Realizacja elektroenergetycznych. liniowych. wyzwania i bariery inwestycyjne. Linie przesyłowe najwyższych napięć stan aktualny.

Wielkość: px
Rozpocząć pokaz od strony:

Download "Realizacja elektroenergetycznych. liniowych. wyzwania i bariery inwestycyjne. Linie przesyłowe najwyższych napięć stan aktualny."

Transkrypt

1 Realizacja elektroenergetycznych inwestycji liniowych wyzwania i bariery inwestycyjne Kontekst Dostarczanie energii elektrycznej z elektrowni do odbiorców komunalnych i przemysłowych, w ilości umożliwiającej pokrycie stale rosnącego zapotrzebowania realizowane jest za pomocą sieci przesyłowej wysokich WN (110 kv) i najwyższych napięć NN (220, 400 kv) oraz sieci rozdzielczej, będących nieodzownymi elementami systemu elektroenergetycznego. System ten, stanowiący o bezpieczeństwie energetycznym kraju, musi zapewniać między innymi pewność i niezawodność dostaw tego medium, jak również utrzymywać odpowiednie parametry techniczne i jakościowe energii. Sprostanie wspomnianym zadaniom wymaga rozwoju i budowy nowoczesnej infrastruktury sieciowej oraz modernizacji istniejącej. Niestety, liczne uwarunkowania formalno prawne, społeczne i środowiskowe stanowią dość skuteczną barierę rozwoju połączeń sieci przesyłowej, w której nierzadko eksploatowane są linie elektroenergetyczne wybudowane jeszcze w latach 50. Technologia Technologia Technologia Technologia Technologia Technologia Technologia Technologia Linie przesyłowe najwyższych napięć stan aktualny Linie przesyłowe stanowiące nieodzowny element Krajowego Systemu Przesyłowego obejmują swoim zasięgiem terytorialnym całą Polskę, przy czym ich gęstość jest uwarunkowana zapotrzebowaniem na energię elektryczną w poszczególnych regionach kraju. Największe zagęszczenie występuje na południu kraju, a najmniejsze na północnym wschodzie (rys. 1). Obecnie sieć przesyłowa NN wchodząca w skład Krajowego Systemu Elektroenergetycznego (KSE) obejmuje następujące elementy: 106 stacji elektroenergetycznych 220 i 400 kv, jedną linię 750 kv o długości 114 km, 68 linii 400 kv o długości ok km, 167 linii 220 kv o długości ok km. Analizując gęstość polskiej sieci elektroenergetycznej, warto odnieść się do stanu sieci w innych krajach europejskich. Zgodnie z aktualnymi danymi (rys. 2) zagęszczenie infrastruktury sieciowej linii przesyłowych najwyższych napięć umiejscawia Polskę prawie na samym końcu gorzej jest tylko na Węgrzech i wynosi około 41 km na każde 1000 km 2. Dodatkowo w ostatnich latach obserwuje się znacznie wyższy od przeciętnego wzrost zapotrzebowania na energię elektryczną w okresie letnim, obserwowany zwłaszcza w dużych aglomeracjach. Należy przy tym zauważyć, iż wiele sieci zasilających wspomniane obszary pracuje dziś na granicy technicznych możliwości i wymaga pilnej rozbudowy oraz modernizacji. Można zatem wyciągnąć jednoznaczne wnioski odnośnie do skali koniecznych przedsięwzięć inwestycyjnych. Biorąc pod uwagę roczny wzrost zapotrzebowania na energię elektryczną, którą trzeba przesłać Krajowym Systemem Elektroenergetycznym, tj.: 4 5 proc. średnia dla całego kraju, proc. średnia dla aglomeracji, łatwo wyliczyć, iż rocznie należy budować i modernizować ok. 200 km linii napowietrznych najwyższych napięć. Warto zauważyć, że w ciągu ostatnich kilku lat wybudowano i zmodernizowano średnio w ciągu roku ok. 50 km wspomnianych linii. Większość linii przesyłowych eksploatowanych do dzisiaj w Polsce 34

2 (rys.1) S c h e m a t s i e c i p r z e s y ł o w ej 220 i 400 kv stan obecny wybudowana została w latach siedemdziesiątych i 80. XX wieku. Ich stan techniczny, jak również powiązanych z tymi liniami obiektów stacyjnych i pozostałych urządzeń, niejednokrotnie wymaga natychmiastowej modernizacji. Zastosowane do ich budowy materiały i technologie mają również ograniczony czas funkcjonowania. Należy przy tym zaznaczyć, że część obiektów może być jeszcze użytkowana przez kilkanaście lat, jednak w przypadku linii 220 kv (razem STÄRNÖ niecałe 8000 km) ten czas jest Szwecja wyjątkowo krótki. Wymagają one pilnej modernizacji i przebudowy na napięcie 400 kv. Sytuacja ta znalazła potwierdzenie w raporcie Biura Bezpieczeństwa Narodowego z SŁUPSK 9 maja 2008 r., w którym zaznacza się, że infrastruktura techniczna KSE jest przestarzała i niedofinansowana. Nietrudno zatem przewidzieć, iż skutkami takiego stanu przy jednoczesnym zaniechaniu realizacji nowych inwestycji mogą być coraz częściej pojawia- VIERRADEN KRAJNIK jące się przerwy w ciągłości pracy systemu elektroenergetycznego lub jego fragmentu tzw. blackout, które można było zaobserwować w ostatnich czasach, np. awaria zasilania aglomeracji szczecińskiej. Plan sieci przesyłowej i połączeń transgranicznych (według stanu na 31 sierpnia 2009 roku) wyzwania inwestycyjne planowane do realizacji do 2030 r. obejmują obszary północno-wschodniej części Polski i wynoszą ponad 1100 km. Obok wspomnianych celów głównych rozwoju KSE warto również wspomnieć o kilku najważniejszych celach szczegółowych. Są to: 1. Cele związane z popytem na energię elektryczną: zaspokojenie wzrastającego zapotrzebowania na energię elektryczną odbiorców końcowych, ALYTUS poprawa pewności zasilania dużych aglomeracji. 2. Cele związane z podażą energii elektrycznej: Litwa zabezpieczenie pewności pracy sieci przesyłowej w warunkach niepewności kierunków rozwoju dużych krajowych źródeł EŁK wytwarzania, ROŚ BIAŁYSTOK wyprowadzenie mocy z nowych źródeł wytwarzania, w tym z farm wiatrowych. NAREW 3. Cele związane z zapewnieniem spójności rozwoj sieci przesyłowej NN i sieci dystrybucyjnej: zabezpieczenie potrzeb przedsiębiorstw dystrybucji energii Wyzwania Niemcyinwestycyjne na najbliższe lata elektrycznej w zakresie nowych punktów Białoruś poboru energii elektrycznej z sieci przesyłowej NN, Rozwój infrastruktury sieciowej to nie tylko przyłączenia nowych poprawa niezawodności pracy całego KSE. odbiorców i mocy wytwórczych, MIKU OWA ale przede wszystkim inwestycje 4. Cele związane z zapewnieniem prawidłowej pracy infrastruktury systemowe HAGENVERDER realizowane na obszarze całego kraju. Czynnikiem kluczowym determinującym ich realizację jest poza zapewnieniem odtworzenie majątku trwałego OSP, sieciowej Operatora Systemu Przesyłowego (OSP): DOBRZE ZAMOŚĆ niezbędnych środków finansowych czas potrzebny WIELOPOLE do uzyskania odpowiednich uzgodnień, pozwoleń i decyzji formalno - praw- 400 kv, zapewnienie priorytetu dla rozwoju sieci przesyłowej o napięciu DOBROTWÓR nych wraz z pozyskaniem prawa do terenu na cele KOPANINA Czechy budowlane. poprawa gospodarki RZESZÓW mocą bierną. Projekt Polityki energetycznej do 2030 roku ALBRECHTICE wskazuje, że podstawowymi kierunkami rozwoju systemu elektroenergetycznego 5. Cele KROSNO związane ze wspomaganiem CHMIELNICKA funkcjonowania krajowego BUJAK W ISKRZYNIA NOŠOVICE BYCZYNArynku energii elektrycznej: Ukraina są poprawa efektywności energetycznej, wzrost bezpieczeństwa LISKOVEC zapewnienie lub poprawa elastyczności wyprowadzenia mocy Linie przesyłowe LEMEŠANY energetycznego i ograniczenie oddziaływania energetyki na środowisko. istniejące W związku z tym w najbliższych latach planowane jest Słowacja zmniejszenie ograniczeń przesyłowych w sieci NN. z istniejących źródeł wytwarzania, 750 kv 400 kv 400 kv (czasowo 220 kv) 220 kv 110 kv zrealizowanie wielu zadań inwestycyjnych. Zgodnie ze zgłoszeniem PSE do Operator budowy do krajowej koncepcji zagospodarowania stacja prze- elektroenergetyczna zwiększenie zdolności KSE do wymiany energii elektrycznej 6. Cele związane z rozwojem rynku międzynarodowego: planowane Stacje w budowie strzennego kraju, do roku 2030 planuje się budowę około 4000 stacja km przy elektrowni z sąsiednimi cieplnej systemami elektroenergetycznymi przy jednoczesnym kabel stałoprądowy 450 kv stacja przy elektrowni wodnej nowych linii elektroenergetycznych 400 kv, co stanowi około 82 zapewnieniu bezpiecznej pracy tych połączeń, proc. długości istniejącej infrastruktury liniowej o tym napięciu. zapewnienie aktywnego uczestnictwa KSE w wewnętrznym rynku Unii Warto zwrócić uwagę, iż w podziale terytorialnym kraju największe Europejskiej. ELEKTRO NERGETYKA nr 1 / 2009

3 Realizacja elektroenergetycznych inwestycji liniowych wyzwania i bariery inwestycyjne Kontekst Dostarczanie energii elektrycznej z elektrowni do odbiorców komunalnych i przemysłowych, w ilości umożliwiającej pokrycie sta- 50 le rosnącego zapotrzebowania realizowane jest za pomocą sieci przesyłowej wysokich WN (110 kv) i najwyższych napięć NN (220, 400 kv) oraz sieci rozdzielczej, będących nieodzownymi elementami systemu elektroenergetycznego. System ten, stanowiący o bezpieczeństwie energetycznym kraju, musi zapewniać między innymi pewność i niezawodność dostaw tego medium, jak również utrzymywać odpowiednie parametry techniczne i jakościowe energii. Sprostanie wspomnianym zadaniom wymaga rozwoju i budowy nowoczesnej infrastruktury sieciowej oraz modernizacji istniejącej. Niestety, liczne uwarunkowania formalno prawne, społeczne i środowiskowe stanowią dość skuteczną barierę rozwoju połączeń sieci przesyłowej, w której nierzadko eksploatowane są linie elektroenergetyczne wybudowane jeszcze w latach 50. Switzerland Całkowita długość linii przesyłowych 220 i 400 kv przypadająca na ć 1000 m 2 powierzchni kraju Greece Germany France The Netherlands Italy The Czech Republic Linie przesyłowe najwyższych napięć stan aktualny Linie przesyłowe stanowiące nieodzowny element Krajowego Systemu Przesyłowego obejmują swoim zasięgiem terytorialnym całą Polskę, przy czym ich gęstość jest uwarunkowana zapotrzebowaniem na energię elektryczną w poszczególnych regionach kraju. Największe zagęszczenie występuje na południu kraju, a najmniejsze na północnym wschodzie P(rys. r z y k1). ł a d o w e g ę s t o ś c i i n f r a s t r u k t u r y s i e c i o w ej (rys.2) Obecnie sieć przesyłowa NN wchodząca w y b r a nych w kr skład a jów Krajowego eur o p ej skich Systemu Elektroenergetycznego (KSE) obejmuje następujące elementy: pr z y p a d a j ą c a na każde 1000 km2 powierzchni 106 stacji elektroenergetycznych 220 i 400 kv, jedną linię 750 kv o długości 114 km, 68 linii 400 kv o długości ok km, 167 linii 220 kv o długości ok km. Analizując gęstość polskiej sieci elektroenergetycznej, warto odnieść się do stanu sieci w innych krajach europejskich. Zgodnie z aktualnymi danymi (rys. 2) zagęszczenie infrastruktury sieciowej linii przesyłowych najwyższych napięć umiejscawia Polskę prawie na samym końcu gorzej jest tylko na Węgrzech i wynosi około 41 km na każde 1000 km 2. Dodatkowo w ostatnich latach obserwuje się znacznie wyższy od przeciętnego wzrost zapotrzebowania na energię elektryczną w okresie letnim, obserwowany zwłaszcza w dużych aglomeracjach. Należy przy tym zauważyć, iż wiele sieci zasilających wspomniane obszary pracuje dziś na granicy technicznych możliwości i wymaga pilnej rozbudowy oraz modernizacji. Można zatem wyciągnąć jednoznaczne wnioski odnośnie do skali koniecznych przedsięwzięć inwestycyjnych. Biorąc pod uwagę roczny wzrost zapotrzebowania na energię elektryczną, którą trzeba przesłać Krajowym Systemem Elektroenergetycznym, tj.: 4 5 proc. średnia dla całego kraju, proc. średnia dla aglomeracji, łatwo wyliczyć, iż rocznie należy budować i modernizować ok. 200 km linii napowietrznych najwyższych napięć. Warto zauważyć, że w ciągu ostatnich kilku lat wybudowano i zmodernizowano średnio w ciągu roku ok. 50 km wspomnianych linii. Większość linii przesyłowych eksploatowanych do dzisiaj w Polsce Spain Belgium Slovakia Portugal Poland Hungary

4 (rys.1) S c h e m a t s i e c i p r z e s y ł o w ej 220 i 400 kv stan obecny wybudowana została w latach siedemdziesiątych i 80. XX wieku. Ich stan techniczny, jak również powiązanych z tymi liniami obiektów stacyjnych i pozostałych urządzeń, niejednokrotnie wymaga natychmiastowej modernizacji. Zastosowane do ich budowy materiały i technologie mają również ograniczony czas funkcjonowania. Należy przy tym zaznaczyć, że część obiektów może być jeszcze użytkowana przez kilkanaście lat, jednak w przypadku linii 220 kv (razem niecałe 8000 km) ten czas jest wyjątkowo krótki. Wymagają one pilnej modernizacji i przebudowy na napięcie 400 kv. Sytuacja ta znalazła potwierdzenie w raporcie Biura Bezpieczeństwa Narodowego z 9 maja 2008 r., w którym zaznacza się, że infrastruktura techniczna KSE jest przestarzała i niedofinansowana. Nietrudno zatem przewidzieć, iż skutkami takiego stanu przy jednoczesnym zaniechaniu realizacji nowych inwestycji mogą być coraz częściej pojawiające się przerwy w ciągłości pracy systemu elektroenergetycznego lub jego fragmentu tzw. blackout, które można było zaobserwować w ostatnich czasach, np. awaria zasilania aglomeracji szczecińskiej. Wyzwania inwestycyjne na najbliższe lata Rozwój infrastruktury sieciowej to nie tylko przyłączenia nowych odbiorców i mocy wytwórczych, ale przede wszystkim inwestycje systemowe realizowane na obszarze całego kraju. Czynnikiem kluczowym determinującym ich realizację jest poza zapewnieniem niezbędnych środków finansowych czas potrzebny do uzyskania odpowiednich uzgodnień, pozwoleń i decyzji formalno - prawnych wraz z pozyskaniem prawa do terenu na cele budowlane. Projekt Polityki energetycznej do 2030 roku wskazuje, że podstawowymi kierunkami rozwoju systemu elektroenergetycznego są poprawa efektywności energetycznej, wzrost bezpieczeństwa energetycznego i ograniczenie oddziaływania energetyki na środowisko. W związku z tym w najbliższych latach planowane jest zrealizowanie wielu zadań inwestycyjnych. Zgodnie ze zgłoszeniem PSE Operator do krajowej koncepcji zagospodarowania przestrzennego kraju, do roku 2030 planuje się budowę około 4000 km nowych linii elektroenergetycznych 400 kv, co stanowi około 82 proc. długości istniejącej infrastruktury liniowej o tym napięciu. Warto zwrócić uwagę, iż w podziale terytorialnym kraju największe wyzwania inwestycyjne planowane do realizacji do 2030 r. obejmują obszary północno-wschodniej części Polski i wynoszą ponad 1100 km. Obok wspomnianych celów głównych rozwoju KSE warto również wspomnieć o kilku najważniejszych celach szczegółowych. Są to: 1. Cele związane z popytem na energię elektryczną: zaspokojenie wzrastającego zapotrzebowania na energię elektryczną odbiorców końcowych, poprawa pewności zasilania dużych aglomeracji. 2. Cele związane z podażą energii elektrycznej: zabezpieczenie pewności pracy sieci przesyłowej w warunkach niepewności kierunków rozwoju dużych krajowych źródeł wytwarzania, wyprowadzenie mocy z nowych źródeł wytwarzania, w tym z farm wiatrowych. 3. Cele związane z zapewnieniem spójności rozwoj sieci przesyłowej NN i sieci dystrybucyjnej: zabezpieczenie potrzeb przedsiębiorstw dystrybucji energii elektrycznej w zakresie nowych punktów poboru energii elektrycznej z sieci przesyłowej NN, poprawa niezawodności pracy całego KSE. 4. Cele związane z zapewnieniem prawidłowej pracy infrastruktury sieciowej Operatora Systemu Przesyłowego (OSP): odtworzenie majątku trwałego OSP, zapewnienie priorytetu dla rozwoju sieci przesyłowej o napięciu 400 kv, poprawa gospodarki mocą bierną. 5. Cele związane ze wspomaganiem funkcjonowania krajowego rynku energii elektrycznej: zapewnienie lub poprawa elastyczności wyprowadzenia mocy z istniejących źródeł wytwarzania, zmniejszenie ograniczeń przesyłowych w sieci NN. 6. Cele związane z rozwojem rynku międzynarodowego: zwiększenie zdolności KSE do wymiany energii elektrycznej z sąsiednimi systemami elektroenergetycznymi przy jednoczesnym zapewnieniu bezpiecznej pracy tych połączeń, zapewnienie aktywnego uczestnictwa KSE w wewnętrznym rynku Unii Europejskiej. ELEKTRO NERGETYKA nr 1 /

5 Należy przy tym pamiętać, iż o powodzeniu realizacji wymienionych celów decyduje wiele czynników i uwarunkowań, z których najważniejsze są uwarunkowania formalno - prawne, społeczne, środowiskowe, jak również skuteczność pozyskiwania środków finansowych z funduszy unijnych. Bariery towarzyszące realizacji elektroenergetycznych inwestycji liniowych Elektroenergetyczna infrastruktura sieciowa jest podstawowym czynnikiem gwarantującym bezpieczeństwo energetyczne, konkurencyjność gospodarki, rozwijanie społeczeństwa informacyjnego i pożądane przekształcenia obszarów metropolitalnych, który jednocześnie wpływa na poprawę spójności ekonomicznej i przestrzennej kraju i regionów. Rozwijanie powiązań sieci elektroenergetycznych ma także kluczowe znaczenie dla rozwoju i funkcjonowania systemu elektroenergetycznego w Polsce oraz na styku z sąsiednimi krajami. Wydaje się zatem, że przedsiębiorstwa energetyczne powinny mieć stworzone dogodne warunki do rozwoju wspomnianej infrastruktury. Rzeczywistość jest jednak nieco inna. Inwestor realizujący przedsięwzięcie w zakresie elektroenergetycznych inwestycji infrastrukturalnych na każdym kroku napotyka wiele barier natury formalnej, środowiskowej, a nierzadko na niechęć lub stanowczy sprzeciw społeczności lokalnych. Dodatkowo nie sprzyjają mu częste zmiany wielu aktów prawnych. Niestety obowiązujące przepisy prawa, zawarte przede wszystkim, w ustawie o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w prawie budowlanym, prawie ochrony środowiska oraz ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska, o ocenach oddziaływania na środowisko, skutecznie utrudniają i komplikują proces przygotowania i realizacji elektroenergetycznych inwestycji liniowych o znaczeniu państwowym. Skutkiem takiego stanu niejednokrotnie jest sytuacja, w której inwestor realizujący ponadlokalne inwestycje celu publicznego o znaczeniu krajowym napotyka znaczny opór władz i społeczności lokalnych na obszarach, na których planowana jest inwestycja. Brak spójności przepisów prawa może doprowadzić do sytuacji, w której opieszałość władz lokalnych, jak Technologia Technologia Technologia Technologia Technologia Technologia Technologia Technologia również sami właściciele gruntów lub niezadowolony przedstawiciel społeczności lokalnej mogą w skuteczny sposób zablokować realizację inwestycji liniowej o znaczeniu strategicznym dla państwa. Warto zauważyć, że realizacja elektroenergetycznych inwestycji infrastrukturalnych sama w sobie jest procesem skomplikowanym zarówno od strony technicznej, lokalizacyjnej, jak i środowiskowej. Inwestor, planując wybudowanie linii, musi uwzględnić wiele uwarunkowań lokalizacyjnych, związanych przede wszystkim z faktem, że: przebieg trasy linii niejednokrotnie planowany jest na obszarach kilku/kilkunastu starostw i kilkudziesięciu gmin, należy przeprowadzić uzgodnienia z setkami, a nawet tysiącami właścicieli działek, konieczne jest uzgodnienie i uzyskanie pozwoleń ze strony wielu osób fizycznych i prawnych, instytucji oraz organów administracji samorządowej i rządowej, a w obowiązującym stanie prawnym, wprowadzenie do dokumentów planistycznych inwestycji o znaczeniu krajowym i regionalnym wymaga zgód i akceptacji odpowiednich władz lokalnych. Prawodawca nie przewidział przy tym narzędzi umożliwiających inwestorowi skuteczne oddziaływanie na rady i zarządy gmin w zakresie wydawania decyzji koniecznych do realizacji inwestycji, co niejednokrotnie skutkuje maksymalnym wydłużaniem czasu opracowywania wspomnianych dokumentów. Warto zauważyć, że specyfika obiektów liniowych jest całkowicie inna niż punktowych obiektów kubaturowych. Elektroenergetyczne inwestycje liniowe są prowadzone niejednokrotnie przez dziesiątki, a nawet setki kilometrów, przez wiele gmin, powiatów i województw. W przeciwieństwie do przedsięwzięć punktowych dla wspomnianych inwestycji liniowych nie ma potrzeby wykupywania gruntów w celu ich trwałego zajęcia. Wystarczy, że inwestor pozyska dla tych terenów służebność gruntową lub służebność przesyłu co znacząco zmniejsza związane z tym nakłady inwestycyjne. Dotychczasowe doświadczenia wskazują, iż proces ten jest również czasochłonny i uciążliwy. Spowodowane jest to koniecznością przeprowadzenia często żmudnych negocjacji z właścicielami nieruchomości i wynegocjowania ekonomicznie uzasadnionej wy- 36

6 sokości odszkodowań. Niejednokrotnie żądania właścicieli, którzy upatrują możliwość zrobienia interesu życia, dochodzą nawet do milionów złotych. Dodatkowo sytuację komplikuje fakt, że pozyskanie prawa do dysponowania terenem na cele budowlane oraz wycena rekompensat za służebność gruntową lub/i przesyłu nie jest uregulowana żadnymi obligatoryjnymi przepisami. W związku z tym obecnie szacuje się, że całkowite koszty pozyskania wspomnianych służebności stanowią proc.całkowitych kosztów budowy linii. Istotnym problemem jest również brak skutecznej formy uwłaszczenia przedsiębiorstw energetycznych, która sankcjonowałaby i legalizowała istniejący stan infrastruktury elektroenergetycznej, tj. fakt usytuowania na nieruchomościach osób trzecich konstrukcji wsporczych linii elektroenergetycznych służących do przesyłu energii elektrycznej oraz przebiegu nad nieruchomościami przewodów linii służących do przesyłu energii elektrycznej, co ogranicza prawa własności właścicieli. Problem dotyczy nie tylko nowych inwestycji, ale również stanu prawnego istniejących linii, niezależnie od tego, kiedy były wybudowane. Obecnie obserwuje się narastanie zjawiska żądania odszkodowań oraz ich zasądzania przez sądy, nawet w przypadku, kiedy inwestycja była zrealizowana zgodnie z obowiązującymi przepisami i istnieją na to stosowne dokumenty. Zgłaszane roszczenia są różnie formułowane: od usunięcia linii, przez wypłaty za bezumowne korzystanie z nieruchomości i ustanowienie dzierżawy, po żądanie jednorazowych odszkodowań. Przykładem jest wyrok wydany przez Sąd Najwyższy 16 lipca 2004 roku (ICK 26/04) dotyczący żądania wykupienia gruntu pod linią energetyczną. W świetle tego wyroku właściciel terenu, przez który przebiega linia przesyłowa WN i NN, może dochodzić obowiązkowego wykupu gruntu przez właściciela majątku przesyłowego. Spełnianie tych roszczeń może skutkować automatycznym wzrostem ceny energii elektrycznej dla odbiorców finalnych. Na uwagę zasługuje też fakt, iż w wyniku stosowania nowoczesnych technologii w procesie realizacji inwestycji znacznie skrócono fazę budowy, obniżając tym samym uciążliwość dla środowiska lokalnego. Jednak sytuacja w fazie przygotowania inwestycji polegająca na pozyskiwaniu prawa do dysponowania terenem na cele budowlane jest odwrotna i w ostatnich czasach uległa znacznemu wydłużeniu. Szacuje się, że jest ona pięciokrotnie dłuższa od wspomnianej fazy wykonawczej. Średni czas kompleksowej budowy odcinka linii o długości ok. 80 km wynosi obecnie 7 15 lat. Dotychczasowe doświadczenia dodatkowo wskazują, że nawet przebudowa napowietrznych linii 220 kv na linie 400 kv zgodnie z obecnym prawodawstwem może się stać niemożliwa. Warunków nie poprawiła znowelizowana w 2003 roku ustawa o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w której nie uwzględniono specyfiki elektroenergetycznych inwestycji liniowych w procesie planowania przestrzennego i ich lokalizowania. Z tymi szczególnie trudnymi problemami inwestorzy odpowiedzialni za realizację takich inwestycji stykają się już od 1994 roku, tj. od momentu uchwalenia poprzedniej ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym. W myśl przytoczonej ustawy lokalizowanie inwestycji celu publicznego oraz pozostałych, w przypadku uchwalonego MPZP niezawierającego planowanych inwestycji, nie jest możliwe bez jego zmiany. Tworzy to mało stabilne uwarunkowania dla inwestycji liniowych, w tym z zakresu elektroenergetycznej infrastruktury liniowej. Podejmując próbę uporządkowania całości zagadnień związanych z procesem planowania przestrzennego, nie należy zapominać, a wręcz trzeba podkreślać priorytet infrastrukturalnych inwestycji liniowych o znaczeniu międzynarodowym, krajowym i regionalnym w odniesieniu do punktowych inwestycji budowlanych. Wszystkie rodzaje wymienionych przedsięwzięć inwestycyjnych wymagają decyzji planistycznych i lokalizacyjnych organów samorządowych, przy zróżnicowanym rozkładzie interesów podmiotów współuczestniczących w podejmowaniu decyzji. Dodatkowy dylemat dla inwestorów stanowią również przepisy ustawy o ochronie przyrody zabraniające podejmowania działań mogących w znaczący sposób pogorszyć stan siedlisk przyrodniczych oraz siedlisk gatunków roślin i zwierząt, a także wpłynąć negatywnie na gatunki, dla których ochrony został wyznaczony konkretny obszar Natura 2000 lub obszar spełniający kryteria dyrektywy ptasiej i siedliskowej zgłoszony przez organizacje ekologiczne na tzw. Shadow list. Jedynie w wyjątkowych przypadkach, wynikających z nadrzędnego interesu publicznego, w tym wymo- 37

7 gów o charakterze społecznym lub gospodarczym, i wobec braku rozwiązań alternatywnych wojewoda może zezwolić na realizację przedsięwzięcia negatywnie oddziałującego na obszary europejskiej sieci ekologicznej Natura 2000, pod warunkiem zapewnienia wykonania kompensacji przyrodniczej. Jeśli jednak na obszarze tym występuje siedlisko lub gatunek o znaczeniu priorytetowym, to zezwolenie takie może być wydane jedynie w celu realizacji przedsięwzięcia inwestycyjnego, które służy zapewnieniu bezpieczeństwa powszechnego, po uprzednim uzyskaniu zgody Komisji Europejskiej. W konsekwencji podczas lokalizacji elektroenergetycznych inwestycji liniowych na obszarach sieci ekologicznej Natura 2000 lub w ich bezpośrednim sąsiedztwie, zaliczonych do grupy przedsięwzięć mogących zawsze lub potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, należy wykazać, że nie pogorszy ono w znaczący sposób stanu siedlisk przyrodniczych, siedlisk gatunków roślin i zwierząt na obszarze Natura 2000 oraz nie wpłynie negatywnie na gatunki, dla których ochrony został wyznaczony ten obszar. Problem stworzenia odpowiednich ram prawnych umożliwiających zapewnienie należytego bezpieczeństwa energetycznego stał się również przedmiotem regulacji europejskich. Dowodem tego są zapisy dotyczące podejmowania działań gwarantujących zapewnienie bezpieczeństwa dostaw energii elektrycznej oraz elektroenergetycznych inwestycji infrastrukturalnych, które zawarte zostały w szczególności w dyrektywie 2005/89/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z 18 stycznia 2006 r. Podstawowe założenia, które legły u podstaw dyrektyw, są następujące: operatorzy systemów przesyłowych i dystrybucyjnych potrzebują odpowiednich i stabilnych ram regulacyjnych dla inwestycji oraz dla utrzymania i modernizacji sieci (pkt 15 preambuły dyrektywy); ważne jest podjęcie odpowiednich działań w celu zapewnienia ram regulacyjnych mających na celu zachęcenie do inwestowania w nowe przesyłowe połączenia międzysystemowe (pkt 12 preambuły dyrektywy); istnienie odpowiedniej fizycznej zdolności przesyłowej połączeń międzysystemowych, niezależnie od tego, czy są to połączenia transgraniczne, czy nie, jest sprawą kluczową (pkt 13 preambuły dyrektywy). Technologia Technologia Technologia Technologia Technologia Technologia Technologia Technologia W konsekwencji, zgodnie z art. 6 dyrektywy, państwa członkowskie zostały zobowiązane do ustanowienia ram regulacyjnych, które: dostarczają sygnałów inwestycyjnych dla operatorów systemów przesyłowych i dystrybucyjnych do rozwoju ich sieci w celu zaspokojenia przewidywalnego zapotrzebowania na rynku, ułatwiają utrzymanie, a w razie konieczności modernizację tych sieci. Dyrektywa nie została jednak prawidłowo implementowana w Polsce (termin do zakończenia jej implementacji upłynął 24 lutego 2008 r.). W listopadzie 2008 r. Komisja Europejska przesłała do kilku krajów członkowskich, w tym do Polski, uzasadnioną opinię w związku z brakiem informacji o przyjęciu przepisów wdrażających dyrektywę. W kwietniu 2009 r. Komisja Europejska podjęła decyzję o skierowaniu sprawy przeciwko Polsce i Republice Czeskiej do Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości w związku z niepełnym wdrożeniem dyrektywy. Wnioski Rozwój krajowej infrastruktury sieciowej głównie połączeń liniowych 220 i 400 kv umożliwiający pokrycie rosnącego zapotrzebowania odbiorców na energię elektryczną z jednoczesnym spełnieniem wspólnotowych programów działań w zakresie ochrony środowiska wymaga podjęcia wielokierunkowych i nadzwyczaj pilnych działań zmierzających przede wszystkim do skrócenia trwającej obecnie 7 15 lat procedury lokalizacyjnej elektroenergetycznych inwestycji liniowych. Główną przyczyną takiego stanu rzeczy nie jest obecnie bariera finansowa, lecz przede wszystkim: częste zmiany wielu aktów prawnych, dowolnie interpretowanych, brak miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, brak aktualnych map i podkładów geodezyjnych, polityka władz lokalnych polegająca na odwlekaniu wydawania niepopularnych decyzji dotyczących planowanej inwestycji, prawie nieograniczone możliwości odwoławcze na każdym etapie postępowania administracyjnego, długi, liczony w latach, czas oczekiwania na wyroki sądów wyższej instancji, żądania odszkodowań właścicieli nieruchomości znacznie przekraczające ich realną wartość, 38

8 protesty dotyczące niekorzystnego oddziaływania na środowisko, brak dostatecznych danych i materiałów dotyczących obszarów sieci Natura 2000 skutkujących trudnościami w sporządzaniu raportów OOŚ i ich akceptacją przez organy prowadzące postępowanie, brak szybkich ścieżek rozstrzygania protestów. Z całą pewnością nie wystarczą już prowadzone od lat przez PSE Operator działania w kwestiach: informowania społeczności lokalnych o planach budowy linii napowietrznych wysokiego napięcia oraz uciążliwościach związanych z ich budową i eksploatacją już w fazie studialnej, zaangażowania w proces wstępnego wyboru trasy linii możliwie licznych grup zainteresowanych mieszkańców, a także organizacji ekologicznych. Jak widać, wyzwania i oczekiwania stojące przed PSE Operator są ogromne, zważywszy na konieczność pokonania wielu barier natury formalno - prawnej i środowiskowej, które niejednokrotnie decydują o możliwości ich realizacji. Może nawet się okazać, że w myśl Prawa ochrony środowiska oraz ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko, na określonym obszarze inwestycja nigdy nie będzie mogła być zrealizowana. Dodatkowo obowiązujące przepisy nie ułatwiają, a wręcz często utrudniają inwestorowi skuteczną realizację zamierzeń inwestycyjnych. Inwestorowi zatem pozostaje tylko nadzieja, że przepisy unijne wymuszą na polskim ustawodawcy takie zmiany prawa, aby ułatwić realizację inwestycji elektroenergetycznych o znaczeniu krajowym i międzynarodowym. dr inż. Anna Stankowska dr inż. Anna Stankowska, absolwentka Wydziału Elektrycznego Politechniki Wrocławskiej oraz Wydziału Zarządzania Politechniki Warszawskiej. W latach prowadziła zajęcia na Wydziale Elektrycznym Politechniki Warszawskiej, a od 2009 r. na Uniwersytecie Warszawskim. Jest autorką kilku publikacji i referatów konferencyjnych. Zajmuje się aspektami formalno-prawnymi, oddziaływaniem pola magnetycznego na środowisko oraz konsultacjami społecznymi umożliwiającymi pozyskiwaniem akceptacji społecznej dla trudnych elektroenergetycznych inwestycji liniowych, jak również zagadnieniami rozdziału obciążeń w segmencie krajowego rynku bilansującego. Ile konkurencji, ile regulacji Analitycy rynków finansowych wskazują, że głównymi przyczynami obecnego kryzysu gospodarczego były: ryzykowna polityka instytucji finansowych, nietransparentne transakcje, brak regulacji i brak nadzoru regulacyjnego. Ta ocena i wnioski z niej płynące powinny być także zaadresowane do architektów rynków infrastrukturalnych, takich jak rynek energii elektrycznej, rynek gazu ziemnego czy telekomunikacji. Ten ostatni różni wprawdzie wiele cech od rynku energii, ale rynki te mają też wiele wspólnego. Jedno jest wspólne na pewno pozostawienie tych rynków bez właściwej infrastruktury regulacyjnej pod wyłączną kontrolą prawa konkurencji do tej konkurencji nie doprowadzi. Ze szkodą dla odbiorców. Pełny unbundling właścicielski versus dodatkowe narzędzia regulacyjne Na rynkach infrastrukturalnych bez dodatkowych regulacji i nadzoru regulacyjnego struktury posiadające monopol mogą jedynie utrzymywać i umacniać swoją pozycję, kosztem nawet bezpieczeństwa dostaw. Dla tego typu rynków pożądane jest ukształtowanie takiej struktury przedsiębiorstw, która zapewni rzeczywisty i efektywny rozdział działalności (z ang. unbundling) albo dodatkowe regulacje z nadzorem administracyjnym zdolnym do egzekwowania nałożonych ograniczeń. Praktyka krajowych i europejskich przedsiębiorstw energetycznych pokazuje, jakie są metody i sposoby utrzymywania pozycji monopolistycznej. Pionowo zintegrowane struktury prowadzą politykę ograniczania dostępu do własnej infrastruktury, inwe- ELEKTRO NERGETYKA nr 1 /

Ogólna ocena stanu technicznego istniejących linii napowietrznych 400 oraz 220 kv w kontekście budowy półpierścienia południowego w aglomeracji

Ogólna ocena stanu technicznego istniejących linii napowietrznych 400 oraz 220 kv w kontekście budowy półpierścienia południowego w aglomeracji Ogólna ocena stanu technicznego istniejących linii napowietrznych 400 oraz 220 kv w kontekście budowy półpierścienia południowego w aglomeracji warszawskiej Agenda Polska energetyka w liczbach Stan techniczny

Bardziej szczegółowo

Linie elektroenergetyczne. Decyzje środowiskowe

Linie elektroenergetyczne. Decyzje środowiskowe Linie elektroenergetyczne. Decyzje środowiskowe Autor: Sergiusz Urban - WKB Wierciński, Kwieciński, Baehr Sp. K. ( Energia Elektryczna marzec 2013) Realizacja wielu inwestycji nie pozostaje bez wpływu

Bardziej szczegółowo

Polityka energetyczna Polski do 2050 roku rola sektora ciepłownictwa i kogeneracji

Polityka energetyczna Polski do 2050 roku rola sektora ciepłownictwa i kogeneracji Polityka energetyczna Polski do 2050 roku rola sektora ciepłownictwa i kogeneracji Tomasz Dąbrowski Dyrektor Departamentu Energetyki Warszawa, 22 października 2015 r. 2 Polityka energetyczna Polski elementy

Bardziej szczegółowo

Natura 2000 a turystyka Procedura OOŚ w kontekście przedsięwzięć z sektora turystycznego

Natura 2000 a turystyka Procedura OOŚ w kontekście przedsięwzięć z sektora turystycznego NATURA 2000 MOTOREM ZRÓWNOWAŻONEGO ROZWOJU http://natura2000.org.pl Natura 2000 a turystyka Procedura OOŚ w kontekście przedsięwzięć z sektora turystycznego Witold Wołoszyn Szkolenie regionalne Uwarunkowania

Bardziej szczegółowo

Rozbudowa i modernizacja stacji

Rozbudowa i modernizacja stacji Rozbudowa i modernizacja stacji 400/220/110 kv Mikułowa Inwestycja stacyjna Kto jest kim w inwestycji? Inwestor Wykonawca www.pse.pl Polskie Sieci Elektroenergetyczne S.A. (PSE) są operatorem systemu przesyłowego

Bardziej szczegółowo

Wpływ rozwoju sieci przesyłowej na bezpieczeństwo i niezawodność pracy Krajowego Systemu Elektroenergetycznego

Wpływ rozwoju sieci przesyłowej na bezpieczeństwo i niezawodność pracy Krajowego Systemu Elektroenergetycznego Wpływ rozwoju sieci przesyłowej na bezpieczeństwo i niezawodność pracy Krajowego Systemu Elektroenergetycznego Autor: Waldemar Skomudek - Wiceprezes Zarządu Spółki PSE Operator SA ( Energetyka sierpień

Bardziej szczegółowo

Modernizacja linii elektroenergetycznej 220 kv

Modernizacja linii elektroenergetycznej 220 kv Modernizacja linii elektroenergetycznej 220 kv relacji Poręba Czeczott oraz Poręba Byczyna Inwestycja liniowa Kto jest kim w inwestycji? Inwestor To spółka należąca do Grupy Kapitałowej Polskich Sieci

Bardziej szczegółowo

INTEGRATOR MIKROINSTALACJI ODNAWIALNYCH ŹRÓDEŁ ENERGII ZYGMUNT MACIEJEWSKI. Wiejskie sieci energetyczne i mikrosieci. Warszawa, Olsztyn 2014

INTEGRATOR MIKROINSTALACJI ODNAWIALNYCH ŹRÓDEŁ ENERGII ZYGMUNT MACIEJEWSKI. Wiejskie sieci energetyczne i mikrosieci. Warszawa, Olsztyn 2014 INTEGRATOR MIKROINSTALACJI ODNAWIALNYCH ŹRÓDEŁ ENERGII w ramach projektu OZERISE Odnawialne źródła energii w gospodarstwach rolnych ZYGMUNT MACIEJEWSKI Wiejskie sieci energetyczne i mikrosieci Warszawa,

Bardziej szczegółowo

PGE Dystrybucja S.A. Oddział Białystok

PGE Dystrybucja S.A. Oddział Białystok Warunki przyłączenia elektrowni wiatrowych do sieci elektroenergetycznych w Polsce w oparciu o doświadczenia z obszaru działania Obszar działania jest największym dystrybutorem energii elektrycznej w północno-wschodniej

Bardziej szczegółowo

Wojciech Grządzielski, Adam Jaśkowski, Grzegorz Wielgus

Wojciech Grządzielski, Adam Jaśkowski, Grzegorz Wielgus SIEĆ DYSTRYBUCYJNA OGNIWEM STRATEGICZNEJ ROZBUDOWY SYSTEMU GAZOWEGO ZWIĘKSZAJĄCEGO BEZPIECZEŃSTWO DOSTAW GAZU ZIEMNEGO ORAZ STOPIEŃ DOSTĘPU SPOŁECZEŃSTWA DO SIECI Wojciech Grządzielski, Adam Jaśkowski,

Bardziej szczegółowo

Dystrybucja energii elektrycznej i gazu -działanie 5.2 w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego dla Województwa Dolnośląskiego na lata 2007-2013

Dystrybucja energii elektrycznej i gazu -działanie 5.2 w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego dla Województwa Dolnośląskiego na lata 2007-2013 1 Procedura oceny oddziaływania na środowisko Dystrybucja energii elektrycznej i gazu -działanie 5.2 w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego dla Województwa Dolnośląskiego na lata 2007-2013 Szkolenie

Bardziej szczegółowo

Zagadnienia bezpieczeństwa dostaw energii elektrycznej

Zagadnienia bezpieczeństwa dostaw energii elektrycznej Zagadnienia bezpieczeństwa dostaw energii elektrycznej Stabilizacja sieci - bezpieczeństwo energetyczne metropolii - debata Redakcja Polityki, ul. Słupecka 6, Warszawa 29.09.2011r. 2 Zagadnienia bezpieczeństwa

Bardziej szczegółowo

Jakość energii elektrycznej w oczach Operatora Systemu Przesyłowego. Kraków, 23 października 2014 r.

Jakość energii elektrycznej w oczach Operatora Systemu Przesyłowego. Kraków, 23 października 2014 r. Jakość energii elektrycznej w oczach Operatora Systemu Przesyłowego Kraków, 23 października 2014 r. Regulacje prawne dotyczące jakości dostaw energii Ustawa Prawo Energetyczne z dnia 10 kwietnia 1997 r.

Bardziej szczegółowo

r.pr. Michał Behnke 12.10.2011

r.pr. Michał Behnke 12.10.2011 Analiza wariantowajako przesłanka wskazania wariantu innego niż proponowany przez inwestora lub odmowy wydania decyzji środowiskowej r.pr. Michał Behnke 12.10.2011 1 PLAN PREZENTACJI Podstawy prawne analizy

Bardziej szczegółowo

Ryszard Zakrzewski, Ministerstwo Środowiska. Warszawa, 16 października 2008 r.

Ryszard Zakrzewski, Ministerstwo Środowiska. Warszawa, 16 października 2008 r. Ustawa z 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko najważniejsze kierunki zmian

Bardziej szczegółowo

Modernizacja linii elektroenergetycznej 220 kv

Modernizacja linii elektroenergetycznej 220 kv Modernizacja linii elektroenergetycznej 220 kv relacji Połaniec Klikowa Inwestycja liniowa Kto jest kim w inwestycji? Inwestor Wykonawca Polskie Sieci Elektroenergetyczne S.A. (PSE) są operatorem systemu

Bardziej szczegółowo

Załącznik do Uchwały Nr 651/XLIV/09 Rady Miasta Płocka z dnia 29 grudnia 2009 roku. Wieloletni Plan Inwestycyjny Miasta Płocka na lata 2010-2014

Załącznik do Uchwały Nr 651/XLIV/09 Rady Miasta Płocka z dnia 29 grudnia 2009 roku. Wieloletni Plan Inwestycyjny Miasta Płocka na lata 2010-2014 Załącznik do Uchwały Nr 651/XLIV/09 Rady Miasta Płocka z dnia 29 grudnia 2009 roku Wieloletni Plan Inwestycyjny Miasta Płocka na lata 2010-2014 Płock, grudzień 2009 Działy opracowania: I. Wprowadzenie.

Bardziej szczegółowo

Czy przyroda w Polsce jest lepiej chroniona po 2 latach: jakość regulacji i praktyki stosowania. dr Marcin Pchałek adw.

Czy przyroda w Polsce jest lepiej chroniona po 2 latach: jakość regulacji i praktyki stosowania. dr Marcin Pchałek adw. Czy przyroda w Polsce jest lepiej chroniona po 2 latach: jakość regulacji i praktyki stosowania dr Marcin Pchałek adw. Paulina Kupczyk Kluczowe etapy oceny habitatowej: Etap pierwszy: Screening Etap drugi:

Bardziej szczegółowo

Co to jest przedsięwzięcie?

Co to jest przedsięwzięcie? Wprowadzenie do systemu ocen oddziaływania na środowisko Krzysztof Mielniczuk r. Co to jest przedsięwzięcie? Rozumie się przez to zamierzenie budowlane lub inną ingerencję w środowisko polegającą na przekształceniu

Bardziej szczegółowo

POTRZEBY INWESTYCYJNE SIECI ELEKTROENERGETYCZNYCH

POTRZEBY INWESTYCYJNE SIECI ELEKTROENERGETYCZNYCH ZYGMUNT MACIEJEWSKI Prof. Politechniki Radomskiej POTRZEBY INWESTYCYJNE SIECI ELEKTROENERGETYCZNYCH Warszawa 31 marca 2010 r. KRAJOWA SIEĆ PRZESYŁOWA DŁUGOŚCI LINII NAPOWIETRZNYCH: 750 kv 114 km; 400 kv

Bardziej szczegółowo

OZE -ENERGETYKA WIATROWAW POLSCE. Północno Zachodniego Oddziału Terenowego Urzędu Regulacji Energetyki w Szczecinie

OZE -ENERGETYKA WIATROWAW POLSCE. Północno Zachodniego Oddziału Terenowego Urzędu Regulacji Energetyki w Szczecinie OZE -ENERGETYKA WIATROWAW POLSCE Północno Zachodniego Oddziału Terenowego Urzędu Regulacji Energetyki w Szczecinie Szczecin, 2012 2020 = 3 x 20% Podstawowe cele europejskiej polityki energetycznej do 2020

Bardziej szczegółowo

Budowa stacji 400(220)/110 kv Pelplin

Budowa stacji 400(220)/110 kv Pelplin Budowa stacji 400(220)/110 kv Pelplin wraz z montażem autotransformatora 220/110 kv Inwestycja stacyjna Szanowni Państwo! W całym kraju prowadzony jest obecnie szereg zadań inwestycyjnych, których celem

Bardziej szczegółowo

Obowiązki gminy jako lokalnego kreatora polityki energetycznej wynikające z Prawa energetycznego

Obowiązki gminy jako lokalnego kreatora polityki energetycznej wynikające z Prawa energetycznego Obowiązki gminy jako lokalnego kreatora polityki energetycznej wynikające z Prawa energetycznego Południowo-Wschodni Oddział Terenowy URE z siedzibą w Krakowie Niepołomice, 17 czerwca 2010 Prezes URE jest

Bardziej szczegółowo

Czy ochrona obszarów NATURA 2000 moŝe zablokować połączenie elektroenergetyczne Polska-Litwa?

Czy ochrona obszarów NATURA 2000 moŝe zablokować połączenie elektroenergetyczne Polska-Litwa? Czy ochrona obszarów NATURA 2000 moŝe zablokować połączenie elektroenergetyczne Polska-Litwa? Autor: dr inŝ. Marek Szuba - Politechnika Wrocławska, Instytut Energoelektryki ( Wokół Energetyki luty 2007)

Bardziej szczegółowo

Miasto Stołeczne Warszawa Biuro Infrastruktury. luty 2009 r.

Miasto Stołeczne Warszawa Biuro Infrastruktury. luty 2009 r. luty 2009 r. Warszawski Węzeł Elektroenergetyczny (WWE) Warszawa posiada największy miejski system elektroenergetyczny w Polsce bazujący na: - 5 głównych punktach zasilania GPZ(Miłosna, Mościcka, Towarowa,

Bardziej szczegółowo

2. Uwarunkowania formalno-prawne realizacji budowy stacji elektroenergetycznej

2. Uwarunkowania formalno-prawne realizacji budowy stacji elektroenergetycznej Waldemar DOŁĘGA Politechnika Wrocławska PRZEGLĄD WYBRANYCH UTRUDNIEŃ I BARIER FORMALNO-PRAWNYCH, ŚRODOWISKOWYCH I SPOŁECZNYCH PRZY BUDOWIE NOWYCH STACJI ELEKTROENERGETYCZNYCH Streszczenie: W artykule przedstawiono

Bardziej szczegółowo

Modernizacja stacji elektroenergetycznej 220/110 kv Halemba FOLDER INFORMACYJNY. Energia w dobrych rękach

Modernizacja stacji elektroenergetycznej 220/110 kv Halemba FOLDER INFORMACYJNY. Energia w dobrych rękach Modernizacja stacji elektroenergetycznej 220/110 kv Halemba FOLDER INFORMACYJNY Energia w dobrych rękach Wykonawca Inwestor Inżynier kontraktu 2 Modernizacja stacji elektroenergetycznej 220/110 kv Halemba

Bardziej szczegółowo

Założenia projektu autorskiego zespołu prof. Zygmunta Niewiadomskiego

Założenia projektu autorskiego zespołu prof. Zygmunta Niewiadomskiego Założenia projektu autorskiego zespołu prof. Zygmunta Niewiadomskiego I. Założenia Kodeksu II. System planowania przestrzennego III. Proces inwestycyjny - etapy IV. Inwestycje publiczne V. Realizacja inwestycji

Bardziej szczegółowo

PRIORYTETY ENERGETYCZNE W PROGRAMIE OPERACYJNYM INFRASTRUKTURA I ŚRODOWISKO

PRIORYTETY ENERGETYCZNE W PROGRAMIE OPERACYJNYM INFRASTRUKTURA I ŚRODOWISKO PRIORYTETY ENERGETYCZNE W PROGRAMIE OPERACYJNYM INFRASTRUKTURA I ŚRODOWISKO Strategia Działania dotyczące energetyki są zgodne z załoŝeniami odnowionej Strategii Lizbońskiej UE i Narodowej Strategii Spójności

Bardziej szczegółowo

Program ochrony środowiska przed hałasem

Program ochrony środowiska przed hałasem Program ochrony środowiska przed hałasem dla terenów poza aglomeracjami, położonych wzdłuż dróg krajowych oraz wojewódzkich na terenie województwa warmińsko-mazurskiego, o obciążeniu ponad 3 mln pojazdów

Bardziej szczegółowo

PROJEKT ZAŁOŻEŃ DO PLANU ZAOPATRZENIA W CIEPŁO, ENERGIĘ ELEKTRYCZNĄ I PALIWA GAZOWE GMINY WOŹNIKI NA LATA 2012-2030

PROJEKT ZAŁOŻEŃ DO PLANU ZAOPATRZENIA W CIEPŁO, ENERGIĘ ELEKTRYCZNĄ I PALIWA GAZOWE GMINY WOŹNIKI NA LATA 2012-2030 05. Paliwa gazowe 5.1. Wprowadzenie... 1 5.2. Zapotrzebowanie na gaz ziemny - stan istniejący... 2 5.3. Przewidywane zmiany... 3 5.4. Niekonwencjonalne paliwa gazowe... 5 5.1. Wprowadzenie W otoczeniu

Bardziej szczegółowo

Ustawa z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o

Ustawa z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o Ustawa z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko obejmuje : udostępnianie

Bardziej szczegółowo

Działania FNEZ w 2014 r. w kontekście Planu działania dla morskiej energetyki wiatrowej w regionach nadmorskich. Mariusz Wójcik

Działania FNEZ w 2014 r. w kontekście Planu działania dla morskiej energetyki wiatrowej w regionach nadmorskich. Mariusz Wójcik Działania FNEZ w 2014 r. w kontekście Planu działania dla morskiej energetyki wiatrowej w regionach nadmorskich Mariusz Wójcik Prezentacja Wybrane dotychczasowe działania FNEZ Program rozwoju morskiej

Bardziej szczegółowo

Podstawowe informacje o Naturze 2000 i planach ochrony

Podstawowe informacje o Naturze 2000 i planach ochrony Projekt współfinansowany przez Unię Europejską ze środków Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko Podstawowe informacje o Naturze 2000 i planach

Bardziej szczegółowo

WYMAGANIA PRAWNE W ZAKRESIE OCHRONY ŚRODOWISKA W PROCESACH INWESTYCYJNYCH

WYMAGANIA PRAWNE W ZAKRESIE OCHRONY ŚRODOWISKA W PROCESACH INWESTYCYJNYCH WYMAGANIA PRAWNE W ZAKRESIE OCHRONY ŚRODOWISKA W PROCESACH INWESTYCYJNYCH Joanna Borówka Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Katowicach Katowice 8 grudnia 2014r 1 Zagospodarowanie przestrzenne a ochrona

Bardziej szczegółowo

Marta Roszko, Aneta Skrzypko Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Białymstoku. Poznań, luty 2013 r.

Marta Roszko, Aneta Skrzypko Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Białymstoku. Poznań, luty 2013 r. Marta Roszko, Aneta Skrzypko Regionalna Dyrekcja Ochrony Środowiska w Białymstoku Poznań, luty 2013 r. Istota ocen oddziaływania na Ocena oddziaływania na jest jednym z podstawowych narzędzi zarządzania

Bardziej szczegółowo

... Wójt Gminy Pawłowiczki adres Pl. Jedności Narodu 1

... Wójt Gminy Pawłowiczki adres Pl. Jedności Narodu 1 imię i nazwisko / nazwa inwestora Pawłowiczki, dnia...... Wójt Gminy Pawłowiczki adres Pl. Jedności Narodu 1 nr telefonu kontaktowego... 47-280 Pawłowiczki... imię i nazwisko pełnomocnika (upoważnienie

Bardziej szczegółowo

Planowanie rozwoju polskiej sieci przesyłowej w perspektywie 2025

Planowanie rozwoju polskiej sieci przesyłowej w perspektywie 2025 Henryk Majchrzak 1) Planowanie rozwoju polskiej sieci przesyłowej w perspektywie 2025 Planning of the Polish transmission network development in the perspective of the year 2025 Prezentując zagadnienie

Bardziej szczegółowo

i jej praktyczne zastosowanie

i jej praktyczne zastosowanie Megaustawa i jej praktyczne zastosowanie 19 maja 2010 r. przyjęto Europejską agendę cyfrową, która jest pierwszą z 7 flagowych inicjatyw Strategii UE 2020. Określa ona siedem priorytetowych obszarów działania:

Bardziej szczegółowo

Oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięć energetycznych współfinansowanych z Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko

Oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięć energetycznych współfinansowanych z Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko Oceny oddziaływania na środowisko przedsięwzięć energetycznych współfinansowanych z Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko Zmiany w polskich przepisach dotyczących OOŚ Jakość OOŚ/unikanie błędów

Bardziej szczegółowo

Prawo ochrony środowiska w drogownictwie stan obecny i kierunki zmian

Prawo ochrony środowiska w drogownictwie stan obecny i kierunki zmian LVI TECHNICZNE DNI DROGOWE 13-15 listopada 2013 r. Centrum Konferencyjne Falenty, Raszyn k. Warszawy Prawo ochrony środowiska w drogownictwie stan obecny i kierunki zmian Karolina Rak Departament Środowiska

Bardziej szczegółowo

SPECYFIKACJA TECHNICZNA

SPECYFIKACJA TECHNICZNA 1 1. INFORMACJE PODSTAWOWE ZAŁĄCZNIK NR 1 DO PROJEKTU UMOWY SPECYFIKACJA TECHNICZNA 1.1 PGE Górnictwo i Energetyka Konwencjonalna S.A. ("Zamawiający") realizuje projekt budowy instalacji do wychwytywania,

Bardziej szczegółowo

OFERTA NA PRZYGOTOWANIE AKTUALIZACJI ZAŁOŻEŃ DO PLANU ZAOPATRZENIA W CIEPŁO, ENERGIĘ ELEKTRYCZNĄ I PALIWA GAZOWE

OFERTA NA PRZYGOTOWANIE AKTUALIZACJI ZAŁOŻEŃ DO PLANU ZAOPATRZENIA W CIEPŁO, ENERGIĘ ELEKTRYCZNĄ I PALIWA GAZOWE OFERTA NA PRZYGOTOWANIE AKTUALIZACJI ZAŁOŻEŃ DO PLANU ZAOPATRZENIA W CIEPŁO, ENERGIĘ ELEKTRYCZNĄ I PALIWA GAZOWE 2 z 5 Szanowni Państwo, Urzędy gmin i miast będąc gospodarzami na swoim terenie, poprzez

Bardziej szczegółowo

Podstawowe informacje o projekcie. Cel budowy gazociągu i Tłoczni gazu

Podstawowe informacje o projekcie. Cel budowy gazociągu i Tłoczni gazu Tłocznia gazu w Goleniowie. Fot. Bartosz Lewandowski, GAZ-SYSTEM S.A. Podstawowe informacje o projekcie Gazociąg Świnoujście Szczecin połączy terminal LNG w Świnoujściu z krajową siecią gazociągów poprzez

Bardziej szczegółowo

Odmowy przyłączenia OZE do sieci przedsiębiorstw energetycznych

Odmowy przyłączenia OZE do sieci przedsiębiorstw energetycznych Odmowy przyłączenia OZE do sieci przedsiębiorstw energetycznych Małgorzata Górecka Wszytko Północno Zachodni Oddziału Terenowy Urzędu Regulacji Energetyki w Szczecinie Szczecin, 2012 2020 = 3 x 20% Podstawowe

Bardziej szczegółowo

USPRAWNIENIE REALIZACJI INWESTYCJI INFRASTRUKTURY ENERGETYCZNEJ

USPRAWNIENIE REALIZACJI INWESTYCJI INFRASTRUKTURY ENERGETYCZNEJ USPRAWNIENIE REALIZACJI INWESTYCJI INFRASTRUKTURY ENERGETYCZNEJ Teresa Laskowska, Jan Anysz Towarzystwo Rozwoju Infrastruktury ProLinea I. Potrzeby inwestycyjne i modernizacyjne infrastruktury energetycznej

Bardziej szczegółowo

Tereny Miasta Jawor włączane do SSEMP TEREN PRZEMYSŁOWY. Lokalizacja: ul. Cukrownicza/Starojaworska

Tereny Miasta Jawor włączane do SSEMP TEREN PRZEMYSŁOWY. Lokalizacja: ul. Cukrownicza/Starojaworska TEREN PRZEMYSŁOWY Lokalizacja: ul. Cukrownicza/Starojaworska Obszar: Dz. Nr 4/29 o pow. 16.5864 ha Dz. Nr 4/30 o pow. 12.6393 ha Dz. Nr 4/31 o pow. 14.7353 ha Dz. Nr 4/35 o pow. 4.0230 ha Dz. Nr 4/36 o

Bardziej szczegółowo

OCHRONA ŚRODOWISKA W PROCESIE INWESTYCYJNYM W ŚWIETLE PRZEPISÓW

OCHRONA ŚRODOWISKA W PROCESIE INWESTYCYJNYM W ŚWIETLE PRZEPISÓW OCHRONA ŚRODOWISKA W PROCESIE INWESTYCYJNYM W ŚWIETLE PRZEPISÓW USTAWY Z DNIA 3 PAŹDZIERNIKA 2008 r. O UDOSTĘPNIANIU INFORMACJI O ŚRODOWISKU I JEGO OCHRONIE, UDZIALE SPOŁECZEŃSTWA W OCHRONIE ŚRODOWISKA

Bardziej szczegółowo

Aktualny stan i wyzwania w rozwoju sieci dystrybucyjnej RWE Stoen Operator sp. z o.o.

Aktualny stan i wyzwania w rozwoju sieci dystrybucyjnej RWE Stoen Operator sp. z o.o. VI Forum Operatorów Systemów i Odbiorców Energii i Paliw Bezpieczeństwo energetyczne a nowe kierunki wytwarzania i wykorzystania energii w Warszawie dr inż. Janusz Jakubowski RWE Stoen Operator Sp. z o.o.

Bardziej szczegółowo

NATURA 2000. www.ek-kom.pl. Janusz Bohatkiewicz. EKKOM Sp. z o.o. Regietów, 21 stycznia 2010

NATURA 2000. www.ek-kom.pl. Janusz Bohatkiewicz. EKKOM Sp. z o.o. Regietów, 21 stycznia 2010 DROGI SAMORZĄDOWE X LAT AKTUALNE PROBLEMY ZWIĄZANE Z OBSZARAMI NATURA 2000 Janusz Bohatkiewicz EKKOM Sp. z o.o. www.ek-kom.pl Regietów, 21 stycznia 2010 Krótka informacja nt. obszarów NATURA 2000 SYSTEM

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ

INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ UNIHUT S.A. INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ Część ogólna Tekst obowiązujący od dnia. SPIS TREŚCI I.A. Postanowienia ogólne... 3 I.B. Podstawy prawne opracowania IRiESD... 5 I.C. Zakres

Bardziej szczegółowo

KARTA INFORMACYJNA PRZEDSIĘWZIĘCIA

KARTA INFORMACYJNA PRZEDSIĘWZIĘCIA KARTA INFORMACYJNA PRZEDSIĘWZIĘCIA wg art. 3 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz

Bardziej szczegółowo

Wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia...............

Wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia............... ... Wawrzeńczyce, dnia... (imię i nazwisko/nazwa inwestora)... (adres)... Wójt (telefon)... Gminy Igołomia-Wawrzeńczyce (imię i nazwisko pełnomocnika)... (adres)... (telefon) Wniosek o wydanie decyzji

Bardziej szczegółowo

PRAWO OCHRONY ŚRODOWISKA PRZY BUDOWIE DRÓG

PRAWO OCHRONY ŚRODOWISKA PRZY BUDOWIE DRÓG XIX Sesja N-T pod hasłem POLSKIE DROGI od pomysłu do pozwolenia na budowę SGP, GIG, SPKD, GDDKIA Oddział w Warszawie Piotr Ochnio Referat Nr 5 PRAWO OCHRONY ŚRODOWISKA PRZY BUDOWIE DRÓG Nowy Sącz, 14 16

Bardziej szczegółowo

Realizacja strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych - czyli co i komu da specustawa przesyłowa?

Realizacja strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych - czyli co i komu da specustawa przesyłowa? Realizacja strategicznych inwestycji w zakresie sieci przesyłowych - czyli co i komu da specustawa przesyłowa? 15 września 2015 roku weszła w życie ustawa z dnia 24 lipca 2015 roku o przygotowywaniu i

Bardziej szczegółowo

NAJWAŻNIEJSZE JEST NIEWIDOCZNE...

NAJWAŻNIEJSZE JEST NIEWIDOCZNE... NAJWAŻNIEJSZE JEST NIEWIDOCZNE......TAK JAK 170 TYS. KM NASZYCH GAZOCIĄGÓW. 2 MIEJSCE NA RYNKU GAZU DZIAŁALNOŚĆ PSG MIEJSCE NA RYNKU GAZU DZIAŁALNOŚĆ PSG Jesteśmy nowoczesnym przedsiębiorstwem o bogatych

Bardziej szczegółowo

Procedura oceny oddziaływania na środowisko stan obecny i kierunki zmian

Procedura oceny oddziaływania na środowisko stan obecny i kierunki zmian Procedura oceny oddziaływania na środowisko stan obecny i kierunki zmian Tomasz Siwowski PP Promost Consulting, Rzeszów Politechnika Rzeszowska ZMRP/PKD, Kraków 1 Stan prawny (prawo polskie) ustawa z dnia

Bardziej szczegółowo

REALIZACJA INWESTYCJI DROGOWYCH W ZAŁOŻENIACH PROJEKTU PLANU ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO WOJEWÓDZTWA WIELKOPOLSKIEGO. WIELKOPOLSKA 2020+

REALIZACJA INWESTYCJI DROGOWYCH W ZAŁOŻENIACH PROJEKTU PLANU ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO WOJEWÓDZTWA WIELKOPOLSKIEGO. WIELKOPOLSKA 2020+ REALIZACJA INWESTYCJI DROGOWYCH W ZAŁOŻENIACH PROJEKTU PLANU ZAGOSPODAROWANIA PRZESTRZENNEGO WOJEWÓDZTWA WIELKOPOLSKIEGO. WIELKOPOLSKA 2020+ TOMASZ KUŹNIAR WIELKOPOLSKIE BIURO PLANOWANIA PRZESTRZENNEGO

Bardziej szczegółowo

Zaszłości inwestycyjne

Zaszłości inwestycyjne Firma szkoleniowa 2014 roku. TOP 3 w rankingu firm szkoleniowych zaprasza na szkolenie: Zaszłości inwestycyjne Umiejętność właściwego równoważenia interesów właścicieli gruntów oraz przedsiębiorstw sieciowych

Bardziej szczegółowo

Strategia Energetyki Województwa Lubuskiego

Strategia Energetyki Województwa Lubuskiego Strategia Energetyki Województwa Lubuskiego Podsumowanie procedury strategicznej oceny oddziaływania na środowisko www.energoekspert.com.pl Wrzesień, 2013 Spis treści 1. Podstawa prawna i przebieg procedury...

Bardziej szczegółowo

PROGRAMY OCHRONY POWIETRZA PROGRAMY POPRAWY JAKOŚCI POWIETRZA. Zagadnienia, problemy, wskazania

PROGRAMY OCHRONY POWIETRZA PROGRAMY POPRAWY JAKOŚCI POWIETRZA. Zagadnienia, problemy, wskazania PROGRAMY OCHRONY POWIETRZA PROGRAMY POPRAWY JAKOŚCI POWIETRZA Zagadnienia, problemy, wskazania Opracował: mgr inż. Jerzy Piszczek Katowice, grudzień 2009r. I. WPROWADZENIE Praktyczna realizacja zasad zrównoważonego

Bardziej szczegółowo

Infrastruktura przesyłowa niezbędna dla rozwoju farm wiatrowych w polskich obszarach morskich

Infrastruktura przesyłowa niezbędna dla rozwoju farm wiatrowych w polskich obszarach morskich Polskie Sieci Morskie PSM Infrastruktura przesyłowa niezbędna dla rozwoju farm wiatrowych w polskich obszarach morskich Bogdan Gutkowski AOS Sp. z o.o., Konsorcjum Polskie Sieci Morskie Polskie Sieci Morskie

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska 1)

USTAWA. z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska 1) USTAWA z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska 1) Art. 6. 1. Kto podejmuje działalność mogącą negatywnie oddziaływać na środowisko, jest obowiązany do zapobiegania temu oddziaływaniu. 2. Kto

Bardziej szczegółowo

PODSUMOWANIE STRATEGICZNEJ OCENY ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO DLA PROJEKTU PN. PLAN GOSPODARKI NISKOEMISYJNEJ DLA MIASTA GORZOWA WLKP.

PODSUMOWANIE STRATEGICZNEJ OCENY ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO DLA PROJEKTU PN. PLAN GOSPODARKI NISKOEMISYJNEJ DLA MIASTA GORZOWA WLKP. PODSUMOWANIE STRATEGICZNEJ OCENY ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO DLA PROJEKTU PN. PLAN GOSPODARKI NISKOEMISYJNEJ DLA MIASTA GORZOWA WLKP. SPIS TREŚCI 1. WSTĘP... 3 2. RAMOWY PRZEBIEG STRATEGICZNEJ OCENY ODDZIAŁYWANIA

Bardziej szczegółowo

Linie i stacje elektroenergetyczne w środowisku człowieka

Linie i stacje elektroenergetyczne w środowisku człowieka Linie i stacje elektroenergetyczne w środowisku człowieka INFORMATOR Aktualizacja rozdziału 5. Ochrona środowiska w świetle obowiązujących przepisów WYDANIE 4. AKTUALIZACJA WARSZAWA 2009 1 INFORMATOR Linie

Bardziej szczegółowo

OPERAT ISTNIEJĄCYCH I POTENCJALNYCH ZAGOŻEŃ WEWNĘTRZNYCH I ZEWNĘTRZNYCH

OPERAT ISTNIEJĄCYCH I POTENCJALNYCH ZAGOŻEŃ WEWNĘTRZNYCH I ZEWNĘTRZNYCH OPERAT ISTNIEJĄCYCH I POTENCJALNYCH ZAGOŻEŃ WEWNĘTRZNYCH I ZEWNĘTRZNYCH Identyfikacja zagrożeń i określenie sposobów ich eliminacji w odniesieniu do: - istniejących i potencjalnych przedsięwzięć mogących

Bardziej szczegółowo

Harmonogram prac związanych z projektowaniem przebiegu DK50-A2 linii Kozienice-Ołtarzew w okresie od 15 lipca 30 października 2015 r.

Harmonogram prac związanych z projektowaniem przebiegu DK50-A2 linii Kozienice-Ołtarzew w okresie od 15 lipca 30 października 2015 r. Harmonogram prac związanych z projektowaniem przebiegu DK50-A2 linii Kozienice-Ołtarzew w okresie od 15 lipca 30 października 2015 r. Zadanie Data realizacji Odpowiedzialny Zaangażowani 1 Wykreślenie szczegółowego

Bardziej szczegółowo

wspiera bezpieczeństwo energetyczne Zadania związane z zabezpieczeniem miejskiej infrastruktury Róża Różalska

wspiera bezpieczeństwo energetyczne Zadania związane z zabezpieczeniem miejskiej infrastruktury Róża Różalska PSE-Centrum wspiera bezpieczeństwo energetyczne EURO 2012 Róża Różalska PSE Centrum SA Grupa Kapitałowa PSE Operator Technologia Technologia Technologia Technologia Technologia Technologia Technologia

Bardziej szczegółowo

Doradca do spraw odnawialnych źródeł energii

Doradca do spraw odnawialnych źródeł energii Doradca do spraw odnawialnych źródeł energii Studium przypadku - uwarunkowania praktyczne inwestycji OZE, CHP - od pomysłu do realizacji - działalność gospodarcza polegająca na wytwarzaniu energii elektrycznej

Bardziej szczegółowo

O B W I E S Z C Z E N I E

O B W I E S Z C Z E N I E Zdzieszowice, 13 sierpień 2013 r. OŚ.6220.4.2013.JBG O B W I E S Z C Z E N I E Na podstawie art 38 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa

Bardziej szczegółowo

Raport OSP z konsultacji zmian aktualizacyjnych projektu IRiESP Warunki korzystania, prowadzenia ruchu, eksploatacji i planowania rozwoju sieci

Raport OSP z konsultacji zmian aktualizacyjnych projektu IRiESP Warunki korzystania, prowadzenia ruchu, eksploatacji i planowania rozwoju sieci Raport OSP z konsultacji zmian aktualizacyjnych projektu IRiESP Warunki korzystania, prowadzenia ruchu, eksploatacji i planowania rozwoju sieci Zestawienie uwag zgłoszonych przez użytkowników systemu do

Bardziej szczegółowo

WÓJT GMINY TRĄBKI WIELKIE

WÓJT GMINY TRĄBKI WIELKIE Trąbki Wielkie, dnia... imię i nazwisko / nazwa inwestora adres, nr telefonu kontaktowego imię i nazwisko pełnomocnika (upoważnienie + opłata skarbowa)... adres pełnomocnika, nr telefonu kontaktowego WÓJT

Bardziej szczegółowo

PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO PROJEKTU PROGRAMU ROZBUDOWY KSP W ZAKRESIE POŁĄCZENIA POLSKA - LITWA. (wersja wstepna do celów konsultacyjnych)

PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO PROJEKTU PROGRAMU ROZBUDOWY KSP W ZAKRESIE POŁĄCZENIA POLSKA - LITWA. (wersja wstepna do celów konsultacyjnych) PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO PROJEKTU PROGRAMU ROZBUDOWY KSP W ZAKRESIE POŁĄCZENIA POLSKA - LITWA (wersja wstepna do celów konsultacyjnych) Warszawa, maj 2010 r. EPC S.A. z siedzibą w Warszawie

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ

INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ Część ogólna Tekst obowiązujący od dnia. SPIS TREŚCI I.A. Postanowienia ogólne... 3 I.B. Podstawy prawne opracowania IRiESD... 5 I.C. Zakres przedmiotowy

Bardziej szczegółowo

Rozdział 1. Inwestycje samorządu terytorialnego i ich rola w rozwoju społecznogospodarczym

Rozdział 1. Inwestycje samorządu terytorialnego i ich rola w rozwoju społecznogospodarczym OCENA EFEKTYWNOŚCI I FINANSOWANIE PROJEKTÓW INWESTYCYJNYCH JEDNOSTEK SAMORZĄDU TERYTORIALNEGO WSPÓŁFINANSOWANYCH FUNDUSZAMI UNII EUROPEJSKIEJ Autor: Jacek Sierak, Remigiusz Górniak, Wstęp Jednostki samorządu

Bardziej szczegółowo

Przewodniczący Sejmik Województwa Mazowieckiego. Komisję Strategii Rozwoju Regionalnego i Zagospodarowania Przestrzennego UZASADNIENIE

Przewodniczący Sejmik Województwa Mazowieckiego. Komisję Strategii Rozwoju Regionalnego i Zagospodarowania Przestrzennego UZASADNIENIE Warszawa, dnia 2 czerwca 2015 r. /Imię nazwisko (Lub nazwa podmiotu) Adres/ Telefon mail Do Marszałek Województwa Mazowieckiego jako Przewodniczącego Zarządu Województwa Mazowieckiego Przewodniczący Sejmik

Bardziej szczegółowo

Niedoskonałości prawodawstwa w zakresie infrastruktury liniowej w praktyce Gazoprojektu Wrocław 15 styczeń 2010

Niedoskonałości prawodawstwa w zakresie infrastruktury liniowej w praktyce Gazoprojektu Wrocław 15 styczeń 2010 Niedoskonałości prawodawstwa w zakresie infrastruktury liniowej w praktyce Gazoprojektu Wrocław 15 styczeń 2010 Dariusz MoŜejko Daniel Hawryłkiewicz Plan prezentacji: Cel Obecnie obowiązuj zujące w RP

Bardziej szczegółowo

KONWERGENCJA ELEKTROENERGETYKI I GAZOWNICTWA vs INTELIGENTNE SIECI ENERGETYCZNE WALDEMAR KAMRAT POLITECHNIKA GDAŃSKA

KONWERGENCJA ELEKTROENERGETYKI I GAZOWNICTWA vs INTELIGENTNE SIECI ENERGETYCZNE WALDEMAR KAMRAT POLITECHNIKA GDAŃSKA KONWERGENCJA ELEKTROENERGETYKI I GAZOWNICTWA vs INTELIGENTNE SIECI ENERGETYCZNE WALDEMAR KAMRAT POLITECHNIKA GDAŃSKA SYMPOZJUM NAUKOWO-TECHNICZNE Sulechów 2012 Kluczowe wyzwania rozwoju elektroenergetyki

Bardziej szczegółowo

OGŁOSZENIE DODATKOWYCH INFORMACJI, INFORMACJE O NIEKOMPLETNEJ PROCEDURZE LUB SPROSTOWANIE

OGŁOSZENIE DODATKOWYCH INFORMACJI, INFORMACJE O NIEKOMPLETNEJ PROCEDURZE LUB SPROSTOWANIE 1/ 5 ENOTICES_LitpolLink 18/04/2011- ID:2011-055386 Formularz standardowy 14 PL Publikacja Suplementu do Dziennika Urzędowego Unii Europejskiej 2, rue Mercier, L-2985 Luksemburg Faks (352) 29 29-42670

Bardziej szczegółowo

jako źródło danych do planowania strategicznego i przestrzennego

jako źródło danych do planowania strategicznego i przestrzennego jako źródło danych do planowania strategicznego i przestrzennego 1 ok. 80% danych to dane przestrzenne - ORSiP jest źródłem takich danych, każde wiarygodne i aktualne źródło danych przestrzennych jest

Bardziej szczegółowo

Wójt Gminy Wilga. Wójt Gminy Wilga

Wójt Gminy Wilga. Wójt Gminy Wilga Wójt Gminy Wilga 08-470 Wilga, ul. Warszawska 38, tel. (25) 685-30-70, fax. (25) 685-30-71 E-mail: ugwilga@interia.pl Strona internetowa: www.ugwilga.pl Nr OŚ.6220.7.2012 Wilga, dnia 06.12.2012 r. OBWIESZCZENIE

Bardziej szczegółowo

czwartek, 24 czerwca 2010

czwartek, 24 czerwca 2010 1 1 Przyłączanie farm wiatrowych do sieci energetycznej w świetle nowych wytycznych 1 EnergiaPro S.A. - Powstała 1 maja 2004 roku pod nazwą EnergiaPro Koncern Energetyczny SA - Od 9 maja 2007 roku wchodzi

Bardziej szczegółowo

Teresa Szymankiewicz Szarejko Szymon Zabokrzecki

Teresa Szymankiewicz Szarejko Szymon Zabokrzecki Teresa Szymankiewicz Szarejko Szymon Zabokrzecki Schemat systemu planowania Poziom kraju Koncepcja Przestrzennego Zagospodarowania Kraju opublikowana MP 27.04.2012 Program zadań rządowych Poziom województwa

Bardziej szczegółowo

Konstancin-Jeziorna, 15 listopada 2014 r.

Konstancin-Jeziorna, 15 listopada 2014 r. Konstancin-Jeziorna, 15 listopada 2014 r. Informacja PSE S.A. w sprawie zdolności przesyłowych dla wymiany transgranicznej, udostępnianych w ramach aukcji rocznej na 2014 rok organizowanej przez Biuro

Bardziej szczegółowo

Polityka energetyczna Polski do 2030 roku. Henryk Majchrzak Dyrektor Departamentu Energetyki Ministerstwo Gospodarki

Polityka energetyczna Polski do 2030 roku. Henryk Majchrzak Dyrektor Departamentu Energetyki Ministerstwo Gospodarki Polityka energetyczna Polski do 2030 roku Henryk Majchrzak Dyrektor Departamentu Energetyki Ministerstwo Gospodarki Uwarunkowania PEP do 2030 Polityka energetyczna Unii Europejskiej: Pakiet klimatyczny-

Bardziej szczegółowo

Procedura uzyskiwania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia

Procedura uzyskiwania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia Procedura uzyskiwania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach realizacji przedsięwzięcia KIEDY OOŚ? - 1 I Dla planowanego przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko Art.. 59 ust.1,

Bardziej szczegółowo

INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ

INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ SPÓŁKA Z OGRANICZONĄ ODPOWIEDZIALNOŚCIĄ w Chorzowie; Aleja Różana 2; 41-501 Chorzów INSTRUKCJA RUCHU I EKSPLOATACJI SIECI DYSTRYBUCYJNEJ Część ogólna Tekst obowiązujący od dnia 2014 roku SPIS TREŚCI I.A.

Bardziej szczegółowo

KONIECZNOŚĆ DECYZJI O POZWOLENIU NA BUDOWĘ WG WYROKU TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO 2011

KONIECZNOŚĆ DECYZJI O POZWOLENIU NA BUDOWĘ WG WYROKU TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO 2011 1 KONIECZNOŚĆ DECYZJI O POZWOLENIU NA BUDOWĘ WG WYROKU TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO 2011 Decyzja o pozwolenie na budowę stanowi istotną gwarancję ochrony nie tylko praw osób trzecich lecz także interesu publicznego.

Bardziej szczegółowo

Obszar ograniczonego użytkowania dla lotniska Poznań-Ławica w Poznaniu

Obszar ograniczonego użytkowania dla lotniska Poznań-Ławica w Poznaniu Urząd Marszałkowski Województwa Wielkopolskiego Obszar ograniczonego użytkowania dla lotniska Poznań-Ławica w Poznaniu Wizyta Studyjna Grupy Roboczej ds. Hałasu Poznań, dnia 2-4 kwietnia 2014 r. Obszar

Bardziej szczegółowo

Górnośląskie Towarzystwo Lotnicze S.A. w Katowicach

Górnośląskie Towarzystwo Lotnicze S.A. w Katowicach .., dnia..... r. (miejscowość) (data)... (imię i nazwisko)... (adres)... (telefon kontaktowy) Górnośląskie Towarzystwo Lotnicze S.A. w Katowicach adres do korespondencji: Międzynarodowy Port Lotniczy KATOWICE

Bardziej szczegółowo

GENERALNY DYREKTOR OCHRONY ŚRODOWISKA

GENERALNY DYREKTOR OCHRONY ŚRODOWISKA GENERALNY DYREKTOR OCHRONY ŚRODOWISKA Warszawa, dnia 7/01/2011 r. DOOŚ-idk. 070.20.2011.JSz.sw Wg rozdzielnika W związku z licznymi wątpliwościami dotyczącymi wydawania zaświadczeń organu odpowiedzialnego

Bardziej szczegółowo

PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO PROJEKTU PROGRAMU ROZBUDOWY KSP W ZAKRESIE POŁĄCZENIA POLSKA - LITWA. (wersja po konsultacjach) Warszawa, 2011 r.

PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO PROJEKTU PROGRAMU ROZBUDOWY KSP W ZAKRESIE POŁĄCZENIA POLSKA - LITWA. (wersja po konsultacjach) Warszawa, 2011 r. PROGNOZA ODDZIAŁYWANIA NA ŚRODOWISKO PROJEKTU PROGRAMU ROZBUDOWY KSP W ZAKRESIE POŁĄCZENIA POLSKA - LITWA (wersja po konsultacjach) Warszawa, 2011 r. EPC S.A. z siedzibą w Warszawie 00-033 Warszawa ul.

Bardziej szczegółowo

USTAWA. z dnia 10 kwietnia 2003 r.

USTAWA. z dnia 10 kwietnia 2003 r. Dz.U.03.80.721 Dz.U.03.217.2124 Dz.U.05.113.954 Dz.U.05.267.2251 Dz.U.06.220.1601 Dz.U.07.23.136 Dz.U.07.112.767 Dz.U.08.154.958 USTAWA z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania

Bardziej szczegółowo

http://isap.sejm.gov.pl/detailsservlet?id=wmp20110460520 http://isap.sejm.gov.pl/detailsservlet?id=wmp20110460519

http://isap.sejm.gov.pl/detailsservlet?id=wmp20110460520 http://isap.sejm.gov.pl/detailsservlet?id=wmp20110460519 Nazwa Rzeczypospolitej Polskiej Protokołem o wniesieniu zmian do Porozumienia między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Federacji Rosyjskiej o budowie systemu gazociągów dla tranzytu rosyjskiego

Bardziej szczegółowo

SPIS TREŚCI 1. CHARAKTERYSTYKA GOSPODARKI ELEKTROENERGETCZNEJ 2. ŹRÓDŁA ZAOPATRZENIA W ENERGIĘ ELEKTRYCZNĄ I ELEMENTY SIECI

SPIS TREŚCI 1. CHARAKTERYSTYKA GOSPODARKI ELEKTROENERGETCZNEJ 2. ŹRÓDŁA ZAOPATRZENIA W ENERGIĘ ELEKTRYCZNĄ I ELEMENTY SIECI Projekt założeń do planu zaopatrzenia w energię elektryczną miasta SPIS TREŚCI A. PODSTAWA OPRACOWANIA B. OCENA STANU AKTUALNEGO SYSTEMU ELEKTROENERGETYCZNEGO 1. CHARAKTERYSTYKA GOSPODARKI ELEKTROENERGETCZNEJ

Bardziej szczegółowo

Rozbudowa i modernizacja stacji elektroenergetycznej Byczyna. wraz z wprowadzeniem linii 400 kv FOLDER INFORMACYJNY. Stabilne zasilanie regionu

Rozbudowa i modernizacja stacji elektroenergetycznej Byczyna. wraz z wprowadzeniem linii 400 kv FOLDER INFORMACYJNY. Stabilne zasilanie regionu Rozbudowa i modernizacja stacji elektroenergetycznej Byczyna wraz z wprowadzeniem linii 400 kv FOLDER INFORMACYJNY Stabilne zasilanie regionu Wykonawca Inwestor Inżynier kontraktu 2 Rozbudowa i modernizacja

Bardziej szczegółowo

Opinia. dotycząca Poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami (druk sejmowy nr 2209)

Opinia. dotycząca Poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami (druk sejmowy nr 2209) Warszawa, 7 września 2009 r. Opinia dotycząca Poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami (druk sejmowy nr 2209) 1. Streszczenie 1) Projektowana ustawa zawiera przepisy mające

Bardziej szczegółowo

Procesy informacyjne zarządzania

Procesy informacyjne zarządzania Procesy informacyjne zarządzania Społeczny ład informacyjny dr inż. Janusz Górczyński 1 Podstawowe pojęcia (1) Informacja, procesy informacyjne i systemy informacyjne odgrywały zawsze istotną rolę w przebiegu

Bardziej szczegółowo

MEGAUSTAWA W PRAKTYCE - działalność w zakresie telekomunikacji Jednostek Samorządu Terytorialnego

MEGAUSTAWA W PRAKTYCE - działalność w zakresie telekomunikacji Jednostek Samorządu Terytorialnego STOWARZYSZENIE BUDOWNICZYCH TELEKOMUNIKACJI MEGAUSTAWA W PRAKTYCE - działalność w zakresie telekomunikacji Jednostek Samorządu Terytorialnego Piotr Zychowicz Konferencja Gminne Sieci Szerokopasmowe od

Bardziej szczegółowo

ENERGETYKA W FUNDUSZACH STRUKTURALNYCH. Mieczysław Ciurla Dyrektor Wydziału Rozwoju Gospodarczego Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego

ENERGETYKA W FUNDUSZACH STRUKTURALNYCH. Mieczysław Ciurla Dyrektor Wydziału Rozwoju Gospodarczego Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego ENERGETYKA W FUNDUSZACH STRUKTURALNYCH Mieczysław Ciurla Dyrektor Wydziału Rozwoju Gospodarczego Urząd Marszałkowski Województwa Dolnośląskiego Regionalny Program Operacyjny Województwa Dolnośląskiego

Bardziej szczegółowo