szukalskiego, wróci³ do rodzinnej wsi. Wykszta³cony w mieœcie, gdzie wieœ by³a oœmieszana i traktowana z pogard¹, z wielk¹ energi¹ zabra³ siê do jej "cywilizowania". Obj¹³ funkcjê prezesa miejscowego Ko³a M³odzie y, prowadzi³ teatr amatorski graj¹cy ambitny repertuar, organizowa³ kursy i szkolenia rolnicze, spotkania z prelegentami, którzy przyje d ali nawet z Krakowa. Rodzinny folklor odrzuca³ i krytykowa³. Mieszkañcy o³yni, zw³aszcza tej czêœci, która mia³a miejskie ambicje, przyjmowali dzia³ania Fr¹czka z aprobat¹. On sam uwa a³ je po latach za groteskowe, a szukaj¹c w³asnego stylu malarskiego, powróci³ do korzeni, do miejsca, gdzie siê urodzi³ i wychowa³. Przez ca³e dalsze ycie kierowa³ siê Franciszek Fr¹czek S³oñces³aw z o³yni maksym¹: "Jeœli zgubi³eœ drogê i chcesz j¹ odnaleÿæ, pos³uchaj têtna tej ziemi. Jeœli og³uch³eœ na jej g³os, szukaj go w mitach ludu". Odkrywa³, e z ka dym niemal zak¹tkiem rodzinnej wsi zwi¹zana jest jakaœ legenda, która jest czymœ wiêcej ni tylko czarodziejsk¹ baœni¹. To moralitet, który wskazywa³ ludziom, co jest dobre a co z³e, co autentyczne, a co wymyœlone. Tê autentycznoœæ widaæ w p³ótnach Fr¹czka, opartych na intuicji, a nie na rzekomo naukowym i racjonalnym myœleniu, którego uczono w szkole. Sens sztuki widzia³ w powrocie do ludowoœci i natury. Z czasem jego twórczoœæ sta- ³a siê os¹dem wspó³czesnej cywilizacji. Mówi³, e :" Bóg stworzy³ wieœ, a diabe³- miasto". Chocia potem znaczn¹ czêœæ swego ycia Franciszek Fr¹czek spêdzi³ w Krzemienicy, gdzie mieszka³ i tworzy³, o o³yni nie zapomnia³ i chêtnie do niej powraca³. ¹czy³y go z ni¹ wiêzy rodzinne( tu pozostali jego krewni i znajomi), fascynowa³y piêkne, zró nicowane widokowo i kolorystycznie miejsca. Bywa³ w o³yni na plenerach malarskich, w szkole i w Domu Kultury wystawia³ swoje prace. Ostatnie jego spotkanie z mieszkañcami o³yni mia³o miejsce 3 maja 2004 r. z okazji 75-lecia pracy twórczej. Artysta przyby³ na wózku, bo kilkanaœcie dni wczeœniej z³ama³ nogê. W Domu Kultury wystawi³ obrazy ilustruj¹ce zebrane przez niego legendy regionu ³añcuckiego i promowa³ album poœwiêcony jego twórczoœci. Odszed³, ale przes³anie widoczne w jego pracach jest coraz bardziej aktualne. Pozostanie w naszej pamiêci taki, jak na zdjêciu obok: siwow³osy, pe³en wewnêtrznego spokoju, w wyjœciowej sukmanie, z wyszytym na niej rogatym sercem i yciowym mottem: Mi³owaæ i walczyæ. Magdalena K¹tnik- Kowalska P.S W Domu Kultury w o³yni s¹ do nabycia nastêpuj¹ce publikacje dotycz¹ce ycia twórczoœci Franciszka Fr¹czka: "Œwietlisty kr¹g S³oñces³awa" cena 20 z³. "Legendy regionu ³añcuckiego" cena 20 z³. "Franciszek Fr¹czek S³oñces³aw z o³yni" cena 50 z³.

9 9 oswiata Spotkanie papie a Benedykta XVI z m³odzie ¹ M ³odzi ludzie, uczniowie Zespo³u Szkó³ im. Adama Mic kiewicza w o³yni, 27 maja 2006 r. skoro œwit wyruszyli na spotkanie z Ojcem Œwiêtym. Ka dy uczestnik pielgrzymki zabra³ ze sob¹ "ska³ê" z wypisanym imieniem, nazwiskiem i miejscem zamieszkania oraz cienk¹ œwiecê. Na krakowskie B³onia m³odzie dotar³a póÿnym popo³udniem. Spotkanie mia³o siê zacz¹æ o godz , ale czasu spêdzonego na oczekiwaniu nie mo na uznaæ za stracony. Nasi przedstawiciele w liczbie 80 osób wspólnie z innymi pielgrzymami przygotowywali siê do godnego przyjêcia Papie a. Wszyscy z zapa³em wziêli siê do pracy. Uczono siê piosenek, którymi powitano Papie a, a póÿniej œpiewano je podczas Mszy œw. T³umnie zgromadzona na B³oniach m³odzie nie zawiod³a. Kiedy tylko og³oszono, e za moment Ojciec Œwiêty przybêdzie na miejsce, wszyscy podbiegli do barierek i krzyczeli "Witamy Ciebie", "Ich liebe dich", "Kochamy Ciebie, Benedetto" oraz œpiewali Mu pieœni. Benedykt XVI przywita³ siê z m³odzie ¹ w jêzyku polskim, co wzbudzi³o euforiê zgromadzonych. Papie mówi³ do m³odych o przes³aniu, z którym przyjecha³ do Polski: "Trwajcie mocni w wierze". Wszyscy s³uchali z zapartym tchem. Po wyst¹pieniu Papie a na telebimach wyœwietlono filmy przedstawiaj¹ce œwiadectwa m³odych ludzi. Wypowiadali siê oni o tym, jak wiara pomog³a im uwolniæ siê z side³ na³ogu. Po wzruszaj¹cym pokazie Goœæ po polsku po egna³ siê z zebranymi. Wszyscy wstali z miejsc i owacyjnie po egnali Ojca Œwiêtego. Po egnalne okrzyki nie milk³y do momentu wyjazdu papie a z placu. O godzinie rozpoczê³a siê Msza œw. Po Eucharystii odby³a siê czêœæ rozrywkowa. Zaplanowano na ten wieczór wiele atrakcji: koncerty, pokazy, zabawy. Wyst¹pi³a m. in. Magda Anio³. Niestety, pogoda w nocy nie dopisa³a. Zacz¹³ padaæ deszcz i o³ynia "uciek³a" do autobusów. Mimo tego ka dy by³ zadowolony i uœmiechniêty. Z perspektywy czasu wspomina siê tylko te dobre chwile i buduj¹ce prze ycia, a o pewnych k³opotach i trudnoœciach siê nie mówi... Wiêkszoœæ uczestników po powrocie do o³yni wypowiada³a siê o pielgrzymce w samych superlatywach. Ci, którzy na B³oniach z ró nych przyczyn byæ nie mogli, zazdroœcili tym 80 osobom swego rodzaju zaszczytu, którego dane im Pami¹tkowe zdjêcie by³o dost¹piæ. Ka da jedna m³oda dusza czy to na B³oniach, czy w zaciszu swego domu wys³ucha³a s³ów Ojca Œwiêtego. Czy zasia³y one ziarno wiary, czy bêdziemy budowali na skale? Odpowiedzmy sobie na to pytanie sami... Wyjazd do Krakowa zorganizowali p. Danuta Kulikowska i ks. Janusz Jakubiec. Uczestnicy spotkania Szlakiem cerkwi w dolinie Sanu W dniu 3 czerwca 2006 r. grupa nauczycieli Zespo³u Szkó³ w o³yni (23 osoby) odby³a wycieczkê - warsztaty szlakiem cerkwi. Wyprawê organizowa³a p. Katarzyna Wikiera. Uczestnicy zwiedzili 6 drewnianych cerkwi, muzeum historyczne w Sanoku oraz ponadplanowo koœció³ w Haczowie. Mimo obaw pogoda okaza³a siê ³askawa, rozpada³o siê dopiero podczas zwiedzania ostatniej cerkwi. Wszystkie odwiedzone œwi¹tynie urzekaj¹ swoim piêknem, doskonale komponuj¹ siê z otoczeniem. W okolicach Sanoka zachowa³o siê doœæ du o obiektów, mimo i dawni mieszkañcy tych ziem zostali rozproszeni po II wojnie œwiatowej (przesiedlenia na Ukrainê, akcja Wis³a). Jak podkreœla³ przewodnik, du a w tym zas³uga ks. biskupa Ignacego Tokarczuka. Adaptacja na œwi¹tynie katolickie uchroni³a cerkwie od zupe³nej ruiny i zniszczenia. Czerte Piêkna cerkiew nawi¹zuje do architektury najstarszych cerkwi ruskich. Wzniesiona staraniem Jana Pac³awskiego w 1742 r. Budowla orientowana zrêbowa, trójdzielna - prezbiterium z zakrysti¹, nawa zwieñczona kopu³¹ i babiniec. Dachy oraz œciany w ca³oœci pokryte gontem. Obok dwukondygnacyjna drewniana dzwonnica z 1887 r. oraz zabytkowe nagrobki kamienne. Ostatni remont œwi¹tynia przesz³a w 1998 r., jest dobrze utrzymana. W latach funkcjonowa³a jako koœció³ katolicki, obecnie cerkiew grecko - katolicka. Niestety, osiemnastowieczny ikonostas, po renowacji w latach siedemdziesi¹tych XX w., nie wróci³ na swoje miejsce.

10 10 H³omcza Cerkiew grecko - katolicka zosta³a wzniesiona w 1859 r. na miejscu starej, drewnianej œwi¹tyni. Wnêtrze pokryte jest polichromi¹ figuraln¹ z ozdobnymi motywami roœlinnymi. Zwraca uwagê piêkny wspó³czesny ikonostas. Na osi cerkwi wznosi siê murowana dzwonnica. Na placu cerkiewnym rosn¹ olbrzymie, wiekowe dêby. Dobra Szlachecka W centrum wsi usytuowany jest zespó³ cerkiewny z unikaln¹, w skali kraju, siedemnastowieczn¹ cerkwi¹ bramn¹. Zbudowana jest ona na rzucie kwadratu, na kamiennej podmurówce. Wewn¹trz nie ma wyposa enia, nad cerkwi¹ wisz¹ 2 dzwony, jeden z dat¹ 1625 r. Cerkiew bramna pe³ni- ³a niegdyœ funkcjê obronn¹. Druga œwi¹tynia z 1879 r. od 1944 r. jest koœcio³em katolickim. Prezbiterium, nawê i babiniec zbudowano na rzutach kwadratu - ka da z czêœci kryta osobnym dachem z kopu³¹. Wewn¹trz zachowa³a siê polichromia figuralna oraz ikonostas. Ca³y zespó³ jest bardzo dobrze utrzymany. Ulucz Na wzgórzu Dêbnik wznosi siê drewniana cerkiew Wniebowst¹pienia Pañskiego z 1659 r. Wybudowano j¹ bez u ycia pi³y, tylko za pomoc¹ siekier i toporów. Ma oryginaln¹ formê ze skomplikowanym oœmiopo³aciowym dachem. Wchodzi³a w sk³ad obronnego monasteru bazylianów, ale dwie baszty - dzwonnice przepad³y w po odze po II wojnie œwiatowej, jak¹ zgotowa³y Uluczowi si³y bezpieczeñstwa. Mimo strat obiekt jest jednym z najpiêkniejszych i najcenniejszych zabytków drewnianego budownictwa cerkiewnego. Zwraca uwagê babiniec otoczony podcieniem wspartym na s³upach. Kopu³a, dachy i œciany kryte s¹ gontem. Dzisiaj nie pe³ni adnej funkcji religijnej, jest fili¹ Muzeum Budownictwa Ludowego w Sanoku, tam te znajduj¹ siê ikonostas i elementy wyposa enia. Wewn¹trz muzeum zorganizowa³o ekspozycjê wspó³czesnych ikon. Warto nadmieniæ, e w Uluczu urodzi³ siê ks. Micha³ Webrycki - autor hymnu Ukrainy. odzina Cerkiew p.w. Narodzenia Bogurodzicy, zbudowana w 1743r. jest obecnie filialnym koœcio³em katolickim. Obiekt i otoczenie s¹ starannie utrzymane. Ma³a trójdzielna cerkiewka, ca³a pokryta gontem, piêknie prezentuje siê na tle zieleni. Wewn¹trz zachowa³ siê trójsferowy ikonostas pochodz¹cy z Zielona Szko³a w Zakopanem Maj 2006 r. "Spraw,aby ka dy dzieñ mia³ szansê staæ siê najwspanialszym dniem Twojego ycia" Jan Pawe³ II Uczestnicy wycieczki 1875 r. o charakterze ludowym. Równia W pobli u Ustrzyk Dolnych stoi œwi¹tynia prezentuj¹ca rzadki, archaiczny typ architektury cerkiewnej, charakterystycznej dla dawnych mieszkañców tych ziem-ruskiego ludu Bojków. Cerkiew grecko - katolick¹ p.w. Opieki Matki Bo ej ( Pokrow) pochodz¹c¹ z pocz¹tku XVIII w. odremontowano w 1975 r. z przeznaczeniem na koœció³ katolicki. Trójdzielna, trójkopu³owa, ca³a pokryta gontem budowla piêknie wygl¹da wœród drzew w zakolu rzeczki. Haczów Ta du a wieœ nad Wis³okiem w pobli u Krosna, posiada prawdopodobnie najpiêkniejszy i najstarszy koœció³ drewniany o konstrukcji zrêbowej w Europie. Obiekt zosta³ wpisany na listê œwiatowego dziedzictwa kultury UNESCO. Budowla pochodz¹ca z I po³owy XV wieku by³a wielokrotnie przekszta³cana na przestrzeni wieków. Jest to koœció³ gotycki, konstrukcji zrêbowej, trójdzielny. Œciany zdobi monumentalna dekoracja z 1494 r., która stanowi najwiêkszy zespó³ XV - wiecznych figuralnych malowide³ œciennych w Polsce. Drewno jest materia³em niezbyt trwa³ym, a mimo to drewniane œwi¹tynie przetrwa³y wieki i wci¹ zachwycaj¹ kolejne pokolenia swoim piêknem. Warto je odwiedziæ. Teresa Grêdysa Organizatorami tegorocznej Zielonej Szko³y w Zakopa nem dla 36 uczniów z terenu gminy o³ynia, tj. SP1, SP2, SP w Zmys³ówce, SP w Brzózie Stadnickiej, byli: dyr SP w Brzózie Stadnickiej Tadeusz Urban, nauczycielki tej- e szko³y Anna Urban i Jolanta Fus, psycholog z Poradni Psychologiczno- Pedagogicznej w añcucie Maria Kaczka oraz dzielnicowy Brzózy St. z Posterunku Policji w o³yni sier ant sztabowy Krzysztof Nicpoñ.. G³ównym celem Zielonej Szko³y by³o: - wyrównywanie szans edukacyjnych, - udzielanie pomocy uczniom maj¹cym k³opoty w nauce i

11 go na godz. 14, gdzie w Muzeum Tatrzañskim umówieni byliœmy na pierwsz¹ lekcjê muzealn¹ dotycz¹c¹ zwyczajów i obrzêdów góralskich. Pracownica muzeum omówi³a zwyczaje zwi¹zane z weselem góralskim, a na podsumowanie tej lekcji dzieci uczestniczy³y w konkursie dramowym. Po ciekawej lekcji udaliœmy siê do Poronina, gdzie by³a nasza baza noclegowa u zaprzyjaÿnionych gospodarzy - pañstwa Pradziadów. W tym miejscu pragniemy podziêkowaæ p. Marcie Stopyrze za zapoznanie nas z tym mi³ymi i goœcinnymi ludÿmi. Po powitaniu i zakwaterowaniu odby³o siê spotkanie organizacyjne, podczas którego uczestników podzielono na grupy, og³oszono regulamin i konkursy : czystoœci, na logo sypialni, ortograficzny, na najciekawsz¹ kronikê pobytu i wiersz o tematyce ekologicznej, najpiêkniejsz¹ laurkê dla mamy oraz hymn Zielonej Szko³y. Wybrano tak e gazdê i gaÿdzinê Zielonej Szko³y, a byli nimi Mateusz Jaszewski i Kinga Opa³ka. Wszyscy uczestnicy otrzymali identyfikatory i zobowi¹zani zostali, aby nosiæ je przez ca³y okres pobytu. Wieczorem, w ramach integracji, dzieci bawi³y siê na dysnawi¹zywaniu kontaktów interpersonalnych w grupie, - kszta³towanie œwiadomoœci wielokierunkowego wp³ywu w³asnego dzia³ania na zdrowie i œrodowisko naturalne, - edukacja przyrodnicza - poznanie piêkna Tatr, roœlinnoœci wystêpuj¹cej na tym terenie, zwierz¹t, zwyczajów, zajêæ ludnoœci, folkloru góralskiego, - nauczenie dzieci aktywnego spêdzania wolnego czasu jako alternatywy na u ywanie œrodków zmieniaj¹cych œwiadomoœæ, - rozwijanie w³asnej osobowoœci, - nauka asertywnoœci, odpowiedzialnoœci za siebie i innych, - pokonywanie stresu i minimalizowania jego objawów przez aktywny wypoczynek na œwie ym powietrzu oraz obserwacjê piêknego krajobrazu, który wp³ywa niezwykle koj¹co na psychikê. Cele te by³y osi¹gane poprzez : - wspólne zabawy i æwiczenia - piesze wycieczki - ogl¹danie, doœwiadczanie - pracê samodzieln¹ i grupow¹ - konkursy, turnieje - ekspresjê plastyczn¹, ruchow¹, œpiew, taniec - dyskusje. W ci¹gu ca³ego pobytu dzieci mia³y za zadanie zdobycie "Patentu Przyjaciela Przyrody". Aby go uzyskaæ uczniowie musieli sporz¹dziæ kronikê pobytu, w której relacjonowali ka dy dzieñ w górach. Zdobycie patentu wi¹za³o siê równie z konkursem na najciekawszy wiersz pt. "Co myœl¹ kwiaty wiosenne i czworono ni mieszkañcy Tatr". Uzupe³nieniem zajêæ by³y warsztaty " Uzale nienia" prowadzone przez p. psycholog. Zajêcia te przeprowadzono w 2 grupach po 18 osób. Na pocz¹tku dzieci pracowa³y metod¹ "kuli œniegowej", podawa³y ró norodne skojarzenia ze s³owem "uzale nienie". Podsumowano je dziel¹c na pozytywne, negatywne i obojêtne. Nastêpnie grupa zosta³a podzielona na 4 podgrupy, w których opracowywano tematy, np. "Jakie s¹ uzale nienia, od czego mo na siê uzale niæ? Dlaczego niektórzy m³odzi ludzie siêgaj¹ po nielegalne œrodki uzale niaj¹ce?. Dlaczego niektórzy podejmuj¹ decyzje na " nie"? Co daje uzale nienie? Ka dy temat podsumowano, podkreœlaj¹c wagê przyk³adów podanych przez dzieci. W 1 temacie dzieci same wybiera³y ( przyklejaj¹c karteczki), który rodzaj uzale nia jest najbardziej niebezpieczny. Zdecydowano, i s¹ to uzale nienia od narkotyków, alkoholu i papierosów. Poszczególne zadania urozmaicone zosta³y zabawami psychologicznymi, tj. krzes³a, punkt oparcia, powitanie, po egnanie. Dzieci pracowa³y z du ym zaanga owaniem, chocia ze wzglêdu na trudnoœæ tematu, wymaga³y pomocy. Ich prze- Uczestnicy Zielonej Szko³y na Guba³ówce 11 myœlenia by³y zaskakuj¹co trafne. Prace zakoñczono 2 scenkami ilustruj¹cymi umiejêtnoœæ odmawiania. Uczniowie ocenili, i tylko zdecydowane i ostre odmawianie, zdecydowany sprzeciw zapewnia poradzenie sobie w trudnej sytuacji wyboru. A oto jak szczegó³owo przebiega³y zajêcia na Zielonej Szkole: Dzieñ I "Witajcie kochane góry..." Jan Kasprowicz Podró rozpoczêliœmy o godz z placu SP nr 1. Dziêki piêknej, s³onecznej pogodzie mo liwe by³o podziwiane mijanych krajobrazów. Bez przeszkód dotarliœmy do Zakopane-

12 12 kotece. Wiadomo, e pierwsza noc na ka dym wyjeÿdzie jest najbardziej emocjonuj¹ca - ta równie nie odbiega³a od regu³y! Dzieñ II "Urok pobytu w Zakopanem polega na tym, e chodzi siê tam zawsze pod górê. Niewiele miast na œwiecie posiada zaletê tak charakterystyczn¹" Kornel Makuszyñski Drugi dzieñ rozpocz¹³ siê bardzo wczeœnie, gdy ju na godz musieliœmy dotrzeæ do Muzeum Tatrzañskiego na lekcjê przyrodnicz¹ o faunie i florze Tatr. Przewodnik - wielki mi³oœnik przyrody tatrzañskiej - w bardzo ciekawy sposób opowiedzia³ nam o roœlinach i zwierzêtach Tatrzañskiego Parku Narodowego. Z ogromnym zainteresowaniem obejrzeliœmy tak e zgromadzone w muzeum eksponaty. Nastêpnie zwiedziliœmy Sanktuarium Matki Bo ej na Krzeptówkach, a na cmentarzu na Pêksowym Brzyzku zadumaliœmy siê nad grobami s³ynnych ludzi zwi¹zanych z Zakopanem, m.in. Kornela Makuszyñskiego, Kazimierza Przerwy - Tetmajera, Heleny Marusarzówny, Bronis³awa Czecha, Saba³y. Poniewa pogoda na d³u sz¹ wêdrówkê by³a niepewna, zdecydowaliœmy siê wyjechaæ kolejk¹ szynow¹ na Guba³ówkê. Tu podziwialiœmy przepiêkn¹ panoramê Tatr i Zakopanego. Ogromn¹ atrakcj¹ okaza³ siê zjazd specjalnym torem saneczkowym. W dalszej czêœci dnia pogoda ustabilizowa³a siê, wiêc mogliœmy wyjœæ na skoczniê narciarsk¹. Wszyscy uczestnicy zdo³ali zdobyæ próg tej skoczni, sk¹d rozpoœciera³ siê wspania³y widok na Zakopane. Ka dy móg³ sobie uœwiadomiæ, jak¹ odwag¹ musz¹ wykazywaæ siê skoczkowie narciarscy. W godzinach popo³udniowych rozpoczê³y siê zajêcia w grupach. I grupa uczestniczy³a w warsztatach "Uzale nienia", druga rozpoczê³a pracê nad kronik¹, przeprowadzono tak e konkurs na wiersz o tematyce ekologicznej oraz ortograficzny pt. "Wêdrówka w góry". Dzieñ III "K³aniaj siê górom, córeczko, k³aniaj siê górom" Julian Tuwim. Pogoda uniemo liwi³a nam piesz¹ wêdrówkê przez Dolinê Koœcielisk¹, dlatego przed po³udniem mogliœmy rozstrzygn¹æ turniej tenisa sto³owego. Mistrzami okazali siê Mateusz Jaszewski i Krystian Krawczyk. Odby³a siê równie druga tura warsztatów "Uzale nienia" oraz zajêcia z zakresu ekologii. Po obiedzie, mimo kapryœnej aury, pojechaliœmy do kina na film pt. "Asterix i Wikingowie". Ten œmieszny film wprowadzi³ nas w œwietny humor. W tym dniu spêdziliœmy jeszcze bardzo przyjemny wieczór przy ognisku. Maj¹c przed sob¹ teksty popularnych, ogniskowych piosenek, œpiewaliœmy i zajadaliœmy siê pieczon¹ kie³bask¹. Aby poczuæ siê jak prawdziwi górale, czytaliœmy znane legendy zaczerpniête ze zbioru "Na skalnym Podhalu" K.P. - Tetmajera. Dzieñ IV "Na szczycie s³oñce pali A w do³ach niebieska mg³a" Jaros³aw Iwaszkiewicz Z samego rana przywita³a nas piêkna pogoda, dlatego wyruszyliœmy z pani¹ przewodnik w dalek¹ trasê do Morskiego Oka. Przewodniczka opowiedzia³a nam o powstaniu gór, nauczy³a nazywaæ i rozpoznawaæ poszczególne szczyty. W czasie wêdrówki podziwialiœmy naturaln¹ przyrodê Tatrzañskiego Parku Narodowego. Morskie Oko przywita³o nas gor¹cym s³oñcem, t³umem ludzi i... œniegiem. Najbardziej wytrwali obeszli dooko³a Morskie Oko, a potem rzucali siê œnie- kami. Po powrocie do pensjonatu odby³o siê rozstrzygniêcie wszystkich konkursów. W konkursie na najciekawsz¹ kronikê I miejsce i nagrody otrzyma³y Katarzyna Golenia i Dominika Mroziak. Patent Przyjaciela Przyrody zdobyli wszyscy uczestnicy, gdy bogata kronika ka dego ucznia i proekologiczne zachowanie podczas wycieczek, pozwoli³y na przyznanie tego tytu³u. Mistrzyniami ortografii okaza³y siê Dominika Mroziak, Diana Decowska i Kinga Opa³ka. Natomiast najciekawsze i naj³adniejsze logo sypialni wykona³y Katarzyna Golenia, Dominika Mroziak, Paulina Lorenc, Joanna Napora, Natalia Decowska i Natalia Guzy. Hymn Zielonej Szko³y naj³adniej u³o y³y i odœpiewa³y na melodiê "Stokrotki" dziewczynki: Diana Decowska, Ewelina Natoñska, Kinga Opa³ka, Sylwia Nicpoñ, Katarzyna Golenia i Dominika Mroziak. A oto s³owa naszego hymnu: 1.W Zielonej Szkole zawsze Radoœci pe³na moc. Uczniowie s¹ szczêœliwi, Nauczyciele te! Tararara! 2.Jesteœmy zgran¹ grup¹, Góry nie straszne nam. Choæ czasem siê k³ócimy, Zaraz przechodzi nam! Tararara! 3. Kronika napisana Ju zaraz wracaæ czas. za z oka siê wymyka Góry egnaj¹ nas! Tararara! 4. Zielona Szko³a to s¹ Najlepsze ycia dni, Bêdziemy je pamiêtaæ I ci¹gle o nich œniæ! Tararara! Ciep³y wieczór sprzyja³ tak e rozegraniu turnieju pi³ki siatkowej i meczu pi³ki no nej na boisku szkolnym w Poroninie pomiêdzy naszymi uczniami a miejscow¹ m³odzie ¹ gimnazjaln¹. Spotkanie zakoñczy³o siê wynikiem 6:5 dla dzieci z Poronina, ale liczy³a siê przede wszystkim sportowa atmosfera i duch rywalizacji. Na koñcu tego pracowitego dnia nast¹pi³o podsumowanie pracy na Zielonej Szkole, rozdanie dyplomów, zdjêæ oraz góralskich pami¹tek.

13 13 Spotkanie po 50 latach "50 lat minê³o jak jeden dzieñ..." Tak mogli zanuciæ uczestnicy jubileuszowego zjazdu z okazji 50-lecia matury (rocznik 1956), którzy spotkali siê 10 czerwca br. w budynku Zespo- ³u Szkó³ im. A. Mickiewicza w o³yni. Wielu nie mia³o ze sob¹ kontaktu od pó³ wieku, nic wiêc dziwnego, e nie wszyscy rozpoznali siê od pierwszego wejrzenia. Wystarczy³o jednak jakieœ charakterystyczne s³owo, uœmiech czy gest, by skojarzyæ sobie godnego pana lub pani¹ z dawnym koleg¹ albo kole ank¹ ze szkolnej ³awy. Serdecznym powitaniom towarzyszy- ³y ³zy wzruszenia i wspomnienia ostatnich, czasem przypadkowych spotkañ. W pamiêtnym 1956 roku wiêkszoœæ z 38 maturzystów, którzy pomyœlnie zdali egzamin dojrza³oœci, opuœci- ³a rodzinne strony, by kszta³ciæ siê dalej. PóŸniej przez d³ugie lata pracowali na ró nych stanowiskach. Z tego uczniowskiego grona wyszli m.in. profesor wy szej uczelni ekonomicznej, kap³an, dziennikarka, jeden z nielicznych wówczas Wszyscy z niecierpliwoœci¹ czekali na "zielon¹ noc", która, chocia trwa³a tylko pó³ godziny, dostarczy³a wiele œmiechu, a zu yte pasty do zêbów œwiadczy³y o znakomitej zabawie. Dzieñ V "Tam lasy lec¹ce - w powietrzu zosta³y! Tam stercz¹ niesione na ob³okach ska³y!" Felicjan Faleñski Po œniadaniu pojechaliœmy na d³ugi spacer po Krupówkach - najs³ynniejszej ulicy Zakopanego. Ogl¹daliœmy wystawy licznych straganów z tradycyjnymi wyrobami góralskimi. Ka dy zakupi³ pami¹tki, wœród których nie mog³o oczywiœcie zabrakn¹æ oscypków. Wróciliœmy nastêpnie na obiad do naszych gospodarzy. Po zjedzeniu pysznych pierogów, po egnaliœmy siê i podziêkowaliœmy za goœcinnoœæ. Wyjazd na Zielon¹ Szko³ê by³ dla wszystkich uczestników bardzo udany, o czym œwiadczy ostatnia zwrotka naszego hymnu. Ewaluacja naszych zajêæ nast¹pi³a w formie spisania wra- eñ uczestników. Myœlimy, e warto edukacjê dzieci wzbogacaæ o tak¹ formê, poniewa w trakcie trwania Zielonej Szko³y uczniowie zdobywaj¹ zupe³nie nowe umiejêtnoœci i nawyki. Ich wspania³e prze ycia mo liwe by³y dziêki sfinansowaniu pobytu dzieci przez Urz¹d Gminy w o³yni, dlatego w imieniu w³asnym i dzieci sk³adamy serdeczne podziêkowania wszystkim tym, którzy przyczynili siê do zorganizowania tego wyjazdu. Opiekunowie "Zielonej Szko³y" Anna Urban, Jolanta Fus Maria Kaczka, Krzysztof Nicpoñ informatyków, kilku in ynierów, nauczycieli, pracowników administracji pañstwowej i s³u by zdrowia. Dziœ s¹ przewa nie emerytami, niektórzy prowadz¹ jeszcze w³asny biznes, udzielaj¹ siê spo³ecznie w œrodowisku lub po prostu pomagaj¹ dzieciom i wnukom. Kilkoro odesz³o na zawsze: Janina Moskal, Stanis³aw Mach, Aleksander Natoñski, El bieta Urban (w zakonie siostra Letycja). Inicjatorem i niestrudzonym wspó³organizatorem spotkania by³ Edward Natoñski, który ustali³ adresy, dotar³ do wszystkich kolegów ze szkolnej ³awy, zachêca³ do przyjazdu, przekonywa³ niezdecydowanych. Wspomaga³ go dziel- Uczestnicy zjazdu na schodach koœcio³a w o³yni. Pierwszy rz¹d od lewej: Stanis³aw Wa³czyk, Krystyna Drzewicka, Janina Majer, Andrzej Wróblewski, Nasza Hania, Janina Wawrzaszek, Krystyna Rupar. Drugi rz¹d od lewej: Ks. Jan Dudek, Stanis³aw Gurak, Edward Natoñski, Wies³awa Marcinek (za E.Natoñskim), Irena Lic, Janina Dzierga, Jan Fus, Irena Sowa. Trzeci rz¹d: Tadeusz Brudniak (jasny garnitur) W³adys³aw Babiarz, Tomasz Kostuj (okulary) za nim Stanis³aw Miœ, Zofia Guzy, Zofia Wawrzaszek z domu Walawender, W³adys³aw Marcinek, u góry Aleksander Walewander i prof. Janina Kazak- Wawrzaszek. Po lewej poczet sztandarowy: Sylwia Œli, Marcin Stopyra, Monika Baran i dyrektor Zespo³u Szkó³ im. A.Mickiewicza Stanis³aw Panek.

14 14 nie Komitet Organizacyjny w sk³adzie: W³adys³aw Boles³awski, Stanis³aw Gurak, Andrzej Wróblewski (doje d aj¹cy a z Krakowa). Pomoc¹ s³u y³a i rad udziela³a starsza o rok kole anka Anna Burghardt - wieloletnia nauczycielka LO w o³yni, organizatorka jubileuszowych zjazdów z okazji 35 - lecia i 50 - lecia powstania liceum. Z 34 zawiadomionych osób na zjazd przyby³o 23. W holu szko³y czeka³ na nich szwedzki stó³ z napojami i przek¹sk¹ oraz zaproszeni goœcie: dyr szko³y Stanis³aw Panek oraz dawni nauczyciele: Janina Kozak - Wawrzaszek i Czes³aw Burghardt z on¹. Po powitaniach i wykonaniu pami¹tkowego grupowego zdjêcia uczestnicy zjazdu w towarzystwie szkolnego pocztu sztandarowego udali siê do koœcio³a parafialnego na uroczyst¹ Mszê œw., któr¹ celebrowali: kolega z klasy ks. kanonik Jan Dudek i katecheta ks. Janusz Jakubiec. W swojej homilii ks. Dudek podkreœli³, e chocia lata ich szkolnej nauki przypad³y na trudne czasy stalinizmu, to jednak "w dobrych zawodach wyst¹pili, wiary ustrzegli", w czym niema³¹ zas³ugê, obok rodziców, mieli nauczyciele i katecheci. Wyrazy wdziêcznoœci za ich trud znalaz³y miejsce w modlitwie wiernych wypowiadanej przez Janinê Majer. Uroczysty charakter nabo eñstwa podkreœla³y piêkne pieœni religijne œpiewane przez Annê Œliwê przy akompaniamencie organów. Po Mszy œw. uczestnicy zjazdu zwiedzili koœció³, a potem udali siê na cmentarz. Modlili siê i palili znicze przed Pomnikiem Katyñskim oraz na grobach zmar³ych nauczycieli: œp. Heleny Drzewickiej, Stanis³awa Rogowskiego, Zofii i Józefa Szpilów, Zofii Marcinek, ksiê y - katechetów: Jana Skoczylasa i Klemensa Malarkiewicza, a tak e kolegów szkolnych. Po powrocie do szko³y dyrektor Stanis³aw Panek oficjalnie powita³ przyby³ych na zjazd absolwentów i poinformowa³ krótko o zmianach, które nast¹pi³y w ci¹gu minionego pó³wiecza. Anna Burghardt w oparciu o dokumentacjê z tamtych lat, przypomnia³a drogê swoich m³odszych kolegów do matury. Okaza³o siê, e uczniowie tej klasy byli ambitni i pracowici, egzamin dojrza³oœci zdali z dobrymi wynikami. Ze wzruszeniem wspominano ucz¹cych ich nauczycieli, zw³aszcza wychowawcê i nauczyciela matematyki Tadeusza Cebulaka, polonistkê Kunegundê Sierant, nauczyciela fizyki Czes³awa Burghardta i obecn¹ wœród nich nauczycielkê geografii Janinê Kozak - Wawrzaszek. Kole anka Janina Majer odczyta³a wiersz napisany specjalnie dla nich przez jednego z absolwentów (autor pragn¹³ pozostaæ anonimowy). O YÑSKIM NAUCZYCIELOM Jeœli chcemy dziœ do Was powiedzieæ te s³owa, To musimy przed Wami pochyliæ g³owy, W kwiaty ubraæ najpiêkniejsze s³owa I dziêkowaæ, dziêkowaæ, dziêkowaæ... Dziêkujemy Wam Za serca serdeczny ton, Za codzienny nauczycielski trud, Za liter równy rz¹d, Za sprawnoœæ m³odych g³ów i r¹k, Za drogê, któr¹ warto nadal iœæ, Za Ÿród³o, z którego wci¹ siê pragnie piæ... Dziêkujemy Wam Za piêkno naszych szkolnych dni, Za patriotycznych lekcji treœæ, Za ojczyst¹ mowê i pieœñ, Or³a znak, Bia³o-czerwonej zwyciêski szlak I znany, powtarzany refren ten: "Marsz, marsz, D¹browski..." Dziêkujemy Wam Za Wasz b³agalny g³os: Nie rzucajcie O YNIACY ziemi tej, "sk¹d nasz ród..." A kiedy staniecie Na rozstaju szkolnych dróg, I, byæ mo e, Ÿli ludzie powiedz¹ Wam, e zmarnowaliœcie œwiat I te swoje szkolne trzydzieœci kilka lat- Nie wierzcie im! Niech sami zbawi¹ œwiat! My, absolwenci, I Najjaœniejsza Rzeczpospolita Doceniaj¹ Serc Waszych wk³ad K³aniamy siê nisko o³yñskiej Alma Mater z nadziej¹, e spotkamy siê znów... Oprawion¹ kopiê wiersza J. Majer przekaza³a dyrektorowi szko³y St. Pankowi. Przy tej okazji krótk¹ chwilê poœwiêci³a wspomnieniu swoich rodziców, którzy przez dziewiêæ lat pracowali w o³yñskim liceum - ojciec Roman Majer jako dyrektor szko³y, matka Zofia jako nauczycielka jêzyka rosyjskiego i niemieckiego. Wyrazem wdziêcznoœci dla o³yñskiej "Alma Mater" i jej nauczycieli by³y bukiety kwiatów wrêczone uczestnicz¹cym w zjeÿdzie nauczycielom i upominek dla szko³y przekazany na rêce jej dyrektora - olejny obraz "Zachód s³oñca". Absolwenci te otrzymali drobne upominki od szko³y: wydan¹ ostatnio publikacjê pt. "60 lat LO w o³yni" i komplet pocztówek z widokami o³yni. Nastêpnie podczas zwiedzania obiektów szkolnych, gdy podziwiali nowoczeœnie urz¹dzone sale szkolne, pracownie komputerowe, piêkne sale gimnastyczne, mogli naocznie siê przekonaæ, jakie ogromne zmiany zasz³y od czasu, gdy oni uczyli

15 15 siê tu przy lampie naftowej i bawili w skromnej sali gimnastycznej przy gazowej latarni. Czêœæ oficjaln¹ jubileuszowego spotkania zakoñczy³y wpisy do Ksiêgi Pami¹tkowej Liceum, redagowanie listów do nieobecnych kole anek i kolegów oraz nabywanie publikacji o o³yni prezentowanych na stoisku ksi¹ kowym urz¹dzonym przez dyrektora GOK - u Magdalenê K¹tnik - Kowalsk¹. Ostatnim punktem programu by³a wspólna zabawa. Biesiadowano przy suto zastawionym stole (Pyszne posi³ki przygotowa³a Helena Mac - równie absolwentka liceum). Do tañca gra³ zespó³ muzyczno - wokalny w sk³adzie: Tadeusz Dec, Jacek Baran, Anna Œliwa. Uczestnicy jubileuszowego spotkania wspominali szkolne lata, œpiewali stare i nowe piosenki, ogl¹dali przywiezione ze sob¹ rodzinne zdjêcia. Pasjonat fotografii Andrzej Wróblewski przywióz³ ca³y plik skopiowanych starych zdjêæ z czasów szkolnych, by rozdaæ je dawnym kolegom na pami¹tkê. kultura Wakacje z GOK-iem Niestety, wszystko co mi³e i piêkne szybko mija, dlatego chwili rozstania towarzyszy³ niedosyt, e spotkanie trwa³o zbyt krótko, by wszyscy mogli siê sob¹ nacieszyæ. Mimo to w sercach zd¹ y³a od yæ dawna szkolna przyjaÿñ, o której jedna z absolwentek tak napisa³a: "Chocia to wa ne, co w yciu robi³eœ, gdzie pracowa³eœ, Ksiêdzem jesteœ, naukowcem, nauczycielk¹, in ynierem. Dla nas wa niejsze, e kole ank¹, koleg¹ pozosta³eœ I e serce masz m³ode i szczere." Janina Majer P.S. Uczestnicy zjazdu serdecznie dziêkuj¹ tym wszystkim, którzy przyczynili siê do uczczenia jubileuszu 50 - lecia ich matury - w³adzom gminy, dyrektorowi Zespo³u Szkó³, cz³onkom komitetu organizacyjnego i wspó³organizatorom spotkania. Tegoroczna wakacyjna oferta GOK-u by³a jeszcze szer sza i bogatsza ni w latach ubieg³ych. Atrakcyjne zajêcia dla dzieci i m³odzie y o charakterze rekreacyjnym zosta³y zorganizowane we wszystkich placówkach: w o³yni Brzózie Stadnickiej i Smolarzynach w ci¹gu kilkunastu lipcowych i sierpniowych dni. Rozpoczê³y siê 3 lipca od spotkañ z przedstawicielami Ko³a owieckiego "Kuropatwa", które w tym roku œwiêtuje 60- lecie swojej dzia³alnoœci. Najpierw uczestnicy pó³kolonii odwiedzili wspó³pracuj¹c¹ z Ko³em Szko³ê Podstawow¹ nr 2, gdzie znajduje siê k¹cik ³owiecki z 40 eksponatami. Tu czeka³ na nich d³ugoletni myœliwy (z 50- letnim sta em!) Henryk Dr¹ ek, który nie tylko prezentowa³ zgromadzone w k¹ciku myœliwskie trofea, ale tak e zapozna³ dzieci z dzia³alnoœci¹ Ko³a, jego histori¹, opowiedzia³ kilka ciekawych historyjek z urz¹dzanych polowañ, wtajemniczy³ w arkana ³owieckiego jêzyka podaj¹c przyk³ady myœliwskiej gwary. Kolejn¹ atrakcj¹ tego dnia by³a wizyta u m³odego myœliwego Jana Mazurka, który na powitanie goœci ubra³ siê w strój polowy. Pokaza³ dzieciom kilka rodzajów myœliwskiej broni, w tym zabytkowy egzemplarz z 1945 r, ale najwiêksze zainteresowanie wzbudzi³y znajduj¹ce siê w jego zagrodzie zwierzêta: dwa dziki- 200-kilogramowy "Stefan"i mniejsza od niego "Ma³gosia" oraz towarzyszka polowañ suka "Sita" i hodowla 4- tygodniowych ba antów. Potem Jan Mazurek zabra³ ca³¹ grupê do Korniaktowa na spacer miêdzy stawami, gdzie myœliwi poluj¹ na ptaki. Uczestnicy wycieczki ogl¹dali przez lornetkê takie gatunki jak czapla siwa czy b³otniak stawowy. Drugi dzieñ pó³kolonii w o³yni up³yn¹³ na grach i zabawach w GOK-u, a w Brzózie Stadnickiej na podchodach. Na 5 lipca znów zaplanowano wycieczkê, tym razem nieco dalsz¹, do Medyni G³ogowskiej w celu zwiedzenia zagrody garncarskiej. Oprowadza³ po niej Jan Kot, objaœniaj¹c równoczeœnie jak dosz³o do jej powstania i o tradycjach garncarskich w tej miejscowoœci. Dzieci ogl¹da³y gliniane naczynia i figurki, narzêdzia s³u ¹ce do ich wyrobu i piece do wypalania. Mog³y te same coœ z gliny ulepiæ i spróbowaæ pracy na kole garncarskim. Pobyt w Medyni zakoñczy³o pieczenie kie³basek na grillu. W tym dniu do dzieci z o³yni do³¹czy³a 20-osobowa grupa z Brzózy Stadnickiej. Kolejne dwa dni, g³ównie za spraw¹ upalnej pogody, wszyscy uczestnicy pó³kolonii spêdzili na basenach MOS i R-u w añcucie. Po kilkudniowej przerwie w dniu 25 lipca 54- osobowa grupa dzieci z o³yni i Smolarzyn wyjecha³a do kina "Helios" w Rzeszowie na film pt "Skok przez p³ot". Na prze³omie lipca i sierpnia we wszystkich placówkach GOK-u organizowane by³y zajêcia plastyczne: w Smolarzynach w dniach lipca, w o³yni 31lipca -4 sierpnia i w Brzózie Stadnickiej 7-11 sierpnia. Dzieci robi³y m.in. : zawieszki na œcianê z korka, wisiorki z muszli, ró ne przedmioty z masy solnej. Ale najwiêkszym zainteresowaniem cieszy³y siê prace polegaj¹ce na wykonywaniu kwiatów z bibu³y i batików. Z tego te powodu zajêcia plastyczne zakoñczono kolejnym kursem robienia kwiatów z bibu³y i krepiny. Odby³ siê on 12 sierpnia w Domu Kultury w o³yni, prowadzi³a go p. Marta Zdeb z Le ajska, uczestniczy³o w nim 12 osób. W ci¹gu kilku godzin "wyczarowa³y" one pod okiem instruktorki piêkne, kolorowe bukieciki ró norodnych kwiatów, które bêd¹ ozdob¹ ich mieszkañ. Magdalena K¹tnik-Kowalska Ze wzglêdu na brak miejsca artyku³y o Dniach o³yni, jubileuszu 60-ciolecia Ko³a owieckiego Kuropatwa, a tak e o przebiegu do ynek gminnych uka ¹ siê w wrzeœniowym numerze Faktów i Realiów

16 16 ogloszenia UWAGA!!! BEZP ATNE SZKOLENIA w o³yni 1. Internet dla Seniora - druga edycja szkolenia Na bezp³atny kurs komputerowy zapraszamy kolejn¹, now¹ grupê mieszkañców naszej gminy. Kurs przeznaczony jest dla osób w wieku powy ej 50 lat. 2. Wsparcie dla przedsiêbiorców - bezp³atne spotkanie informacyjne Zapraszmy na spotkanie informacyjne, w trakcie którego specjaliœci ROST omówi¹ nowe mo liwoœci uzyskania wsparcia z Funduszy Europejskich oraz za³o enia Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Podkarpackiego na lata (w szczególnoœci uwzglêdnione zostan¹ dzia³ania dotycz¹ce rozwoju i wsparcia przedsiêbiorczoœci). Zg³oszenia do 8 wrzeœnia br. w sekretariacie Urzêdu Gminy w o³yni, od poniedzia³ku do pi¹tku, w godz. 8:00-15:00 pod numerami telefonu:(017) lub (017) Jeœli jesteœ studentem, absolwentem, osob¹ zatrudnion¹, bezrobotn¹ niezarejestrowan¹ lub rolnikiem, jesteœ osob¹ kreatywn¹ masz pomys³ na w³asn¹ firmê ZAPRASZAMY DO WZIÊCIA UDZIA U W PROJEKCIE Otwieram w³asny biznes realizowanego przez Stowarzyszenie Rozwoju Ziemi añcuckiej w añcucie w ramach dzia³ania 2.5 Promocja Przedsiêbiorczoœci Zintegrowanego Programu Operacyjnego Rozwoju Regionalnego. Nabór kandydatów od r. w biurze stowarzyszenia w añcucie, ul Pi³sudskiego 9/21, tel , PRYWATNA SZKO A MUZYCZNA W O YNI OG ASZA NABÓR NA NAUKÊ GRY NA NASTÊPUJ CYCH INSTRUMENTACH: TR BKA, SKRZYPCE, PUZON, SAKSOFON, FLET POPRZECZNY, KLARNET, FORTEPIAN, AKORDEON, GITARA KONTAKT: Jakub Magoñ tel. kom Podziêkowanie Z nieukrywanym wzruszeniem przeczytaliœmy zamieszczone w pi¹tym numerze "Faktów i Realiów" wspomnienie o naszych kochanych Rodzicach, Marii i Tadeuszu Cebulakach, wieloletnich nauczycielach szkó³ w o³yni. Wzruszeni podwójnie, z powodu wspomnienia Ich samych oraz wyj¹tkowej postawy pisz¹cej artyku³ Pani Anny Burghardtowej. Wdziêczni jesteœmy za pamiêæ o naszych Rodzicach, przekazanie w ciep³ych s³owach obrazu Ich skromnego, uczciwego, pracowitego ycia oraz zas³ug dla najbli szych, wielu pokoleñ nauczanej m³odzie y, spo³eczeñstwa i Ojczyzny. Pragniemy raz jeszcze wyraziæ nasz¹ szczególn¹ wdziêcznoœæ Pani Annie, która wiele lat pracowa³a z naszymi Rodzicami, darzy³a Ich przyjaÿni¹, kontynuowa³a wiêzi przyjacielskie ³¹cz¹ce nasze rodziny we wczeœniejszym pokoleniu. W serdecznej pamiêci mamy Jej obecnoœæ na pogrzebach obojga Rodziców, jak te zorganizowanie wyjazdu na te smutne uroczystoœci delegacji nauczycieli, uczniów i przedstawicieli miejscowej spo³ecznoœci. Za poœrednictwem Gazety chcielibyœmy podziêkowaæ Tym Pañstwu, którzy darzyli Rodziców yczliwoœci¹ w czasach ich zamieszkiwania w o³yni, a szczególnie spiesz¹cym Im z pomoc¹ w ostatnich, trudnych dla Nich latach ycia. Dziêkujemy za yczliwoœæ, serdecznoœæ, uczynnoœæ. Specjalnie wdziêczni jesteœmy Wszystkim Pañstwu, którzy zaszczycili swoj¹ obecnoœci¹ uroczystoœci pogrzebowe naszych Rodziców w Krakowie i towarzyszyli Im w ostatniej drodze. Czêsto wracamy myœl¹ do lat m³odzieñczych i czasu spêdzonego w o³yni. Zawsze ciep³o i serdecznie wspominamy o³yniê i o³yniaków. Z serca dziêkujemy T. E. J. A. Cebulakowie BIURO T UMACZEÑ T³umacz przysiêg³y jêzyka niemieckiego mgr Jan Kosior (t³umaczenie niemieckich, austriackich i szwajcarskich dokumentów samochodowych oraz innych pism urzêdowych, prowadzenie rozmów telefonicznych- korzystne ceny!) añcut - Podzwierzyniec. ul. Kochanowskiego 1D/23 (blok ko³o koœcio³a) tel tel. kom Zapraszam! "Fakty i Realia", Wydawca: Wójt Gminy o³ynia, o³ynia, ul.rynek 22, tel , fax , Redaktor naczelna: Magdalena K¹tnik-Kowalska, Redakcja: Gminny Oœrodek Kultury w o³yni, ul.smolarska 1, tel , Druk: TECHGRAF añcut, Nak³ad 1000 egz. Redakcja zastrzega sobie prawo redagowania nades³anych tekstów i nie odpowiada za treœæ zamieszczanych reklam.

Edukacja ekologiczna

Edukacja ekologiczna Edukacja ekologiczna Urząd Gminy w Bolimowie od listopada 2008 roku do czerwca 2009 roku realizuje program edukacji ekologicznej pn. Integracja mieszkańców gminy Bolimów wokół działań służących ochronie

Bardziej szczegółowo

ROCZNE SPRAWOZDANIE Z EFEKTÓW REALIZACJI POWIATOWEGO PROGRAMU PRZECIWDZIAŁANIA PRZEMOCY ORAZ OCHRONY OFIAR PRZEMOCY W RODZINIE W POWIECIE KĘTRZYŃSKIM

ROCZNE SPRAWOZDANIE Z EFEKTÓW REALIZACJI POWIATOWEGO PROGRAMU PRZECIWDZIAŁANIA PRZEMOCY ORAZ OCHRONY OFIAR PRZEMOCY W RODZINIE W POWIECIE KĘTRZYŃSKIM ROCZNE SPRAWOZDANIE Z EFEKTÓW REALIZACJI POWIATOWEGO PROGRAMU PRZECIWDZIAŁANIA PRZEMOCY ORAZ OCHRONY OFIAR PRZEMOCY W RODZINIE W POWIECIE KĘTRZYŃSKIM ZA ROK 2013 Kętrzyn 2014 Od 2012 roku Powiatowe Centrum

Bardziej szczegółowo

ROK SZKOLNY 2015/2016

ROK SZKOLNY 2015/2016 ROK SZKOLNY 2015/2016 Szkolne Koło Caritas w roku szkolnym 2015/2016 liczy 28 wolontariuszy, którzy z wielkim zaangażowaniem i oddaniem włączają się w prace naszego Koła. 18 września 2015 r. ognisko SKC

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Nr XIX/170/2012 RADY MIEJSKIEJ w KOZIENICACH z dnia 29 marca 2012 r.

UCHWAŁA Nr XIX/170/2012 RADY MIEJSKIEJ w KOZIENICACH z dnia 29 marca 2012 r. UCHWAŁA Nr XIX/170/2012 RADY MIEJSKIEJ w KOZIENICACH z dnia 29 marca 2012 r. w sprawie zasad udzielania stypendiów o charakterze motywującym ze środków Gminy Kozienice. Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt

Bardziej szczegółowo

Jakość oferty edukacji kulturalnej w Warszawie Raport z badania

Jakość oferty edukacji kulturalnej w Warszawie Raport z badania Jakość oferty edukacji kulturalnej w Warszawie Raport z badania Wydział Badań i Analiz Centrum Komunikacji Społecznej Urząd m.st. Warszawy Warszawa, grudzień 2014 r. Informacje o badaniu Cel badania: diagnoza

Bardziej szczegółowo

OGÓLNOPOLSKI TEST ORTOGRAFICZNY 2014. Opracowanie wyników

OGÓLNOPOLSKI TEST ORTOGRAFICZNY 2014. Opracowanie wyników OGÓLNOPOLSKI TEST ORTOGRAFICZNY 2014 Opracowanie wyników 21753 Warszawa; 1 grudnia 2014 r. Szanowna Dyrekcjo oraz Szanowni Nauczyciele, Serdecznie dziêkujemy wszystkim zaanga owanym w organizacjê Ogólnopolskiego

Bardziej szczegółowo

woli rodziców w 2010 roku. 1. W roku szkolnym 2016/2017 obowiązek szkolny spełniają dzieci urodzone w 2009 roku oraz z

woli rodziców w 2010 roku. 1. W roku szkolnym 2016/2017 obowiązek szkolny spełniają dzieci urodzone w 2009 roku oraz z Zasady rekrutacji dzieci do oddziału przedszkolnego (rok urodzenia 2010 i 2011) i pierwszej klasy Szkoły Podstawowej w Pogórzu im kontradmirała Xawerego Czernickiego w roku szkolnym 2016/2017 I. Zasady

Bardziej szczegółowo

PROGRAM STYPENDIALNY GMINY DOBRZYCA

PROGRAM STYPENDIALNY GMINY DOBRZYCA Załącznik do Uchwały nr XLVI/328/2014 Rady Miejskiej Gminy Dobrzyca z dnia 30 czerwca 2014r. PROGRAM STYPENDIALNY GMINY DOBRZYCA 1 Cele i formy realizacji programu 1. Tworzy się Program Stypendialny Gminy

Bardziej szczegółowo

Kolorowe przytulanki

Kolorowe przytulanki Innowacja pedagogiczna. Kolorowe przytulanki Autorki : mgr Małgorzata Drozdek mgr Wioletta Szypowska Założenia ogólne: Każdy rodzaj kontaktu ze sztuką rozwija i kształtuje osobowość człowieka. Zajęcia

Bardziej szczegółowo

FB.6.ZT.0932-25/2010 Szczecin, dnia lipca 2010 r. Wystąpienie pokontrolne

FB.6.ZT.0932-25/2010 Szczecin, dnia lipca 2010 r. Wystąpienie pokontrolne WOJEWODA ZACHODNIOPOMORSKI FB.6.ZT.0932-25/2010 Szczecin, dnia lipca 2010 r. Pan Jan Owsiak Burmistrz Świdwina Wystąpienie pokontrolne Na podstawie art. 36 ustawy z dnia 23 stycznia 2009 r. o wojewodzie

Bardziej szczegółowo

Przykładowy konspekt lekcji dla uczniów klas IV-VI

Przykładowy konspekt lekcji dla uczniów klas IV-VI Przykładowy konspekt lekcji dla uczniów klas IV-VI Temat: Nie jesteś sam. Cele ogólne: Dostrzeganie różnorodności postaw i zachowań ludzi. Rozumienie problemu samotności z powodu trudnej sytuacji społecznej

Bardziej szczegółowo

Końcowa ewaluacja projektu

Końcowa ewaluacja projektu Wyrównanie szans edukacyjnych uczniów wałbrzyskich szkół poprzez realizację programu zajęć dydaktyczno-wyrównawczych i dodatkowych dla uczniów o szczególnych potrzebach Nr projektu: POKL.09.01.02-02-010/11

Bardziej szczegółowo

Wytyczne Województwa Wielkopolskiego

Wytyczne Województwa Wielkopolskiego 5. Wytyczne Województwa Wielkopolskiego Projekt wspó³finansowany przez Uniê Europejsk¹ z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego oraz Bud etu Pañstwa w ramach Wielkopolskiego Regionalnego Programu

Bardziej szczegółowo

Nie racjonalnych powodów dla dopuszczenia GMO w Polsce

Nie racjonalnych powodów dla dopuszczenia GMO w Polsce JANUSZ WOJCIECHOWSKI POSEŁ DO PARLAMENTU EUROPEJSKIEGO WICEPRZEWODNICZĄCY KOMISJI ROLNICTWA I ROZWOJU WSI Tekst wystąpienia na Konferencji: "TRADYCYJNE NASIONA - NASZE DZIEDZICTWO I SKARB NARODOWY. Tradycyjne

Bardziej szczegółowo

DROGA KRZYŻOWA TY, KTÓRY CIERPISZ, PODĄŻAJ ZA CHRYSTUSEM

DROGA KRZYŻOWA TY, KTÓRY CIERPISZ, PODĄŻAJ ZA CHRYSTUSEM DROGA KRZYŻOWA TY, KTÓRY CIERPISZ, PODĄŻAJ ZA CHRYSTUSEM Anna Golicz Wydawnictwo WAM Kraków 2010 Wydawnictwo WAM, 2010 Korekta Aleksandra Małysiak Projekt okładki, opracowanie graficzne i zdjęcia Andrzej

Bardziej szczegółowo

KRAKÓW ZNANY I MNIEJ ZNANY AUDIO A2/B1 (wersja dla studenta) - Halo! Mówi Melisa. Paweł, to ty? - Cześć! Miło cię słyszeć! Co u ciebie dobrego?

KRAKÓW ZNANY I MNIEJ ZNANY AUDIO A2/B1 (wersja dla studenta) - Halo! Mówi Melisa. Paweł, to ty? - Cześć! Miło cię słyszeć! Co u ciebie dobrego? KRAKÓW ZNANY I MNIEJ ZNANY AUDIO A2/B1 (wersja dla studenta) - Halo! Mówi Melisa. Paweł, to ty? - Cześć! Miło cię słyszeć! Co u ciebie dobrego? - Wiesz, za dwa miesiące przyjeżdżam do Krakowa na stypendium,

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR 660/2005 RADY MIEJSKIEJ W RADOMIU. z dnia 27.06.2005roku

UCHWAŁA NR 660/2005 RADY MIEJSKIEJ W RADOMIU. z dnia 27.06.2005roku i Strona znajduje się w archiwum. Data publikacji : 30.06.2005 Uchwała nr 660 Druk Nr 687 UCHWAŁA NR 660/2005 RADY MIEJSKIEJ W RADOMIU z dnia 27.06.2005roku w sprawie: przyjęcia Regulaminu przyznawania

Bardziej szczegółowo

Przedmiotowe zasady oceniania. zgodne z Wewnątrzszkolnymi Zasadami Oceniania. obowiązującymi w XLIV Liceum Ogólnokształcącym.

Przedmiotowe zasady oceniania. zgodne z Wewnątrzszkolnymi Zasadami Oceniania. obowiązującymi w XLIV Liceum Ogólnokształcącym. Przedmiotowe zasady oceniania zgodne z Wewnątrzszkolnymi Zasadami Oceniania obowiązującymi w XLIV Liceum Ogólnokształcącym. Przedmiot: biologia Nauczyciel przedmiotu: Anna Jasztal, Anna Woch 1. Formy sprawdzania

Bardziej szczegółowo

Najwyższa Izba Kontroli Departament Nauki, Oświaty i Dziedzictwa Narodowego

Najwyższa Izba Kontroli Departament Nauki, Oświaty i Dziedzictwa Narodowego Najwyższa Izba Kontroli Departament Nauki, Oświaty i Dziedzictwa Narodowego Warszawa, dnia 8 kwietnia 2011 r. KNO-4101-05-15/2010 P/10/074 Pan Krzysztof Milczarek Dyrektor Zespołu Szkół nr 1 - I Liceum

Bardziej szczegółowo

SCENARIUSZ LEKCJI WYCHOWAWCZEJ: AGRESJA I STRES. JAK SOBIE RADZIĆ ZE STRESEM?

SCENARIUSZ LEKCJI WYCHOWAWCZEJ: AGRESJA I STRES. JAK SOBIE RADZIĆ ZE STRESEM? SCENARIUSZ LEKCJI WYCHOWAWCZEJ: AGRESJA I STRES. JAK SOBIE RADZIĆ ZE STRESEM? Cele: - rozpoznawanie oznak stresu, - rozwijanie umiejętności radzenia sobie ze stresem, - dostarczenie wiedzy na temat sposobów

Bardziej szczegółowo

- o zmianie ustawy o systemie oświaty.

- o zmianie ustawy o systemie oświaty. SEJM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ VII kadencja Druk nr 150 Warszawa, 6 grudnia 2011 r. Pani Ewa Kopacz Marszałek Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej Na podstawie art. 118 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej

Bardziej szczegółowo

WYMIANA MŁODZIEŻY POLSKIEJ I NIEMIECKIEJ 2008r.

WYMIANA MŁODZIEŻY POLSKIEJ I NIEMIECKIEJ 2008r. WYMIANA MŁODZIEŻY POLSKIEJ I NIEMIECKIEJ 2008r. DASSEL NIEMCY Paul Gerhardt Schule 18-23 maja 2008r. LUBARTÓW POLSKA II Liceum Ogólnokształcące im. Piotra Firleja Wizyta uczniów w Dassel była wspierana

Bardziej szczegółowo

Zarząd Stowarzyszenia na Rzecz Wspierania Rozwoju Dzieci i Młodzieży FORTITUDO oraz Dyrekcja Zespołu Szkół Nr 2 w Łęcznej

Zarząd Stowarzyszenia na Rzecz Wspierania Rozwoju Dzieci i Młodzieży FORTITUDO oraz Dyrekcja Zespołu Szkół Nr 2 w Łęcznej Zarząd Stowarzyszenia na Rzecz Wspierania Rozwoju Dzieci i Młodzieży FORTITUDO oraz Dyrekcja Zespołu Szkół Nr 2 w Łęcznej serdecznie zapraszają do udziału w imprezie Dzień Integracji 2016 pod hasłem,,moja

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN POWIATOWEGO KONKURSU LITERACKIEGO

REGULAMIN POWIATOWEGO KONKURSU LITERACKIEGO REGULAMIN POWIATOWEGO KONKURSU LITERACKIEGO 1. Organizatorem konkursu jest Szkoła Podstawowa im. Władysława Zamoyskiego w Brzegach. Głównym patronem i sponsorem konkursu jest Wójt i Rada Gminy Bukowina

Bardziej szczegółowo

Satysfakcja pracowników 2006

Satysfakcja pracowników 2006 Satysfakcja pracowników 2006 Raport z badania ilościowego Listopad 2006r. www.iibr.pl 1 Spis treści Cel i sposób realizacji badania...... 3 Podsumowanie wyników... 4 Wyniki badania... 7 1. Ogólny poziom

Bardziej szczegółowo

Szkoła Podstawowa nr 1 w Sanoku. Raport z ewaluacji wewnętrznej

Szkoła Podstawowa nr 1 w Sanoku. Raport z ewaluacji wewnętrznej Szkoła Podstawowa nr 1 w Sanoku Raport z ewaluacji wewnętrznej Rok szkolny 2014/2015 Cel ewaluacji: 1. Analizowanie informacji o efektach działalności szkoły w wybranym obszarze. 2. Sformułowanie wniosków

Bardziej szczegółowo

Tego dnia, tak bez przyczyny, postanowiłem trochę pobiegać. Pobiegłem do końca drogi, a kiedy tam dotarłem, pomyślałem, że pobiegnę na koniec miasta.

Tego dnia, tak bez przyczyny, postanowiłem trochę pobiegać. Pobiegłem do końca drogi, a kiedy tam dotarłem, pomyślałem, że pobiegnę na koniec miasta. Goniąc marzenia Tego dnia, tak bez przyczyny, postanowiłem trochę pobiegać. Pobiegłem do końca drogi, a kiedy tam dotarłem, pomyślałem, że pobiegnę na koniec miasta. A kiedy tam dotarłem, pomyślałem sobie,

Bardziej szczegółowo

Regulamin świetlicy i stołówki szkolnej w Zespole Szkół w Gostyni. Przepisy wstępne & 1

Regulamin świetlicy i stołówki szkolnej w Zespole Szkół w Gostyni. Przepisy wstępne & 1 Regulamin świetlicy i stołówki szkolnej w Zespole Szkół w Gostyni Przepisy wstępne Regulamin opracowano na podstawie: & 1 1. Art. 67 Ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U. z 2004r.

Bardziej szczegółowo

Wnioskodawcy. Warszawa, dnia 15 czerwca 2011 r.

Wnioskodawcy. Warszawa, dnia 15 czerwca 2011 r. Warszawa, dnia 15 czerwca 2011 r. My, niŝej podpisani radni składamy na ręce Przewodniczącego Rady Dzielnicy Białołęka wniosek o zwołanie nadzwyczajnej sesji Rady dzielnicy Białołęka. Jednocześnie wnioskujemy

Bardziej szczegółowo

Regulamin Konkursu Start up Award 9. Forum Inwestycyjne 20-21 czerwca 2016 r. Tarnów. Organizatorzy Konkursu

Regulamin Konkursu Start up Award 9. Forum Inwestycyjne 20-21 czerwca 2016 r. Tarnów. Organizatorzy Konkursu Regulamin Konkursu Start up Award 9. Forum Inwestycyjne 20-21 czerwca 2016 r. Tarnów 1 Organizatorzy Konkursu 1. Organizatorem Konkursu Start up Award (Konkurs) jest Fundacja Instytut Studiów Wschodnich

Bardziej szczegółowo

Lubuska Akademia Sportu

Lubuska Akademia Sportu Człowiek najlepsza inwestycja Projekt współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego Lubuska Akademia Sportu Zespół projektu Patrycja Górniak p.o. Dyrektora

Bardziej szczegółowo

Wniosek o dofinansowanie zakupu podręczników w roku szkolnym 2014/2015

Wniosek o dofinansowanie zakupu podręczników w roku szkolnym 2014/2015 Wniosek o dofinansowanie zakupu podręczników w roku szkolnym 2014/2015 (nie dotyczy uczniów słabowidzących, niesłyszących, słabosłyszących, z upośledzeniem umysłowym w stopniu lekkim, z upośledzeniem umysłowym

Bardziej szczegółowo

p o s t a n a w i a m

p o s t a n a w i a m ZARZĄDZENIE NR ON.0050.2447.2013.PS PREZYDENTA MIASTA BIELSKA-BIAŁEJ Z DNIA 7 CZERWCA 2013 R. zmieniające zarządzenie w sprawie wprowadzenia Regulaminu przyznawania karty Rodzina + oraz wzoru karty Rodzina

Bardziej szczegółowo

Skuteczność i regeneracja 48h albo zwrot pieniędzy

Skuteczność i regeneracja 48h albo zwrot pieniędzy REGULAMIN AKCJI PROMOCYJNEJ Skuteczność i regeneracja 48h albo zwrot pieniędzy 1. ORGANIZATOR, CZAS TRWANIA AKCJI PROMOCYJNEJ, PROGRAM AKCJI 1.1 Organizatorem akcji promocyjnej prowadzonej pod nazwą Skuteczność

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr XXII / 242 / 04 Rady Miejskiej Turku z dnia 21 grudnia 2004 roku

Uchwała Nr XXII / 242 / 04 Rady Miejskiej Turku z dnia 21 grudnia 2004 roku Informacja dotycząca Stypendiów Burmistrza Miasta Turku za wyniki w nauce, stypendia za osiągnięcia sportowe oraz stypendia za osiągnięcia w dziedzinie kultury i działalności artystycznej. Urząd Miejski

Bardziej szczegółowo

Wolontariat w Polsce. Gimnazjum Szkoła ponadgimnazjalna. Scenariusz lekcji wychowawczej z wykorzystaniem burzy mózgów. 45 min

Wolontariat w Polsce. Gimnazjum Szkoła ponadgimnazjalna. Scenariusz lekcji wychowawczej z wykorzystaniem burzy mózgów. 45 min Gimnazjum Szkoła ponadgimnazjalna Scenariusz lekcji wychowawczej z wykorzystaniem burzy mózgów 45 min Wolontariat w Polsce Autorka scenariusza: Małgorzata Wojnarowska Cele lekcji: Uczeń: wyjaśnia znaczenie

Bardziej szczegółowo

Warto wiedzieæ - nietypowe uzale nienia NIETYPOWE UZALE NIENIA - uzale nienie od facebooka narkotyków czy leków. Czêœæ odciêtych od niego osób wykazuje objawy zespo³u abstynenckiego. Czuj¹ niepokój, gorzej

Bardziej szczegółowo

Waldemar Szuchta Naczelnik Urzędu Skarbowego Wrocław Fabryczna we Wrocławiu

Waldemar Szuchta Naczelnik Urzędu Skarbowego Wrocław Fabryczna we Wrocławiu 1 P/08/139 LWR 41022-1/2008 Pan Wrocław, dnia 5 5 września 2008r. Waldemar Szuchta Naczelnik Urzędu Skarbowego Wrocław Fabryczna we Wrocławiu WYSTĄPIENIE POKONTROLNE Na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy z

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN RADY RODZICÓW

REGULAMIN RADY RODZICÓW ZESPÓŁ SZKÓŁ im. MARII SKŁODOWSKIEJ-CURIE W GOSTYNINIE REGULAMIN RADY RODZICÓW Do uŝytku wewnętrznego Regulamin Rady Rodziców przy Zespole Szkół im. Marii Skłodowskiej-Curie w Gostyninie Na podstawie art.

Bardziej szczegółowo

MĄDROŚĆ, WIARA i WYCHOWANIE. Koncepcja pracy Katolickiego Gimnazjum im. św. Jadwigi Królowej w Sandomierzu na lata 2015/2020

MĄDROŚĆ, WIARA i WYCHOWANIE. Koncepcja pracy Katolickiego Gimnazjum im. św. Jadwigi Królowej w Sandomierzu na lata 2015/2020 MĄDROŚĆ, WIARA i WYCHOWANIE Koncepcja pracy Katolickiego Gimnazjum im. św. Jadwigi Królowej w Sandomierzu na lata 2015/2020 Podstawa prawna: Ustawa z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz.U. 2004

Bardziej szczegółowo

Scenariusz zajęć. Psychoedukacja dla uczniów klas III szkoły podstawowej Cykl III. Mocne strony

Scenariusz zajęć. Psychoedukacja dla uczniów klas III szkoły podstawowej Cykl III. Mocne strony Psychoedukacja dla uczniów klas III szkoły podstawowej Cykl III. Mocne strony Psychoedukacja dla uczniów klas III szkoły podstawowej to projekt realizowany przez pracowników Centrum Doskonalenia Nauczycieli

Bardziej szczegółowo

C 2.10. PomyÊl i wykonaj. M1. Odczytaj wypowiedzi swoich rówieêników. Zgadnij, z którego z paƒstw. Spo eczeƒstwo na tle dziejów Dziedzictwo kulturowe

C 2.10. PomyÊl i wykonaj. M1. Odczytaj wypowiedzi swoich rówieêników. Zgadnij, z którego z paƒstw. Spo eczeƒstwo na tle dziejów Dziedzictwo kulturowe C 2.10 PomyÊl i wykonaj M1. Odczytaj wypowiedzi swoich rówieêników. Zgadnij, z którego z paƒstw zaznaczonych na mapie oni pochodzà. Pokoloruj terytorium w aêciwego kraju. Pod ka dà wypowiedzià zapisz nazw

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN KONKURSÓW EDUKACYJNYCH IV FESTYNU RODZINNEGO NA LUDOWĄ NUTĘ

REGULAMIN KONKURSÓW EDUKACYJNYCH IV FESTYNU RODZINNEGO NA LUDOWĄ NUTĘ REGULAMIN KONKURSÓW EDUKACYJNYCH IV FESTYNU RODZINNEGO NA LUDOWĄ NUTĘ Organizator: Zespół Oświatowy w Stoczku ul. Węgrowska 34 07-104 Stoczek (0-25) 691-91-68 Adresaci konkursów: Adresatami konkursów są

Bardziej szczegółowo

Organizowanego przez Ministerstwo Rozwoju Regionalnego w ramach IV Forum Funduszy Europejskich

Organizowanego przez Ministerstwo Rozwoju Regionalnego w ramach IV Forum Funduszy Europejskich Regulamin Ogólnopolskiego Konkursu na Prezentację Multimedialną dla uczniów szkól gimnazjalnych pt. Moje Miejsce w Europie Organizowanego przez Ministerstwo Rozwoju Regionalnego w ramach IV Forum Funduszy

Bardziej szczegółowo

Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka im. Komisji Edukacji Narodowej w Warszawie Filia w Nowym Dworze Mazowieckim

Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka im. Komisji Edukacji Narodowej w Warszawie Filia w Nowym Dworze Mazowieckim K o n k u r s WYDAJEMY WŁASNĄ KSIĄŻKĘ I GAZETĘ O Baśce Murmańskiej ó s m a e d y c j a 2012/2013 Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka im. Komisji Edukacji Narodowej w Warszawie Filia w Nowym Dworze Mazowieckim

Bardziej szczegółowo

KRYTERIA OCENIANIA W KLASIE II

KRYTERIA OCENIANIA W KLASIE II EDUKACJA POLONISTYCZNA POROZUMIEWANIE SIĘ I KULTURA JEZYKA słuchanie i rozumienie wypowiedzi innych udział w rozmowie wypowiedzi ustne CZYTANIE czytanie i rozumienie opracowanych tekstów rozumienie słuchanych

Bardziej szczegółowo

w Katowicach, Pl. Sejmu Śląskiego 2 ul. Gliwicka 214

w Katowicach, Pl. Sejmu Śląskiego 2 ul. Gliwicka 214 Centrum Kultury Katowice Młodzieżowy Dom Kultury im. Krystyny Bochenek w Katowicach w Katowicach, Pl. Sejmu Śląskiego 2 ul. Gliwicka 214 Katowice, 15.09.2014 Szanowni Państwo Dyrektorzy szkół i placówek

Bardziej szczegółowo

oraz nowego średniego samochodu ratowniczo-gaśniczego ze sprzętem ratowniczogaśniczym

oraz nowego średniego samochodu ratowniczo-gaśniczego ze sprzętem ratowniczogaśniczym Samorządowy Program dotyczący pomocy finansowej dla gmin/miast na zakup nowych samochodów ratowniczo - gaśniczych ze sprzętem ratowniczogaśniczym zamontowanym na stałe oraz zakup sprzętu ratowniczo-gaśniczego

Bardziej szczegółowo

Roczny Plan Rozwoju Zespołu Szkół w Gromniku na rok szkolny 2014/2015.

Roczny Plan Rozwoju Zespołu Szkół w Gromniku na rok szkolny 2014/2015. Roczny Plan Rozwoju Zespołu Szkół w Gromniku na rok szkolny 2014/2015. Przyjęto do realizacji następujące zadania: W obszarze kształcenia: a) podniesienie poziomu kształcenia, b) oferty zajęć pozalekcyjnych,

Bardziej szczegółowo

Najnowsze zmiany w prawie oświatowym. Zmiany w systemie oświaty

Najnowsze zmiany w prawie oświatowym. Zmiany w systemie oświaty Najnowsze zmiany w prawie oświatowym Zmiany w systemie oświaty Najnowsze zmiany w prawie oświatowym Ustawa przedszkolna Ustawa przedszkolna W dniu 13 czerwca 2013 r. Sejm RP uchwalił ustawę o zmianie ustawy

Bardziej szczegółowo

Turniej Piłkarski. Copa Manufaktura 2006

Turniej Piłkarski. Copa Manufaktura 2006 Turniej Piłkarski Regulamin Turnieju Piłkarskiego 1. Organizator, Termin, Miejsce 1. Głównym Organizatorem Turnieju Piłkarskiego Copa Manufaktura (zwanego dalej Turniejem) jest: 03-111 Warszawa, ul.podróŝnicza

Bardziej szczegółowo

Regulamin konkursu na logo POWIATU ŚREDZKIEGO

Regulamin konkursu na logo POWIATU ŚREDZKIEGO Regulamin konkursu na logo POWIATU ŚREDZKIEGO I. Organizator konkursu Organizatorem konkursu jest Zarząd Powiatu w Środzie Śląskiej, zwany dalej Organizatorem. Koordynatorem konkursu z ramienia Organizatora

Bardziej szczegółowo

ROCZNY PLAN PRACY DYDAKTYCZNO WYCHOWAWCZEJ ŚWIETLICY SZKOLNEJ Gimnazjum w Poraju na rok szkolny 2004/2005

ROCZNY PLAN PRACY DYDAKTYCZNO WYCHOWAWCZEJ ŚWIETLICY SZKOLNEJ Gimnazjum w Poraju na rok szkolny 2004/2005 ROCZNY PLAN PRACY DYDAKTYCZNO WYCHOWAWCZEJ ŚWIETLICY SZKOLNEJ Gimnazjum w Poraju na rok szkolny 2004/2005 CELE GŁÓWNE Organizacja pracy w nowym roku szkolnym ZADANIA SZCZEGÓŁOWE Przygotowanie obiektu METODY

Bardziej szczegółowo

Regulamin Zarządu Pogórzańskiego Stowarzyszenia Rozwoju

Regulamin Zarządu Pogórzańskiego Stowarzyszenia Rozwoju Regulamin Zarządu Pogórzańskiego Stowarzyszenia Rozwoju Art.1. 1. Zarząd Pogórzańskiego Stowarzyszenia Rozwoju, zwanego dalej Stowarzyszeniem, składa się z Prezesa, dwóch Wiceprezesów, Skarbnika, Sekretarza

Bardziej szczegółowo

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia 19 września 2011 r.

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia 19 września 2011 r. 1397 ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW 1) z dnia 19 września 2011 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie postępowania w sprawach oświadczeń o stanie majątkowym funkcjonariuszy celnych Na podstawie art.

Bardziej szczegółowo

INSTYTUCJE WYMIARU SPRAWIEDLIWOŚCI WARSZAWA, LIPIEC 2000

INSTYTUCJE WYMIARU SPRAWIEDLIWOŚCI WARSZAWA, LIPIEC 2000 CBOS CENTRUM BADANIA OPINII SPOŁECZNEJ SEKRETARIAT OŚRODEK INFORMACJI 629-35 - 69, 628-37 - 04 693-58 - 95, 625-76 - 23 UL. ŻURAWIA 4A, SKR. PT.24 00-503 W A R S Z A W A TELEFAX 629-40 - 89 INTERNET http://www.cbos.pl

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN FINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW FUNDUSZU PRACY KOSZTÓW STUDIÓW PODYPLOMOWYCH

REGULAMIN FINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW FUNDUSZU PRACY KOSZTÓW STUDIÓW PODYPLOMOWYCH REGULAMIN FINANSOWANIA ZE ŚRODKÓW FUNDUSZU PRACY KOSZTÓW STUDIÓW PODYPLOMOWYCH ROZDZIAŁ I POSTANOWIENIA OGÓLNE 1 Na podstawie art. 42 a ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach

Bardziej szczegółowo

PROGRAM BEZPIECZEŃSTWA I PROFILAKTYKI ODDZIAŁÓW PRZEDSZKOLNYCH W ROKU SZKOLNYM 2015/2016

PROGRAM BEZPIECZEŃSTWA I PROFILAKTYKI ODDZIAŁÓW PRZEDSZKOLNYCH W ROKU SZKOLNYM 2015/2016 PROGRAM BEZPIECZEŃSTWA I PROFILAKTYKI ODDZIAŁÓW PRZEDSZKOLNYCH W ROKU SZKOLNYM 2015/2016 1 PROBLEMATYKA: WDRAŻANIE DZIECI DO DBAŁOŚCI O BEZPIECZEŃSTWO WŁASNE ORAZ INNYCH. CEL / ZADANIE SPOSÓB REALIZACJI

Bardziej szczegółowo

Moja prababcia Zofia. Natalia Dudek Monika Kołodziej Klasa VI. Praca konkursowa: Szkoła Podstawowa nr 6 w Trzebini

Moja prababcia Zofia. Natalia Dudek Monika Kołodziej Klasa VI. Praca konkursowa: Szkoła Podstawowa nr 6 w Trzebini Moja prababcia Zofia Praca konkursowa: Natalia Dudek Monika Kołodziej Klasa VI Szkoła Podstawowa nr 6 w Trzebini Nasza praca konkursowa powstała dzięki materiałom dostarczonym nam przez koleżankę z klasy.

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN STYPENDIALNY FUNDACJI NA RZECZ NAUKI I EDUKACJI TALENTY

REGULAMIN STYPENDIALNY FUNDACJI NA RZECZ NAUKI I EDUKACJI TALENTY REGULAMIN STYPENDIALNY FUNDACJI NA RZECZ NAUKI I EDUKACJI TALENTY Program opieki stypendialnej Fundacji Na rzecz nauki i edukacji - talenty adresowany jest do młodzieży ponadgimnazjalnej uczącej się w

Bardziej szczegółowo

1. Od kiedy i gdzie należy złożyć wniosek?

1. Od kiedy i gdzie należy złożyć wniosek? 1. Od kiedy i gdzie należy złożyć wniosek? Wniosek o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego będzie można składać w Miejskim Ośrodku Pomocy Społecznej w Puławach. Wnioski będą przyjmowane od dnia

Bardziej szczegółowo

Zaproszenie do projektu. Warszawa Lokalnie

Zaproszenie do projektu. Warszawa Lokalnie Zaproszenie do projektu Warszawa Lokalnie CO WYDARZY SI W SZKOŁACH? 2 Lekcje wychowawcze Na temat możliwo ci, jakie stoją przed mieszańcami a dotyczą podejmowania oddolnych, lokalnych, sąsiedzkich działań.

Bardziej szczegółowo

Rzecznik Praw Ucznia - mgr inż. Beata Kosmalska

Rzecznik Praw Ucznia - mgr inż. Beata Kosmalska Rzecznik Praw Ucznia - mgr inż. Beata Kosmalska Rzecznik Praw Ucznia pracuje w oparciu o Regulamin Rzecznika Praw Ucznia oraz o własny plan pracy. Regulamin działalności Rzecznika Praw Ucznia: 1. Rzecznik

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr Rady Miasta Piły z dnia.. w sprawie zmiany Statutu Pilskiego Domu Kultury w Pile

Uchwała Nr Rady Miasta Piły z dnia.. w sprawie zmiany Statutu Pilskiego Domu Kultury w Pile Uchwała Nr Rady Miasta Piły z dnia.. w sprawie zmiany Statutu Pilskiego Domu Kultury w Pile Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt. 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr

Bardziej szczegółowo

OŚWIADCZENIE MAJĄTKOWE

OŚWIADCZENIE MAJĄTKOWE OŚWIADCZENIE MAJĄTKOWE wójta, zastępcy wójta, sekretarza gminy, skarbnika gminy, kierownika jednostki organizacyjnej gminy, osoby zarządzającej i członka organu :gminną osobą prawną oraz osoby wydającej

Bardziej szczegółowo

Plan pracy Szkolnego Koła PCK w roku szkolnym 2011/2012

Plan pracy Szkolnego Koła PCK w roku szkolnym 2011/2012 Plan pracy Szkolnego Koła PCK w roku szkolnym 2011/2012 Lepiej chyba pójść choćby kawałek dobrą drogą, niż zajść daleko, lecz źle. Platon Opiekunowie: mgr Aneta Wróbel/ mgr Joanna Baran I. Założenia ogólne

Bardziej szczegółowo

Na podstawie art.4 ust.1 i art.20 lit. l) Statutu Walne Zebranie Stowarzyszenia uchwala niniejszy Regulamin Zarządu.

Na podstawie art.4 ust.1 i art.20 lit. l) Statutu Walne Zebranie Stowarzyszenia uchwala niniejszy Regulamin Zarządu. Na podstawie art.4 ust.1 i art.20 lit. l) Statutu Walne Zebranie Stowarzyszenia uchwala niniejszy Regulamin Zarządu Regulamin Zarządu Stowarzyszenia Przyjazna Dolina Raby Art.1. 1. Zarząd Stowarzyszenia

Bardziej szczegółowo

UMOWA. Panią/Panem.. prowadzącą/ym działalność gospodarczą pod nazwą. REGON.. NIP. zwanym dalej Wykonawcą została zawarta umowa następującej treści :

UMOWA. Panią/Panem.. prowadzącą/ym działalność gospodarczą pod nazwą. REGON.. NIP. zwanym dalej Wykonawcą została zawarta umowa następującej treści : WZÓR W dniu. r. Pomiędzy UMOWA Miejsko-Gminnym Ośrodkiem Pomocy Społecznej w Uniejowie, ul. Orzechowa 6,99-210 Uniejów reprezentowanym przez Kierownika GOPS Panią Jolantę Figurską zwanym dalej Zamawiającym,

Bardziej szczegółowo

POWIATOWY URZĄD PRACY

POWIATOWY URZĄD PRACY POWIATOWY URZĄD PRACY ul. Piłsudskiego 33, 33-200 Dąbrowa Tarnowska tel. (0-14 ) 642-31-78 Fax. (0-14) 642-24-78, e-mail: krda@praca.gov.pl Załącznik Nr 3 do Uchwały Nr 5/2015 Powiatowej Rady Rynku Pracy

Bardziej szczegółowo

Wychowanie komunikacyjne

Wychowanie komunikacyjne Wychowanie komunikacyjne Kluczowym zadaniem szkoły i każdego w niej pracującego nauczyciela jest wyposażenie uczniów w wiadomości i umiejętności oraz nawyki niezbędne do bezpiecznego zachowania się na

Bardziej szczegółowo

Witamy w przedszkolu

Witamy w przedszkolu Witamy w przedszkolu Wydanie: Biuro Szkolne Hafnarfjarðar 2005 Strandgötu 31 220 Hafnarfjörður tel: 555-5800 Fax: 585-5809 Adres internetowy: skolaskr@hafnarfjordur.is Zdjecia: Dzieci w przedszkolu Alfasteini

Bardziej szczegółowo

32 ROCZNICA-POROZUMIENIA SIERPNIOWE

32 ROCZNICA-POROZUMIENIA SIERPNIOWE BIULETYN N S Z Z S O L I DA R N O Ś Ć K W B KO N I N Do użytku wewnętrznego Biuletyn Nr 77 SIERPIEŃ 2012 Data wydania 30.08.2012 R. Jeśli chcesz znaleźć źródło, musisz iść do góry, pod prąd. /bł. Jan Paweł

Bardziej szczegółowo

KRYTERIUM WYMAGAŃ Z RELIGII. Uczeń otrzymujący ocenę wyższą spełnia wymagania na ocenę niższą.

KRYTERIUM WYMAGAŃ Z RELIGII. Uczeń otrzymujący ocenę wyższą spełnia wymagania na ocenę niższą. KRYTERIUM WYMAGAŃ Z RELIGII Uczeń otrzymujący ocenę wyższą spełnia wymagania na ocenę niższą. KLASA III Ocena dopuszczająca -Wie, dlaczego należy odprawiać I piątki miesiąca. -Wie, że słowo Boże głoszone

Bardziej szczegółowo

Dlaczego warto inwestować w promocję projektu od chwili jego narodzin

Dlaczego warto inwestować w promocję projektu od chwili jego narodzin Dlaczego warto inwestować w promocję projektu od chwili jego narodzin Aneta Prymaka, Dorota Stojda Dział Informacji i Marketingu Centrum Nauki Kopernik W promocję projektu warto zainwestować w celu: znalezienia

Bardziej szczegółowo

Zarządzenie Nr 68/2011 Wójta Gminy Celestynów z dnia 12 kwietnia 2011 roku

Zarządzenie Nr 68/2011 Wójta Gminy Celestynów z dnia 12 kwietnia 2011 roku Zarządzenie Nr 68/2011 Wójta Gminy Celestynów z dnia 12 kwietnia 2011 roku w sprawie ustalenia Regulamin dowozu i dofinansowania dojazdu do szkół uczniom niepełnosprawnym z terenu Gminy Celestynów Na podstawie

Bardziej szczegółowo

Protokół Nr 15/2015 posiedzenia Zarządu Powiatu z dnia 8 września 2015 roku. Starosta Działdowski Marian Janicki

Protokół Nr 15/2015 posiedzenia Zarządu Powiatu z dnia 8 września 2015 roku. Starosta Działdowski Marian Janicki Protokół Nr 15/2015 posiedzenia Zarządu Powiatu z dnia 8 września 2015 roku W posiedzeniu udział wzięli wg załączonej listy obecności: Starosta Działdowski Wicestarosta Członkowie Zarządu: Ponadto uczestniczył:

Bardziej szczegółowo

Ref. Chwyć tę dłoń chwyć Jego dłoń Bóg jest z tobą w ziemi tej Jego dłoń, Jego dłoń

Ref. Chwyć tę dłoń chwyć Jego dłoń Bóg jest z tobą w ziemi tej Jego dłoń, Jego dłoń 1. Chwyć tę dłoń 1. Czy rozmawia z tobą dziś i czy głos twój zna Czy w ciemnościach nocy daje pewność dnia Czy odwiedza czasem cię w toku zajęć twych Czy dłoń Jego leczy czy usuwa grzech Ref. Chwyć tę

Bardziej szczegółowo

Jak wytresować swojego psa? Częs ć 1. Niezbędny sprzęt przy szkoleniu psa oraz procesy uczenia

Jak wytresować swojego psa? Częs ć 1. Niezbędny sprzęt przy szkoleniu psa oraz procesy uczenia Jak wytresować swojego psa? Częs ć 1 Niezbędny sprzęt przy szkoleniu psa oraz procesy uczenia Niezbędny sprzęt przy szkoleniu psa oraz proćesy uczenia Problemy wynikające z zachowań psów często nie są

Bardziej szczegółowo

Kielce, dnia 8 czerwca 2016 r. Poz. 1798 UCHWAŁA NR XXVIII/167/16 RADY MIEJSKIEJ W KUNOWIE. z dnia 31 maja 2016 r.

Kielce, dnia 8 czerwca 2016 r. Poz. 1798 UCHWAŁA NR XXVIII/167/16 RADY MIEJSKIEJ W KUNOWIE. z dnia 31 maja 2016 r. DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA ŚWIĘTOKRZYSKIEGO Kielce, dnia 8 czerwca 2016 r. Poz. 1798 UCHWAŁA NR XXVIII/167/16 RADY MIEJSKIEJ W KUNOWIE z dnia 31 maja 2016 r. w sprawie zatwierdzenia Lokalnego Programu

Bardziej szczegółowo

Wrocław, dnia 14 grudnia 2015 r. Poz. 5734 UCHWAŁA NR XVI/96/15 RADY MIEJSKIEJ W BOGUSZOWIE-GORCACH. z dnia 30 listopada 2015 r.

Wrocław, dnia 14 grudnia 2015 r. Poz. 5734 UCHWAŁA NR XVI/96/15 RADY MIEJSKIEJ W BOGUSZOWIE-GORCACH. z dnia 30 listopada 2015 r. DZIENNIK URZĘDOWY WOJEWÓDZTWA DOLNOŚLĄSKIEGO Wrocław, dnia 14 grudnia 2015 r. Poz. 5734 UCHWAŁA NR XVI/96/15 RADY MIEJSKIEJ W BOGUSZOWIE-GORCACH z dnia 30 listopada 2015 r. w sprawie ustalenia trybu udzielania

Bardziej szczegółowo

Objaśnienia do Wieloletniej Prognozy Finansowej na lata 2011-2017

Objaśnienia do Wieloletniej Prognozy Finansowej na lata 2011-2017 Załącznik Nr 2 do uchwały Nr V/33/11 Rady Gminy Wilczyn z dnia 21 lutego 2011 r. w sprawie uchwalenia Wieloletniej Prognozy Finansowej na lata 2011-2017 Objaśnienia do Wieloletniej Prognozy Finansowej

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN SZKOLNEGO KONKURSU Z ZAKRESU RACHUNKOWOŚCI PIT PRZEZ INTERNET DLA ZESPOŁU SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH IM. ADAMA MICKIEWICZA W LUBANIU

REGULAMIN SZKOLNEGO KONKURSU Z ZAKRESU RACHUNKOWOŚCI PIT PRZEZ INTERNET DLA ZESPOŁU SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH IM. ADAMA MICKIEWICZA W LUBANIU REGULAMIN SZKOLNEGO KONKURSU Z ZAKRESU RACHUNKOWOŚCI PIT PRZEZ INTERNET DLA ZESPOŁU SZKÓŁ PONADGIMNAZJALNYCH IM. ADAMA MICKIEWICZA W LUBANIU I. Organizatorzy konkursu 1. Szkolny Konkurs z zakresu rachunkowości

Bardziej szczegółowo

R E G U L A M I N FINANSOWANIA PRAC REMONTOWYCH REALIZOWANYCH W POSZCZEGÓLNYCH NIERUCHOMOŚCIACH / BUDYNKACH/ ŚRODKAMI WSPÓLNYMI SPÓŁDZIELNI

R E G U L A M I N FINANSOWANIA PRAC REMONTOWYCH REALIZOWANYCH W POSZCZEGÓLNYCH NIERUCHOMOŚCIACH / BUDYNKACH/ ŚRODKAMI WSPÓLNYMI SPÓŁDZIELNI R E G U L A M I N FINANSOWANIA PRAC REMONTOWYCH REALIZOWANYCH W POSZCZEGÓLNYCH NIERUCHOMOŚCIACH / BUDYNKACH/ ŚRODKAMI WSPÓLNYMI SPÓŁDZIELNI PODSTAWA PRAWNA 1. 1. Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r.kodeks

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA NR IV/27/2011 RADY GMINY KRASNE. z dnia 24 stycznia 2011 r. w sprawie Programu Stypendialnego Gminy Krasne.

UCHWAŁA NR IV/27/2011 RADY GMINY KRASNE. z dnia 24 stycznia 2011 r. w sprawie Programu Stypendialnego Gminy Krasne. UCHWAŁA NR IV/27/2011 RADY GMINY KRASNE z dnia 24 stycznia 2011 r. w sprawie Programu Stypendialnego Gminy Krasne. Na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 14 lit. a ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie

Bardziej szczegółowo

PORADNIK: Jak przyznaćstypendiumwprogramie Stypendia św. Mikołaja

PORADNIK: Jak przyznaćstypendiumwprogramie Stypendia św. Mikołaja PORADNIK: Jak przyznaćstypendiumwprogramie Stypendia św. Mikołaja (dawny program stypendialny SOLIDARNI) wrzesień 2014 1 Niniejsza prezentacja w założeniu ma stanowićpomoc dla Państwa przy organizacji

Bardziej szczegółowo

Osoby pracujące na obszarze Starego Miasta w różnym wymiarze godzin stanowią 23% respondentów, 17% odbywa na Starówce spotkania biznesowe i służbowe.

Osoby pracujące na obszarze Starego Miasta w różnym wymiarze godzin stanowią 23% respondentów, 17% odbywa na Starówce spotkania biznesowe i służbowe. Toruńska Starówka według jej mieszkańców i użytkowników podsumowanie wyników ankiety internetowej przeprowadzonej w ramach projektu rewitalizacji Starego Miasta w Toruniu RESTART. Przez kilka miesięcy

Bardziej szczegółowo

Klub Sportowy AMBER. Zaprasza na: Regulamin Informator. Impreza z Informatora Kajakarza 2015, NŚwK Strona 1 z 6

Klub Sportowy AMBER. Zaprasza na: Regulamin Informator. Impreza z Informatora Kajakarza 2015, NŚwK Strona 1 z 6 Klub Sportowy AMBER Zaprasza na: Impreza z Informatora Kajakarza 2015, Regulamin Informator NŚwK Strona 1 z 6 Komitet organizacyjny: Komandor Biuro spływu Pilot początkowy Pilot końcowy Marcin Suszka tel

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN POWIATOWEGO KONKURSU PLASTYCZNEGO DLA UCZNIÓW GIMNAZJUM PT. WIEM, JAKI ZAWÓD BĘDĘ WYKONYWAĆ W PRZYSZŁOŚCI

REGULAMIN POWIATOWEGO KONKURSU PLASTYCZNEGO DLA UCZNIÓW GIMNAZJUM PT. WIEM, JAKI ZAWÓD BĘDĘ WYKONYWAĆ W PRZYSZŁOŚCI REGULAMIN POWIATOWEGO KONKURSU PLASTYCZNEGO DLA UCZNIÓW GIMNAZJUM PT. WIEM, JAKI ZAWÓD BĘDĘ WYKONYWAĆ W PRZYSZŁOŚCI I POSTANOWIENIA OGÓLNE 1. Organizatorem konkursu jest Poradnia Psychologiczno Pedagogiczna

Bardziej szczegółowo

Uchwała Nr XXVII/543/13 Sejmiku Województwa Warmińsko-Mazurskiego z dnia 29 maja 2013 r.

Uchwała Nr XXVII/543/13 Sejmiku Województwa Warmińsko-Mazurskiego z dnia 29 maja 2013 r. dotycząca przyjęcia planu aglomeracji Orzysz. Uchwała Nr XXVII/543/13 Sejmiku Województwa Warmińsko-Mazurskiego z dnia 29 maja 2013 r. Na podstawie art. 18 pkt 20 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie

Bardziej szczegółowo

Reguła Życia. spotkanie rejonu C Domowego Kościoła w Chicago JOM 2014-01-13

Reguła Życia. spotkanie rejonu C Domowego Kościoła w Chicago JOM 2014-01-13 spotkanie rejonu C Domowego Kościoła w Chicago JOM 2014-01-13 Reguła życia, to droga do świętości; jej sens można również określić jako: - systematyczna praca nad sobą - postęp duchowy - asceza chrześcijańska

Bardziej szczegółowo

Innowacja organizacyjna

Innowacja organizacyjna Ekonomia świat kreuje, wiedza- sukces gwarantuje! E. Marchwacka Innowacja organizacyjna Jak założyć własną firmę, jakie prowadzić zasady jej rozliczania? zarejestrowana pod numerem 5361.2.110.2014 Opracowana

Bardziej szczegółowo

REGULAMIN ZWROTU KOSZTÓW DOJAZDU PRZEDSTAWICIELOM ADMINISTRACJI GEOLOGICZNEJ NA SZKOLENIA REALIZOWANE W RAMACH PROJEKTU

REGULAMIN ZWROTU KOSZTÓW DOJAZDU PRZEDSTAWICIELOM ADMINISTRACJI GEOLOGICZNEJ NA SZKOLENIA REALIZOWANE W RAMACH PROJEKTU REGULAMIN ZWROTU KOSZTÓW DOJAZDU PRZEDSTAWICIELOM ADMINISTRACJI GEOLOGICZNEJ NA SZKOLENIA REALIZOWANE W RAMACH PROJEKTU WSPARCIE PRZEZ PAŃSTWOWĄ SŁUŻBĘ GEOLOGICZNĄ DZIAŁAŃ ADMINISTRACJI SAMORZĄDOWEJ WYKONUJĄCEJ

Bardziej szczegółowo

ALEKSANDRA SŁABIAK. Przedmiotowy System Oceniania j. angielski kl. IV VI

ALEKSANDRA SŁABIAK. Przedmiotowy System Oceniania j. angielski kl. IV VI ALEKSANDRA SŁABIAK Przedmiotowy System Oceniania j. angielski kl. IV VI Zgodnie z WZO, śródroczne i roczne oceny z języka angielskiego w klasach IV VI wyrażone są stopniem w następującej skali: stopień

Bardziej szczegółowo

Regulamin rekrutacji. do II Liceum Ogólnokształcącego w Jaśle im. ppłk J.Modrzejewskiego. na rok szkolny 2014/2015

Regulamin rekrutacji. do II Liceum Ogólnokształcącego w Jaśle im. ppłk J.Modrzejewskiego. na rok szkolny 2014/2015 Zarządzenie nr 6/2014 Dyrektora II Liceum Ogólnokształcącego w Jaśle im. ppłk J.Modrzejewskiego z dnia 27 lutego 2014r w sprawie: regulaminu rekrutacji na rok szkolny 2014/2015 na podstawie: ustawy z dnia

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Nr VI/17/2015 Rady Gminy w Jedlińsku z dnia 27 marca 2015 roku

UCHWAŁA Nr VI/17/2015 Rady Gminy w Jedlińsku z dnia 27 marca 2015 roku UCHWAŁA Nr VI/17/2015 Rady Gminy w Jedlińsku z dnia 27 marca 2015 roku w sprawie przyjęcia Gminnego Programu Przeciwdziałaniu Narkomanii na lata 2015-2018 Na podstawie art. 10 ust 2 i 3 ustawy z dnia 29

Bardziej szczegółowo

Promocja i identyfikacja wizualna projektów współfinansowanych ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego

Promocja i identyfikacja wizualna projektów współfinansowanych ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego Promocja i identyfikacja wizualna projektów współfinansowanych ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego Białystok, 19 grudzień 2012 r. Seminarium współfinansowane ze środków Unii Europejskiej w ramach

Bardziej szczegółowo

UCHWAŁA Nr IV/22/2015 Rady Miejskiej w Tyszowcach z dnia 28 stycznia 2015 r.

UCHWAŁA Nr IV/22/2015 Rady Miejskiej w Tyszowcach z dnia 28 stycznia 2015 r. UCHWAŁA Nr IV/22/2015 Rady Miejskiej w Tyszowcach z dnia 28 stycznia 2015 r. w sprawie uchwalenia Gminnego Programu Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych na rok 2015 Na podstawie art. 18

Bardziej szczegółowo

INFORMACJA O PRZEBIEGU WYKONANIA PLANU FINANSOWEGO GMINNEJ BIBLIOTEKI PUBLICZNEJ W TRZEBIECHOWIE ZA ROK 2014

INFORMACJA O PRZEBIEGU WYKONANIA PLANU FINANSOWEGO GMINNEJ BIBLIOTEKI PUBLICZNEJ W TRZEBIECHOWIE ZA ROK 2014 GMINNA BIBLIOTEKyeLICZNA URZĄD 66-132 Trzebiechow. ul)quiechds)wska 2.-~ / / Trzeblechów dnkj. zoł podpis INFORMACJA O PRZEBIEGU WYKONANIA PLANU FINANSOWEGO GMINNEJ BIBLIOTEKI PUBLICZNEJ W TRZEBIECHOWIE

Bardziej szczegółowo